gregorius-nyssenus.orationes-viii-de-beatitudinibus pg044_0649.4
Ὅπερ παθεῖν εἰκὸς τοὺς ἐκ τινος ὑψηλῆς ἀκρωρείας εἰς ἄγνεις τι κατακύπτοντας πέλᾶγος , τοῦτό μοι πέπονθεν ἡ διάνοια , ἐκ τῆς ὑψηλῆς τοῦ Κυρίου φωνῆς , ὡς ἀπὸ τινος κορυφῆς ὄρους , εἰς τὸ ἀδιεξίτητον τῶν νοημάτων βλέπουσα βάθος . Καθὰπερ γὰρ ἐν πολλοῖς τῶν παραθαλασσίων ἐστὶν ἰδεῖν ὄρος ἡμιτόμον , κατὰ τὸ παράλιον μέρος ἀπὸ κορυφῆς ἐπὶ τὸ βάθος δι' εὐθείας ἀπεξεσμένον , οὐ κατὰ τὸ ἄνω πέρας ἄκρα τις προβεβλημένη πρὸς τὸν βυθὸν ἐπιένευεσιν · ὅπερ οὖν παθεῖν εἰκός , τὸν ἀπὸ τῆς τοιαύτης σκοπίας , ἐκ πολλοῦ τοῦ ὕψους ἐπὶ τὴν τῷ βάθει διακύπτοντα θάλασσαν · οὕτω ; ἰληγμὴ μου τῷ ψυχῇ , ἐν τῇ μεγάλῃ ταύτῃ τοῦ Κυρίου φωνῇ γενόμενῃ μετέωρος · Μακάριοι οἱ καθαροὶ τῇ καρδίᾳ , ὅτι αὐτοὶ τὸν Θεὸν ὄψονται . Θεὸς πρόκειται τοῖς τὴν καρδίαν ἐκκαθαριθεῖσι τὸ θέαμα . Θεὸν οὐδεὶς ἑώρακε πώποτε , καθὼς φησιν Ἰωάννης ὁ μέγας · ἐπιψηφίζει δὲ καὶ Παῦλος ὁ ὑψηλὸς τὴν διάνοιαν , εἰπὼν ὅτι Ὑπὲρ εἶδεν οὐδεὶς ἀνθρώπων , οὔτε ἰδεῖν δύναται . Αὕτη ἐστὶν ἡ λεία καὶ ἀπότομος πέτρα , ἡ μηδεμίαν ἐφ' ἑαυτῆς τῶν νοημάτων βάσιν ὑποδεικνύουσα , ἣν καὶ ὁ Μωϋσῆς ὡσαύτως ἀπρόσιτον τοῖς καθ' ἑαυτὸν δόγμασιν ἀπεφήνατο , ὡς μηδαμοῦ δύνασθαι προσβῆναι ἡμῶν τὴν διάνοιαν , πάσης ἀντιλήψεως ἀποδυνθείσης διὰ τῆς ἀποφάσεως . Οὐχ ἵστι γὰρ , φησίν , ὅστις ὄψεται Κύριον , καὶ ζήσεται . Ἄλλὰ μὴν αἰώνιος ζωὴ τὸ ἰδεῖν ἐστὶ τὸν Θεόν . Τοῦτο δὲ ἀμήχανον οἱ στυλοὶ τῆς πίστεως , Ἰωάννης καὶ Παῦλος καὶ Μωϋσῆς διορίζονται . Ὁρᾷς τὸν ζάγνον , ᾧ ψυχὴ πρὸς τὸ βάθος τῶν ἐν τῷ λόγῳ θεωρουμένων συνελκύεται ; Εἰ ζωὴ ὁ Θεός , ὁ μὴ ἰδὼν αὐτόν , τὴν ζωὴν οὐ βλέπει · τὸ μὴ δύνασθαι ἰδεῖν Θεόν , οἱ θεοφόροι τῶν προφητῶν τε καὶ ἀποστόλων διαμαρτυρόνται . Εἰς τί τοῖς ἀνθρώποις ἡ ἐλπίς ; περιίσταται ; Ἄλλ' ὑποστρίζει καταπίπτουσαν τὴν ἐλπίδα ὁ Κύριος .
