hippocrates-et-corpus-hippocraticum.de-diaeta-acutorum-sp 11
11 . Τὰ δὲ περιπλευμονικὰ καὶ πλευριτικὰ ὧδε χρὴ σκέπτεσθαι · ἢν ὀξύς ὁ πυρετὸς ᾖ , καὶ τὰ ὀδυνήματα τοῦ ἑτέρου πλευροῦ ἢ ἀμφοτέρων , καὶ τοῦ πνεύματος δὲ ἀναφερομένου ἢν πονέῃ , καὶ βῆχες ἐνέωσι , καὶ πτύσματα πτύῃ πυῤῥὰ ἢ πελιὰ , ἢ καὶ λεπτὰ καὶ ἀφρώδεα καὶ ἀνθηρὰ , καὶ εἴ τι ἄλλο διαφέρον ἔχοι παρὰ τὰ μεμαθηκότα , τούτοισιν οὕτω χρὴ διάγειν · ἢν μὲν ἡ ὀδύνη ἄνω περαίνῃ πρὸς κληἵδα ἢ περὶ μαζὸν ἢ περὶ βραχίονα , τάμνειν χρὴ τὴν ἐν τῷ βραχίονι φλέβα τὴν ἔσω , ἐφ᾿ ὁκότερον ἂν ᾖ τῶν μερέων κατὰ τόδε · ἀφαιρέειν δὲ κατὰ τὴν τοῦ σώματος ἕξιν καὶ ὥρην καὶ ἡλικίην καὶ χροιὴν πλεῖον , καὶ θαρσέων , ἢν ὀξὺ τὸ ἄλγημα ᾖ , ἄγειν πρὸς λειποψυχίην · ἔπειτα ὑποκλύζειν μετὰ τοῦτο . Ἢν δὲ ὑποκάτω τοῦ θώρηκος ᾖ τὸ ἄλγημα , καὶ ξυντείνῃ λίην , τῷ πλευριτικῷ τὴν κοιλίην ὑποκάθαιρε · μεσηγὺ δὲ τῆς καθάρσιος μηδὲν δίδου · μετὰ κάθαρσιν δὲ ὀξύμελι · φαρμακεύειν δὲ τεταρταῖον · τὰς δὲ ἐξ ἀρχῆς τρεῖς ὑκοκλύζειν , καὶ ἢν μὴ κουφίζῃ , οὕτως ὑποκάθαιρε · φυλακὴ δὲ ἔστω ἕως ἀπυρέτου καὶ ἑβδόμης · ἔπειτα ἢν ἀσφαλὴς ἐὼν φαίνηται , οὕτω χυλῷ ὀλίγῳ καὶ λεπτῷ τὸ πρῶτον , ξὺν μέλιτι μίσγων δίδου · ἢν δὲ ἀνάγηται ῥηϊδίως , καὶ εὔπνοος ᾖ καὶ ἀνώδυνος τὰ πλευρὰ , καὶ ἀπύρετος , κατὰ σμικρὸν παχυτέρῳ τε καὶ πλείονι , καὶ δὶς τῆς ἡμέρης · ἢν δὲ μὴ ῥηϊδίως ἀπαλλάσσῃ , ἔλασσόν τε τὸ πόμα , καὶ τὸ ῥόφημα ὀλίγον , χυλὸν λεπτὸν , καὶ ἅπαξ , ἐν ὁκοτέρῃ ἂν ὥρῃ βέλτιον διάγῃ · γνώσῃ δὲ ἐκ τῶν οὔρων . Δεὶ δὲ ῥόφημα προσφέρειν τοῖσιν ἐκ τῶν νουσημάτων μὴ πρότερον ἢ πέπονα τὰ οὖρα ἢ πτύσματα ἴδῃς γεγενημένα ( ἢν δὲ φαρμακευθεὶς συχνὰ καθαρθῇ , ἀναγκαῖον διδόναι , ἔλασσον δὲ καὶ λεπτότερον · οὐ γὰρ δυνήσεται ὑπὸ κενεαγγείης ὑπνώσσειν , οὐδὲ πέσσειν ὁμοίως , οὐδὲ τὰς κρίσιας ὑπομένειν ) · ἀλλ᾿ ἐπειδὰν ξυντήξιες ὠμῶν γένωνται , καὶ τὰ ἀντέχοντα ἀποβάλλῃ , ἀνθέξει οὐδέν . Πέπονα δέ ἐστι τὰ μὲν πτύελα , ὁκόταν γένηται ὅμοια τῷ πύῳ , τὰ δὲ οὖρα τὰς