gregorius-nyssenus.in-luciferam-sanctam-domini-resurrectionem-vulgo-in pg046_0351.1
A σταυροῦ ἐπὶ τῶν ὤμων ἐθώασσε τὸ κατὰ τοῦ διαβόλου τρόπαιον · ὅτε στέφανον ἐξ ἀκανθῶν περιέβαλον τῷ στεφανοῦντι τοὺς πεποιθότας ἐπ’ αὐτόν · ὅτε πορφύραν ἐνέδυσαν τὸν ἀφθαρσίαν τοῖς ἀναγεννωμένοις δι’ ὕδατος καὶ Πνεύματος ἁγίου χαριζόμενον · ὅτε προσήλωσαν τῷ ξύλῳ τὴν ζωὴν · καὶ τὸ θάνατον Κύριον ὑπάρχοντα . Πότε ἦν ἀτιμος ; Ὅτε ἐθριάμβευον ἐμπαίζοντες οἱ στρατιῶται τὸν τῆς στρατιᾶς τῶν οὐρανῶν δεσπότην . Πότε ἦν ἀτιμος ; Ὅτε καλῶν περιθέντες σπόγγον , ἐμπλήσαντες ὄξους ἐπότιζον αὐτόν , καὶ χολὴν ἐδίδουν τὸν τὸ μάννα αὐτοῖς ἐπορθησάμενον · ὅτε αἱ πέτραι ἐρρήχθησαν , καὶ τὸ καταπέτασμα τοῦ ναοῦ ἐσχίσθη , τὸν ἀλιτηρίων τὴν τόλμην ἐκπληττόμενα · ὅτε ὁ ἥλιος ἐπένθη καὶ τὸ σκότος ὡς σάκκον ἐνέδυσε , πενθῶν τὴν τῶν Ἰουδαίων ἀπόπτωσιν . Ἐθρήνηε γὰρ ἡ ἡμέρα τὰς Ἰουδαίων συμφοράς , ὅτε ἐν μέσῳ ληστῶν ἡ ζωὴ ἐκρεμάτο · τοῦ μὲν ὀνειδίζοντος καὶ καταλαλοῦντος , τοῦ δὲ τῇ μετανοίᾳ ληστεύοντος τὴν παράδεισον . Πότε ἦν ἀτιμος ; Ὅτε τὸ σῶμα πρὸς ταφὴν ἐδόθη . Πότε ἦν ἀτιμος ; Ὅτε στρατιῶται ἐφύλασσον , καὶ ἡ γῆ κατέκρυπτεν τὸν τὴν γῆν ἐπὶ τῶν ὑδάτων ἐδράσαντα · ὅτε οἱ ἀπόστολοι ἐκρύπτοντο , τῶν πειρασμῶν τὸν ὄγκον οὐ δυνάμενοι φέρειν . Ἀλλὰ ὦρα , ἀγαπητέ , τοῦ Θεοῦ τὰ θαύματα , καὶ μετὰ τὸ πῆλος τῆς χαρᾶς τὰ κατορθώματα . Ὁ ἀτιμος εἰς εὐδοξίαν μετεβάλλετο , καὶ ἡ τοῦ κόσμου χαρὰ ἀφθαρτος ἐγίγνετο μετὰ τοῦ σώματος . Τότε ὠδίνει ἡ γῆ , καὶ ἐκωφώσεν ἡ θάλασσα , καὶ ἀπέπνευσεν ὁ θάνατος τὴν πᾶσαν ζωὴν . Οὐ γὰρ ἦν δυνατὸν κρατεῖσθαι ὑπὸ τοῦ θανάτου τὸν πάντα λόγῳ κρατοῦντα . Ἐορτάσωμεν τοίνυν τριήμερον ἀνάστασιν , ζωῆς αἰωνίου πρόξενον . Ὥσπερ γὰρ Μαρία ἡ Θεοτόκος , παρθενικὰς καὶ ἀνυμφεύτους ὠδίνας οὐ λύσασα βούλησι Θεοῦ καὶ Πνεύματος χάριτι ἐγέννησε τὸν τῶν αἰώνων ποιητήν , τὸν ἐκ Θεοῦ Θεὸν Λόγον · οὕτως