gregorius-nyssenus.in-ecclesiasten-homiliae-8 pg044_0358.1
βουλῆς , τὰ δσα ἐποίησεν αὐτή · ; Διδάσκει τοίνυν τις A ἐστιν ἡ ἀνθρωπίνη σοφία , ὅτι τὸ ἐπακολουθεῖν τῇ ὄντως σοφίᾳ , ἣν καὶ βούλην ὀνομάζει , ποιητικὴν τῶν ἀληθῶς ὄντων τε καὶ βουλητέων , καὶ μὴ ἐν μεταίωτητι θεωρουμένων . Τοῦτο τῆς ἀνθρωπίνης ἐστὶ σοφίας τὸ κεφάλαιον · ἡ δὲ ὄντως σοφία καὶ βουλὴ , οὐδὲν ἄλλο , κατὰ γε τὸν ἐμὸν λόγον , ἐστίν , πλὴν τῆς τοῦ παντὸς προεπινοουμένης σοφίας . Αὕτη δὲ ἐστιν , ἐν ᾗ τὰ πάντα ἐποίησεν ὁ Θεός , καθὼς φησιν ὁ Προφήτῃς , ὅτι « Πάντα ἐν σοφίᾳ ἐποίησας . » Χριστὸς δὲ Θεοῦ δύναμις , καὶ Θεοῦ σοφία , ἐν ᾗ τὰ πάντα ἐγένετο καὶ διεκοσμήθη . Εἰ οὖν τοῦτό ἐστιν ἡ ἀνθρωπίνη σοφία , τὸ ἐν περινοίᾳ τῶν ἀληθινῶν ἔργων τῆς ὄντως σοφίας τε καὶ βουλῆς γενέσθαι · ἔργον δὲ τῆς βουλῆς ἐκεῖνες , ἥτοι τῆς σοφίας , κατὰ γε τὸν ἐμὸν λόγον , ἡ ἀφθαρσία ἐστιν , ἡ τε τῆς ψυχῆς μακαριότης , καὶ ἡ ἀνδρεία , καὶ ἡ δικαιοσύνη , καὶ ἡ φρόνησις , καὶ πᾶν τὸ κατ' ἀρετὴν νοούμενον ὄνομα τε καὶ νόημα , τάχα δι' ἀκολούθου τῇ γνώσει τῶν ἀγαθῶν προσεχόμεθα . Ἐπεὶδὴ γὰρ εἰδον , φησί , ταῦτα , καὶ ὡσπερ ἐν ζυγῷ διέκρινα τὸ ὄν τῷ μὴ ὄντος , τοῦ εὑρεῖν τὴν διαφοράν τῆς σοφίας καὶ τῆς ἀφροσύνης , οἷα περ ἐν εὐρεθείῃ φωτὶ ἀντεξετάζομένου πρὸς ζόφον . Καὶ μοι δοκεῖ προστηκέναι τῷ κατὰ τὸ φῶς ὑποδείγματι πρὸς τὴν τοῦ καλοῦ χρήσασθαι χρήσει . Ἐπεὶδὴ γὰρ τὸ σκότος τῇ ἑαυτοῦ φύσει ἀνύπαρκτον ( εἰ γὰρ μὴ εἴη τὸ ἀντιφράζον τὴν ἡλιακὴν ἀκτίνα , σκότος οὐκ ἔσται ) , τὸ δὲ φῶς αὐτὸ ἐφ' ἑαυτοῦ ἐστιν ἐν ἰδίᾳ οὐσίᾳ κατεννοούμενον · δείκνυσι πῷ ὑποδείγματι , ὅτι ἡ κακία κατ' ἑαυτὴν οὐχ ὑφίσταται , ἀλλὰ τῇ στέρσει τοῦ ἀγαθοῦ παρυφίσταται · τὸ δὲ ἀγαθὸν ἀεὶ ὡσαύτως ἔχει μόνιμόν τε καὶ πάγιον , καὶ οὐδεὶς τις προηγούμενῃ στέρσει παρυφιστάμενον . Τὸ δὲ ἐκ τοῦ ἐναντίου τῷ ἀγαθῷ νοούμενον κατ' οὐσίαν οὐκ ἐστιν · ὁ γὰρ ἐφ' ἑαυτοῦ οὐκ ἐστιν , οὐδὲν ἐστιν ὅλως · στέρεσις γὰρ τοῦ ὄντος ἐστὶν ἡ κακία , καὶ οὐχὶ ὑπαρξίς . Ἴση τοίνυν ἡ διαφορά τοῦ φωτὸς πρὸς τὸ σκότος , καὶ τῆς σοφίας πρὸς ἀφροσύνην ἐστίν . Ἀπὸ μέρους γὰρ ἅπαν τὸ ἀγαθὸν περιλαβάνει τῷ τῆς σοφίας ὀνόματι , καὶ τῇ ἀφροσύνῃ πᾶσαν κακοῦ φύσιν συνερμηνεύει . Ἄλλὰ τί κέρδος ἡμῖν ἐκ τοῦ θαυμάζει τὸ ἀγαθόν , εἰ μὴ τις καὶ ὁδὸς παρὰ τοῦ διδασκάλου πρὸς τὴν τούτου κτῆσιν ὑποδειχθείη ; Πῶς οὖν ἐστί · καὶ ἡμᾶς ἐν τῇ τοῦ καλοῦ μετουσίᾳ γενέσθαι , ἀκούσωμεν τοῦ διδάσκοντος . rationem qua id acquiramus ? Quomodo ergo fieri mus doctorem .
