gregorius-nyssenus.in-inscriptiones-psalmorum pg044_0266.1
μενον ἀξίον εἶναι τοῦ κεχρυσμένου , ἵνα ἡ ψοὴ σημαίνῃ ( 46 ) τῷ τοιούτῳ νοήματι . Ἡ δὲ πνεύματι μόνῳ κατορθουμένη ψαλμωδία , τὴν ὑπερἄγουσαν κατάστασιν τῶν ἁγίων ἐνδείκνυται , ὅταν κρείττον ἡ τῆς διὰ τῶν φαινομένων ἐνδείξεως τὸ τῷ Θεῷ προσάγομενον . Οὐ γὰρ ἐν ῥήσεσι τισιν ὁ ψαλμὸς ταῖς διὰ ῥημάτων διαρθρούσαις τῶν νοουμένων τὴν δυνάμιν , ἀλλ · « Ἐν ὕμνοις , » φησίν , « ὁ ψαλμός . » Τοῦτο δὲ ἐστι , κατὰ γε τὴν ἐμὴν κρίσιν , διδασκαλία , τί χρὴ ὑπὸ τοῦ ὕμνου γινώσκειν . Μανθάνομεν γὰρ ὅτι ὁ ψῆφλος βίος καὶ τὸ τὰ ἄνω φρονεῖν , καὶ ἐκ τῶν οὐρανίων . τε καὶ ὑπερχαιμένων ( 47 ) νοημάτων ἔχειν τὸ ἡμέτερον ὀργανον , τοῦτο ὕμνος ἐστὶ τοῦ Θεοῦ , οὐχ ἐν δυνάμει ῥημάτων , ἀλλ’ ἐν τῷ ὑπερἄχου καὶ κατορθούμενος βίῳ ( 48 ) : ὅταν δὲ τὴν τῆς « συνείσεως » φωνὴν συγγραφῶ τοῖς ὕμνοις , συμβουλίαν τινὰ δοκεῖ μοι ποιεῖσθαι ὁ λόγος , μὴ ἀσυνέτως ἔχειν τῶν εἰς δοξολογίαν τῷ Θεῷ ἀνατιθεμένων ῥημάτων · μήποτε λάθωμεν ἀνεξετάστῳ καὶ ἀσυνέτῳ ( 49 ) τινὶ ὀρμῇ τὰ μὴ πρέποντα τῇ θείᾳ μεγαλειότητι ἀνατιθέντες νοήματα · οἷον · ἐστι τὸ αἰσθάναι τοὺς κατὰ Θεὸν ζῶσιν ἐν τῷ τῷ βίῳ τούτῳ εὐχληρῆ προχειρίσθαι τὰς ἀμοιβὰς , καὶ τὸ νομίζειν ἐκεῖνο , καὶ παρὰ τῷ Θεῷ καλὸν κρινεῖσθαι ( 50 ) , ὅπερ ἂν τῇ αἰσθήσει τῶν ἀνθρώπων τοιούτου δόξῃ · καὶ πολλὰ τοιαῦτα δυνατὸν ἐστιν εὑρεθῆναι νοήματα , ταῖς περὶ Θεοῦ ὑπολήψεσι παρὰ τῶν ἀσυνέτων ἀνατιθέμενα ( 51 ) . Χρὴ δὲ χρῆσαι συνείσει τοῦ ἐκείνου περὶ αὐτοῦ γινώσκειν , ὅσα μὴ μύμων φέρει προσφερόμενα . Τὸ μὲν γὰρ οὕτως αὐτῷ πρέπον εἰς Ἐπαίνον , κρεῖττόν ἐστιν , ἢ ὥστε ὑπὸ ἀνθρωπίνης φύσεως εὑρεθῆναι · ἡμῖν δὲ τοσοῦτον ἀγαπητόν , οὐδὲ τὸ θέον περὶ αὐτοῦ γινώσκειν ( 52 ) εὑρεῖν , ἀλλὰ τὸ ( 53 ) μηδενὶ τῶν ἀπεμφαινότων συνενεχθῆναι · ὅπερ δὴ ἐπὶ τῆς αἰσθήσεως τοῦ Δαυὶδ ἐνοήσαμεν , ὡς τῷ τοιούτῳ μόνῳ πρεπούσης τῆς θείας αἰσθήσεως . Ταῦτὸν μοι δοκεῖ καὶ περὶ τῆς « προσευχῆς » γινώσκειν , ὅταν ἀκούσωμεν , « Προσευχὴ τοῦ Δαυὶδ , » ὡς δέον , καὶ τὸν ἡμέτερον βίον κατὰ τὸν ἐκείνου σπουδάζειν εἶναι , ἵνα τοῦ προσεύχεσθαι τὴν παρῆρσιαν κτησώμεθα . Οὕτω καὶ ( 54 ) τὸ ( 55 ) , « Προσευχὴ τῷ πτωχῷ ὅταν ἀκηδίσῃ , καὶ ἐναντίον Κυρίου ἐκχέῃ τὴν δέησιν αὐτοῦ . » Πολλὴ ( 56 ) γὰρ ἡμῖν χρῆσις τῆς κατὰ Θεὸν ἀναθάσεως , ἵνα νοήσωμεν , τίνων πτωχεύομεν · οὐ γὰρ ἂν εἰς ἐπιθυμίαν ἔλθοιμεν τῶν ἀληθινῶν ἀγαθῶν , εἰ μὴ τὴν ἐν τούτοις ( 57 ) ἑαυτῶν πτωχείαν κατανοήσωμεν . Ἄλλ’ ἐμφυχὸς τις γίνεται , καὶ ἐνδιάθετος τῆς προσευχῆς ὁ τόνος , ὅταν γνῶμεν τίνων πτωχεύομεν , καὶ πρὸς τὴν ἀναβολὴν τῶν ποθουμένων ἀκηδίσωμεν · καὶ οὕτως ἐκχέεται ἡ δέησις ἡμῶν διὰ τῶν ὀφθαλμῶν ἀντὶ ῥημάτων χρωμένη τοῖς δάκρυσιν .
