hippocrates-et-corpus-hippocraticum.de-diaeta-in-morbis-acutis 12
12 . Παραπλήσια μέντοι τοῖσι κατὰ κοιλίην ἐστὶ καὶ ταῦτα · καὶ γὰρ ἢν ὅλον τὸ σῶμα ἀναπαύσηται πουλὺ παρὰ τὸ ἔθος , οὐκ αὐτίκα ἔῤῥωται μᾶλλον · ἢν δὲ δὴ καὶ πλείω χρόνον διελινύσαν ἐξαπίνης ἐς τοὺς πόνους ἔλθῃ , φλαῦρόν τι πρήξειεν ἐπιδήλως . Οὕτω δὲ καὶ ἓν ἕκαστον τοῦ σώματος · καὶ γὰρ οἱ πόδες τοιόνδε τι πρήξειαν , καὶ τὰ ἄλλα ἄρθρα μὴ εἰθισμένα πονέειν , ἢν διὰ χρόνου ἐξαπίνης πρὸς τὸ πονέειν ἔλθῄ . Ταῦτα δ᾿ ἂν καὶ οἱ ὀδόντες καὶ οἱ ὀφθαλμοὶ πάθοιεν , καὶ πᾶν ὁτιοῦν . Ἐπεὶ καὶ κοίτη παρὰ τὸ ἔθος μαλθακὴ πόνον ἐμποιέει , καὶ σκληρὴ παρὰ τὸ ἔθος , καὶ ὕπαιθρος εὐνὴ παρὰ τὸ ἔθος σκληρύνει τὸ σῶμα . Ἀτὰρ καὶ τὰ τῶν τοιῶνδε πάντων ἀρκέει παραδείγματα γράψαι . Εἰ γάρ τις ἑλκος λαβὼν ἐν κνήμῃ μήτε λίην ἐπίκαιρον μήτε λίην εὔηθες , μήτε ἄγαν εὐελκὴς ἐὼν , μήτε ἄγαν δυσελκὴς , αὐτίκα ἀρξάμενος ἐκ πρώτης κατακείμενος ἰητρεύοιτο , καὶ μηδαμῆ μετεωρίζοι τὸ σκέλος , ἀφλέγμαντος μὲν ἂν οὕτως εἴη μᾶλλον , καὶ ὑγιὴς πολλῷ θᾶσσον ἂν γένοιτο , ἢ εἰ πλανώμενος ἰητρεύοιτο · εἰ μέντοι πεμπταῖος ἢ ἑκταῖος ἐὼν ἢ καὶ ἔτι ἀνωτέρω , ἀναστὰς ἐθέλοι προβαίνειν , μᾶλλον ἂν πονέοι τότε ἢ εἰ αὐτίκα ἐξ ἀρχῆς πλανώμενος ἰητρεύοιτο · εἰ δὲ καὶ πολλὰ ταλαιπωρήσειεν ἐξαπίνης , πολλῷ ἂν μᾶλλον πονήσειεν ἢ εἰ ἐκείνως ἰητρευόμενος τὰ αὐτὰ ταῦτα ταλαιπωρήσειεν ἐν ταύτῃσι τῇσιν ἡμέρῃσιν . Διὰ τέλεος οὖν μαρτυρέει ταῦτα πάντα ἀλλήλοισιν , ὅτι πάντα ἐξαπίνης μέζω πολλῷ τοῦ μετρίου μεταβαλλόμενα ἐπὶ τὰ , καὶ ἐπὶ τὰ , βλάπτει . Πολλαπλασίη μὲν οὖν κατὰ κοιλίην ἡ βλάβη ἐστὶν , ἢν ἐκ πολλῆς κενεαγγείης ἐξαπίνης πλέον τοῦ μετρίου προσαίρηται ( ἀτὰρ καὶ κατὰ τὸ ἄλλο σῶμα , ἢν ἐκ πολλῆς ἡσυχίης ἐξαίφνης ἐς πλείω πόνον ἔλθοι , πουλὺ πλείω βλαβείη ) , ἢ εἰ ἐκ πολλῆς ἐδωδῆς ἐς κενεαγγείην μεταβάλλοι · δεῖ μέντοι καὶ τὸ σῶμα τουτέοισιν ἐλινύειν · καὶ ἢν ἐκ πολλῆς ταλαιπωρίης ἐξαπίνης ἐς σχολήν τε καὶ ῥᾳθυμίην ἐμπέσῃ , δεῖ δὲ καὶ τουτέοισι τὴν κοιλίην ἐλινύειν ἐκ πλήθεος βρώμης · ἢν δὲ μὴ , πόνον ἐν τῷ σώματι ἐμποιήσει καὶ βάρος ὅλου τοῦ σώματος .
