hippocrates-et-corpus-hippocraticum.de-fracturis 11
ὅσοι δὲ πηδήσαντες ἀφʼ ὑψηλοῦ τινος ἐστηρίξαντο τῇ πτέρνῃ ἰσχυρῶς , τουτέοισι διισταται μὲν τὰ ὀστέα , φλέβια δʼ ἐκχυμοῦνται ἀμφιφλασθείσης τῆς σαρκὸς ἀμφὶ τὸ ὀστέον , οἴδημα δὲ ἐπιγίνεται καὶ πόνος πουλύς . τὸ γὰρ ὀστέον τοῦτο οὐ σμικρόν ἐστι , καὶ ὑπερέχει μὲν ὑπὸ τὴν ἰθυωρίην τῆς κνήμης , κοινωνέει δὲ φλεψὶ καὶ νεύροισιν ἐπικαίροισιν · ὁ τένων δὲ ὁ ὀπίσθιος τούτῳ προσήρτηται τῷ ὀστέῳ . τούτους χρὴ ἰητρεύειν μὲν κηρωτῇ καὶ σπλήνεσι καὶ ὀθονίοισιν · ὕδατι δὲ θερμῷ πλείστῳ ἐπὶ τουτέοισι χρῆσθαι · καὶ ὀθονίων πλειόνων ἐπὶ τουτέοισι δεῖ , καὶ ἄλλως ὡς βελτίστων καὶ προσηνεστάτων . καὶ ἢν μὲν τύχῃ ἁπαλὸν τὸ δέρμα φύσει ἔχων τὸ ἀμφὶ τῇ πτέρνῃ , ἐᾷν οὕτως · ἢν δὲ παχὺ καὶ σκληρὸν , οἷα μετεξέτεροι ἴσχουσιν , κατᾶτάμνειν χρὴ ὁμαλῶς , καὶ διαλεπτύνειν μὴ διατιτρώσκντ . ἐπιδεῖν δὲ ἀγαθῶς οὐ παντὸς ἀνδρός ἐστι τὰ τοιαῦτα · ἢν γάρ τις ἐπιδέῃ , ὥσπερ καὶ τὰ ἄλλα τὰ κατὰ τὰ σφυρὰ ἐπιδεῖται , ὁτὲ μὲν περὶ τὸν πόδα περιβαλλόμενος , ὁτὲ δὲ περὶ τὸν τένοντα , αἱ ἀποσφίγξιες αὗται χωρίζουσι τὴν πτέρνην , ᾗ τὸ φλάσμα ἐγένετο · καὶ οὕτω κίνδυνος σφακελίσαι τὸ ὀστέον τὸ τῆς πτέρνης · καίτοι ἢν σφακελίσῃ , τὸν αἰῶνα πάντα ἱκανὸν ἀντίσχειν τὸ νόσημα . καὶ γὰρ τἄλλα ὅσα μὴ ἐκ τοιούτου τρόπου σφακελίζει , ἀλλʼ ἐν κατακλίσει μελανθείσης τῆς πτέρνης ὑπὸ ἀμελείης τοῦ σχήματος , ἢ ἐν κνήμῃ τρώματος γενομένου ἐπικαίρου καὶ χρονίου καὶ κοινοῦ τῇ πτέρνῃ , ἢ ἐν μηρῷ , ἢ ἐπὶ ἄλλῳ νουσήματι ὑπτιασμοῦ χρονίου γενομένου , ὁμῶς καὶ τοῖσι τοιούτοισι χρόνια , καὶ ὀχλώδεα , καὶ πολλάκις ἀναῤῥηγνύμενα , ἢν μὴ χρηστῇ μὲν μελέτῃ θεραπευθῇ , πολλῇ δʼ ἡσυχίῃ , ὡς τά γε σφακελίζοντα · ἐκ τοῦ τοιούτου δὲ τρόπου σφακελίζοντα καὶ κινδύνους μεγάλους τῷ σώματι παρέχει πρὸς τῇ ἄλλῃ λύμῃ Καὶ γὰρ πυρετοὶ ὑπεροξέες , ξυνεχέες , τρομώδεες , λυγγώδεες , γνώμης ἁπτόμενοι , καὶ ὀλιγήμεροι , κτείνοντές τε · γένοιντο δʼ ἂν καὶ φλεβῶν αἱμοῤῥόων πελιώσιες , ναυσιώσιες , καὶ γαγγραινώσιες ὑπὸ τῆς πιέξιος · γένοιτο δʼ ἂν ταῦτα ἔξω τοῦ ἄλλου σφακελισμοῦ . ταῦτα μὲν οὖν εἴρηται , οἷα τὰ ἰσχυρότατα φλάσματα ίνεται · τὰ μέντοι πλεῖστα ἡσυχαίως ἀμφιφλᾶται , καὶ οὐδεμίη πολλὴ σπουδὴ τῆς μελέτης , ἀλλʼ ὅμως ὀρθῶς γε χρὴ χειρίζειν . ἐπὴν μέντοι ἰσχυρὸν δόξῃ εἶναι τὸ ἔρεισμα , τά