gregorius-nyssenus.oratio-funebris-in-flacillam-imperatricem pg046_0448.1
ἐκλύσεν , ἡ κατεπόθη τῷ χάσματι . Τὸ δὲ παρὸν κακὸν πάσης ἀθρόως τῆς οἰκουμένης ἐστὶ πληγή . Οὐκ ἔστιν ἔθνος ἐν ᾧ πόλιν μίαν ἀπολοφύρισται · ἀλλ’ ἀρμόζει τάχα τὴν τοῦ Ναβουχοδονόσορ προθεσθαι φωνήν , ἣν πρὸς τοὺς ὑποχείριους πεποίηται · ‘Ἵμῖν λέγω , λαῖς , φυλαί , γλῶσσαι . Μᾶλλον δὲ συγχωρήσατέ μοι , προσθεῖναι τὸ τῇ Ἀσσυρίῳ χρυγύματι , μεγαλοφωνώτερον ἀνακρυβᾶσαι τὴν συμφορὰν καὶ εἰπεῖν , ὡς ἂν τις ἐπὶ σκηνῆς ἀναβόησας εἴποι · “ Ὦ πόλεις καὶ δήμοι , καὶ ἔθνη καὶ σύμπασα γῆ , καὶ τῆς θαλάσσης ὅσον τε πλωμὸν καὶ δσον οἰκουμένον · ὡ πάσης τῆς καθ’ ἡμᾶς οἰκουμένης δσον τῷ σκήπτρῳ τῆς βασιλείας εὐδύναται , ὡ πάντες οἱ πανταχόθεν ἄνθρωποι , κοινῇ τῇ πάλαι ἐπιστενάξατε , κοινῇ τοῦ θρήνου τὴν συνωδίαν στήσατε , κοινῇ τὴν πάντων ἡμῶν ἀπολοφύρασθε . “ Ἡ βούλεσθε , καθὼς ἂν οἷς τε ὡ , καὶ τὴν ζημίαν ὑμῖν διηγήσωμαι ; “ Ἡνέγκαν ἐν τῇ καθ’ ἡμᾶς γενεᾷ ἡ ἀνθρωπίνη φύσις ἐκδῶσα τοὺς ἰδίους ὅρους , καὶ τὰ συνῆθὲ μέτρα νικήσασα , ἡ φύσις , μᾶλλον δὲ ὁ τῆς φύσεως Κύριος , ἀνθρωπίνην ψυχὴν ἐν γυναικείῳ τῷ σώματι , ὑπὲρ πάντα σχεδὸν τὰ προλαβόντα τῆς ἀρετῆς ὑποδείγματα , ἐν ᾧ πᾶσα μὲν σώματος , πᾶσα δὲ ψυχῆς ἀρετὴ συνδραμοῦσα , θαῦμα ἄπιτον ἔδειξε τῇ ἀνθρωπίνῃ ζωῇ , πῶσῶν ἀγαθῶν συνδρομὴν μιᾷ ψυχῇ ἐν ἐνι ἐχώρησε σώματι ; Καὶ ὡς ἂν μάλιστα καταφανῆς ἅπασι γένοιτο τῆς γενεᾶς τὸ εὐτύχημα , ἐπὶ τὸν ὑψηλὸν θρόνον τῆς βασιλείας ἀνάγεται , ὅπως ἥλιον δίκην ἐκ τοῦ ὑψηλοῦ ἀξιώματος πᾶσαν τὴν οἰκουμένην ταῖς ἀκτίσι τῶν ἀρετῶν καταλάμψειεν , καὶ τῇ κατὰ θείαν φύσιν τῆς οἰκουμένης πάσης προτεταγμένῃ εἰς βίον τε καὶ βασιλείας κοινωνίαν συναρρυθμισθεῖσα , μακαριστὸν ἐποίησε δι’ ἑαυτῆς τὸ ὑπάρχον , ὅντως , καθὼς φησιν ἡ Γραφή , βοηθὸς αὐτῷ πρὸς πᾶν ἀγαθὸν γινομένη . Εἰ φιλανθρωπίας ἦν τὸ κἀιρὸς , ἡ συνέτρεχεν αὐτῷ πρὸς τὸ ἀγαθὸν τοῦτο , ἡ καὶ προέτρεχεν · Ἰσὼς ἦν ὁ ζυγὸς ἐκατέρωθεν τῆ τῆς φιλανθρωπίας ῥοπῇ . Μαρτυρεῖ δὲ τῷ λόγῳ τὰ τε πρότερον ἀριθμὸν νικῶντα , καὶ τὰ ἐπὶ τοῦ παρόντος χρῆγματα , ἡ νῦν παρὰ τοῦ κήρυκος τῆς ἀληθείας ἡκούσαμεν . Εἰ τὸ εὐσεβὲς ἐπιζητεῖς , κοινὸς ἦν ἀμφοτέρων ὁ πρὸς εὐσέβειαν δρόμος . Εἰ τὸ προνοητικόν , εἰ τὸ δικαῖον , εἰ ἄλλο τι τῶν πρὸς τὸ χρεῖστον σπουδαζομένων · πάντα ἐν ἀμιλλῇ ἦν ἀλλήλους νικᾶν ἐν ταῖς εὐποιίαις φιλονεικοῦντων , καὶ οὐκ ἦν ὁ ἠττώμενος . Ἴση τις ἀμφοτέρων ἡ ἐπ’ ἀλλήλοις χάρις , ἡ μὲν ἀρετῆς ἄθλον εἶχεν · τὸν τῆς οἰκουμένης προτεταγμένον , ὁ δὲ μικρὰν ἠγεῖτο τῆς τε καὶ θαλάττης τὴν ἐξουσίαν συγκρίσει τοῦ κατ’ αὐτὴν εὐτυχήματος · Ἴσας ἀλλήλοις ἀντιπαραεῖρον τὰς εὐφροσύνας , ἀλλήλους τε βλέποντες καὶ οὐτ’ ἀλλήλων ὁρῶντες · ὁ μὲν τοιούτος ὧν οἷός ἐστι ( ποιον γὰρ τις κάλλος ὑπὲρ τὸ φαινόμενον δεῖξαι ; καὶ εἰ γε διαρρέσει καὶ εἰς ἐγχόνων ζωὴν τὸ ὁρώμενον ) , τὴν δὲ , οἷα τις ἦν , οὐκ ἔστιν ὑποδεῖσαι τῷ λόγῳ · οὐ γὰρ περιλέλειπται τι αὐτῆς δι’ ἀκριβείας παρὰ τῆς τέχνης ὁμοίωμα · ἀλλ’ εἰ καὶ τι γέγονεν ἐν γραφαῖς ἢ ἐν πλάσμασι , πάντα τῆς ἀληθείας ἐστὶν ἐνδεέστερα .
Lemmas: κλύζω , ὁ καταπίνω ὁ χάσμα . Τέ δέ πάρειμι κακός πᾶς ἀθρόος ὁ οἰκουμένη εἰμί πληγή . οὐ εἰμί ἔθνος ἐν ὅς πόλις εἷς ἀπολοφύρομαι · ἀλλά ἁρμόζω τάχα ὁ ὁ Ναβουχοδονόσορ προτίθημι φωνή , ὅς πρός ὁ υποχείριος ποιέω · ‘Ἵμῖν λέγω , ληΐς , φυλή , γλῶσσα . μᾶλλος δέ συγχωρέω ἐγώ , προστίθημι ὁ ὁ Ἀσσύριος χρυγύματι , μεγαλόφωνος ἀνακρύπτω ὁ συμφορά καί λέγω , ὡς ἄν τις ἐπί σκηνή ἀναβοάω λέγω · “ ὦ πόλις καί δῆμος , καί ἔθνος καί σύμπας γῆ , καί ὁ θάλασσα ὅσον τε πλόμος καί δέω οἰκέω · ὅς πᾶς ὁ κατά ἐγώ οἰκουμένη δέω ὁ σκῆπτρον ὁ βασίλεια ευδυνατος , ὡς πᾶς ὁ πανταχόθεν ἄνθρωπος , κοινός ὁ πάλαι ἐπιστενάζω , κοινός ὁ θρῆνος ὁ συνῳδία ἵστημι , κοινός ὁ πᾶς ἐγώ ἀπολοφύρομαι . “ ὁ βούλομαι , καθώς ἄν ὅς τε ὅς , καί ὁ ζημία σύ διηγέομαι ; “ φέρω