Lemmas: μένω ἄξιος εἰμί ὁ χρίω , ἵνα ὁ ψοὴ σημαίνω ( 46 ) ὁ τοιοῦτος νόημα . ὁ δέ πνεῦμα μόνος κατορθόω ψαλμωδία , ὁ υπεραγουω κατάστασις ὁ ἅγιος ἐνδείκνυμι , ὅταν ἀγαθός ὁ ὁ διά ὁ φαίνω ἔνδειξις ὁ ὁ Θεός προσάγω . οὖον γάρ ἐν ῥῆσις τις ὁ ψαλμός ὁ διά ῥῆμα διαρθρέω ὁ νοέω ὁ δυνάμις , ἀλλ' · « ἐν ὕμνος , » φημί , « ὁ ψαλμός . » οὗτος δέ εἰμί , κατά γε ὁ ἐμός κρίσις , διδασκαλία , τίς χρή ὑπό ὁ ὕμνος γιγνώσκω . μανθάνω γάρ ὅτι ὁ ψῆφλος βίος καί ὁ ὁ ἄνω φρονέω , καί ἐκ ὁ οὐράνιος . τε καί ὑπερχαιμένων ( 47 ) νόημα ἔχω ὁ ἡμέτερος ὄργανον , οὗτος ὕμνος εἰμί ὁ Θεός , οὐ ἐν δύναμις ῥῆμα , ἀλλά ἐν ὁ ὑπέρχομαι καί κατορθόω βίος ( 48 ) : ὅταν δέ ὁ ὁ « συνείσεως » φωνή συγγράφω ὁ ὕμνος , συμβουλία τις δοκέω ἐγώ ποιέω ὁ λόγος , μή ἀσύνετος ἔχω ὁ εἰς δοξολογία ὁ Θεός ἀνατίθημι ῥῆμα · μήποτε λανθάνω ἀνεξέταστος καί ἀσύνετος ( 49 ) τις ὁρμή ὁ μή πρέπω ὁ θεῖος μεγαλειότης ἀνατίθημι νόημα · οἷος · εἰμί ὁ αἰσθάνομαι ὁ κατά θεός ζῶ ἐν ὁ ὁ βίος οὗτος εὐκληρέω προχειρίζω ὁ ἀμοιβή , καί ὁ νομίζω ἐκεῖνος , καί παρά ὁ Θεός καλός κρίνω ( 50 ) , ὅσπερ εἄν ὁ αἴσθησις ὁ ἄνθρωπος τοιοῦτος δόξα · καί πολύς τοιοῦτος δυνατός εἰμί εὑρίσκω νόημα , ὁ περί Θεός ὑπόληψις παρά ὁ ἀσύνετος ἀνατίθημι ( 51 ) . χρή δέ χράω σύνοιδα ὁ ἐκεῖνος περί αὐτός γιγνώσκω , ὅσος μή μύμων φέρω προσφέρω . ὁ μέν γάρ οὕτως αὐτός πρέπω εἰς Ἔπαινος , κρατύς εἰμί , ἢ ὥστε ὑπό ἀνθρώπινος φύσις εὑρίσκω · ἐγώ δέ τοσοῦτος ἀγαπητός , οὐδέ ὁ θέω περί αὐτός γιγνώσκω ( 52 ) εὑρίσκω , ἀλλά ὁ ( 53 ) μηδείς ὁ ἀπεμφαίνω συμφέρω · ὅσπερ δή ἐπί ὁ αἴσθησις ὁ Δαυίδ νοέω , ὡς ὁ τοιοῦτος μόνος πρέπω ὁ θεῖος αἴσθησις . αὐτός ἐγώ δοκέω καί περί ὁ « προσευχή » γιγνώσκω , ὅταν ἀκούω , « προσευχή ὁ Δαυίδ , » ὡς δήω , καί ὁ ἡμέτερος βίος κατά ὁ ἐκεῖνος σπουδάζω εἰμί , ἵνα ὁ προσεύχομαι ὁ παραλέγω κτάομαι . οὕτως καί ( 54 ) ὁ ( 55 ) , « προσευχή ὁ πτωχός ὅταν ἀκηδία , καί ἐναντίος κύριος ἐκχέω ὁ δέησις αὐτός . » Πολύς ( 56 ) γάρ ἐγώ χρῆσις ὁ κατά θεός ἀνάτασις , ἵνα νοέω , τίνω πτωχεύω · οὖον γάρ εἄν εἰς ἐπιθυμία ἔρχομαι ὁ ἀληθινός ἀγαθός , εἰμί μή ὁ ἐν οὗτος ( 57 ) ἑαυτοῦ πτωχεία κατανοέω . ἄλλος ἐμφυχὸς τις γίγνομαι , καί ἐνδιάθετος ὁ προσευχή ὁ τόνος , ὅταν γιγνώσκω τίνω πτωχεύω , καί πρός ὁ ἀναβολή ὁ ποθέω ἀκηδέω · καί οὕτως ἐκχέω ὁ δέησις ἐγώ διά ὁ ὀφθαλμός ἀντί ῥῆμα χράω ὁ δάκρυ .