iamblichus-philosophy.protrepticus 2
II . Ἀρξώμεθα δὲ τὸ λοιπὸν ἀπὸ τῶν ὡς πρὸς ἡμᾶς πρώτων . ἔστι δὴ τὰ ἐναργῆ ταῦτα καὶ φαινόμενα πᾶσι καὶ μηδέπω προειληφότα τὴν οὐσίαν τῆς ἀρετῆς , κατὰ δὲ τὰς κοινὰς ἐννοίας περὶ αὐτῆς ἀνεγείροντα ἡμῶν τὴν προθυμίαν κατά τινας γνωρίμους τοῖς πολλοῖς γνώμας , ἀπεικαζομένας πρὸς τὰ ἐναργῆ δείγματα τῶν ὄντων . ἔχουσι δὲ αὗται ὧδέ πως · Ψυχῇ ζῶντας ἡμᾶς τῇ ταύτης ἀρετῇ ῥητέον εὖ ζῆν , ὡς ὀφθαλμοῖς ὁρῶντας τῇ τούτων ἀρετῇ καλῶς ὁρᾶν . οὔτε χρυσοῦ νομιστέον ἰόν , οὔτʼ ἀρετῆς αἶσχος ἅπτεσθαι . καθάπερ εἰς ἄσυλον τέμενος τὴν ἀρετὴν ὁρμητέον , ὅπως πρὸς μηδεμίαν ἀγεννῆ ψυχῆς ὕβριν ὦμεν ἔκδοτοι . ἀρετῇ μὲν θαρσητέον ὡς σώφρονι γαμετῇ , τύχῃ δʼ ὡς ἀστάτῳ πιστευτέον ἑταίρᾳ . κρεῖττον μετὰ πενίας ἀρετὴν ὑποληπτέον ἢ πλοῦτον μετὰ κακίας , ὀλιγοσιτίαν μετὰ ὑγείας ἢ πολυφαγίαν μετὰ νόσου . βλαβερὰ μάλιστα τροφῆς μὲν ἀφθονία τῷ τὸ σῶμα , κτήσεως δὲ τῷ τὴν ψυχὴν διακειμένῳ κακῶς . καὶ ἐπισφαλὲς καὶ ὅμοιον μαινομένῳ δοῦναι μάχαιραν καὶ μοχηρῷ δύναμιν . καθάπερ τῷ ἐμπύῳ βέλτιον τὸ καίεσθαι τοῦ διαμένειν , καὶ τῷ μοχθηρῷ τὸ τεθνάναι τοῦ ζῆν . τῶν κατὰ σοφίαν θεωρημάτων ἀπολαυστέον ἐφόσον οἷόν τε , καθάπερ ἀμβροσίας καὶ νέκταρος · ἀκήρατόν τε γὰρ τὸ ἀπʼ αὐτῶν ἡδὺ καὶ τὸ θεῖον τὸ μεγαλόψυχον δύναται ποιεῖν , καὶ εἰ μὴ ἀδίους , ἀιδίων γε ἐπιστήμονας . εἰ εὐκτὸν ἡ εὐαισθησία , μᾶλλον σπουδαστὸν ἡ φρόνησις · ἔστι γὰρ τοῦ ἐν ἡμῖν πρακτικοῦ νοῦ οἱονεί τις εὐαισθησία · διʼ ἣν μὲν γὰρ ἐν οἷς πάσχομεν οὐ παραισθανόμεθα , διʼ ἣν δὲ ἐν οἷς πράττομεν οὐ παραλογιζόμεθα . καὶ τὸν θεὸν σεβόμεθα κατὰ τρόπον , εἰ τὸν ἐν ἡμῖν νοῦν παρασκευάσαιμεν πάσης κακίας ὥσπερ τινὸς κηλῖδος καθαρόν . κοσμητέον ἱερὸν μὲν ἀναθήμασι , τὴν δὲ ψυχὴν μαθήμασιν . ὡς πρὸ τῶν μεγάλων μυστηρίων τὸ μικρὰ παραδοτέον , καὶ πρὸ φιλοσοφίας παιδείαν . ὁ μὲν τῆς γῆς καρπὸς διʼ ἐνιαυτοῦ , καθʼ ἕκαστον δὲ ὥρας μόριον ὁ τῆς φιλοσοφίας ἀποδίδοται . καθάπερ χώρας μάλιστα ἐπιμελητέον τῷ τῆς ἀρίστης ἐπιτυχόντι , καὶ ψυχῆς , ὅπως τῆς φύσεως ἄξιον ἐνέγκηται τὸν καρπόν . Τοιαῦτα ἄν τις ἀπὸ τῶν ἐναργῶν γνωμικὰ ὁμοιώματα παρατιθέμενος κοινῶς ἂν εἰς φιλοσοφίαν προτρέψειεν .
