gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0545.1
Ἑβραϊκὴ λέξις , εἰ πρὸς τὴν ἡμετέραν μεταληφθείση φωνήν , τὸ καθαρὸν τε καὶ ἀνθόρευτον , καὶ πάσης ἐπιμιξίας ἀλλότερον χρυσίον διὰ τῆς φωνῆς ταύτης δείκνυσιν . Ἀνερμηνευτὸν δὲ μοι δοκεῖν καταλιπεῖν πέναι τὴν τῆς Κεφαλᾶς λέξιν , οἱ τὰς φωνὰς τῶν Ἑβραίων ἐξελληνίσαντες , διὰ τὸ μὴ εὑρεῖν ἐν τοῖς Ἑλληνικοῖς ῥήμασι μηδεμίαν φωνὴν ἐξαγγελτικὴν τῆς ἐμφάσεως τῆς ἐνθεωρουμένης τῇ Ἑβραϊδὶ φωνῇ . Ἡμεῖς δὲ τοῦτο μαθόντες , ὅτι τὸ εἰλικρινὲς καθαρόν , καὶ πάσης ὑλῆς ῥυπαρᾶς ἀμιγὲς τε καὶ ἀπαράδεκτον ἡ τοιαύτη λέξις ἐνδείκνυσιν · ταῦτα περὶ τοῦ προκειμένου ῥητοῦ νοεῖν ἐναγόμεθα , ὅτι κεφαλὴ τοῦ σώματος τῆς Ἐκκλησίας ἐστὶν ὁ Χριστός . Χριστὸν δὲ νῦν λέγομεν οὐ πρὸς τὸ ἀίδιον τῆς θεότητος ἀναπέμποντες τοῦτο τὸ ὄνομα , ἀλλὰ πρὸς τὸν θεότροπον ἄνθρωπον , τὸν ἐπὶ βδοὺν ὀφθέντα , καὶ τοῖς ἀνθρώποις συναναστραφέντα , τὸν τῆς παρθενίας βλαστόν , ἐν ᾧ κατῴκησεν πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος σωματικῶς , τὴν ἀπαρχὴν τοῦ κοινοῦ φύρματος , δι’ οὗ ὁ Λόγος τὴν φύσιν ἡμῶν περιεβάλετο , ποιήσας αὐτὴν ἀχράτον , πάντων τῶν συμπεφυκότων αὐτῇ παθημάτων ἐκκαθαρίσας . Οὕτω γὰρ φησὶ περὶ αὐτοῦ ὁ προφήτης , ὅτι Ἄμαρτίαν οὐκ ἐποίησεν , οὐδὲ εὑρέθη δόλος ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ , τοῦ πειρασθέντος κατὰ πάντα καθ’ ὁμοιότητα τῆς φύσεως ἡμῶν , χωρὶς ἁμαρτίας . Ἡ μὲν οὖν κεφαλὴ τοῦ σώματος τῆς Ἐκκλησίας , ἡ πάσης τῆς φύσεως ἡμῶν ἀπαρχή , τὸ καθαρὸν τε καὶ πάσης κακίας ἀμιγὲς τε καὶ ἀπαράδεκτον χρυσίον ἐστίν · οἱ βόστρυχοι δὲ οἱ ποτε ζοφώδεις καὶ μέλανες , καὶ τοῖς κόραξιν ὁμοιομένοις τῷ εἴδει , ἐκεῖνοι λέγω τὸ κρέαρ , οἱ ἔργον ἐστὶ , τὸ τοὺς ὀφθαλμοὺς ἐκκόπτειν , κατὰ τὸν παροιμιώδη λόγον , καὶ τοῖς νεοσσίοις τῶν ἀετῶν βρῶμα τοὺς πηρωθέντας τῶν ὀρατικῶν αἰσθητηρίων παρασκευάζειν , οὗτοι ἐλάται τὰ ὑψηλὰ τε καὶ οὐρανομήκη δένδρα