gregorius-nyssenus.orationes-viii-de-beatitudinibus pg044_0626.2
Καὶ ὅτι πρὸς τοῦτο μάλιστα τὸ πάθος ὁ λόγος βλέπει , δηλὸν ἐστὶν ἐκ τοῦ μετὰ τὴν ταπεινοφροσύνην νομοθετῆσαι ἡμῖν τὴν πραότητα . Ἔοικε γὰρ ἐχεσθαι τοῦ ἑτέρου τὸ ἕτερον , καὶ οὖν μήτηρ τὴς εἶναι τῆς κατὰ τὸ πρᾶον ἕξεως ἢ τῆς ταπεινοφροσύνης κατάστασις . Εἰ γὰρ ὑφελὼς τοῦ ἤθους τὸν τύπον , καιρὸν οὐκ ἔχει τὸ κατὰ θυμὸν ἐγενεσθαι πάθος . Ὑβρις γὰρ καὶ ἀτιμία τῆς τοιαύτης ἀρρώστιας τοῖς ὀργιζομένοις αἰτία γίνεται . Ἀτιμία δὲ οὐχ ἄπτεται τοῦ αὐτὸν ταπεινοφροσύνην παιδαγωγήσαντος . Ἡ γὰρ τις κεχαθαρμένον ἔχει τὸν λογισμὸν ἐκ τῆς ἀνθρωπίνης ἀπάτης , καὶ βλέπει τὸ οὐσιῶν τῆς φύσεως ἢ συγκεκληρωται , ἀφ᾽ οἷας ἀρχῆς τὴν σύστασιν ἔχει , καὶ εἰς ὅ τι φέρεται τέλος τὸ βραχὺ καὶ ὠκύμορον τῆς τῆδε ζωῆς , καὶ τὸν συνεξευγμένον τῇ σαρκὶ ῥύπον , καὶ τὸ πενιχρὸν τῆς φύσεως , τὸ μὴ εἶναι αὐτὴν αὐτάρκη δι᾽ ἑαυτῆς πρὸς τὴν ἰδίαν σύστασιν , εἰ μὴ τῇ περιουσίᾳ τῶν ἀλόγων τὸ ἐνδὸν ἀναπληρώσειεν · λύπας τε πρὸς τούτοις καὶ πένθη καὶ συμφοράς , τὰς τε πολυτρόπους τῶν νοσημάτων ἰδᾶς , αἷς ὑπόκειται ἢ ἀνθρωπίνη ζωή , ὧν οὐχ ἕστιν ὅτις ἐκ φύσεως ἀτελὴς ἐστι καὶ ἐλεύθερος . Ταῦτα δι᾽ ἀκριβείας κεκαθαρισμένῳ τῷ τῆς ψυχῆς ὀφθαλμῷ βλέποντι , οὐχ ἂν ῥαδίως πρὸς τὰς τῶν τιμῶν ἐλλείψεις ἀγανακτήσειεν . Τὸ ἐναντίον μὲν οὖν ἀπάτην ἡγήσεται τὴν ἐπὶ τινὶ προσαγομένῃ αὐτῷ παρὰ τοῦ πέλας τιμῇ , οὐχ ὄντος ἡμῖν ἐν τῇ φύσει τοιούτου τινὸς , ὃ δύναται τὴν πρὸς τὸ τιμῶν κοινωνίαν ἔχειν , εἰ μὴ κατὰ ψυχὴν μόνον , ἧς ἢ τιμὴ οὐχ ἀπὸ τῶν κατὰ τὸν κόσμον τούτων ἐπιζητουμένων συνἰσταται . Τὸ γὰρ ἐπὶ πλούτῳ κομπάζειν , ἢ γενέσεμνῦνεσθαι , ἢ πρὸς δόξαν ὁρᾶν , ἢ τὸ δοκεῖν ὑπὲρ τὸν πέλας εἶναι , δι᾽ ὧν αἱ ἀνθρώπινοι πληροῦνται τιμαί · ταῦτα πάντα καθαίρεσις τῆς ψυχικῆς τιμῆς καὶ ἔνειδος γίνονται , ὡς μὴ ἂν ἐλέσθαι τὸν λελογισμένον τοιούτῳ τινὶ τὸ καθαρὸν τῆς ψυχῆς κατακλύνεσθαι . Τὸ δὲ οὕτως ἔχειν οὐδὲν ἕτερον , ἢ ἐν ἕξει βαθεῖα τῆς ταπεινοφροσύνης ἐστὶν εἶναι , ἧς κατορθώσεως , οὐδεμία ἐστὶν ὁ θυμὸς κατὰ τῆς ψυχῆς ἕξει . Τούτου δὲ μὴ παρόντος , ὁ ἡρεμᾶς τε καὶ ἡσύχιος κατορθούται βίος · ὅπερ οὐδὲν ἕτερον , εἰ μὴ πραότης ἐστιν , ἧς τὸ πέρας μακαρισμὸς καὶ οὐρανίας γῆς κληρονομία , ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ , ᾧ ἢ δόξα καὶ τὸ κράτος , εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν .
