hesychius-of-jerusalem.commentarius-magnus-in-psalmos Ps_37.Ps_77
αʹ . Σύντομος ἡ προγραφή · περὶ γὰρ τοῦ μήκους τοῦ τῆς προφητείας ὁ ψαλμὸς ἠσχόληται . Πλὴν ὅτι τούτου χάριν αὐτὸν ἐπιγράφει Συνέσεως , ἵνα τὰ κακὰ ἃ τοῖς Ἰουδαίοις ἐξ ἀνοίας συνέβη φυλαξώμεθα , δηλοῖ δὲ τῶν ἑξῆς τὸ προοίμιον · Προσέχετε , λαός μου , τῷ νόμῳ μου · κλίνατε τὸ οὖς ὑμῶν εἰς τὰ ῥήματα τοῦ στόματός μου . Ὁρᾷς ἡλίκον ἀξίωμα τῷ προφήτῃ τὸ Πνεῦμα περιτίθησιν , ἡμᾶς ητακοὺν προτρέψαι προφητείας βουλόμενον ; Λαὸν γὰρ αὐτοῦ τὸν τοῦ Θεοῦ λαόν , καὶ νόμον αὐτοῦ τὸν τοῦ Θεοῦ νόμον καλεῖ · ἐπειδὴ τῶν φρονίμων δούλων καὶ πιστῶν οἰκετῶν δ πρὸς τοὺς δεσπότας τὰ κτήματα , ὥς τε καὶ ὁ Θεὸς πρὸς Μωϋσέα ἔλεγεν · Ἠνόμησε ὁ λαός σου , οὓς ἐξήγαγες ἐκ γῆς Αἰγύπτου . Τί δέ ἐστι , Προσέχετε τῷ νόμῳ μου ; Μὴ καταφρονητικῶς ψηλαφᾶτε , προσεχῶς ἐρευνήσατε , καὶ τότε τὸ οὖς εἰς ὑπακοὴν κλίνατε . Ὁ μὲν γὰρ παρέργως ἀκούων τοῦ Θεοῦ τὸν νόμον , ἢ περιττὸν αὐτὸν ἢ φορτικὸν λογίζεται , ὅθεν αὐτοῦ τὸ οὖς ἀκούειν οὐ δυνήσεται · ὁ δὲ προσεχῶς μελετῶν , αἰσθάνεται ὅτι χρηστὸς ὁ ἐξ αὐτοῦ ζυγός , καὶ ἐλαφρὸν τὸ φορτίον , καὶ κλίνει τὸ οὖς εἰς τὰ ῥήματα τῆς προφητείας , τουτέστιν ὅλην αὐτοῖς τὴν προφητείαν παρέχει , ἀγάπῃ τῇ πρὸς αὐτά , καὶ τὸ Πνεῦμα ἀφ’ οὗ πᾶν ἐνεργεῖται θέμενος . Ἀνοίξω ἐν παραβολαῖς τὸ στόμα μου , φθέγξομαι προβλήματα ἀπ’ ἀρχῆς . Ὅσα ἠκούσαμεν καὶ ἔγνωμεν αὐτά , καὶ οἱ πατέρες ἡμῶν διηγήσαντο ἡμῖν . Εἰ καὶ παραβολάς , φησι , τὰς τῶν ἄνωθεν χρόνων μέλλω καὶ προβλήματα ἀρχαῖα διαλέγεσθαι , ἀλλ’ ὅμως ἀξιόπιστος ὑπάρχω περὶ τούτων φθεγγόμενος · ἀκοῇ γὰρ αὐτὰ καὶ γνώσει μεμάθηκα , ἣν ( ἃ ) οὐχ οἱ πατέρες τῆς σαρκός , ἱερεῖς δὲ καὶ προφῆται ἐκδεδώκασι . Καλῶς δὲ οὐ μόνον ἀκοῦσαι , οὐδὲ γνῶναι , ἀλλὰ μετὰ πλειόνων ἐνδείκνυται , εἰπών , Ὅσα ἠκούσαμεν καὶ ἔγνωμεν αὐτά · ἐπειδὴ κοινὴ πάντων ἡ τοιαύτη γνῶσις καὶ ἀκοὴ τῶν προφητῶν καθέστηκε . Παραβολὰς καὶ προβλήματα λέγει , ἐπειδὴ τῇ ἱστορίᾳ διδασκαλίαν ἀνέμιξεν , ὅπερ παραβολῶν τῶν ἐν ταῖς θείαις Γραφαῖς καὶ προβλημάτων ἴδιον · ἐν οἷς φησιν ἀνοίγειν τὸ ἑαυτοῦ στόμα , ἵνα καὶ ἡμεῖς τὸ εἰρημένον ζηλώσωμεν , ἀεὶ τῷ Θεῷ καθάπερ καρποῦ παντός , οὕτω καὶ σωμεν , ἀεὶ τῷ Θεῷ καθάπερ καρποῦ παντός , οὕτω καὶ τῶν χειλέων ἀρχόμενοι , καὶ μὴ κινοῦντες τὴν γλῶσσαν , πρὶν ἂν ἐκεῖνα φθέγξηται οἷσπερ αὐτὴν ὁ ἀρέσκεται . Πρὸς τούτοις ἐρεῖς τὸν προφήτην ἀναλαβεῖν τὸ τοῦ Κυρίου πρόσωπον · αὐτοῦ λαὸς ἡ ἀνθρωπότης , αὐτοῦ νόμος τὰ ἀρχαῖα προστάγματα . Περὶ αὐτοῦ Ματθαῖός φησιν · Ὅπως πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν διὰ τοῦ προφήτου λέγοντος · Ἀνοίξω ἐν παραβολαῖς τὸ στόμα μου , ἐρεύξομαι κεκρυμμένα ἀπὸ καταβολῆς κόσμου . Τί δὲ νῦν ἐπήγαγεν ; Ὅσα ἠκούσαμεν καὶ ἔγνωμεν αὐτά , καὶ οἱ πατέρες ἡμῶν διηγήσαντο ἡμῖν . Πρέποντα ταῦτα τῇ ἀνθρωπότητι . Καὶ ἵνα δείξῃ τὰ παρ’ αὐτοῦ τοῖς διὰ τῶν προφητῶν ἐοικότα καὶ σύμφωνα · Οὐκ ἐκρύβη ἀπὸ τῶν τέκνων αὐτῶν εἰς γενεὰν ἑτέραν . Ἀπαγγέλλοντες τὰς αἰνέσεις τοῦ Κυρίου καὶ τὰς δυναστείας αὐτοῦ , καὶ τὰ θαυμάσια αὐτοῦ ἃ ἐποίησεν . Τίνες ἀνη περὶ ὧν ἔμπροσθεν ἔλεγον , Οἱ πατέρες ἡμῶν διηγήσαντο ἡμῖν , ἀλλ’ ὑπὲρ σεν . σσω τοῦτο αὐτῇ τῇ προφητείᾳ τάξας . βʹ . Οὐκ ἐκρύβη ἀπὸ τῶν τέκνων αὐτῶν εἰς γενεὰν ἑτέραν . Γενεὰν δὲ ἑτέραν τὰ ἔθνη καλεῖ , περὶ ἧς καὶ ἀλλαχοῦ φησιν · Ἀναγγελήσεται τῷ Κυρίῳ γενεὰ ἡ ἐρχομένη . Οἱ δὲ αὐτοὶ καὶ τέκνα τοῦ ὄντως Ἰσραὴλ χρηματίζουσιν , ὥσπερ αὐτῶν κληρονομήσαντες τὴν εἰς Θεὸν εὐσέβειαν · Ὅθεν καὶ Παῦλος ἔλεγεν , Ὧν ἡ υἱοθεσία , καὶ ἡ λατρεία , καὶ ἡ διαθήκη , καὶ ἡ νομοθεσία , καὶ ὧν οἱ πατέρες . Οὗτοι τοίνυν ἡμῖν ὡς υἱοῖς τοῦ Κυρίου τὰς αἰνέσεις ἀνήγγειλαν . Οὐδὲ γὰρ τίνα χρὴ τρόπον αἰνεῖν τὸν Θεὸν ἐγινώσκομεν , εἰ μὴ προφῆται ἡμᾶς προλαβόντες ἐδίδαξαν λέγειν , Εὐλογεῖτε , πάντα τὰ ἔργα Κυρίου , τὸν Κύριον · καὶ πάλιν , Αἰνεῖτε τὸν Κύριον ἐκ τῶν οὐρανῶν · καὶ αὖθις , Ἅγιος , ἅγιος , ἅγιος Κύριος Σαβαώθ , καὶ ὅσα τούτοις ὅμοια . Παρὰ τούτων τὰς δυναστείας τοῦ Θεοῦ , καὶ τὰ θαυμάσια ἃ ἐποίησε μεμαθήκαμεν · δυναστείας μέν , ἃς κατὰ τοῦ Φαραὼ τυχόν , ἢ καὶ τοῦ Ναβουχοδονόσορ , ἢ καὶ τῶν γιγάντων , καὶ τοιούτων ἑτέρων ἐδείξατο · θαυμάσια δὲ τὰ μετὰ τοῦ Ἰώβ , μετὰ τοῦ Δαυΐδ , μετὰ τοῦ Δανιήλ , μετὰ τῶν τριῶν παίδων , καὶ τῶν ἄλλων τῶν ἐν πειρασμοῖς στεφανωθέντων ἐποίησε . Καὶ ἀνέστησε μαρτύριον ἐν Ἰακώβ . Οἷον , ἢ πότε ; Ὅτε ἐπάλαιε μετ’ αὐτοῦ ὁ Θεὸς ἐν τῷ χειμάῤῥῳ Ἰακώβ . Δῆλον γὰρ ὡς ἐν εἴδει σχήματος ἀνθρώπου ἐπάλαιεν ὁ Θεός , καὶ κρατεῖσθαι παρ’ αὐτοῦ τούτοις μηνύει τοῖς ῥήμασιν · Ἀπόλυσόν με , ὅτι ἀνέβη ὁ ὄρθρος · οἷς ἐπήγαγεν ὁ Ἰακώβ · Οὐ μή σε ἀπολύσω ἐὰν μή με εὐλογήσῃς . Ἐκεῖνο τοίνυν τὸ θαῦμα μαρτύριον , ὅπερ καὶ ὑπόμνημα ὁ Χριστὸς τῆς ἑαυτοῦ κατὰ σάρκα θεοφανείας ἔθετο . Καὶ νόμον ἔθετο ἐν Ἰσραήλ . Ὅσα ἐνετείλατο τοῖς πατράσιν ἡμῶν , τοῦ γνωρίσαι αὐτὰ τοῖς υἱοῖς αὐτῶν . Τούτου χάριν ἐν τῷ Ἰσραὴλ νόμον , φησίν , ἔθετο , καίτοι παραβαίνειν αὐτοὺς καὶ ἀθετεῖν τὰ νόμιμα μέλλοντας , ἵνα τοῖς υἱοῖς αὐτῶν ( εἶναι δὲ τοὺς ἐξ ἐθνῶν ἐπιστρέφοντας ἔφημεν ) γνωρίσῃ ὅσα τοῖς πατράσιν ἡμῶν ἐνετείλατο . Οὐκοῦν ἡμῶν χάριν ὁ λαὸς τῶν Ἰουδαίων νομοθεσίαν δέχεται · ἡμεῖς γὰρ τὸν νόμον κατὰ πνεῦμα καὶ ὥσπερ σκοπὸς τῷ νομοθέτῃ φυλάττομεν · σαφέστερον δὲ μηνύει τὰ ἑπόμενα · Ὅπως ἂν γνῷ γενεὰ ἑτέρα . Ποία ; Υἱοὶ τεχθησόμενοι . Θεωρεῖς ὅτι περὶ τῶν ἐθνῶν λέγει ; Οὔπω γὰρ ταῦτα τεχθέντα ὑπῆρχεν εἰς εὐσέβειαν · ἔμελλε δὲ διὰ βαπτίσματος τίκτεσθαι · ὅθεν υἱοὶ τεχθησόμενοι δικαίως ἐλέγοντο · ἀλλὰ καὶ πεπτωκότα διὰ τὴν εἰδωλολατρείαν . Καλῶς οὖν προφητεία αὐτῶν , τὴν ἐσομένην διὰ πίστεως τῆς εἰς Χριστὸν ἀνάστασιν · καὶ ἀναστήσονται καὶ ἀπαγγελοῦσιν αὐτὰ τοῖς υἱοῖς αὐτῶν · ἵνα θῶνται ἐπὶ τὸν Θεὸν τὴν ἐλπίδα αὐτῶν · καὶ μὴ ἐπιλάθωνται τῶν ἔργων τοῦ Θεοῦ , καὶ τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ ἐκζητήσωσι . Τοῦτο γὰρ γνῶσις ὄντως Θεοῦ , τὸ μεταδοῦναι καὶ ἄλλοις τῆς γνώσεως , καὶ υἱοὺς τῇ μαθητείᾳ τῶν ἐντολῶν ἐργάσασθαι · ὅπερ σαφῶς πεποιήκασιν οἱ εἰς Χριστὸν πιστεύσαντες Οὐδενὶ γὰρ τῆς θεογνωσίας ἐβάσκανον · οὐδὲ ὅσοι προλαβόντες ἐπίστευσαν , ἀποκλεῖσαι τοῖς ἄλλοις τὴν ὁδὸν βούλονται · ἀλλὰ παρεγγυῶσιν ἐπὶ τὸν Θεὸν τὴν ἐλπίδα ἔχειν , καὶ μὴ ἐπιλανθάνεσθαι τῶν ἔργων τοῦ Θεοῦ , ἐκζητεῖν δὲ αὐτοῦ καὶ τὰς ἐντολάς . Ταῦτα γὰρ πᾶσι τοῖς οἰκείοις καὶ τοῖς ἀλλοτρίοις ἡμέρας ἑκάστης ὑπ’ Ἐκκλησίας κηρύττεται · ἐν ᾗ Παῦλος πᾶσι καὶ πάσαις βοᾷ · Τεκνία μου , οὓς πάλιν ὠδίνω , ἄχρις οὗ μορφωθῇ Χριστὸς ἐν ὑμῖν . Οὐχ οὕτως δὲ οἱ γραμματεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι ἐποίουν , τὴν κλεῖδα λαμβάνοντες τῆς γνώσεως , καὶ μηδενὶ συγχωροῦντες εἰσελθεῖν · τοῦτο γὰρ αὐτοὺς ὁ Κύριος ταλανίζων ἐδήλωσεν · ὥς φησι τὰ ἑπόμενα · Ἵνα μὴ γένωνται ὡς οἱ πατέρες αὐτῶν . Ἐπειδὴ γὰρ τὰ ἔθνη τοὺς ἐξ Ἰσραὴλ πατέρας δικαίως διὰ τὸ εἶναι τὸν Χριστὸν ἐξ αὐτῶν ἐπιγράφεται · ὧν οἱ μὲν χρηστοί , προφῆται καὶ ἱερεῖς οἱ ὄντως , καὶ ὅσοι τὸν νόμον κατώρθωσαν · πονηροὶ δὲ πάλιν , ὅσοι ταύτας ψευδῶς τὰς ἀξίας περιέκειντο · ἀλλὰ ἐπειδὴ πονηρῶν μνημονεύειν καὶ παρανόμων ἔμελλεν , ἀναγκαίως πατέρας εἰπὼν ἄνια περὶ ὧν λέγεται προσέθηκεν · Γενεὰ σκολιὰ καὶ παραπικραίνουσα · γενεὰ ἥτις οὐ κατεύθυνε τὴν καρδίαν ἑαυτῆς , καὶ οὐκ ἐπιστώθη μετὰ τοῦ Θεοῦ τὸ πνεῦμα αὐτῆς . Γλώττῃ γὰρ πάντες μόνῃ τὴν πίστιν ἐπηγγείλαντο , οὐχὶ δὲ ὄλῃ καρδίᾳ καὶ καθαρῷ τῷ πνεύματι · ὅθεν ἦσαν σκολιοὶ καὶ παραπικραίνοντες , καὶ τὴν καρδίαν οὐ πρὸς τὸν Θεὸν κατεύθυναν , οὐ τὰ ἀπὸ τῶν χειλέων , ἀλλὰ τὰ ἀπὸ τῶν κινημάτων τῶν ἐν ψυχῇ βουλόμενον δέχεσθαι . Οὓς ἵνα μὴ ζηλώσωμεν , ὁ νόμος ἡμῖν ὁ παρ’ ἐκείνων ἀμεληθείς , εἰς ἀνάμνησιν πνευματικὴν καὶ κατόρθωσιν δέδοται . Υἱοὶ Ἐφραῒμ ἐντείνοντες καὶ βάλλοντες τόξοις ἐστράφησαν ἐν ἡμέρᾳ πολέμου . Οὐκ ἐφύλαξαν τὴν διαθήκην τοῦ Θεοῦ , καὶ ἐν τῷ νόμῳ αὐτοῦ οὐκ ἠβουλήθησαν πορεύεσθαι . Ἀπὸ τῆς μείζονος φυλῆς ὅλον τὸν λαὸν τοῦ Ἰσραὴλ τὸν ἀποσχισθέντα τοῦ Ἰούδα ἐδήλωσεν · ὁ γὰρ Ἐφραῒμ ἐν ταῖς δέκα φυλαῖς ταῖς ὑπὸ τὸν Ἱεροβοὰμ γενομέναις ἐπρώτευεν . Οὕτω τοιγαροῦν καὶ τοὺς ἄλλους προφήτας τὸν Ἰσραὴλ εὑρήσεις ὀνομάζοντας . Δηλοῖ δὲ Ὠσηέ · φησὶ γάρ · Τί ποιήσω σοι , Ἐφραΐμ ; τί ποιήσω σοι , Μανασσῇ ; τί ποιήσω σοι , Ἰούδα ; Ἰούδαν μὲν τὰς δύο φυλὰς καλῶν , ὧν ὁ οἶκος τοῦ Ἰούδα ἐβασίλευεν · Ἐφραῒμ αὖθις τὰς δέκα · ἐπειδήπερ ἡ φυλὴ τοῦ Ἐφραῒμ τὴν τούτων βασιλείαν ἐκέκτητο . Οὗτοι τοίνυν Ἐντείνοντες καὶ βάλλοντες τόξοις · ἦν γὰρ αὐτοῖς θεοσεβείας ὄργανα . Ἐστράφησαν ὅμως εἰς φυγήν , εὔδηλον ἐν ἡμέρᾳ τοῦ νοητοῦ πολέμου , νῶτα τοῖς ἐχθροῖς δεδωκότες τοῖς δαίμοσι . Τί δὲ αὐτοὺς εἰς φυγὴν τραπῆναι καὶ νῶτα δοῦναι τοῖς ἐχθροῖς παρεσκεύασε ; Τὸ μὴ φυλάξαι τὴν διαθήκην τοῦ Θεοῦ , μηδ’ ἐν τῷ νόμῳ αὐτοῦ πορευθῆναι . Καὶ πότε τοῦτο ὑπέστησαν ; Ἡνίκα δύο δαμάλεις χωνευτὰς προσεκύνησαν . Ὅθεν αὐτοῖς τὰ ἑξῆς τραγῳδῶν ἐπήγαγε · Καὶ ἐπελάθοντο τῶν εὐεργεσιῶν αὐτοῦ , καὶ τῶν θαυμασίων αὐτοῦ , ὧν ἔδειξεν αὐτοῖς , ἐναντίον τῶν πατέρων αὐτῶν · ἃ ἐποίησε θαυμάσια ἐν γῇ Αἰγύπτῳ , ἐν πεδίῳ Τάνεως . γʹ . Ἐν ὀλίγοις ὅλα τὰ κατὰ τὴν Αἴγυπτον ἐμνημόνευσε θαύματα , ὧν αὐτοῖς ὀνειδίζει λήθην . Οὐ γὰρ ἂν τὸν εὐεργέτην κατέλιπον , εἰ μὴ διὰ μέγεθος ἀγνωμοσύνης τὰς εὐεργεσίας ἀπὸ τῆς μνήμης ἐξέβαλον , καὶ τὰ θαυμάσια ὧν τοὺς πατέρας ἐκτήσαντο μάρτυρας , αὐταῖς τὰ σημεῖα παραλαβόντες ταῖς ὄψεσιν , ἄπερ ἐν τῷ πεδίῳ Τάνεως γεγενῆσθαι παρέθετο · ἐπειδὴ ταύτην ὁ Φαραὼ πάντως ὡς ἀρχαιοτέραν οἰκῶν ὑπῆρχεν καὶ μείζονα · ὅτι δὲ ἀρχαιοτέρα ἡ Τάνις , ἡ θεία δηλοῖ Γραφή . Βουληθεὶς γὰρ τῆς Χεβρὼν τὸ λίαν ἀρχαῖον προσμαρτυρῆσαι , πρὸς τὴν Τάνιν ἐποιεῖτο τὴν σύγκρισιν · λέγει δὲ οὕτως · Ἡ δὲ Χεβρὼν ᾠκοδομήθη πρὸ τοῦ Τάνιν ἐν Αἰγύπτῳ οἰκοδομηθῆναι , ἤγουν τὰ τοῦ Φαραὼ βασίλεια . Διέῤῥηξε θάλασσαν , καὶ διήγαγεν αὐτούς · παρέστησεν ὕδατα ὡσεὶ ἀσκόν . Πολλὴν ἐνταῦθα τοῦ θαυματουργοῦντος παρέστησε δύναμιν · ἔτι τὴν θάλασσαν πρὸς τὴν τοῦ λαοῦ πάροδον πειρῶ δεό ἐχέρσωσεν ὅμως , ἀλλ’ ὡς οἰκείου στοιχείου φειδόμενος , εἰς δύο ταύτην ἐμέρισε . Τοῦτο γάρ ἐστι τό , Διέῤῥηξεν . Εἶτα κυρτώσας καθάπερ ἀσκόν , ἑκάτερον χεῖλος τοῦ μερισθέντος ὕδατος , γῆν ἐν μέσῳ τῆς θαλάσσης γυμνωθείσης ἔδωκε τοῖς ὁδεύουσι · διόπερ τοῦ λαοῦ περαιωθέντος , εἰς τὴν ἑαυτῆς χώραν ἐπαφῆκε τὴν θάλασσαν . Καὶ ὡδήγησεν αὐτοὺς ἐν νεφέλῃ ἡμέρας , καὶ ὅλην τὴν νύκτα ἐν φωτισμῷ πυρός . Θεωρεῖς τῆς τοῦ θαυματουργοῦντος προνοίας τὸ μέγεθος ; Ἐπειδὴ γὰρ σημείου πρὸς τὴν ὁδὸν ἐρήμην οὖσαν καὶ παρ’ αὐτῶν ἀγνοουμένην ἔχρῃζον , οὐ τῆς χρείας μόνης , ἀλλὰ καὶ τῆς ὠφελείας ἐπεμελήθη τούτων οἲ τὸ σημεῖον ἐδέχοντο . Διόπερ αὐτοῖς νεφέλην μὲν ἐν ἡμέρᾳ παρέσχεν , ἀπὸ τοῦ ἡλιακοῦ σκιάζουσαν καύσωνος · στῦλον δὲ πυρὸς ἐν νυκτί , πρὸς τῷ φωτὶ καὶ θέρμην ( ὑγροτέρα γὰρ ἡ νὺξ καὶ ψυχροτέρα ) παρέχοντα , Ὥστε καὶ ἡμεῖς ὅταν Θεοῦ ὁδηγοῦντος ὁδεύωμεν , καύσωνος μὲν ἡδονῶν ἐπελθόντος , τὴν νεφέλην τῆς μετανοίας ομεν · ψυγείσης δὲ τῆς ἀγάπης , τῷ ζήλῳ ταύτην καθάπερ στύλῳ πυρός , εντες , ἀνάπτειν δυνησόμεθα . Διέῤῥηξε πέτραν ἐν ἐρήμῳ , καὶ ἐπότισεν αὐτοὺς ὡς ἐν ἀβύσσῳ πολλῇ . Καὶ ἐξήγαγεν ὕδωρ ἐκ πέτρας , καὶ κατήγαγεν ὡς ποταμοὺς ὕδατα . Τάχα πού τινες δοκοῦσιν , ὅτι δὶς τὸ αὐτὸ σημεῖον ὁ προφήτης ἐξέθετο · ἔχει δὲ οὐχ οὕτως , ἀλλὰ δεύτερον αὐτοῖς τὸ ὕδωρ ἐκ πέτρας ὁ Μωϋσῆς ἐξήγαγεν , ἅπαξ μὲν ἐν τῇ ἐρήμῳ Χωρήβ , τὸ δὲ δεύτερον ἐν Κάδης , ἔνθα Μαριὰμ ἐτάφη τελευτήσασα · εἰς πλησμονὴν δὲ ἑκάτερον , ὥστε τό , Ἐν ἀβύσσῳ πολλῇ , λέγεσθαι · ἐπειδὴ οὐχὶ ποταμῷ , ἀλλὰ πολλοῖς διὰ τὸ πλῆθος ἦν ἱκανὸν τὸ ὕδωρ παραβάλλεσθαι . Τοῦτο γὰρ ἦν σύστασις , ὅτι πρὸς ἀλήθειαν , οὐχὶ δὲ φαντασίαν αὐτοῖς ἐγεγόνει τὰ θαύματα . Καὶ προσέθεντο ἔτι τοῦ ἁμαρτάνειν αὐτῷ . Δεινὴν κατηγορίαν τοῦ λαοῦ τῶν Ἰουδαίων ἐξέθετο , ὅτι τηλικαῦτα δεχόμενοι θαύματα , δέον τῶν ἀρχαίων ἁμαρτημάτων ἀπέχεσθαι , ἕτερα ὅμως ἐκείνοις προσέθηκαν , οὐχ ἁπλῶς ἁμαρτάνοντες , ἀλλ’ Αὐτῷ , τουτέστιν εἰς αὐτὸν πλημμελοῦντες τὸν τὰ σημεῖα παρέχοντα · διόπερ ἐπήγαγεν · Παρεπίκραναν τὸν Ὕψιστον ἐν ἀνύδρῳ . Πῶς παρεπίκραναν ; Οὐ διψήσαντες , οὐδὲ ὕδωρ αἰτήσαντες , ἀλλὰ φαυλίζοντες καὶ λοιδοροῦντες τὸν παρέχοντα . Ὅθεν οἱ τῶν θαυμάτων χῶροι , ὁ μὲν ὕδωρ ἀντιλογίας , ὁ δὲ πειρασμὸς ἐλέγετο καὶ λοιδόρησις , διὰ τὸ πειράζειν αὐτοὺς Κύριον λέγοντας , Εἰ ἔστι Κύριος ἐν ἡμῖν , ἢ οὔ ; Τοῦτο γὰρ αὐτῇ λέξει Μωϋσῆς ὁ νομοθέτης ἐξέθετο . Τούτοις σαφῶς ἔοικε τὰ ἐχόμενα · Καὶ ἐξεπείρασαν τὸν Θεὸν ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν , τοῦ αἰτῆσαι βρώματα ταῖς ψυχαῖς αὐτῶν . Θεωρεῖς ὅτι τὸν Θεὸν ἐπείραζον , εἰ δύναται χορηγῆσαι κατὰ τὴν ἔρημον βρώματα · ὥστε ἀπὸ κακίας , οὐχὶ δὲ ἐξ ἐνδείας ὑπῆρχε τοσοῦτον ἡ αἴτησις · τοιγαροῦν οὐδὲ ἁπλῶς , Βρώματα , ἀλλά , Ταῖς ψυχαῖς αὐτῶν , τουτέστι κατὰ τὰς ἑαυτῶν ἡδονάς , καὶ τὰς τῆς ψυχῆς ἐπιθυμίας ἠβούλοντο περὶ σικύων καὶ πεπόνων καὶ κρομμύων ὡς σπανιζόντων γογγύζοντες . Καὶ κατελάλησαν τοῦ Θεοῦ , καὶ εἶπον . Δεινὸν μὲν καὶ τοῦ τυχόντος καταλαλεῖν · διόπερ φησὶν ὁ Δαυΐδ · Τὸν καταλαλοῦντα λάθρᾳ τοῦ πλησίον αὐτοῦ , τοῦτον ἐξεδίωκον · δεινότερον δὲ δεσπότου · τιμωρία γὰρ τὸν καταλαλοῦντα διαδέχεται · ἀλλὰ Θεοῦ δεινότατον , ἐπειδὴ καὶ πατὴρ ἡμῖν καὶ δεσπότης καὶ τροφεὺς ὁ Θεός , καὶ πᾶν ὅπερ ἂν εἴποις εὐεργεσίας ἢ δυναστείας , ἐχόμενος . Δεῖ τοίνυν ἢ φόβῳ τῆς αὐτοῦ δυναστείας , ἢ ἀγάπῃ τῆς παρ’ αὐτοῦ εὐεργεσίας , τῆς εἰς αὐτὸν λοιδορίας ἀπέχεσθαι . Τί δὲ ὅμως κατελάλουν ; Μὴ δυνήσεται ὁ Θεὸς ἑτοιμάσαι τράπεζαν ἐν ἐρήμῳ ; Ἐπεὶ ἐπάταξε πέτραν , καὶ ἐῤῥύησαν ὕδατα , καὶ χείμαῤῥοι κατεκλύσθησαν · μὴ καὶ ἄρτον δύναται δοῦναι , ἢ ἑτοιμάσαι τράπεζαν τῷ λαῷ αὐτοῦ ; Χαλεπὴ τῶν βλασφήμων ἄρα καὶ παρανόμων ἡ τύφλωσις . Ἀφ’ ὧν γὰρ ἔδει μεγάλα παρὰ Θεοῦ στοχάζεσθαι , καὶ θαῤῥεῖν ὅτι πάντα δύναται , ἀδυνατεῖ δὲ αὐτῷ οὐδέν , ἐκ τούτων τὰ περὶ αὐτοῦ ἀπαγορεύουσι , μονονουχὶ καὶ ταῦτα λέγοντες · εἰ καὶ ὕδωρ ἐχορήγησεν , ἀλλὰ τροφὴν χορηγῆσαι οὐ δύναται , ὡς κάμνοντος αὐτοῦ ἐπὶ τῷ θαυματουργεῖν , καὶ τὴν φιλοτιμίαν τοῖς προλαβοῦσι σημεῖα δαπανήσαντος · ἐφ’ οἷς εἰκότως κινεῖται · δηλοῖ δὲ τὰ ἑπόμενα . Διὰ τοῦτο ἤκουσε Κύριος καὶ ἀνεβάλετο · τουτέστι , Πρὸς ὀργὴν ἐκινήθη · οὕτω γὰρ Θεοδοτίων καὶ οἳ τὴν πέμπτην ἐκδεδώκασι . δʹ . Διὰ τί δὲ τὴν ἀναβολὴν ἐπὶ τῆς ὀργῆς ἐξέλαβον ἑκάτεροι ; Οὐ μάτην γὰρ τοῦτο , ἀλλ’ ἐπειδὴ συμβαίνει ὡς τὰ πολλὰ τοῖς ὑπὸ θυμοῦ κεκινημένοις ἀναβάλλεσθαι τὴν στολήν , ἐπειγομένοις ὥσπερ εἰς ἐκδίκησιν · σύνηθες δὲ τοῖς προφήταις περιτιθέναι τῷ Θεῷ τὰ ἀνθρώπινα σχήματα , ἵνα ταύτας τὸ ποιὸν ἑκάστης ἐνεργείας ἧσπερ ἐνεργεῖ δείξωσιν . Ὅτι δὲ ἀναβολὴν ἐνταῦθα τὴν κίνησιν τῆς ὀργῆς τὴν ταχεῖαν ἐκάλεσεν , ἄκουε τὰ ἑπόμενα . Καὶ πῦρ ἀνήφθη ἐν Ἰακώβ , καὶ ὀργὴ ἀνέβη ἐπὶ τὸν Ἰσραήλ . Ὡς γὰρ ὀργισθέντος Θεοῦ , πῦρ κατὰ τῶν παρασκευασάντων τὴν ὀργὴν ἐξῆλθεν εἰς ἐκδίκησιν . Αἰτία δὲ τίς ; Ὅτι οὐκ ἐπίστευσαν ἐν τῷ Θεῷ , οὐδὲ ἤλπισαν ἐπὶ τὸ σωτήριον αὐτοῦ . Παροξύνεται γὰρ ὁ Θεὸς ἀπιστούμενος , ἐπειδὴ πᾶς ἀπιστῶν Θεῷ , οὐδὲ κρίσιν προσδέχεται , ἀλλὰ καὶ φαυλίζει τὸν αὐτοῦ νόμον · εἰ δὲ τὸν θεῖον , πολὺ μᾶλλον τὸν ἀνθρώπινον · καὶ σύγχυσιν ἐντεῦθεν ἡ καθ’ ἡμᾶς πολιτεία ὑφίσταται . Τί γὰρ μὴ ὀκνήσουσιν εἰπεῖν οἱ μὴ πιστεύοντες εἰς τὸν Θεόν , μηδὲ εἰς τὴν παρ’ αὐτοῦ σωτηρίαν ἐλπίζοντες ; Ὁμοῦ δὲ αὐτοὺς διαβαλεῖ , ὡς μὴ μόνον εἰς τὸν Πατέρα ἀπιστοῦντας , ἀλλὰ καὶ εἰς τὸν Υἱὸν ἀπιστήσαντας . Διό φησιν · Οὐδὲ ἤλπισαν ἐπὶ τὸ σωτήριον αὐτοῦ · τὸν Χριστὸν λέγων , ὅνπερ σωτήριον πολλοὶ μὲν τῶν προφητῶν , σαφῶς δὲ καὶ Συμεὼν λαβὼν ἐν ταῖς ἀγκάλαις ὠνόμασε . Καὶ ἐνετείλατο νεφέλαις ὑπεράνωθεν , καὶ θύρας οὐρανοῦ ἀνέῳξεν . Νεφέλας ὑπεράνωθεν τὰς ἐν ὕψει λέγει · διόπερ αὐτὰς καὶ θύρας οὐρανοῦ , ὡς προβεβλημένας τοῦ οὐρανοῦ , προσηγόρευσεν · εἰσὶ γάρ τινες τῶν νεφελῶν περίγαιοι , ὥστε καὶ τῶν ὀρέων αὐτὰς κατωτέρας εὑρίσκεσθαι . Καὶ ἔβρεξεν αὐτοῖς μάννα φαγεῖν , καὶ ἄρτον οὐρανοῦ ἔδωκεν αὐτοῖς . Ἄρτον ἀγγέλων ἔφαγεν ἄνθρωπος , ἐπισιτισμὸν ἀπέστειλεν αὐτοῖς εἰς πλησμονήν . Μήποτε γὰρ δι’ ἀδυναμίαν τοῦ πληρῶσαι τὴν αἴτησιν τὸν Θεὸν ὀργισθῆναι νομίσωσι , τὴν μὲν βλασφήμων καὶ οὐκ αἰτούντων , πῶς δεῖ πρεσβεύεσθαι παρὰ Θεοῦ , πῦρ ἐν αὐτοῖς ἀνάψας ἐπήγαγεν , ὥστε καὶ τὸ χωρίον ἐμπυρισμόν , πολλῆς ἐν αὐτῷ τοῦ λαοῦ μοίρας ἐμπρησθείσης , ὀνομάζεσθαι . Μετὰ δὲ τοῦτο τὰ αἰτηθέντα ἔδωκεν . Ἄρτον γε μὴν οὐρανοῦ καὶ ἄρτον ἀγγέλων τὸ μάννα καλεῖ , ἐπειδήπερ οὐ χερσὶν ἀνθρωπίναις παρεσκεύαστο · ἐξ οὐρανοῦ δέ , ἔνθα τῶν ἀγγέλων ὁ χορός , ἐφέρετο . Ἐπισιτισμὸν γὰρ αὐτοῖς ποῖον εἰς πλησμονὴν ἀπέστειλεν , ἔχει σαφῶς τὰ ἑπόμενα · Ἀπῆρε νότον ἐξ οὐρανοῦ , καὶ ἐπήγαγεν ἐν τῇ δυνάμει αὐτοῦ λίβα . Καὶ ἔβρεξεν ἐπ’ αὐτοὺς ὡσεὶ χνοῦν σάρκας , καὶ ὡσεὶ ἄμμον θαλασσῶν πετεινὰ πτερωτά . Ἕτοιμα τῷ Θεῷ τὰ ἀγαθά · καιρῷ δὲ ὅμως παρ’ αὐτῷ τῷ δέοντι φυλαττόμενα . Ὅθεν τὸν τῶν Ἰουδαίων λαὸν κορῆσαι βουλόμενος , οὐ κοινήν τινα ( καινήν τινα ) δημιουργίαν παρήγαγε νότον καὶ λίβα νικήσας . Οὗτοι γὰρ ἐν τοῖς χώροις τοῖς θερμοτέροις πνέουσιν , ἔνθα τὸ τῆς ὀρτυγομήτρας δημιουργὸς ἔταξε διαγίνεσθαι , καὶ καθάπερ ἐκ θησαυρῶν ἑτοίμων τὸ σκοπηθὲν ἐπλήρωσεν . Ἡμεῖς δὲ μὴ πάντως ὑπερβολικῶς εἰρῆσθαι ταῦτα τῷ προφήτῃ νομίσωμεν , ὅτι Ἔβρεξεν ὡσεὶ χνοῦν σάρκας , καὶ ὡσεὶ ἄμμον θαλασσῶν πετεινὰ πτερωτά . Ἄπειρα γὰρ τοῦ Θεοῦ τὰ δημιουργήματα καὶ ἡμῖν ἀγνοούμενα . Τοσοῦτον τοίνυν ἦν τῶν ὀρνέων τὸ πλῆθος , ὥστε μὴ λίνοις μηδὲ παγίσιν ἢ μηχαναῖς ἄλλαις , χερσὶ δὲ πρὸς τὴν θήραν ἑτοίμην οὖσαν καὶ προκειμένην χρήσασθαι , ὡς τὰ ἑξῆς παρίστησι μάλιστα . Καὶ ἐπέπεσον εἰς μέσον τῆς παρεμβολῆς αὐτῶν , κύκλῳ τῶν σκηνωμάτων αὐτῶν . Καὶ ἔφαγον , καὶ ἐνεπλήσθησαν σφόδρα . Οὐκοῦν καὶ τοῦτο πλῆθος νόησον λαοῦ , τοσοῦτον μὲν τὸν ἀριθμόν , οὕτω δὲ γαστριμάργου κορεσθέντος οὐ πρὸς ἡμέραν μίαν , ἀλλὰ πρὸς τριάκοντα , ὡς δυνήσῃ μαθεῖν τὴν παρὰ Μωϋσῇ ἐν τῇ βίβλῳ τῶν Ἀριθμῶν ἱστορίαν ἐπερχόμενος . Καὶ τὴν ἐπιθυμίαν αὐτῶν ἤνεγκεν αὐτοῖς · οὐκ ἐστερήθησαν ἀπὸ τῆς ἐπιθυμίας αὐτῶν . Ἔτι τῆς βρώσεως οὔσης ἐν τῷ στόματι αὐτῶν , καὶ ὀργὴ τοῦ Θεοῦ ἀνέβη ἐπ’ αὐτούς , καὶ ἀπέκτεινεν ἐν τοῖς πλείοσιν αὐτῶν , καὶ τοὺς ἐκλεκτοὺς τοῦ Ἰσραὴλ συνεπόδισεν . Οὐ μάτην ἄρα τὰς πολλὰς ἡμῶν αἰτήσεις ὁ Θεὸς ἀναβάλλεται , πρὸς τὸ συμφέρον δέ , ἐπειδὴ τῶν ἐπιθυμιῶν αἱ πλεῖσται ἀσύμφοροι τοῖς ἀνθρώποις τυγχάνουσιν , ἃς τοῖς ἁμαρτωλοῖς ἐπιτελεῖ πολλάκις ὀργιζόμενος . Καὶ τίνος χάριν ἐπιτελεῖ ; Μήποτε ὡς ἀσθενοῦντα αὐτόν , καθάπερ ἔφημεν , μέμψωνται . Ἐπιτελέσας τιμωρεῖται τοὺς λαμβάνοντας , ὅπως καὶ ἡμᾶς φοβήσῃ μηδαμῶς βιάζεσθαι τὸν Θεὸν ταῖς ἀθέσμοις αἰτήσεσι . Τοιγαροῦν τοῖς Ἰουδαίοις τὴν ἐπιθυμίαν τῆς βρώσεως ἔδωκεν , ἔτι δὲ αὐτῶν ἐσθιόντων ἐπήγαγε τὴν ὀργήν , ἀποκτείνας αὐτῶν τοὺς πίονας , δηλαδὴ τοὺς παχυσάρκους , καὶ συμποδίσας τοὺς ἐκλεκτούς , οὐ τοὺς ἐν ἀρεταῖς λογάδας , ἀλλὰ τοὺς ἐν κακίᾳ · εἰσὶ γὰρ ἐν πονηρίᾳ ἐξαίρετοι . Ἐν πᾶσι τούτοις ἥμαρτον ἔτι , καὶ οὐκ ἐπίστευσαν ἐν τοῖς θαυμασίοις αὐτοῦ . Καὶ ἐξέλιπον ἐν ματαιότητι αἱ ἡμέραι αὐτῶν , καὶ τὰ ἔτη αὐτῶν μετὰ σπουδῆς . εʹ . Ἐκπλήττεται τὸ τῶν Ἰουδαίων ἀπειθὲς ὁ προφήτης καὶ σκληροκάρδιον , ὅτι περ οὐ μόνον οἷς ἔσχον εὖ , ἀλλὰ καὶ οἷς ἐπαιδεύοντο , ἀναισθητοῦντες ἔμενον , καὶ ἡμάρτανον ἔτι · τουτέστιν , ἁμαρτίας ἁμαρτίαις προσετίθησαν . Ἐποίουν δὲ τοῦτο , ἐπειδὴ ἐν τοῖς θαυμασίοις τοῦ Θεοῦ οὐκ ἐπίστευσαν · τουτέστι , πληροφορίαν ἢ πίστιν οὐκ ἐκέκτηντο . Τὰ γινόμενα γὰρ θαύματα καὶ σημεῖα ἀπὸ ταὐτομάτου συμβαίνειν , καθάπερ ἔθος τοῖς ἀσεβοῦσιν , ἐνόμιζον . Διὰ τοῦτο αἱ ἡμέραι αὐτῶν μετὰ σπουδῆς ἐξέλιπον · ἔκλειψιν δέ , οὐ τὴν ὀλιγότητα τοῦ χρόνου πάντως , ἀλλὰ τὴν ἀκαρπίαν τῶν ἀρετῶν λέγει . Πᾶς γὰρ ὁ μὴ βιώσας ἐν ἀρεταῖς , κἂν τύχῃ γεγονὼς πολυχρόνιος , ὅμως ἐν ἡμερῶν ἐκλείψει , τουτέστιν ἄωρος , τελευτᾷ , μὴ καρποφορήσας ταῦτα , ὧν ἕνεκα τὸν βίον εἰσῆλθε τὸν ἀνθρώπινον . Διὸ πλήρεις ἡμερῶν τὸν Ἀβραὰμ ἡ Γραφὴ καλεῖ , καὶ τὸν Ἰώβ , καίτοι πολλῶν ἔτη ζησάντων πλείονα . Ὅταν ἀπέκτεινεν αὐτούς , τότε ἐξεζήτουν αὐτόν , καὶ ἐπέστρεφον καὶ ὤρθριζον πρὸς τὸν Θεόν . Καὶ ἐμνήσθησαν , ὅτι ὁ Θεὸς βοηθὸς αὐτῶν ἐστι , καὶ ὁ Θεὸς ὁ ὕψιστος λυτρωτὴς αὐτῶν ἐστι . Τὸ μὲν οὖν ὄντως καλὸν διαπαντὸς μεμνῆσθαι Θεοῦ · ὥστε καὶ παρὰ τὰς εὐπραγίας ἐπικαλεῖσθαι τὴν παρ’ αὐτοῦ βοήθειαν . Ἐὰν γὰρ ἡμεῖς αὐτοῦ μνημονεύσωμεν εὐθηνούμενοι , τότε καὶ αὐτὸς ἡμῶν θλιβομένων μιμνήσκεται . Τὸ δὲ ἄκοντα καὶ μαστιζόμενον ἐπιζητεῖν αὐτόν , οὐκ ἀπὸ γνώμης ἐπιστρέφειν , ὁμολογεῖν δὲ πρὸς ἀνάγκην , ὅτι βοηθὸν τὸν Θεὸν καὶ λυτρωτὴν ἔχουσι , τοῦτο πονηρῶν οἰκετῶν καὶ ἀγνωμόνων ἴδιον · οἷς ὁ δεσπότης χάριν τῆς ὁμολογίας ὁρῶν αὐτὴν ἠναγκασμένην , οὐκ εἴσεται . Πολὺ δὲ μᾶλλον ὁ Θεός · οὐδὲ γὰρ ἀγνοεῖ τῶν δολερῶν ἀνδρῶν καὶ πονηρῶν τὴν ὑπόκρισιν , ἧς σαφῶς τὰ ἐχόμενα μέμνηται . Καὶ ἠγάπησαν αὐτὸν ἐν τῷ στόματι αὐτῶν , καὶ τῇ γλώσσῃ αὐτῶν ἐψεύσαντο αὐτῷ . Ἡ δὲ καρδία αὐτῶν οὐκ εὐθεῖα μετ’ αὐτοῦ , καὶ οὐκ ἐπιστώθησαν ἐν τῇ διαθήκῃ αὐτοῦ . Τούτοις ὅμοια καὶ Ἡσαΐας τοῖς Ἰουδαίοις ἐμέμψατο · Ὁ λαὸς οὗτος τοῖς χείλεσί με ἀγαπᾷ , ἡ δὲ καρδία αὐτῶν πόῤῥω ἀπέχει ἀπ’ ἐμοῦ . Πῶς δὲ τοῦτο ἐλέγχεται ; Πολλοὺς γὰρ καὶ νῦν μόνῃ τῇ γλώσσῃ θεοσεβεῖς εὑρίσκομεν · ὅταν , ὥς φησιν ὁ προφήτης , ἐν τῇ διαθήκῃ αὐτοῦ μὴ πιστωθῶσιν . Ὅταν γὰρ ταῖς ἐντολαῖς τοῦ Θεοῦ μὴ πιστεύσωσιν , ἐλέγχονται μηδεμίαν πρὸς τὸν ἐντειλάμενον σχέσιν ἀγαθὴν ἢ συνείδησιν ἔχοντες · περὶ ὧν Παῦλος ἔλεγε · Θεὸν ὁμολογοῦσιν εἰδέναι , τοῖς δὲ ἔργοις ἀρνοῦνται . Αὐτὸς δέ ἐστιν οἰκτίρμων , καὶ ἱλάσεται ταῖς ἀμαρτίαις αὐτῶν , καὶ οὐ διαφθερεῖ . Καὶ πληθυνεῖ τοῦ ἀποστρέψαι τὸν θυμὸν αὐτοῦ , καὶ οὐχὶ ἐκκαύσει πᾶσαν τὴν ὀργὴν αὐτοῦ . Ἱλάσεται , πότε ; Μέλλοντα γὰρ μηνύσας καιρόν , ἄντικρυς τὴν τοῦ Χριστοῦ σάρκωσιν προσηγόρευσεν , ἐπειδὴ αὐτὸν ὁ Πατὴρ ἱλασμὸν ταῖς ἡμετέραις ἁμαρτίαις ἀπέστειλεν , ὃς τοσοῦτον μέν ἐστιν οἰκτίρμων , ὥστε πρῶτον κήρυγμα θέσθαι τοῖς ἀνθρώποις τὴν μετάνοιαν · εὑρὼν δὲ καὶ διαφθορᾶς ἄξιον τῶν Ἰουδαίων τὸν λαόν , οὐ διέφθειρεν . Οὐ γὰρ εἰς τέλος ἠφάνισεν , σπέρμα δὲ αὐτοῖς ἀφῆκε καὶ κατάλειμμα τοὺς ἀποστόλους τοὺς ἐξ αὐτῶν πιστεύσαντας . Περὶ ὧν Ἡσαΐας ἔλεγεν , Εἰ μὴ Κύριος Σαβαὼθ ἐγκατέλιπεν ἡμῖν σπέρμα , ὡς Σόδομα ἂν ἐγενήθημεν , καὶ ὡς Γόμοῤῥα ἂν ὡμοιώθημεν . Ἐπλήθυνε τοίνυν τὸ ἔλεος αὐτοῦ , καὶ τὸν θυμὸν αὐτοῦ διὰ τοῦτο ἀπέστρεψεν . Πῶς δὲ ἀπέστρεψεν ; Πᾶσαν αὐτοῦ τὴν ὀργὴν οὐκ ἐξέκαυσε . Μερικὴν αὐτὴν ἀνῆψε , κατὰ τοῦ ναοῦ ἐπαγαγὼν καὶ τῆς ἀρχαίας πόλεως · ὡς εἴ γε πᾶσαν ἐξέκαυσε , τῷ ναῷ καὶ ὁ λαὸς συναπώλλυτο , καὶ μετὰ τῆς πόλεως , καθάπερ ἐν Σοδόμοις , ἡ χώρα διεφθείρετο . Καὶ ἐμνήσθη ὅτι σάρξ εἰσι , πνεῦμα πορευόμενον , καὶ οὐκ ἐπιστρέφον . Ὁπότε Οὔποτε γὰρ ὁ Θεὸς πῶς ἔχομεν φύσεως ἢ ἀσθενείας ἐπιλανθάνεται ; . Ἀλλὰ περὶ Υἱοῦ τοῦ σαρκωθέντος δι’ ἡμᾶς ταῦτα λέγεται , ὃς οὐ μόνον ὡς ποιητὴς γινώσκει τὰ ἡμέτερα , ἀλλὰ καὶ σαρκωθεὶς αὐτῇ τῇ πείρᾳ τὴν ἀσθένειαν τὴν ἡμετέραν ἔμαθεν · ὥστε καὶ Παῦλον περὶ αὐτοῦ λέγειν · Καίπερ ὢν Υἱός , ἔμαθεν ἀφ’ ὧν ἔπαθε τὴν ὑπακοήν · καὶ πάλιν , Ἐν ᾧ πέπονθεν αὐτὸς πειρασθείς , δύναται τοῖς πειραζομένοις βοηθῆσαι Ὅτι τοίνυν Ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο , ἐμνήσθη ὅτι σάρξ ἐσμεν · τουτέστιν , ἔγνω τῇ πείρᾳ τὸ τῆς ἡμετέρας σαρκὸς ἀσθενές . Σάρκα δὲ ὅλον λέγει τὸν ἄνθρωπον . Διόπερ προσέφερε , Πνεῦμα πορευόμενον , καὶ οὐκ ἐπιστρέφον . Οὐκέτι γὰρ εἰς τὸν παρόντα βίον ἐπιστρέφομεν . Ὥστε καὶ νήφειν τούτου χάριν ὀφείλομεν , ὁδὸν πορευόμενοι , εἰς ἣν οὐδαμῶς ἐπιστρέψαι δυνάμεθα . Ποσάκις παρεπίκραναν αὐτὸν ἐν τῇ ἐρήμῳ , παρώργισαν αὐτὸν ἐν γῇ ἀνύδρῳ ; Καὶ ἐπέστρεψαν καὶ ἐπείρασαν τὸν Θεόν , καὶ τὸν Ἅγιον τοῦ Ἰσραὴλ παρώξυναν . Θαυμάζει τὴν ποσότητα τῆς Ἰουδαϊκῆς πονηρίας · ὁμοῦ δὲ καὶ τὴν ποιότητα , ὅτιπερ οὐ μόνον πολλάκις παρεπίκραναν τὸν Θεόν , ἀλλὰ καὶ ἐν ἐρήμῳ , ἔνθα μᾶλλον ἐχρῆν κατανενύχθαι , καὶ πρὸς οὐρανὸν βλέπειν , οὐδενὸς αὐτοὺς τῶν οἷα συμβαίνουσι κατὰ τὰς πόλεις ἀπατῶντος ἢ δελεάζοντος · ἀλλὰ καὶ Ἐν ἀνύδρῳ παρώργισαν , ὅτε ταπεινοὺς ἐχρῆν διψῶντας εἶναι , ἀλαζόνες φαινόμενοι . Εἶτα ἐπιστρέφοντες οὐκ εἰς δικαιοσύνην , ἀλλ’ εἰς ἑτέραν κακίαν ἐπέστρεφον , πειράζοντες τὸν Θεὸν ( ἦν δὲ παραπληξίας πειράζειν τὸν πάντα ἐπιστάμενον ) , καὶ τὸν Ἅγιον τοῦ Ἰσραὴλ παροξύνοντες . Λέγει δὲ τὸν Χριστόν , περὶ οὗ καὶ Ἡσαῖας ἔλεγε · Τίνι με ὡμοιώσατε , καὶ ὑψωθήσομαι ; εἶπεν ὁ Ἅγιος · τὸν σταυρὸν προμηνύων · οὕτω γὰρ αὐτὸν καὶ ὁ Χριστὸς προσηγόρευσεν . ϛʹ . Τίνος δὲ ἄρα χάριν ἐν τῇ ἐρήμῳ οὐ μόνον τὸν Θεὸν παρεπίκραναν , φησὶ δὲ τὸν Πατέρα , ἀλλὰ καὶ τὸν Ἅγιον τοῦ Ἰσραὴλ παρώξυναν , δηλαδὴ τὸν Υἱόν ; Ἐπειδὴ πέτρα μὲν ἦν αὐτοῖς ἀκολουθοῦσα ὁ Χριστός , ἠπίστησαν δέ , εἰ ἀπὸ πέτρας αὐτοῖς ὕδωρ ἐξαγαγεῖν καὶ χορηγῆσαι δύναται · ὥστε καὶ τὸν Μωϋσέα λέγειν · Ἀκούσατέ μου , οἱ ἀπειθεῖς · μὴ ἐκ τῆς πέτρας ταύτης ἐξάξομεν ὑμῖν ὕδωρ ; Τοιγαροῦν πρὸς αὐτοὺς ἀγανακτήσας ὁ Θεὸς ἔλεγε · Ὅτι οὐκ ἐπιστεύσατέ μοι , ἁγιάσαι με ἐναντίον τῶν υἱῶν Ἰσραήλ , καὶ τὰ τούτοις ἑπόμενα . Οὐκ ἐμνήσθησαν τῆς χειρὸς αὐτοῦ , ἡμέρας ἧς ἐλυτρώσατο αὐτοὺς ἐκ χειρὸς θλίβοντος . Ὡς ἔθετο ἐν Αἰγύπτῳ τὰ σημεῖα αὐτοῦ , καὶ τὰ τέρατα αὐτοῦ ἐν πεδίῳ Τάνεως . Χεῖρα πάλιν τοῦ Θεοῦ , δηλαδὴ τοῦ Πατρός , τὸν Χριστὸν εἰκότως καλεῖ , ἐπειδὴ Δι’ αὐτοῦ πάντα ἐγένετο , καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἕν · ὥστε καὶ ἕτερον προφήτην λέγειν · Ἡ γὰρ χεὶρ Κυρίου ἐποίησε ταῦτα πάντα . Τούτου τοίνυν οὐκ ἐμνήσθησαν , ὅστις αὐτοὺς ἐκ χειρὸς θλίβοντος , λέγει δὲ τοῦ Φαραώ , ἐλυτρώσατο , κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ἐξόδου · ἡνίκα περὶ μέσην νύκτα εἰσελθών , ἐπάταξε τὰ τῆς Αἰγύπτου πρωτότοκα , αὐτὸς ἐν Αἰγύπτῳ τὰ σημεῖα καὶ τὰ τέρατα ἐν πεδίῳ Τάνεως ἔθετο , ἐν ᾧ καὶ τὰ βασίλεια ἦν Φαραώ · οὐκ ἐπειδὴ τὸν Πατέρα τῆς τότε θαυματουργίας χωρίζομεν , ἀλλ’ ἐπειδὴ πάντα ὅσα ὁ Πατὴρ ἐργάζεται , καὶ ὁ Υἱὸς ὁμοίως ποιεῖ . Πλὴν ὅτι σημεῖα τὰ κατὰ φύσιν λέγει , οἷον τὴν ἀκρίδα ( φύσις γὰρ αὐτῇ λυμαίνεσθαι τοὺς καρποὺς ) , θαύματα δὲ τὰ ὑπὲρ φύσιν , οἷον ὑπῆρχεν ὁ βάτραχος · οὐδὲ γὰρ φύσις αὐτῷ ἔξω τῶν ὑδάτων ἐπιτρέχειν καὶ βόσκεσθαι . Τὸ αὐτὸ καὶ χάλαζα ἡ κεκραμένη πυρί , καὶ ὁ ποταμὸς εἰς αἷμα τραπείς · παρὰ φύσιν γὰρ ἑκάτερον τούτων σημεῖον ἐτύγχανε . Καὶ μετέστρεψεν εἰς αἷμα τοὺς ποταμοὺς αὐτῶν , καὶ τὰ ὀμβρήματα αὐτῶν , ὅπως μὴ πίωσιν . Ὀμβρήματα λέγει τὰ τῶν ὑετῶν ὕδατα , ἐπειδὴ πᾶν ὕδωρ οὐ μόνον τὸ ἐν πηγαῖς καὶ ποταμοῖς , ἀλλὰ καὶ τὸ ἐν τοῖς ξύλοις , καὶ τὸ ἐν τοῖς λίθοις , ὁ Μωϋσῆς εἰς αἷμα , προστάξαντος τοῦ Θεοῦ , μετεβέβληκεν · ὥστε μὴ μερικὴν ἐξουσίαν τὸν Θεὸν νομισθῆναι , τὸν παρὰ τῶν Ἑβραίων προσκυνούμενον , πάντων δὲ ποιητὴν τῶν στοιχείων καὶ ἄρχοντα . Ἑλλήνων γὰρ παῖδες τοῖς αὐτῶν θεοῖς μερικάς τινας ἐξουσίας προσγράφουσι . Τούτου χάριν πᾶσαν ἐφεξῆς τὴν δημιουργίαν ἐπέρχεται , ὡς μαρτυρῆσαι τὰ ἑπόμενα δύναται . Ἐξαπέστειλεν εἰς αὐτοὺς κυνόμυιαν , καὶ κατέφαγεν αὐτούς , καὶ βάτραχον , καὶ διέφθειρεν αὐτούς . Καὶ ἔδωκε τῇ ἐρυσίβῃ τοὺς καρποὺς αὐτῶν , καὶ τοὺς πόνους αὐτῶν τῇ ἀκρίδι . Ἀπέκτεινεν ἐν χαλάζῃ τὴν ἄμπελον αὐτῶν , καὶ τὰς συκαμίνους αὐτῶν ἐν τῇ πάχνῃ . Καὶ παρέδωκεν εἰς χάλαζαν τὰ κτήνη αὐτῶν , καὶ τὴν ὕπαρξιν αὐτῶν τῷ πυρί . Ἑτέρα μὲν ἡ τῶν σημείων τάξις τῶν ἐν Αἰγύπτῳ πραχθέντων , ἣν ὁ Μωϋσῆς ἐξέθετο . Οὐδὲ γὰρ ταύτης ὁ λόγος νῦν τῷ προφήτῃ · σκοπὸς δὲ ὅλα τὰ στοιχεῖα δεῖξαι , προστάγματι Θεοῦ κατὰ τοῦ Φαραὼ στρατευσάμενα . Ὅρα δὲ ὅπως ἑκάστῃ πληγῇ τὸ συμβὰν ἐξ αὐτῆς οἰκείως ἀποδέδωκεν . Περὶ μὲν γὰρ τῆς κυνομυίας φησί , Κατέφαγεν αὐτούς , ἐπειδήπερ οὐ τοῖς καρποῖς , ἀλλὰ τοῖς ἀνθρώποις ἐπέτρεχε · περὶ δὲ τῶν βατράχων , Διέφθειρεν αὐτούς . Ἐποίουν γὰρ τοῦτο οὐ μόνον εἰς τοὺς οἴκους , ἀλλὰ καὶ τοὺς κλιβάνους ἕρποντες , τροφάς τε αὐτῶν πάσας τὰς ἀναγκαίας ἥρπαζον · καὶ κατὰ τοῦτον εἰκότως τὸν λόγον διέφθειραν . Ἀλλὰ καὶ τεθνηκότες ὀζεῖσαι τὴν γῆν ἐπ’ αὐτοῖς πεποιήκασι , καὶ φθορὰ πάλιν ἀπὸ τῆς ἐντεῦθεν εἰκότως δυσωδίας ἐτίκτετο . Τοὺς γὰρ δὴ πόνους αὐτῶν καὶ τοὺς καρποὺς αὐτῶν , τῇ ἀκρίδι δοθῆναί φησι , καὶ τῇ ἐρυσίβῃ , ἐπειδὴ τούτων ἡ λύμη περὶ μόνους τοὺς καρποὺς καὶ ἐν οὐδενὶ ἑτέρῳ γίνεται . Ἐρυσίβην δὲ ἀκούων μὴ θαύμαζε ὡς ταῖς παρὰ Μωϋσέως οὐκ ἐγκειμένην πληγαῖς · λέγει δὲ τὸ μικρὸν καὶ ἀτελὲς τῆς ἀκρίδος γένος · ὅθεν Βροῦχον Ἀκύλας ἀντὶ τῆς ἐρυσίβης ἐκδέδωκε . Καλῶς δὲ ἀποκτανθῆναι τὴν ἄμπελον τῇ χαλάζῃ φησί · ἀναιρετικὴ γὰρ αὐτῆς τῶν καρπῶν καὶ τῶν κλημάτων καθέστηκε μάλιστα . Ἔτι δὲ καὶ τὰς συκαμίνους τῇ πάχνῃ , ἐπειδὴ κρυμὸν τὸ φυτὸν οὐχ ὑφίσταται , ὥστε τοῖς χώροις μόνοις τοῖς θερμοτέροις πέφυκε τρέφεσθαι · ἐποίει δὲ τὴν πάχνην ἡ χάλαζα . Ἀλλὰ μὴν καὶ τὸ πῦρ , οὗπερ ἑξῆς ἐμνημόνευσεν · εἶπεν ἀποκτανθῆναι τὰ κτήνη τῇ χαλάζῃ , καὶ τὴν ὕπαρξιν αὐτῶν τῷ πυρί · δηλαδὴ τὸν ἀπὸ τῆς γῆς πλοῦτον · τοῦτο γὰρ προσηγόρευσεν ὕπαρξιν · ὡς τῆς χαλάζης καὶ τοῦ πυρὸς διατρεχούσης , καὶ ὅλον δαπανωμένων τῶν βλαστημάτων , ἐφθείρετο · καὶ ἦν τὸ θαῦμα διὰ τοῦτο τεράστιον , πυρὸς ἐν ὕδατι τρέχοντος . ζʹ . Σὺ δὲ τῷ δυνατῷ καὶ σαφεῖ καὶ συντόμῳ προσέχων τῶν προφητικῶν λέξεων , θαύμαζε τὴν σοφίαν τοῦ Πνεύματος · μόνη γὰρ φθέγγεται καίρια . Ἐξαπέστειλεν εἰς αὐτοὺς ὀργὴν θυμοῦ αὐτοῦ , θυμόν , καὶ ὀργήν , καὶ θλίψιν , ἀποστολὴν δι’ ἀγγέλων πονηρῶν · οὐ τὴν φύσιν πονηρῶν , οὐδὲ τὸν σκοπόν · οὐδὲ γὰρ τοιούτοις ἀγγέλοις ὁ Θεὸς εἰς διακονίαν κέχρηται · ἀλλὰ πονηροὺς προσηγόρευσεν , ἐπειδὴ πόνους καὶ κακώσεις κελευσθέντες ἐπέφερον . Ὅθεν καὶ πονηρὰν τὴν ἡμέραν τῆς κρίσεως ὡς ἀναγκῶν καὶ πόνων τοῖς ἁμαρτωλοῖς γέμουσαν , αὐτὸς οὗτος ὁ ψαλμῳδὸς ὀνομάζων φησί · Μακάριος ὁ συνιὼν ἐπὶ πτωχὸν καὶ πένητα · ἐν ἡμέρᾳ πονηρᾷ ῥύσεται αὐτὸν ὁ Κύριος . Ὀργὴν δὲ καὶ θυμόν · εἶτα πάλιν Θυμὸν καὶ ὀργὴν καὶ θλίψιν ἐν τοῖς στίχοις τοῖς παροῦσιν ἐκτίθεται , οὐ διάφορά τινα λέγων , ἀλλ’ οὐδὲ μάτην τὰς αὐτὰς λέξεις ἀνακυκλῶν , ἀλλὰ τὸ πλῆθος ἀπαγγέλλων τῆς τοῦ Θεοῦ κινήσεως . Ὡδοποίησε τρίβον τῇ ὀργῇ αὐτοῦ . Τίνα τρόπον ; Καρτερήσας ἐπὶ πολὺ καὶ μακροθυμήσας τούτοις , οἵτινες αὐτὴν ἔμενον ( ἔμελλον ) , ὑποδέχεσθαι · κατ’ ἐκεῖνο γὰρ Ὡδοποίησε τρίβον τῇ οἰκείᾳ ὀργῇ · δεικνὺς ὅτι δικαίως αὐτὴν καὶ κατὰ καιρὸν ἐπιφέρει τοῖς διορθωθῆναι μὴ θέλουσι . Μαρτυρεῖ γὰρ τοῦτο καὶ τὰ ἑπόμενα . Οὐκ ἐφείσατο ἀπὸ θανάτου τῶν ψυχῶν αὐτῶν . Λέγει γὰρ τὴν αἰτίαν ἧς ἕνεκα οὐκ ἐφείσατο · ἦν δὲ ὁ θάνατος τῶν ψυχῶν αὐτῶν , ἡ ἁμαρτία δηλαδή . Ψυχὴ γὰρ ἁμαρτάνουσα , αὐτὴ ἀποθανεῖται · καὶ πάλιν , Θάνατος ἁμαρτωλῶν πονηρός . Διὰ τοῦτο τοίνυν οὐκ ἐφείσατο · οἱ γὰρ ἑαυτῶν μὴ φεισάμενοι , ἀλλὰ τὰς ψυχὰς ἐκδεδωκότες εἰς θάνατον , ἀναγκαίως φειδοῦς οὐκ ἐτύγχανον . Ἀξίως τοίνυν μὴ φεισάμενος ὅρα ποῖον ἐπήγαγε . Καὶ τὰ κτήνη αὐτῶν εἰς θάνατον συνέκλεισε . Καὶ ἐπάταξε πᾶν πρωτότοκον ἐν γῇ Αἰγύπτῳ , ἀπαρχὴν παντὸς πόνου αὐτῶν ἐν τοῖς σκηνώμασι Χάμ . Πολλῇ καὶ περὶ τοὺς παιδευομένους ὁ Θεὸς φιλανθρωπίᾳ κέχρηται , ἀπὸ τῶν ἐλαττόνων ἀρχόμενος , ὥστε σωφρονισθέντας κερδᾶναι τὰ μείζονα · διὰ τοῦτο τὰ κτήνη πρότερα τῶν Αἰγυπτίων συνέκλεισεν εἰς θάνατον · ἀναισθήτους δὲ εὑρών , ἐπάταξε τὰ πρωτότοκα , ὥστε οὐκ ἂν τὴν τῶν πρωτοτόκων ἐπήγαγε πληγήν , εἰ τῷ θανάτῳ τῶν κτηνῶν σωφρονισθέντες ἀνένηψαν . Καλῶς δὲ τὰ πρωτότοκα αὐτῶν ἀπαρχὴν πόνων ἐκάλεσεν , ἀναμνῆσαι τῆς κατάρας τῆς γεγραμμένης ἐπὶ τῇ Εὔᾳ βουλόμενος · Ἐν λύπαις τέξῃ τέκνα · γενέσθαι δὲ τὴν πληγὴν τῶν πρωτοτόκων ἔφησεν ἐν τοῖς σκηνώμασι Χάμ . Οἶκος γὰρ καὶ σκηνώματα Χὰμ ἡ τῶν Αἰγυπτίων γῆ δικαίως ἐλέγετο , οὐ μόνον ἐπειδὴ πατὴρ Χὰμ τοῦ Μεστρέμ , ἀφ’ οὗ τὸ γένος τῶν Αἰγυπτίων ἐτύγχανεν , ἀλλ’ ἐπειδὴ καὶ τὴν ἐκείνων κακίαν ἐζήλωσαν . Καὶ ἀπῆρεν ὡς πρόβατα τὸν λαὸν αὐτοῦ , καὶ ἀνήγαγεν αὐτοὺς ὡσεὶ ποίμνιον ἐν ἐρήμῳ . Τοῖς μὲν ἐχθροῖς , φησί , κατὰ τρόπον τὸν ἔμπροσθεν εἰρημένον ἐκέχρητο · τὸν ἑαυτοῦ δὲ λαὸν ἀπῆρεν ὡς πρόβατα , καὶ ἀνήγαγεν ἐν ἐρήμῳ , ὡς ποίμνιον αὐτὸς ὁδηγῶν δηλαδή , καὶ νομὰς αὐτοῖς ὑποδεικνύς , καὶ τῶν θηρίων λυτρούμενος , καὶ σύριγγι μὲν τὰ συνηγμένα συγκροτῶν , τῇ βακτηρίᾳ δὲ ἐπιστρέφων τὰ πλανώμενα . Ταῦτα γὰρ καὶ τούτων πλείονα , ποιμνίων μνημονεύσας καὶ προβάτων , ἐδήλωσε . Καὶ ὡδήγησεν αὐτοὺς ἐπ’ ἐλπίδι , καὶ οὐκ ἐδειλίασαν , καὶ τοὺς ἐχθροὺς αὐτῶν ἐκάλυψε θάλασσα . Ἐπ’ ἐλπίδι , ποίᾳ ; Τῇ πρὸς τοὺς πατέρας γενομένῃ ἐπαγγελίᾳ εὔδηλον · φησὶ γὰρ τῷ Ἀβραάμ · Γινώσκων γνώσῃ ὅτι πάροικον ἔσται τὸ σπέρμα σου ἐν γῇ οὐκ ἰδίᾳ , καὶ δουλώσουσιν αὐτῇ καὶ κακώσουσι , καὶ ταπεινώσουσιν ἔτη τετρακόσια . Τὸ δὲ ἔθνος ᾧ ἐὰν δουλεύσωσι κρινῶ ἐγώ , καὶ ἐξελεύσονται ὧδε μετὰ ἀποσκευῆς πολλῆς . Ταύτῃ τοίνυν τῇ ἐλπίδι ὁδηγούμενοι , οὐκ ἐδειλίασαν τὴν ἐρυθρὰν πεζεύοντες θάλασσαν , ἥτις αὐτῶν τοὺς ἐχθροὺς ἐπεκάλυψε , καὶ τάφος τὸ ὕδωρ ἐπιδραμὸν τοῖς Αἰγυπτίοις ἐγένετο . Καὶ εἰσήγαγεν αὐτοὺς εἰς ὄρος ἁγιάσματος αὐτοῦ , ὄρος τοῦτο ὃ ἐκτήσατο ἡ δεξιὰ αὐτοῦ . Ὄρος ἁγιάσματος τὴν Ἱερουσαλὴμ λέγει , οὐ τοσοῦτον διὰ τὸ πρότερον ἐν αὐτῇ κατασκηνῶσαν ἁγίασμα , δηλαδὴ τὴν κιβωτόν , ὅσον διὰ τὴν δευτέραν κιβωτὸν τὴν τοῦ Κυρίου σάρκα . Ἐκεῖνο γὰρ ὄντως ὑπῆρχεν ἁγίασμα , διόπερ καὶ κτῆσις τῆς αὐτοῦ δεξιᾶς τῆς τοῦ Χριστοῦ προσηγόρευται · ἐκτήσατο δὲ αὐτὴν οὐχ ὅπλοις , ἀλλὰ τοῖς ὑπὲρ ἡμῶν θαύμασι καὶ παθήμασι . Καὶ ἐξέβαλεν ἀπὸ προσώπου αὐτῶν ἔθνη , καὶ ἐκληροδότησεν αὐτοὺς ἐν σχοινίῳ κληροδοσίας . Καὶ κατεσκήνωσεν ἐν τοῖς σκηνώμασιν αὐτῶν τὰς φυλὰς τοῦ Ἰσραήλ . ηʹ . Ὀνειδίζει τὸν τῶν Ἰουδαίων λαόν , ὅτι τοσούτων ἀγαθῶν ἀπολαύσαντες , ὥστε καὶ κλῆρον μὲν λαβεῖν ἀλλότριον , ἐν ἰσότητι δὲ τοῦτον διελέσθαι πολλῇ , τοῦ Θεοῦ δεικνύντος ὅτι καθάπερ πατὴρ παισίν , οὕτως τῷ Ἰσραὴλ ἐκέχρητο , διόπερ ἐν σχοινίῳ γενέσθαι τὸν κλῆρον , πλεονάζοντα μὲν τὴν μερίδα τοῖς πολλοῖς , ἐλαττοῦντα δὲ τοῖς ὀλίγοις προσέταξεν , ὥστε τὴν ἰσχυρὰν φυλὴν καταδυναστεῦσαι τὴν ἥττονα · ὅμως οὐδὲ τῶν ἐκβληθέντων ἐκ προσώπου αὐτῶν ἐθνῶν , οὐδὲ τοῦ ἐκβαλόντος Θεοῦ ἐμνημόνευσαν · ἵνα πρὸς αὐτὸν μὲν εὐγνωμονοῦντες μένωσι , μηδαμῶς δὲ τὴν τῶν ἐκβληθέντων παρανομίαν ζηλώσωσι , μήποτε πάθωσιν ἐκείνοις παραπλήσια . Καὶ ἐπείρασαν καὶ παρεπίκραναν τὸν Θεὸν τὸν ὕψιστον , καὶ τὰ μαρτύρια αὐτοῦ οὐκ ἐφυλάξαντο . Διπλῆν αὐτῶν ἁμαρτίαν ἐκτίθεται . Οὐ μόνον γάρ , φησιν , ἐπείρασαν , ἀλλὰ καὶ παρεπίκραναν · παραπικραίνουσι δὲ οἱ μετὰ πεῖραν πρώτην καὶ δευτέραν καὶ πολλοστὴν πειράζοντες , ὃ χαλεπὸν μὲν καὶ κατὰ τοῦ τυχόντος γινόμενον , πολὺ δὲ μᾶλλον εἰς τὸν Θεὸν τὸν ὕψιστον · τουτέστιν , ὡς ἀπειρομεγέθη , πειρηθῆναι παρ’ ἡμῶν μὴ δυνάμενον . Ἐφ’ ᾧ μεμψάμενον αὐτοῖς ὅμοια τὸ Πνεῦμα διὰ τὴς Ἡσαΐου προφητείας εὑρίσκεται · Ἀκούσατε δή , οἶκος Ἰσραήλ · μὴ μικρὸν ὑμῖν ἀγῶνα παρέχειν ἀνθρώποις . καὶ πῶς Κυρίῳ παρέχετε ἀγῶνα ; Πρὸς τούτοις ὁ ψαλμῳδὸς ἔτι κἀκεῖνό φησι , ὅτι Τὰ μαρτύρια αὐτοῦ οὐκ ἐφυλάξαντο . Παρέβασαν δὲ καὶ ταῦτα , ἃ μετά τινος ἀπειλῆς καὶ διὰ μαρτυρίας νομοθετῶν ἐκτίθεται · πολλῆς δὲ τοῦτο ἀλαζονείας καὶ ἀπειθείας ἐτύγχανε . Καὶ ἀπέστρεψαν καὶ ἠθέτησαν , καθὼς καὶ οἱ πατέρες αὐτῶν μετεστράφησαν εἰς τόξον στρεβλόν . Καὶ παρώργισαν αὐτὸν ἐν τοῖς βουνοῖς αὐτῶν , καὶ ἐν τοῖς γλυπτοῖς αὐτῶν παρεζήλωσαν αὐτόν . Ἀπὸ τῆς κατὰ τὴν ἔρημον γενεᾶς εἰς τὰς ἑξῆς ὁ προφήτης τὸν λόγον μετέστησεν · ὃν τρόπον αὐτὸν οἱ πατέρες εἰσεπέμψαντο . Τί δὲ ἀθετῆσαι ( ἠθέτησαν ) ; Τὰς πρὸς τὸν Θεὸν δηλαδὴ συνθήκας , ἂς διὰ Μωϋσέως ἐν τῷ ὄρει Σινᾶ , διὰ Ἰησοῦ δὲ τοῦ Ναυῆ ἐν τῇ γῇ τῆς ἐπαγγελίας , μετὰ τὸ παραλαβεῖν αὐτήν , ἐν κλήρῳ πεποίηνται . Οὐ μὴν ἔμειναν , ἀλλ’ εἰς τόξον μετεστράφησαν στρεβλόν · διόπερ οὐκ ἔτι πέμπειν εὐθυβόλως δύνανται · ὥσπερ οὐδὲ ὁ λαὸς τῶν Ἰουδαίων εὐθῆ πολιτείαν διαστραφεὶς ἐκέκτητο · ἀλλὰ καὶ τὸν Θεὸν ἐν τοῖς βωμοῖς παρώργισαν , καὶ ἐν τοῖς γλυπτοῖς παρεζήλωσαν · οὐκ ἐπειδὴ ζῆλος αὐτῷ πρὸς τὰ κωφὰ καὶ ἄψυχα εἴδωλα , ἢ δαιμόνια , ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐφ’ ἡμῖν παραζηλοῖ , ὃν τρόπον πατὴρ ἐπὶ παισίν , ἢ νυμφίος ἐπὶ νύμφῃ , τῆς ἡμετέρας σωτηρίας φειδόμενος . Ἤκουσεν ὁ Θεός , καὶ ὑπερεῖδε . Πότε γὰρ ὁ Θεὸς οὐκ ἀκούει ; τί δὲ ἀκοῆς χρῄζει ὁ τοὺς ἡμετέρους λογισμοὺς ἐπιστάμενος ; Ἀλλὰ καὶ νῦν ἀκοῦσαί φησι , τῷ μὴ παραπέμψασθαι , κινηθῆναι δέ , καὶ τούτῳ τὴν ἀκοὴν ἐνδείξασθαι . Τί δὲ ἀκούσας ἐποίησεν ; Οὐκ ἐπήγαγε πληγήν , ἀλλ’ ὑπερεῖδε · πάσης δὲ τοῦτο χαλεπώτερον μάστιγος , ὑπεροφθῆναι παρὰ Θεοῦ · μόνῳ γὰρ αὐτοῦ τῷ ὀφθαλμῷ σωζόμεθα . Ὅρα τοίνυν ὑπεροφθέντες ἡλίκα πεπόνθασιν . Καὶ ἐξουδένωσε σφόδρα τὸν Ἰσραήλ , καὶ ἀπώσατο τὴν σκηνὴν Σηλώμ , σκήνωμα ὃ κατεσκήνωσεν ἐν ἀνθρώποις . Εἰ μὴ γὰρ σφόδρα τὸν Ἰσραὴλ ἐξουδένωσεν , οὐκ ἂν τὴν οἰκείαν σκηνὴν τὴν ἐν αὐτοῖς ἀπώσατο , ἐν ᾗ μεσιτείας ἕνεκα τῆς πρὸς αὐτοὺς κατεσκήνωσεν . Ἐρεῖς δὲ ἴσως , τίνος χάριν ἀνθρώπων ἡμαρτηκότων τὴν σκηνὴν ἀπώσατο τὴν οἰκείαν ; Ἐπειδὴ γὰρ οὐ χρῄζων · ταύτην ἐκτήσατο · ἐκείνων δὲ ἕνεκεν ὡς ἡμαρτηκότων , εἰκότως τῆς πρὸς αὐτοὺς μεσιτείας τὸν τόπον ἀπέστραπται . Καὶ τίς ἦν αὕτη ἡ Σηλώμ ; Ἧς οὐ μάτην τὸ Πνεῦμα ἐμνημόνευσεν , δεῖξαι δὲ βουληθὲν ὅτι καθάπερ , ἡμαρτηκότος τοῦ Ἰσραήλ , τὴν Σηλὼμ καταλιπών , ἕτερον ἑαυτῷ τόπον τὴν Ἱερουσαλὴμ ὁ Θεὸς ἐξελέξατο · οὕτω καὶ ταύτην πάλιν , τῶν οἰκούντων ἀσεβούντων , ἀποστραφήσεται . καὶ τὴν ἑαυτοῦ δόξαν ἑτέροις δώσει χωρίοις σεμνύνεσθαι . Καὶ παρέδωκεν εἰς αἰχμαλωσίαν τὴν ἰσχὺν αὐτῶν , καὶ τὴν καλλονὴν αὐτῶν εἰς χεῖρας ἐχθροῦ . Ἔτι περὶ τῆς σκηνῆς διαλέγεται . Τοῦτο γὰρ ἰσχὺς τοῦ λαοῦ καὶ κάλλος , διὰ τὴν τῶν ἁγίων λειτουργίαν ἐτύγχανε . Ταύτην εἰς αἰχμαλωσίαν , οὐ τὴν παρὰ ἀνθρώπων ( οὐδὲ γὰρ τοῦτο συνέβη ) παρέδωκεν , ἀλλὰ τὴν γενομένην εἰς χεῖρας ἐχθροῦ τοῦ νοητοῦ · διόπερ ἑνός , οὐ πολλῶν ἐμνημόνευσε , δηλῶν ἐν αὐτῷ τὸν ἐχθρὸν τὸν ἐξαίρετον · ὃν ἔτι μᾶλλον οἱ λοιποὶ τῶν ἑρμηνευτῶν σαφηνίσαι βουλόμενοι , οἱ μέν , Εἰς χεῖρας ἐναντίου , οἱ δέ , Εἰς χεῖρας θλίβοντος , ἐκδεδώκασι . Τούτῳ τὴν σκηνὴν παρέδωκεν ὡς μολυνθεῖσαν παρὰ τῶν λειτουργούντων , καὶ γεγενημένην βέβηλον , καὶ μηδὲν ἄξιον φέρουσαν μηκέτι Θεοῦ , ἐκείνου δέ , ᾧ δὴ καὶ παραδέδοται . Καὶ μὴ θαυμάσῃς , ἐπεὶ καὶ τὴν ἀρχαίαν Ἱερουσαλὴμ δαιμονίοις , καὶ σειρῆσι , καὶ ὀνοκενταύροις , Ἡσαΐας τὸν Θεὸν παραδώσειν ἠπείλησεν . Καὶ συνέκλεισεν ἐν ῥομφαίᾳ τὸν λαὸν αὐτοῦ , καὶ τὴν κληρονομίαν αὐτοῦ ὑπερεῖδεν . Κατηγορία καὶ τοῦτο τῶν Ἰουδαίων , ὅτι λαὸς τοῦ Θεοῦ καὶ κληρονομία δι’ αὐτοὺς πατέρας γενόμενοι , ὑπεριδεῖν αὐτοὺς ὅμως καὶ εἰς ῥομφαίαν συγκλεῖσαι παρεσκεύασεν , οὐ μόνον τὴν ἐν πολέμῳ , ἀλλὰ καὶ τὴν ἐν τῷ θείῳ λόγῳ . Ζῶν γὰρ οὗτος καὶ ἐνεργής , ὑπὲρ πάσαν μάχαιραν δίστομον . Διόπερ καὶ ῥομφαία δικαίως ὀνομάζεται . θʹ . Πῶς δὲ αὐτοὺς ἐν ταύτῃ συνέκλεισε , τουτέστι συνέσχε , καὶ συνεπόδισεν ; Ἐν μὲν τῷ νόμῳ περιτομὴν σαρκὸς ἐντειλάμενος , ἐν δὲ τοῖς Εὐαγγελίοις περιτομὴν πνεύματος · ἐκεῖ σάββατον αἰσθητόν , ἐνταῦθα νοητόν . Ὑπὸ τούτων γὰρ ἐκεῖνοι συγκλεισθέντες , ἔνδον εἰσελθεῖν τῆς τοῦ Θεοῦ βασιλείας οὐ δύνανται · ἀλλὰ καὶ τὰ ἑξῆς ἑπόμενα δείκνυσιν . Τοὺς νεανίσκους αὐτῶν κατέφαγε πῦρ . Νεανίσκους λέγει τοὺς ἐν τῷ νόμῳ δυνατούς , οἷον τοὺς γραμματεῖς , τοὺς Φαρισαίους , οἵτινες ἐθάῤῥουν τῇ ἰσχύϊ τοῦ γράμματος . Τούτους κατέφαγε πῦρ , ὁ πρὸς ἡμᾶς ζῆλος , ὁρῶντας ὅτι χωρὶς ζυγοῦ νομικοῦ δικαιούμεθα . Διὸ πρὸς αὐτοὺς ὁ Ἡσαΐας ἔλεγεν · Ζῆλος λήψεται λαὸν ἀπαίδευτον , καὶ νῦν πῦρ ὑπεναντίους ἔδεται . Καὶ αἱ παρθένοι αὐτῶν οὐκ ἐπενθήθησαν . Οὐδὲ γὰρ ἦσαν οἱ πενθοῦντες αὐτάς , ἡνίκα τὸν τῆς ἁμαρτίας ἀπέθνησκον θάνατον · ὥστε τῶν Ἰουδαϊκῶν τοῦτο διδασκάλων κατηγορίαν ἔγραψεν , ὅτι καὶ πρὸς τὰς παρθένους ἁμαρτανούσας ἀσυμπαθεῖς ἐτύγχανον , καὶ οὐδὲ τὸν Ἱερεμίαν ἐζήλουν λέγοντα · Ἐπὶ συντρίμματι ( θυγατρὸς ) λαοῦ μου ἐσκοτώθην ἀπορίᾳ , κατίσχυσάν με ὠδῖνες ὡς τικτούσης . Ἐφ’ ᾧ καὶ τὰ ἑξῆς ἀκολούθως ἐπήγαγεν · Τίς δώσει τῇ κεφαλῇ μου ὕδωρ , καὶ ὀφθαλμοῖς μου πηγὰς δακρύων ; Τοιγαροῦν καὶ Παῦλος ἐπιτιμᾷ Κορινθίοις , ἐπειδὴ τὸν πεπορνευκότα παρ’ αὐτοῖς οὐκ ἐπένθησαν . Οἱ ἱερεῖς αὐτῶν ἐν ῥομφαίᾳ ἔπεσον , καὶ αἱ χῆραι αὐτῶν οὐ κλαυθήσονται . Κατηγορία καὶ τοῦτο τῆς κατ’ αὐτῶν ἐπιδόσεως , ὅτι τῷ λόγῳ τοῦ Θεοῦ οἱ ἱερεῖς προσέκοπτον · τοῦτο γὰρ ἦν τὸ ἐν ῥομφαίᾳ πεσεῖν . Καὶ αἱ χῆραι οὐκ εἶχον τοὺς δακρύοντας · ἀσυμπαθοῦς , οὐ μόνον περὶ τὰς παρθένους , ἀλλὰ καὶ περὶ τὰς χήρας , τοῦ διδασκαλικοῦ παρ’ αὐτοῖς τυγχάνοντος τάγματος . Λέγει μὲν παρθένους τὰς ψυχάς , αἵτινες τότε πρῶτον τῆς ἁμαρτίας ἤρξαντο · χήρας δὲ τὰς πολλάκις ἡμαρτηκυίας , καὶ τοῦ Θεοῦ τὸν φόβον ἀποβαλούσας , ὅπερ αὐτὰς εἰς τὴν τοῦ νόμου κοινωνίαν εἰσήγαγε . Καὶ ἐξηγέρθη ὡς ὁ ὑπνῶν Κύριος , ὡς δυνατὸς καὶ κεκραιπαληκὼς ἐξ οἴνου . Οὐκ ἄρα τιμωρία τὰ προλαβόντα . ἡ ῥομφαία , καὶ τὸ πῦρ , καὶ τὸ μὴ πενθηθῆναι · ἁμαρτίαι δὲ ἦσαν , ὧν ὁ Θεὸς ἠγέρθη πρὸς ἐκδίκησιν . Ἠγέρθη δὲ ὡς ὑπνῶν · τουτέστι καθάπερ ὕπνον τὴν μακροθυμίαν ἀποθέμενος · ἥτις ἦν οὕτω πολλή , ὥστε καὶ κραιπάλην νομίζεσθαι . Κραιπάλη δὲ ποία ; Ἡ ἐξ οἴνου τοῖς δυνατοῖς συμβαίνουσα , ὑφ’ ἧς τινες ἀργοὶ πρός τινα καιρὸν καὶ ἄπρακτοι γίνονται · ἀλλὰ μετὰ τὸν ὕπνον ἐγερθέντες ὁρμητικώτεροι γίνονται · οὕτω καὶ τὸν Θεὸν σφοδρότερον μετὰ τὴν μακροθυμίαν ἔσεσθαι κατὰ τῶν αὐτῆς οὐκ αἰσθανομένων ἐλπίζομεν . Τί γὰρ δὴ καὶ νῦν ἐποίησεν ; Ἐπάταξε τοὺς ἐχθροὺς αὐτοῦ εἰς τὰ ὀπίσω , ὄνειδος αἰώνιον ἔδωκεν αὐτοῖς . Εἰσὶν οὓς ὁ Θεὸς ἐπάταξεν εἰς τὰ ἔμπροσθεν , οὗτοι δηλαδή , οἷς ἡ πληγὴ πρὸς ὠφέλειαν γεγένηται , καὶ ἡ μάστιξ ἐποίησεν αὐτοὺς δικαιοσύνης ἔχεσθαι · εἰς τὰ ὀπίσω δέ , ὅσοι ταῖς τιμωρίαις , ὥσπερ δὴ καὶ Φαραώ , σκληρύνονται · τούτοις ὄνειδος αἰώνιον δίδωσι . Πληγαὶ γὰρ τῶν καθ’ ὑπερβολὴν πονηρῶν καὶ ὑπόδειγμα τῶν νοσούντων ἀμεταμέλητα γίνονται . Ἢ ὅτι τό , Εἰς τὰ ὀπίσω , σεμνῷ λόγῳ τὸ πάθος τῆς ἕδρας ἐκάλεσεν . Καὶ ἀπώσατο τὸ σκήνωμα Ἰωσήφ , καὶ τὴν φυλὴν Ἐφραῒμ οὐκ ἐξελέξατο . Τέκνα γὰρ ἀσεβῆ πατέρες εὐσεβεῖς ὠφελεῖν οὐκ εἰώθασι . Καὶ ἐξελέξατο τὴν φυλὴν Ἰούδα , τὸ ὄρος τὸ Σιών , ὃ ἠγάπησεν . Καὶ μὴν οὐ τῆς φυλῆς τοῦ Ἰούδα , ἀλλὰ τῆς φυλῆς τοῦ Βενιαμὶν αὐτή τε ἡ Σιὼν καὶ Ἱερουσαλὴμ ἡ ἀρχαία ἐτύγχανεν · ἀλλὰ Ἰούδα λέγει τὸν ἐξομολογούμενον · τοῦτο γὰρ ὁ Ἰούδας ἑρμηνεύεται . Τούτου φυλὴ ἡ Ἐκκλησία . Διὰ γὰρ μετανοίας καὶ ἐξομολογήσεως σώζεται παρ’ αὐτῇ τὸ ὄρος Σιών · ὅπερ δὴ καὶ ἠγάπησαν . Πῶς γὰρ εἴ τις σκοπεύει Θεόν , οὗτος Σιὼν ὀνομάζεται ; Ἐπειδὴ σκοπευτήριον ἡ Σιὼν ἑρμηνεύεται . Εἰ δὲ καὶ Σιὼν τὸ χωρίον λέγοις εἶναι , οὐκ ἐκεῖνό , φησι , Μιχαίας καὶ Ἡσαΐας ἔγραψαν , ὅτι Σιὼν ὡς ἀγρὸς ἀροτριωθήσεται , ἀλλὰ τὸ παρ’ ἡμῖν , ὅπερ ὁ Θεὸς οὕτως ἠγάπησεν , ὥστε ὅλα ἐν αὐτῷ παραδοῦναι τὰ μυστήρια , περὶ οὗ σαφῶς ἁρμόζει τὰ ἑπόμενα . Καὶ ᾠκοδόμησεν ὡς μονοκερώτων τὸ ἁγίασμα αὐτοῦ ἐν τῇ γῇ , ἐθεμελίωσεν αὐτὴν εἰς τὸν αἰῶνα . Ταῦτα εἰ περὶ τῆς ἀρχαίας λέγοιτο , ἡ προφητεία ψεύδεται . Πῶς γὰρ εἰς τὸν αἰῶνα τεθεμελίωται , ἧς οὐδὲ τὰ ἴχνη σώζεται ; Ἀλλὰ ταύτην ἐθεμελίωσεν εἰς τὸν αἰῶνα καὶ ᾠκοδόμησεν ὡς μονοκέρωτα , θεμέλιον αὐτῇ κέρας μονοειδὲς δεδωκώς . Οὐδὲ γάρ εἰσιν αὐτῇ διάφοροι βαπτισμοί , καθάπερ τοῖς Ἰουδαίοις , οὐδὲ περισπασμοὶ πολλοὶ περὶ νουμηνίας καὶ καθαρμοὺς καὶ σάββατα , οὐδὲ θεοὶ πολλοί , καθάπερ τοῖς ἐπιμείνασι τῆς ἀσεβείας ἔθνεσιν , ἀλλ’ Εἷς Κύριος , μία πίστις , ἓν βάπτισμα · ὅθεν αὐτῆς πύλαι ᾅδου οὐ κατισχύσουσι · λέγει δὲ τὰ τῶν αἱρετικῶν στόματα . Καὶ ἐξελέξατο Δαυῒδ τὸν δοῦλον αὐτοῦ , καὶ ἀνέλαβεν αὐτὸν ἐκ τῶν ποιμνίων τῶν προβάτων , ἐξόπισθεν τῶν λοχευομένων ἔλαβεν αὐτόν . Πάντως ἐρεῖς , εἰ τῶν κατὰ τὴν Ἐκκλησίαν μυστηρίων ἐμέμνητο , τίνος χάριν εἰς μέσον ἤγαγε τὸν Δαυΐδ , ἀρχαιότερον πολὺ τούτων τυγχάνοντα ; Ἐπειδὴ πατὴρ καὶ εἰκὼν ἦν τοῦ Χριστοῦ . Ὅθεν ἐκ τῶν ποιμνίων τῶν προβάτων ἀνείληπται , οὐκ ἐκ τοῦ ποιμνίου . Πολλαὶ γὰρ τῷ Χριστῷ ποῖμναι , αἱ μὲν ἀνθρώπων , αἱ δὲ ἀγγέλων , αἱ δὲ λογικῶν καὶ ὁρατῶν δυνάμεων · αἵτινες καὶ λοχεύονται , τουτέστιν ἐγκυμονοῦσιν . Ποίμνιον γὰρ ἄκαρπον οὐκ ἔχει , ἀλλὰ πάσας διὰ τὸν αὐτοῦ φόβον κυοφορούσας καὶ τικτούσας σωτηρίαν . Διόπερ καὶ Ἡσαΐας ἔλεγεν · Ἀπὸ τοῦ φόβου σου , Κύριε , ἐν γαστρὶ ἐλάβομεν καὶ ἐτέκομεν , πνεῦμα σωτηρίου σου ἐποιήσαμεν ἐπὶ τῆς γῆς . Ἐκεῖθεν ὁ Χριστὸς ἀνελήφθη · ὥστε τί ποιεῖν ; Ποιμαίνειν Ἰακὼβ τὸν δοῦλον αὐτοῦ , καὶ Ἰσραὴλ τὴν κληρονομίαν αὐτοῦ . Τὸν ἐξ ἐθνῶν δηλαδὴ λαόν · Ἰακὼβ γὰρ οὗτος , ἐπειδὴ πτερνίσας τοὺς Ἰουδαίους , ἔλαβεν αὐτῶν τὰ πρωτότοκα · ἔτι δὲ καὶ Ἰσραήλ · ὁρᾷ γὰρ τὸν Θεὸν κατὰ τὸν καιρὸν τῶν μυστηρίων πρόσωπον εἰς πρόσωπον . ὥσπερ ἐκεῖνος εἰς πρόσωπον . Ὅτι δὲ ποιμαίνει ὁ Θεός , ἄκουε τοῦ Δαυῒδ λέγοντος τοῦτο · Κύριος ποιμαίνει με , καὶ οὐδέν με ὑστερήσει . Ἄκουε καὶ τοῦ Χριστοῦ · Ἐγώ εἰμι ὁ ποιμὴν ὁ καλός . Καὶ ἐποίμανεν αὐτοὺς ἐν τῇ ἀκακίᾳ τῆς καρδίας αὐτοῦ , καὶ ἐν ταῖς συνέσεσι τῶν χειρῶν αὐτοῦ ὡδήγησεν αὐτούς . Θεωρεῖς ὅτι σαφῶς περὶ τοῦ Χριστοῦ λέγει ; Οὗτος γὰρ κατὰ ἀλήθειαν κακίαν καρδίας οὐκ ἐκέκτητο . Ἐπειδὴ κακίαν οὐκ ἐποίησεν , οὐδὲ δόλος εὑρέθη ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ . Σύνεσιν δὲ χειρῶν τοσαύτην ἐκέκτητο , ὥστε αὐταῖς τυφλοὺς ὀμματοῦν , χωλοὺς ὀρθοῦν , λεπροὺς καθαίρειν , ὅλον ἁπλῶς ἀναπλάττειν διαφθαρέντα τὸν ἄνθρωπον .
Lemmas: ὅς . σύντομος ὁ προγραφή · περί γάρ ὁ μῆκος ὁ ὁ προφητεία ὁ ψαλμός ἀσχολέω . πλήν ὅτι οὗτος χάρις αὐτός ἐπιγράφω Σύνεσις , ἵνα ὁ κακός ὁ ὁ Ἰουδαῖος ἐκ ἄνοια συμβαίνω φυλάσσω , δηλόω δέ ὁ ἑξῆς ὁ προοίμιον · προσέχω , λαός ἐγώ , ὁ νόμος ἐγώ · κλίνω ὁ οὖς σύ εἰς ὁ ῥῆμα ὁ στόμα ἐγώ . ὁράω ἡλίκος ἀξίωμα ὁ προφήτης ὁ πνεῦμα περιτίθημι , ἐγώ ητακοὺν προτρέπω προφητεία βούλομαι ; λαός γάρ αὐτός ὁ ὁ Θεός λαός , καί νόμος αὐτός ὁ ὁ Θεός νόμος καλέω · ἐπεί ὁ φρόνιμος δοῦλος καί πιστός οἰκέτης δ πρός ὁ δεσπότης ὁ κτῆμα , ὅς τε καί ὁ θεός πρός Μωϋσῆς λέγω · ἀνομέω ὁ λαός σύ , ὅς ἐξάγω ἐκ γῆ Αἴγυπτος . τις δέ εἰμί , προσέχω ὁ νόμος ἐγώ ; μή καταφρονητικός ψηλαφάω , προσεχῶς ἐρευνάω , καί τότε ὁ οὖς εἰς ὑπακοή κλίνω . ὁ μέν γάρ πάρεργον ἀκούω ὁ Θεός ὁ νόμος , ἢ περισσός αὐτός ἢ φορτικός λογίζομαι , ὅθεν αὐτός ὁ οὖς ἀκούω οὖον δύναμαι · ὁ δέ προσεχῶς μελέτη , αἰσθάνομαι ὅτι χρηστός ὁ ἐκ αὐτός ζυγόν , καί ἐλαφρός ὁ φορτίον , καί κλίνω ὁ οὖς εἰς ὁ ῥῆμα ὁ προφητεία , τουτέστιν ὅλος αὐτός ὁ προφητεία παρέχω , ἀγάπη ὁ πρός αὐτός , καί ὁ πνεῦμα ἀπό ὅς πᾶς ἐνεργέω τίθημι . ἀνοίγνυμι ἐν παραβολή ὁ στόμα ἐγώ , φθέγγομαι πρόβλημα ἀπό ἀρχή . ὅσα ἀκούω καί γιγνώσκω αὐτός , καί ὁ πατήρ ἐγώ διηγέομαι ἐγώ . εἰμί καί παραβολή , φημί , ὁ ὁ ἄνωθεν χρόνος μέλλω καί πρόβλημα ἀρχαῖος διαλέγω , ἀλλά ὅμως ἀξιόπιστος ὑπάρχω περί οὗτος φθέγγομαι · ἀκοή γάρ αὐτός καί γνῶσις μανθάνω , ὅς ( ὁ ) οὐ ὁ πατήρ ὁ σάρξ , ἱερεύς δέ καί προφήτης ἐκδίδωμι . καλῶς δέ οὖον μόνος ἀκούω , οὐδέ γιγνώσκω , ἀλλά μετά πλείων ἐνδείκνυμι , εἶπον , ὅσα ἀκούω καί γιγνώσκω αὐτός · ἐπεί κοινός πᾶς ὁ τοιοῦτος γνῶσις καί ἀκοή ὁ προφήτης καθίστημι . παραβολή καί πρόβλημα λέγω , ἐπεί ὁ ἱστορία διδασκαλία ἀναμίσγω , ὅσπερ παραβολή ὁ ἐν ὁ θεῖος γραφή καί πρόβλημα ἴδιος · ἐν ὅς φημί ἀνοίγω ὁ ἑαυτοῦ στόμα , ἵνα καί ἐγώ ὁ εἴρω ζηλόω , ἀεί ὁ Θεός καθάπερ καρπός πᾶς , οὗτος καί σάω , ἀεί ὁ Θεός καθάπερ καρπός πᾶς , οὗτος καί ὁ χεῖλος ἄρχω , καί μή κινέω ὁ γλῶσσα , πρίν εἄν ἐκεῖνος φθέγγομαι ὅσπερ αὐτός ὁ ἀρέσκω . πρός οὗτος εἴρω ὁ προφήτης ἀναλαμβάνω ὁ ὁ κύριος πρόσωπον · αὐτός λαός ὁ ἀνθρωπότης , αὐτός νόμος ὁ ἀρχαῖος πρόσταγμα . περι αὐτός Ματθαῖος φημί · ὅπως πληρόω ὁ ἐρώ διά ὁ προφήτης λέγω · ἀνοίγνυμι ἐν παραβολή ὁ στόμα ἐγώ , ἐρεύγομαι κρύπτω ἀπό καταβολή κόσμος . τις δέ νῦν ἐπάγω ; ὅσα ἀκούω καί γιγνώσκω αὐτός , καί ὁ πατήρ ἐγώ διηγέομαι ἐγώ . πρέπω οὗτος ὁ ἀνθρωπότης . καί ἵνα δείκνυμι ὁ παρά αὐτός ὁ διά ὁ προφήτης ἔοικα καί σύμφωνος · οὐ κρύπτω ἀπό ὁ τέκνον αὐτός εἰς γενεά ἕτερος . ἀπαγγέλλω ὁ αἴνεσις ὁ κύριος καί ὁ δυναστεία αὐτός , καί ὁ θαυμάσιος αὐτός ὁ ποιέω . τίνω ἀνίημι περί ὅς ἔμπροσθεν λέγω , ὁ πατήρ ἐγώ διηγέομαι ἐγώ , ἀλλά ὑπέρ Σεν . ἐννύω οὗτος αὐτός ὁ προφητεία τάσσω . βε . οὐ κρύπτω ἀπό ὁ τέκνον αὐτός εἰς γενεά ἕτερος . γενεά δέ ἕτερος ὁ ἔθνος καλέω , περί ὅς καί ἀλλαχοῦ φημί · ἀναγγέλλω ὁ κύριος γενεά ὁ ἔρχομαι . ὁ δέ αὐτός καί τέκνον ὁ εἰμί Ἰσραήλ χρηματίζω , ὥσπερ αὐτός κληρονομέω ὁ εἰς θεός εὐσέβεια · ὅθεν καί Παῦλος λέγω , ὅς ὁ υἱοθεσία , καί ὁ λατρεία , καί ὁ διαθήκη , καί ὁ νομοθεσία , καί ὅς ὁ πατήρ . οὗτος τοίνυν ἐγώ ὡς υἱός ὁ κύριος ὁ αἴνεσις ἀναγγέλλω . οὐδέ γάρ τίς χρή τρόπος αἰνέω ὁ θεός γιγνώσκω , εἰμί μή προφήτης ἐγώ προλαμβάνω διδάσκω λέγω , εὐλογέω , πᾶς ὁ ἔργον κύριος , ὁ κύριος · καί πάλιν , αἰνέω ὁ κύριος ἐκ ὁ οὐρανός · καί αὖθις , Ἅγιος , ἅγιος , ἅγιος Κύριος Σαβαώθ , καί ὅσος οὗτος ὅμοιος . παρά οὗτος ὁ δυναστεία ὁ Θεός , καί ὁ θαυμάσιος ὁ ποιέω μανθάνω · δυναστεία μέν , ὅς κατά ὁ Φαραώ τυγχάνω , ἢ καί ὁ Ναβουχοδονόσορ , ἢ καί ὁ Γίγας , καί τοιοῦτος ἕτερος δείκνυμι · θαυμάσιος δέ ὁ μετά ὁ Ἰώβ , μετά ὁ Δαυΐδ , μετά ὁ Δανιήλ , μετά ὁ τρεῖς παῖς , καί ὁ ἄλλος ὁ ἐν πειρασμός στεφανόω ποιέω . καί ἀνίστημι μαρτύριον ἐν Ἰακώβ . Οἷος , ἢ πότε ; ὅτε παλαίω μετά αὐτός ὁ θεός ἐν ὁ χειμάρρους Ἰακώβ . Δῆλος γάρ ὡς ἐν εἶδος σχῆμα ἄνθρωπος παλαίω ὁ Θεός , καί κρατέω παρά αὐτός οὗτος μηνύω ὁ ῥῆμα · ἀπολύω ἐγώ , ὅτι ἀναβαίνω ὁ ὄρθρος · ὅς ἐπάγω ὁ Ἰακώβ · οὖον μή σύ ἀπολύω ἐάν μή ἐγώ εὐλογέω . ἐκεῖνος τοίνυν ὁ θαῦμα μαρτύριον , ὅσπερ καί ὑπόμνημα ὁ Χριστός ὁ ἑαυτοῦ κατά σάρξ θεοφάνεια τίθημι . καί νόμος τίθημι ἐν Ἰσραήλ . ὅσα ἐντέλλω ὁ πατήρ ἐγώ , ὁ γνωρίζω αὐτός ὁ υἱός αὐτός . οὗτος χάρις ἐν ὁ Ἰσραήλ νόμος , φημί , τίθημι , καίτοι παραβαίνω αὐτός καί ἀθετέω ὁ νόμιμος μέλλω , ἵνα ὁ υἱός αὐτός ( εἰμί δέ ὁ ἐκ ἔθνος ἐπιστρέφω φημί ) γνωρίζω ὅσος ὁ πατήρ ἐγώ ἐντέλλω . οὐκοῦν ἐγώ χάρις ὁ λαός ὁ Ἰουδαῖος νομοθεσία δέχομαι · ἐγώ γάρ ὁ νόμος κατά πνεῦμα καί ὥσπερ σκοπός ὁ νομοθέτης φυλάσσω · σαφής δέ μηνύω ὁ ἕπομαι · ὅπως εἄν γιγνώσκω γενεά ἕτερος . Ποία ; υἱός τίκτω . θεωρέω ὅτι περί ὁ ἔθνος λέγω ; οὔπω γάρ οὗτος τίκτω ὑπάρχω εἰς εὐσέβεια · μέλλω δέ διά βάπτισμα τίκτω · ὅθεν υἱός τίκτω δικαίως λέγω · ἀλλά καί πίπτω διά ὁ εἰδωλολατρεία . καλῶς οὖν προφητεία αὐτός , ὁ εἰμί διά πίστις ὁ εἰς Χριστός ἀνάστασις · καί ἀνίστημι καί ἀπαγγέλλω αὐτός ὁ υἱός αὐτός · ἵνα τίθημι ἐπί ὁ θεός ὁ ἐλπίς αὐτός · καί μή ἐπιλανθάνομαι ὁ ἔργον ὁ Θεός , καί ὁ ἐντολή αὐτός ἐκζητέω . οὗτος γάρ γνῶσις εἰμί Θεός , ὁ μεταδίδωμι καί ἄλλος ὁ γνῶσις , καί υἱός ὁ μαθητεία ὁ ἐντολή ἐργάζομαι · ὅσπερ σαφῶς ποιέω ὁ εἰς Χριστός πιστεύω οὐδείς γάρ ὁ θεογνωσία βάσκανος · οὐδέ ὅσος προλαμβάνω πιστεύω , ἀποκλείω ὁ ἄλλος ὁ ὁδός βούλομαι · ἀλλά παρεγγυάω ἐπί ὁ θεός ὁ ἐλπίς ἔχω , καί μή ἐπιλανθάνομαι ὁ ἔργον ὁ Θεός , ἐκζητέω δέ αὐτός καί ὁ ἐντολή . οὗτος γάρ πᾶς ὁ οἰκέω καί ὁ ἀλλότριος ἡμέρα ἕκαστος ὑπό ἐκκλησία κηρύσσω · ἐν ὅς Παῦλος πᾶς καί πᾶς βοάω · τεκνίον ἐγώ , ὅς πάλιν ὠδίνω , ἄχρι ὅς μορφόω Χριστός ἐν σύ . οὐχ οὕτως δέ ὁ γραμματεύς καί ὁ Φαρισαῖος ποιέω , ὁ κλείς λαμβάνω ὁ γνῶσις , καί μηδείς συγχωρέω εἰσέρχομαι · οὗτος γάρ αὐτός ὁ Κύριος ταλανίζω δηλόω · ὅς φημί ὁ ἕπομαι · ἵνα μή γίγνομαι ὡς ὁ πατήρ αὐτός . ἐπεί γάρ ὁ ἔθνος ὁ ἐκ Ἰσραήλ πατήρ δικαίως διά ὁ εἰμί ὁ Χριστός ἐκ αὐτός ἐπιγράφω · ὅς ὁ μέν χρηστός , προφήτης καί ἱερεύς ὁ εἰμί , καί ὅσος ὁ νόμος κατορθόω · πονηρός δέ πάλιν , ὅσος οὗτος ψευδής ὁ ἄξιος περίκειμαι · ἀλλά ἐπεί πονηρός μνημονεύω καί παράνομος μέλλω , ἀναγκαῖος πατήρ εἶπον ἄνιος περί ὅς λέγω προστίθημι · γενεά σκολιός καί παραπικραίνω · γενεά ὅστις οὖον κατευθύνω ὁ Καρδία ἑαυτοῦ , καί οὐ πιστόω μετά ὁ Θεός ὁ πνεῦμα αὐτός . γλῶσσα γάρ πᾶς μόνος ὁ πίστις ἐπαγγέλλω , οὐ δέ ὄλλυμι Καρδία καί καθαρός ὁ πνεῦμα · ὅθεν εἰμί σκολιός καί παραπικραίνω , καί ὁ Καρδία οὖον πρός ὁ θεός κατευθύνω , οὖον ὁ ἀπό ὁ χεῖλος , ἀλλά ὁ ἀπό ὁ κίνημα ὁ ἐν Ψυχή βούλομαι δέχομαι . ὅς ἵνα μή ζηλόω , ὁ νόμος ἐγώ ὁ παρά ἐκεῖνος ἀμελέω , εἰς ἀνάμνησις πνευματικός καί κατόρθωσις δίδωμι . υἱός Ἐφραίμ ἐντείνω καί βάλλω τόξον στρέφω ἐν ἡμέρα πόλεμος . οὐ φυλάσσω ὁ διαθήκη ὁ Θεός , καί ἐν ὁ νόμος αὐτός οὐ βούλομαι πορεύω . ἀπό ὁ μείζων Φυλή ὅλος ὁ λαός ὁ Ἰσραήλ ὁ ἀποσχίζω ὁ Ἰούδας δηλόω · ὁ γάρ Ἐφραίμ ἐν ὁ δέκα Φυλή ὁ ὑπό ὁ Ἱεροβοάμ γίγνομαι πρωτεύω . οὕτως τοιγάρ καί ὁ ἄλλος προφήτης ὁ Ἰσραήλ εὑρίσκω ὀνομάζω . δηλόω δέ Ὡσηέ · φημί γάρ · τις ποιέω σύ , Ἐφραίμ ; τίς ποιέω σύ , Μανασσῆς ; τίς ποιέω σύ , Ἰούδας ; Ἰούδας μέν ὁ δύο φυλή καλός , ὅς ὁ οἶκος ὁ Ἰούδας βασιλεύω · Ἐφραίμ αὖθις ὁ δέκα · ἐπεί ὁ φυλή ὁ Ἐφραίμ ὁ οὗτος βασίλειος κτάομαι . οὗτος τοίνυν ἐντείνω καί βάλλω τόξον · εἰμί γάρ αὐτός θεοσέβεια ὄργανον . στρέφω ὅμως εἰς φυγή , εὔδηλος ἐν ἡμέρα ὁ νοητός πόλεμος , νῶτον ὁ ἐχθρός δίδωμι ὁ δαίμων . τις δέ αὐτός εἰς φυγή τρέπω καί νῶτον δίδωμι ὁ ἐχθρός παρασκευάζω ; ὁ μή φυλάσσω ὁ διαθήκη ὁ Θεός , μηδέ ἐν ὁ νόμος αὐτός πορεύω . καί πότε οὗτος ὑφίστημι ; ἡνίκα δύο δάμαλις χωνευτής προσκυνέω . ὅθεν αὐτός ὁ ἑξῆς τραγῳδέω ἐπάγω · καί ἐπιλανθάνομαι ὁ εὐεργεσία αὐτός , καί ὁ θαυμάσιος αὐτός , ὅς δείκνυμι αὐτός , ἐναντίος ὁ πατήρ αὐτός · ὁ ποιέω θαυμάσιος ἐν γῆ Αἴγυπτος , ἐν πεδίον Τάνις . γε . ἐν ὀλίγος ὅλος ὁ κατά ὁ Αἴγυπτος μνημονεύω θαῦμα , ὅς αὐτός ὀνειδίζω λήθη . οὖον γάρ εἄν ὁ εὐεργέτης καταλείπω , εἰμί