γινόμενοι , διὰ τὴν ἀναδραμεῖν ἐκ γῆς ἐπὶ τὸ οὐράνιον ὕψος , προσθήκην τοῦ κάλλους γίνονται τοῦ νυμφίου , τῆς θείας κεφαλῆς αὐτοῦ ἐξαρθήσαντες . Οὐχ ἀγνοεῖ δὲ πάντως τις τί τῶν βοστρύχων τούτων ἔργον ἐστίν , ἐν τοῖς ἄνω μαθὼν παρ’ αὐτῆς τῆς τοῦ νυμφίου φωνῆς · ὅτι , Οἱ βόστρυχοί μου ἐπλήσθησαν ψευδάων ὕδατος . Ἐκεῖνοι οὖν εἰσιν οἱ ψευδάζοντες βόστρυχοι , παρὰ τῶν προφητῶν νεφέλαι ὀνομαζόμενοι , ἀφ’ ὧν γίνεται τῆς διδασκαλίας ὁ ὕμβρος , ὁ τὰς ἀψύχους ἀρούρας ποτίζων πρὸς τὴν εὐχαριστίαν τῶν τοῦ Θεοῦ γεωργίων . Ἀποστόλους δὲ οἶμαι τροπικῶς τοὺς βοστρύχους ὑπὸ τοῦ Θεοῦ λόγου σημαίνεσθαι · ὅν τινες ἦσαν πρότερον ζοφώδεις τοῖς τοῦ βίου ἐπιτηδεύμασιν , ὁ λῃστής , ὁ τελώνης , ὁ διώκτης , καὶ εἰ τις ἄλλος τοιοῦτος κατὰ τὸν μελανά τε καὶ σαρκοδόρον τῶν ὀφθαλμῶν ἀφανιστικὸν κόρακα . Λέγω δὲ τὸν ἄρχοντα τοῦ σκότους τῆς ἐξουσίας , καθὼς φησιν ὁ ἀπὸ κόρακος ἐλάτη γενόμενος , καὶ διὰ τοῦτο βόστρυχος τῆς θείας κεφαλῆς χρηματίζων . Ὅτι πρότερον ὡν βλάσφημος καὶ διώκτης καὶ ὑβριστής , ἕως ἦν κόραξ , πρὸς τὴν χάριν ταύτην μετασκευασθείς , βόστρυχος γενόμενος τῇ οὐρανίᾳ δρόσῳ διάβροχος , ὁ παντὶ τῷ σώματι τῆς Ἐκκλησίας τῶν τῶν ἀποκρύφων τε καὶ
Lemmas: ἑβραικός λέξις , εἰμί πρός ὁ ἡμέτερος μεταλαμβάνω φωνή , ὁ καθαρός τε καί ανθορευος , καί πᾶς ἐπιμιξία ἄλλος χρυσίον διά ὁ φωνή οὗτος δείκνυμι . ανερμηνευος δέ ἐγώ δοκέω καταλείπω πένη ὁ ὁ Κεφαλᾶς λέξις , ὁ ὁ φωνή ὁ Ἑβραῖος ἐξελληνίζω , διά ὁ μή εὑρίσκω ἐν ὁ Ἑλληνικός ῥῆμα μηδείς φωνή ἐξαγγελτικός ὁ ἔμφασις ὁ ἐνθεωρέω ὁ Ἑβραΐς φωνή . ἐγώ δέ οὗτος μανθάνω , ὅτι ὁ εἰλικρινής καθαρός , καί πᾶς ὕλη ῥυπαρός ἀμιγής τε καί ἀπαράδεκτος ὁ τοιοῦτος λέξις ἐνδείκνυμι · οὗτος περί ὁ πρόκειμαι ῥητός νοέω ἐνάγω , ὅτι κεφαλή ὁ σῶμα ὁ ἐκκλησία εἰμί ὁ Χριστός . Χριστός δέ νῦν λέγω οὖον πρός ὁ ἀίδιος ὁ θεότης ἀναπέμπω οὗτος ὁ ὄνομα , ἀλλά πρός ὁ θεότροπος ἄνθρωπος , ὁ ἐπί βδέω ὁράω , καί