gregorius-nyssenus.in-inscriptiones-psalmorum pg044_0314.1
τῆς ἀνθρωπίνης συστάσεως μήτρα , καὶ τὴς γαστρὸς ἡ κυοφορήσασα τὸ ἀθρώπων . Οἶμαι γὰρ μὴ ἄλλην εἶναι παρὰ τὸν τοῦ Θεοῦ φιλανθρωπίαν καὶ ἀγαθότητα , ἀφ' ἧς ἐπλάσθημεν τε καὶ ἐγεννήθημεν . Εἶπεν γὰρ « Ποίησωμεν ἄνθρωπον κατ' εἰκόνα ἡμετέραν , καὶ καθ' ὁμοίωσιν , ὁ πλάσας καταμύνας τὰς καρδίας αὐτῶν . Καὶ πάλιν φησίν · « Γιῶς ἐγέννησα καὶ ἐδύσα , αὐτοὶ δὲ με ἠθέτησαν . » Καὶ μυρίας ἐστὶ τοιαύτας φωνὰς ἐκ τῆς ἁγίας Γραφῆς ἀναλέξασθαι , δι' ὧν ἐπιγινώσκεται , τὴς ἡ πλάσασα ἡμᾶς γαστήρ , καὶ τὴς ἡ μήτηρ ἡ εἰς φῶς προαγαγοῦσα διὰ γεννήσεως . » Πρὸς ταῦτα οὖν βλέπων ὁ σχετλιάζων ἐπὶ τῇ ἀπωλείᾳ τῶν ἀσεβηκότων , ὀδύρεται · θρῆνος γὰρ ἀντικρὺς ἐστιν ἡ φωνή , δι' ἧς τοὺς ἀμαρτωλοὺς ἀλαφρίσκεται . « Πῶς ἠλοτρώθησαν οἱ ἀμαρτωλοὶ ἀπὸ μήτρας ; » πῶς ἀπὸ τῆς γαστρὸς ἐπλανήθησαν , τὸ δὲ ψεῦδος πρὸ τῆς ἀληθείας τυχόντες , ὡς ὁ θυμὸς τοῦ πατέρα τοῦ ψεύδους τὸν πρῶτον ἔχει τὴν ὁμοιότητα ; « Ὄσελ ἀσπίδος , » φησίν , « καυτὴς καὶ θυσούσης τὰ ὦσα αὐτῆς , ἥτις οὐκ εἰσακούσεται φωνὴν ἐπράδοντος , φαρμακοῦ τε φαρμακευομένην παρὰ σοφοῦ . » Ταύτην γὰρ ἐνδὸν τοῦ θηρίου τὴν φύσιν οἱ περὶ ταῦτα σοφοὶ δεὶ θυμὸν διαμυπράμενον , ἀποκράτει τὴν ψυχὴν τῇ φάργγυ , καὶ οὐ προλείπει , ἀκούω διχὴν τῆ τοῦ πνεύματος ἐν ἀπολήψει παριοιδαίνουσα , ὡς πάντα ἐπ' αὐτῆς ἀρχὰ μένειν καὶ ἄπρακτα , ὅσα θηρίων θηλήτρα διὰ τινὸς φυσικῆς ἀντιπαθείας παρὰ τὰ τοιαῦτα σοφῶν ἐξηρρέθη . Νοεῖν δὲ δίδωσι διὰ τούτων , ὅτι ἀνὴχος μένει τῶν ἐν κακίᾳ κεκρατημένων τῆς καρδίας , τῆς παρὰ τῶν διδασκάλων ἐπαγομένης αὐτοῖς θεραπείας . Καὶ πᾶσα δὲ ἡ τῆς ψαλμωδίας ἀκολουθία διὰ θρήνου προήχεται τῷ τῇ ἀπωλείᾳ τῶν δειλαίων ἐπιστενάζοντι . Προαναφωνεῖ γὰρ κατ' αὐτῶν τὸ ἐσόμενον , λέγων · « Ὁ Θεὸς συντρίψει τοὺς ὀδόντας αὐτῶν ἐν τῷ στόματι αὐτῶν . » Ποίους ὀδόντας , ἢ δηλαδὴ τοὺς τῆς παρακλῆς βρωτηρῆς , τοὺς τῶν ἡδονῶν τῆς γαστρὸς ὑπηρέτας ( ὡς ὄπλα καὶ βέλη διὰ τῆς προλαδοῦσης ψαλμωδίας ὀνόμασεν ) , δι' ὧν τῆς ἀληθείας λόγος κατασπαράττεται ; « Καὶ τὰς μύλας τῶν λεόντων , » φησί , « συνέθλασεν ὁ Κύριος . » Γνοῖς δ' ἄν τινὰς ὀνόμασε λέοντας , εἰ μάθοις τῶν θηρίων τούτων τὰ ἰδιώματα . Λέγεται γὰρ εἶναι τοὺς λέοντας , ἐνδιαστρόφους τὸ ὅμμα , ὧν σαρκοβόρος ἡ Οὐδὰς δὲ πάντως τὸ αἴνιγμα τῆς τῶν ὀμμάτων διαστροφῆς , τῶν μὴ πρὸς τὸ εὐθὺ βλέποντων , καὶ τῆς ἀηδίας τοῦ ἄσθματος , τῶν εἰς βλασφημίαν κεχρημένων τῷ στόματι , καὶ διὰ τοῦτο συγγενῶς ἔχοντων πρὸς τὴν τῆς ἀμαρτίας δυσωδίαν . Καὶ ὅσα νοεῖται διὰ τοῦ ἄσθματος , ὅτι σάρξ καὶ αἷμα , ὅπερ μάλιστα τρέφει τῶν λεόντων τὴν φύσιν , ταῦτα εἰς τοῦ Θεοῦ βασιλείαν ἀποθλίπται . Ἐν γὰρ τῷ καιρῷ τῆς τῶν ἀξίων τιμῆς , « Οὐτοι , » φησίν , « ἐξουθενωθήσονται , » τῇ ἀτοπῷ φύσει τῶν ὀλικῶν πραγμάτων οἱ προσεχθεῖσων , κατὰ τὸν βίον συγκαταφερόμενος . « Ἐξουθενωθήσονται » γὰρ , φησίν , « ὡς ὕδωρ διαπορευόμενον . » Ὁ γὰρ πονηρὸς κατὰ τῶν ψυχῶν ἡμῶν τοξότης , ὅ τὰ πεπρωμένα βέλη τῆς ἀμαρτίας κατὰ τῆς ἀνθρωπίνης ;
Lemmas: ὁ ἀνθρώπινος σύστασις μήτρα , καί σής γαστήρ ὁ κυοφορέω ὁ άνθρωπος . οἴμη γάρ μή ἄλλος εἰμί παρά ὁ ὁ Θεός φιλανθρωπία καί ἀγαθότης , ἀπό ὅς πλάσσω τε καί γεννάω . εἶπον γάρ « ποιέω ἄνθρωπος κατά εἰκών ἡμέτερος , καί κατά ὁμοίωσις , ὁ πλάσσω καταμύνω ὁ Καρδία αὐτός . καί πάλιν φημί · « Γιῶς γεννάω καί δύο , αὐτός δέ ἐγώ ἀθετέω . » καί μυρίος εἰμί τοιοῦτος φωνή ἐκ ὁ ἅγιος γραφή ἀναλέγω , διά ὅς ἐπιγιγνώσκω , σής ὁ πλάσσω ἐγώ γαστήρ , καί σής ὁ μήτηρ ὁ εἰς φάος προάγω διά γέννησις . » πρός οὗτος οὖν βλέπω ὁ σχετλῖάζω ἐπί ὁ ἀπώλεια ὁ ἀσεβέω , ὀδύρομαι · θρῆνος γάρ ἀντικρύς εἰμί ὁ φωνή , διά ὅς ὁ ἁμαρτωλός αλαφρισκω . « Πῶς ἠλοτρώθησαν ὁ ἁμαρτωλός ἀπό μήτρα ; » πῶς