heraclitus-1ce.allegoriae-quaestiones-homericae 43
Ταυτὶ μὲν ἴσως ἐλάττω τεκμήρια περὶ τῶν ἠλληγορημένων . ἐπὶ μέντοι τῆς ὁπλοποιίας μεγάλῃ τινὶ καὶ κοσμοτόκῳ διανοίᾳ τὴν τῶν ὅλων περιήθροισε γένεσιν . ὅθεν γὰρ αἱ πρῶται τοῦ παντὸς ἔφυσαν ἀρχαὶ , καὶ τίς ὁ τούτων δημιουργὸς , καὶ πῶς ἕκαστα πληρωθέντα διεκρίθη , σαφέσι τεκμηρίοις παρέστησε , τὴν Ἀχιλλέως ἀσπίδα τῆς κοσμικῆς περιόδου χαλκευσάμενος εἰκόνα . καὶ τὸ πρῶτον ὑπεστήσατο τῆς παντελοῦς δημιουργίας νύκτα καιρόν . ἐπειδήπερ αὕτη χρόνου πτερὰ πάτρια πρεσβεῖα κεκλήρωται , καὶ πρὶν ἢ δια κριθῆναι τὰ νῦν βλεπόμενα , νὺξ ἦν τὸ σύμπαν , ὃ δὴ χάος ποιητῶν ὀνομάζουσι παῖδες . οὐ γὰρ οὕτως ἄθλιόν τινα καὶ κακοδαίμονα παρεισάγει τὸν Ἥφαιστον , ὡς μηδὲ νυκτὸς ἀνάπαυσιν ἔχειν τῆς χειρωνακτικῆς ἐργασίας , ὅπου γε καὶ παρ’ ἀνθρώποις ἄθλιον εἶναι δοκεῖ τὸ μηδὲ νυκτὸς τῶν πόνων ἐκεχειρίαν ἄγειν . ἀλλ’ οὐκ ἐστὶ ταῦτα χαλκεύων Ἀχιλλεῖ πανοπλίαν Ἥφαιστος , οὐδ’ ἐν οὐρανῷ βουνοὶ χαλκοῦ καὶ κασσιτέρου , ἀργύρου τε καὶ χρυσοῦ εἰσίν . ἀμήχανον γὰρ τὰς ἀηδεῖς καὶ φιλαργύρους γῆς νόσους ἐπ’ οὐρανὸν ἀναβῆναι . φυσικῶς δὲ τῆς ἀμόρφου ποτὲ καὶ μὴ διακεκριμένης ὕλης τὸν καιρὸν ἀποφηνάμενος εἶναι νύκτα , δημιουργόν , ἡνίκα ἔμελλε πάντα μορφοῦσθαι , τὸν Ἥφαιστον ἐπέστησε , τουτέστι τὴν θερμὴν οὐσίαν · πυρὸς γὰρ δὴ , κατὰ τὸν φυσικὸν Ἡράκλειτον , ἀμοιβῇ τὰ πάντα γίνεται . ὅθεν συνοικοῦσαν οὐκ ἀπιθάνως τῷ τῶν ὅλων ἀρχιτέκτονι πεποίηκε τὴν Χάριν . ἔμελλε γὰρ ἤδη τῷ κόσμῳ χαριεῖσθαι τὸν ἴδιον κόσμον . ὗλαι δὲ τίνες αὐτῷ τῆς κατασκευῆς ; χαλκὸν δ’ ἐν πυρὶ βάλλεν ἀτειρέα κασσίτερόν τε . εἰ μὲν Ἀχιλλεῖ κατεσκεύαζε πανοπλίαν , πάντ’ ἔδει χρυσὸν εἶναι · καὶ γὰρ οἶμαι σχέτλιον , Ἀχιλλέα μηδὲ Γλαύκῳ κατὰ τὴν πολυτέλειαν ἴσον εἶναι . νῦν δὲ τὰ τέτταρα στοιχεῖα κίρναται . καὶ χρυσὸν μὲν ὠνόμασε τὴν αἰθεριώδη φύσιν , ἄργυρον δὲ τὸν αὐτῇ τῇ χροιᾷ συνομοιούμενον ἀέρα · χαλκὸς δὲ καὶ κασσίτερος , ὕδωρ τε καὶ γῆ προσαγορεύεται διὰ τὴν ἐν ἀμφοτέροις βαρύτητα . πρώτη δ’ ἀπὸ τούτων τῶν στοιχείων ἀσπὶς ὑπ’ αὐτοῦ χαλκεύεται , σφαιροειδὲς ἔχουσα τὸ σχῆμα , ὑφ’ οὗ τὸν κόσμον ἡμῖν ἐμφανῶς ἐσήμηνεν . ὃν οὐκ ἀπὸ τῆς ὁπλοποιίας μόνον , ἀλλὰ καὶ δι’ ἄλλων τεκμηρίων ὑφίσταται κυκλοειδῆ .
