hippocrates-et-corpus-hippocraticum.de-diaeta-in-morbis-acutis 17
17 . Ὕδατι δὲ ποτῷ ἐν τῇσιν ὀξείῃσι νούσοισιν ἄλλο μὲν οὐδὲν ἔχω ἔργον ὅ τι προσθέω · οὔτε γὰρ βηχὸς παρηγορικόν ἐστιν ἐν τοῖσι περιπλευμονικοῖσιν , οὔτε πτυέλου ἀναγωγὸν , ἀλλ᾿ ἧσσον τῶν ἄλλων , εἴ τις διὰ παντὸς ὕδατι ποτῷ χρέοιτο . Μεσηγὺ μέντοι ὀξυμέλιτος καὶ μελικρήτου ὕδωρ ἐπιῤῥοφεόμενον ὀλίγον πτυέλου ἀναγωγόν ἐστι διὰ τὴν μεταβολὴν τῆς ποιότητος τῶν ποτῶν · πλημμυρίδα γάρ τινα ἐμποιέει . Ἄλλως δὲ οὔτε δίψαν παύει , ἀλλ᾿ ἐπιπικραίνει · χολῶδες γὰρ φύσει χολώδει , καὶ ὑποχονδρίῳ κακόν · καὶ κάκιστον ἑωυτοῦ καὶ χολωδέστατον καὶ φιλαδυναμώτατον , ὅταν ἐς κενεότητα ἐσέλθῃ · καὶ σπληνὸς δὲ αὐξητικὸν καὶ ἥπατός ἐστιν , ὁκόταν πεπυρωμένον ᾖ · καὶ ἐγκλυδαστικόν τε καὶ ἐπιπολαστικόν · βραδύπορόν τε γάρ ἐστι διὰ τὸ ὑπόψυχρον καὶ ἄπεπτον εἶναι · καὶ οὔτε διαχωρητικὸν , οὔτε διουρητικόν · προσβλάπτει δέ τι καὶ διὰ τόδε , ὅτι ἄκοπρόν ἐστι φύσει · ἢν δὲ δὴ καὶ ποδῶν ψυχρῶν ποτε ἐόντων ποθῇ , πάντα ταῦτα πολλαπλασίως βλάπτει , ἐς ὅ τι ἂν αὐτέων ὁρμήσῃ . Ὑποπτεύσαντι μέντοι ἐν ταύτῃσι τῇσι νούσοισιν ἢ καρηβαρίην ἰσχυρὴν ἢ φρενῶν ἅψιν , παντάπασιν οἴνου ἀποσχετέον · ὕδατι δὲ ἐν τῷ τοιῷδε χρηστέον , ἢ ὑδαρέα καὶ κιῤῥὸν παντελῶς δοτέον οἶνον καὶ ἄοσμον παντάπασι , καὶ μετὰ τὴν πόσιν αὐτοῦ ὕδωρ μεταποτέον ὀλίγον · οὕτω γὰρ ἂν ἧσσον τὸ ἀπὸ τοῦ οἴνου μένος ἅπτοιτο τῆς κεφαλῆς καὶ γνώμης · ἐν οἶσι δὲ μάλιστα αὐτέων ὕδατι ποτῷ χρηστέον , καὶ ὁκότε πολλῷ κάρτα , καὶ ὅκου μετρίῳ , καὶ ὅκου ψυχρῷ , καὶ ὅκου θερμῷ , τὰ μέν που πρόσθεν εἰρέαται , τὰ δὲ ἐν αὐτέοισι τοῖσι καιροῖσι ῥηθήσεται . Κατὰ ταῦτα δὲ καὶ περὶ τῶν ἄλλων ποτῶν , οἷον τὸ κρίθινον , καὶ τὰ ἀπὸ χλοίης ποιεύμενα , καὶ τὰ ἀπὸ σταφίδος καὶ στεμφύλων καὶ πυρῶν καὶ κνήκου καὶ μύρτων καὶ ῥοιῆς καὶ τῶν ἄλλων , ὅταν τινὸς αὐτέων καιρὸς ᾖ χρέεσθαι , γεγράψεται παρ᾿ αὐτέῳ τῷ νουσήματι , ὅκως περ καὶ τἄλλα τῶν ξυνθέτων φαρμάκων .
Lemmas: 17 . ὕδωρ δέ ποτός ἐν ὁ ὀξύς νόσος ἄλλος μέν οὐδείς ἔχω ἔργον ὅς τις προστίθημι · οὔτε γάρ βήξ παρηγορικός εἰμί ἐν ὁ περιπλευμονικός , οὔτε πτύελον ἀναγωγός , ἀλλά ἥσσων ὁ ἄλλος , εἰ τις διά πᾶς ὕδωρ ποτός χράω . μεσηγύ μέντοι ὀξύμελι καί μελίκρητον ὕδωρ ἐπιρροφέω ὀλίγος πτύελον ἀναγωγός εἰμί διά ὁ μεταβολή ὁ ποιότης ὁ ποτόν · πλημμυρίς γάρ τις ἐμποιέω . ἄλλος δέ οὔτε δίψα παύω , ἀλλά ἐπιπικραίνω · χολώδης γάρ φύσις χολώδης , καί ὑποχόνδριος κακός · καί κακός ἑαυτοῦ καί χολώδης καί φιλαδύναμος , ὅταν εἰς κενεότης εἰσέρχομαι · καί σπλήν δέ αὐξητικός καί ἧπαρ εἰμί , ὁπόταν πυρόω εἰμί · καί ἐγκλυδαστικός τε καί ἐπιπολαστικός · βραδυπόρος τε γάρ εἰμί διά ὁ ὑπόψυχρος καί ἄπεπτος εἰμί · καί οὔτε διαχωρητικός , οὔτε διουρητικός · προσβλάπτω δέ τις καί διά ὅδε , ὅτι ἄκοπρος εἰμί φύσις · ἐάν δέ δή καί πούς ψυχρός ποτέ εἰμί ποθέω , πᾶς οὗτος πολλαπλάσιος βλάπτω , εἰς ὅς τις ἄν αὐτός ὁρμάω . ὑποπτεύω μέντοι ἐν οὗτος ὁ νόσος ἤ καρηβαρία ἰσχυρός ἤ φρήν ἅψις , παντάπασι οἶνος ἀποσχετέον · ὕδωρ δέ ἐν ὁ τοιόσδε χράω , ἤ ὑδαρής καί κιρρός παντελής δίδωμι οἶνος καί ἄοσμος παντάπασι , καί μετά ὁ πόσις αὐτός ὕδωρ μεταποτέον ὀλίγος · οὕτως γάρ ἄν ἥσσων ὁ ἀπό ὁ οἶνος μένος ἅπτω ὁ κεφαλή καί γνώμη · ἐν εἰμί δέ μάλα αὐτός ὕδωρ ποτός χράω , καί ὁπότε πολύς κάρτα , καί ὅπου μέτριος , καί ὅπου ψυχρός , καί ὅπου θερμός , ὁ μέν που πρόσθεν λέγω , ὁ δέ ἐν αύ̓τεος ὁ καιρός λέγω . κατά οὗτος δέ καί περί ὁ ἄλλος ποτόν , οἷος ὁ κρίθινος , καί ὁ ἀπό χλοία ποιέω , καί ὁ ἀπό σταφίς καί στέμφυλον καί πυρός καί κνῆκος καί μύρτον καί ῥοιά καί ὁ ἄλλος , ὅταν τις αὐτός καιρός εἰμί χράω , γράφω παρά αὐτός ὁ νόσημα , ὅπως περ καί ἄλλος ὁ συντίθημι φάρμακον .