μή διά μέγεθος ἀγνωμοσύνη ὁ εὐεργεσία ἀπό ὁ μνήμη ἐκβάλλω , καί ὁ θαυμάσιος ὅς ὁ πατήρ κτάομαι μάρτυς , αὐτός ὁ σημεῖον παραλαμβάνω ὁ ὄψις , Ἄπερ ἐν ὁ πεδίον Τάνις γίγνομαι παρατίθημι · ἐπεί οὗτος ὁ Φαραώ πάντως ὡς ἀρχαῖος οἰκέω ὑπάρχω καί μείζων · ὅτι δέ ἀρχαῖος ὁ Τάνις , ὁ θεῖος δηλόω γραφή . βούλομαι γάρ ὁ Χεβρών ὁ λίαν ἀρχαῖος προσμαρτυρέω , πρός ὁ Τάνις ποιέω ὁ σύγκρισις · λέγω δέ οὕτως · ὁ δέ Χεβρών οἰκοδομέω πρό ὁ Τάνις ἐν Αἴγυπτος οἰκοδομέω , ἤγουν ὁ ὁ Φαραώ βασίλεια . διαρρήγνυμι θάλασσα , καί διάγω αὐτός · παρίστημι ὕδωρ ὡσεί ἀσκός . Πολύς ἐνταῦθα ὁ θαυματουργέω παρίστημι δύναμις · ἔτι ὁ θάλασσα πρός ὁ ὁ λαός πάροδος πειράω δήω χερσόω ὅμως , ἀλλά ὡς οἰκεῖος στοιχεῖον φείδομαι , εἰς δύο οὗτος μερίζω . οὗτος γάρ εἰμί ὁ , διαρρήγνυμι . εἶτα κυρτόω καθάπερ ἀσκός , ἑκάτερος χεῖλος ὁ μερίζω ὕδωρ , γῆ ἐν μέσος ὁ θάλασσα γυμνόω δίδωμι ὁ ὁδεύω · διόπερ ὁ λαός περαιόω , εἰς ὁ ἑαυτοῦ χώρα ἐπαφίημι ὁ θάλασσα . καί ὁδηγέω αὐτός ἐν νεφέλη ἡμέρα , καί ὅλος ὁ νύξ ἐν φωτισμός πῦρ . θεωρέω ὁ ὁ θαυματουργέω πρόνοια ὁ μέγεθος ; ἐπεί γάρ σημεῖον πρός ὁ ὁδός ἐρῆμος εἰμί καί παρά αὐτός ἀγνοέω χρῄζω , οὖον ὁ χρεία μόνος , ἀλλά καί ὁ ὠφέλεια ἐπιμελέομαι οὗτος οἶς ὁ σημεῖον δέχομαι . διόπερ αὐτός νεφέλη μέν ἐν ἡμέρα παρέχω , ἀπό ὁ ἡλιακός σκιάζω καύσων · στῦλος δέ πυρός ἐν νύξ , πρός ὁ φάος καί θέρμη ( ὑγρός γάρ ὁ νύξ καί ψυχρός ) παρέχω , ὥστε καί ἐγώ ὅταν Θεός ὁδηγέω ὁδεύω , καύσων μέν ἡδονή ἐπέρχομαι , ὁ νεφέλη ὁ μετάνοια ἀρτύω · ψύχω δέ ὁ ἀγάπη , ὁ ζῆλος οὗτος καθάπερ στῦλος πῦρ , ἐντείνω , ἀνάπτω δύναμαι . διαρρήγνυμι πέτρα ἐν ἐρῆμος , καί ποτίζω αὐτός ὡς ἐν ἄβυσσος πολύς . καί ἐξάγω ὕδωρ ἐκ πέτρα , καί κατάγω ὡς ποταμός ὕδωρ . Τάχα πού τις δοκέω , ὅτι δίς ὁ αὐτός σημεῖον ὁ προφήτης ἐκτίθημι · ἔχω δέ οὐ οὕτως , ἀλλά δύο αὐτός ὁ ὕδωρ ἐκ πέτρα ὁ Μωϋσῆς ἐξάγω , ἅπαξ μέν ἐν ὁ ἐρῆμος Χωρήβ , ὁ δέ δύο ἐν Κάδης , ἔνθα Μαρία θάπτω τελευτάω · εἰς πλησμονή δέ ἑκάτερος , ὥστε ὁ , ἐν ἄβυσσος πολύς , λέγω · ἐπεί οὐ ποταμός , ἀλλά πολύς διά ὁ πλῆθος εἰμί ἱκανός ὁ ὕδωρ παραβάλλω . οὗτος γάρ εἰμί σύστασις , ὅτι πρός ἀλήθεια , οὐ δέ φαντασία αὐτός γίγνομαι ὁ θαῦμα . καί προστίθημι ἔτι ὁ ἁμαρτάνω αὐτός . Δεινή κατηγορία ὁ λαός ὁ Ἰουδαῖος ἐκτίθημι , ὅτι τηλικόσδε δέχομαι θαῦμα , δήω ὁ ἀρχαῖος ἁμάρτημα ἀπέχω , ἕτερος ὅμως ἐκεῖνος προστίθημι , οὐ ἁπλόος ἁμαρτάνω , ἀλλά αὐτός , τουτέστιν εἰς αὐτός πλημμελέω ὁ ὁ σημεῖον παρέχω · διόπερ ἐπάγω · ἐπικραίνω ὁ ὕψιστος ἐν ἄνυδρος . Πῶς ἐπικραίνω ; οὖον διψάω , οὐδέ ὕδωρ αἰτέω , ἀλλά φαυλίζω καί λοιδορέω ὁ παρέχω . ὅθεν ὁ ὁ θαῦμα χῶρος , ὁ μέν ὕδωρ ἀντιλογία , ὁ δέ πειρασμός λέγω καί λοιδόρησις , διά ὁ πειράζω αὐτός κύριος λέγω , εἰμί εἰμί Κύριος ἐν ἐγώ , ἢ οὖον ; οὗτος γάρ αὐτός λέγω Μωϋσῆς ὁ νομοθέτης ἐκτίθημι . οὗτος σαφῶς ἔοικα ὁ ἔχω · καί ἐκπειράζω ὁ θεός ἐν ὁ Καρδία αὐτός , ὁ αἰτέω βρῶμα ὁ Ψυχή αὐτός . θεωρέω ὅτι ὁ θεός πειράζω , εἰμί δύναμαι χορηγέω κατά ὁ ἐρῆμος βρῶμα · ὥστε ἀπό κακία , οὐ δέ ἐκ ἔνδεια ὑπάρχω τοσοῦτος ὁ αἴτησις · τοιγάρ οὐδέ ἁπλόος , βρῶμα , ἀλλά , ὁ Ψυχή αὐτός , τουτέστι κατά ὁ ἑαυτοῦ ἡδονή , καί ὁ ὁ Ψυχή ἐπιθυμία βούλομαι περί σίκυος καί πέπων καί Κρομμύων ὡς σπανίζω γογγύζω . καί καταλαλέω ὁ Θεός , καί εἶπον . δεινός μέν καί ὁ τυγχάνω καταλαλέω · διόπερ φημί ὁ Δαυΐδ · ὁ καταλαλέω λάθρῃ ὁ πλησίος αὐτός , οὗτος ἐκδιώκω · δεινός δέ δεσπότης · τιμωρία γάρ ὁ καταλαλέω διαδέχομαι · ἀλλά Θεός δεινός , ἐπεί καί πατήρ ἐγώ καί δεσπότης καί τροφεύς ὁ Θεός , καί πᾶς ὅσπερ εἄν εἶπον εὐεργεσία ἢ δυναστεία , ἔχω . Δεύς τοίνυν ἢ φόβος ὁ αὐτός δυναστεία , ἢ ἀγάπη ὁ παρά αὐτός εὐεργεσία , ὁ εἰς αὐτός λοιδορία ἀπέχω . τις δέ ὅμως καταλαλέω ; μή δύναμαι ὁ θεός ἑτοιμάζω τράπεζα ἐν ἐρῆμος ; ἐπεί πατάσσω πέτρα , καί ῥέω ὕδωρ , καί χειμάρρους κατακλύζω · μή καί ἄρτος δύναμαι δίδωμι , ἢ ἑτοιμάζω τράπεζα ὁ λαός αὐτός ; χαλεπός ὁ βλάσφημος ἄρα καί παράνομος ὁ τύφλωσις . ἀπό ὅς γάρ ἐσθίω μέγας παρά Θεός στοχάζομαι , καί θαρσέω ὅτι πᾶς δύναμαι , ἀδυνατέω δέ αὐτός οὐδείς , ἐκ οὗτος ὁ περί αὐτός ἀπαγορεύω , μονονού καί οὗτος λέγω · εἰμί καί ὕδωρ χορηγέω , ἀλλά τροφή χορηγέω οὖον δύναμαι , ὡς κάμνω αὐτός ἐπί ὁ θαυματουργέω , καί ὁ φιλοτιμία ὁ προλαμβάνω σημεῖον δαπανάω · ἐπί ὅς εἰκότως κινέω · δηλόω δέ ὁ ἕπομαι . Ζεύς οὗτος ἀκούω Κύριος καί ἀναβάλλω · τουτέστι , πρός ὀργή κινέω · οὗτος γάρ Θεοδοτίων καί ἕ ὁ πέμπτος ἐκδίδωμι . δέ . Ζεύς τίς δέ ὁ ἀναβολή ἐπί ὁ ὀργή ἐκλαμβάνω ἑκάτερος ; οὖον μάτην γάρ οὗτος , ἀλλά ἐπεί συμβαίνω ὡς ὁ πολύς ὁ ὑπό θυμός κινέω ἀναβάλλω ὁ στολή , ἐπείγω ὥσπερ εἰς ἐκδίκησις · συνήθης δέ ὁ προφήτης περιτίθημι ὁ Θεός ὁ ἀνθρώπινος σχῆμα , ἵνα οὗτος ὁ ποιός ἕκαστος ἐνέργεια ὅσπερ ἐνεργέω δείκνυμι . ὅτι2 δέ ἀναβολή ἐνταῦθα ὁ κίνησις ὁ ὀργή ὁ ταχύς καλέω , ἀκούω ὁ ἕπομαι . καί πῦρ ἀνάπτω ἐν Ἰακώβ , καί ὀργή ἀναβαίνω ἐπί ὁ Ἰσραήλ . ὡς γάρ ὀργίζω Θεός , πῦρ κατά ὁ παρασκευάζω ὁ ὀργή ἐξέρχομαι εἰς ἐκδίκησις . αἴτιος δέ τίς ; ὅτι2 οὐ πιστεύω ἐν ὁ Θεός , οὐδέ ἐλπίζω ἐπί ὁ σωτήριος αὐτός . παροξύνω γάρ ὁ θεός ἀπιστέω , ἐπεί πᾶς ἀπιστέω Θεός , οὐδέ κρίσις προσδέχομαι , ἀλλά καί φαυλίζω ὁ αὐτός νόμος · εἰμί δέ ὁ θέω , πολύς μᾶλλον ὁ ἀνθρώπινος · καί σύγχυσις ἐντεῦθεν ὁ κατά ἐγώ πολιτεία ὑφίστημι . τις γάρ μή ὀκνέω εἶπον ὁ μή πιστεύω εἰς ὁ Θεός , μηδέ εἰς ὁ παρά αὐτός σωτηρία ἐλπίζω ; ὁμός δέ αὐτός διαβάλλω , ὡς μή μόνος εἰς ὁ πατήρ ἀπιστέω , ἀλλά καί εἰς ὁ υἱός ἀπιστέω . διό φημί · οὐδέ ἐλπίζω ἐπί ὁ σωτήριος αὐτός · ὁ Χριστός λέγω , ὅσπερ σωτήριος πολύς μέν ὁ προφήτης , σαφῶς δέ καί Συμεών λαμβάνω ἐν ὁ ἀγκάλη ὀνομάζω . καί ἐντέλλω νεφέλη ὑπεράνωθεν , καί θύρα οὐρανός ἀνοίγω . νεφέλη ὑπεράνωθεν ὁ ἐν ὕψος λέγω · διόπερ αὐτός καί θύρα οὐρανός , ὡς προβάλλω ὁ οὐρανός , προσαγορεύω · εἰμί γάρ τις ὁ νεφέλη περιγαιω , ὥστε καί ὁ ὄρος αὐτός κατώτερος εὑρίσκω . καί βρέχω αὐτός μάννα ἐσθίω , καί ἄρτος οὐρανός δίδωμι αὐτός . Ἄρτος ἄγγελος ἐσθίω ἄνθρωπος , ἐπισιτισμός ἀποστέλλω αὐτός εἰς πλησμονή . μήποτε γάρ διά ἀδυναμία ὁ πληρόω ὁ αἴτησις ὁ θεός ὀργίζω νομίζω , ὁ μέν βλάσφημος καί οὐ αἰτέω , πῶς δεῖ πρεσβεύω παρά Θεός , πῦρ ἐν αὐτός ἀνάπτω ἐπάγω , ὥστε καί ὁ χωρίον ἐμπυρισμός , πολύς ἐν αὐτός ὁ λαός μοῖρα ἐμπίμπρημι , ὀνομάζω . μετά δέ οὗτος ὁ αἰτέω δίδωμι . Ἄρτος γε μήv οὐρανός καί ἄρτος ἄγγελος ὁ μάννα καλέω , ἐπεί οὖον χείρ ἀνθρώπινος παρασκευάζω · ἐκ οὐρανός δέ , ἔνθα ὁ ἄγγελος ὁ χορός , φέρω . ἐπισιτισμός γάρ αὐτός ποῖος εἰς πλησμονή ἀποστέλλω , ἔχω σαφῶς ὁ ἕπομαι · ἀπαίρω νότος ἐκ οὐρανός , καί ἐπάγω ἐν ὁ δύναμις αὐτός λίψ . καί βρέχω ἐπί αὐτός ὡσεί χνόος σάρξ , καί ὡσεί ἄμμος θάλασσα πετεινόν πτερωτός . ἑτοῖμος ὁ Θεός ὁ ἀγαθός · καιρός δέ ὅμως παρά αὐτός ὁ δήω φυλάσσω . ὅθεν ὁ ὁ Ἰουδαῖος λαός κορέω βούλομαι , οὖον κοινός τις ( καινός τις ) δημιουργία παράγω νότος καί λίψ νικάω . οὗτος γάρ ἐν ὁ χῶρος ὁ θερμός πνέω , ἔνθα ὁ ὁ ὀρτυγομήτρα δημιουργός τάσσω διαγίγνομαι , καί καθάπερ ἐκ θησαυρός ἑτοῖμος ὁ σκοπέω πληρόω . ἐγώ δέ μή πάντως ὑπερβολικός εἴρω οὗτος ὁ προφήτης νομίζω , ὅτι βρέχω ὡσεί χνόος σάρξ , καί ὡσεί ἄμμος θάλασσα πετεινόν πτερωτός . Ἤπειρος γάρ ὁ Θεός ὁ δημιούργημα καί ἐγώ ἀγνοέω . τοσοῦτος τοίνυν εἰμί ὁ ὄρνις ὁ πλῆθος , ὥστε μή λίνον μηδέ παγίς ἢ μηχανή ἄλλος , χείρ δέ πρός ὁ θήρ ἑτοῖμος εἰμί καί πρόκειμαι χράω , ὡς ὁ ἑξῆς παρίστημι μάλιστα . καί ἐπιπίπτω εἰς μέσος ὁ παρεμβολή αὐτός , κύκλος ὁ σκήνωμα αὐτός . καί ἔφαγον , καί ἐμπίμπλημι σφόδρα . οὐκοῦν καί οὗτος πλῆθος νοέω λαός , τοσοῦτος μέν ὁ ἀριθμός , οὗτος δέ γαστρίμαργος κορέννυμι οὖον πρός ἡμέρα εἷς , ἀλλά πρός τριάκοντα , ὡς δύναμαι μανθάνω ὁ παρά Μωϋσῆς ἐν ὁ Βίβλος ὁ Ἀριθμοί ἱστορία ἐπέρχομαι . καί ὁ ἐπιθυμία αὐτός φέρω αὐτός · οὐ στερέω ἀπό ὁ ἐπιθυμία αὐτός . ἔτι ὁ βρῶσις εἰμί ἐν ὁ στόμα αὐτός , καί ὀργή ὁ Θεός ἀναβαίνω ἐπί αὐτός , καί ἀποκτείνω ἐν ὁ πλείων αὐτός , καί ὁ ἐκλεκτός ὁ Ἰσραήλ συμποδίζω . οὖον μάτην ἄρα ὁ πολύς ἐγώ αἰτέω ὁ θεός ἀναβάλλω , πρός ὁ συμφέρω δέ , ἐπεί ὁ ἐπιθυμία ὁ πλεῖστος ἀσύμφορος ὁ ἄνθρωπος τυγχάνω , ὅς ὁ ἁμαρτωλός ἐπιτελέω πολλάκις ὀργίζω . καί τίς χάρις ἐπιτελέω ; μήποτε ὡς ἀσθενέω αὐτός , καθάπερ φημί , μέμφομαι . ἐπιτελέω τιμωρέω ὁ λαμβάνω , ὅπως καί ἐγώ φοβέω μηδαμῶς βιάζομαι ὁ θεός ὁ ἄθεσμος αἴτησις . τοιγάρ ὁ Ἰουδαῖος ὁ ἐπιθυμία ὁ βρῶσις δίδωμι , ἔτι δέ αὐτός ἐσθίω ἐπάγω ὁ ὀργή , ἀποκτείνω αὐτός ὁ πίων , δηλαδή ὁ παχύσαρκος , καί συμποδίζω ὁ ἐκλεκτός , οὖον ὁ ἐν ἀρετή λογάς , ἀλλά ὁ ἐν κακία · εἰμί γάρ ἐν πονηρία ἐξαίρετος . ἐν πᾶς οὗτος ἁμαρτάνω ἔτι , καί οὐ πιστεύω ἐν ὁ θαυμάσιος αὐτός . καί ἐκλείπω ἐν ματαιότης ὁ ἡμέρα αὐτός , καί ὁ ἔτος αὐτός μετά σπουδή . εἰ . ἐκπλήσσω ὁ ὁ Ἰουδαῖος ἀπειθής ὁ προφήτης καί σκληροκάρδιος , ὅτι περ οὖον μόνος ὅς ἔχω εὕω , ἀλλά καί ὅς παιδεύω , ἀναισθητέω μένω , καί ἁμαρτάνω ἔτι · τουτέστιν , ἁμαρτία ἁμαρτία προστίθημι . ποιέω δέ οὗτος , ἐπεί ἐν ὁ θαυμάσιος ὁ Θεός οὐ πιστεύω · τουτέστι , πληροφορία ἢ πίστις οὐ κτάομαι . ὁ γίγνομαι γάρ θαῦμα καί σημεῖον ἀπό αὐτόματος συμβαίνω , καθάπερ ἔθος ὁ ἀσεβέω , νομίζω . Ζεύς οὗτος ὁ ἡμέρα αὐτός μετά σπουδή ἐκλείπω · ἔκλειψις δέ , οὖον ὁ ὀλιγότης ὁ χρόνος πάντως , ἀλλά ὁ ἀκαρπία ὁ ἀρετή λέγω . Πᾶς γάρ ὁ μή βιόω ἐν ἀρετή , κἀν τυγχάνω γίγνομαι πολυχρόνιος , ὅμως ἐν ἡμέρα ἔκλειψις , τουτέστιν ἄωρος , τελευτάω , μή καρποφορέω οὗτος , ὅς ἕνεκα ὁ βίος εἰσέρχομαι ὁ ἀνθρώπινος . Διὸ πλήρης ἡμέρα ὁ Ἀβραάμ ὁ γραφή καλέω , καί ὁ Ἰώβ , καίτοι πολύς ἔτος ζῶ πλείων . ὅταν ἀποκτείνω αὐτός , τότε ἐκζητέω αὐτός , καί ἐπιστρέφω καί ὀρθρίζω πρός ὁ Θεός . καί μιμνήσκω , ὅτι ὁ θεός βοηθός αὐτός εἰμί , καί ὁ θεός ὁ ὕψιστος λυτρωτής αὐτός εἰμί . ὁ μέν οὖν εἰμί καλός διαπαντός μιμνήσκω Θεός · ὥστε καί παρά ὁ εὐπραγία ἐπικαλέω ὁ παρά αὐτός βοήθεια . ἐάν γάρ ἐγώ αὐτός μνημονεύω εὐθηνέω , τότε καί αὐτός ἐγώ θλίβω μιμνήσκω . ὁ δέ ἄκων καί μαστίζω ἐπιζητέω αὐτός , οὐ ἀπό γνώμη ἐπιστρέφω , ὁμολογέω δέ πρός ἀνάγκη , ὅτι βοηθός ὁ θεός καί λυτρωτής ἔχω , οὗτος πονηρός οἰκέτης καί ἀγνώμων ἴδιος · ὅς ὁ δεσπότης χάρις ὁ ὁμολογία ὁράω αὐτός ἀναγκάζω , οὐ εἶμι . Πολύς δέ μᾶλλον ὁ Θεός · οὐδέ γάρ ἀγνοέω ὁ δολερός ἀνήρ καί πονηρός ὁ ὑπόκρισις , ὅς σαφῶς ὁ ἔχω μιμνήσκω . καί ἀγαπάω αὐτός ἐν ὁ στόμα αὐτός , καί ὁ γλῶσσα αὐτός ψεύδω αὐτός . ὁ δέ καρδία αὐτός οὐ εὐθύς μετά αὐτός , καί οὐ πιστόω ἐν ὁ διαθήκη αὐτός . οὗτος ὅμοιος καί Ἠσαΐας ὁ Ἰουδαῖος μέμφομαι · ὁ λαός οὗτος ὁ χεῖλος ἐγώ ἀγαπάω , ὁ δέ καρδία αὐτός πόρρω ἀπέχω ἀπό ἐγώ . Πῶς δέ οὗτος ἐλέγχω ; πολύς γάρ καί νῦν μόνος ὁ γλῶσσα θεοσεβής εὑρίσκω · ὅταν , ὅς φημί ὁ προφήτης , ἐν ὁ διαθήκη αὐτός μή πιστόω . ὅταν γάρ ὁ ἐντολή ὁ Θεός μή πιστεύω , ἐλέγχω μηδείς πρός ὁ ἐντέλλω σχέσις ἀγαθός ἢ συνείδησις ἔχω · περί ὅς Παῦλος λέγω · θεός ὁμολογέω οἶδα , ὁ δέ ἔργον ἀρνέομαι . αὐτός δέ εἰμί οἰκτίρμων , καί ἱλάσκομαι ὁ ἁμαρτία αὐτός , καί οὖον διαφθείρω . καί πληθύνω ὁ ἀποστρέφω ὁ θυμός αὐτός , καί οὐ ἔκκαυσις πᾶς ὁ ὀργή αὐτός . ἱλάομαι , πότε ; Μέλλω γάρ μηνύω καιρός , ἄντικρυς ὁ ὁ Χριστός σάρκωσις προσαγορεύω , ἐπεί αὐτός ὁ πατήρ ἱλασμός ὁ ἡμέτερος ἁμαρτία ἀποστέλλω , ὅς τοσοῦτος μέν εἰμί οἰκτίρμων , ὥστε πρῶτος κήρυγμα τίθημι ὁ ἄνθρωπος ὁ μετάνοια · εὑρίσκω δέ καί διαφθορά ἄξιος ὁ Ἰουδαῖος ὁ λαός , οὖον διαφθείρω . οὖον γάρ εἰς τέλος ἀφανίζω , σπέρμα δέ αὐτός ἀφίημι καί κατάλειμμα ὁ ἀπόστολος ὁ ἐκ αὐτός πιστεύω . περι ὅς Ἠσαΐας λέγω , εἰμί μή Κύριος Σαβαώθ ἐγκαταλείπω ἐγώ σπέρμα , ὡς Σόδομα εἄν γίγνομαι , καί ὡς Γόμορρα εἄν ὁμοιόω . πληθύνω τοίνυν ὁ ἔλεος αὐτός , καί ὁ θυμός αὐτός διά οὗτος ἀποστρέφω . Πῶς δέ ἀποστρέφω ; πᾶσα αὐτός ὁ ὀργή οὐ ἐκκαίω . Μερικός αὐτός ἀνάπτω , κατά ὁ ναός ἐπάγω καί ὁ ἀρχαῖος πόλις · ὡς εἰμί γε πᾶς ἐκκαίω , ὁ ναός καί ὁ λαός συναπόλλυμι , καί μετά ὁ πόλις , καθάπερ ἐν Σόδομα , ὁ χώρα διαφθείρω . καί μιμνήσκω ὅτι σάρξ εἰμί , πνεῦμα πορεύω , καί οὐ ἐπιστρέφω . ὁπότε οὔποτε γάρ ὁ θεός πῶς ἔχω φύσις ἢ ἀσθένεια ἐπιλανθάνομαι ; . ἀλλά περί υἱός ὁ σαρκόω διά ἐγώ οὗτος λέγω , ὅς οὖον μόνος ὡς ποιητής γιγνώσκω ὁ ἡμέτερος , ἀλλά καί σαρκόω αὐτός ὁ πείρω ὁ ἀσθένεια ὁ ἡμέτερος μανθάνω · ὥστε καί Παῦλος περί αὐτός λέγω · καίπερ εἰμί υἱός , μανθάνω ἀπό ὅς πάσχω ὁ ὑπακοή · καί πάλιν , ἐν ὅς πάσχω αὐτός πειράζω , δύναμαι ὁ πειράω βοηθέω ὅτι2 τοίνυν ὁ Λόγος σάρξ γίγνομαι , μιμνήσκω ὅτι σάρξ εἰμί · τουτέστιν , γιγνώσκω ὁ πείρω ὁ ὁ ἡμέτερος σάρξ ἀσθενής . Σάρκα δέ ὅλος λέγω ὁ ἄνθρωπος . διόπερ προσφέρω , πνεῦμα πορεύω , καί οὐ ἐπιστρέφω . οὐκέτι γάρ εἰς ὁ πάρειμι βίος ἐπιστρέφω . ὥστε καί νήφω οὗτος χάρις ὀφείλω , ὁδός πορεύω , εἰς ὅς οὐδαμῶς ἐπιστρέφω δύναμαι . ποσάκις ἐπικραίνω αὐτός ἐν ὁ ἐρῆμος , παροργίζω αὐτός ἐν γῆ ἄνυδρος ; καί ἐπιστρέφω καί πειράζω ὁ Θεός , καί ὁ Ἅγιον ὁ Ἰσραήλ παροξύνω . θαυμάζω ὁ ποσότης ὁ Ἰουδαϊκός πονηρία · ὁμοῦ δέ καί ὁ ποιότης , ὅτιπερ οὖον μόνος πολλάκις ἐπικραίνω ὁ Θεός , ἀλλά καί ἐν ἐρῆμος , ἔνθα μᾶλλον χρή κατανύσσομαι , καί πρός οὐρανός βλέπω , οὐδείς αὐτός ὁ οἷος συμβαίνω κατά ὁ πόλις ἀπατάω ἢ δελεάζω · ἀλλά καί ἐν ἄνυδρος παροργίζω , ὅτε ταπεινός χρή διψάω εἰμί , ἀλαζών φαίνω . εἶτα ἐπιστρέφω οὐ εἰς δικαιοσύνη , ἀλλά εἰς ἕτερος κακία ἐπιστρέφω , πειράω ὁ θεός ( εἰμί δέ παραπληξία πειράζω ὁ πᾶς ἐφίστημι ) , καί ὁ Ἅγιον ὁ Ἰσραήλ παροξύνω . λέγος δέ ὁ Χριστός , περί ὅς καί Ἠσαίας λέγω · τίς ἐγώ ὁμοιόω , καί ὑψόω ; εἶπον ὁ Ἅγιος · ὁ σταυρός προμηνύω · οὗτος γάρ αὐτός καί ὁ Χριστός προσαγορεύω . ϛυʹ . τίς δέ ἄρα χάρις ἐν ὁ ἐρῆμος οὖον μόνος ὁ θεός ἐπικραίνω , φημί δέ ὁ πατήρ , ἀλλά καί ὁ Ἅγιον ὁ Ἰσραήλ παροξύνω , δηλαδή ὁ υἱός ; ἐπεί πέτρα μέν εἰμί αὐτός ἀκολουθέω ὁ Χριστός , ἀπιστέω δέ , εἰμί ἀπό πέτρα αὐτός ὕδωρ ἐξάγω καί χορηγέω δύναμαι · ὥστε καί ὁ Μωϋσῆς λέγω · ἀκούω ἐγώ , ὁ ἀπειθέω · μή ἐκ ὁ πέτρα οὗτος ἐξάγω σύ ὕδωρ ; τοιγάρ πρός αὐτός ἀγανακτέω ὁ θεός λέγω · ὅτι2 οὐ πιστεύω ἐγώ , ἁγίζω ἐγώ ἐναντίος ὁ υἱός Ἰσραήλ , καί ὁ οὗτος ἕπομαι . οὐ μιμνήσκω ὁ χείρ αὐτός , ἡμέρα ὅς λυτρόω αὐτός ἐκ χείρ θλίβω . ὡς τίθημι ἐν Αἴγυπτος ὁ σημεῖον αὐτός , καί ὁ τέρας αὐτός ἐν πεδίον Τάνις . χείρ πάλιν ὁ Θεός , δηλαδή ὁ πατήρ , ὁ Χριστός εἰκότως καλέω , ἐπεί διά αὐτός πᾶς γίγνομαι , καί Χωρὶς αὐτός γίγνομαι οὐδέ εἷς · ὥστε καί ἕτερος προφήτης λέγω · ὁ γάρ χείρ κύριος ποιέω οὗτος πᾶς . οὗτος τοίνυν οὐ μιμνήσκω , ὅστις αὐτός ἐκ χείρ θλίβω , λέγω δέ ὁ Φαραώ , λυτρόω , κατά ὁ ἡμέρα ὁ ἔξοδος · ἡνίκα περί μέσος νύξ εἰσέρχομαι , πατάσσω ὁ ὁ Αἴγυπτος πρωτότοκος , αὐτός ἐν Αἴγυπτος ὁ σημεῖον καί ὁ τέρας ἐν πεδίον Τάνις τίθημι , ἐν ὅς καί ὁ βασίλεια εἰμί Φαραώ · οὐ ἐπεί ὁ πατήρ ὁ τότε θαυματουργία χωρίζω , ἀλλά ἐπεί πᾶς ὅσος ὁ πατήρ ἐργάζομαι , καί ὁ υἱός ὁμοίως ποιέω . πλήν ὅτι σημεῖον ὁ κατά φύσις λέγω , οἷος ὁ ἀκρίς ( φύσις γάρ αὐτός λυμαίνομαι ὁ καρπός1 ) , θαῦμα δέ ὁ ὑπέρ φύσις , οἷος ὑπάρχω ὁ βάτραχος · οὐδέ γάρ φύσις αὐτός ἔξω ὁ ὕδωρ ἐπιτρέχω καί βόσκω . ὁ αὐτός καί χάλαζα ὁ κεράννυμι πῦρ , καί ὁ ποταμός εἰς αἷμα τρέπω · παρά φύσις γάρ ἑκάτερος οὗτος σημεῖον τυγχάνω . καί μεταστρέφω εἰς αἷμα ὁ ποταμός αὐτός , καί ὁ ὄμβρημα αὐτός , ὅπως μή πίνω . ὄμβρημα λέγω ὁ ὁ ὑετός ὕδωρ , ἐπεί πᾶς ὕδωρ οὖον μόνος ὁ ἐν πηγή καί ποταμός , ἀλλά καί ὁ ἐν ὁ ξύλον , καί ὁ ἐν ὁ λίθος , ὁ Μωϋσῆς εἰς αἷμα , προστάσσω ὁ Θεός , μεταβάλλω · ὥστε μή μερικός ἐξουσία ὁ θεός νομίζω , ὁ παρά ὁ Ἑβραῖος προσκυνέω , πᾶς δέ ποιητής ὁ στοιχεῖον καί ἄρχω . Ἕλλην γάρ παῖς ὁ αὐτός θεός μερικός τις ἐξουσία προσγράφω . οὗτος χάρις πᾶς ἐφεξῆς ὁ δημιουργία ἐπέρχομαι , ὡς μαρτυρέω ὁ ἕπομαι δύναμαι . ἐξαποστέλλω εἰς αὐτός κυνόμυια , καί κατεσθίω αὐτός , καί βάτραχος , καί διαφθείρω αὐτός . καί δίδωμι ὁ ἐρυσίβη ὁ καρπός1 αὐτός , καί ὁ πόνος αὐτός ὁ ἀκρίς . ἀποκτείνω ἐν χάλαζα ὁ ἄμπελος αὐτός , καί ὁ συκάμινος αὐτός ἐν ὁ πάχνη . καί παραδίδωμι εἰς χάλαζα ὁ κτῆνος αὐτός , καί ὁ ὕπαρξις αὐτός ὁ πῦρ . ἕτερος μέν ὁ ὁ σημεῖον τάξις ὁ ἐν Αἴγυπτος πράσσω , ὅς ὁ Μωϋσῆς ἐκτίθημι . οὐδέ γάρ οὗτος ὁ λόγος νῦν ὁ προφήτης · σκοπός δέ ὅλος ὁ στοιχεῖον δείκνυμι , πρόσταγμα Θεός κατά ὁ Φαραώ στρατεύω . Ὅρας δέ ὅπως ἕκαστος πλήσσω ὁ συμβαίνω ἐκ αὐτός οἰκεῖος ἀποδίδωμι . περι μέν γάρ ὁ κυνόμυια φημί , κατεσθίω αὐτός , ἐπεί οὖον ὁ καρπός , ἀλλά ὁ ἄνθρωπος ἐπιτρέχω · περί δέ ὁ βάτραχος , διαφθείρω αὐτός . ποιέω γάρ οὗτος οὖον μόνος εἰς ὁ οἶκος , ἀλλά καί ὁ κλίβανος ἕρπω , τροφή τε αὐτός πᾶς ὁ ἀναγκαῖος ἁρπάζω · καί κατά οὗτος εἰκότως ὁ λόγος διαφθείρω . ἀλλά καί θνῄσκω ὄζω ὁ γῆ ἐπί αὐτός ποιέω , καί φθορά πάλιν ἀπό ὁ ἐντεῦθεν εἰκότως δυσωδία τίκτω . ὁ γάρ δή πόνος αὐτός καί ὁ καρπός1 αὐτός , ὁ ἀκρίς δίδωμι φημί , καί ὁ ἐρυσίβη , ἐπεί οὗτος ὁ λύμη περί μόνος ὁ καρπός1 καί ἐν οὐδείς ἕτερος γίγνομαι . ἐρυσίβη δέ ἀκούω μή θαυμάζω ὡς ὁ παρά Μωϋσῆς οὐ ἔγκειμαι πληγή · λέγω δέ ὁ μικρός καί ἀτελής ὁ ἀκρίς γένος · ὅθεν βροῦχος Ἀκύλας ἀντί ὁ ἐρυσίβη ἐκδίδωμι . καλῶς δέ ἀποκτείνω ὁ ἄμπελος ὁ χάλαζα φημί · ἀναιρετικός γάρ αὐτός ὁ καρπός καί ὁ κλῆμα καθίστημι μάλιστα . ἔτι δέ καί ὁ συκάμινος ὁ πάχνη , ἐπεί κρυμός ὁ φυτόν οὐ ὑφίστημι , ὥστε ὁ χῶρος μόνος ὁ θερμός φύω τρέφω · ποιέω δέ ὁ πάχνη ὁ χάλαζα . ἀλλά μήv καί ὁ πῦρ , ὅσπερ ἑξῆς μνημονεύω · εἶπον ἀποκτείνω ὁ κτῆνος ὁ χάλαζα , καί ὁ ὕπαρξις αὐτός ὁ πῦρ · δηλαδή ὁ ἀπό ὁ γῆ πλοῦτος · οὗτος γάρ προσαγορεύω ὕπαρξις · ὡς ὁ χάλαζα καί ὁ πυρός διατρέχω , καί ὅλος δαπανάω ὁ βλάστημα , φθείρω · καί εἰμί ὁ θαῦμα διά οὗτος τεράστιος , πυρός ἐν ὕδωρ τρέχω . γῆ . σύ δέ ὁ δυνατός καί σαφής καί σύντομος προσέχω ὁ προφητικός λέξις , θαυμάζω ὁ σοφία ὁ πνεῦμα · μόνος γάρ φθέγγομαι καίριος . ἐξαποστέλλω εἰς αὐτός ὀργή θυμός αὐτός , θυμός , καί ὀργή , καί θλῖψις , ἀποστολή διά ἄγγελος πονηρός · οὖον ὁ φύσις πονηρός , οὐδέ ὁ σκοπός · οὐδέ γάρ τοιοῦτος ἄγγελος ὁ θεός εἰς διακονία χράομαι · ἀλλά πονηρός προσαγορεύω , ἐπεί πόνος καί κακόω κελεύω ἐπιφέρω . ὅθεν καί πονηρός ὁ ἡμέρα ὁ κρίσις ὡς ἀνάγκη καί πόνος ὁ ἁμαρτωλός γέμω , αὐτός οὗτος ὁ ψαλμῳδός ὀνομάζω φημί · Μακάριος ὁ σύνειμι1 ἐπί πτωχός καί πένης · ἐν ἡμέρα πονηρός ῥύομαι αὐτός ὁ Κύριος . Ὀργή δέ καί θυμός · εἶτα πάλιν Θυμός καί ὀργή καί θλῖψις ἐν ὁ στίχος ὁ πάρειμι ἐκτίθημι , οὖον διάφορος τις λέγω , ἀλλά οὐδέ μάτην ὁ αὐτός λέγω ἀνακυκλέω , ἀλλά ὁ πλῆθος ἀπαγγέλλω ὁ ὁ Θεός κίνησις . ὁδοποιέω τρίβω ὁ ὀργή αὐτός . τίς τρόπος ; καρτερέω ἐπί πολύς καί μακροθυμέω οὗτος , ὅστις αὐτός μένω ( μέλλω ) , ὑποδέχομαι · κατά ἐκεῖνος γάρ ὁδοποιέω τρίβω ὁ οἰκεῖος ὀργή · δείκνυμι ὅτι δικαίως αὐτός καί κατά καιρός ἐπιφέρω ὁ διορθόω μή ἐθέλω . μαρτύρομαι γάρ οὗτος καί ὁ ἕπομαι . οὐ φείδομαι ἀπό θάνατος ὁ Ψυχή αὐτός . λέγος γάρ ὁ αἴτιος ὅς ἕνεκα οὐ φείδομαι · εἰμί δέ ὁ θάνατος ὁ Ψυχή αὐτός , ὁ ἁμαρτία δηλαδή . Ψυχή γάρ ἁμαρτάνω , αὐτός ἀποθνῄσκω · καί πάλιν , Θάνατος ἁμαρτωλός πονηρός . Ζεύς οὗτος τοίνυν οὐ φείδομαι · ὁ γάρ ἑαυτοῦ μή φείδομαι , ἀλλά ὁ ψυχή ἐκδίδωμι εἰς θάνατος , ἀναγκαῖος φειδώ οὐ τυγχάνω . ἄξιος τοίνυν μή φείδομαι ὁράω ποῖος ἐπάγω . καί ὁ κτῆνος αὐτός εἰς θάνατος συγκλείω . καί πατάσσω πᾶς πρωτότοκος ἐν γῆ Αἴγυπτος , ἀπαρχή πᾶς πόνος αὐτός ἐν ὁ σκήνωμα Χάμ . πολλες καί περί ὁ παιδεύω ὁ θεός φιλανθρωπία χράομαι , ἀπό ὁ μικρός ἄρχω , ὥστε σωφρονίζω κερδαίνω ὁ μείζων · διά οὗτος ὁ κτῆνος πρότερος ὁ Αἰγύπτιος συγκλείω εἰς θάνατος · ἀναίσθητος δέ εὑρίσκω , πατάσσω ὁ πρωτότοκος , ὥστε οὐ εἄν ὁ ὁ πρωτοτόκος ἐπάγω πληγή , εἰμί ὁ θάνατος ὁ κτῆνος σωφρονίζω ανανήφω . καλῶς δέ ὁ πρωτότοκος αὐτός ἀπαρχή πόνος καλέω , ἀναμιμνήσκω ὁ κατάρα ὁ γράφω ἐπί ὁ Εὔα βούλομαι · ἐν λύπη τίκτω τέκνον · γίγνομαι δέ ὁ πληγή ὁ πρωτοτόκος φημί ἐν ὁ σκήνωμα Χάμ . οἶκος γάρ καί σκήνωμα Χάμ ὁ ὁ Αἰγύπτιος γῆ δικαίως λέγω , οὖον μόνος ἐπεί πατήρ Χάμ ὁ Μεστρέμ , ἀπό ὅς ὁ γένος ὁ Αἰγύπτιος τυγχάνω , ἀλλά ἐπεί καί ὁ ἐκεῖνος κακία ζηλόω . καί ἀπαίρω ὡς πρόβατον ὁ λαός αὐτός , καί ἀνάγω αὐτός ὡσεί ποίμνη ἐν ἐρῆμος . ὁ μέν ἐχθρός , φημί , κατά τρόπος ὁ ἔμπροσθεν εἴρω χράομαι · ὁ ἑαυτοῦ δέ λαός ἀπαίρω ὡς πρόβατον , καί ἀνάγω ἐν ἐρῆμος , ὡς ποίμνη αὐτός ὁδηγός δηλαδή , καί νομάς αὐτός ὑποδείκνυμι , καί ὁ θηρίον λυτρόω , καί σῦριγξ μέν ὁ συνάγω συγκροτέω , ὁ βακτηρία δέ ἐπιστρέφω ὁ πλανάω . οὗτος γάρ καί οὗτος πλείων , ποίμνιον μνημονεύω καί πρόβατον , δηλόω . καί ὁδηγέω αὐτός ἐπί ἐλπίς , καί οὐ δειλιάω , καί ὁ ἐχθρός αὐτός καλύπτω θάλασσα . ἐπί ἐλπίς , ποῖος ; ὁ πρός ὁ πατήρ γίγνομαι ἐπαγγελία εὔδηλος · φημί γάρ ὁ Ἀβραάμ · γιγνώσκω γιγνώσκω ὅτι πάροικος εἰμί ὁ σπέρμα σύ ἐν γῆ οὐ ἴδιος , καί δουλόω αὐτός καί κακόω , καί ταπεινόω ἔτος τετρακόσιοι . ὁ δέ ἔθνος ὅς ἐάν δουλεύω κρίνω ἐγώ , καί ἐξέρχομαι ὧδε μετά ἀποσκευή πολύς . Ταύτη τοίνυν ὁ ἐλπίς ὁδηγέω , οὐ δειλιάω ὁ ἐρυθρός πεζεύω θάλασσα , ὅστις αὐτός ὁ ἐχθρός ἐπικαλύπτω , καί τάφος ὁ ὕδωρ ἐπιτρέχω ὁ Αἰγύπτιος γίγνομαι . καί εἰσάγω αὐτός εἰς ὄρος ἁγίασμα αὐτός , ὄρος οὗτος ὅς κτάομαι ὁ δεξιός αὐτός . Ὄρος ἁγίασμα ὁ Ἱεροσόλυμα λέγω , οὖον τοσοῦτος διά ὁ πρότερος ἐν αὐτός κατασκηνόω ἁγίασμα , δηλαδή ὁ κιβωτός , ὅσος διά ὁ δύο κιβωτός ὁ ὁ κύριος σάρξ . ἐκεῖνος γάρ εἰμί ὑπάρχω ἁγίασμα , διόπερ καί κτῆσις ὁ αὐτός δεξιός ὁ ὁ Χριστός προσαγορεύω · κτάομαι δέ αὐτός