καὶ ἡ γῆ , ἐκ τῶν οἰκείων λαχόντων τὰς ὠδίνας τοῦ θανάτου λύσασα , ἀπέπνευσεν καὶ ἐκώφωσεν τὸν τῶν Ἰουδαίων δεσπότην · οὐ γὰρ ἠδύνατο κατέχειν σῶμα , φορεῖν ἀθανασίας γενόμενον . Σκοπῶν τοίνυν ὁ προφήτης Δαβὶδ τῆς εὐπρεπείας τὴν διάθεσιν , τοῦ θανάτου τὴν λύσιν , τῶν ποτε δούλων τὴν ἐλευθερίαν , βοᾷ καὶ λέγει · Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν , εὐπρεπείας ἐνεδύσατο . Ποίαν εὐπρέπειαν ἐνεδύσατο ; Τὴν ἀφθαρσίαν , τὴν ἀθανασίαν , τὸν ἀποστόλων τὴν σύγκλητον , τῆς Ἐκκλησίας τὸν στέφανον . Οὐκέτι Ἰούδας προδίδωσιν · οὐκέτι Καῖφας ἀπειλεῖ · οὐκέτι Πιλᾶτος διάζει , οὔτε Ἰσραηλῖται κρατοῦσι . Τὸ γὰρ φθαρτὸν γέγονεν ἀφθαρτον , καὶ ὁ παρ’ αὐτοῖς ἀνθρώπος φιλός , Θεὸς ἀποδείκνυται ἀληθινός . Διὸ καὶ ἡμεῖς βοῶμεν · Ποῦ σου , θάνατε , τὸ κέντρον ; ποῦ σου , ἄδη , τὸ νῖκος ; Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν , εὐπρεπείας ἐνεδύσατο · ἐνεδύσατο Κύριος δύναμιν , καὶ περιεζώσατο . Δύναμιν λέγει τὴν διὰ σαρκὸς οἰκονομίαν . Ὅτε γὰρ ἐκείνης δυνατώτερον οὐδὲν , διὰ σώματος ὁ ἀσώματος δαιμόνας κατέβαλε · διὰ σταυροῦ τὰς ἀντικειμένας · δυνάμεις ἐξεπολὼρησεν . Ἐπεὶδὴ γὰρ τὰ πρῶτα ἐκλόνει τὴν
Lemmas: A σταυρός ἐπί ὁ ὦμος θωάζω ὁ κατά ὁ διάβολος τρόπαιον · ὅτε στέφανος ἐκ Ἄκανθος περιβάλλω ὁ στεφανόω ὁ πείθω ἐπί αὐτός · ὅτε πορφύρα ἐνδύω ὁ ἀφθαρσία ὁ ἀναγεννάω διά ὕδωρ καί πνεῦμα ἅγιος χαρίζω · ὅτε προσαλίσκομαι ὁ ξύλον ὁ ζωή · καί ὁ θάνατος κύριος ὑπάρχω . πότος εἰμί ἄτιμος ; ὅτε θριαμβεύω ἐμπαίζω ὁ στρατιώτης ὁ ὁ στρατιά ὁ οὐρανός δεσπότης . Πότος εἰμί ἄτιμος ; Ὅτε καλός περιτίθημι σπόγγος , ἐμπίμπλημι ὄξος ποτίζω αὐτός , καί χολή δίδωμι ὁ ὁ μάννα αὐτός πορθέω · ὅτε ὁ πέτρα ῥήγνυμι , καί ὁ καταπέτασμα ὁ ναός σχίζω , ὁ ἀλιτήριος ὁ τόλμα ἐκπλήσσω · ὅτε ὁ ἥλιος ἐπεντίθημι καί ὁ σκότος ὡς σάκκος ἐνδύω , πενθέω ὁ ὁ Ἰουδαῖος ἀπόπτωσις . Ἐθρήνηε γάρ ὁ ἡμέρα ὁ Ἰουδαῖος συμφορά , ὅτε ἐν μέσος λῃστής ὁ ζωή κρεμάννυμι · ὁ μέν ὀνειδίζω καί καταλαλέω , ὁ δέ ὁ μετάνοια ληστεύω ὁ παράδεισος . Πότος εἰμί ἄτιμος ; ὅτε ὁ σῶμα πρός ταφή δίδωμι . Πότος εἰμί ἄτιμος ; ὅτε στρατιώτης φυλάσσω , καί ὁ γῆ κατακρύπτω ὁ ὁ γῆ ἐπί ὁ ὕδωρ δράω · ὅτε ὁ ἀπόστολος κρύπτω , ὁ πειρασμός ὁ ὄγκος οὐ δύναμαι φέρω . ἀλλά ὤρα , ἀγαπητός , ὁ θεός ὁ θαῦμα , καί μετά ὁ Πήλος ὁ χαρά ὁ κατόρθωμα . ὁ ἄτιμος εἰς εὐδοξία μεταβάλλω , καί ὁ ὁ κόσμος χαρά ἄφθαρτος γίγνομαι μετά ὁ σῶμα . τότε ὠδίνω ὁ γῆ , καί κωφόω ὁ θάλασσα , καί ἀποπνέω ὁ θάνατος ὁ πᾶς ζωή . οὐ γάρ εἰμί δυνατός κρατέω ὑπό ὁ θάνατος ὁ πᾶς λόγος κράτος . ἑορτάζω τοίνυν τριήμερος ἀνάστασις , ζωή αἰώνιος πρόξενος . ὥσπερ γάρ Μαρία ὁ Θεοτόκος , παρθενικός καί ἀνύμφευτος ὠδίς οὐ λύω βούλησις θεός καί πνεῦμα χάρις γεννάω ὁ ὁ αἰών ποιητής , ὁ ἐκ θεός θεός Λόγος · οὕτως καί ὁ γῆ , ἐκ ὁ οἰκεῖος λαγχάνω ὁ ὠδίς ὁ θάνατος λύω , ἀποπνέω καί κωφόω ὁ ὁ Ἰουδαῖος δεσπότης · οὐ γάρ δύναμαι καταχέω σῶμα , φορέω ἀθανασία γίγνομαι . Σκοπός τοίνυν ὁ προφήτης Δαυίδ ὁ εὐπρέπεια ὁ διάθεσις , ὁ θάνατος ὁ λύσις , ὁ ποτέ δοῦλος ὁ ἐλευθερία , βοάω καί λέγω · ὁ κύριος βασιλεύω , εὐπρέπεια ἐνδύω . Ποίας εὐπρέπεια ἐνδύω ; Τά ἀφθαρσία , ὁ ἀθανασία , ὁ ἀπόστολος ὁ σύγκλητος , ὁ ἐκκλησία ὁ στέφανος . οὐκέτι Ἰούδας προδίδωμι · οὐκέτι Καϊφάς ἀπειλέω · οὐκέτι Πιλᾶτος διαζέω , οὔτε Ἰσραηλίτης κρατέω . Τέ γάρ φθαρτός γίγνομαι ἄφθαρτος , καί ὁ παρά αὐτός ἄνθρωπος φίλος , θεός ἀποδείκνυμι ἀληθινός . Διὸ καί ἐγώ βοόω · Που σύ , θάνατος , ὁ κέντρον ; ποῦ σύ , ᾅδης , ὁ νῖκος ; ὁ κύριος βασιλεύω , εὐπρέπεια ἐνδύω · ἐνδύω κύριος δύναμις , καί περιζώννυμαι . Δύναμις λέγω ὁ διά σάρξ οἰκονομία . Ὅτε γάρ ἐκεῖνος δυνατός οὐδείς , διά σῶμα ὁ ἀσώματος δαίμων καταβάλλω · διά σταυρός ὁ ἀντίκειμαι · δύναμις ἐξεπολὼρησεν . ἐπειδή γάρ ὁ πρῶτος κλονέω ὁ