hesychius-illustrius.fragmenta 4.7.l
41 . Λεύκιππος ὁ Ἐλεάτης ἔλεγεν ἄπειρα εἶναι τὰ πάντα , καὶ εἰς ἄλληλα μεταβάλλειν · τό τε πᾶν εἶναι κενὸν , καὶ πλῆρες σωμάτων · τούς τε κόσμους γίνεσθαι , σωμάτων εἰς τὸ κενὸν ἐμπιπτόντων καὶ ἀλλήλοις περιπλεκομένων . Ἔκ τε τῆς κινήσεως κατὰ αὔξησιν γίνεσθαι τὴν τῶν ἀστέρων φύσιν . Φέρεσθαι δὲ τὸν ἥλιον ἐν μείζονι κύκλῳ παρὰ τὴν σελήνην · τὴν γῆν ὀχεῖσθαι περὶ τὸ μέσον δινουμένην · σχῆμά τε αὐτῆς τυμπανοειδὲς εἶναι . Πρῶτός τε ἀτόμους ἀρχὰς ὑπεστήσατο . Τὸ πᾶν ἄπειρόν φησι , τούτου δὲ τὸ μὲν πλῆρες εἶναι , τὸ δὲ κενόν . Καὶ στοιχεῖά φησι κόσμους τε [ ἐκ τούτων ] ἀπείρους εἶναι , καὶ διαλύεσθαι εἰς ταῦτα . Γίνεσθαι δὲ τοὺς κόσμους οὕτως · φέρεσθαι κατ’ ἀποτομὴν ἐκ τῆς ἀπείρου πολλὰ σώματα παντοῖα τοῖς σχήμασιν εἰς μέγα κενὸν , ἅπερ ἀθροισθέντα μίαν ἀπεργάζεσθαι δίνην , καθ’ ἣν προσκρούοντα καὶ παντοδαπῶς κυκλούμενα διακρίνεσθαι χωρὶς τὰ ὅμοια πρὸς τὰ ὅμοια · ἰσορρόπων δὲ διὰ τὸ πλῆθος μηκέτι δυναμένων περιφέρεσθαι , τὰ μὲν λεπτὰ χωρεῖν εἰς τὸ ἔξω κενὸν , ὥσπερ διαττόμενα · τὰ δὲ λοιπὰ συμμένειν , καὶ περιπλεκόμενα συγκατατρέχειν ἀλλάλοις , καὶ ποιεῖν πρῶτόν τι σύστημα σφαιροειδές . Τοῦτο δὲ οἷον ὑμένα ὑφίστασθαι , περιέχοντα ἐν ἑαυτῷ παντοῖα σώματα , ὧν κατὰ τὴν τοῦ μέσου ἀντέρεισιν περιδινουμένων , λεπτὸν γίνεσθαι τὸν πέριξ ὑμένα , συρρεόντων ἀεὶ τῶν συνεχῶν κατ’ ἐπίψαυσιν τῆς δίνης . Καὶ οὕτω γενέσθαι τὴν γῆν , συμμενόντων τῶν ἐνεχθέντων ἐπὶ τὸ μέσον . Αὐτόν τε πάλιν τὸν περιέχοντα οἷον ὑμένα αὔξεσθαι , κατὰ τὴν ἐπικράτησιν ( ἐπέκρυσιν D . ) τῶν ἔξωθεν σωμάτων · δίνῃ τε φερόμενον αὐτὸν ὧν ἂν ἐπιψαύσῃ , ταῦτα ἐπικτᾶσθαι · Τούτων δέ τινα συμπλεκόμενα ποιεῖν σύστημα , τὸ μὲν πρῶτον κάθυγρον καὶ πηλῶδες , ξηρανθέντα δὲ καὶ περιφερόμενα σὺν τῇ τοῦ ὅλου δίνῃ , εἶτ’ ἐκπυρωθέντα τὴν τῶν ἄστρων ἀποτελέσαι φύσιν . Εἶναι δὲ τὸν τοῦ ἡλίου κύκλον ἐξώτατον , τὸν δὲ τῆς σελήνης προσγειότατον , τῶν ἄλλων μεταξὺ τούτων ὄντων . Καὶ πάντα μὲν τὰ ἄστρα πυροῦσθαι διὰ τὸ τάχος τῆς φορᾶς , τὸν δὲ ἥλιον καὶ ὑπὸ τῶν ἀστέρων ἐκπυροῦσθαι , τὴν δὲ σελήνην ὀλίγον τοῦ πυρὸς μεταλαμβάνειν . Ἐκλείπειν δὲ ἥλιον καὶ σελήνην * , τῷ κεκλίσθαι τὴν γῆν πρὸς μεσημβρίαν . Τὰ δὲ πρὸς ἄρκτῳ ἀεί τε νίφεσθαι καὶ κατάψυχρα εἶναι καὶ πήγνυσθαι . Τὸν [ μὲν ] ἥλιον ἐκλείπειν σπανίως , τὴν δὲ σελήνην συνεχῶς , διὰ τὸ ἀνίσους εἶναι τοὺς κύκλους αὐτῶν . Εἶναι δὲ , ὥσπερ γενέσεις κόσμου , οὕτω καὶ αὐξήσεις καὶ φθίσεις [ καὶ φθορὰς ] κατά τινα ἀνάγκην , ἣν ὁποία ἐστὶν [ οὐ ] διασαφεῖ .
