gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0428.1
ὁμοιώμα ἐστὶ τοῦ ζητουμένου . Οὐ γὰρ αὐτὸ δείκνυσιν ἐκεῖνο τὸ εἶδος , ὃ οὔτε τις εἶδεν , οὔτε ἰδεῖν δύναται , ἀλλὰ δι' ἐσοπτροῦ καὶ δι' αἰνίγματος ἔμφασιν τινὰ σκιωτήραν τοῦ ζητουμένου , ἐκ τινος εἰκασμοῦ ταῆς ψυχᾶς ἐγγινομένην . Πᾶς δὲ λόγος τῶν τοιούτων νοη - A μᾶτων σημαντικός , στιγμῆς τινος ἀμεροῦς δύναμιν ἔχει , μὴ δυνάμενος ἐμφανῶς ὅπερ ἡ διάνοια βούλεται · ὡς εἶναι πᾶσαν μὲν διάνοιαν κατωτέραν τῆς θείας κατανοήσεως · πάντα δὲ λόγον ἐρμηνευτικὸν , στιγμὴν βραχέαν δοκεῖν μὴ δυνάμενην τῷ πλάτει τῆς διανοίας συνεπεκτείνεσθαι . Τὴν οὖν διὰ τῶν τοιούτων νοημάτων χειραγωγουμένην ψυχὴν πρὸς τὴν τῶν ἀληθειῶν περίνοιαν διὰ μόνης πίστεως εἰσποιεῖν ἐν ἑαυτῇ λέγει δεῖν τὴν πάντα νοῦν ὑπεράρχουσαν φύσιν . Καὶ τοῦτό ἐστι τὸ παρὰ τῶν φιλῶν λεγόμενον · ὅτι Σοὶ ποιήσωμεν , ὦ ψυχή , τῇ καλῶς πρὸς τὸν ἵππον ἀπεικασθείση , ἰνδάλματα τινὰ τῆς ἀληθείας καὶ ὁμοιώματα . Τοιαύτη γὰρ τούτων λόγων ἀργύρου ἡ δύναμις , ὡς ἐναύσματα τινὰ σπινθηροειδὴ δοκεῖν εἶναι τὰ ῥήματα , μὴ δυνάμενα κ' ἀκριβῶς ἐμφανῶς τὸ ἐγκείμενον νόημα . Συὺ δὲ ταῦτα δεχάμενη , ὑποζύγιον τε καὶ οἰκητήριον γενήσῃ διὰ πίστεως τοῦ σοὶ ἐνανακλίνεσθαι μέλλοντος διὰ τῆς ἐν σοὶ κατοικήσεως · τοῦ γὰρ αὐτοῦ καὶ θρόνος εἰ καὶ οἶκος γενήσῃ . Τάχα δ' ἄν τις εἴποι τὴν Παύλου ψυχὴν , καὶ εἰ τις ἄλλη γέγονε κατ' ἐκείνην , τῶν τοιούτων ἀξιοῦσαι ῥημάτων . Ἐκεῖνος γὰρ σκευὸς ἐκλογῆς ἀπαξ τῷ Δεσπότῃ γεγόνως , καὶ ἐφ' ἑαυτοῦ καὶ ἐν ἑαυτῷ ἔχων τὸν Κύριον · ἐν μὲν τῷ βαστάζειν αὐτοῦ τὸ ὄνομα ἐναντίον ἐθνῶν καὶ βασιλέων ἵππος γεγώνως · ἐν δὲ τῷ μηκτέ αὐτὸν ζῆν , ἀλλ' ἐν ἑαυτῷ δεῖκνυς ζῶντα ἔχεινον , καὶ δοκιμὴν διδόναι τοῦ ἐν αὐτῇ λαλοῦντος Χριστοῦ , οἶκος περιληπτικὸς τῆς ἀπεριλήπτου γεγώνως φύσεως .
Lemmas: ὁμοίωμα εἰμί ὁ ζητέω . οὖον γάρ αὐτός δείκνυμι ἐκεῖνος ὁ εἶδος , ὅς οὔτε τις ὁράω , οὔτε ὁράω δύναμαι , ἀλλά διά ἔσοπτρος καί διά αἴνιγμα ἔμφασις τις σκιωτήραν ὁ ζητέω , ἐκ τις εἰκασμός ταγή Ψυχᾶς ἐγγίγνομαι . Πᾶς δέ λόγος ὁ τοιοῦτος νοέω - A Μάτων σημαντικός , στιγμή τις ἀμερής δύναμις ἔχω , μή δύναμαι ἐμφανής ὅσπερ ὁ διάνοια βούλομαι · ὡς εἰμί πᾶς μέν διάνοια κατώτερος ὁ θεῖος κατανόησις · πᾶς δέ λόγος ἑρμηνευτικός , στιγμή βραχύς δοκέω μή δύναμαι ὁ πλάτος ὁ διάνοια συνεπεκτείνω . ὁ οὖν διά ὁ τοιοῦτος νόημα χειραγωγέω ψυχή πρός ὁ ὁ ἀλήθεια περίνοια διά μόνος πίστις εἰσποιέω ἐν ἑαυτοῦ λέγω δήω ὁ πᾶς νόος υπεραρχουω φύσις . καί οὗτος εἰμί ὁ παρά ὁ φίλος λέγω · ὅτι σοί ποιέω , εἰμί ψυχή , ὁ καλῶς πρός ὁ ἵππος ἀπεικάζω , ἴνδαλμα τις ὁ ἀλήθεια καί ὁμοίωμα . τοιοῦτος γάρ οὗτος λόγος ἄργυρος ὁ δύναμις , ὡς ἔναυσμα τις σπινθηροειδής δοκέω εἰμί ὁ ῥῆμα , μή δύναμαι καί ἀκριβῶς ἐμφανής ὁ ἔγκειμαι νόημα . Συὺ δέ οὗτος δέχομαι , ὑποζύγιον τε καί οἰκητήριον γίγνομαι διά πίστις ὁ σύ ἐνανακλίνομαι μέλλω διά ὁ ἐν σύ κατοίκησις · ὁ γάρ αὐτός καί θρόνος εἰμί καί οἶκος γίγνομαι . Τάχα δέ ἄν τις εἶπον ὁ Παῦλος ψυχή , καί εἰμί τις ἄλλος γίγνομαι κατά ἐκεῖνος , ὁ τοιοῦτος ἄξιος ῥῆμα . ἐκεῖνος γάρ σκεῦος ἐκλογή ἅπαξ ὁ δεσπότης γίγνομαι , καί ἐπί ἑαυτοῦ καί ἐν ἑαυτοῦ ἔχω ὁ κύριος · ἐν μέν ὁ βαστάζω αὐτός ὁ ὄνομα ἐναντίος ἔθνος καί βασιλεύς ἵππος γέγωνα · ἐν δέ ὁ μηκτέ αὐτός ζῶ , ἀλλά ἐν ἑαυτοῦ δείκνυμι ζῶ χείνω , καί δοκιμή δίδωμι ὁ ἐν αὐτός λαλέω Χριστός , οἶκος περιληπτικός ὁ ἀπερίληπτος γέγωνα φύσις .