ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.47
τῶν διδασμάτων καθηγητάς , δι’ ὧν εὐληπτος
Lemmas: ὁ διδασμάτων καθηγητής , διά ὅς εύληπτος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.48
ἡμῖν γίνεται καὶ ὠφελειᾶ ἡ διδασκαλία , ὀδόντας
Lemmas: ἐγώ γίγνομαι καί ὠφέλεια ὁ διδασκαλία , ὀδούς
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.49
ὑπὸ τοῦ λόγου ῥημὶ τροπικῶς ὀνομάζεσθαι . Οὐ γάριν
Lemmas: ὑπό ὁ λόγος ῥημὶ τροπικός ὀνομάζω . οὖον γάριν
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.50
προλαμβάνει τῶν ὀδόντων ὁ ἐπαῖνος , εἰθ’ οὕτως ἐπάγεται
Lemmas: προλαμβάνω ὁ ὀδούς ὁ ἔπαινος , εἶτα οὕτως ἐπάγω
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.51
τῶν χειλέων τὸ ἐγκώμιον . Οὐ γὰρ ἂν ἐπην -
Lemmas: ὁ χεῖλος ὁ ἐγκώμιον . οὖον γάρ εἄν ἐπην -
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.52
θιστο τὸ λογικὸν κάλλει τὸ χεῖλος , μὴ τῶν ὀδόντων
Lemmas: θιστο ὁ λογικός κάλλος ὁ χεῖλος , μή ὁ ὀδούς
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.53
ἐκείνων διὰ τῆς φιλοπονωτέρας τῶν μαθημάτων κατανόησεως
Lemmas: ἐκεῖνος διά ὁ φιλόπονος ὁ μάθημα κατανόησις
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.54
τὴν ἐν τοῖς λόγοις χάριν ἐπιβαλλόντων
Lemmas: ὁ ἐν ὁ λόγος χάρις ἐπιβάλλω
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.55
τοῖς χείλεσι . Αἰτῖαν μὲν οὖν ἐν τοῖς ἐπαίνοις ἀκολουθίας
Lemmas: ὁ χεῖλος . αἴτιος μέν οὖν ἐν ὁ ἔπαινος ἀκολουθία
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.56
ταύτην ἐπὶ τῶν ὀδόντων κατενοήσαμεν .
Lemmas: οὗτος ἐπί ὁ ὀδούς κατανοέω .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.57
Καιρὸς δ’ ἂν εἴη καὶ αὐτὴν ἐξετάσαι τὸν ἐπαῖνον ,
Lemmas: Καιρός δέ εἄν εἰμί καί αὐτός ἐξετάζω ὁ ἔπαινος ,
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.58
πῶς παραβάλλει τὸ ἐν τοῖς ὀδοῦσι κάλλος ταῖς κεκαρμέναις
Lemmas: πῶς παραβάλλω ὁ ἐν ὁ ὀδούς κάλλος ὁ κίγκαρμαι
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0479.59
ἀγέλαις , αἱ νῦν τοῦ λουτροῦ ἀναδύεσθαι διδύμοις
Lemmas: ἀγέλη , ὁ νῦν ὁ λουτρόν ἀναδύνω δίδυμος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.1
τοῦ καλοῦ ἔργου τῆς ἐπισκοπῆς ὀρεγομένων τὸν βίον
Lemmas: ὁ καλός ἔργον ὁ ἐπισκοπή ὀρέγω ὁ βίος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.2
ὁ θεὸς Ἀπόστολος , λέγων τὰ καθ' ἕκαστον , οἷον
Lemmas: ὁ θεός ἀπόστολος , λέγω ὁ κατά ἕκαστος , οἷος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.3
εἶναι προσῆκει τὸν τῆς ἱερωνυμίας ἐπειλημμένον , ὡς
Lemmas: εἰμί προσήκω ὁ ὁ ἱερωνυμία ἐπιλαμβάνω , ὡς
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.4
μετὰ πάντων καὶ τὴν διδακτικὴν χάριν ἔχειν · οὕτως
Lemmas: μετά πᾶς καί ὁ διδακτικός χάρις ἔχω · οὕτως
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.5
ἐνταῦθα τοὺς εἰς ὀδόντων ὑπηρεσίαν τεταγμένους ἐν
Lemmas: ἐνταῦθα ὁ εἰς ὀδούς ὑπηρεσία τάσσω ἐν
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.6
τῇ Ἐκκλησίᾳ βούλεται ὁ λόγος πρῶτον κεχαριγμέ -
Lemmas: ὁ ἐκκλησία βούλομαι ὁ λόγος πρῶτος κεχαριγμέ -
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.7
νους εἶναι , τοῦτέστι πάσης ὀλιγῆς ἀχθόντος γεγυμνωμένους ·
Lemmas: νόος εἰμί , τουτέστι πᾶς ὀλίγος ἄχθομαι γυμνόω ·
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.8
εἶτα τῷ λουτρῷ τῆς συνειδήσεως παντὸς
Lemmas: εἶτα ὁ λουτρόν ὁ συνείδησις πᾶς
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.9
μολυσμοῦ σαρκὸς καὶ πνεύματος καθαρευόντας · πρὸς
Lemmas: μολυσμός σάρξ καί πνεῦμα καθαρεύω · πρός
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.10
τούτους εἰς ἀεὶ διὰ προκοπῆς ἀναβαίνοντας , καὶ μηδέποτε
Lemmas: οὗτος εἰς ἀεί διά προκοπή ἀναβαίνω , καί μηδέποτε
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.11
πρὸς τῇ ἑμπαλίν κατασυρμομένους ἐπὶ τὸ βάραθρον ·
Lemmas: πρός ὁ ἑμπαλίν κατασύρω ἐπί ὁ βάραθρον ·
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.12
ἐπὶ πᾶσι δὲ διπλαῖς ταῖς τῶν ἀγαθῶν κυημάτων
Lemmas: ἐπί πᾶς δέ διπλόος ὁ ὁ ἀγαθός κύημα
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.13
γοναῖς κατὰ πᾶν εἶδος ἀρετῆς ἐπαγγάλλεσθαι ,
Lemmas: γονεύς κατά πᾶς εἶδος ἀρετή ἐπαγγέλλω ,
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.14
καὶ ἐν μηδενὶ τῶν καλῶν ἐπιτηδευμάτων ἀγονεῖν .
Lemmas: καί ἐν μηδείς ὁ καλός ἐπιτήδευμα ἀγονέω .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.15
Τὸ δὲ διπλοῦν κύημα , αἴνυμα τῆς καθ' ἕκαστερον
Lemmas: ὁ δέ διπλόος κύημα , αἴνυμα ὁ κατά ἑκαστέρω
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.16
γίνεται τῶν ἐν ἡμῖν νενοημένων εὐδοκιμησέων , ὥστε
Lemmas: γίγνομαι ὁ ἐν ἐγώ νοέω εὐδοκίμησις , ὥστε
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.17
διδυμοτόκους εἶναι τοὺς τούτων ὀδόντας · τῇ μὲν
Lemmas: διδυμοτόκος εἰμί ὁ οὗτος ὀδούς · ὁ μέν
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.18
ψυχῇ τὴν ἀπάθειαν , τῷ δὲ σωματικῷ βίῳ τὴν εὐσχημοσύνην
Lemmas: Ψυχή ὁ ἀπάθεια , ὁ δέ σωματικός βίος ὁ εὐσχημοσύνη
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.19
γεννώντας · ἐπάγει τούτοις τὸν δι' ἀκολούθου
Lemmas: γεννάω · ἐπάγω οὗτος ὁ διά ἀκόλουθος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.20
ἐπιπρέποντα τοῖς χείλεσιν ἔπαινον , σπαρτίῳ
Lemmas: ἐπιπρέπω ὁ χεῖλος ἔπαινος , σπαρτίον
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.21
κοκχοβαρεῖ παρεϊκάζων τὸ κάλλος , οὗ τὴν ἐρμηνείαν
Lemmas: κοκχοβαρος παρεικάζω ὁ κάλλος , ὅς ὁ ἑρμηνεία
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.22
αὐτὸς ἐπήγαγεν , λαλιὰν ὡραῖαν τὸ σπαρτίον κατ -
Lemmas: αὐτός ἐπάγω , λαλιά ὡραῖος ὁ σπαρτίον κατά -
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.23
ονομάσας . Τοῦτο δὲ ἐν τοῖς ὀρθαμένοις ἤδη προτεθεώ -
Lemmas: ὀνομάζω . οὗτος δέ ἐν ὁ ὄρνυμι ἤδη προτίθημι -
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.24
ρηται , πῶς τῇ τῶν ὀδόντων ὑπηρεσίᾳ τὸ ἐν τοῖς χείλεσιν
Lemmas: ῥητός , πῶς ὁ ὁ ὀδούς ὑπηρεσία ὁ ἐν ὁ χεῖλος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.25
ὡραίζεται κάλλος . Τῇ γὰρ τῶν ὀδόντων , τουτέστι
Lemmas: ὡραΐζω κάλλος . ὁ γάρ ὁ ὀδούς , τουτέστι
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.26
τῶν διδασκαλικῶν ὀργηημάτων τὸ στόμα τῆς
Lemmas: ὁ διδασκαλικός ὄργημα ὁ στόμα ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.27
Ἐκκλησίας συμφήγγεται . Διὰ τοῦτο πρῶτον οἱ ὀδόντες
Lemmas: ἐκκλησία συμφήγγεται . Ζεύς οὗτος πρῶτος ὁ ὀδούς
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.28
κείρονται καὶ λούονται , καὶ οὐκ ἀτεκνοῦσι , καὶ
Lemmas: κείρω καί λούω , καί οὐ ἀτεκνέω , καί
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.29
διδυμοῦσι , καὶ τότε τῷ κοκκίνῳ εἴδει τὰ χείλη
Lemmas: διδυμόω , καί τότε ὁ κόκκινος εἶδος ὁ χεῖλος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.30
περιανθίζεται , ὅταν γένηται πᾶσα ἡ Ἐκκλησία κατὰ
Lemmas: περιανθίζω , ὅταν γίγνομαι πᾶς ὁ ἐκκλησία κατά
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.31
τὴν τοῦ ἀγαθοῦ συμφωνίαν χείλος ἓν καὶ φωνὴ μία .
