hippocrates-et-corpus-hippocraticum.epistulae 13
13 . Ἱπποκράτης Διονυσίῳ χαίρειν . Ἢ περίμεινόν με ἐν Ἁλικαρνασσῷ , ἢ φθάσον αὐτὸς ἐλθεῖν , ὦ ἑταῖρε · κατὰ πᾶσαν γὰρ ἀνάγκην ἀπιτέον εἰς Ἄβδηράν μοι Δημοκρίτεω χάριν , ἐφ’ ὃν νοσέοντα μετεπέμψατό με ἡ πόλις . Ἄλεκτος γάρ τις ἡ συμπαθείη τῶν ἀνθρώπων , Διονύσιε · ὡς μία ψυχὴ ξυννοσέει τῷ πολίτῃ · ὥστε μοι δοκέουσι καὶ αὐτοὶ θεραπείης δέεσθαι . Ἐγὼ δὲ οἶμαι οὐδὲ νοῦσον αὐτὴν εἶναι , ἀλλ’ ἀμετρίην παιδείης , οὐκ οὖσάν γε τῷ ὄντι ἀμετρίην , ἀλλὰ νομιζομένην τοῖσιν ἰδιώτῃσιν , ἐπεὶ οὐδέποτε βλαβερὸν τῆς ἀρετῆς τὸ ἄμετρον . Δόξα δὲ νούσου γίνεται τὸ ὑπερβάλλον διὰ τὴν τῶν κρινόντων ἀπαιδευσίην · δοκιμάζει δὲ ἕκαστος ἐξ ὧν αὐτὸς οὐκ ἔχει , τὸ ἐν ἄλλῳ πλεονάζον περισσεύειν · ὥς που καὶ ὁ δειλὸς ἀμετρίην τὴν ἀνδρείην ὑπείληφε , καὶ ὁ φιλάργυρος τὴν μεγαλοψυχίην , καὶ πᾶσα ἔλλειψις ὑπερβάλλειν δοκέει τὸ ἀρετῆς ξύμμετρον . Ἐκεῖνον μὲν οὖν αὐτὸν ἰδόντες μετὰ τῆς ἐνθένδε προγνώσιος , καὶ ἀκούσαντες τῶν λόγων αὐτοῦ , ἄμεινον εἰσόμεθα . Σὺ δὲ ἔπειξον , ὦ Διονύσιε , αὐτὸς παραγενέσθαι · βούλομαι γὰρ ἐνδιατρῖψαί σε τῇ πατρίδι μου , μέχρις ἂν ἐπανέλθω , ὅκως τῶν ἡμετέρων φροντιεῖς καὶ πρῶτον ἡμέων τῆς πόλιος · ἐπειδὴ οὐκ οἶδ’ ὅκως ἐκ συντυχίης ὑγιεινὸν τὸ ἔτος ἐστὶ καὶ τὴν ἀρχαίην φύσιν ἔχον · ὥστε οὐδὲ πολλαὶ παρενοχλήσουσι νοῦσοι · πλὴν ὅμως πάριθι . Οἰκήσεις δὲ τὴν ἐμὴν οἰκίην ὑπερευκαιρέουσαν , ἅτε καὶ τοῦ γυναίου μένοντος πρὸς τοῦς γονέας διὰ τὴν ἐμὴν ἐκδημίην . Ἐπισκόπει δὲ ὅμως καὶ τὰ ἐκεινης , ὅκως διάγῃ σωφρόνως καὶ μὴ τῇ τοῦ ἀνδρὸς ἀπουσίῃ ἄλλους ἄνδρας νομίσῃ · κόσμιον μὲν γὰρ ἐξ ἀρχῆς ἦν , καὶ γονέας ἀστείους εἶχεν , τὸν δὲ πατέρα ἐκτόπως ἀνδρικόν τε καὶ μάλα μισοπόνηρον ὑπερφυῷς γερόντιον . Ἀλλ’ ὅμως αἰεὶ χρῄζει γυνὴ σωφρονίζοντος , ἔχει γὰρ φύσει τὸ ἀκόλαστον ἐν ἑωυτέῃ , ὅπερ , εἰ μὴ καθ’ ἡμέρην ἐπικόπτοιτο , ὡς τὰ δένδρα καθυλομανέει . Ἐγὼ δὲ φίλον οἴομαι ἀκριβέστερον γονέων ἐς φυλακὴν γυναικός · οὐ γὰρ ὡς ἐκείνοισι καὶ τουτέῳ ξυνοικέει πάθος εὐνοίης , δι’ οὗ πολλάκις ἐπισκιάζονται τὴν νουθεσίην · φρονιμώτερον δὲ ἐν παντὶ τὸ ἀπαθέστερον , ἅτε μὴ ἐπικλώμενον ὑπ’ εὐνοίης . Ἔῤῥωσο .