ἀπό ὁ γαστήρ πλανάω , ὁ δέ ψεῦδος πρό ὁ ἀλήθεια τυγχάνω , ὡς ὁ θυμός ὁ πατήρ ὁ ψεῦδος ὁ πρῶτος ἔχω ὁ ὁμοιότης ; « Ὄσελ ἀσπίς , » φημί , « καυτός καί θύω ὁ ὠθέω αὐτός , ὅστις οὐ εἰσακούω φωνή πράσσω , φαρμακός τε φαρμακεύω παρά σοφός . » οὗτος γάρ ἐνδίδωμι ὁ θηρίον ὁ φύσις ὁ περί οὗτος σοφός δεῖ θυμός διαμυπράμενον , ἀποκρατέω ὁ ψυχή ὁ φάργγυ , καί οὖον προλείπω , ἀκούω διχή τῆ ὁ πνεῦμα ἐν ἀπολαμβάνω παριοιδαινω , ὡς πᾶς ἐπί αὐτός ἀρχή μένω καί ἄπρακτος , ὅσος θηρίον θηλητήρ διά τις φυσικός ἀντιπάθεια παρά ὁ τοιοῦτος σοφός ἐξαιρέω . νοέω δέ δίδωμι διά οὗτος , ὅτι ἀναχοή μένω ὁ ἐν κακία κρατέω ὁ Καρδία , ὁ παρά ὁ διδάσκαλος ἐπάγω αὐτός θεραπεία . καί πᾶς δέ ὁ ὁ ψαλμῳδία ἀκολουθία διά θρῆνος προάγω ὁ ὁ ἀπώλεια ὁ δείλαιος ἐπιστενάζω . προαναφωνέω γάρ κατά αὐτός ὁ εἰμί , λέγω · « ὁ θεός συντρίβω ὁ ὀδούς αὐτός ἐν ὁ στόμα αὐτός . » ποῖος ὀδούς , ἢ δηλαδή ὁ ὁ Παρακλῆς βρωτήρ , ὁ ὁ ἡδονή ὁ γαστήρ ὑπηρέτης ( ὡς ὅπλον καί βέλος διά ὁ προλαδουω ψαλμῳδία ονομάζω ) , διά ὅς ὁ ἀλήθεια λόγος κατασπαράσσω ; « καί ὁ μύλη ὁ λέων , » φημί , « συνθλάω ὁ Κύριος . » Γνοῖς δέ ἄν τις ονομάζω λέων , εἰμί μανθάνω ὁ θηρίον οὗτος ὁ ἰδίωμα . λέγω γάρ εἰμί ὁ λέων , ἐνδιάστροφος ὁ ὄμμα , ὅς σαρκοβόρος ὁ οὖδας δέ πάντως ὁ αἴνιγμα ὁ ὁ ὄμμα διαστροφή , ὁ μή πρός ὁ εὐθύς2 βλέπω , καί ὁ ἀηδία ὁ ἆσθμα , ὁ εἰς βλασφημία χράομαι ὁ στόμα , καί διά οὗτος συγγενής ἔχω πρός ὁ ὁ ἁμαρτία δυσωδία . καί ὅσος νοέω διά ὁ ἆσθμα , ὅτι σάρξ καί αἷμα , ὅσπερ μάλιστα τρέφω ὁ λέων ὁ φύσις , οὗτος εἰς ὁ Θεός βασίλειος ἀποθλίβω . ἐν γάρ ὁ καιρός ὁ ὁ ἄξιος τιμή , « οὗτος , » φημί , « ἐξουθενόω , » ὁ ἄτοπος φύσις ὁ ολικός πρᾶγμα ὁ προσέχω , κατά ὁ βίος συγκαταφέρω . « Ἐξουθενόω » γάρ , φημί , « ὡς ὕδωρ διαπορεύω . » ὁ γάρ πονηρός κατά ὁ Ψυχή ἐγώ τοξότης , ὅς ὁ ἔπορον βέλος ὁ ἁμαρτία κατά ὁ ἀνθρώπινος ;