ἐν ὁ κατά ἐγώ γενεά ὁ ἀνθρώπινος φύσις ἐκδίδωμι ὁ ἴδιος ὅρος , καί ὁ συντίθημι μέτρον νικάω , ὁ φύσις , μᾶλλον δέ ὁ ὁ φύσις κύριος , ἀνθρώπινος ψυχή ἐν γυναικεῖος ὁ σῶμα , ὑπέρ πᾶς σχεδόν ὁ προλαμβάνω ὁ ἀρετή ὑπόδειγμα , ἐν ὅς πᾶς μέν σῶμα , πᾶς δέ ψυχή ἀρετή συντρέχω , θαῦμα ἄπειμι δείκνυμι ὁ ἀνθρώπινος ζωή , πίπτω ἀγαθός συνδρομή εἷς ψυχή ἐν ἔνειμι χωρέω σῶμα ; καί ὡς ἄν μάλιστα καταφανής ἅπας γίγνομαι ὁ γενεά ὁ εὐτύχημα , ἐπί ὁ ὑψηλός θρόνος ὁ βασίλεια ἀνάγω , ὅπως ἥλιος δίκη ἐκ ὁ ψηλός ἀξίωμα πᾶς ὁ οἰκουμένη ὁ ἀκτίς ὁ ἀρετή καταλαμβάνω , καί ὁ κατά θεῖος φύσις ὁ οἰκουμένη πᾶς προτάσσω εἰς βίος τε καί βασίλεια κοινωνία συναρρυθμισθεῖσα , μακαριστός ποιέω διά ἑαυτοῦ ὁ ὑπάρχω , ὄντως , καθώς φημί ὁ Γραφή , βοηθός αὐτός πρός πᾶς ἀγαθός γίγνομαι . εἰμί φιλανθρωπία εἰμί ὁ καιρός , ὁ συντρέχω αὐτός πρός ὁ ἀγαθός οὗτος , ὁ καί προτρέχω · Ἰσῶς εἰμί ὁ ζυγόν ἑκατέρωθεν ὁ ὁ φιλανθρωπία ῥοπή . μαρτυρέω δέ ὁ λόγος ὁ τε πρότερος ἀριθμός νικάω , καί ὁ ἐπί ὁ πάρειμι χρῆγματα , ὁ νῦν παρά ὁ κῆρυξ ὁ ἀλήθεια ἀκούω . εἰμί ὁ εὐσεβής ἐπιζητέω , κοινός εἰμί ἀμφότερος ὁ πρός εὐσέβεια δρόμος . εἰμί ὁ προνοητικός , εἰμί ὁ δίκαιος , εἰμί ἄλλος τίς ὁ πρός ὁ χρίω σπουδάζω · πᾶς ἐν ἅμιλλα εἰμί ἀλλήλων νικάω ἐν ὁ εὐποιΐα φιλονεικέω , καί οὐ εἰμί ὁ ἡσσάομαι . Ἴσος τις ἀμφότερος ὁ ἐπί ἀλλήλων χάρις , ὁ μέν ἀρετή ἆθλον ἔχω · ὁ ὁ οἰκουμένη προτάσσω , ὁ δέ μικρός ἀγάω ὁ τε καί θάλασσα ὁ ἐξουσία σύγκρισις ὁ κατά αὐτός εὐτύχημα · Ἴσαι ἀλλήλων αντιπαραειρω ὁ εὐφροσύνη , ἀλλήλων τε βλέπω καί οὐ ἀλλήλων ὁράω · ὁ μέν τοιούτος ὅς οἷος εἰμί ( ποιός γάρ τις κάλλος ὑπέρ ὁ φαίνω δείκνυμι ; καί εἰμί γε διαρρέω καί εἰς εγχοναω ζωή ὁ ὁράω ) , ὁ δέ , οἷος τις εἰμί , οὐ εἰμί ὑποδείδω ὁ λόγος · οὐ γάρ περιλείπομαι τίς αὐτηες͂ς διά ἀκρίβεια παρά ὁ τέχνη ὁμοίωμα · ἀλλά εἰμί καί τίς γίγνομαι ἐν γραφεύς ἢ ἐν πλάσμα , πᾶς ὁ ἀλήθεια εἰμί ἐνδεής .