gregorius-nyssenus.oratio-catechetica-magna pg045_0039.3
Ἄλλ’ ἐπιζητεῖν εἰκὸς τὸν τῇ ἀκολουθίᾳ τῶν εἰρημένων προσέχοντα , ποῦ τὸ δυνατὸν τῆς θεότητος , ποῦ ἡ ἀφθαρσία τῆς θείας δυνάμεως ἐν τοῖς εἰρημένοις ὁρᾶται . Ἵνα τοίνυν καὶ ταῦτα γένωνται καταφανῆ , τὰ ἐφεξῆς τοῦ μυστηρίου διασκοποῦμεν , ἐν οἷς μάλιστα δείκνυται : συγκεχραμένη τῇ φιλανθρωπίᾳ ἡ δύναμις . Πρῶτον μὲν οὖν τὸ τὴν παντοδύναμον φύσιν πρὸς τὸ ταπεινὸν τῆς ἀνθρωπότητος καταβῆναι ἰσχύσαι , πλείονα τὴν ἀπόδειξιν τῆς δυνάμεως ἔχει , ἢ τὰ μεγάλα τε καὶ ὑπερφυῆ τῶν θαυμάτων.Τὸ μὲν γὰρ μέγα τι καὶ ὑψηλὸν ἐξεργασθῆναι παρὰ τῆς θείας δυνάμεως , κατὰ φύσιν πῶς ἐστὶ καὶ ἀκόλουθον . Καὶ οὐχ ἄν τινα ξενισμὸν ἐπάγοι τῇ ἀκοῇ τὸ λέγειν πᾶσαν τὴν ἐν τῷ κόσμῳ κτίσιν , καὶ πᾶν ὅ τι περ ἂν ἐξω τῶν φαινομένων καταλαμβάνεται ἐν τῇ Θεοῦ δυνάμει συστῆναι , αὐτοῦ τοῦ θελήματος πρὸς τὸ δοκοῦν οὐσιωθέντος . Ἡ δὲ πρὸς ταπεινὰς καθόδος , περιουσία τις ἐστὶ τῆς δυνάμεως , οὐδὲν ἐν τοῖς παρὰ φύσιν χωλουμένης . Ὅς γὰρ ἰδίον ἐστὶ τῆς τοῦ πυρὸς οὐσίας ἡ ἐπὶ τὸ ἄνω φορά , καὶ οὐκ ἐν τῷ θαύματος ἄξιον ἐστὶ τῆς φλογὸς ἡγεῖτο τὸ φυσικῶς ἐνεργούμενον · εἰ δὲ μένουσαν ἐπὶ τὸ κάτω κατ’ ὁμοιότητα τῶν ἐμβριθῶν σωμάτων ἴδοις τὴν φλόγα , τὸ τοιοῦτον ἐν θαύματι ποιείται . πῶς τὸ πῦρ διαμένει πῦρ τὸν , καὶ ἐν τῷ τρόπῳ τῆς κινήσεως ἐκβαίνει τὴν φύσιν , ἐπὶ τὸ κάτω φερόμενον · οὕτως καὶ τὴν θείαν τε καὶ ὑπερέχουσαν δύναμιν , οὐχ οὐρανῶν μεγέθη καὶ φωστέρων αὐγάι , καὶ ἡ τοῦ παντὸς διακόσμησις , καὶ ἡ διηνεκὴς τῶν ὄντων οἰκονομία τοσοῦτον , ὅσον ἡ ἐπὶ τὸ ἀδενὲς τῆς φύσεως ἡμῶν συγκατάβασις δείκνυσιν · πῶς τὸ ὑψηλὸν ἐν τῷ ταπεινῷ καθορᾶται , καὶ οὐ καταβαίνειν τὸ ὑψος · πῶς θεότης ἀνθρωπίνη συμπλακεῖσα φύσει , καὶ τοῦτο γίνεται καὶ ἐκεῖνὸ ἐστιν . Ἐπειδὴ γάρ , καθὼς ἐν τοῖς ἐμπροσθεν εἴρηται , φύσιν οὐχ εἶχεν ἡ ἐναντία δύναμις , ἀκράτω προσμίξει τῇ τοῦ Θεοῦ παρουσίᾳ , καὶ γυμνὴν ὑποστῆναι αὐτοῦ τὴν ἐμφάνειαν · ὡς ἂν ἐλαπτόν γένοιτο τῷ ἐπιζητοῦντι ὑπὲρ ἡμῶν τὸ ἀντάλλαγμα ,