τε εἰρημένα ποιέειν χρὴ , καὶ τὴν ἐπίδεσιν τὴν πλείστην ποιέεσθαι ἀμφὶ τὴν πτέρνην περιβάλλοντα , ἄλλοτε πρὸς τὰ ἄκρα τοῦ ποδὸς ἀντιπεριβάλλοντα , ἄλλοτε πρὸς τὰ μέσα , ἄλλοτε πρὸς τὰ περὶ τὴν κνήμην · προσεπιδεῖν δὲ καὶ τὰ πλησίον πάντα ἔνθεν καὶ ἔνθεν , ὥσπερ καὶ πρόσθεν εἴρηται · καὶ ἰσχυρὴν μὲν μὴ ποιέεσθαι τὴν πίεξιν , ἐν πολλοῖσι δὲ τοῖσιν ὀθονίοισιν · ἄμεινον δὲ καὶ ἐλλέβορον πιπίσκειν αὐθημερὸν , ἢ τῇ ὑστεραίῃ · ἀπολῦσαι δὲ τριταῖον , καὶ αὖθις μετεπιδῆσαι . σημεῖα δὲ τάδε , ἢν παλιγκοταίνῃ , ἢ οὔ · ἐπὴν μὲν τὰ ἐκχυμώματα τῶν φλεβῶν , καὶ τὰ μελάσματα , καὶ τὰ ἐγγὺς ἐκείνων ὑπέρυθρα γινηται καὶ ὑπόσκληρα , κίνδυνος παλιγκοτῆσαι . ἀλλʼ ἢν μὲν ἀπύρετος ᾖ , φαρμακεύειν ἄνω χρὴ , ὥσπερ εἴρηται , καὶ ὅσα ἂν μὴ ξυνεχῆ πυρεταίνηται · ἢν δὲ ξυνεχῆ πυρεταίνηται , μὴ φάρμακεύειν , ἀπέχειν δὲ σιτίων καὶ ῤοφημάτων , ποτῷ δὲ χρῆσθαι ὕδατι , καὶ μὴ οἴνῳ , ἀλλὰ τῷ ὀξυγλυκεῖ . ἢν δὲ μὴ μέλλῃ παλιγκοταίνειν , τὰ ἐκχυμώματα καὶ τὰ μελάσματα καὶ τὰ περιέχοντα ὑπόχλωρα γίνεται καὶ οὐ σκληρά · ἀγαθὸν τοῦτο τὸ μαρτύριον ἐν πᾶσι τοῖσιν ἐκχυμώμασιν , τοῖσι μὴ μέλλουσι παλιγκοταίνειν · ὅσα δὲ σὺν σκληρύσμασι πελιοῦται , κίνδυνος μὲν μελανθῆναι . τὸν δὲ πόδα ἐπιτηδεύειν χρὴ , ὅκως ἀνωτέρω τοῦ ἄλλου σώματος ἔσται τὰ πλεῖστα ὀλίγον . ὑγιὴς δʼ ἂν γένοιτο ἐν ἑξήκοντα ἡμέρῃσιν , εἰ ἀτρεμέοι .
Lemmas: ὅσος δέ πηδάω ἀπό ὑψηλός τις στηρίζω ὁ πτέρνη ἰσχυρός , οὗτος διιστημι μέν ὁ ὀστέον , φλέβιον δέ ἐκχυμόω ἀμφιφλάννυμι ὁ σάρξ ἀμφί ὁ ὀστέον , οἴδημα δέ ἐπιγίγνομαι καί πόνος πολύς . ὁ γάρ ὀστέον οὗτος οὐ μικρός εἰμί , καί ὑπερέχω μέν ὑπό ὁ ἰθυωρίη ὁ κνήμη , κοινωνέω δέ φλέψ καί νεῦρον ἐπίκαιρος · ὁ τένων δέ ὁ ὀπίσθιος οὗτος προσαρτάω ὁ ὀστέον . οὗτος χρή ἰατρεύω μέν κηρωτή καί σπλήν καί ὀθόνιον · ὕδωρ δέ θερμός πολύς ἐπί οὗτος χράω · καί ὀθόνιον πολύς ἐπί οὗτος δέω , καί ἄλλος ὡς ἀγαθός καί προσηνής . καί ἐάν μέν τυγχάνω ἁπαλός ὁ δέρμα φύσις ἔχω ὁ ἀμφί ὁ πτέρνη , ἐάω οὕτως · ἐάν δέ παχύς καί σκληρός , οἷος μετεξέτεροι ἴσχω , κατατέμνω χρή ὁμαλής , καί διαλεπτύνω μή διατιτρώσκω . ἐφοράω δέ ἀγαθός οὐ πᾶς ἀνήρ εἰμί ὁ τοιοῦτος · ἐάν γάρ τις ἐπιδέω , ὥσπερ καί ὁ ἄλλος ὁ κατά ὁ σφυρόν ἐπιδέω , ὅτε μέν περί ὁ πούς περιβάλλω , ὅτε δέ περί ὁ τένων , ὁ ἀπόσφιγξις οὗτος χωρίζω ὁ πτέρνη , ὅς ὁ φλάσμα γίγνομαι · καί οὕτως κίνδυνος σφακελίζω ὁ ὀστέον ὁ ὁ πτέρνα · καίτοι ἐάν σφακελίζω , ὁ αἰών πᾶς ἱκανός ἀντίσχω ὁ νόσημα . καί γάρ ἄλλος ὅσος μή ἐκ τοιοῦτος τρόπος σφακελίζω , ἀλλά ἐν κατάκλισις μελαίνω ὁ πτέρνα ὑπό ἀμέλεια ὁ σχῆμα , ἤ ἐν κνήμη τραῦμα γίγνομαι ἐπίκαιρος καί χρόνιος καί κοινός ὁ πτέρνη , ἤ ἐν μηρός , ἤ ἐπί ἄλλος νόσημα ὑπτιασμός χρόνιος γίγνομαι , ὁμῶς καί ὁ τοιοῦτος χρόνιος , καί ὀχλώδης , καί πολλάκις ἀναρρήγνυμι , ἐάν μή χρηστός μέν μελέτη θεραπεύω , πολύς δέ ἡσυχία , ὡς ὁ γε σφακελίζω · ἐκ ὁ τοιοῦτος δέ τρόπος σφακελίζω καί κίνδυνος μέγας ὁ σῶμα παρέχω πρός ὁ ἄλλος λύμη καί γάρ πυρετός ὑπεροξής , συνεχής , τρομώδης , λυγγώδης , γνώμη ἅπτω , καί ὀλιγήμερος , κτείνω τε · γίγνομαι δέ ἄν καί φλέψ αἱμόρροος πελίωσις , ναυσίωσις , καί γαγγραίνωσις ὑπό ὁ πίεξις · γίγνομαι δέ ἄν οὗτος ἔξω ὁ ἄλλος σφακελισμός . οὗτος μέν οὖν λέγω , οἷος ὁ ἰσχυρός φλάσμα ἰνέω · ὁ μέντοι πολύς ἡσυχαῖος ἀμφιφλάω , καί ὁδεμίος πολύς σπουδή ὁ μελέτη , ἀλλά ὅμως ὀρθός γε χρή χειρίζω . ἐπήν μέντοι ἰσχυρός δοκέω εἰμί ὁ ἔρεισμα , ὁ τε λέγω ποιέω χρή , καί ὁ ἐπίδεσις ὁ πολύς ποιέω ἀμφί ὁ πτέρνη περιβάλλω , ἄλλοτε πρός ὁ ἄκρον ὁ πούς ἀντιπεριβάλλω , ἄλλοτε πρός ὁ μέσος , ἄλλοτε πρός ὁ περί ὁ κνήμη · προσεπεῖδον δέ καί ὁ πλησίον πᾶς ἔνθεν καί ἔνθεν , ὥσπερ καί πρόσθεν λέγω · καί ἰσχυρός μέν μή ποιέω ὁ πίεξις , ἐν πολύς δέ ὁ ὀθόνιον · ἀγαθός δέ καί ἑλλέβορος πιπίσκω αὐθημερόν , ἤ ὁ ὑστεραῖος · ἀπολύω δέ τριταῖος , καί αὖθις μετεπιδέω . σημεῖον δέ ὅδε , ἐάν παλιγκοταίνω , ἤ οὐ · ἐπήν μέν ὁ ἐκχύμωμα ὁ φλέψ , καί ὁ μέλασμα , καί ὁ ἐγγύς ἐκεῖνος ὑπέρυθρος γίγνομαι καί ὑπόσκληρος , κίνδυνος παλιγκοτέω . ἀλλά ἐάν μέν ἀπύρετος εἰμί , φαρμακεύω ἄνω χρή , ὥσπερ λέγω , καί ὅσος ἄν μή συνεχής πυρεταίνω · ἐάν δέ συνεχής πυρεταίνω , μή φαρμακεύω , ἀπέχω δέ σιτίον καί ῥόφημα , ποτός δέ χράω ὕδωρ , καί μή οἶνος , ἀλλά ὁ ὀξυγλυκής . ἐάν δέ μή μέλλω παλιγκοταίνω , ὁ ἐκχύμωμα καί ὁ μέλασμα καί ὁ περιέχω ὑπόχλωρος γίγνομαι καί οὐ σκληρός · ἀγαθός οὗτος ὁ μαρτύριον ἐν πᾶς ὁ ἐκχύμωμα , ὁ μή μέλλω παλιγκοταίνω · ὅσος δέ σύν σκλήρυσμα πελιόομαι , κίνδυνος μέν μελαίνω . ὁ δέ πούς ἐπιτηδεύω χρή , ὅπως ἀνώτερος ὁ ἄλλος σῶμα εἰμί ὁ πολύς ὀλίγος . ὑγιής δέ ἄν γίγνομαι ἐν ἑξήκοντα ἡμέρα , εἰ ἀτρεμέω .