iamblichus-philosophy.de-mysteriis 1.4
ἃ δ’ ἐπιζητεῖς ἰδιώματα τίνα ἐστὶν ἑκάστῳ τῶν κρειττόνων γενῶν , οἷς κεχώρισται ἀπ’ ἀλλήλων , εἰ μὲν ὡς εἰδοποιοὺς διαφορὰς ὑπὸ ταυτὸ γένος ἀντιδιαιρουμένας νοεῖς σὺ τὰ ἰδιώματα , ὥσπερ ὑπὸ τὸ ζῶον τὸ λογικὸν καὶ ἄλογον , οὐδέποτε παραδεχόμεθα τὰ τοιαῦτα ἐπὶ τῶν μήτε κοινωνίαν οὐσίας μίαν μήτε ἐξισάζουσαν ἐχόντων ἀντιδιαίρεσιν , μήτε σύνθεσιν τὴν ἐξ ἀορίστου τοῦ κοινοῦ καὶ ὁρίζοντος τοῦ ἰδίου προσλαμβανόντων . εἰ δὲ ὡς ἐν προτέροις καὶ δευτέροις κατ’ οὐσίαν τε ὅλην καὶ παντὶ τῷ γένει ἐξαλλαττομένοις ἁπλῆν τινα κατάστασιν πεπερασμένην ἐν ἑαυτῇ τὴν ἰδιότητα ὑπολαμβάνεις , ἔχει μὲν λόγον ἡ ἔννοια τῶν ἰδιωμάτων · χωριστὰ γὰρ ἔσται δήπου ταῦτα καὶ ἁπλᾶ ἕκαστα ἐξῃρημένα τῷ παντὶ τὰ τῶν ἀεὶ ὑπαρχόντων ἰδιώματα . ἡ δ’ ἐρώτησις ἀτελῶς πρόεισιν · ἔδει μὲν γὰρ κατ’ οὐσίαν πρῶτον ἔπειτα κατὰ δύναμεν εἶθ’ οὕτω κατ’ ἐνέργειαν πυνθάνεσθαι , τίνα αὐτῶν ὑπάρχει τὰ ἰδιώματα · ὡς δὲ νῦν ἠρώτησας τίσιν ἰδιώμασιν κεχώρισται , ἰδιώματα ἐνεργεῶν μόνον εἴρηκας · ἐπὶ τῶν τελευταίων ἄρα τὸ διάφορον ἐν αὐτοῖς ἐπιζητεῖς , τὰ δὲ πρώτιστα αὐτῶν καὶ τιμιώτατα ὡσπερεὶ στοιχεῖα τῆς παραλλαγῆς ἀφῆκας ἀδιερεύνητα . Πρόσκειται δὲ δὴ αὐτόθι καὶ τὸ τῶν δραστικῶν ἢ παθητικῶν κινήσεων , ἥκιστα προσήκουσαν ἔχον διαίρεσιν εἰς διαφορὰν τῶν κρειττόνων γενῶν . οὐδενὶ γὰρ αὐτῶν ἡ τοῦ δρᾷν καὶ πάσχειν ἔνεστιν ἐναντίωσις , ἀπόλυτοι δέ τινες αὐτῶν καὶ ἄτρεπτοι καὶ ἄνευ τῆς πρὸς τὸ ἀντικείμενον σχέσεως θεωροῦνται αἱ ἐνέργειαι · ὅθεν οὐδὲ τὰς τοιαύτας κινήσεις τὰς ἐκ ποιοῦντος καὶ πάσχοντος ἐπ’ αὐτῶν παραδεχόμεθα . οὐδὲ γὰρ ἐπὶ τῆς ψυχῆς τὴν ἀπὸ τοῦ κινοῦντος καὶ κινουμένου προσιέμεθα αὐτοκινησίαν , ἁπλῆν δέ τινα κίνησιν οὐσιώδη αὐτὴν ἑαυτῆς οὖσαν , καὶ οὐ πρὸς ἕτερον ἔχουσαν σχέσιν , ἐξῃρημένην τοῦ ποιεῖν εἰς ἑαυτὴν καὶ πάσχειν ὑφ’ ἑαυτῆς ὑποτιθέμεθα αὐτὴν εἶναι . ἤ που ἄρα ἐπὶ τῶν κρειττόνων τῆς ψυχῆς γενῶν ἀνάσχοιτο ἄν τις αὐτῶν κατὰ τὰς ποιητικὰς ἢ παθητικὰς κινήσεις διακρίνειν τὰς ἰδιότητας ; Ἔτι τοίνυν ἀλλοτρίως αὐτῶν κᾀκεῖνο τὸ « ἢ τῶν παρεπομένων » προστίθεται . ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν συνθέτων καὶ τῶν μεθ’ ἑτέρων ἢ ἐν ἄλλοις ὄντων καὶ τῶν περιεχομένων ὑφ’ ἑτέροις τὰ μὲν ὡς προηγούμενα τὰ δ’ ὡς ἑπόμενα νοεῖται , καὶ τὰ μὲν ὡς ὄντα τὰ δ’ ὡς ἐπισυμβαίνοντα ταῖς οὐσίαις · σύνταξις γάρ τις αὐτῶν συνίσταται , ἀνοικειότης τε μεταξὺ παρεμπίπτει καὶ διάστασις · ἐπὶ δὲ τῶν κρειττόνων πάντα ἐν τῷ εἶναι νοεῖται , καὶ τὰ ὅλα προηγουμένως ὑπάρχει , χωριστά τε ἐστὶ καθ’ αὑτὰ καὶ οὐκ ἀφ’ ἑτέρων ἢ ἐν ἄλλοις ἔχοντα τὴν ὑπόστασιν . ὥς τε οὐδέν ἐστιν ἐπ’ αὐτῶν παρεπόμενον , οὐκ οὖν οὐδ’ ἀπὸ τούτων χαρακτηρίζεται αὐτῶν ἡ ἰδιότης . Καὶ δεῖ ἐπὶ τῷ τέλει τῆς ἐρωτήσεως συμφέρειν τὴν κατὰ φύσιν διάκρισιν · τὸ μὲν γὰρ ἐρώτημα ἐπιζητεῖ , πῶς ταῖς ἐνεργείαις καὶ ταῖς φυσικαῖς κινήσεσι καὶ τοῖς παρεπομένοις αἱ οὐσίαι γνωρίζονται . τὸ δὲ πᾶν τοὐναντίον ὑπάρχει · εἰ μὲν γὰρ ἦσαν αἱ ἐνέργειαι καὶ κινήσεις ὑποστατικαὶ τῶν οὐσιῶν , αὐταὶ καὶ τῆς διαφορότητος ἂν αὐτῶν ἦσαν κύριαι , εἰ δ’ αἱ οὐσίαι γεννῶσι τὰς ἐνεργείας , αὐταὶ πρότερον οὖσαι χωρισταὶ παρέχουσι καὶ ταῖς κινήσεσι καὶ ἐνεργείαις καὶ τοῖς παρεπομένοις τὸ διίστασθαι · καὶ τοῦτο δὴ οὖν εἰς τὴν θήραν τῆς νυνὶ ζητουμένης ἰδιότητος ὑπεναντίως ἔχει . Τὸ δ’ ὅλον , πότερον ἓν γένος ἡγούμενος θεῶν , καὶ δαιμόνων ἕν , καὶ ἡρώων ὡσαύτως , καὶ ψυχῶν τῶν καθ’ αὑτὰς ἀσωμάτων , ἀπαιτεῖς αὐτῶν τὴν κατὰ τὰ ἰδιώματα διάκρισιν , ἢ πολλὰ ἕκαστα τιθέμενος . εἰ μὲν γὰρ ἓν ἕκαστον ὑπολαμβάνεις , συγχεῖται πᾶσα τῆς ἐπιστημονικῆς θεολογίας ἡ διάταξις , εἰ δ’ ὥσπερ ἐστὶν ἐμπλησθῆναι , τοῖς γένεσιν ἀφώρισται , καὶ οὐκ ἔστιν ἐπ’ αὐτοῖς εἷς οὐσιώδης κοινὸς λόγος , ἀλλὰ τὰ πρότερον αὐτῶν ἀπὸ τῶν καταδεεστέρων ἐξῄρηται , οὔτε οἷόν τε κοινὰ αὐτῶν ἐξευρεῖν πέρατα · ἐάν τε καὶ ᾖ δυνατόν , αὐτὸ δὲ τοῦτο τὰ ἰδιώματα αὐτῶν ἀναιρεῖ · ταύτῃ μὲν οὖν οὐκ ἄν τις εὕροι τὸ ἐπιζητούμενον · τὴν δὲ ἀνὰ τὸν αὐτὸν λόγον ταυτότητα ἐπὶ τῶν ἀναφερόντων λογιζόμενος , οἷον ἐπὶ τῶν πολλῶν ἐν τοῖς θεοῖς γενῶν , καὶ αὖθις ἐπὶ τῶν ἐν τοῖς δαίμοσι καὶ ἥρωσι , καὶ τὸ τελευταῖον ἐπὶ τῶν ψυχῶν , δύναιτο ἄν τις αὐτῶν ἀφορίζεσθαι τὴν ἰδιότητα . Τίς μὲν οὖν ὀρθότης ἦν τῆς παρούσης ἐρωτήσεως καὶ διορισμὸς αὐτῆς , πῶς ἀδύνατος καὶ πῶς δυνατὴ γενέσθαι , διὰ τοῦτο ἡμῖν παραδεδείχθω ·