Lemmas: ὁ ὁ ἀγαθός συμφωνία χείλος εἷς καί φωνή εἷς .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.32
Διπλοῦν δὲ τοῦ κάλλους ἐστὶ τὸ ὑπόδειγμα . Οὐ γὰρ
Lemmas: διπλόος δέ ὁ κάλλος εἰμί ὁ ὑπόδειγμα . οὖον γάρ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.33
μόνον ἀπλῶς σπαρτίον φησιν εἶναι τὰ χείλη · ἀλλὰ
Lemmas: μόνος ἀπλόος σπαρτίον φημί εἰμί ὁ χεῖλος · ἀλλά
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.34
προσέθηκε καὶ τῆς εὐχρίας τὸ ἄνθος , ὥστε δι' ἀμφοτέρων
Lemmas: προστίθημι καί ὁ εὐχρίας ὁ ἄνθος , ὥστε διά ἀμφότερος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.35
καλλωπίζεσθαι τῆς Ἐκκλησίας τὸ στόμα ·
Lemmas: καλλωπίζω ὁ ἐκκλησία ὁ στόμα ·
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.36
διὰ τε τοῦ σπαρτίου καὶ τοῦ κοκκίνου , ἰδιαζόντως
Lemmas: διά τε ὁ σπαρτίον καί ὁ κόκκινος , ἰδιαζόντως
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.37
καθ' ἕκαστερον μέρος . Τῷ μὲν γὰρ σπαρτίῳ ὁμογνωμοσύνην
Lemmas: κατά ἑκαστέρω μέρος . ὁ μέν γάρ σπαρτίον ὁμογνωμοσύνη
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.38
παιδεύεται · ὥστε πᾶσαν αὐτὴν ἐν σπαρτίῳ
Lemmas: παιδεύω · ὥστε πᾶς αὐτός ἐν σπαρτίον
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.39
καὶ μίαν γενέσθαι σειρὰν ἐκ διαφόρων νοημάτων
Lemmas: καί εἷς γίγνομαι σειρά ἐκ διάφορος νόημα
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.40
συγχεχωσμένην · διὰ δὲ τοῦ κοκκίνου πρὸς τὸ αἷμα
Lemmas: συγχώννυμι · διά δέ ὁ κόκκινος πρός ὁ αἷμα
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.41
δι' οὗ ἐλυτρωθῆμεν βλέπειν διδάσκεται , καὶ ἀεὶ τὴν
Lemmas: διά ὅς λυτρόω βλέπω διδάσκω , καί ἀεί ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.42
ὁμολογίαν διὰ στόματος φέρειν , τοῦ ἐξαγοράσαντος
Lemmas: ὁμολογία διά στόμα φέρω , ὁ ἐξαγοράζω
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.43
ἡμᾶς διὰ τοῦ αἵματος . Δι' ἀμφοτέρων γὰρ τούτων
Lemmas: ἐγώ διά ὁ αἷμα . διά ἀμφότερος γάρ οὗτος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.44
ἐστὶ πληρουμένη τοῖς τῆς Ἐκκλησίας χείλεσιν ἡ εὐ -
Lemmas: εἰμί πληρόω ὁ ὁ ἐκκλησία χεῖλος ὁ εὕω -
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.45
D πρέπεια , ὅταν καὶ ἡ πίστις τῆς ὁμολογίας προλάμπει ,
Lemmas: D πρέπεια , ὅταν καί ὁ πίστις ὁ ὁμολογία προλάμπω ,
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.46
καὶ ἡ ἀγάπη τῇ πίστει συμπλέκεται . Καὶ εἰ
Lemmas: καί ὁ ἀγάπη ὁ πίστις συμπλέκω . καί εἰμί
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.47
χρὴ ὡσπερ ὁρισμῷ τινι περιλαβεῖν τὸ ὑπόδειγμα ·
Lemmas: χρή ὡς ὁρισμός τις περιλαμβάνω ὁ ὑπόδειγμα ·
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.48
οὕτω τὸ ἡδηὸν ὁριούμεθα · κοκκινὸν σπαρτίον ἐπὶ
Lemmas: οὗτος ὁ δήω ὁρίζω · κόκκινος σπαρτίον ἐπί
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.49
πίστει δι' ἀγάπης ἐνεργουμένη , ὡς τῇ πίστει μὲν
Lemmas: πίστις διά ἀγάπη ἐνεργέω , ὡς ὁ πίστις μέν
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.50
δηλοῦσθαι τὸ κόκκινον · τῇ δὲ ἀγάπῃ τὸ σπαρτίον
Lemmas: δηλόω ὁ κόκκινος · ὁ δέ ἀγάπη ὁ σπαρτίον
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.51
διερμηνεύεσθαι . Τούτοις κεκοσμηθῆναι τὰ χείλη τῆς
Lemmas: διερμηνεύω . οὗτος κοσμέω ὁ χεῖλος ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.52
νύμφης μαρτυρεῖ ἡ ἀλήθεια . Ἡ δὲ ὡραία λαλιὰ
Lemmas: νύμφη μαρτυρέω ὁ ἀλήθεια . ὁ δέ ὡραῖος λαλιά
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.53
θεωρίας τινὸς λεπτοτέρας ἢ ἐρμηνείας ἄλλης οὐκ
Lemmas: θεωρία τις λεπτός ἢ ἑρμηνεία ἄλλος οὐ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.54
ἐπιδέεται . Φθάσας γὰρ διεσάφησεν ὁ Ἀπόστολος , ὅτι
Lemmas: ἐπιδέω . φθάνω γάρ διασαφέω ὁ ἀπόστολος , ὅτι
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.55
ἡ λαλιὰ αὕτη τὸ ῥῆμα τῆς πίστεώς ἐστιν , ὁ κηρύσσομεν .
Lemmas: ὁ λαλιά οὗτος ὁ ῥῆμα ὁ πίστις εἰμί , ὁ κηρύσσω .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.56
Ἔδρ ὁμολογήσης τῷ στόματί σου Κύριον
Lemmas: Ἔδρα ὁμολογέω ὁ στόμα σύ κύριος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0481.57
Ἰησοῦν , καὶ πιστεύσης ἐν τῇ καρδίᾳ σου , δεῖ δ
Lemmas: Ἰησοῦς , καί πιστεύω ἐν ὁ Καρδία σύ , δεῖ δ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0482.1
θεὸς αὐτὸν ἤγειρεν ἐκ νεκρῶν , σωθήσῃ . Καρδία γὰρ πιστεύεται εἰς δικαιοσύνην , στόματι δὲ ὁμολογεῖται εἰς σωτηρίαν . Αὐτὴ δέ ἐστιν ἡ ὠραία λαλιά , δι’ ἧς τὰ γελῶν τῆς Ἐκκλησίας κατά τὸ κόκκινον ἐκεῖνο σπαρτίον εὐπρεπῶς ἐπανθίζειται . Ἀρέσκεται δὲ μετὰ τὴν τοῦ στόματος ὥραν ὁ νυμφίος , καὶ τῇ τῆς παρεῖας ἐρυθήματι . Μῆλον δὲ τοῦτο τοῦ προσώπου τὸ μέρος ἐκ καταχρήσεως καλεῖ τῇ συνήθεια . Προσεικάζει τοίνυν τὸ τῆς παρεῖας μῆλον τῷ λεπύρῳ τῆς ῥόας , γράψας οὕτω τὸν ἐπαίνον αὐτοῦ ἐπὶ λέξεως · ὡς λεπυρον ῥόας μῆλόν σου , ἔκτος τῆς σιαπήσέως σου .
Lemmas: θεός αὐτός ἐγείρω ἐκ νεκρός , σῴζω . Καρδία γάρ πιστεύω εἰς δικαιοσύνη , στόμα δέ ὁμολογέω εἰς σωτηρία . αὐτός δέ εἰμί ὁ ὡραῖος λαλιά , διά ὅς ὁ γελάω ὁ ἐκκλησία κατά ὁ κόκκινος ἐκεῖνος σπαρτίον εὐπρεπῶς ἐπανθίζω . ἀρέσκω δέ μετά ὁ ὁ στόμα ὥρα ὁ νυμφίος , καί ὁ ὁ παρείας ἐρύθημα . Μῆλος δέ οὗτος ὁ πρόσωπον ὁ μέρος ἐκ κατάχρησις καλέω ὁ συνήθεια . προσεικάζω τοίνυν ὁ ὁ παρείας μῆλον ὁ λέπυρον ὁ ῥόος , γράφω οὗτος ὁ ἔπαινος αὐτός ἐπί λέξις · ὡς λέπυρον ῥόος μῆλον σύ , ἕκτος ὁ σιαπήσέως σύ .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0483.1
μὲν ἀχωρεῖας τις εἰς ὑψος ἀνατεινόμενος ἐπιτήδειος δὲ κατὰ τὸν χρόνον ἐκεῖνον πρὸς τὴν τῶν λαφύρων φυλακὴν ἐνορίσθη , ὅσα δουλωσάμενος τοὺς ἀλλοφυλοὺς μετὰ τῶν λοιπῶν χρημάτων ἴδιον κέρας ὁ βασιλεὺς ἐποίησατο . Ἔδειξεν οὖν διὰ τῆς αὑτοῦ σοφίας ὁ βασιλεὺς , πρὸς ὃ τι βλέπων ὁ Δαβὶδ ἀγαθὸν τῇ τῶν ἀνθρώπων ζωῇ , ὥσπερ τινὰ συμβουλήν τῇ μετὰ ταῦτα βίῳ διὰ τῆς τοῦ πύργου κατασκευῆς προαπέθετο . Παντὸς γὰρ τοῦ σώματος τῆς Ἐκκλησίας , τῶν καθ᾽ ἕκαστον μελῶν διὰ τῆς πρὸς τι παραθέσεως τε καὶ ὁμοιώσεως ἐγκωμιάζειν τὸ κάλλος μέλλων , δι᾽ ἀκολουθοῦ τοὺς ἐν τῷ λαῷ τὸν τοῦ τραχήλου τόπον ἐπέχοντας , οὕς τινὰς εἶναι προσήκει , διαγράφων τῷ λόγῳ , τοῦ πύργου μέμνηται τούτου , ὃ ἐπωνομάζεται μὲν ὁ Δαβὶδ , ἔχει δὲ καὶ ἀπὸ τῶν ἐπαλάξεων τὸ γνῶριμον . Θαλπιώθ γὰρ αἱ ἐπαλάξεις κατονομάζονται .
