irenaeus.adversus-haereses-libri-1-2 1.13
13 . Τούτων δὲ γενομένων οὔτως , τὸ ἐμφωλεῦον τῷ κόσμῳ πῦρ ἐκλάμψαν καὶ ἐξαφθὲν , καὶ 3κατεργασάμενον πᾶσαν ὕλην 4συναναλωθήσεσθαι αὐτῇ , καὶ εἰς τὸ μηκέτʼ εἶναι χωρήσειν διδάσκουσι . Τὸν δὲ Δημιουργὸν μηδὲν τούτων ἐγνωκέναι ἀποφαίνονται πρὸ τῆς τοῦ Σωτῆρος παρουσίας . Εἰσὶ δὲ οἱ λέγοντες προβαλέσθαι αὐτὸν καὶ Χριστὸν υἱὸν ἴδιον , ἀλλὰ καὶ ψυχικόν · περὶ τούτου διὰ τῶν Προφητῶν λελαληκέναι . Εἶναι δὲ τοῦτον τὸν διὰ Μαρίας διοδεύσαντα , καθάπερ ὕδωρ 2διὰ σωλῆνος ὁδεύει , καὶ εἰς τοῦτον ἐπὶ τοῦ βαπτίσματος κατελθεῖν ἐκεῖνον τὸν ἀπὸ τοῦ Πληρώματος ἐκ πάντων Σωτῆρα , ἐν εἴδει περιστερᾶς · γεγονέναι δὲ ἐν αὐτῷ καὶ τὸ αὐτὸ τῆς Ἀχαμὼθ σπέρμα πνευματικόν . Τὸν οὖν Κύριον ἡμῶν ἐκ 3τεσσάρων τούτων σύνθετοι γεγονέναι φάσκουσιν , ἀποσώζοντα τὸν τύπον τῆς ἀρχεγόνου καὶ πρώτης 1τετρακτύος · ἔκ τε τοῦ πνευματικοῦ , ὃ ἦν ἀπὸ τῆς Ἀχαμὼθ . καὶ ἐκ τοῦ ψυχιοῦ , ὃ ἦν ἀπὸ τοῦ Δημιουργοῦ , καὶ ἐκ τῆρ οἰκονομίας , 2ὃ ἦν κατεσκευασμένον ἀῤῥήτῳ τέχνῃ , καὶ ἐκ τοῦ Σωτῆρος , ὃ ἦν κατελθοῦσα εἰς αὐτὸν περιστερά . Ναὶ τοῦτο μὲν ἀπαθῆ διαμεμενηκέναι · ( οὐ γὰρ ἐνεδέχετο παθεῖν αὐτὸν 3ἀκράτητον καὶ ἀόρατον ὑπάρχοντα · ) 4καὶ διὰ τοῦτο ᾖρθαι , προσαγομένου αὐτοῦ τῷ Πιλάτῳ , τὸ εἰς αὐτὸν ματατεθὲν πνεῦμα Χριστοῦ . Ἀλλʼ οὐδὲ τὸ ἀπὸ τῆς μητρὸς σπέρμα πεπονθέναι λέγουσιν . 1Ἀπαθὲς γὰρ καὶ αὐτὸ τὸ πνευματικὸν , καὶ ἀόρατον καὶ αὐτῷ τῷ δημιουργῷ . Ἔπαθε δὲ λοιπὸν κατ᾿ αὐτοὺς ὁ ψυχικὸς Χριστὸς , καὶ ὁ ἐκ τῆς οἰκονομίας κατεσκευασμένος μυστηριωδῶς , ἵνʼ ἐπιδείξῃ αὐτοῦ ἡ μήτηρ τὸν τύπον τοῦ ἄνω Χριστοῦ , ἐκείνου τοῦ ἐπεκταθέντος τῷ 3Σταυρῷ , καὶ μορφώσαντος τὴν Ἀχαμὼθ μόρφωσιν τὴν κατʼ οὐσίαν · πάντα γὰρ ταῦτα τόπους ἐκείνων εἶναι λέγουσι . Τὰς δὲ ἐσχηκυίας τό σπέρμα τῆς Ἀχαμὼθ ψυχὰς ἀμείνους λέγουσι γεγονέναι τῶν λοιπῶν · διὸ καὶ πλεῖον τῶν ἄλλων ἠγαπῆσθαι ὑπὸ τοῦ Δημιουργοῦ , μὴ εἰδότος τὴν αἰτίαν , ἀλλὰ παῤ αὑτοῦ λογιζομένου εἶναι τοιαύτας . Διὸ καὶ εἰς προφήτας , φασὶν , ἔτασσεν αὐτοὺς , καὶ ἱρεῖς , καὶ βασιλεῖς . Καὶ πολλὰ 1ὑπὸ τοῦ σπέρματος τούτον εἰρῆσθαι διὰ τῶν προφητῶν ἐξηγοῦνται , ἅτε ὑψηλοτέρας φύσεως 2ὑπαρχούσας · πολλὰ δὲ καὶ τὴν