Lemmas: ὁ δέ ἐπιζητέω ἰδίωμα τίς εἰμί ἕκαστος ὁ ἀγαθός γένος , ὅς χωρίζω ἀπό ἀλλήλων , εἰμί μέν ὡς εἰδοποιός διαφορά ὑπό τατός γένος ἀντιδιαιρέω νοέω σύ ὁ ἰδίωμα , ὥσπερ ὑπό ὁ ζῷον ὁ λογικός καί ἄλογος , οὐδέποτε παραδέχομαι ὁ τοιοῦτος ἐπί ὁ μήτε κοινωνία οὐσία εἷς μήτε ἐξισάζω ἔχω ἀντιδιαίρεσις , μήτε σύνθεσις ὁ ἐκ ἀόριστος ὁ κοινός καί ὁρίζων ὁ ἴδιος προσλαμβάνω . εἰμί δέ ὡς ἐν πρότερος καί δύο κατά οὐσία τε ὅλος καί πᾶς ὁ γένος ἐξαλλάσσω ἁπλόος τις κατάστασις περαίνω ἐν ἑαυτοῦ ὁ ἰδιότης ὑπολαμβάνω , ἔχω μέν λόγος ὁ ἔννοια ὁ ἰδίωμα · χωριστός γάρ εἰμί δήπου οὗτος καί ἁπλόος ἕκαστος ἐξαιρέω ὁ πᾶς ὁ ὁ ἀεί ὑπάρχω ἰδίωμα . ὁ δέ ἐρώτησις ἀτελής πρόειμι · ἐσθίω μέν γάρ κατά οὐσία πρῶτος ἔπειτα κατά δύναμαι εἶτα οὗτος κατά ἐνέργεια πυνθάνομαι , τίς αὐτός ὑπάρχω ὁ ἰδίωμα · ὡς δέ νῦν ἐρωτάω τίσις ἰδίωμα χωρίζω , ἰδίωμα ἐνεργέω μόνος εἴρω · ἐπί ὁ τελευταῖος ἄρα ὁ διάφορος ἐν αὐτός ἐπιζητέω , ὁ δέ πρῶτος αὐτός καί τίμιος ὡσπερεί στοιχεῖον ὁ παραλλαγή ἀφίημι ἀδιερεύνητος . πρόσκειμαι δέ δή αὐτόθι καί ὁ ὁ δραστικός ἢ παθητικός κίνησις , ἥκιστος προσήκω ἔχω διαίρεσις εἰς διαφορά ὁ ἀγαθός γένος . οὐδείς γάρ αὐτός ὁ ὁ δράω καί πάσχω ἔνειμι ἐναντίωσις , ἀπόλυτος δέ τις αὐτός καί ἄτρεπτος καί ἄνευ ὁ πρός ὁ ἀντίκειμαι σχέσις θεωρέω ὁ ἐνέργεια · ὅθεν οὐδέ ὁ τοιοῦτος κινέω ὁ ἐκ ποιέω καί πάσχω ἐπί αὐτός παραδέχομαι . οὐδέ γάρ ἐπί ὁ Ψυχή ὁ ἀπό ὁ κινέω καί κινέω προσίημι αὐτοκινησία , ἁπλόος δέ τις κίνησις οὐσιώδης αὐτός ἑαυτοῦ εἰμί , καί οὖον πρός ἕτερος ἔχω σχέσις , ἐκλέγω ὁ ποιέω εἰς ἑαυτοῦ καί πάσχω ὑπό ἑαυτοῦ ὑποτίθημι αὐτός εἰμί . ἤ ποῦ ἄρα ἐπί ὁ ἀγαθός ὁ Ψυχή γένος ἀνέχω ἄν τις αὐτός κατά ὁ ποιητικός ἢ παθητικός κινέω διακρίνω ὁ ἰδιότης ; ἔτι τοίνυν ἀλλότριος αὐτός