hippolytus-of-rome.commentarii-in-danielem 2.35
Ἀλλ’ ἴσως ἐρεῖ τις · διὰ τί οὖν τοὺς πάλαι μάρτυρας ἐρρύετο ὁ θεός , τοὺς δὲ νῦν οὐχ οὕτως ; εὑρίσκομεν γὰρ τὸν μακάριον Δανιήλ δὶς ἐν λάκκῳ λεόντων βληθέντα καὶ τοῦτον ὑπὸ τῶν θηρίων μὴ διαφθαρέντα , τοὺς δὲ τρεῖς παῖδας ἐν τῇ καμίνῳ καὶ τούτους ὑπὸ τοῦ πυρὸς μὴ ἀδικηθέντας . πρόσεχε , ὦ ἄνθρωπε , ὅτι καὶ τότε οὓς ἤθελεν ἔτι ζῆν ὁ θεὸς ἐρρύετο , ἵνα τὸ μεγαλεῖον τοῦ θεοῦ ἔργον δειχθῇ καὶ ἐν παντὶ τῷ κόσμῳ ἕως νῦν κηρυχθῇ . οὓς δὲ ἤθελεν μαρτυρεῖν τούτους στεφανώσας προσελάμβανεν . τοὺς μὲν γὰρ τρεῖς παῖδας ἐρρύσατο , ἵνα τὸ τοῦ Ναβουχοδονόσορ καύχημα μηδὲν ὂν φανῇ , ἐνδείξασθαι τοῦτο βουλόμενος , ὅτι τὰ ἀδύνατα παρὰ ἀνθρώποις , δυνατὰ παρὰ θεῷ . ἐπειδὴ γὰρ μεγαλοφρονῶν Ναβουχοδονόσορ εἶπεν · καὶ τίς ἐστιν θεὸς ὃς δυνήσεται ῥύσασθαι ὑμᾶς ἐκ τῆς καμίνου τοῦ πυρός , ἔδειξεν αὐτῷ ὁ θεός , ὅτι δυνατός ἐστιν ῥύσασθαι τοὺς ἑαυτοῦ δούλους , ἡνίκα ἂν θέλῃ . καὶ γὰρ ὁμοίως ἐπὶ τοῦ Δανιήλ συνέβη . τοῦ γὰρ Δαρείου εἰπόντος · ὁ θεός , ᾧ σὺ λατρεύεις ἐνδελεχῶς , εἰ ἠδυνήθη ῥύσασθαί σε ἐκ τοῦ στόματος τῶν λεόντων ; ἀπεκρίθη Δανιήλ καὶ εἶπεν · ὁ θεὸς ἐξαπέστειλεν τὸν ἄγγελον αὐτοῦ καὶ ἐνέφραξεν τὰ στόματα τῶν λεόντων καὶ οὐκ ἐλυμήναντό με . καὶ γὰρ οἱ τακτικοὶ καὶ οἱ σατράπαι πάντες ἐμηχανήσαντο ἀφορμήν , ἵνα ἀποκτείνωσιν τὸν Δανιήλ τοῖς θηρίοις παραδόντες · ὁ δὲ θεὸς εἰδὼς τὴν ἐκείνων κακομηχανίαν καὶ τὴν τοῦ μακαρίου Δανιήλ ἁπλότητα ἐρρύσατο αὐτὸν ἐκ στόματος τῶν λεόντων , ὥστε οὓς μὲν θέλει ῥύεται , οὓς δὲ θέλει παραλαμβάνει . εὑρίσκομεν γὰρ καὶ τοὺς ἑπτὰ μάρτυρας ἐπὶ Ἀντιόχου δεινὰς κολάσεις ὑπομείναντας καὶ ἐκ τοῦ κόσμου παραληφθέντας . τί οὖν ; οὐκ ἠδύνατο ὁ θεὸς πατάξαι τὸν βασιλέα Ἀντίοχον καὶ ῥύσασθαι τοὺς ἑπτὰ ἀδελφούς ; ἠδύνατο · ἀλλ’ οὐκ ἠθέλησεν , ἵνα ἡμέτερος τοῦτο γένηται ὑπογραμμός . εἰ γὰρ πάντας ἐρρύετο , τίς ἤμελλεν μαρτυρεῖν ; εἰ δὲ πάντες ἐμαρτύρουν ἀποθνήσκοντες , ἐλέγετο ἂν ὑπό τινων ἀπίστων ὡς ἀδυνατοῦντος τοῦ θεοῦ τοῦτο γίνεται .