Lemmas: 13 . Ἱπποκράτης Διονύσιος χαίρω . ἤ περιμένω ἐγώ ἐν Ἁλικαρνασσός , ἤ φθάνω αὐτός ἔρχομαι , ὦ ἑταῖρος · κατά πᾶς γάρ ἀνάγκη ἀπέρχομαι εἰς Ἄβδηρα ἐγώ Δημοκρίτης χάριν , ἐπί ὅς νοσέω μεταπέμπω ἐγώ ὁ πόλις . ἄλεκτος γάρ τις ὁ συμπάθεια ὁ ἄνθρωπος , Διονύσιος · ὡς εἷς ψυχή συννοσέω ὁ πολίτης · ὥστε ἐγώ δοκέω καί αὐτός θεραπεία δέω . ἐγώ δέ οἴομαι οὐδέ νόσος αὐτός εἰμί , ἀλλά ἀμετρία παιδεία , οὐ εἰμί γε ὁ εἰμί ἀμετρία , ἀλλά νομίζω ὁ ἰδιώτης , ἐπεί οὐδέποτε βλαβερός ὁ ἀρετή ὁ ἄμετρος . δόξα δέ νόσος γίγνομαι ὁ ὑπερβάλλω διά ὁ ὁ κρίνω ἀπαιδευσία · δοκιμάζω δέ ἕκαστος ἐκ ὅς αὐτός οὐ ἔχω , ὁ ἐν ἄλλος πλεονάζω περισσεύω · ὡς που καί ὁ δειλός ἀμετρία ὁ ἀνδρεῖος ὑπολαμβάνω , καί ὁ φιλάργυρος ὁ μεγαλοψυχία , καί πᾶς ἔλλειψις ὑπερβάλλω δοκέω ὁ ἀρετή σύμμετρος . ἐκεῖνος μέν οὖν αὐτός ὁράω μετά ὁ ἐνθένδε πρόγνωσις , καί ἀκούω ὁ λόγος αὐτός , ἀγαθός οἶδα . σύ δέ ἐπείγω , ὦ Διονύσιος , αὐτός παραγίγνομαι · βούλομαι γάρ ἐνδιατρίβω σύ ὁ πατρίς ἐγώ , μέχρι ἄν ἐπανέρχομαι , ὅπως ὁ ἡμέτερος φροντίζω καί πρῶτος ἐγώ ὁ πόλις · ἐπειδή οὐ οἶδα ὅπως ἐκ συντυχία ὑγιεινός ὁ ἔτος εἰμί καί ὁ ἀρχαῖος φύσις ἔχω · ὥστε οὐδέ πολύς παρενοχλέω νόσος · πλήν ὅμως παρέρχομαι . οἰκέω δέ ὁ ἐμός οἰκία ὑπερευκαιρέω , ἅτε καί ὁ γύναιον μένω πρός τού γονεύς διά ὁ ἐμός ἐκδημία . ἐπισκοπέω δέ ὅμως καί ὁ ἐκεινης , ὅπως διάγω σώφρων καί μή ὁ ὁ ἀνήρ ἀπουσία ἄλλος ἀνήρ νομίζω · κόσμιος μέν γάρ ἐκ ἀρχή εἰμί , καί γονεύς ἀστεῖος ἔχω , ὁ δέ πατήρ ἔκτοπος ἀνδρικός τε καί μάλα μισοπόνηρος ὑπερφυάω γερόντιον . ἀλλά ὅμως ἀεί χρῄζω γυνή σωφρονίζω , ἔχω γάρ φύσις ὁ ἀκόλαστος ἐν ἑωύτῃ , ὅς , εἰ μή κατά ἡμέρα ἐπικόπτω , ὡς ὁ δένδρον καθυλομανέω . ἐγώ δέ φίλος οἴομαι ἀκριβής γονεύς εἰς φυλακή γυνή · οὐ γάρ ὡς ἐκεῖνος καί τούτεος συνοικέω πάθος εὔνοια , διά ὅς πολλάκις ἐπισκιάζω ὁ νουθεσία · φρόνιμος δέ ἐν πᾶς ὁ ἀπαθής , ἅτε μή ἐπικλάω ὑπό εὔνοια . ῥώννυμι .