Lemmas: II . ἄρχω δέ ὁ λοιπός ἀπό ὁ ὡς πρός ἐγώ πρῶτος . εἰμί δή ὁ ἐναργής οὗτος καί φαίνω πᾶς καί μηδέπω προλαμβάνω ὁ οὐσία ὁ ἀρετή , κατά δέ ὁ κοινός ἔννοια περί αὐτός ἀνεγείρω ἐγώ ὁ προθυμία κατά τις γνώριμος ὁ πολύς γνώμη , ἀπεικάζω πρός ὁ ἐναργής δεῖγμα ὁ εἰμί . ἔχω δέ οὗτος ὧδε πως · ψυχή ζάω ἐγώ ὁ οὗτος ἀρετή λέγω εὖ ζάω , ὡς ὀφθαλμός ὁράω ὁ οὗτος ἀρετή καλός ὁράω . οὔτε χρυσός νομίζω ἰός , οὔτε ἀρετή αἶσχος ἅπτω . καθά εἰς ἄσυλος τέμενος ὁ ἀρετή ὁρμητέον , ὅπως πρός μηδείς ἀγεννής ψυχή ὕβρις εἰμί ἔκδοτος . ἀρετή μέν θαρσητέον ὡς σώφρων γαμετή , τύχη δέ ὡς ἄστατος πιστευτέος ἑταίρα . κρατύς μετά πενία ἀρετή ὑπολαμβάνω ἤ πλοῦτος μετά κακία , ὀλιγοσιτία μετά ὑγεία ἤ πολυφαγία μετά νόσος . βλαβερός μάλα τροφή μέν ἀφθονία ὁ ὁ σῶμα , κτῆσις δέ ὁ ὁ ψυχή διάκειμαι κακός . καί ἐπισφαλής καί ὅμοιος μαίνομαι δίδωμι μάχαιρα καί μοχηρος δύναμις . καθά ὁ ἔμπυος ἀγαθός ὁ καίω ὁ διαμένω , καί ὁ μοχθηρός ὁ θνῄσκω ὁ ζάω . ὁ κατά σοφία θεώρημα ἀπολαυστέον ἐμπιφόμι οἷος τε , καθά ἀμβροσία καί νέκταρ · ἀκήρατος τε γάρ ὁ ἀπό αὐτός ἡδύς καί ὁ θεῖος ὁ μεγαλόψυχος δύναμαι ποιέω , καί εἰ μή Ἀδιοῦς , ἀίδιος γε ἐπιστήμων . εἰ εὐκτός ὁ εὐαισθησία , μάλα σπουδαστός ὁ φρόνησις · εἰμί γάρ ὁ ἐν ἐγώ πρακτικός νόος οἱονεί τις εὐαισθησία · διά ὅς μέν γάρ ἐν ὅς πάσχω οὐ παραισθάνομαι , διά ὅς δέ ἐν ὅς πράσσω οὐ παραλογίζομαι . καί ὁ θεός σέβομαι κατά τρόπος , εἰ ὁ ἐν ἐγώ νόος παρασκευάζω πᾶς κακία ὥσπερ τις κηλίς καθαρός . κοσμητέον ἱερός μέν ἀνάθημα , ὁ δέ ψυχή μάθημα . ὡς πρό ὁ μέγας μυστήριον ὁ μικρός παραδοτέος , καί πρό φιλοσοφία παιδεία . ὁ μέν ὁ γῆ καρπός διά ἐνιαυτός , κατά ἕκαστος δέ ὥρα μόριον ὁ ὁ φιλοσοφία ἀποδίδωμι . καθά χώρα μάλα ἐπιμέλω ὁ ὁ ἀγαθός ἐπιτυγχάνω , καί ψυχή , ὅπως ὁ φύσις ἄξιος φέρω ὁ καρπός . τοιοῦτος ἄν τις ἀπό ὁ ἐναργής γνωμικός ὁμοίωμα παρατίθημι κοινός ἄν εἰς φιλοσοφία προσρέπω .