Lemmas: ἀλλά ἴσως εἴρω τις · διά τίς οὖν ὁ πάλαι μάρτυς ἐρύω ὁ θεός , ὁ δέ νῦν οὐ οὕτως ; εὑρίσκω γάρ ὁ μακάριος Δανιήλ δίς ἐν λάκκος λέων βάλλω καί οὗτος ὑπό ὁ θηρίον μή διαφθείρω , ὁ δέ τρεῖς παῖς ἐν ὁ κάμινος καί οὗτος ὑπό ὁ πυρός μή ἀδικέω . προσέχω , εἰμί ἄνθρωπος , ὅτι καί τότε ὅς ἐθέλω ἔτι ζῶ ὁ θεός ἐρύω , ἵνα ὁ μεγαλεῖον ὁ θεός ἔργον δείκνυμι καί ἐν πᾶς ὁ κόσμος ἠώς νῦν κηρύσσω . ὅς δέ ἐθέλω μαρτυρέω οὗτος στεφανόω προσλαμβάνω . ὁ μέν γάρ τρεῖς παῖς ῥύομαι , ἵνα ὁ ὁ Ναβουχοδονόσορ καύχημα μηδείς εἰμί φαίνω , ἐνδείκνυμι οὗτος βούλομαι , ὅτι ὁ ἀδύνατος παρά ἄνθρωπος , δυνατός παρά θεός . ἐπεί γάρ μεγαλοφρονέω Ναβουχοδονόσορ εἶπον · καί τίς εἰμί θεός ὅς δύναμαι ῥύομαι σύ ἐκ ὁ κάμινος ὁ πῦρ , δείκνυμι αὐτός ὁ θεός , ὅτι δυνατός εἰμί ῥύομαι ὁ ἑαυτοῦ δοῦλος , ἡνίκα εἄν ἐθέλω . καί γάρ ὁμοίως ἐπί ὁ Δανιήλ συμβαίνω . ὁ γάρ Δαρεῖος εἶπον · ὁ θεός , ὅς σύ λατρεύω ἐνδελεχής , εἰμί δύναμαι ἐρύω σύ ἐκ ὁ στόμα ὁ λέων ; ἀποκρίνω Δανιήλ καί εἶπον · ὁ θεός ἐξαποστέλλω ὁ ἄγγελος αὐτός καί ἐμφράσσω ὁ στόμα ὁ λέων καί οὐ λυμαίνομαι ἐγώ . καί γάρ ὁ τακτικός καί ὁ σατράπης πᾶς μηχανάομαι ἀφορμή , ἵνα ἀποκτείνω ὁ Δανιήλ ὁ θηρίον παραδίδωμι · ὁ δέ θεός εἰδοί ὁ ἐκεῖνος κακομηχανία καί ὁ ὁ μακάριος Δανιήλ ἁπλότης ῥύομαι αὐτός ἐκ στόμα ὁ λέων , ὥστε ὅς μέν ἐθέλω ῥύομαι , ὅς δέ ἐθέλω παραλαμβάνω . εὑρίσκω γάρ καί ὁ ἑπτά μάρτυς ἐπί Ἀντίοχος δεινός κολάζω ὑπομένω καί ἐκ ὁ κόσμος παραλαμβάνω . τίς οὖν ; οὐ δύναμαι ὁ θεός πατάσσω ὁ βασιλεύς Ἀντίοχος καί ῥύομαι ὁ ἑπτά ἀδελφός ; δύναμαι · ἀλλά οὐ ἐθέλω , ἵνα ἡμέτερος οὗτος γίγνομαι ὑπογραμμός . εἰμί γάρ πᾶς ἐρύω , τίς μέλλω μαρτυρέω ; εἰμί δέ πᾶς μαρτυρέω ἀποθνῄσκω , λέγω εἄν ὑπό τίνω ἄπιστος ὡς ἀδυνατέω ὁ θεός οὗτος γίγνομαι .