Lemmas: 12 . παραπλήσιος μέντοι ὁ κατά κοιλία εἰμί καί οὗτος · καί γάρ ἐάν ὅλος ὁ σῶμα ἀναπαύω πολύς παρά ὁ ἔθος , οὐ αὐτίκα ῥώννυμι μάλα · ἐάν δέ δή καί πολύς χρόνος διελινύω ἐξαπίνης εἰς ὁ πόνος ἔρχομαι , φλαῦρος τις πράσσω ἐπίδηλος . οὕτως δέ καί εἷς ἕκαστος ὁ σῶμα · καί γάρ ὁ πούς τοιόσδε τις πράσσω , καί ὁ ἄλλος ἄρθρον μή ἐθίζω πονέω , ἐάν διά χρόνος ἐξαπίνης πρός ὁ πονέω ἔρχομαι . οὗτος δέ ἄν καί ὁ ὀδούς καί ὁ ὀφθαλμός πάσχω , καί πᾶς ὁστισοῦν . ἐπεί καί κοίτη παρά ὁ ἔθος μαλθακός πόνος ἐμποιέω , καί σκληρός παρά ὁ ἔθος , καί ὑπαίθριος εὐνή παρά ὁ ἔθος σκληρύνω ὁ σῶμα . ἀτάρ καί ὁ ὁ τοιόσδε πᾶς ἀρκέω παράδειγμα γράφω . εἰ γάρ τις ἑλκος λαμβάνω ἐν κνήμη μήτε λίαν ἐπίκαιρος μήτε λίαν εὐήθης , μήτε ἄγαν εὐελκής εἰμί , μήτε ἄγαν δυσελκής , αὐτίκα ἄρχω ἐκ πρῶτος κατάκειμαι ἰητρευῖμαι , καί μηδαμῆ μετεωρίζω ὁ σκέλος , ἀφλέγμαντος μέν ἄν οὕτως εἰμί μάλα , καί ὑγιής πολύς ταχύς ἄν γίγνομαι , ἤ εἰ πλανάω ἰητρευῖμαι · εἰ μέντοι πεμπταῖος ἤ ἑκταῖος εἰμί ἤ καί ἔτι ἀνώτερος , ἀνίστημι ἐθέλω προβαίνω , μάλα ἄν πονέω τότε ἤ εἰ αὐτίκα ἐκ ἀρχή πλανάω ἰητρευῖμαι · εἰ δέ καί πολύς ταλαιπωρέω ἐξαπίνης , πολύς ἄν μάλα πονέω ἤ εἰ ἐκεῖνος ἰητρεύω ὁ αὐτός οὗτος ταλαιπωρέω ἐν οὗτος ὁ ἡμέρα . διά τέλος οὖν μαρτυρέω οὗτος πᾶς ἀλλήλων , ὅτι πᾶς ἐξαπίνης μέγας πολύς ὁ μέτριος μεταβάλλω ἐπί ὁ , καί ἐπί ὁ , βλάπτω . πολλαπλάσιος μέν οὖν κατά κοιλία ὁ βλάβη εἰμί , ἐάν ἐκ πολύς κενεαγγεία ἐξαπίνης πολύς ὁ μέτριος προσαίρω ( ἀτάρ καί κατά ὁ ἄλλος σῶμα , ἐάν ἐκ πολύς ἡσυχία ἐξαίφνης εἰς πολύς πόνος ἔρχομαι , πολύς πολύς βλάπτω ) , ἤ εἰ ἐκ πολύς ἐδωδή εἰς κενεαγγεία μεταβάλλω · δέω μέντοι καί ὁ σῶμα τόυτεος ἐλινύω · καί ἐάν ἐκ πολύς ταλαιπωρία ἐξαπίνης εἰς σχολή τε καί ῥαθυμία ἐμπίπτω , δέω δέ καί οὗτος ὁ κοιλία ἐλινύω ἐκ πλῆθος βρώμη · ἐάν δέ μή , πόνος ἐν ὁ σῶμα ἐμποιέω καί βάρος ὅλος ὁ σῶμα .