οὐ ὅπλον , ἀλλά ὁ ὑπέρ ἐγώ θαῦμα καί πάθημα . καί ἐκβάλλω ἀπό πρόσωπον αὐτός ἔθνος , καί κληροδοτέω αὐτός ἐν σχοινίον κληροδοσία . καί κατασκηνόω ἐν ὁ σκήνωμα αὐτός ὁ φυλή ὁ Ἰσραήλ . ἤ . ὀνειδίζω ὁ ὁ Ἰουδαῖος λαός , ὅτι τοσοῦτος ἀγαθός ἀπολαύω , ὥστε καί κλῆρος μέν λαμβάνω ἀλλότριος , ἐν ἰσότης δέ οὗτος διαιρέω πολύς , ὁ Θεός δείκνυμι ὅτι καθάπερ πατήρ παῖς , οὕτως ὁ Ἰσραήλ χράομαι , διόπερ ἐν σχοινίον γίγνομαι ὁ κλῆρος , πλεονάζω μέν ὁ μερίς ὁ πολύς , ἐλασσόω δέ ὁ ὀλίγος προστάσσω , ὥστε ὁ ἰσχυρός φυλή καταδυναστεύω ὁ κακός · ὅμως οὐδέ ὁ ἐκβάλλω ἐκ πρόσωπον αὐτός ἔθνος , οὐδέ ὁ ἐκβάλλω Θεός μνημονεύω · ἵνα πρός αὐτός μέν εὐγνωμονέω μένω , μηδαμῶς δέ ὁ ὁ ἐκβάλλω παρανομία ζηλόω , μήποτε πάσχω ἐκεῖνος παραπλήσιος . καί πειράζω καί ἐπικραίνω ὁ θεός ὁ ὕψιστος , καί ὁ μαρτύριον αὐτός οὐ φυλάσσω . διπλῆ αὐτός ἁμαρτία ἐκτίθημι . οὖον μόνος γάρ , φημί , πειράζω , ἀλλά καί ἐπικραίνω · παραπικραίνω δέ ὁ μετά πείρω πρῶτος καί δύο καί πολλοστός πειράω , ὅς χαλεπός μέν καί κατά ὁ τυγχάνω γίγνομαι , πολύς δέ μᾶλλον εἰς ὁ θεός ὁ ὕψιστος · τουτέστιν , ὡς απειρομεγέθης , πειράω παρά ἐγώ μή δύναμαι . ἐπί ὅς μέμφομαι αὐτός ὅμοιος ὁ πνεῦμα διά σής Ἠσαΐας προφητεία εὑρίσκω · ἀκούω δή , οἶκος Ἰσραήλ · μή μικρός σύ ἀγών παρέχω ἄνθρωπος . καί πῶς κύριος παρέχω ἀγών ; πρός οὗτος ὁ ψαλμῳδός ἔτι ἐκεῖνος φημί , ὅτι ὁ μαρτύριον αὐτός οὐ φυλάσσω . Παρέβασαν δέ καί οὗτος , ὁ μετά τις ἀπειλή καί διά μαρτυρία νομοθέτης ἐκτίθημι · πολύς δέ οὗτος ἀλαζονεία καί ἀπείθεια τυγχάνω . καί ἀποστρέφω καί ἀθετέω , καθώς καί ὁ πατήρ αὐτός μεταστρέφω εἰς τόξον στρεβλός . καί παροργίζω αὐτός ἐν ὁ βουνός αὐτός , καί ἐν ὁ γλυπτός αὐτός παραζηλόω αὐτός . ἀπό ὁ κατά ὁ ἐρῆμος γενεά εἰς ὁ ἑξῆς ὁ προφήτης ὁ λόγος μεθίστημι · ὅς τρόπος αὐτός ὁ πατήρ εἰσπέμπω . τις δέ ἀθετέω ( ἀθετέω ) ; ὁ πρός ὁ θεός δηλαδή συνθήκη , ὅς διά Μωϋσῆς ἐν ὁ ὄρος Σινᾶ , διά Ἰησοῦς δέ ὁ Ναυῆ ἐν ὁ γῆ ὁ ἐπαγγελία , μετά ὁ παραλαμβάνω αὐτός , ἐν κλῆρος ποιέω . οὖον μήv μένω , ἀλλά εἰς τόξον μεταστρέφω στρεβλός · διόπερ οὐ ἔτι πέμπω εὐθύβολος δύναμαι · ὥσπερ οὐδέ ὁ λαός ὁ Ἰουδαῖος εὐθύς πολιτεία διαστρέφω κτάομαι · ἀλλά καί ὁ θεός ἐν ὁ βωμός παροργίζω , καί ἐν ὁ γλυπτός παραζηλόω · οὐ ἐπεί ζῆλος αὐτός πρός ὁ κωφός καί ἄψυχος εἴδωλον , ἢ δαιμόνιος , ἀλλά ἐπεί ἐπί ἐγώ παραζηλόω , ὅς τρόπος πατήρ ἐπί παῖς , ἢ νυμφίος ἐπί νύμφη , ὁ ἡμέτερος σωτηρία φείδομαι . ἀκούω ὁ Θεός , καί ὑπέρ-εἶδον . πότος γάρ ὁ θεός οὐ ἀκούω ; τίς δέ ἀκοή χρῄζω ὁ ὁ ἡμέτερος λογισμός ἐπίσταμαι ; ἀλλά καί νῦν ἀκούω φημί , ὁ μή παραπέμπω , κινέω δέ , καί οὗτος ὁ ἀκοή ἐνδείκνυμι . τις δέ ἀκούω ποιέω ; οὐ ἐπάγω πληγή , ἀλλά ὑπέρ-εἶδον · πᾶς δέ οὗτος χαλεπός μάστιξ , ὑπεροράω παρά Θεός · μόνος γάρ αὐτός ὁ ὀφθαλμός σῴζω . Ὅρας τοίνυν ὑπεροράω ἡλίκος πάσχω . καί ἐξουδενόω σφόδρα ὁ Ἰσραήλ , καί ἀπωθέω ὁ σκηνή Σηλώμ , σκήνωμα ὅς κατασκηνόω ἐν ἄνθρωπος . εἰμί μή γάρ σφόδρα ὁ Ἰσραήλ ἐξουδενόω , οὐ εἄν ὁ οἰκεῖος σκηνή ὁ ἐν αὐτός ἀπωθέω , ἐν ὅς μεσιτεία ἕνεκα ὁ πρός αὐτός κατασκηνόω . ἐρέω δέ ἴσως , τίς χάρις ἄνθρωπος ἁμαρτάνω ὁ σκηνή ἀπωθέω ὁ οἰκεῖος ; ἐπεί γάρ οὖον χρῄζω · οὗτος κτάομαι · ἐκεῖνος δέ ἕνεκα ὡς ἁμαρτάνω , εἰκότως ὁ πρός αὐτός μεσιτεία ὁ τόπος ἀποστρέφω . καί τίς εἰμί οὗτος ὁ Σηλώμ ; ἧς οὖον μάτην ὁ πνεῦμα μνημονεύω , δείκνυμι δέ βούλομαι ὅτι καθάπερ , ἁμαρτάνω ὁ Ἰσραήλ , ὁ Σηλώμ καταλείπω , ἕτερος ἑαυτοῦ τόπος ὁ Ἱεροσόλυμα ὁ θεός ἐκλέγω · οὗτος καί οὗτος πάλιν , ὁ οἰκέω ἀσεβέω , ἀποστρέφω . καί ὁ ἑαυτοῦ δόξα ἕτερος δίδωμι χωρίον σεμνύνω . καί παραδίδωμι εἰς αἰχμαλωσία ὁ ἰσχύς αὐτός , καί ὁ καλλονή αὐτός εἰς χείρ ἐχθρός . ἔτι περί ὁ σκηνή διαλέγω . οὗτος γάρ ἰσχύς ὁ λαός καί κάλλος , διά ὁ ὁ ἅγιος λειτουργία τυγχάνω . οὗτος εἰς αἰχμαλωσία , οὖον ὁ παρά ἄνθρωπος ( οὐδέ γάρ οὗτος συμβαίνω ) παραδίδωμι , ἀλλά ὁ γίγνομαι εἰς χείρ ἐχθρός ὁ νοητός · διόπερ εἷς , οὖον πολύς μνημονεύω , δηλόω ἐν αὐτός ὁ ἐχθρός ὁ ἐξαίρω · ὅς ἔτι μᾶλλον ὁ λοιπός ὁ ἑρμηνευτής σαφηνίζω βούλομαι , ὁ μέν , εἰς χείρ ἐναντίος , ὁ δέ , εἰς χείρ θλίβω , ἐκδίδωμι . οὗτος ὁ σκηνή παραδίδωμι ὡς μολύνω παρά ὁ λειτουργέω , καί γίγνομαι βέβηλος , καί μηδείς ἄξιος φέρω μηκέτι Θεός , ἐκεῖνος δέ , ὅς δή καί παραδίδωμι . καί μή θαυμάζω , ἐπεί καί ὁ ἀρχαῖος Ἱεροσόλυμα δαιμόνιος , καί Σειρήν , καί ὀνοκένταυρος , Ἠσαΐας ὁ θεός παραδίδωμι ἀπειλέω . καί συγκλείω ἐν ῥομφαία ὁ λαός αὐτός , καί ὁ κληρονομία αὐτός ὑπεροράω . κατηγορία καί οὗτος ὁ Ἰουδαῖος , ὅτι λαός ὁ Θεός καί κληρονομία διά αὐτός πατήρ γίγνομαι , ὑπέρ-εἶδον αὐτός ὅμως καί εἰς ῥομφαία συγκλείω παρασκευάζω , οὖον μόνος ὁ ἐν πόλεμος , ἀλλά καί ὁ ἐν ὁ θεῖον λόγος . ζάω γάρ οὗτος καί ἐνεργής , ὑπέρ πᾶς μάχαιρα δίστομος . διόπερ καί ῥομφαία δικαίως ὀνομάζω . ὁ . Πῶς δέ αὐτός ἐν οὗτος συγκλείω , τουτέστι συνέχω , καί συμποδίζω ; ἐν μέν ὁ νόμος περιτομή σάρξ ἐντέλλω , ἐν δέ ὁ Εὐαγγέλιος περιτομή πνεῦμα · ἐκεῖ σάββατον αἰσθητός , ἐνταῦθα νοητός . ὑπό οὗτος γάρ ἐκεῖνος συγκλείω , ἔνδον εἰσέρχομαι ὁ ὁ Θεός βασίλεια οὖον δύναμαι · ἀλλά καί ὁ ἑξῆς ἕπομαι δείκνυμι . ὁ νεανίσκος αὐτός κατεσθίω πῦρ . Νεανίσκος λέγω ὁ ἐν ὁ νόμος δυνατός , οἷος ὁ γραμματεύς , ὁ Φαρισαῖος , ὅστις θαρσέω ὁ ἰσχύς ὁ γράμμα . οὗτος κατεσθίω πῦρ , ὁ πρός ἐγώ ζῆλος , ὁράω ὅτι Χωρὶς ζυγόν νομικός δικαιόω . Διὸ πρός αὐτός ὁ Ἠσαΐας λέγω · Ζῆλος λαμβάνω λαός ἀπαίδευτος , καί νῦν πῦρ ὑπεναντίος ἐσθίω . καί ὁ παρθένος αὐτός οὐ πενθέω . οὐδέ γάρ εἰμί ὁ πενθέω αὐτός , ἡνίκα ὁ ὁ ἁμαρτία ἀποθνήσκω θάνατος · ὥστε ὁ Ἰουδαϊκός οὗτος διδάσκαλος κατηγορία γράφω , ὅτι καί πρός ὁ παρθένος ἁμαρτάνω ἀσυμπαθής τυγχάνω , καί οὐδέ ὁ Ἱερεμίας ζηλόω λέγω · ἐπί σύντριμμα ( θυγάτηρ ) λαός ἐγώ σκοτόω ἀπορία , κατισχύω ἐγώ ὠδίς ὡς τίκτω . ἐπί ὅς καί ὁ ἑξῆς ἀκόλουθος ἐπάγω · Τῖς δίδωμι ὁ κεφαλή ἐγώ ὕδωρ , καί ὀφθαλμός ἐγώ πηγή δάκρυ ; τοιγάρ καί Παῦλος ἐπιτιμάω Κορίνθιος , ἐπεί ὁ πορνεύω παρά αὐτός οὐ πενθέω . ὁ ἱερεύς αὐτός ἐν ῥομφαία πίπτω , καί ὁ χαίρω αὐτός οὖον κλαύͅζω . κατηγορία καί οὗτος ὁ κατά αὐτός ἐπίδοσις , ὅτι ὁ λόγος ὁ Θεός ὁ ἱερεύς προσκόπτω · οὗτος γάρ εἰμί ὁ ἐν ῥομφαία πίπτω . καί ὁ χαίρω οὐ ἔχω ὁ δάκρυ · ἀσυμπαθής , οὖον μόνος περί ὁ παρθένος , ἀλλά καί περί ὁ χήρα , ὁ διδασκαλικός παρά αὐτός τυγχάνω τάγμα . Λέγος μέν παρθένος ὁ Ψυχή , ὅστις τότε πρῶτος ὁ ἁμαρτία ἄρχω · χήρα δέ ὁ πολλάκις ἁμαρτάνω , καί ὁ Θεός ὁ φόβος ἀποβάλλω , ὅσπερ αὐτός εἰς ὁ ὁ νόμος κοινωνία εἰσάγω . καί ἐξεγείρω ὡς ὁ ὑπνόω Κύριος , ὡς δυνατός καί κραιπαλάω ἐκ οἶνος . οὐ ἄρα τιμωρία ὁ προλαμβάνω . ὁ ῥομφαία , καί ὁ πῦρ , καί ὁ μή πενθέω · ἁμαρτία δέ εἰμί , ὅς ὁ θεός ἐγείρω πρός ἐκδίκησις . ἀγείρω δέ ὡς ὑπνόω · τουτέστι καθάπερ ὕπνος ὁ μακροθυμία ἀποτίθημι · ὅστις εἰμί οὗτος πολύς , ὥστε καί κραιπάλη νομίζω . κραιπάλη δέ ποῖος ; ὁ ἐκ οἶνος ὁ δυνατός συμβαίνω , ὑπό ὅς τις ἀργός πρός τις καιρός καί ἄπρακτος γίγνομαι · ἀλλά μετά ὁ ὕπνος ἐγείρω ὁρμητικός γίγνομαι · οὗτος καί ὁ θεός σφοδρός μετά ὁ μακροθυμία εἰμί κατά ὁ αὐτός οὐ αἰσθάνομαι ἐλπίζω . τις γάρ δή καί νῦν ποιέω ; πατάσσω ὁ ἐχθρός αὐτός εἰς ὁ ὀπίσω , ὄνειδος αἰώνιος δίδωμι αὐτός . εἰμί ὅς ὁ θεός πατάσσω εἰς ὁ ἔμπροσθεν , οὗτος δηλαδή , ὅς ὁ πληγή πρός ὠφέλεια γίγνομαι , καί ὁ μάστιξ ποιέω αὐτός δικαιοσύνη ἔχω · εἰς ὁ ὀπίσω δέ , ὅσος ὁ τιμωρία , ὥσπερ δή καί Φαραώ , σκληρύνω · οὗτος ὄνειδος αἰώνιος δίδωμι . πληγή γάρ ὁ κατά ὑπερβολή πονηρός καί ὑπόδειγμα ὁ νοσέω ἀμεταμέλητος γίγνομαι . ἤ ὅτι ὁ , εἰς ὁ ὀπίσω , σεμνός λόγος ὁ πάθος ὁ ἕδρα καλέω . καί ἀπωθέω ὁ σκήνωμα Ἰωσήφ , καί ὁ φυλή Ἐφραίμ οὐ ἐκλέγω . τέκνον γάρ ἀσεβής πατήρ εὐσεβής ὠφελέω οὐ εἴωθα . καί ἐκλέγω ὁ φυλή Ἰούδας , ὁ ὄρος ὁ Σιών , ὅς ἀγαπάω . καί μήv οὖον ὁ Φυλή ὁ Ἰούδας , ἀλλά ὁ Φυλή ὁ Βενιαμίν αὐτός τε ὁ Σιών καί Ἱεροσόλυμα ὁ ἀρχαῖος τυγχάνω · ἀλλά Ἰούδας λέγω ὁ ἐξομολογέομαι · οὗτος γάρ ὁ Ἰούδας ἑρμηνεύω . οὗτος φυλή ὁ ἐκκλησία . Ζεύς γάρ μετάνοια καί ἐξομολόγησις σῴζω παρά αὐτός ὁ ὄρος Σιών · ὅσπερ δή καί ἀγαπάω . Πῶς γάρ εἰμί τις σκοπεύω Θεός , οὗτος Σιών ὀνομάζω ; ἐπεί σκοπευτήριον ὁ Σιών ἑρμηνεύω . εἰμί δέ καί Σιών ὁ χωρίον λέγω εἰμί , οὐ ἐκεῖνος , φημί , Μιχαίας καί Ἠσαΐας γράφω , ὅτι Σιών ὡς ἀγρός ἀροτριόω , ἀλλά ὁ παρά ἐγώ , ὅσπερ ὁ θεός οὕτως ἀγαπάω , ὥστε ὅλος ἐν αὐτός παραδίδωμι ὁ μυστήριον , περί ὅς σαφῶς ἁρμόζω ὁ ἕπομαι . καί οἰκοδομέω ὡς μονόκερως ὁ ἁγίασμα αὐτός ἐν ὁ γῆ , θεμελιόω αὐτός εἰς ὁ αἰών . οὗτος εἰμί περί ὁ ἀρχαῖος λέγω , ὁ προφητεία ψεύδω . Πῶς γάρ εἰς ὁ αἰών θεμελιόω , ὅς οὐδέ ὁ ἴχνος σῴζω ; ἀλλά οὗτος θεμελιόω εἰς ὁ αἰών καί οἰκοδομέω ὡς μονόκερως , θεμέλιος αὐτός κέρας μονοειδής δίδωμι . οὐδέ γάρ εἰμί αὐτός διάφορος βαπτισμός , καθάπερ ὁ Ἰουδαῖος , οὐδέ περισπασμός πολύς περί Νουμηνίας καί καθαρμός καί σάββατον , οὐδέ θεός πολύς , καθάπερ ὁ ἐπιμένω ὁ ἀσέβεια ἔθνος , ἀλλά εἷς Κύριος , εἷς πίστις , εἷς βάπτισμα · ὅθεν αὐτός Πύλαι ᾍδης οὖον κατισχύω · λέγω δέ ὁ ὁ αἱρετικός στόμα . καί ἐκλέγω Δαυΐδ ὁ δοῦλος αὐτός , καί ἀναλαμβάνω αὐτός ἐκ ὁ ποίμνιον ὁ πρόβατον , ἐξόπισθεν ὁ λοχεύω λαμβάνω αὐτός . πάντως εἴρω , εἰμί ὁ κατά ὁ ἐκκλησία μυστήριον μιμνήσκω , τίς χάρις εἰς μέσος ἄγω ὁ Δαυΐδ , ἀρχαῖος πολύς οὗτος τυγχάνω ; ἐπεί πατήρ καί εἰκών εἰμί ὁ Χριστός . ὅθεν ἐκ ὁ ποίμνιον ὁ πρόβατον ἀναλαμβάνω , οὐ ἐκ ὁ ποίμνιον . πολλή γάρ ὁ Χριστός ποίμνη , ὁ μέν ἄνθρωπος , ὁ δέ ἄγγελος , ὁ δέ λογικός καί ὁρατής δύναμις · ὅστις καί λοχεύω , τουτέστιν ἐγκυμονέω . Ποίμνη γάρ ἄκαρπος οὐ ἔχω , ἀλλά πᾶς διά ὁ αὐτός φόβος κυοφορέω καί τίκτω σωτηρία . διόπερ καί Ἠσαΐας λέγω · ἀπό ὁ φόβος σύ , κύριος , ἐν γαστήρ λαμβάνω καί τίκτω , πνεῦμα σωτήριος σύ ποιέω ἐπί ὁ γῆ . ἐκεῖθεν ὁ Χριστός ἀναλαμβάνω · ὥστε τίς ποιέω ; ποιμαίνω Ἰακώβ ὁ δοῦλος αὐτός , καί Ἰσραήλ ὁ κληρονομία αὐτός . ὁ ἐκ ἔθνος δηλαδή λαός · Ἰακώβ γάρ οὗτος , ἐπεί πτερνίζω ὁ Ἰουδαῖος , λαμβάνω αὐτός ὁ πρωτότοκος · ἔτι δέ καί Ἰσραήλ · ὁράω γάρ ὁ θεός κατά ὁ καιρός ὁ μυστήριον πρόσωπον εἰς πρόσωπον . ὥσπερ ἐκεῖνος εἰς πρόσωπον . ὅτι2 δέ ποιμαίνω ὁ Θεός , ἀκούω ὁ Δαυΐδ λέγω οὗτος · Κύριος ποιμαίνω ἐγώ , καί οὐδείς ἐγώ ὑστερέω . Ἄκουος καί ὁ Χριστός · ἐγώ εἰμί ὁ ποιμήν ὁ καλός . καί ποιμαίνω αὐτός ἐν ὁ ἀκακία ὁ Καρδία αὐτός , καί ἐν ὁ σύνεσις ὁ χείρ αὐτός ὁδηγέω αὐτός . θεωρέω ὅτι σαφῶς περί ὁ Χριστός λέγω ; οὗτος γάρ κατά ἀλήθεια κακία Καρδία οὐ κτάομαι . ἐπεί κακία οὐ ποιέω , οὐδέ δόλος εὑρίσκω ἐν ὁ στόμα αὐτός . Σύνεσις δέ χείρ τοσοῦτος κτάομαι , ὥστε αὐτός τυφλός ὀμματόω , χωλός ὀρθόω , λεπρός καθαίρω , ὅλος ἁπλόος ἀναπλάσσω διαφθείρω ὁ ἄνθρωπος .