Lemmas: 41 . Λεύκιππος ὁ Ἐλεάτης λέγω ἤπειρος ἔρχομαι ὁ πᾶς , καί εἰς ἀλλήλων μεταβάλλω · ὁ τε πᾶς ἔρχομαι κενός , καί πλήρης σῶμα · ὁ τε κόσμος γίγνομαι , σῶμα εἰς ὁ κενός ἐμπίπτω καί ἀλλήλων περιπλέκω . ἐκ τε ὁ κίνησις κατά αὔξησις γίγνομαι ὁ ὁ ἀστήρ φύσις . φέρω δέ ὁ ἥλιος ἐν μέγας κύκλος παρά ὁ σελήνη · ὁ γῆ ὀχέω περί ὁ μέσος δινόω · σχῆμα τε αὐτηες͂ς τυμπανοειδής ἔρχομαι . Πρότερος τε ἄτομος ἀρχή ὑφίστημι . Τέ πᾶς ἄπειρος φημί , οὗτος δέ ὁ μέν πλήρης ἔρχομαι , ὁ δέ κενός . καί στοιχεῖον φημί κόσμος τε [ ἐκάς οὗτος ] ἤπειρος ἔρχομαι , καί διαλύω εἰς οὗτος . γίγνομαι δέ ὁ κόσμος οὕτως · φέρω κατά ἀποτομή ἐκ ὁ ἤπειρος πολύς σῶμα παντοῖος ὁ σχῆμα εἰς μέγας κενός , ὅς ἀθροίζω εἷς ἀπεργάζομαι δίνη , κατά ὅς προσκρούω καί παντοδαπής κυκλέω διακρίνω Χωρὶς ὁ ὅμοιος πρός ὁ ὅμοιος · ἰσόρροπος δέ διά ὁ πλῆθος μηκέτι δύναμαι περιφέρω , ὁ μέν λεπτός χωρέω εἰς ὁ ἔξω κενός , ὥσπερ διαττάω · ὁ δέ λοιπός συμμένω , καί περιπλέκω συγκατατρέχω ἀλλήλων , καί ποιέω πρότερος τίς σύστημα σφαιροειδής . Τοῦτης δέ οἷος ὑμήν ὑφίστημι , περιέχω ἐν ἑαυτοῦ παντοῖος σῶμα , ὅς κατά ὁ ὁ μέσος ἀντέρεισις περιδινέω , λεπτός γίγνομαι ὁ πέριξ ὑμήν , συρρέω ἀεί ὁ συνεχής κατά ἐπίψαυσις ὁ δίνη . καί οὕτως γίγνομαι ὁ γῆ , συμμένω ὁ φέρω ἐπί ὁ μέσος . αὐτός τε πάλιν ὁ περιέχω οἷος ὑμήν αὐξάνω , κατά ὁ ἐπικράτησις ( ἐπέκρυσις D . ) ὁ ἔξωθεν σῶμα · δίνη τε φέρω αὐτός ὅς ἄν ἐπιψαύω , οὗτος ἐπικτάομαι · Τ́ουτον δέ τις συμπλέκω ποιέω σύστημα , ὁ μέν πρῶτος κάθυγρος καί πηλώδης , ξηραίνω δέ καί περιφέρω σύν ὁ ὁ ὅλος δίνη , εἶτα ἐκπυρόω ὁ ὁ ἄστρον ἀποτελέω φύσις . εἰμί δέ ὁ ὁ ἥλιος κύκλος ἔξος , ὁ δέ ὁ σελήνη πρόσγειος , ὁ ἄλλος μεταξύ οὗτος εἰμί . καί πᾶς μέν ὁ ἄστρον πυρόω διά ὁ τάχος ὁ φορά , ὁ δέ ἥλιος καί ὑπό ὁ ἀστήρ ἐκπυρόω , ὁ δέ σελήνη ὀλίγος ὁ πυρός μεταλαμβάνω . ἐκλείπω δέ ἥλιος καί σελήνη * , ὁ κλίνω ὁ γῆ πρός μεσημβρία . Τά δέ πρός ἄρκτος ἀεί τε νίφω καί κατάψυχρος ἔρχομαι καί πήγνυμι . Τώς [ μέν ] ἥλιος ἐκλείπω σπανίως , ὁ δέ σελήνη συνεχής , διά ὁ ἄνισος ἔρχομαι ὁ κύκλος αὐτός . εἰμί δέ , ὥσπερ γένεσις κόσμος , οὕτως καί αὔξησις καί φθίσις [ καί φθορά ] κατά τις ἀνάγκη , ὅς ὁποῖος εἰμί [ οὐ ] διασαφέω .