hippocrates-et-corpus-hippocraticum.de-diaeta-in-morbis-acutis 7
7 . Ὀδύνη δὲ πλευροῦ ἤν τε κατ᾿ ἀρχὰς γένηται , ἤν τε ἐς ὕστερον , θερμάσμασι μὲν πρῶτον οὐκ ἀπὸ τρόπου ἐστὶ χρησάμενον πειρηθῆναι διαλῦσαι τὴν ὀδύνην . Θερμασμάτων δὲ κράτιστον μὲν ὕδωρ θερμὸν ἐν ἀσκῷ , ἢ ἐν κύστει , ἢ ἐν χαλκῷ ἀγγείῳ , ἢ ἐν ὀστρακίνῳ · προϋποτιθέναι δὲ χρὴ μαλθακόν τι πρὸς τὴν πλευρὴν , προσηνείης εἵνεκεν . Ἀγαθὸν δὲ καὶ σπόγγος μαλθακὸς , μέγας , ἐξ ὕδατος θερμοῦ ἐκπεπιεσμένος προστίθεσθαι · περιστέγειν τε ἄνω τὴν θάλψιν χρή · πλείω τε γὰρ χρόνον διαρκέσει καὶ παραμενεῖ , καὶ ἅμα ὡς μὴ ἡ ἀτμὶς πρὸς τὸ πνεῦμα τοῦ κάμνοντος προσφέρηται , ἢν ἄρα μὴ δοκέῃ καὶ τοῦτο χρήσιμον πρός τι εἶναι · ἔστι γὰρ ὅτε δεῖ πρός τι . Ἔτι δὲ καὶ κριθαὶ ἢ ὄροβοι · ἐν ὄξει κεκρημένῳ σμικρῷ ὀξύτερον , ἢ ὡς ἄν τις πίοι , διέντα καὶ ἀναζέσαντα , ἐς μαρσίππια καταῤῥάψαντα προστιθέναι · καὶ πίτυρα τὸν αὐτὸν τρόπον . Πυρίη δὲ ξηρὴ , ἅλες , κέγχροι πεφρυγμένοι ἐν εἰρινέοισι μαρσιππίοισιν ἐπιτηδειότατοι · καὶ γὰρ κοῦφον καὶ προσηνὲς ὁ κέγχρος · λύει δὲ μάλθαξις ἡ τοιήδε καὶ τὰς πρὸς κληἳδα περαιούσας ἀλγηδόνας . Τομὴ μέντοι γε οὐχ ὁμοίως λύει ὀδύνην , ἢν μὴ πρὸς τὴν κληἳδα περαίνῃ ἡ ὀδύνη . Ἢν δὲ μὴ λύηται πρὸς τὰ θερμάσματα ὁ πόνος , οὐ χρὴ πολὺν χρόνον θερμαίνειν · καὶ γὰρ ξηραντικὸν τοῦ πλεύμονος τοῦτό ἐστι , καὶ ἐμπυητικόν · ἀλλ᾿ ἢν μὲν σημαίνῃ ἡ ὀδύνη ἐς τὴν κληἳδα ἢ ἐς τὸν βραχίονα βάρος ἢ περὶ μαζὸν ἢ ὑπὲρ τῶν φρενῶν , τάμνειν χρὴ τὴν ἐν τῷ ἀγκῶνι φλέβα τὴν ἔσω , καὶ μὴ ὀκνέειν συχνὸν ἀφαιρέειν τὸ αἷμα ἕως ἂν ἐρυθρότερον πολλῷ ῥυῇ , ἀντὶ καθαροῦ τε καὶἐρυθροῦ πελιόν · ἀμφότερα γὰρ γίγνεται . Ἦν δὲ ὁπὸ τὰς φρένας ᾖ τὸ ἄλγημα , ἐς δὲ τὴν κληἳδα μὴ σημαίνῃ , μαλθάσσειν δεῖ τὴν κοιλίην , ἢ μέλανι ἐλλεβόρφ ἢ πεπλίῳ , μέλανι μὲν δαῦκον ἢ σέσελι ἢ κύμινον ἢ ἄννησον ἢ ἄλλο τι τῶν εὐωδέων μίσγοντα , πεπλίῳ δὲ ὀπὸν σιλφίου · ἀτὰρ καὶ μισγόμενα ἀλλήλοισιν ὁμοιότροπα ταῦτά ἐστιν . Ἄγει δὲ μέλας