ὁ ἄνθρωπος συναναστρέφω , ὁ ὁ παρθενίη βλαστάνω , ἐν ὅς κατοικέω πᾶς ὁ πλήρωμα ὁ θεότης σωματικός , ὁ ἀπαρχή ὁ κοινός φύρμα , διά ὅς ὁ Λόγος ὁ φύσις ἐγώ περιβάλλω , ποιέω αὐτός ἄκρατος , πᾶς ὁ συμφύω αὐτός πάθημα ἐκκαθαρίζω . οὕτως γάρ φημί περί αὐτός ὁ προφήτης , ὅτι ἁμαρτία οὐ ποιέω , οὐδέ εὑρίσκω δόλος ἐν ὁ στόμα αὐτός , ὁ πειράζω κατά πᾶς κατά ὁμοιότης ὁ φύσις ἐγώ , Χωρὶς ἁμαρτία . ὁ μέν οὖν κεφαλή ὁ σῶμα ὁ ἐκκλησία , ὁ πᾶς ὁ φύσις ἐγώ ἀπαρχή , ὁ καθαρός τε καί πᾶς κακία ἀμιγής τε καί ἀπαράδεκτος χρυσίον εἰμί · ὁ βόστρυχος δέ ὁ ποτός ζοφώδης καί μέλας , καί ὁ κόραξ ὁμοιόω ὁ εἶδος , ἐκεῖνος λέγω ὁ κρέαρ , ὁ ἔργον εἰμί , ὁ ὁ ὀφθαλμός ἐκκόπτω , κατά ὁ παροιμιώδης λόγος , καί ὁ νεοσσίον ὁ ἀετός βρῶμα ὁ πηρόω ὁ ορατικός αἰσθητήριον παρασκευάζω , οὗτος ἐλάτη ὁ ὑψηλός τε καί οὐρανομήκης δένδρον γίγνομαι , διά ὁ ἀνατρέχω ἐκ γῆ ἐπί ὁ οὐράνιος ὕψος , προσθήκη ὁ κάλλος γίγνομαι ὁ νυμφίος , ὁ θεῖος κεφαλή αὐτός ἐξαίρω . οὐχ ἀγνοέω δέ πάντως τις τίς ὁ βόστρυχος οὗτος ἔργον εἰμί , ἐν ὁ ἄνω μανθάνω παρά αὐτός ὁ ὁ νυμφίος φωνή · ὅτι , ὁ βόστρυχος ἐγώ πίμπλημι ψευδαοι ὕδωρ . ἐκεῖνος οὖν εἰμί ὁ ψευδάζοντες βόστρυχος , παρά ὁ προφήτης νεφέλη ὀνομάζω , ἀπό ὅς γίγνομαι ὁ διδασκαλία ὁ ὕμβρος , ὁ ὁ ἄψυχος ἄρουρα ποτίζω πρός ὁ εὐχαριστία ὁ ὁ Θεός γεωργία . ἀπόστολος δέ οἴομαι τροπικός ὁ βόστρυχος ὑπό ὁ Θεός λόγος σημαίνω · ὅς τις εἰμί πρότερος ζοφώδης ὁ ὁ βίος ἐπιτήδευμα , ὁ λῃστής , ὁ τελώνης , ὁ διώκτης , καί εἰμί τις ἄλλος τοιοῦτος κατά ὁ μελανός τε καί σαρκοδορος ὁ ὀφθαλμός ἀφανιστικός κόραξ . λέγω δέ ὁ ἄρχω ὁ σκότος ὁ ἐξουσία , καθώς φημί ὁ ἀπό κόραξ ἐλάτη γίγνομαι , καί διά οὗτος βόστρυχος ὁ θεῖος κεφαλή χρηματίζω . ὅτι2 πρότερος ὡς βλάσφημος καί διώκτης καί ὑβριστής , ἠώς εἰμί κόραξ , πρός ὁ χάρις οὗτος μετασκευάζω , βόστρυχος γίγνομαι ὁ οὐράνιος δρόσος διάβροχος , ὁ πᾶς ὁ σῶμα ὁ ἐκκλησία ὁ ὁ ἀπόκρυφος τε καί