Lemmas: οὗτος μέν ἴσως μικρός τεκμήριον περί ὁ ἀλληγορέω . ἐπί μέντοι ὁ ὁπλοποιία μέγας τις καί κοσμοτόκος διάνοια ὁ ὁ ὅλος περιτρέω γένεσις . ὅθεν γάρ ὁ πρῶτος ὁ πᾶς φύω ἀρχή , καί τίς ὁ οὗτος δημιουργός , καί πῶς ἕκαστος πληρόω διακρίνω , σαφής τεκμήριον παρίστημι , ὁ Ἀχιλλεύς ἀσπίς ὁ κοσμικός περίοδος χαλκεύω εἰκών . καί ὁ πρῶτος ὑφίστημι ὁ παντελής δημιουργία νύξ καιρός . ἐπεί οὗτος χρόνος πτερόν πάτριος πρεσβεῖον κληρόω , καί πρίν ἢ διά κρίνω ὁ νῦν βλέπω , νύξ εἰμί ὁ σύμπας , ὅς δή χάος ποιητής ὀνομάζω παῖς . οὖον γάρ οὕτως ἄθλιος τις καί κακοδαίμων παρεισάγω ὁ Ἥφαιστος , ὡς μηδέ νύξ ἀνάπαυσις ἔχω ὁ χειρωνακτικός ἐργασία , ὅπου γε καί παρά ἄνθρωπος ἄθλιος εἰμί δοκέω ὁ μηδέ νύξ ὁ πόνος ἐκεχειρία ἄγω . ἀλλά οὐ εἰμί οὗτος χαλκεύω Ἀχιλλεύς πανοπλία Ἥφαιστος , οὐδέ ἐν οὐρανός βουνός χαλκός καί κασσίτερος , ἄργυρος τε καί χρυσός εἰμί . ἀμήχανος γάρ ὁ ἀηδής καί φιλάργυρος γῆ νόσος ἐπί οὐρανός ἀναβαίνω . φυσικός δέ ὁ ἄμορφος ποτέ καί μή διακρίνω ὕλη ὁ καιρός ἀποφαίνω εἰμί νύξ , δημιουργός , ἡνίκα μέλλω πᾶς μορφόω , ὁ Ἥφαιστος ἐφίστημι , τουτέστι ὁ θερμός οὐσία · πυρός γάρ δή , κατά ὁ φυσικός Ἡράκλειτος , ἀμοιβή ὁ πᾶς γίγνομαι . ὅθεν συνοικέω οὐ ἀπίθανος ὁ ὁ ὅλος ἀρχιτέκτων ποιέω ὁ Χάρις . μέλλω γάρ ἤδη ὁ κόσμος χαρίζομαι ὁ ἴδιος κόσμος . ὕλη δέ τίς αὐτός ὁ κατασκευή ; χαλκός δέ ἐν πῦρ βάλλω ἀτειρής κασσίτερος τε . εἰμί μέν Ἀχιλλεύς κατασκευάζω πανοπλία , πᾶς ἐσθίω χρυσός εἰμί · καί γάρ οἴομαι σχέτλιος , Ἀχιλλεύς μηδέ Γλαῦκος κατά ὁ πολυτέλεια ἴσος εἰμί . νῦν δέ ὁ τέσσαρες στοιχεῖον κεράννυμι . καί χρυσός μέν ὀνομάζω ὁ αιθεριώδης φύσις , ἄργυρος δέ ὁ αὐτός ὁ χροιά συνομοιόομαι ἀήρ · χαλκός δέ καί κασσίτερος , ὕδωρ τε καί γῆ προσαγορεύω διά ὁ ἐν ἀμφότερος βαρύτης . πρῶτος δέ ἀπό οὗτος ὁ στοιχεῖον ἀσπίς ὑπό αὐτός χαλκεύω , σφαιροειδής ἔχω ὁ σχῆμα , ὑπό ὅς ὁ κόσμος ἐγώ ἐμφανής σημαίνω . ὅς οὐ ἀπό ὁ ὁπλοποιία μόνος , ἀλλά καί διά ἄλλος τεκμήριον ὑφίστημι κυκλοειδής .