Lemmas: ὅπερ πάσχω εἰκός ὁ ἐκ τις ὑψηλός ἀκρώρεια εἰς ἀγνέω τίς κατακύπτω πέλαγος , οὗτος ἐγώ πάσχω ὁ διάνοια , ἐκ ὁ ὑψηλός ὁ κύριος φωνή , ὡς ἀπό τις κορυφή ὄρος , εἰς ὁ ἀδιεξίτητος ὁ νόημα βλέπω βάθος . καθά γάρ ἐν πολύς ὁ παραθαλάσσιος εἰμί ὁράω ὄρος ἡμίτομον , κατά ὁ παράλιος μέρος ἀπό κορυφή ἐπί ὁ βάθος διά εὐθύς ἀπεξεισμένω , οὖον κατά ὁ ἄνω πέρας ἄκρος τις προβάλλω πρός ὁ βυθός ἐπινεύω · ὅσπερ οὖν πάσχω εἰκός , ὁ ἀπό ὁ τοιοῦτος σκοπιά , ἐκ πολύς ὁ ὕψος ἐπί ὁ ὁ βάθος διακύπτω θάλασσα · οὗτος ; ἰληγμὴ ἐγώ ὁ Ψυχή , ἐν ὁ μέγας οὗτος ὁ κύριος φωνή γίνομαι μετέωρος · Μακάριος ὁ καθαρός ὁ Καρδία , ὅτι αὐτός ὁ θεός ὁράω . θεός πρόκειμαι ὁ ὁ Καρδία ἐκκαθαρίζω ὁ θέαμα . θεός οὐδείς ὁράω πώποτε , καθώς φημί Ἰωάννης ὁ μέγας · ἐπιψηφίζω δέ καί Παῦλος ὁ ὑψηλός ὁ διάνοια , εἶπον ὅτι ὑπέρ ὁράω οὐδείς ἄνθρωπος , οὔτε ὁράω δύναμαι . ἄτη εἰμί ὁ λεῖος καί ἀπότομος πέτρα , ὁ μηδείς ἐπί ἑαυτοῦ ὁ νόημα βάσις ὑποδείκνυμι , ὅς καί ὁ Μωϋσῆς ὡσαύτως ἀπρόσιτος ὁ κατά ἑαυτοῦ δόγμα ἀποφαίνω , ὡς μηδαμοῦ δύναμαι προσβαίνω ἐγώ ὁ διάνοια , πᾶς ἀντίληψις ἀποδύνω διά ὁ ἀπόφασις . οὐχ ἵστημι γάρ , φημί , ὅστις ὁράω κύριος , καί ζῶ . ἀλλά μήv αἰώνιος ζωή ὁ ὁράω εἰμί ὁ Θεός . οὗτος δέ ἀμήχανος ὁ Στυλό ὁ πίστις , Ἰωάννης καί Παῦλος καί Μωϋσῆς διορίζω . ὁράω ὁ ζάγνον , ὅς ψυχή πρός ὁ βάθος ὁ ἐν ὁ λόγος θεωρέω συνελκύω ; εἰμί ζωή ὁ Θεός , ὁ μή εἶδον αὐτός , ὁ ζωή οὖον βλέπω · ὁ μή δύναμαι ὁράω Θεός , ὁ θεόφορος ὁ προφήτης τε καί ἀπόστολος διαμαρτυρέω . εἰς τίς ὁ ἄνθρωπος ὁ ἐλπίς ; περιίστημι ; ἄλλος υποστριζεω καταπίπτω ὁ ἐλπίς ὁ Κύριος .