Lemmas: ἄλλος ἐπιζητέω εἰκός ὁ ὁ ἀκολουθία ὁ εἴρω προσέχω , ποῦ ὁ δυνατός ὁ θεότης , ποῦ ὁ ἀφθαρσία ὁ θεῖος δύναμις ἐν ὁ εἴρω ὁράω . ἵνα τοίνυν καί οὗτος γίγνομαι καταφανής , ὁ ἐφεξῆς ὁ μυστήριον διασκοπέω , ἐν ὅς μάλιστα δείκνυμι : συγχράομαι ὁ φιλανθρωπία ὁ δύναμις . Πρῶτος μέν οὖν ὁ ὁ παντοδύναμος φύσις πρός ὁ ταπεινός ὁ ἀνθρωπότης καταβαίνω ἰσχύω , πλείων ὁ ἀπόδειξις ὁ δύναμις ἔχω , ἢ ὁ μέγας τε καί ὑπερφυής ὁ θαυμάτων.Τὸ μέν γάρ μέγας τίς καί ὑψηλός ἐξεργάζομαι παρά ὁ θεῖος δύναμις , κατά φύσις πῶς εἰμί καί ἀκόλουθος . καί οὐ ἄν τις ξενισμός ἐπάγω ὁ ἀκοή ὁ λέγω πᾶς ὁ ἐν ὁ κόσμος κτίσις , καί πᾶς ὅς τίς περ εἄν ἐξω ὁ φαίνω καταλαμβάνω ἐν ὁ Θεός δύναμις συνίστημι , αὐτός ὁ θέλημα πρός ὁ δοκέω οὐσιόω . ὁ δέ πρός ταπεινός κάθοδος , περιουσία τις εἰμί ὁ δύναμις , οὐδείς ἐν ὁ παρά φύσις χωλάω . ὅς γάρ ἴδιος εἰμί ὁ ὁ πυρός οὐσία ὁ ἐπί ὁ ἄνω φορός , καί οὐ ἐν ὁ θαῦμα ἄξιος εἰμί ὁ φλόξ ἡγέομαι ὁ φυσικός ἐνεργέω · εἰμί δέ Μένων ἐπί ὁ κάτω κατά ὁμοιότης ὁ ἐμβριθής σῶμα ὁράω ὁ φλόξ , ὁ τοιοῦτος ἐν θαῦμα ποιέω . πῶς ὁ πῦρ διαμένω πῦρ ὁ , καί ἐν ὁ τρόπος ὁ κίνησις ἐκβαίνω ὁ φύσις , ἐπί ὁ κάτω φέρω · οὕτως καί ὁ θεῖος τε καί ὑπερέχω δύναμις , οὐ οὐρανός μέγεθος καί φωστέρων αὐγή , καί ὁ ὁ πᾶς διακόσμησις , καί ὁ διηνεκής ὁ εἰμί οἰκονομία τοσοῦτος , ὅσος ὁ ἐπί ὁ ἀδήν ὁ φύσις ἐγώ συγκατάβασις δείκνυμι · πῶς ὁ ὑψηλός ἐν ὁ ταπεινός καθοράω , καί οὖον καταβαίνω ὁ ὕψος · πῶς θεότης ἀνθρώπινος συμπλέκω φύσις , καί οὗτος γίγνομαι καί ἐκεῖνος εἰμί . ἐπεί γάρ , καθώς ἐν ὁ ἔμπροσθεν εἴρω , φύσις οὐ ἔχω ὁ ἐναντίος δύναμις , ἄκρατος προσμείγνυμι ὁ ὁ Θεός παρουσία , καί γυμνός ὑφίστημι αὐτός ὁ ἐμφάνεια · ὡς εἄν λάπτω γίγνομαι ὁ ἐπιζητέω ὑπέρ ἐγώ ὁ ἀντάλλαγμα ,