μητέρα περὶ τῶν ἀνωτέρω εἰρηκέναι λέγουσιν , ἀλλὰ καὶ διὰ τούτου καὶ τῶν ὑπὸ τούτου γενομένων ψυχῶν . Καὶ λοιπὸν 4τέμνουσι τὰς προφητείας , τὸ μέν τι ἀπὸ τῆς μητρὸς εἰρῆσθαι θέλοντες , τὸ δέ τι ἀπὸ τοῦ σπέρματος , τὸ δέ τι ἀπὸ τοῦ Δημιουργοῦ . Ἀλλὰ καὶ τὸν Ἰησοῦν ὡσαύτως , τὸ μέν τι ἀπὸ τοῦ Σωτῆρος σἰρηκέναι , τὸ δέ τι ἀπὸ τῆς μητρὸς , τὸ δέ τι ἀπὸ τοῦ Δημιουργοῦ , καθὼς ἐπιδείξομεν προϊόντος ἡμῖν τοῦ λόγου . Τὸρ δὲ Δημιουργὸν , ἅτε ἀγνοοῦντα τὰ ὑπὲρ αὐτὸν , κινεῖσθαι μὲν ἐπὶ τοῖς λεγομένοις , καταπεφρονηκέναι δὲ αὐτῶν , ἄλλοτε ἄλλην αἰτίαν νομίσαντα , ἢ 5τὸ πνεῦμα τὸ προφητεῦον , ἔχον καὶ αὐτὸ ἰδίαν τινὰ κίνησιν , ἢ τὸν ἄνθρωπον , ἢ τὴν προσπλοκὴν τῶν χειρῶν καὶ οὕτως ἀγνοοῦντα 1 ἄχρι τῆς παρουσίας τοῦ Κυρίου . Ἐλθόντος δὲ τοῦ Σωτῆρος , μαθεῖν αὐτὸν παῤ αὐτοῦ πάντα λέγουσι , καὶ ἄσμενον αὐτῷ 2προσχωρήσαντα μετὰ πάσης τῆς δυνάμεως αὐτοῦ , καὶ αὐτὸν εἶναι τὸν ἐν τῷ Εὐαγγελίῳ ἑκατόνταρχον . λέγοντα τῷ Σωτῆρι · καὶ γὰρ ἐγὼ ὑπὸ τὴν ἐμαυτοῦ ἐξουσίαν ἔχω στρατιώτας καὶ δούλους , καὶ ὃ ἐὰν προστάξω , ποιοῦσι . Τελέσειν δὲ αὐτὸν τὴν κατὰ τὸν κόσμον οἰκονομίαν μέχρι τοῦ δέοντος καιροῦ , μάλιστα δὲ διὰ τὴν τῆς ἐκκλησίας ἐπιμέλειαν , ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν ἐπίγνωσιν τοῦ ἑτοιμασθέντος αὐτῷ ἐπάθλου , ὅτι εἰς τὸν τῆς μητρὸς τόπον χωρήσει .
Lemmas: 13 . οὗτος δέ γίγνομαι οὔτως , ὁ ἐμφωλεύω ὁ κόσμος πῦρ ἐκλάμπω καί ἐξάπτω , καί κατεργάζομαι πᾶς ὕλη συναναλίσκω αὐτός , καί εἰς ὁ μηκέτι εἰμί χωρέω διδάσκω . ὁ δέ Δημιουργός μηδείς οὗτος γιγνώσκω ἀποφαίνω πρό ὁ ὁ Σωτήρ παρουσία . εἰσί δέ ὁ λέγω προβάλλω αὐτός καί Χριστός υἱός ἴδιος , ἀλλά καί ψυχικός · περί οὗτος διά ὁ Προφήτης λαλέω . εἰμί δέ οὗτος ὁ διά Μαρία διοδεύω , καθάπερ ὕδωρ 2διὰ σωλήν ὁδεύω , καί εἰς οὗτος ἐπί ὁ βάπτισμα κατέρχομαι ἐκεῖνος ὁ ἀπό ὁ πλήρωμα ἐκ πᾶς Σωτήρ , ἐν εἶδος περιστερά · γίγνομαι δέ ἐν αὐτός καί ὁ αὐτός ὁ Ἀχαμῶθ σπέρμα πνευματικός . ὁ οὖν κύριος ἐγώ ἐκ 3τεσσάρων οὗτος σύνθετος γίγνομαι φάσκω , ἀποσῴζω ὁ τύπος ὁ ἀρχέγονος καί πρῶτος τετρακτύς · ἐκ τε ὁ πνευματικός , ὅς εἰμί ἀπό ὁ Ἀχαμῶθ . καί ἐκ ὁ ψυχίον , ὅς εἰμί ἀπό ὁ Δημιουργός , καί ἐκ Τῆρ οἰκονομία , 2ὃ εἰμί κατασκευάζω ἄρρητος τέχνη , καί ἐκ ὁ Σωτήρ , ὅς εἰμί κατέρχομαι εἰς αὐτός περιστερά . Ναίς οὗτος μέν ἀπαθής διαμένω · ( οὖον γάρ ἐνδέχομαι πάσχω αὐτός ἀκρατέω καί ἀόρατος ὑπάρχω · ) ὅς διά οὗτος ἀείρω , προσάγω αὐτός ὁ Πιλᾶτος , ὁ εἰς αὐτός ματατεθὲν πνεῦμα Χριστός . ἀλλά οὐδέ ὁ ἀπό ὁ μήτηρ σπέρμα πάσχω λέγω . Ἀπαθής γάρ καί αὐτός ὁ πνευματικός , καί ἀόρατος καί αὐτός ὁ δημιουργός . πάσχω δέ λοιπός κατά αὐτός ὁ ψυχικός Χριστός , καί ὁ ἐκ ὁ οἰκονομία κατασκευάζω μυστηριωδῶς , ἵνα ἐπιδείκνυμι αὐτός ὁ μήτηρ ὁ τύπος ὁ ἄνω Χριστός , ἐκεῖνος ὁ ἐπεκτείνω ὁ 3Σταυρῷ , καί μορφόω ὁ Ἀχαμῶθ μόρφωσις ὁ κατά οὐσία · πᾶς γάρ οὗτος τόπος ἐκεῖνος εἰμί λέγω . ὁ δέ ἔχω ὁ σπέρμα ὁ Ἀχαμῶθ ψυχή ἀγαθός λέγω γίγνομαι ὁ λοιπός · διό καί πλείων ὁ ἄλλος ἀγαπάω ὑπό ὁ Δημιουργός , μή οἶδα ὁ αἴτιος , ἀλλά παρά αὐτός λογίζομαι εἰμί τοιοῦτος . Διὸ καί εἰς προφήτης , φημί , τάσσω αὐτός , καί ἱερεύς , καί βασιλεύς . καί πολύς ὑπό ὁ σπέρμα οὗτος εἴρω διά ὁ προφήτης ἐξηγέομαι , ἅτε ὑψηλός φύσις ὑπάρχω · πολύς δέ καί ὁ μήτηρ περί ὁ ἀνωτέρω εἴρω λέγω , ἀλλά καί διά οὗτος καί ὁ ὑπό οὗτος γίγνομαι Ψυχή . καί λοιπός 4τεμνους ὁ προφητεία , ὁ μέν τίς ἀπό ὁ μήτηρ εἴρω ἐθέλω , ὁ δέ τίς ἀπό ὁ σπέρμα , ὁ δέ τίς ἀπό ὁ Δημιουργός . ἀλλά καί ὁ Ἰησοῦς ὡσαύτως , ὁ μέν τίς ἀπό ὁ Σωτήρ σέρνω , ὁ δέ τίς ἀπό ὁ μήτηρ , ὁ δέ τίς ἀπό ὁ Δημιουργός , καθώς ἐπιδείκνυμι πρόειμι ἐγώ ὁ λόγος . Τόρος δέ Δημιουργός , ἅτε ἀγνοέω ὁ ὑπέρ αὐτός , κινέω μέν ἐπί ὁ λέγω , καταφρονέω δέ αὐτός , ἄλλοτε ἄλλος αἴτιος νομίζω , ἢ ὅς πνεῦμα ὁ προφητεύω , ἔχω καί αὐτός ἴδιος τις κίνησις , ἢ ὁ ἄνθρωπος , ἢ ὁ προσπλοκή ὁ χείρ καί οὕτως ἀγνοέω 1 ἄχρι ὁ παρουσία ὁ κύριος . ἔρχομαι δέ ὁ Σωτήρ , μανθάνω αὐτός παρά αὐτός πᾶς λέγω , καί ἄσμενος αὐτός προσχωρέω μετά πᾶς ὁ δύναμις αὐτός , καί αὐτός εἰμί ὁ ἐν ὁ Εὐαγγέλιος ἑκατόνταρχος . λέγω ὁ Σωτήρ · καί γάρ ἐγώ ὑπό ὁ ἐμαυτοῦ ἐξουσία ἔχω στρατιώτης καί δοῦλος , καί ὅς ἐάν προστάσσω , ποιέω . τελέω δέ αὐτός ὁ κατά ὁ κόσμος οἰκονομία μέχρι ὁ δήω καιρός , μάλιστα δέ διά ὁ ὁ ἐκκλησία ἐπιμέλεια , ἀλλά καί διά ὁ ἐπίγνωσις ὁ ἑτοιμάζω αὐτός ἔπαθλον , ὅτι εἰς ὁ ὁ μήτηρ τόπος χωρέω .