κᾀκεῖνος ὁ « ἢ ὁ παρέπομαι » προστίθημι . ἐπί μέν γάρ ὁ συντίθημι καί ὁ μετά ἕτερος ἢ ἐν ἄλλος εἰμί καί ὁ περιέχω ὑπό ἕτερος ὁ μέν ὡς προηγούμενος ὁ δέ ὡς ἕπομαι νοέω , καί ὁ μέν ὡς εἰμί ὁ δέ ὡς ἐπισυμβαίνω ὁ οὐσία · σύνταξις γάρ τις αὐτός συνίστημι , ἀνοικειότης τε μεταξύ παρεμπίπτω καί διάστασις · ἐπί δέ ὁ ἀγαθός πᾶς ἐν ὁ εἰμί νοέω , καί ὁ ὅλος προηγουμένως ὑπάρχω , χωριστής τε εἰμί κατά ἑαυτοῦ καί οὐ ἀπό ἕτερος ἢ ἐν ἄλλος ἔχω ὁ ὑπόστασις . ὅς τε οὐδείς εἰμί ἐπί αὐτός παρεπόμενον , οὐ οὖν οὐδέ ἀπό οὗτος χαρακτηρίζω αὐτός ὁ ἰδιότης . καί δεῖ ἐπί ὁ τέλος ὁ ἐρώτησις συμφέρω ὁ κατά φύσις διάκρισις · ὁ μέν γάρ ἐρώτημα ἐπιζητέω , πῶς ὁ ἐνέργεια καί ὁ φυσικός κίνησις καί ὁ παρέπομαι ὁ οὐσία γνωρίζω . ὁ δέ πᾶς ἐναντίος ὑπάρχω · εἰμί μέν γάρ εἰμί ὁ ἐνέργεια καί κινέω ὑποστατικός ὁ οὐσία , αὐτός καί ὁ διαφορότης εἄν αὐτός εἰμί κύριος , εἰμί δέ ὁ οὐσία γεννάω ὁ ἐνέργεια , αὐτός πρότερος εἰμί χωριστός παρέχω καί ὁ κίνησις καί ἐνέργεια καί ὁ παρέπομαι ὁ διίστημι · καί οὗτος δή οὖν εἰς ὁ θήρ ὁ νυνί ζητέω ἰδιότης ὑπεναντίος ἔχω . ὁ δέ ὅλος , πότερος εἷς γένος ἡγέομαι θεός , καί δαίμων εἷς , καί ἥρως ὡσαύτως , καί Ψυχή ὁ κατά ἑαυτοῦ ἀσώματος , ἀπαιτέω αὐτός ὁ κατά ὁ ἰδίωμα διάκρισις , ἢ πολύς ἕκαστος τίθημι . εἰμί μέν γάρ εἷς ἕκαστος ὑπολαμβάνω , συγχέω πᾶς ὁ ἐπιστημονικός θεολογία ὁ διάταξις , εἰμί δέ ὥσπερ εἰμί ἐμπίμπλημι , ὁ γένεσις ἀφορίζω , καί οὐ εἰμί ἐπί αὐτός εἷς οὐσιώδης κοινός λόγος , ἀλλά ὁ πρότερος αὐτός ἀπό ὁ καταδεής ἐξαιρέω , οὔτε οἷος τε κοινός αὐτός ἐξευρίσκω πέρας · ἐάν τε καί εἰμί δυνατός , αὐτός δέ οὗτος ὁ ἰδίωμα αὐτός ἀναιρέω · οὗτος μέν οὖν οὐ ἄν τις εὑρίσκω ὁ ἐπιζητέω · ὁ δέ ἀνά ὁ αὐτός λόγος ταυτότης ἐπί ὁ ἀναφέρω λογίζομαι , οἷος ἐπί ὁ πολύς ἐν ὁ θεός γένος , καί αὖθις ἐπί ὁ ἐν ὁ δαίμων καί ἥρως , καί ὁ τελευταῖος ἐπί ὁ Ψυχή , δύναμαι ἄν τις αὐτός ἀφορίζω ὁ ἰδιότης . Τῖς μέν οὖν ὀρθότης εἰμί ὁ πάρειμι ἐρώτησις καί διορισμός αὐτός , πῶς ἀδύνατος καί πῶς δυνατός γίγνομαι , διά οὗτος ἐγώ παραδείκνυμι ·