Lemmas: μέν ἀχωρέω τις εἰς ὕψος ἀνατείνω ἐπιτήδειος δέ κατά ὁ χρόνος ἐκεῖνος πρός ὁ ὁ λάφυρα φυλακή ἐνορίσθη , ὅσος δουλόω ὁ ἀλλόφυλος μετά ὁ λοιπός χρῆμα ἴδιος κέρας ὁ βασιλεύς ποιέω . δείκνυμι οὖν διά ὁ αὐτός σοφία ὁ βασιλεύς , πρός ὅς τίς βλέπω ὁ Δαυίδ ἀγαθός ὁ ὁ ἄνθρωπος ζωή , ὥσπερ τις συμβουλή ὁ μετά οὗτος βίος διά ὁ ὁ πύργος κατασκευή προαποτίθημι . Παντὸς γάρ ὁ σῶμα ὁ ἐκκλησία , ὁ κατά ἕκαστος μέλος διά ὁ πρός τίς παράθεσις τε καί ὁμοίωσις ἐγκωμιάζω ὁ κάλλος μέλλω , διά ἀκολουθέω ὁ ἐν ὁ λαός ὁ ὁ τράχηλος τόπος ἐπέχω , ὅς τις εἰμί προσήκω , διαγράφω ὁ λόγος , ὁ πύργος μιμνήσκω οὗτος , ὅς ἐπονομάζω μέν ὁ Δαυίδ , ἔχω δέ καί ἀπό ὁ πάλαξις ὁ γνώριμος . θαλπιώθ γάρ ὁ παλάσσω κατονομάζω .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0484.1
διὰ τῶν ἐνταῦθα θεωρηθέντων καὶ τὸν τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ σώματος τράχηλον κατανοήσαι · ὅστις ἐστὶν ὁ διὰ τῶν καταλλήλων ἐνεργειῶν τὸ ὄνομα τοῦτο κυρίως ἀναλαμβάνων , τράχηλός τε ὀνομαζόμενος , καὶ τῷ πύργῳ τοῦ Δαβὶδ ὁμοιοῦντες .
Lemmas: διά ὁ ἐνταῦθα θεωρέω καί ὁ ὁ ἐκκλησιαστικός σῶμα τράχηλος κατανοέω · ὅστις εἰμί ὁ διά ὁ κατάλληλος ἐνέργεια ὁ ὄνομα οὗτος κύριος ἀναλαμβάνω , τράχηλος τε ὀνομάζω , καί ὁ πύργος ὁ Δαυίδ ὁμοιόω .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0484.3
Νόει δὲ διὰ τοῦ Δαβὶδ τὸν βασιλέα τὸν τοῦ βασιλέως πατέρα , ὅς ἐξ ἀρχῆς τὸν ἄνθρωπον κατασκευάσε πύργον εἶναι , καὶ οὐχὶ σύμπτωμα , καὶ διὰ τῆς χάριτος αὐτὸν πάλιν ἀναχωρήσας , ἀσφαλίσας τοῖς πολλοῖς θυρεοῖς , ὥστε μηκέτι αὐτὸν τῶν πολεμίων ἐφόδους εὐπερίστατον εἶναι . Οἱ γὰρ κρεμάμενοι θυρεοί , οὐχ ἐπὶ γῆς κείμενοι , ἀλλὰ διαέριοι περὶ αὐτὸν θεωρούμενοι , καὶ μετὰ τῶν θυρεῶν , αἱ τῶν δυνατῶν βολίδες , φόβον ἐμποιοῦσι τοῖς πολεμουμένοις · ὥστε μήτε τὴν ἀρχὴν ἐγχειρῆσαι καταδραμεῖν τοῦ πύργου . Οἶμαι δὲ τὴν ἀγγελικὴν φρουρὰν ἐν κλίλῃ περιτετειχισμένην τὸν τοιούτον πύργον τῷ κλίθει τῶν θυρεῶν ἡμῖν διασημαίνεσθαι . Δεῖξυσι
Lemmas: νοέω δέ διά ὁ Δαυίδ ὁ βασιλεύς ὁ ὁ βασιλεύς πατήρ , ὅς ἐκ ἀρχή ὁ ἄνθρωπος κατασκευάζω πύργος εἰμί , καί οὐ σύμπτωμα , καί διά ὁ χάρις αὐτός πάλιν ἀναχωρέω , ἀσφαλίζω ὁ πολύς θυρεός , ὥστε μηκέτι αὐτός ὁ πολέμιος ἔφοδος εὐπερίστατος εἰμί . ὁ γάρ κρεμάννυμι θυρεός , οὐ ἐπί γῆ κεῖμαι , ἀλλά διαέριος περί αὐτός θεωρέω , καί μετά ὁ θυρεός , ὁ ὁ δυνατός βολίς , φόβος ἐμποιέω ὁ πολεμέω · ὥστε μήτε ὁ ἀρχή ἐγχειρέω κατατρέχω ὁ πύργος . οἴμη δέ ὁ ἀγγελικός φρουρά ἐν κλίλῃ περιτειχίζω ὁ τοιοῦτος πύργος ὁ κλίνω ὁ θυρεός ἐγώ διασημαίνω . δειξυσις
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0485.2
Καὶρὸς δ' ἂν εἴη καὶ τοὺς δύο νεβροὺς τῆς δορχάδος κατανοῆσαι , οἱ περὶ τὴν καρδίαν τῆς νύμφης αὐλίζονται , μαστοὶ κληθέντες παρὰ τοῦ Λόγου , καθὼς φησιν · Δύο μαστοὶ σου ὡς δύο νεβροὶ διδύμοι δορχάδος , οἱ νεμόμενοι ἐν τοῖς κρίνοις · διὰ τὸ μεταξὺ τούτων εἶναι τῆς καρδίας τὴν θέσιν , ὧν ἡ νομὴ οὐ χόρτος ἐστὶν ἢ ἄκανθα , ἀλλὰ κρίνοι παντὶ τῇ τῆς νομῆς χρόνῳ τὸ ἄνθος ἑαυτῶν παρατείνοντα , καὶ οὐ κατὰ καιρὸν ἀνθούσιν , οὐδὲ ἐπὶ καιροῦ μαραινόμενα · ἀλλὰ διαρκῶς παρέχουσι τοὺς νεβροὺς τούτους δι' ἑαυτῶν τὴν τροφήν , ὡς ἂν μηκέτι αἰσχάλ κρατῶσι τῆς σπουδαζομένης περὶ τὸν βίον ἀπάτης · ἀλλ' ἤδη τοῦ φωτὸς πανταχῇ διαλάμποντος , καταυγασθῇ τὰ πάντα διὰ τῆς ἡμέρας , τῆς ὅπου θέλει διαπνεούσης τὸ φῶς . Οὕτω γὰρ φησιν ὁ Λόγος · Ἓως οὐ διαπνεύσῃ ἡ ἡμέρα , καὶ κινηθῶσιν αἱ σκιαί . Οἶδας δὲ πάντως παρὰ τοῦ Εὐαγγελίου μαθὼν , ὅτι τὸ Πνεῦμά ἐστι τὸ ἅγιον , τὸ διὰ τὸ πνεῖν ὅπου βούλεται φῶς ἐμποιοῦν τοῖς ἐπανισταμένοις ὅθεν ἔρχεται , καὶ ποῦ ὑπάγει · περὶ οὗ νῦν ὁ λόγος οὕτως διεξέρχεται · Δύο μαστοὶ σου ὡς δύο νεβροὶ διδύμοι δορχάδος , οἱ νεμόμενοι ἐν τοῖς κρίνοις , ἕως
Lemmas: Καιρός δέ εἄν εἰμί καί ὁ δύο νεβρός ὁ δορκάς κατανοέω , ὁ περί ὁ Καρδία ὁ νύμφη αὐλίζομαι , μαστός καλέω παρά ὁ Λόγος , καθώς φημί · δύο μαστός σύ ὡς δύο νεβρός δίδυμος δορκάς , ὁ νέμω ἐν ὁ κρίνω · διά ὁ μεταξύ οὗτος εἰμί ὁ Καρδία ὁ θέσις , ὅς ὁ νομή οὖον χόρτος εἰμί ἢ ἄκανθα , ἀλλά κρίνω πᾶς ὁ ὁ νομή χρόνος ὁ ἄνθος ἑαυτοῦ παρατείνω , καί οὖον κατά καιρός ἀνθέω , οὐδέ ἐπί καιρός μαραίνω · ἀλλά διαρκής παρέχω ὁ νεβρός οὗτος διά ἑαυτοῦ ὁ τροφή , ὡς εἄν μηκέτι αἰσχάλ κρατέω ὁ σπουδάζω περί ὁ βίος ἀπάτη · ἀλλά ἤδη ὁ φάος πανταχῇ διαλάμπω , καταυγάζω ὁ πᾶς διά ὁ ἡμέρα , ὁ ὅπου ἐθέλω διαπνέω ὁ φάος . οὕτως γάρ φημί ὁ Λόγος · Ἕως οὖον διαπνέω ὁ ἡμέρα , καί κινέω ὁ σκιά . οἶδα δέ πάντως παρά ὁ Εὐαγγέλιος μανθάνω , ὅτι ὁ πνεῦμα εἰμί ὁ ἅγιος , ὁ διά ὁ πνέω ὅπου βούλομαι φάος ἐμποιέω ὁ ἐπανίστημι ὅθεν ἔρχομαι , καί ποῦ ὑπάγω · περί ὅς νῦν ὁ λόγος οὕτως διεξέρχομαι · δύο μαστός σύ ὡς δύο νεβρός δίδυμος δορκάς , ὁ νέμω ἐν ὁ κρίνω , ἠώς
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0486.1
'Αλλὰ το μὲν ἡμέραν λέγεσθαι τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , φῶς πνέον οὗς ἂν ἐγγενῇ , οὐχ ὁμοῦ τινα τῶν νοῦν ἔχοντων ἐπιδίστασαι τῷ λόγῳ . Εἰ γὰρ υἱοὶ φωτὸς καὶ υἱοὶ ἡμέρας γίνονται οἱ γεννηθέντες παρὰ τοῦ Πνεύματος , τί ἄλλο χρὴ νοεῖν τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , ἢ φῶς καὶ ἡμέραν , ἧς ἡ πνοὴ φυγαδευτικὴ τῶν σκιῶν τῆς ματαιότητος γίνεται ; 'Ανάγκη γὰρ πᾶσα τοῦ ἡλίου φανέντος τὰς σκιάς μὴ μένειν , ἀλλὰ μεταχωρεῖν τε καὶ μετανίστασθαι . Τὸ δὲ περὶ τῶν δύο νεδρῶν τῆς δορκάδος μυστήριον εὐκαιρὸν ἂν εἴη προσθεῖναι τῇ ἐξετάσει τοῦ λόγου , ὧν διδύμος μὲν ἐστιν ἡ γένεσις , τροφὴ δὲ τὸ κρίνον · τόπος δὲ νομῆς , ἡ ἀγαθὴ τε καὶ πιαρὰ γῆ . Αὕτη δέ ἐστιν ἡ καρδία , κατὰ τὸν τῆς παραβολῆς τοῦ Κυρίου λόγον · ἐν αὐτῇ δὲ νεμόμενοι , καὶ τὸς καθαροὺς ἐξ αὐτῆς λογισμοὺς ἀνθολογοῦντες , παίουσιν . Τὸ δὲ ἄνθος τοῦ κρίνου διπλῆν ἔχει τὴν χάριν παρὰ τῆς φύσεως , εὐπνοίας τῇ εὐχρωΐᾳ συμμιγμένης , ὡς καθ' ἕκαστερον εἶναι τοῖς δρεπομένοις ἐράσιμον , εἴτε τοῖς ὀφθαλμοῖς τοῦ κάλλους τῆς ὄψιος κατατρυφῶν . Ἡ μὲν γὰρ ὀσφρησις τῆς τοῦ Χριστοῦ εὐωδίας πλήρης γίνεται · διὰ δὲ τοῦ εἴδους ἐνδείκνυται τὸ καθαρὸν τε καὶ ἀκηλίδωτον .