μὲν καλλίω καὶ κρισιμώτερα πεπλίου , πέπλιον δὲ μέλανος μᾶλλον φυσέων καταῤῥηκτικόν ἐστιν · ἄμφω δὲ ταῦτα ὀδύνην παύει · παύει δὲ καὶ ἄλλα πολλα τῶν ὑπηλάτων · κράτιστα δὲ ταῦτα ὧν ἐγὼ οἶδα ἐστίν . Ἐπεὶ καὶ τὰ ἐν τοῖσι ῥοφήμασι διδόμενα ὑπήλατα ἀρήγει , ὁκόσα μὴ ἄγαν ἐστὶν ᾶηδέα ἢ διὰ πικρότητα ἢ δι᾿ ἄλλην τινὰ ἀηδίην , ἢ διὰ πλῆθος ἢ χροιὴν ἢ ὑποψίην τινά . Τῆς μὲν πτισάνης , ὁκόταν πίῃ τὸ φάρμακον , ἐπιῤῥοφῇν αὐτίκα χρὴ διδόναι μηδὲν ἔλασσον ἀξίως λόγου ἢ ὁκόσον εἴθιστο · ἐπεὶ καὶ κατὰ λόγον ἐστὶ μεσηγὺ τῆς καθάρσιος μὴ διδόναι ῥοφῇν · ὁκόταν δὲ λήξῃ ἡ κάθαρσις , τότε ἔλασσον ῥοφεέτω ἢ ὁκόσον εἴθιστο · μετὰ δὲ τοῦτο , ἀναγέτω αἰεὶ ἐπὶ τὸ πλεῖον , ἢν ἥ τε ὀδύνη πεπαυμένη ᾖ , καὶ μηδὲν ἄλλο ἐναντιῶται . Ωὁτὸς δέ μοι λόγος ἐστὶ , καὶ ἢν χυλῷ πτισάνης δέῃ χρέεσθαι ( φημὶ γὰρ ἄμεινον εἶναι αὐτίκα ἄρξασθαι ῥοφῇν τὸ ἐπίπαν μᾶλλον , ἢ προκενεαγγήσαντα ἄρξασθαι τοῦ ῥοφήματος , ἢ τριταῖον , ἢ τεταρταῖον , ἢ πεμπταῖον , ἢ ἑκταῖον , ἢ ἑβδομαῖον , ἤν γε μὴ προκριθῇ ἡ νοῦσος ἐν τουτέῳ τῷ χρόνῳ ) · αἱ δὲ προπαρασκευαὶ καὶ ἐπὶ τουτέοισι παραπλήσιοι ποιητέαι , ὁκοῖαι εἴρηνται .
Lemmas: 7 . ὀδύνη δέ πλευρόν ἐάν τε κατά ἀρχή γίγνομαι , ἐάν τε εἰς ὕστερον , θέρμασμα μέν πρῶτος οὐ ἀπό τρόπος εἰμί χράω πειράω διαλύω ὁ ὀδύνη . θέρμασμα δέ κρατύς μέν ὕδωρ θερμός ἐν ἀσκός , ἤ ἐν κύστις , ἤ ἐν χάλκεος ἀγγεῖον , ἤ ἐν ὀστράκινος · πρό-ὑποτίθημι δέ χρή μαλθακός τις πρός ὁ πλευρά , προσήνεια ἕνεκα . ἀγαθός δέ καί σπόγγος μαλθακός , μέγας , ἐκ ὕδωρ θερμός ἐκπιέζω προστίθημι · περιστέγω τε ἄνω ὁ θάλψις χρή · πολύς τε γάρ χρόνος διαρκέω καί παραμένω , καί ἅμα ὡς μή ὁ ἀτμίς πρός ὁ πνεῦμα ὁ κάμνω προσφέρω , ἐάν ἄρα μή δοκέω καί οὗτος χρήσιμος πρός τις εἰμί · εἰμί γάρ ὅτε δέω πρός τις . ἔτι δέ καί κριθή ἤ ὄροβος · ἐν ὄξος χράω μικρός ὀξύς , ἤ ὡς ἄν τις πίνω , διίημι καί ἀναζέω , εἰς μαρσίππιον καταρράπτω προστίθημι · καί πίτυρον ὁ αὐτός τρόπος . πυρία δέ ξηρός , ἅλς , κέγχρος φρύγω ἐν ἐρίνεος μαρσίππιον ἐπιτήδειος · καί γάρ κοῦφος καί προσηνής ὁ κέγχρος · λύω δέ μάλθαξις ὁ τοιόσδε καί ὁ πρός κλείς περαιόω ἀλγηδών . τομή μέντοι γε οὐ ὅμοιος λύω ὀδύνη , ἐάν μή πρός ὁ κλείς περαίνω ὁ ὀδύνη . ἐάν δέ μή λύω πρός ὁ θέρμασμα ὁ πόνος , οὐ χρή πολύς χρόνος θερμαίνω · καί γάρ ξηραντικός ὁ πλεύμων οὗτος εἰμί , καί ἐμπυητικός · ἀλλά ἐάν μέν σημαίνω ὁ ὀδύνη εἰς ὁ κλείς ἤ εἰς ὁ βραχίων βάρος ἤ περί μαστός ἤ ὑπέρ ὁ φρήν , τέμνω χρή ὁ ἐν ὁ ἀγκών φλέψ ὁ ἔσω , καί μή ὀκνέω συχνός ἀφαιρέω ὁ αἷμα ἕως ἄν ἐρυθρός πολύς ῥέω , ἀντί καθαρός τε καιερυθρος πελιός · ἀμφότερος γάρ γίγνομαι . εἰμί δέ ὁπὸ ὁ φρήν εἰμί ὁ ἄλγημα , εἰς δέ ὁ κλείς μή σημαίνω , μαλθάσσω δέω ὁ κοιλία , ἤ μέλας ἐλλεβόρφ ἤ πέπλιον , μέλας μέν δαῦκος ἤ σέσελις ἤ κύμινον ἤ ἄνηθον ἤ ἄλλος τις ὁ εὐώδης μείγνυμι , πέπλιον δέ ὀπός σίλφιον · ἀτάρ καί μείγνυμι ἀλλήλων ὁμοιότροπος οὗτος εἰμί . ἄγω δέ μέλας μέν καλός καί κρίσιμος πέπλιον , πέπλιον δέ μέλας μάλα φῦσα καταρρηκτικός εἰμί · ἄμφω δέ οὗτος ὀδύνη παύω · παύω δέ καί ἄλλος πολυς ὁ ὑπήλατος · κρατύς δέ οὗτος ὅς ἐγώ οἶδα εἰμί . ἐπεί καί ὁ ἐν ὁ ῥόφημα δίδωμι ὑπήλατος ἀρήγω , ὁπόσος μή ἄγαν εἰμί ᾶηδης ἤ διά πικρότης ἤ διά ἄλλος τις ἀηδία , ἤ διά πλῆθος ἤ χροιά ἤ ὑποψία τις . ὁ μέν πτισάνη , ὁπόταν πίνω ὁ φάρμακον , ἐπιρροφάω αὐτίκα χρή δίδωμι μηδείς ἐλαχύς ἄξιος λόγος ἤ ὁπόσος ἐθίζω · ἐπεί καί κατά λόγος εἰμί μεσηγύ ὁ κάθαρσις μή δίδωμι ῥοφάω · ὁπόταν δέ λήγω ὁ κάθαρσις , τότε ἐλαχύς ῥοφέω ἤ ὁπόσος ἐθίζω · μετά δέ οὗτος , ἀνάγω ἀεί ἐπί ὁ πολύς , ἐάν ὁ τε ὀδύνη παύω εἰμί , καί μηδείς ἄλλος ἐναντιόομαι . Ωὁτὸς δέ ἐγώ λόγος εἰμί , καί ἐάν χυλός πτισάνη δέω χράω ( φημί γάρ ἀγαθός εἰμί αὐτίκα ἄρχω ῥοφάω ὁ ἐπίπαν μάλα , ἤ προκενεαγγέω ἄρχω ὁ ῥόφημα , ἤ τριταῖος , ἤ τεταρταῖος , ἤ πεμπταῖος , ἤ ἑκταῖος , ἤ ἑβδομαῖος , ἐάν γε μή προκρίνω ὁ νόσος ἐν τούτεος ὁ χρόνος ) · ὁ δέ προπαρασκευή καί ἐπί οὗτος παραπλήσιος ποιητέος , ὁποῖος λέγω .