gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0519.1
τὸ κέρδος ἐκ τοῦ εἰσδέξασθαι με καὶ εἰσῳκίσασθαι , ἡ ἐκ τῆς κεφαλῆς μου δρόσος ἡς πλήρης εἰμί , καὶ αἱ τῆς νυκτὸς τῶν βοστρύχων τῶν ἐμῶν ἀπορρέουσαι ψεκάδες . Ἐκ τούτων δὲ , τὸ μὲν ἰατὸν εἶναι τὴν δρόσον , παρὰ τοῦ προφήτου σαφῶς μεμαθήκαμεν , ὃς ἔφη · ὅτι Δρόσος ἡ παρὰ σου , Ἰαμα αὐτοῖς ἐσται . Διὰ δὲ τὰς νυκτὸς ψεκάδας τῆς προθεωρήσεως ἔχονται διανοίας . Οὐ γὰρ ἐστὶ δυνατόν τὸν ἐντὸς τῶν ἀδύτων καὶ ἀθέατον γενόμενον , ὑδρῶν τινὶ τῆς γνώσεως ἐντυχεῖν ἢ χειμάρρῳ . Ἄλλ’ ἀναπτήν , εἰ λεπτὰς τισὶ καὶ ἀμυδραῖς διανοίαις ἐπιψεκάσει τὴν γνῶσιν αὐτοῦ ἡ ἀλήθεια , διὰ τῶν ἁγίων τε καὶ θεοφορουμένων τῆς λογικῆς σταγόνος ἀπορροῦσης . Βοστρύχους γὰρ οἶμαι τῆς τοῦ παντὸς κεφαλῆς ἐξηρημένους , τροπικῶς ὀνομάζεσθαι προφήτας καὶ εὐαγγελιστάς καὶ ἀποστόλους , ὧν ἕκαστος ὅσον ἐχώρησεν ἐκ τῶν σκοτεινῶν τε καὶ ἀπὸ τῶν ἀοράτων θησαυρῶν ἀρρύμενοι , ἡμῖν ποταμοὶ γίνονται · ὡς δὲ πρὸς τὴν δυνάμιν ἀλήθειαν , δροσιώδεις εἰσὶ ψεκάδες , μᾶν τῷ πλήθει τε καὶ μεγέθει τῆς διδασκαλίας πλημυροῦντες . Οἷος ὁ Παῦλος ἦν ποταμός , ὑπὲρ τὸν οὐρανὸν τοῖς τῶν νοημάτων κύμασι χορευόμενος , ἕως τρίτου οὐρανοῦ , ἕως τοῦ παραδείσου , ἕως τῶν ἀρρήτων τε καὶ ἀνεκφώντων ῥημάτων , καὶ δι’ ἀπάσης τῆς τοιαύτης μεγαληγορίας περὶ αὐτῶν τῷ λόγῳ δείκνυσι πάλιν ὅτι ψεκάς τις ἐστὶ δροσιώδης ὁ λόγος οὗτος , συγκριθεὶς τοῦ δυνάμεως Λόγου , δι’ ὃν φησιν , ὅτι Ἐκ μέρους γινώσκομεν , καὶ ἐκ μέρους προφητεύομεν · καὶ , Εἰ τις δοκεῖ ἐγνωκέναι τι , οὔπω ἐγνωκας ὡς δεῖ γνῶναι · καὶ , Ἐμαυτὸν οὔπω λογίζομαι κατεσχηκέναι . Εἰ τοίνυν ἰκμάς τῆς δρόσου , καὶ ἡ τῶν βοστρύχων ψεκάς ποταμοὶ δοκοῦσι καὶ πελάγη καὶ κύματα πρὸς τὴν ἡμετέραν κρινόμενα δύναμιν · τί χρὴ περὶ τῆς πηγῆς λογίζεσθαι τῆς εἰπούσης , ὅτι Εἰ τις διψᾷ , ἐρχέσθω πρὸς με καὶ πινέτω ; ἕκαστος τῶν ἀκούοντων δι’ ἀναλογίαν τῶν εἰρημένων στοιχασάμενος λαμβανέτω τοῦ θαύματος . Εἰ γὰρ ἡ ψεκάς εἰς ποταμὸν ἐξήρκεσε γενέσθαι , τί αὐτὸν τὸν τοῦ Θεοῦ ποταμὸν διὰ τῆς ψεκάδος ταύτης ἐστὶν ἀναλογίσασθαι ;