Lemmas: βουλή , ὁ δσοι ποιέω αὐτός · ; διδάσκω τοίνυν τις A εἰμί ὁ ἀνθρώπινος σοφία , ὅτι ὁ ἐπακολουθέω ὁ εἰμί σοφία , ὅς καί βουλή ὀνομάζω , ποιητικός ὁ ἀληθής εἰμί τε καί βουλητέος , καί μή ἐν μεταίωτητι θεωρέω . οὗτος ὁ ἀνθρώπινος εἰμί σοφία ὁ κεφάλαιος · ὁ δέ εἰμί σοφία καί βουλή , οὐδείς ἄλλος , κατά γε ὁ ἐμός λόγος , εἰμί , πλήν ὁ ὁ πᾶς προεπινοέω σοφία . Ἄτη δέ εἰμί , ἐν ὅς ὁ πᾶς ποιέω ὁ Θεός , καθώς φημί ὁ Προφήτης , ὅτι « Πάν ἐν σοφία ποιέω . » Χριστός δέ Θεός δύναμις , καί Θεός σοφία , ἐν ὅς ὁ πᾶς γίγνομαι καί διακοσμέω . εἰμί οὖν οὗτος εἰμί ὁ ἀνθρώπινος σοφία , ὁ ἐν περίνοια ὁ ἀληθινός ἔργον ὁ εἰμί σοφία τε καί βουλή γίγνομαι · ἔργον δέ ὁ βουλή εκείνος , ἤτοι ὁ σοφία , κατά γε ὁ ἐμός λόγος , ὁ ἀφθαρσία εἰμί , ὁ τε ὁ Ψυχή μακαριότης , καί ὁ ἀνδρεία , καί ὁ δικαιοσύνη , καί ὁ φρόνησις , καί πᾶς ὁ κατά ἀρετή νοέω ὄνομα τε καί νόημα , τάχα διά ἀκόλουθος ὁ γνῶσις ὁ ἀγαθός προσέχω . ἐπειδή γάρ εἶδον , φημί , οὗτος , καί ὡς ἐν ζυγόν διακρίνω ὁ εἰμί ὁ μή εἰμί , ὁ εὑρίσκω ὁ διαφορά ὁ σοφία καί ὁ ἀφροσύνη , οἷος περ ἐν εὑρίσκω φάος ἀντεξετάζω πρός ζόφος . καί ἐγώ δοκέω προΐστημι ὁ κατά ὁ φάος ὑπόδειγμα πρός ὁ ὁ καλός χράω χρῆσις . ἐπειδή γάρ ὁ σκότος ὁ ἑαυτοῦ φύσις ἀνύπαρκτος ( εἰμί γάρ μή εἰμί ὁ ἀντιφράζω ὁ ἡλιακός ἄκτινος , σκότος οὐ εἰμί ) , ὁ δέ φάος αὐτός ἐπί ἑαυτοῦ εἰμί ἐν ἴδιος οὐσία κατανοέω · δείκνυμι πω ὑπόδειγμα , ὅτι ὁ κακία κατά ἑαυτοῦ οὐ ὑφίστημι , ἀλλά ὁ στέρσει ὁ ἀγαθός παρυφίστημι · ὁ δέ ἀγαθός ἀεί ὡσαύτως ἔχω μόνιμος τε καί πάγιος , καί οὐδείς τις προηγούμενος στέρσει παρυφίστημι . ὁ δέ ἐκ ὁ ἐναντίος ὁ ἀγαθός νοέω κατά οὐσία οὐ εἰμί · ὁ γάρ ἐπί ἑαυτοῦ οὐ εἰμί , οὐδείς εἰμί ὅλως · στέρησις γάρ ὁ εἰμί εἰμί ὁ κακία , καί οὐ ὕπαρξις . Ἴσος τοίνυν ὁ διαφορά ὁ φάος πρός ὁ σκότος , καί ὁ σοφία πρός ἀφροσύνη εἰμί . ἀπό μέρος γάρ ἅπας ὁ ἀγαθός περιλαμβάνω ὁ ὁ σοφία ὄνομα , καί ὁ ἀφροσύνη πᾶς κακός φύσις συνερμηνεύω . ἀλλά τίς κέρδος ἐγώ ἐκ ὁ θαυμάζω ὁ ἀγαθός , εἰμί μή τις καί ὁδός παρά ὁ διδάσκαλος πρός ὁ οὗτος κτῆσις ὑποδείκνυμι ; Πῶς οὖν εἰμί · καί ἐγώ ἐν ὁ ὁ καλός μετουσία γίγνομαι , ἀκούω ὁ διδάσκω . rationem qua id acquiramus ? Quomodo ergo fieri mus doctorem .