Lemmas: Αλλά ὁ μέν ἡμέρα λέγω ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , φάος πνέω ὗς εἄν εγγενής , οὐ ὁμοῦ τις ὁ νόος ἔχω ἐπιδιστάζω ὁ λόγος . εἰμί γάρ υἱός φάος καί υἱός ἡμέρα γίγνομαι ὁ γεννάω παρά ὁ πνεῦμα , τίς ἄλλος χρή νοέω ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , ἢ φάος καί ἡμέρα , ὅς ὁ πνοή φυγαδευτικός ὁ σκιά ὁ ματαιότης γίγνομαι ; 'Ανάγκη γάρ πᾶς ὁ ἥλιος φαίνω ὁ σκιά μή μένω , ἀλλά μεταχωρέω τε καί μετανίστημι . ὁ δέ περί ὁ δύο νεδρῶν ὁ δορκάς μυστήριον Εὔκαιρον εἄν εἰμί προστίθημι ὁ ἐξέτασις ὁ λόγος , ὅς δίδυμος μέν εἰμί ὁ γένεσις , τροφή δέ ὁ κρίνον · τόπος δέ νομή , ὁ ἀγαθός τε καί πιαρός γῆ . Ἄτη δέ εἰμί ὁ καρδία , κατά ὁ ὁ παραβολή ὁ κύριος λόγος · ἐν αὐτός δέ νέμω , καί τός καθαρός ἐκ αὐτός λογισμός ἀνθολογέω , παίω . ὁ δέ ἄνθος ὁ κρίνω διπλόος ἔχω ὁ χάρις παρά ὁ φύσις , εὔπνοια ὁ εὔχρως συμμείγνυμι , ὡς κατά ἑκαστέρω εἰμί ὁ δρέπω ἐράσιμον , εἴτε ὁ ὀφθαλμός ὁ κάλλος ὁ ὄψιος κατατρυφάω . ὁ μέν γάρ ὄσφρησις ὁ ὁ Χριστός εὐωδία πλήρης γίγνομαι · διά δέ ὁ εἶδος ἐνδείκνυμι ὁ καθαρός τε καί ἀκηλίδωτος .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0486.2
Τάχα τοίνυν ἤδη διὰ τῶν εἰρημένων ὁσαφηνίσειται ἡμῖν τὸ ὑπὸ τοῦ λόγου δηλούμενον , ὅτι δύο ἀνθρώπων ἐν τοῖς καθ' ἕκαστον θεωρουμένων , τοῦ μὲν σωματικοῦ τε καὶ φαινομένου , τοῦ δὲ νοητοῦ τε καὶ ἀοράτου , διδύμος μὲν ἀμφότερός ἐστιν ἡ γένεσις , κατὰ παυτὸν ἀλλήλοις συνεπιδημοῦντων τῷ βίῳ . Οὔτε γὰρ προϋπάρχει τοῦ σώματος ἡ ψυχή · οὔτε προκατασκευάζεται τῆς ψυχῆς τὸ σῶμα · ἀλλ' ὁμοχρόνως ἐν τῇ ζωῇ γίνονται . Τροφὴ δὲ τούτοις κατὰ φύσιν μὲν ἐστιν , ἡ καθαρότης καὶ εὐωδία , καὶ πάντα τὰ τοιαῦτα ὧν εὐφοροῦσιν αἱ ἀρεταί . 'Εστι δὲ ὅτε καὶ δηλητηρίων τισιν ἀντὶ τροφίμου σπουδάζεται , οἱ οὐχὶ τὰ ἄνθη τῶν ἀρετῶν ἐπιδοκοῦσιν , ἀλλ' ἀκάνθας ἐπιτέρπονται καὶ τριβόλους . Οὕτω γὰρ τῆς παραβολῆς τοῦ Εὐαγγελίου ὀνομαζούσης τὰς ἁμαρτίας ἡχοῦσαμεν , ὧν ἡ κατάρρα τοῦ δρεως τὴν κακὴν βλάστην ἐδημιούργησεν . 'Επεὶδὴ τοίνυν διακριτικῶν ὀφθαλμῶν ἐστι χρεία , τῶν δυναμένων ἐν ἀκριβείᾳ διαγιγνώσκει τὸ κρίνον τε καὶ τὴν ἄκανθαν , καὶ τὸ μὲν σωτήριον προελέσθαι , τὸ δὲ φθοροποιὸν ἀποπέμψασθαι · διὰ τοῦτο τὸν καθ' ὁμοιότητα τοῦ μεγάλου Παύλου μαζὸν τοῖς νηπίοις γεγώμενον , καὶ γαλακτοτροφούντα τοὺς ἀρτιγενεῖς τῆς Ἐκκλησίας , διὰδὰ μαζῶν ἀλλήλοις συγγεννηθέντων τῶν τοῖς νεβροῖς τῆς δορκάδος ἀπεικασμένοις ὀνόμασεν , διὰ πάντων μαρτυρῶν τῷ τοιούτῳ μέλει τῆς Ἐκκλησίας τὸ δόξιμον · ὅτι τε καθ' ἕκαστερον εὐοδοῦται πρὸς τὴν τῶν καθαρῶν κρίνων νομὴν , δξυδερκῶς διακρίνον τοῦ τροφίμου τὴν ἄκανθαν · καὶ ὅτι περὶ τὸ ἡγεμονικὸν ἀναστρέφεται , οὐ σύμβολον ἡ καρδία ἐστιν , ἡ δι' ἑαυτῆς τοὺς μαζοὺς ὑποστρέφουσα · καὶ ἔτι πρὸς τούτοις , ὅτι οὐκ ἐν ἑαυτῇ κατακλείει τὴν χάριν , ἀλλ' ἐπέχει τοῖς δεομένοις τοῦ λόγου τὴν θηλήν , ὡς ἂν τροφὸς θάλπει τὰ
Lemmas: Τάχα τοίνυν ἤδη διά ὁ εἴρω οσαφηνισεω ἐγώ ὁ ὑπό ὁ λόγος δηλέομαι , ὅτι δύο ἄνθρωπος ἐν ὁ κατά ἕκαστος θεωρέω , ὁ μέν σωματικός τε καί φαίνω , ὁ δέ νοητός τε καί ἀόρατος , δίδυμος μέν ἀμφότερος εἰμί ὁ γένεσις , κατά παυος ἀλλήλων συνεπιδημέω ὁ βίος . οὔτε γάρ προυπάρχω ὁ σῶμα ὁ ψυχή · οὔτε προκατασκευάζω ὁ Ψυχή ὁ σῶμα · ἀλλά ὁμοχρόνως ἐν ὁ ζωή γίγνομαι . τροφή δέ οὗτος κατά φύσις μέν εἰμί , ὁ καθαρότης καί εὐωδία , καί πᾶς ὁ τοιοῦτος ὅς εὐφορέω ὁ ἀρετή . 'Εστι δέ ὅτε καί δηλητήριος τις ἀντί τρόφιμος σπουδάζω , ὁ οὐ ὁ ἄνθος ὁ ἀρετή ἐπιδοκέω , ἀλλά ἄκανθα ἐπιτέρπομαι καί τρίβολος . οὕτως γάρ ὁ παραβολή ὁ Εὐαγγέλιος ὀνομάζω ὁ ἁμαρτία ηχώ , ὅς ὁ εἰμταρρα ὁ δρεως ὁ κακός βλάστη δημιουργέω . 'Επεὶδὴ τοίνυν διακριτικός ὀφθαλμός εἰμί χρεία , ὁ δύναμαι ἐν ἀκρίβεια διαγιγνώσκω ὁ κρίνον τε καί ὁ ἄκανθα , καί ὁ μέν σωτήριος προαιρέω , ὁ δέ φθοροποιός ἀποπέμπω · διά οὗτος ὁ κατά ὁμοιότης ὁ μέγας Παῦλος μαστός ὁ νήπιος γίγνομαι , καί γαλακτοτροφέω ὁ ἀρτιγενής ὁ ἐκκλησία , διά μαστός ἀλλήλων συγγίγνομαι ὁ ὁ νεβρός ὁ δορκάς ἀπεικάζω ονομάζω , διά πᾶς μαρτυρέω ὁ τοιοῦτος μέλος ὁ ἐκκλησία ὁ δόξιμον · ὅτι τε κατά ἑκαστέρω εὐοδόω πρός ὁ ὁ καθαρός κρίνω νομή , δξυδερκῶς διακρίνω ὁ τρόφιμος ὁ ἄκανθα · καί ὅτι περί ὁ ἡγεμονικός ἀναστρέφω , οὖον σύμβολον ὁ καρδία εἰμί , ὁ διά ἑαυτοῦ ὁ μαστός ὑποστρέφω · καί ἔτι πρός οὗτος , ὅτι οὐ ἐν ἑαυτοῦ κατακλείω ὁ χάρις , ἀλλά ἐπέχω ὁ δήω ὁ λόγος ὁ θηλή , ὡς εἄν τροφός θάλπω ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0487.2
ΟΜΙΛΙΑ Η’ .
Lemmas: Ὁμιλία ἤ .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0487.3
Δεῦρο ἀπὸ Λιβάνου , νύμφη , δεῦρο ἀπὸ Λιβάνου · ἐλεύση , καὶ διελεύση ἀπ’ ἀρχῆς πίστεως , ἀπὸ κεφαλῆς Σανὴρ καὶ Ἑρμῶν , ἀπὸ μαυρῶν λεόντων , ἀπὸ ὄρεων παραδαλέων . Ἐκαρδίωσας ἡμᾶς , ἀδελφὴ μου νύμφη · ἐκαρδίωσας ἡμᾶς ἐνὶ ἀπὸ ὀφθαλμῶν σου , ἐν μιᾷ θόδεα τῆς τραχήλου σου .
Lemmas: δεῦρο ἀπό Λίβανος , νύμφη , δεῦρο ἀπό Λίβανος · ἔρχομαι , καί διέρχομαι ἀπό ἀρχή πίστις , ἀπό κεφαλή Σανὴρ καί Ἑρμῆς , ἀπό μαυρός λέων , ἀπό ὁράω παραδαλέων . καρδιόω ἐγώ , ἀδελφή ἐγώ νύμφη · καρδιόω ἐγώ ἐν ἀπό ὀφθαλμός σύ , ἐν εἷς θόδεα ὁ τράχηλος σύ .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0487.4
Ὁ τὰς μεγάλας ὀπτασίας διεξελθὼν πρὸς τοὺς Κορινθίους , ὁ μέγας Ἀπόστολος , ὅτε καὶ ἀμφίβολος περὶ τῆς ἑαυτοῦ φύσεως ἔφησεν εἶναι , εἰτε σῶμα ἦν , εἰτε νόημα , ἐν τῷ καιρῷ τῆς ἐν τῷ παραδείσῳ μυσταγωγίας , ταῦτα διαμαρτυρόμενος λέγει , ὅτι Ἐμανθὼν οὐπω λογίζομαι κατεληφέναι , ἀλλ’ ἐπὶ τοῖς ἡμῖν προτείνεσθαι , τῶν προδιηγημένων λήθην ποιούμενος , δήλον ὅτι καὶ μετὰ τὸν τρίτον οὐρανὸν ἐκείνον , ὃν αὐτὸς ἔγνω μόνος · οὐ γὰρ τι Μωϋσῆς περὶ αὐτοῦ ἐν τῇ κοσμογενείᾳ διηγήσατο · καὶ μετὰ τὴν ἑρώτησιν τῶν τοῦ παραδείσου μυστηρίων ἀκρόασιν , ἐπὶ ἐπὶ τὸ ἄνωτερον ἔσται , καὶ οὐ λήγει τῆς ἀναβάσεως , οὐδὲποτε τὸ καταλαμβανόμενον ἀγαθὸν ὄρον τῆς ἐπιθυμίας ποιούμενος , διδάσκων , ὅμαι , διὰ τούτων ἡμᾶς , ὅτι τῆς μακαρίας ἐκείνης τῶν ἀγαθῶν φύσεως πολλὴ
Lemmas: ὁ ὁ μέγας ὀπτασία διεξέρχομαι πρός ὁ Κορίνθιος , ὁ μέγας ἀπόστολος , ὅτε καί ἀμφίβολος περί ὁ ἑαυτοῦ φύσις φημί εἰμί , εἴτε σῶμα εἰμί , εἴτε νόημα , ἐν ὁ καιρός ὁ ἐν ὁ παράδεισος μυσταγωγία , οὗτος διαμαρτύρομαι λέγω , ὅτι Ἐμανθὼν οὔπω λογίζομαι καταλαμβάνω , ἀλλά ἐπί ὁ ἐγώ προτείνω , ὁ προδιηγέομαι λήθη ποιέω , δῆλος ὅτι καί μετά ὁ τρίτος οὐρανός ἐκεῖνος , ὅς αὐτός γιγνώσκω μόνος · οὖον γάρ τίς Μωϋσῆς περί αὐτός ἐν ὁ κοσμογένεια διηγέομαι · καί μετά ὁ ἐρώτησις ὁ ὁ παράδεισος μυστήριον ἀκρόασις , ἐπί ἐπί ὁ ανώτερος εἰμί , καί οὖον λήγω ὁ ἀνάβασις , οὐδέποτε ὁ καταλαμβάνω ἀγαθός ὄρον ὁ ἐπιθυμία ποιέω , διδάσκω , παρακελεύομαι , διά οὗτος ἐγώ , ὅτι ὁ μακάριος ἐκεῖνος ὁ ἀγαθός φύσις πολύς
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0488.2
Τούτων δὲ ἡμῖν οὕτω διηρημένων , καιρὸς ἂν εἴη προσθεῖναι τῶν θείων λόγων τὴν θεωρίαν . Δεῦρο ἀπὸ Λιβάνου , γύμνη , δεῦρο ἀπὸ Λιβάνου , ἐλεύσῃ καὶ διελεύσῃ ἀπ' ἀρχῆς πίστεως , ἀπὸ κεφαλῆς Σαείρ καὶ Ἑρμών , ἀπὸ μακρῶν λεόντων , ἀπὸ δράκων παραδελῶν . Τί τοίνυν ἐν τούτοις ὑπενόησας μεν ; Ἀεὶ τῶν ἀγαθῶν ἢ πηγὴ πρὸς ἑαυτὴν τοὺς διψῶντας ἐφελκεται , καθὼς ἐν τῷ Εὐαγγελίῳ φησιν ἢ πηγὴ · ὅτι Εἰ τις διψᾷ , ἀρχέσθω πρὸς με καὶ πινέτω . Ἐν τούτοις γὰρ οὔτε τῆς δίψης , οὔτε τῆς πρὸς αὐτὸν ὁρμῆς , οὔτε τῆς ἐν τῷ πίνειν ἀκαλαύ -
Lemmas: οὗτος δέ ἐγώ οὗτος διαιρεμένος , καιρός εἄν εἰμί προστίθημι ὁ θεῖον λόγος ὁ θεωρία . δεῦρο ἀπό Λίβανος , γυμνός , δεῦρο ἀπό Λίβανος , ἔρχομαι καί διέρχομαι ἀπό ἀρχή πίστις , ἀπό κεφαλή Σαείρ καί Ἔρμων , ἀπό μακρός λέων , ἀπό δράκων παραδέλη . τις τοίνυν ἐν οὗτος ὑπονοέω μέν ; ἀείς ὁ ἀγαθός ἢ πηγή πρός ἑαυτοῦ ὁ διψάω ἐφέλκω , καθώς ἐν ὁ Εὐαγγέλιος φημί ἢ πηγή · ὅτι εἰμί τις διψάω , ἄρχω πρός ἐγώ καί πίνω . ἐν οὗτος γάρ οὔτε ὁ δίψα , οὔτε ὁ πρός αὐτός ὁρμή , οὔτε ὁ ἐν ὁ πίνω ἀκαλός -
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.1
ἀσεως ἐδωκεν ὅρον , ἀλλὰ τῷ παρατατικῷ τῷ προστάγματος
Lemmas: ᾆσις δίδωμι ὅρος , ἀλλά ὁ παρατατικός ὁ πρόσταγμα
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.2
πρὸς τὸ διψῆναι ποιεῖ τὴν προτροπήν
Lemmas: πρός ὁ διψάω ποιέω ὁ προτροπή
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.3
καὶ τὸν διψῆν καὶ τοῦ πίνειν , καὶ τὸν πρὸς αὐτὸν
Lemmas: καί ὁ διψάω καί ὁ πίνω , καί ὁ πρός αὐτός
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.4
τὴν ὁρμὴν ἔχειν . Τοῖς δὲ γευσαμένοις ἤδη , καὶ τῇ
Lemmas: ὁ ὁρμή ἔχω . ὁ δέ γεύω ἤδη , καί ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.5
πειρᾷ μαθοῦσιν ὅτι χρηστὸς ὁ Κύριος , οἷόν τις προτροπὴ
Lemmas: πειράω μανθάνω ὅτι χρηστός ὁ Κύριος , οἷος τις προτροπή
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.6
πρὸς τὸν τοῦ πλείονος μετουσίαν ἡ γεῦσις
Lemmas: πρός ὁ ὁ πλείων μετουσία ὁ γεῦσις
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.7
γίνεται . Διὰ τοῦτο οὐδέποτε λείπει τῷ ἀναβαίνοντι
Lemmas: γίγνομαι . Ζεύς οὗτος οὐδέποτε λείπω ὁ ἀναβαίνω
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.8
ἡ γινομένη πρὸς αὐτὸν προτροπὴ ἡ πάντοτε πρὸς
Lemmas: ὁ γίγνομαι πρός αὐτός προτροπή ὁ πάντοτε πρός
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.9
τὸ μεῖζον ἐφελκομένη . Ὑπομνησθῶμεν γὰρ τῆς
Lemmas: ὁ μείζων ἐφέλκω . ὑπομιμνῄσκω γάρ ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.10
πολλάκις ἐν τοῖς φθάσασιν ἤδη γεγενημένης παρορμήσεως
Lemmas: πολλάκις ἐν ὁ φθάνω ἤδη γίγνομαι παρόρμησις
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.11
παρὰ τοῦ Λόγου τῇ νύμφῃ . Ἔλθε , ἡ πλησίον
Lemmas: παρά ὁ Λόγος ὁ νύμφη . ἔρχομαι , ὁ πλησίος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.12
μου , λέγει · καὶ πάλιν , Δεῦρο , περιστερά μου
Lemmas: ἐγώ , λέγω · καί πάλιν , δεῦρο , περιστερά ἐγώ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.13
καὶ , Δεῦρο σεαυτὴν ἐν σκέπῃ τῆς πέτρας . Καὶ
Lemmas: καί , δεῦρο σαυτοῦ ἐν σκέπη ὁ πέτρα . καί
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.14
δὴ λαλῶν τοιαύτας φωνὰς προτρέψαι τε καὶ ἐλκτικὰς
Lemmas: δή λαλέω τοιοῦτος φωνή προτρέπω τε καί ἐλκτικός
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.15
τῆς τῶν μειζόνων ἐπιθυμίας ὁ Λόγος πρὸς τὴν ψυχὴν
Lemmas: ὁ ὁ μείζων ἐπιθυμία ὁ Λόγος πρός ὁ ψυχή
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.16
ποιησάμενος , καὶ μαρτυρήσας ἤδη τῇ πρὸς αὐτὸν
Lemmas: ποιέω , καί μαρτυρέω ἤδη ὁ πρός αὐτός
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.17
ἀνιούσῃ τὸ διὰ πάντων ἀμώμητον , εἰπών , ὅτι ὅλη
Lemmas: ἀνέρχομαι ὁ διά πᾶς ἀμώμητος , εἶπον , ὅτι ὅλος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.18
καλή , καὶ μῶμος οὐκ ἔστιν ἐν σοί , ὡς ἂν μὴ τῇ
Lemmas: καλός , καί μῶμος οὐ εἰμί ἐν σύ , ὡς εἄν μή ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.19
μαρτυρίᾳ ταύτῃ ἐγχαυνοθεῖσα , πρὸς τὴν τῶν μειζόνων
Lemmas: μαρτυρία οὗτος ἐγχέω , πρός ὁ ὁ μείζων
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.20
ἄνοδον ἐμποδιθεῖν πάλιν διὰ τῆς προτρεπτικῆς
Lemmas: ἄνοδος ἐμποδίζω πάλιν διά ὁ προτρεπτικός
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.21
ταύτης φωνῆς ἐπὶ τὴν τῶν ὑπερκειμένων ἐπιθυμίαν
Lemmas: οὗτος φωνή ἐπί ὁ ὁ ὑπέρκειμαι ἐπιθυμία
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.22
ἀναβῆναι παρακαλεῦται , λέγων · Δεῦρο ἀπὸ
Lemmas: ἀναβαίνω παρακαλέω , λέγω · δεῦρο ἀπό
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.23
Λιβάνου , νύμφη . Τὸ δὲ λεγόμενον τοιούτῳ ἐστι ·
Lemmas: Λίβανος , νύμφη . ὁ δέ λέγω τοιοῦτος εἰμί ·
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.24
Καλῶς , φησίν , ἐν τοῖς φθάσασιν ἠκολούθησας , ἤλθες
Lemmas: καλῶς , φημί , ἐν ὁ φθάνω ἀκολουθέω , ἔρχομαι
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.25
μετ’ ἐμοῦ πρὸς τὸ ὄρος τῆς σμύρνης . Συνετάφησ γὰρ
Lemmas: μετά ἐγώ πρός ὁ ὄρος ὁ Σμύρνα . συνθάπτω γάρ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.26
μοι διὰ τοῦ βαπτίσματος εἰς τὸν θάνατον . Συνῆλθές
Lemmas: ἐγώ διά ὁ βάπτισμα εἰς ὁ θάνατος . συνέρχομαι
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.27
μοι καὶ ἐπὶ τὸν βουνὸν τοῦ λιβάνου . Συνανέστης
Lemmas: ἐγώ καί ἐπί ὁ βουνός ὁ λίβανος . συνανίστημι
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.28
γὰρ καὶ ὑψώθης ἐν τῇ τῆς θεότητος κοινωνίᾳ , ἣν
Lemmas: γάρ καί ὑψόω ἐν ὁ ὁ θεότης κοινωνία , ὅς
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.29
ἐνδείκνυται τοῦ λιβάνου τὸ ὄνομα . Ἀνάβηθί μοι
Lemmas: ἐνδείκνυμι ὁ λίβανος ὁ ὄνομα . ἀναβαίνω ἐγώ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.30
ἀπὸ τούτων καὶ ἐπὶ ἕτερα ὄρη , προκόπτουσα τε καὶ
Lemmas: ἀπό οὗτος καί ἐπί ἕτερος ὄρος , προκόπτω τε καί
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.31
ὑψουμένη διὰ τῆς ἐνεργοῦς γνώσεως . Δεῦρο τοίνυν
Lemmas: ὑψόω διά ὁ ἐνεργής γνῶσις . δεῦρο τοίνυν
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.32
ἀπὸ Λιβάνου , φησίν , οὐκέτι μνηστή , ἀλλὰ νύμφη .
Lemmas: ἀπό Λίβανος , φημί , οὐκέτι μνηστός , ἀλλά νύμφη .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.33
Οὐ γὰρ ἐστὶ δυνατὸν ἐμοὶ συζῆσαι τὴν μὴ ἀλλοιωθέντα
Lemmas: οὖον γάρ εἰμί δυνατός ἐγώ συζέω ὁ μή ἀλλοιόω
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.34
διὰ τῆς τοῦ θανάτου σμύρνης πρὸς τὴν τοῦ
Lemmas: διά ὁ ὁ θάνατος Σμύρνα πρός ὁ ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.35
λιβάνου θεότητα . Ἐπειδὴ ἐν τούτῳ γέγονας ἤδη τῇ
Lemmas: λίβανος θεότης . ἐπεί ἐν οὗτος γίγνομαι ἤδη ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.36
ὑψεί , μὴ στῆς ἀνιοῦσα , ὡς ἤδη διὰ τούτων ἐπιβάσα
Lemmas: ὕψος , μή ἵστημι ἀνέρχομαι , ὡς ἤδη διά οὗτος ἐπιβαίνω
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.37
τῆς τελειότητος . Ἀρχὴ γὰρ σοι πίστεως ὁ λιβάνος
Lemmas: ὁ τελειότης . Ἀρχή γάρ σύ πίστις ὁ λίβανος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.38
οὗτος γίνεται , οὗ μετέσχες διὰ τῆς ἀναστάσεως ·
Lemmas: οὗτος γίγνομαι , ὅς μετέχω διά ὁ ἀνάστασις ·
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.39
ἀρχὴ δὲ καὶ τῇ ἐπὶ τὰ ὑψηλότερα τῶν ἀγαθῶν προ -
Lemmas: ἀρχή δέ καί ὁ ἐπί ὁ ὑψηλός ὁ ἀγαθός προ -
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.40
ρείᾳ . Ἀπὸ τοίνυν τῆς ἀρχῆς ταύτης , ἥτις ἐστὶν ἡ
Lemmas: ῥεῖα . ἀπό τοίνυν ὁ ἀρχή οὗτος , ὅστις εἰμί ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.41
πίστις , ἐλεύση καὶ διελεύση · τοῦτέστι , Καὶ νῦν ἥξεις ,
Lemmas: πίστις , ἔρχομαι καί διέρχομαι · τουτέστι , καί νῦν ἥκω ,
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.42
καὶ εἰσαεὶ διερχομένη διὰ τῶν τοιούτων ἀνόδων οὐκ
Lemmas: καί εἰσαεί διέρχομαι διά ὁ τοιοῦτος ἄνοδος οὐ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.43
ἀπολήξεις .
Lemmas: ἀπολήγω .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.44
Ἔχει δὲ ἡ λέξις οὕτως · Ἐλεύση καὶ διελεύση ,
Lemmas: ἔχις δέ ὁ λέξις οὕτως · ἔρχομαι καί διέρχομαι ,
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.45
ἀπ’ ἀρχῆς πίστεως , ἀπὸ κεφαλῆς Σανείρ καὶ
Lemmas: ἀπό ἀρχή πίστις , ἀπό κεφαλή Σανείρ καί
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.46
Ἑρμῶν . Διὰ τούτων δὲ τὸ τῆς ἀνωθεν γεννήσεως
Lemmas: Ἑρμῆς . Ζεύς οὗτος δέ ὁ ὁ ἄνωθεν γέννησις
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.47
ὑποφαίνει μυστήριον . Ἐντεῦθεν γὰρ προγείσθαι
Lemmas: ὑποφαίνω μυστήριον . ἐντεῦθεν γάρ προγίγνομαι
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.48
φησι τὰς τοῦ Ἰορδάνου πηγὰς , ὧν ὑπέρκειται τοῦτο
Lemmas: φημί ὁ ὁ Ἰορδάνης πηγή , ὅς ὑπέρκειμαι οὗτος
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.49
ὄρος , δύο λοφίας μεριζόμενον , αἷς ταῦτα ἐπίκειται
Lemmas: ὄρος , δύο λοφίας μερίζω , ὅς οὗτος ἐπίκειμαι
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.50
τὰ ὀνόματα Σανείρ καὶ Ἑρμῶν . Ἐπεὶ οὖν τὸ ἐκ
Lemmas: ὁ ὄνομα Σανείρ καί Ἑρμῆς . ἐπεί οὖν ὁ ἐκ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.51
τῶν πηγῶν τούτων ρείθρον ἀρχὴ γέγονεν ἡμῖν τῆς
Lemmas: ὁ πηγή οὗτος ῥεῖθρον ἀρχή γίγνομαι ἐγώ ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.52
πρὸς τὸν Θεὸν μεταποιήσεως , τοῦτοῦ χάριν ἀκούει
Lemmas: πρός ὁ θεός μεταποίησις , οὗτος χάρις ἀκούω
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.53
τοῦ πρὸς ἑαυτὸν καλοῦντος αὐτήν . Ὡς φησίν · Δεῦρο
Lemmas: ὁ πρός ἑαυτοῦ καλέω αὐτός . ὡς φημί · δεῦρο
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.54
ἀπὸ Λιβάνου καὶ ἀπὸ ἀρχῆς πίστεως , καὶ ἀπὸ κεφαλῆς
Lemmas: ἀπό Λίβανος καί ἀπό ἀρχή πίστις , καί ἀπό κεφαλή
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.55
τῶν ὄρεων τούτων , ὅθεν σοι γεγόνασιν αἱ τοῦ
Lemmas: ὁ ὁράω οὗτος , ὅθεν σύ γίγνομαι ὁ ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.56
μυστηρίου πηγαί · καλῶς δὲ προστίθησι τὴν τῶν
Lemmas: μυστήριον Πηγαί · καλῶς δέ προστίθημι ὁ ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.57
λεόντων τε καὶ παρδάλεων μνήμην , ἵνα διὰ τῆς τῶν
Lemmas: λέων τε καί πάρδαλις μνήμη , ἵνα διά ὁ ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.58
λυπηρῶν παραθέσεως , γλυκυτέραν ποιήσῃ τὴν τῶν
Lemmas: λυπηρός παράθεσις , γλυκύς ποιέω ὁ ὁ
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0489.59
εὐφραινομένων ἀπόλαυσιν . Ἐπειδὴ γὰρ ἀποθεμένος
Lemmas: εὐφραίνω ἀπόλαυσις . ἐπεί γάρ ἀποτίθημι
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0492.1
ἐξίσταται πλῆγην · πῶς τῇ ἀσθενείᾳ τοῦ σταυροῦ καταπαλαίει τοῦ ἀντικειμένου τὴν δύναμιν · πῶς τὸ ἀόρατον ἐν σαρκὶ φανερῶται · πῶς ἐξωνεῖται τοὺς αἰχμαλώτους , αὐτὸς τε ὤν ὁ ὑνώμενος , καὶ αὐτὸς χρήσιμος γινόμενος · ἐαυτὸν γὰρ ἔθηκε λύτρον ὑπὲρ ἡμῶν τῷ θανάτῳ · πῶς καὶ ἐν τῷ θανάτῳ γίνεται , καὶ τῆς ζωῆς οὐκ ἐξίσταται · πῶς καὶ ἐν τῇ δουλείᾳ καταμιγνύνται , καὶ ἐν τῇ βασιλείᾳ μένει . Πάντα γὰρ ταῦτα καὶ τὰ τοιαῦτα ποικίλα ἄντα καὶ οὐχ ἀπλᾶ τῆς σοφίας ἔργα , διὰ τῆς Ἐκκλησίας οἱ φίλοι τοῦ νυμφίου μαθόντες , ἐχαρίωσαν , ἄλλον χαρακτήρη τῆς θείας σοφίας ἐν τῷ μυστηρίῳ κατανοήσαντες · εἰ δὲ μὴ τολμηρότερόν ἐστιν εἰπεῖν , τάχα κάκεινοι διὰ τῆς νύμφης τὸ τοῦ νυμφίου κάλλος ἰδόντες ἐθαύμασαν τὴν πᾶσι τοῖς οὖσιν ἀόρατόν τε καὶ ἀκατάληπτον . Ὁν γὰρ οὐδεὶς ἔωρακε πώποτε , καθὼς φησιν Ἰωάννης , οὐδὲ ἰδεῖν τις δύναται , καθὼς ὁ Παῦλος μαρτυρεῖται , οὗτος σῶμα ἑαυτοῦ τὴν Ἐκκλησίαν ἐποίησε , καὶ διὰ τῆς προσθήκης τῶν σωκωμένων , οἰκοδομεῖ αὐτὴν ἐν ἀγάπῃ , μέχρις ἂν καταντήσωμεν οἱ πάντες εἰς ἄνδρα τέλειον , εἰς μέτρον ἡλικίας τοῦ πληρώματος τοῦ Χριστοῦ . Εἰ οὖν σῶμα τοῦ Χριστοῦ ἡ Ἐκκλησία , κεφαλὴ δὲ τοῦ σώματος ὁ Χριστός , τῷ ἰδίῳ χαρακτήρι μορφῶν τῆς Ἐκκλησίας τὸ πρόσωπον · τάχα διὰ τούτων πρὸς ταῦτα βλέποντες οἱ φίλοι τοῦ νυμφίου , ἐχαρίωσαν · ὅτι τρανώτερον ἐν αὐτῇ τὸν ἀόρατον βλέπουσι . Καθάπερ οἱ αὐτὸν τοῦ ἡλίου τὸν κύκλον ἰδεῖν ἀδυνατοῦντες · διὰ δὲ τῆς τοῦ ὕδατος αὐτῆς εἰς αὐτὸν ὁρῶντες · οὕτω κάκεινοι ὡς ἐν κασσπέρῳ καθορῶντες καθαρῷ , τῷ προσώπῳ τῆς Ἐκκλησίας , τὸν τῆς δικαιοσύνης ἥλιον βλέπουσι , τὸν διὰ τοῦ φαινομένου κατανοουμένον .
