hippolytus-of-rome.commentarii-in-danielem 3.7
Εἰ γὰρ ἡ τῶν ἐν ὑπεροχῇ κειμένων δόξα φύλλοις ξηροῖς ἔοικεν , πρὸς ὀλίγον ἀκμάσασιν , εὐθέως δὲ μαρανθεῖσιν , τί ὠφέλησεν Ναβουχοδονόσορ τὸν βασιλέα τὸ ὑπέρογκον ῥῆμα ἐν τῷ εἰπεῖν · οὐχ αὕτη ἐστὶν Βαβυλὼν ἡ μεγάλη , ἣν ἐγὼ ᾠκοδόμησα εἰς οἶκον βασιλείας ἐν τῷ κράτει τῆς ἰσχύος μου εἰς τιμὴν τῆς δόξης μου , ὁπότε φυγαδευθεὶς χλόην μετὰ τῶν θηρίων ἐν τοῖς ὄρεσιν ἤσθιεν ; ποῦ τὸ θράσος ἐκεῖνο καὶ ἡ πολλὴ τῶν λόγων ὑπερηφανία καὶ ἡ τῆς καμίνου μεγάλη καὶ δεινὴ φλόξ , ὁπότε οὐδὲ τῆς ἰδίας αὐτοῦ ψυχῆς ἐκυρίευσεν ; καὶ διὰ τοῦτο σύμβουλος τούτου ἐγένετο ὁ μακάριος Δανιήλ , ὡς καλὸς ἰατρὸς τὰ τούτου τραύματα θεραπεῦσαι βουλόμενος · νῦν ἡ βουλή μου λέγων ἀρεσάτω σοι , βασιλεῦ , καὶ τὰς ἁμαρτίας σου ἐν ἐλεημοσύναις λύτρωσαι καὶ τὰς ἀδικίας σου ἐν οἰκτιρμοῖς πενήτων · ἴσως μακρόθυμος ἔσται τοῖς παραπτώμασίν σου . δι’ ὃ καὶ συγκρίνων τὸ ἐνύπνιον τοῦ βασιλέως σύνδακρυς γενάμενος ἐλυπήθη καὶ ὡσεὶ ὥραν μίαν ἀπηνεώθη καὶ οἱ διαλογισμοὶ αὐτοῦ συνετάρασσον αὐτόν , μὴ βουλόμενος μηδὲ φωνὴν διὰ στόματος προΐεσθαι , ἐνδεικνύμενος ἣν εἶχεν περὶ τὸν βασιλέα φιλοστοργίαν , ἵν’ ἐν τούτῳ καὶ αὐτὸς κατανυγῇ καὶ τὰ λεγόμενα ὑπὸ τοῦ προφήτου ποιήσας σωθῆναι δυνηθῇ . τοῦ μὲν οὖν Δανιήλ ἐπὶ μίαν ὥραν ἀφώνου ἑστῶτος καὶ πολλῆς ἡσυχίας γεγενημένης , ἑώρων πάντες ὑπὸ τῶν διαλογισμῶν τοῦτον ταρασσόμενον καὶ τὸ τούτου πρόσωπον ἀλλοιούμενον , καί ποτε μὲν ὠχρὸν γινόμενον διὰ τὸν φόβον τοῦ συγκρίματος , μήπως ἀκούσας ὁ βασιλεὺς τὰ περὶ αὐτοῦ λεγόμενα θυμωθεὶς κελεύσῃ αὐτὸν ἀποκτανθῆναι , ποτὲ δὲ ὑπὸ τοῦ πνεύματος ἐνδυναμούμενον καὶ πρόσωπον ἀγγέλου ἀναλαμβάνοντα , τήν τε ὄψιν τούτου ἔκπυρον γινομένην καὶ ὀφθαλμοὺς ὡς φλόγα πυρὸς λάμποντας , ἵνα καὶ ἐν τούτῳ καταπλαγεὶς ὁ βασιλεὺς φοβηθῇ . εἰ γὰρ τοῦ μακαρίου Μωϋσέως τὸ πρόσωπον οἱ υἱοὶ Ἰσραὴλ ἰδεῖν οὐκ ἠδυνήθησαν διὰ τὴν δόξαν τοῦ προσώπου αὐτοῦ , πῶς οὐχὶ τότε οἱ Βαβυλώνιοι ἰδόντες τὸ πρόσωπον τοῦ Δανιήλ ἀλλοιούμενον ἐφοβήθησαν ; καί ποτε μὲν ἄνθρωπος ὢν ἐφαίνετο , καὶ ποτὲ δὲ ὡς ἄγγελος θεοῦ ἐδείκνυτο . πάντες δὲ εἱστήκεισαν ἐνεοί , περιμένοντες τοὺς ἐκ τῆς καρδίας αὐτοῦ προερχομένους διαλογισμούς . τότε μὲν ἀπὸ τῆς πολλῆς δόξης καὶ ἀγωνίας κατασταλεὶς καὶ εἰς τὴν ἰδίαν ἕξιν τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως ἐλθών , ἀπεκρίθη τῷ βασιλεῖ καὶ εἶπεν · ἔστω δή , βασιλεῦ , τὸ ἐνύπνιον τοῖς μισοῦσίν σε καὶ ἡ σύγκρισις αὐτοῦ τοῖς ἐχθροῖς σου . καὶ οὕτως ἀρξάμενος καθ’ ἕκαστον αὐτῷ τὸ εἰς αὐτὸν συμβησόμενον ἀπήγγειλεν καὶ τοῦτον λόγοις παρακλητικοῖς παραμυθούμενος εὐέλπιδα πάλιν πρὸς τὰ μέλλοντα κατήρτιζεν . φησὶν γὰρ πρὸς αὐτόν · καὶ ἐπεὶ ἴδεν ὁ βασιλεὺς εἲρ καὶ ἅγιον ἀπ’ οὐρανοῦ καταβαίνοντα καὶ εἶπεν · ἐκκόψατε τὸ δένδρον καὶ ἐκτίλατε τὰ φύλλα αὐτοῦ καὶ ἐκτινάξατε τοὺς κλάδους αὐτοῦ , πλὴν τὴν φυὴν τῶν ῥιζῶν τοῦ δένδρου ἐάσατε ἐν τῇ γῇ · ἡ βασιλεία σού σοι μενεῖ , βασιλεῦ , ἕως ἂν ἐπιγνῷς τὴν ἐξουσίαν τὴν ἐπουράνιον , ὅτι κυριεύει ὁ ὕψιστος τῆς βασιλείας τῶν ἀνθρώπων καὶ ᾧ ἂν θέλῃ δώσει αὐτήν .
Lemmas: εἰμί γάρ ὁ ὁ ἐν ὑπεροχή κεῖμαι δόξα φύλλον ξηρός ἔοικα , πρός ὀλίγος ἀκμάζω , εὐθύς δέ μαραίνω , τίς ὠφελέω Ναβουχοδονόσορ ὁ βασιλεύς ὁ ὑπέρογκος ῥῆμα ἐν ὁ εἶπον · οὐ οὗτος εἰμί Βαβυλών ὁ μέγας , ὅς ἐγώ οἰκοδομέω εἰς οἶκος βασίλεια ἐν ὁ κράτος ὁ ἰσχύς ἐγώ εἰς τιμή ὁ δόξα ἐγώ , ὁπότε φυγαδεύω χλόη μετά ὁ θηρίον ἐν ὁ ὄρος ἐσθίω ; ποῦ ὁ θράσος ἐκεῖνος καί ὁ πολύς ὁ λόγος ὑπερηφανία καί ὁ ὁ κάμινος μέγας καί δεινός φλόξ , ὁπότε οὐδέ ὁ ἴδιος αὐτός Ψυχή κυριεύω ; καί διά οὗτος σύμβουλος οὗτος γίγνομαι ὁ μακάριος Δανιήλ , ὡς καλός ἰατρός ὁ οὗτος τραῦμα θεραπεύω βούλομαι · νῦν ὁ βουλή ἐγώ λέγω ἀρέσκω σύ , βασιλεύς , καί ὁ ἁμαρτία σύ ἐν ἐλεημοσύνη λυτρόω καί ὁ ἀδικία σύ ἐν οἰκτιρμός πένης · ἴσως μακρόθυμος