Lemmas: καί ὅτι πρός οὗτος μάλιστα ὁ πάθος ὁ λόγος βλέπω , δῆλος εἰμί ἐκ ὁ μετά ὁ ταπεινοφροσύνη νομοθετέω ἐγώ ὁ πραότης . ἔοικα γάρ ἔχω ὁ ἕτερος ὁ ἕτερος , καί οὖν μήτηρ σής εἰμί ὁ κατά ὁ πρᾶος ἕξις ἢ ὁ ταπεινοφροσύνη κατάστασις . εἰμί γάρ ὑφαιρέω ὁ ἦθος ὁ τύπος , καιρός οὐ ἔχω ὁ κατά θυμός γίγνομαι πάθος . ὕβρις γάρ καί ἀτιμία ὁ τοιοῦτος αρρώστια ὁ ὀργίζω αἰτία γίγνομαι . ἀτιμία δέ οὐ ἄπτω ὁ αὐτός ταπεινοφροσύνη παιδαγωγέω . ὁ γάρ τις καθαίρω ἔχω ὁ λογισμός ἐκ ὁ ἀνθρώπινος ἀπάτη , καί βλέπω ὁ οὐσία ὁ φύσις ἢ συγκληρόω , ἀπό οἶς ἀρχή ὁ σύστασις ἔχω , καί εἰς ὅς τίς φέρω τέλος ὁ βραχύς καί ὠκύμορος ὁ τῆδε ζωή , καί ὁ συνεκφεύγω ὁ σάρξ ῥύπος , καί ὁ πενιχρός ὁ φύσις , ὁ μή εἰμί αὐτός αὐτάρκης διά ἑαυτοῦ πρός ὁ ἴδιος σύστασις , εἰμί μή ὁ περιουσία ὁ ἄλογος ὁ ἐνδίδωμι ἀναπληρόω · λύπη τε πρός οὗτος καί πένθος καί συμφορά , ὁ τε πολύτροπος ὁ νόσημα ἀδμ-ῆτις , ὅς ὑπόκειμαι ἢ ἀνθρώπινος ζωή , ὅς οὐ ἕστiν ὅστις ἐκ φύσις ἀτελής εἰμί καί ἐλεύθερος . οὗτος διά ἀκρίβεια καθαρίζω ὁ ὁ Ψυχή ὀφθαλμός βλέπω , οὐ εἄν ῥᾳδίως πρός ὁ ὁ τιμή ἔλλειψις ἀγανακτέω . ὁ ἐναντίος μέν οὖν ἀπάτη ἡγέομαι ὁ ἐπί τις προσάγω αὐτός παρά ὁ πέλας τιμή , οὐ εἰμί ἐγώ ἐν ὁ φύσις τοιοῦτος τις , ὅς δύναμαι ὁ πρός ὁ τιμή κοινωνία ἔχω , εἰμί μή κατά ψυχή μόνος , ὅς ἢ τιμή οὐ ἀπό ὁ κατά ὁ κόσμος οὗτος ἐπιζητέω συνίστημι . ὁ γάρ ἐπί πλοῦτος κομπάζω , ἢ γενεσεμνυνω , ἢ πρός δόξα ὁράω , ἢ ὁ δοκέω ὑπέρ ὁ πέλας εἰμί , διά ὅς ὁ ἀνθρώπινος πληρόω τιμή · οὗτος πᾶς καθαίρεσις ὁ ψυχικός τιμή καί ἔνειδος γίγνομαι , ὡς μή εἄν αἱρέω ὁ λογίζομαι τοιοῦτος τις ὁ καθαρός ὁ Ψυχή κατακλίνω . ὁ δέ οὕτως ἔχω οὐδείς ἕτερος , ἢ ἐν ἔχω βαθύς ὁ ταπεινοφροσύνη εἰμί εἰμί , ὅς κατόρθωσις , οὐδείς εἰμί ὁ θυμός κατά ὁ Ψυχή ἔχω . οὗτος δέ μή πάρειμι , ὁ ἠρέμα τε καί Ἡσύχιος κατορθόω βίος · ὅσπερ οὐδείς ἕτερος , εἰμί μή πραότης εἰμί , ὅς ὁ πέρας μακαρισμός καί οὐράνιος γῆ κληρονομία , ἐν Χριστός Ἰησοῦς , ὅς ἢ δόξα καί ὁ κράτος , εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .