gregorius-nyssenus.in-sanctum-pascha-vulgo-in-christi-resurrectionem-oratio pg046_0339.1
A σχεδὸν ὑπάρχειν ἀθάνατον · καὶ ὁ βουκόλος παντοδαπαῖς θεραπεσίαις αὐξεῖ τὰς βόας · καὶ τὰς αἴγας διδυμοτόκους ὑπάρχειν ὁ αἰπόλος εὐχεται · καὶ πᾶς ἀγελάρχης ἀπλῶς διαμένειν αὐτῷ καὶ εὐθηνεῖσθαι ποθεῖ τὴν ἀγέλην , πρὸς τι τέλος εὐχρηστον ἀφορῶν . Τοῦτο δὲ οὕτως ἔχοντος , καὶ ἐκ τῶν ἀρτίως ἡμῖν εἰρημένων δεδηγμένων πρεσβυδέστατον ὑπάρχειν τῷ δημιουργῷ καὶ τεχνίτῃ τοῦ γένους ἡμῶν ἀναπλάσαι τὸ φθαρὲν ποίημα , πρόδηλον ὡς οἱ τοῖς ἔξης ἀπειπούσιν οὐκ ἀλλοθέν ποθεν ἀπομάχονται , ἢ διὰ τὸ νομίζειν ἀδύνατον εἶναι τῷ Θεῷ τὸ τεθνηκὸς καὶ διαλυθὲν ἀνεγείρει . Νεκρῶν ἀληθῶς καὶ ἀναίσθητον τὸ φρόνημα , τὸ ἀδύνατον καὶ ἀμήχανον ἐπὶ Θεοῦ λογιζόμενον , καὶ τὰ τῆς ἰδίας ἀθενείας ἐπὶ τὴν παντοδύναμον φερόντων μεγαλοπρέπειαν . Ἴνα δὲ λόγοις ἐλεγκτικοῖς τῆς ἀνοίας αὐτῶν καθιξώμεθα , ἐκ τῶν γεγονότων καὶ δυτῶν ἀποδειχθῆτω τὸ μέλλον καὶ ἀπιστούμενον . Ἠκούσας ὅτι ὁ χοῦς ἐπλάσθη , καὶ ἐγένετο ἄνθρωπος . Δίδαξον οὖν με , παρακαλῶ , ὁ πάντα ἀξίων τῇ σοφίᾳ τῇ ἑαυτοῦ περιθράσασθαι , πῶς ὁ λεπτὸς χοῦς ὁ ἐκκεδασμένος συνήχθη , πῶς ἡ γῆ σὰρξ ἐγένετο , καὶ ἡ οὐσία ἥλη , καὶ ὀστέα ἐποίησε , καὶ δέρμα , καὶ πιμελήν , καὶ τρίχας · πῶς μιᾶς οὐσίας τῆς σαρκὸς διάφοροι αἱ ἰδεαὶ τῶν μελῶν καὶ αἱ ποιότητες καὶ ἀφαί · πῶς τὸ πνεύμων ἀπαλὸς τὴν ἀφήν , πελιδνὸς τὴν χροιάν · τὸ ἧπαρ στριφνὸν καὶ ἐρυθρόν , ἡ καρδία πεπιλημένη καὶ σκληρότατον μόριον ἐν σαρκί , ὁ σπλήν ἀραιὸς καὶ μέλας · ὁ ἐπίπλοος λευκός , καὶ δίκτυον ἀλιευτικὸν συμπεπλεγμένον παρὰ τῆς φύσεως . Σκεψώμεθα κάκεινα · πῶς ἡ πρώτη γυνή , ἀπὸ μικροῦ μέρους τῆς πλευρᾶς , ὑπέστη ζῷον ὁλόκληρον , ὅμοιον τῷ τελείῳ καὶ πρώτῳ , καὶ τὸ μέρος πρὸς πάντα διήρκεσε καὶ τὸ ὀλίγον τὸ πᾶν συνεστήσατο , ἡ πλευρά , ἐγένετο κεφαλή , χεῖρες καὶ πόδες , ἐγκάτων σκολιὰ καὶ ποικιλὴ διάπλασις , σάρξ , καὶ τρίχες , ὀφθαλμός , καὶ ῥίς , καὶ στόμα , καὶ πάντα ἀθαύμα , ἵνα μὴ μακρὸν ἀπαγάγῃ τὸν λόγον , πάντα θαυμαστὰ καὶ παράδοξα ἡμῖν τοῖς ὀλίγοις , πρόχειροι δὲ παρὰ Θεῷ τῆς κατασκευῆς οἱ λόγοι καὶ λίαν ὁμολογούμενοι . Πῶς οὖν σωφρονεῖν δόξουσιν οἱ τὴν μὲν μίαν πλευρὰν συγχωροῦντες γενέσθαι ἄνθρωπον , ἀπὸ δὲ ὁλοκλήρου τῆς τοῦ ἀνθρώπου ὕλης ἀπιστοῦντες τὸν αὐτὸν ἀναπλάσεσθαι ; Οὐκ ἔστιν , οὐκ ἔστιν ἐπινοίαις ἀνθρωπίαις Θεοῦ πολυπραγμονεῖν ἐνεργείας . Εἰ γὰρ πάντα ἡμῖν καταληπτὰ , οὐκ ἂν χρεῖστων ἡν ἡμῶν ὁ χρεῖστων . Τί λέγω περὶ Θεοῦ ; Οὐδὲ πρὸς τὰ ἄλογα τῶν ζῴων ἐπὶ τινων δυνάμεων σύγκριναι τινα ἔχομεν , ἀλλὰ κάκεινον ἀπολειπόμεθα . Αὐτίκα δρόμῳ μὲν ἡμᾶς ὑπερβάλλονται ἵπποι , καὶ κύνες , καὶ ἄλλα πολλά · δυνάμει δὲ κάμηλοι καὶ ἡμίονοι · σημειώσει δὲ ὁδῶν , οἱ ὄνοι · καὶ τὸ τῆς δορχάδος ὀξυωπὸν ἐν ἡμετέροις ὀφθαλμοῖς οὐχ εὑρίσκεται .
Lemmas: A σχεδόν ὑπάρχω ἀθάνατος · καί ὁ βουκόλος παντοδαπός θεραπεσιος αὐξάνω ὁ βοῦς · καί ὁ αἴξ διδυμοτόκος ὑπάρχω ὁ αἰπόλος εὔχομαι · καί πᾶς ἀγελάρχης ἀπλόος διαμένω αὐτός καί εὐθηνέω ποθέω ὁ ἀγέλη , πρός τίς τέλος εὔχρηστος ἀφοράω . Τοῦτης δέ οὕτως ἔχω , καί ἐκ ὁ ἄρτιος ἐγώ λέγω δάκνω πρεσβυδέστατον ὑπάρχω ὁ δημιουργός καί τεχνίτης ὁ γένος ἐγώ ἀναπλάσσω ὁ φθείρω ποίημα , πρόδηλος ὡς ὁ ὁ ἐξίημι ἀπεῖπον οὐ ἄλλοθεν πόθεν ἀπομάχομαι , ἢ διά ὁ νομίζω ἀδύνατος ἔρχομαι ὁ θεός ὁ θνῄσκω καί διαλύω ἀνεγείρω . νεκρός ἀληθῶς καί ἀναίσθητος ὁ φρόνημα , ὁ ἀδύνατος καί ἀμήχανος ἐπί θεός λογίζομαι , καί ὁ ὁ ἴδιος ἀθενείας ἐπί ὁ παντοδύναμος φέρω μεγαλοπρέπεια . ἵνα δέ λόγος ἐλεγκτικός ὁ ἄνοια αὐτός καθίξω , ἐκ ὁ γίγνομαι καί δύτης ἀποδείκνυμι ὁ μέλλω καί ἀπιστέω . ἥκω ὅτι ὁ χοῦς πλάσσω , καί γίνομαι ἄνθρωπος . διδάσκω οὖν ἐγώ , παρακαλέω , ὁ πᾶς ἄξιος ὁ σοφία ὁ ἑαυτοῦ περιτρέχω , πῶς ὁ λεπτός χοῦς ὁ ἐκκεδάννυμι συνάγω , πῶς ὁ γῆ σάρξ γίνομαι , καί ὁ οὐσία Ήλη , καί ὀστέον ποιέω , καί δέρμα , καί πιμελή , καί τρίχα · πῶς εἷς οὐσία ὁ σάρξ διάφορος ὁ ἰδέα ὁ μέλος καί ὁ ποιότης καί ἁφή · πῶς ὁ πνεύμων ἁπαλός ὁ ἁφή , πελιδνός ὁ χρόα · ὁ ἧπαρ στριφνός καί ἐρυθρός , ὁ Καρδίη πιλέω καί σκληρός μόριον ἐν σάρξ , ὁ σπλήν ἀραιός καί μέλας · ὁ ἐπίπλοον λευκός , καί δίκτυον ἀλιευτικός συμπλέκω παρά ὁ φύσις . σκοπέω ἐκεῖνος · πῶς ὁ πρῶτος γυνή , ἀπό μικρός μέρος ὁ πλευρά , ὑφίστημι ζῷον ὁλόκληρος , ὅμοιος ὁ τέλειος καί πρῶτος , καί ὁ μέρος πρός πᾶς διαρκέω καί ὁ ὀλίγος ὁ πᾶς συνίστημι , ὁ πλευρά , γίνομαι κεφαλή , χείρ καί πούς , ἔγκατα σκολιός καί ποικίλος διάπλασις , σάρξ , καί θρίξ , ὀφθαλμός , καί ῥίς , καί στόμα , καί πᾶς ἀθαύμα , ἵνα μή μακρός ἀπάγω ὁ λόγος , πᾶς θαυμαστός καί παράδοξος ἐγώ ὁ ὀλίγος , πρόχειρος δέ παρά θεός ὁ κατασκευή ὁ λόγος καί λίαν ὁμολογέω . πῶς οὖν σωφρονέω δοκέω ὁ ὁ μέν εἷς πλευρά συγχωρέω γίγνομαι ἄνθρωπος , ἀπό δέ ὁλόκληρος ὁ ὁ ἄνθρωπος ὕλη ἀπιστέω ὁ αὐτός ἀναπλάσσω ; οὐ εἰμί , οὐ εἰμί ἐπίνοια ἀνθρωπία θεός πολυπραγμονέω ἐνέργεια . εἰμί γάρ πᾶς ἐγώ καταληπτός , οὐ ἄν χρέω ὅς ἐγώ ὁ χρέω . τις λέγω περί θεός ; οὐδέ πρός ὁ ἄλογος ὁ ζῷον ἐπί τις δύναμις συγκρίνω τις ἔχω , ἀλλά ἐκεῖνος ἀπολείπω . αὐτίκα δρόμος μέν ἐγώ ὑπερβάλλω ἵππος , καί κύων , καί ἄλλος πολύς · δύναμις δέ κάμηλος καί ἡμίονος · σημείωσις δέ ὀδούς , ὁ ὄνος · καί ὁ ὁ δορκάς ὀξυωπός ἐν ἡμέτερος ὀφθαλμός οὐ εὑρίσκω .