Lemmas: ὁ κέρδος ἐκ ὁ εἰσδέχομαι ἐγώ καί εἰσοικίζω , ὁ ἐκ ὁ κεφαλή ἐγώ δρόσος εἰμί πλήρης εἰμί , καί ὁ ὁ νύξ ὁ βόστρυχος ὁ ἐμέω ἀπορρέω ψακάς . ἐκ οὗτος δέ , ὁ μέν ἰατός εἰμί ὁ δρόσος , παρά ὁ προφήτης σαφῶς μανθάνω , ὅς φημί · ὅτι Δρόσος ὁ παρά σύ , ἴαμα αὐτός εἰμαι . Ζεύς δέ ὁ νύξ ψακάς ὁ προθεώρησις ἔχω διάνοια . οὖον γάρ εἰμί δυνατός ὁ ἐντός ὁ ἄδυτος καί ἀθέατος γίγνομαι , ὕδρα τις ὁ γνῶσις ἐντυγχάνω ἢ χειμάρρους . ἄλλος ἀναπτή , εἰμί λεπτός τις καί ἀμυδρός διάνοια ἐπιψεκάζω ὁ γνῶσις αὐτός ὁ ἀλήθεια , διά ὁ ἅγιος τε καί θεοφορέω ὁ λογικός σταγών ἀπορρέω . Βόστρυχος γάρ οἴομαι ὁ ὁ πᾶς κεφαλή ἐκλέγω , τροπικός ὀνομάζω προφήτης καί εὐαγγελιστής καί ἀπόστολος , ὅς ἕκαστος ὅσος χωρέω ἐκ ὁ σκοτεινός τε καί ἀπό ὁ ἀόρατος θησαυρός ἀρύω , ἐγώ ποταμός γίγνομαι · ὡς δέ πρός ὁ δυνάμις ἀλήθεια , δροσιοιδεω εἰμί ψακάς , τιμή ὁ πλῆθος τε καί μέγεθος ὁ διδασκαλία πλημυρέω . Οἷος ὁ Παῦλος εἰμί ποταμός , ὑπέρ ὁ οὐρανός ὁ ὁ νόημα κῦμα χορεύω , ἠώς τρίτος οὐρανός , ἠώς ὁ παράδεισος , ἠώς ὁ ἄρρητος τε καί ἀνακόπτω ῥῆμα , καί διά ἀπασάω ὁ τοιοῦτος μεγαληγορία περί αὐτός ὁ λόγος δείκνυμι πάλιν ὅτι ψακάς τις εἰμί δροσίδης ὁ λόγος οὗτος , συγκρίνω ὁ δύναμις Λόγος , διά ὅς φημί , ὅτι ἐκ μέρος γιγνώσκω , καί ἐκ μέρος προφητεύω · καί , εἰμί τις δοκέω γιγνώσκω τίς , οὔπω γιγνώσκω ὡς δεῖ γιγνώσκω · καί , ἐμαυτοῦ οὔπω λογίζομαι κατέχω . εἰμί τοίνυν ἰκμάς ὁ δρόσος , καί ὁ ὁ βόστρυχος ψακάς ποταμός δοκέω καί πέλαγος καί κῦμα πρός ὁ ἡμέτερος κρίνω δύναμις · τίς χρή περί ὁ πηγή λογίζομαι ὁ εἶπον , ὅτι εἰμί τις διψάω , ἔρχομαι πρός ἐγώ καί πίνω ; ἕκαστος ὁ ἀκούω διά ἀναλογία ὁ εἴρω στοιχαζομαι λαμβάνω ὁ θαῦμα . εἰμί γάρ ὁ ψακάς εἰς ποταμός ἐξαρκέω γίγνομαι , τίς αὐτός ὁ ὁ Θεός ποταμός διά ὁ ψακάς οὗτος εἰμί ἀναλογίζομαι ;