ὑποστάσιας ὑπερύθρους ἔχοντα ὁκοῖον ὀρόβων . Οὐδὲν δὲ κωλύει καὶ πρὸς τὰ ἄλλα ἀλγήματα τῶν πλευρέων χλιάσματα προστιθέναι καὶ κηρώματα · ἀλείφειν δὲ σκέλεα καὶ ὀσφὺν θερμῷ , καὶ λίπος ἐγκαταλείφειν · ἐπὶ δὲ ὑποχόνδρια λίνου σπέρμα καταπλάσσειν ἕως μαζῶν · ἀκμαζούσης δὲ τῆς περιπλευμονίης , ἀβοήθητον μὴ ἀνακαθαιρομένου , καὶ πονηρὸν ἢν δύσπνοος ᾖ , καὶ οὖρα λεπτὰ καὶ δριμέα , καὶ ἱδρῶτες περὶ τράχηλον καὶ κεφαλὴν γίγνωνται · οἱ τοιοῦτοι ἱδρῶτες πονηροὶ , ὑπὸ πνιγμοῦ καὶ ῥωγμῆς καὶ βίης ἐπικρατεόντων τῶν νουσημάτων , ἢν μὴ οὖρα πολλὰ καὶ παχέα ὁρμήσῃ , καὶ πτύσματα πέπονα ἔλθῃ · ὅ τι δ᾿ἂν τούτων αὐτοματίσῃ , λύσει τὸ νούσημα . Περιπλευμονίης ἐκλεικτὸν , χαλβάνη καὶ κόκκαλος ἐν μέλιτι ἀττικῷ · καὶ ἀβρότονον ἐν ὀξυμέλιτι , πέπερι · ἐλλέβορον μέλανα ἀποζέσας πλευριτικῷ ἐν ἀρχῇ περιωδύνῳ ἐόντι δίδου · ἀγαθὸν δὲ καὶ τὸ πάνακες ἐν ὀξυμέλιτι ἀναζέσαντα καὶ διηθέοντα διδόναι πίνειν , καὶ ἡπατικοῖσι καὶ τῇσιν ἀπὸ τῶν φρενῶν περιωδυνίῃσι , καὶ ὁκόσα δεῖ ἐς κοιλίην καὶ ἐς οὔρησιν , ἐν οἴνῳ καὶ μέλιτι , τὰ δὲ ἐς κοιλίην , ξὺν ὑδαρεῖ μελικρήτῳ πίνειν πλείω δίδου .
Lemmas: 11 . ὁ δέ περιπλευμονικός καί πλευριτικός ὧδε χρή σκοπέω · ἐάν ὀξύς ὁ πυρετός εἰμί , καί ὁ ὀδύνημα ὁ ἕτερος πλευρόν ἤ ἀμφότερος , καί ὁ πνεῦμα δέ ἀναφέρω ἐάν πονέω , καί βήξ ἔνειμι , καί πτύσμα πτύω πυρρός ἤ πελιός , ἤ καί λεπτός καί ἀφρώδης καί ἀνθηρός , καί εἰ τις ἄλλος διαφέρω ἔχω παρά ὁ μανθάνω , οὗτος οὕτως χρή διάγω · ἐάν μέν ὁ ὀδύνη ἄνω περαίνω πρός κλείς ἤ περί μαστός ἤ περί βραχίων , τέμνω χρή ὁ ἐν ὁ βραχίων φλέψ ὁ ἔσω , ἐπί ὁπότερος ἄν εἰμί ὁ μέρος κατά ὅδε · ἀφαιρέω δέ κατά ὁ ὁ σῶμα ἕξις καί ὥρα καί ἡλικία καί χροιά πολύς , καί θαρσέω , ἐάν ὀξύς ὁ ἄλγημα εἰμί , ἄγω πρός λειποψυχία · ἔπειτα ὑποκλύζω μετά οὗτος . ἐάν δέ ὑποκάτω ὁ θώραξ εἰμί ὁ ἄλγημα , καί συντείνω λίαν , ὁ πλευριτικός ὁ κοιλία ὑποκαθαίρω · μεσηγύ δέ ὁ κάθαρσις μηδείς δίδωμι · μετά κάθαρσις δέ ὀξύμελι · φαρμακεύω δέ τεταρταῖος · ὁ δέ ἐκ ἀρχή τρεῖς ὑκοκλύζω , καί ἐάν μή κουφίζω , οὕτως ὑποκαθαίρω · φυλακή δέ εἰμί ἕως ἀπύρετος καί ἕβδομος · ἔπειτα ἐάν ἀσφαλής εἰμί φαίνω , οὕτως χυλός ὀλίγος καί λεπτός ὁ πρῶτος , σύν μέλι μείγνυμι δίδωμι · ἐάν δέ ἀνάγω ῥᾴδιος , καί εὔπνοος εἰμί καί ἀνώδυνος ὁ πλευρόν , καί ἀπύρετος , κατά μικρός παχύς τε καί πολύς , καί δίς ὁ ἡμέρα · ἐάν δέ μή ῥᾴδιος ἀπαλλάσσω , ἐλαχύς τε ὁ πόμα , καί ὁ ῥόφημα ὀλίγος , χυλός λεπτός , καί ἅπαξ , ἐν ὁπότερος ἄν ὥρα ἀγαθός διάγω · γιγνώσκω δέ ἐκ ὁ ὅρος . Δεύς δέ ῥόφημα προσφέρω ὁ ἐκ ὁ νόσημα μή πρότερος ἤ πέπων ὁ οὖρον ἤ πτύσμα ὁράω γίγνομαι ( ἐάν δέ φαρμακεύω συχνός καθαίρω , ἀναγκαῖος δίδωμι , ἐλαχύς δέ καί λεπτός · οὐ γάρ δύναμαι ὑπό κενεαγγεία ὑπνώσσω , οὐδέ πέσσω ὅμοιος , οὐδέ ὁ κρίσις ὑπομένω ) · ἀλλά ἐπειδάν σύντηξις ὠμός γίγνομαι , καί ὁ ἀντέχω ἀποβάλλω , ἀντέχω οὐδείς . πέπων δέ εἰμί ὁ μέν πτύελον , ὁπόταν γίγνομαι ὅμοιος ὁ πύον , ὁ δέ οὖρον ὁ ὑπόστασις ὑπέρυθρος ἔχω ὁποῖος ὄροβος . οὐδείς δέ κωλύω καί πρός ὁ ἄλλος ἄλγημα ὁ πλευρά χλίασμα προστίθημι καί κήρωμα · ἀλείφω δέ σκέλος καί ὀσφῦς θερμός , καί λίπος ἐγκαταλείφω · ἐπί δέ ὑποχόνδριος λίνος σπέρμα καταπλήσσω ἕως μαστός · ἀκμάζω δέ ὁ περιπλευμονία , ἀβοήθητος μή ἀνακαθαίρω , καί πονηρός ἐάν δύσπνοος εἰμί , καί οὖρον λεπτός καί δριμύς , καί ἱδρώς περί τράχηλος καί κεφαλή γίγνομαι · ὁ τοιοῦτος ἱδρώς πονηρός , ὑπό πνιγμός καί ῥωγμή καί βία ἐπικρατέω ὁ νόσημα , ἐάν μή οὖρον πολύς καί παχύς ὁρμάω , καί πτύσμα πέπων ἔρχομαι · ὅς τις ὅδε οὗτος αὐτοματίζω , λύω ὁ νόσημα . περιπλευμονία ἐκλεικτόν , χαλβάνη καί κόκκαλος ἐν μέλι ἀττικός · καί ἀβρότονον ἐν ὀξύμελι , πέπερι · ἑλλέβορος μέλας ἀποζέω πλευριτικός ἐν ἀρχή περιώδυνος εἰμί δίδωμι · ἀγαθός δέ καί ὁ πάναξ ἐν ὀξύμελι ἀναζέω καί διηθέω δίδωμι πίνω , καί ἡπατικός καί ὁ ἀπό ὁ φρήν περιωδυνία , καί ὁπόσος δέω εἰς κοιλία καί εἰς οὔρησις , ἐν οἶνος καί μέλι , ὁ δέ εἰς κοιλία , σύν ὑδαρής μελίκρητον πίνω πολύς δίδωμι .