heron.de-automatis 1.9
IX Ἡ δὲ ἐν τῷ ὀρθογωνίῳ παραλληλογράμμῳ πορεία τοῦ πλινθίου ἔσται τόνδε τὸν τρόπον . Ἔστω γὰρ πλινθίον τὸ ΑΒΓ∠ , ἐν ᾧ ἄξων ἔστω ὁ ΕΖ συμφυεῖς ἔχων τροχοὺς τοὺς ΗΘ , ΚΛ , ὁ δὲ τρίτος τροχὸς ἔστω ὁ ΜΝ , διʼ ὧν | ἥ τε πορεία καὶ ἡ ἀποπορεία γίνεται , ὡς προγέγραπται . ἔστω δὲ καὶ ἕτερος ἄξων ὁ ΞΟ συμφυεῖς ἔχων τροχοὺς τοὺς ΠΡ , ΣΤ καὶ ὁμοίως τὸν ΥΦ . ἐπάνω δὲ ἔστω ὁ ΞΟ ἄξων τοῦ ΕΖ ἄξονος ἀπέχων ἀπὸ τοῦ ΚΖ ἄξονος ἱκανόν . δυνάσθωσαν δὲ οἱ ΠΡ , ΣΤ τροχοὶ σὺν τῷ ΞΟ ἄξονι μετεωρίζεσθαι καὶ ταπεινοῦσθαι , ὡς ἑξῆς ἐροῦμεν · ὁμοίως δὲ καὶ ὁ ΥΦ τροχός . ἐὰν οὖν καταβιβάσωμεν τοὺς ΠΡ , ΣΤ , ΥΦ τροχούς , ὥστε ἐπικαθίσαι τῷ ἐδάψει , μετεωρισθήσονται οἱ ΗΘ , ΚΛ , ΜΝ τροχοὶ ἀπὸ τοῦ ἐδάφους , καὶ ποιήσεται τὴν πορείαν τὸ πλινθίον διὰ τῶν ΠΡ , ΣΤ , ΥΦ · καὶ ἀνασπασθέντος τοῦ ΞΟ ἄξονος , ὥστε πάλιν τοὺς ΗΘ , ΚΛ , ΜΝ ἐπικαθῖσαι τῷ ἐδάφει , δι᾿ αὐτῶν τὴν ἑτέραν τοῦ παραλληλογράμμου πλευρὰν πορευθήσεται τὸ πλινθίον . εἶτα πάλιν στάντος αὐτοῦ καταβιβασθήσονται οἱ ΠΡ , ΣΤ , ΥΦ , καὶ πάλιν δι᾿ αὐτῶν τὴν ἑτέραν τοῦ παραλληλογράμμου πλευρὰν ἐνεχθήσεται τὸ πλινθίον . καὶ τούτου ἐναλλὰξ γινομένου , ὁσάκις ἐὰν προαιρώμεθα ἐλεύσεται ἐπὶ τὸ παραλληλόγραμμον τὸ πλινθίον . πορείας δὲ μονὰς ποιήσεται , ὡς ἂν προαιρώμεθα , διά τε τῶν τῆς σπάρτου ἐπειλήσεων καὶ τῶν χαλασμάτων . Ἵνα οὖν μὴ τὸ βάρος τῆς λείας σφοδρότερον καταφερόμενον ἐν τῇ σύριγγι ταχεῖαν ποιῆται τὴν τοῦ πλινθίου κίνησιν , ἐμβαλοῦμεν ἐν τῇ σύριγγι κοῦφόν τι καὶ λεπτὸν καὶ γλίσχρον , οἷον κέγχρον ἢ νᾶπυ , εἰς ὅ ἐπικείσεται ἡ λεία . τρυπήσομεν δὲ τὸν πυθμένα τῆς σύριγγος συμμέτρῳ τρυπήματι , ὃ κλειθρίῳ ἀνοιχθήσεταί τε καὶ κλεισθήσεται ἐκδεθὲν σπάρτῳ , ἧς τὸ ἄκρον ἐκτὸς διὰ τρυπήματος φανερὸν ἡμῖν ἔσται , ὅπως ὅταν βουλώμεθα κινεῖσθαι τὸ πλινθίον , ἐπιλαμβανόμενοι τῆς σπάρτου λεληθότως ἀνοίξωμεν τὸ κλειθρίον . καὶ οὕτως τῆς κέγχρου ῥεούσης ἡρέμα εἰς τὴν ὑποκειμένην βάσιν , κινεῖ τὸ πλινθίον . ἵνα δὲ μὴ ἅμα τῷ ἀνοιχθῆναι τὸ κλειθρίον ὁρμὴν τὸ πλινθίον λάβῃ , ἕξει μικρὸν χαλασμάτιον ἡ σπάρτος , ὅπως ὀλίγης κέγχρου ἐκρυείσης τότε ταθεῖσα κινήσει τὸ πλινθίον .