Lemmas: ἐξίστημι πλήσσω · πῶς ὁ ἀσθένεια ὁ σταυρός καταπαλαίω ὁ ἀντίκειμαι ὁ δύναμις · πῶς ὁ ἀόρατος ἐν σάρξ φανερόω · πῶς ἐξωνέομαι ὁ αἰχμάλωτος , αὐτός τε εἰμί ὁ ὑνώμενος , καί αὐτός χρήσιμος γίγνομαι · ἑαυτοῦ γάρ τίθημι λύτρον ὑπέρ ἐγώ ὁ θάνατος · πῶς καί ἐν ὁ θάνατος γίγνομαι , καί ὁ ζωή οὐ ἐξίστημι · πῶς καί ἐν ὁ δουλεία καταμίγνυμι , καί ἐν ὁ βασίλεια μένω . Πάν γάρ οὗτος καί ὁ τοιοῦτος ποικίλος ἄντα καί οὐ ἀπολάω ὁ σοφία ἔργον , διά ὁ ἐκκλησία ὁ φίλος ὁ νυμφίος μανθάνω , χαρίζω , ἄλλος χαρακτήρ ὁ θεῖος σοφία ἐν ὁ μυστήριον κατανοέω · εἰμί δέ μή τολμηρός εἰμί εἶπον , τάχα ἐκεῖνος διά ὁ νύμφη ὁ ὁ νυμφίος κάλλος ὁράω θαυμάζω ὁ πᾶς ὁ εἰμί ἀόρατος τε καί ἀκατάληπτος . εἰμί γάρ οὐδείς ὁράω πώποτε , καθώς φημί Ἰωάννης , οὐδέ ὁράω τις δύναμαι , καθώς ὁ Παῦλος μαρτυρέω , οὗτος σῶμα ἑαυτοῦ ὁ ἐκκλησία ποιέω , καί διά ὁ προσθήκη ὁ σωκωμένων , οἰκοδομέω αὐτός ἐν ἀγάπη , μέχρι εἄν καταντάω ὁ πᾶς εἰς ἀνήρ τέλειος , εἰς μέτρον ἡλικία ὁ πλήρωμα ὁ Χριστός . εἰμί οὖν σῶμα ὁ Χριστός ὁ ἐκκλησία , κεφαλή δέ ὁ σῶμα ὁ Χριστός , ὁ ἴδιος χαρακτήρ μορφόω ὁ ἐκκλησία ὁ πρόσωπον · τάχα διά οὗτος πρός οὗτος βλέπω ὁ φίλος ὁ νυμφίος , χαρίζω · ὅτι τρανός ἐν αὐτός ὁ ἀόρατος βλέπω . καθά ὁ αὐτός ὁ ἥλιος ὁ κύκλος ὁράω ἀδυνατόω · διά δέ ὁ ὁ ὕδωρ αὐτός εἰς αὐτός ὁράω · οὗτος ἐκεῖνος ὡς ἐν κασσπέρῳ καθοράω καθαρός , ὁ πρόσωπον ὁ ἐκκλησία , ὁ ὁ δικαιοσύνη ἥλιος βλέπω , ὁ διά ὁ φαίνω κατανοέω .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0492.2
Τοῦτου χάριν οὐχ ἅπαξ εἴρηται τῇ νύμφῃ παρὰ τῶν φίλων , τὸ , Ἐχαρίωσας , ὅπερ ἐστιν , ὅτι Ἐυχὴν τινα καὶ διάνοιαν πρὸς τὴν τοῦ φωτὸς κατανόησιν δι’ ἑαυτῆς ἡμῖν ἐνεποίησας · ἀλλὰ καὶ πάλιν τὸν αὐτὸν ἐπαναλαμβάνουσι λόγον , ἀξιοποισίαν προτιθέντες τῷ λεγομένῳ , διὰ τῆς δευτερώσεως . Λέγουσι γὰρ ἐπαναλαμβάνοντες · ὅτι Ἐχαρίωσας ἡμᾶς ἐνὶ ἀπὸ ὀφθαλμῶν σου . Τοῦτο ἐστι · μάλιστα ὁ τὴν θαυμαστικὴν ἐνεποίησε τοῖς φίλοις περὶ τῆς νύμφης διάθεσιν . Διπλῆς γὰρ οὖσης τῇ ψυχῇ τῆς ὀπτικῆς ἐνεργείας · καὶ τῆς μὲν τὴν ἀλήθειαν ὁρώσης , τῆς δὲ ἑτέρας περὶ τὰ μάταια πλανωμένης · ἐπειδὴ περὶ μόνην τοῦ ἀγαθοῦ τὴν φύσιν ἀνέφικται τῆς νύμφης ὁ καθαρὸς ὀφθαλμός · ἀργεῖ δὲ πάντως ὁ ἕτερος , τοῦτο χάριν τῷ ἐνὶ τῶν ὀφθαλμῶν προσάγουσι οἱ φίλοι τῶν φίλων , δι’ οὗ μόνον θεωρεῖ τὸν μόνον , ἐκεῖνον λέγω τὸν μόνον , τὸν ἐν τῇ ἀτρέπτῳ τε καὶ ἀδίῳ καταλαβανόμενον φύσει , τὸν τε ἀληθινὸν Πατέρα , καὶ τὸν μονογενῆ Υἱόν , καὶ τὸ ἅγιον Πνεῦμα . Μόνον γὰρ ἐστιν ὡς ἀληθῶς , τὸ ἐν μᾷ θεωρούμενον φύσει , μηδὲνα χωρισμὸν ἢ ἀλλοτρίωσιν τῆς κατὰ τὰς ὑποστάσεις διαφορᾶς ἐμποιοῦσιν . Εἰσὶ γὰρ τινες οἱ διαφόρους ὀφθαλμοὺς κακῶς περὶ τὸν ἀνάρχοντον ὀξωποῦσιν , εἰς πολλὰς φύσεις τὸ ἐν ταῖς τῶν διαστροφῶν ὀφθαλμῶν φαντασίαις καταμερίζοντες · οὗτοί εἰσιν οἱ λεγόμενοι πολλὰ βλέποντες , οἱ διὰ τοῦ πολλά βλέ -
Lemmas: οὗτος χάρις οὐ ἅπαξ εἴρω ὁ νύμφη παρά ὁ Φίλων , ὁ , εχαριωθεω , ὅσπερ εἰμί , ὅτι εὐχή τις καί διάνοια πρός ὁ ὁ φάος κατανόησις διά ἑαυτοῦ ἐγώ ἐμποιέω · ἀλλά καί πάλιν ὁ αὐτός ἐπαναλαμβάνω λόγος , ἀξιοποισίαν προστίθημι ὁ λέγω , διά ὁ δευτέρωσις . λέγω γάρ ἐπαναλαμβάνω · ὅτι εχαριωθεω ἐγώ ἐν ἀπό ὀφθαλμός σύ . οὗτος εἰμί · μάλιστα ὁ ὁ θαυμαστικός ἐμποιέω ὁ φίλος περί ὁ νύμφη διάθεσις . διπλόος γάρ εἰμί ὁ Ψυχή ὁ ὀπτικός ἐνέργεια · καί ὁ μέν ὁ ἀλήθεια ὁράω , ὁ δέ ἕτερος περί ὁ μάταιος πλανάω · ἐπεί περί μόνος ὁ ἀγαθός ὁ φύσις ανέφικτος ὁ νύμφη ὁ καθαρός ὀφθαλμός · ἀργέω δέ πάντως ὁ ἕτερος , οὗτος χάρις ὁ ἐν ὁ ὀφθαλμός προσάγω ὁ φίλος ὁ Φίλων , διά ὅς μόνος θεωρέω ὁ μόνος , ἐκεῖνος λέγω ὁ μόνος , ὁ ἐν ὁ ἄτρεπτος τε καί ἀδίῳ καταλαμβάνω φύσις , ὁ τε ἀληθινός πατήρ , καί ὁ μονογενής υἱός , καί ὁ ἅγιος πνεῦμα . Μόνος γάρ εἰμί ὡς ἀληθής , ὁ ἐν μή θεωρέω φύσις , μηδείς χωρισμός ἢ ἀλλοτρίωσις ὁ κατά ὁ ὑπόστασις διαφορά ἐμποιέω . εἰσί γάρ τις ὁ διάφορος ὀφθαλμός κακῶς περί ὁ ἀνέρχομαι οξωπους , εἰς πολύς φύσις ὁ ἐν ὁ ὁ διαστροφή ὀφθαλμός φαντασία καταμερίζω · οὗτος εἰμί ὁ λέγω πολύς βλέπω , ὁ διά ὁ πολύς βλέ -
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0493.1
A πειν ὁρώντας οὐδέν · καὶ ὅσοι νῦν μὲν πρὸς τὸν Θεὸν ὁρῶσι , πάλιν δὲ ταῖς ὑλικαῖς φαντασίαις ἐπιπλανῶνται , ἀνάξιοι τῆς τῶν ἀγγέλων εὐφημίας εἰσιν , ταῖς τῶν ἀνυπάρχοντων φαντασίαις ἐμματαιώζοντες . Ὁ δὲ πρὸς μόνον τὸ Θεῖον ὁφθαιών , τυφλὸς ἐν τοῖς ἄλλοις πᾶσιν ἐστι , πρὸς ἃπερ αἱ τῶν πολλῶν βλέπουσι δόξες . Διὰ τοῦτο τῷ ἐν τῶν ὀφθαλμῶν ποιεῖ τοῖς φίλοις ἡ νύμφη τὸ θαῦμα . Οὐκοῦν τυφλὸς μὲν ἐστιν ὁ πολυόμματος , ὁ πρὸς τὰ μάταια πολλοῖς ὀφθαλμοῖς βλέπων . Ὀξυδερκής δὲ καὶ διορατικὸς ἐκεῖνος , ὁ δι' ἑνὸς τοῦ τῆς ψυχῆς ὀφθαλμοῦ πρὸς μόνον τὸ ἀγαθὸν βλέπων .