εἰμί ὁ παράπτωμα σύ . διά ὅς καί συγκρίνω ὁ ἐνύπνιον ὁ βασιλεύς σύνδακρυς γίγνομαι λυπέω καί ὡσεί ὥρα εἷς ἀπανωθέω καί ὁ διαλογισμός αὐτός συνταράσσω αὐτός , μή βούλομαι μηδέ φωνή διά στόμα προΐημι , ἐνδείκνυμι ὅς ἔχω περί ὁ βασιλεύς φιλοστοργία , ἵνα ἐν οὗτος καί αὐτός κατανυγή καί ὁ λέγω ὑπό ὁ προφήτης ποιέω σῴζω δύναμαι . ὁ μέν οὖν Δανιήλ ἐπί εἷς ὥρα ἄφωνος ἵστημι καί πολύς ἡσυχία γίγνομαι , ὁράω πᾶς ὑπό ὁ διαλογισμός οὗτος ταράσσω καί ὁ οὗτος πρόσωπον ἀλλοιόω , καί ποτός μέν ὠχρός γίγνομαι διά ὁ φόβος ὁ σύγκριμα , μήπως ἀκούω ὁ βασιλεύς ὁ περί αὐτός λέγω θυμόω κελεύω αὐτός ἀποκτείνω , ποτέ δέ ὑπό ὁ πνεῦμα ἐνδυναμόω καί πρόσωπον ἄγγελος ἀναλαμβάνω , ὁ τε ὄψις οὗτος ἔκπυρος γίγνομαι καί ὀφθαλμός ὡς φλόξ πυρός λάμπω , ἵνα καί ἐν οὗτος καταπλάσσω ὁ βασιλεύς φοβέω . εἰμί γάρ ὁ μακάριος Μωϋσῆς ὁ πρόσωπον ὁ υἱός Ἰσραήλ ὁράω οὐ δύναμαι διά ὁ δόξα ὁ πρόσωπον αὐτός , πῶς οὐ τότε ὁ Βαβυλώνιος ὁράω ὁ πρόσωπον ὁ Δανιήλ ἀλλοιόω φοβέω ; καί ποτός μέν ἄνθρωπος εἰμί φαίνω , καί ποτέ δέ ὡς ἄγγελος θεός δείκνυμι . πᾶς δέ ἵστημι ἐνεός , περιμένω ὁ ἐκ ὁ Καρδία αὐτός προέρχομαι διαλογισμός . τότε μέν ἀπό ὁ πολύς δόξα καί ἀγωνία καταστέλλω καί εἰς ὁ ἴδιος ἕξις ὁ ἀνθρώπινος φύσις ἔρχομαι , ἀποκρίνω ὁ βασιλεύς καί εἶπον · ἵστημι δή , βασιλεύς , ὁ ἐνύπνιον ὁ μισέω σύ καί ὁ σύγκρισις αὐτός ὁ ἐχθρός σύ . καί οὕτως ἄρχω κατά ἕκαστος αὐτός ὁ εἰς αὐτός συμβαίνω ἀπαγγέλλω καί οὗτος λόγος παρακλητικός παραμυθέομαι εὔελπις πάλιν πρός ὁ μέλλω καταρτίζω . φημί γάρ πρός αὐτός · καί ἐπεί ὁράω ὁ βασιλεύς ἔρις καί ἅγιος ἀπό οὐρανός καταβαίνω καί εἶπον · ἐκκόπτω ὁ δένδρον καί ἐκτίλλω ὁ φύλλον αὐτός καί ἐκτινάσσω ὁ κλάδος αὐτός , πλήν ὁ φυή ὁ ῥίζα ὁ δένδρον ἐάω ἐν ὁ γῆ · ὁ βασίλειος σῦς σύ μένω , βασιλεύς , ἠώς εἄν ἐπιγιγνώσκω ὁ ἐξουσία ὁ ἐπουράνιος , ὅτι κυριεύω ὁ ὕψιστος ὁ βασίλεια ὁ ἄνθρωπος καί ὅς εἄν ἐθέλω δίδωμι αὐτός .