Lemmas: IX ὁ δέ ἐν ὁ ὀρθογώνιον παραλληλόγραμμος πορεία ὁ πλινθίον εἰμί ὅδε ὁ τρόπος . εἰμί γάρ πλινθίον ὁ ΑΒΓ , ἐν ὅς ἄξων εἰμί ὁ ΕΖ συμφυής ἔχω τροχός ὁ ΗΘ , ΚΛ , ὁ δέ τρίτος τροχός εἰμί ὁ ΜΝ , διά ὅς | ὁ τε πορεία καί ὁ ἀποπορεία γίγνομαι , ὡς προγράφω . εἰμί δέ καί ἕτερος ἄξων ὁ ΞΟ συμφυής ἔχω τροχός ὁ ΠΡ , ΣΤ καί ὅμοιος ὁ ΥΦ . ἐπάνω δέ εἰμί ὁ ΞΟ ἄξων ὁ ΕΖ ἄξων ἀπέχω ἀπό ὁ ΚΖ ἄξων ἱκανός . δύναμαι δέ ὁ ΠΡ , ΣΤ τροχός σύν ὁ ΞΟ ἄξων μετεωρίζω καί ταπεινόω , ὡς ἑξῆς λέγω · ὅμοιος δέ καί ὁ ΥΦ τροχός . ἐάν οὖν καταβιβάζω ὁ ΠΡ , ΣΤ , ΥΦ τροχός , ὥστε ἐπικαθίζω ὁ ἔδαφος , μετεωρίζω ὁ ΗΘ , ΚΛ , ΜΝ τροχός ἀπό ὁ ἔδαφος , καί ποιέω ὁ πορεία ὁ πλινθίον διά ὁ ΠΡ , ΣΤ , ΥΦ · καί ἀνασπάω ὁ ΞΟ ἄξων , ὥστε πάλιν ὁ ΗΘ , ΚΛ , ΜΝ ἐπικαθίω ὁ ἔδαφος , διά αὐτός ὁ ἕτερος ὁ παραλληλόγραμμος πλευρά πορεύω ὁ πλινθίον . εἶτα πάλιν ἵστημι αὐτός καταβιβάζω ὁ ΠΡ , ΣΤ , ΥΦ , καί πάλιν διά αὐτός ὁ ἕτερος ὁ παραλληλόγραμμος πλευρά ἐνεχθέω ὁ πλινθίον . καί οὗτος ἐναλλάξ γίγνομαι , ὁσάκις ἐάν προαίρω ἔρχομαι ἐπί ὁ παραλληλόγραμμος ὁ πλινθίον . πορεία δέ μονή ποιέω , ὡς ἄν προαίρω , διά τε ὁ ὁ σπάρτος ἐπείλησις καί ὁ χάλασμα . ἵνα οὖν μή ὁ βάρος ὁ λεία σφοδρός καταφέρω ἐν ὁ σῦριγξ ταχύς ποιέω ὁ ὁ πλινθίον κίνησις , ἐμβάλλω ἐν ὁ σῦριγξ κοῦφος τις καί λεπτός καί γλίσχρος , οἷος κέγχρος ἤ νᾶπυ , εἰς ὅς ἐπίκειμαι ὁ λεία . τρυπάω δέ ὁ πυθμήν ὁ σῦριγξ σύμμετρος τρύπημα , ὅς κλειθρίον ἀνοίγνυμι τε καί κλείω ἐκδέω σπάρτον , ὅς ὁ ἄκρον ἐκτός διά τρύπημα φανερός ἐγώ εἰμί , ὅπως ὅταν βούλομαι κινέω ὁ πλινθίον , ἐπιλαμβάνω ὁ σπάρτος λεληθότως ἀνοίγνυμι ὁ κλειθρίον . καί οὕτως ὁ κέγχρος ῥέω ἡρέμα εἰς ὁ ὑπόκειμαι βάσις , κινέω ὁ πλινθίον . ἵνα δέ μή ἅμα ὁ ἀνοίγνυμι ὁ κλειθρίον ὁρμή ὁ πλινθίον λαμβάνω , ἔχω μικρός χαλασμάτιον ὁ σπάρτος , ὅπως ὀλίγος κέγχρος ἐκρέω τότε τείνω κινέω ὁ πλινθίον .