Lemmas: A Πέιν ὁράω οὐδείς · καί ὅσος νῦν μέν πρός ὁ θεός ὁράω , πάλιν δέ ὁ ὑλικός φαντασία ἐπιπλανάω , ἀνάξιος ὁ ὁ ἄγγελος Εὐφημία εἰμί , ὁ ὁ ἀνυπάρχοντων φαντασία ματαιόω . ὁ δέ πρός μόνος ὁ θεῖον ὁράω , Τυφλὸς ἐν ὁ ἄλλος πᾶς εἰμί , πρός ὅσπερ ὁ ὁ πολύς βλέπω δόξα . Ζεύς οὗτος ὁ ἐν ὁ ὀφθαλμός ποιέω ὁ φίλος ὁ νύμφη ὁ θαῦμα . οὐκοῦν Τυφλὸς μέν εἰμί ὁ πολυόμματος , ὁ πρός ὁ μάταιος πολύς ὀφθαλμός βλέπω . ὀξυδερκής δέ καί διορατικός ἐκεῖνος , ὁ διά εἷς ὁ ὁ Ψυχή ὀφθαλμός πρός μόνος ὁ ἀγαθός βλέπω .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0494.1
Τι ἐκαλλιώθησαν μαστοί σου , ἀδελφὴ μου , νύμφη ; Τι ἐκαλλιώθησαν μαστοί σου ἀπὸ οἴνου , καὶ ὀσμὴ ἱματίων σου ὑπὲρ πάντα ἀρώματα ; Κηρίον ἀποστέζουσι χεῖλη σου , νύμφη · μέλι καὶ γάλα ὑπὸ τὴν γλῶσσάν σου , καὶ ὀσμὴ ἱμα-τίων σου ὡς ὀσμὴ Λιβάνου . Κῆπος κεκλεισμέ-νος , ἀδελφὴ μου , νύμφη · πηγὴ κεσφισμένη , σπηγὴ ἐσφραγισμένη . Ἀποστολαί σου παράδει-σος ρόδων μετὰ καρποῦ ἀχρὸδρων , καὶ κύπροι μετὰ νάρδων . Νάρδος καὶ κρόκος , κάλαμος καὶ καννάμωμον , μετὰ πάντων ξύλων τοῦ Λιβάνου , σμύρνα καὶ ἀλλὴ μετὰ πάντων πρώτων μύρων . Πηγὴ κήπου , καὶ φρέαρ ὕδατος ζῶντος , καὶ ροι-ζῶντος ἀπὸ τοῦ Λιβάνου .
Lemmas: τις καλλιόω μαστός σύ , ἀδελφή ἐγώ , νύμφη ; τις καλλιόω μαστός σύ ἀπό οἶνος , καί ὀσμή ἱμάτιον σύ ὑπέρ πᾶς ἄρωμα ; κηρίον ἀφίστημι χεῖλος σύ , νύμφη · μέλι καί γάλα ὑπό ὁ γλῶσσα σύ , καί ὀσμή ἱμάτιον σύ ὡς ὀσμή Λίβανος . κῆπος κλῄζω , ἀδελφή ἐγώ , νύμφη · πηγή κεσφισμένη , σπήγω σφραγίζω . ἀποστολή σύ παράδεισος ῥόδον μετά καρπός αχροδραω , καί κύπρος μετά νάρδος . Νάρδος καί κρόκος , κάλαμος καί καννάμωμον , μετά πᾶς ξύλον ὁ Λίβανος , Σμύρνα καί ἀλλά μετά πᾶς πρῶτος Μύρων . Πηγή κῆπος , καί φρέαρ ὕδωρ ζῶ , καί ῥοιζάω ἀπό ὁ Λίβανος .
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0494.2
Εἰ συνῃγέρθητε τῷ Χριστῷ , τὰ ἄνω φρο-νεῖτε , μὴ τὰ ἐπὶ τῆς γῆς · λέγει ταῦτα πρὸς ἡμᾶς ὁ ἐν Παύλῳ λαλῶν · Ἀπεθάνετε γάρ , φησί , ἡμῖν ἡ ζωὴ ὑμῶν κέκρυπται σὺν τῷ Χριστῷ ἐν τῷ Θεῷ . Ὅταν ὁ Χριστὸς φανερωθῇ ἡ ζωὴ ὑμῶν , τότε καὶ ὑμεῖς φανερωθήσεσθε ἐν δόξῃ . Κι τοίνυν νεκροὶ τῇ κάτω φύσει γεγόναμεν , εἰς οὐρανὸν ἀπὸ γῆς τὴν ἐλπίδα τῆς ζωῆς μετοικήσαν-τες , καὶ ἡ διὰ σαρκὸς ζωὴ κέκρυπται ἐν' ἡμῶν κατὰ τὸν παροιμιώδη λόγον , ὃς φησιν , ὅτι Σοφοὶ κρύ-πτουσι·ν αἰσθήσειν · ἀναμένωμεν δὲ τὴν ἀληθινὴν ἐν ἡμῖν φανερωθῆναι ζωὴν , ἥτις ἐστὶν ὁ Χριστός · ὅστε καὶ ἡμᾶς φανερωθῆναι ἐν δόξῃ , μεταποιηθέντας πρὸς τὸ θεώτερον · οὕτω τῶν παρόντων ἀκούσωμεν , ὡς ἀποθανόντες τῷ σώματι · πρὸς δὲ μὴ σαρικώδη διάνοιαν ἐκ τῶν λεγομένων διασπώμενοι . Ὁ γὰρ νε-κρὸς τοῖς παθήμασι καὶ ταῖς ἐπιθυμίαις , ἐπὶ τὸ κα-θαρὸν καὶ ἀκήρατον μεταίσται τὰς τῶν ῥημάτων ἐμ-φάσεις , τὰ ἄνω φρονῶν , οὗ ὁ Χριστὸς ἐστὶν ἐν δεξιᾷ τοῦ Πατρὸς καθημένος , ἐν ᾧ πάσχος οὐκ ἔστι , τῶν ταπεινῶν τε καὶ χαμαιεθλῶν νοημάτων λήθην ποιού-μενος . Ἀκούσωμεν τοίνυν τῶν θείων ῥημάτων , δι' ὧν ὑπογράφει ὁ Λόγος τῆς ἀμείαντου νύμφης τὸ κάλ-λος . Ἀκούσωμεν δὲ ὡς ἐξω γεωνότες σαρκὸς καὶ αἵματος , εἰς δὲ τὴν πνευματικὴν μεταστοιχειωθέν-τες φύσιν . Τι ἐκαλλιώθησαν μαστοί σου , ἀδελφὴ μου νύμφη ; Τι ἐκαλλιώθησαν μαστοί σου ἀπὸ οἴνου , καὶ ὀσμὴ μύρων σοῦ ὑπὲρ πάντα τὰ ἀρώ-ματα ;
Lemmas: εἰμί συνεγείρω ὁ Χριστός , ὁ ἄνω φρονέω , μή ὁ ἐπί ὁ γῆ · λέγω οὗτος πρός ἐγώ ὁ ἐν Παῦλος λαλέω · ἀποθνῄσκω γάρ , φημί , ἐγώ ὁ ζωή σύ κρύπτω σύν ὁ Χριστός ἐν ὁ Θεός . ὅταν ὁ Χριστός φανερόω ὁ ζωή σύ , τότε καί σύ φανερόω ἐν δόξα . Κι τοίνυν νεκρός ὁ κάτω φύσις γίγνομαι , εἰς οὐρανός ἀπό γῆ ὁ ἐλπίς ὁ ζωή μετοικέω , καί ὁ διά σάρξ ζωή κρύπτω ἐν ἐγώ κατά ὁ παροιμιώδης λόγος , ὅς φημί , ὅτι Σοφός κρύπτω αἴσθησις · ἀναμένω δέ ὁ ἀληθινός ἐν ἐγώ φανερόω ζωή , ὅστις εἰμί ὁ Χριστός · ὅστε καί ἐγώ φανερόω ἐν δόξα , μεταποιέω πρός ὁ θεώτερος · οὗτος ὁ πάρειμι ἀκούω , ὡς ἀποθνῄσκω ὁ σῶμα · πρός δέ μή σαρικώδη διάνοια ἐκ ὁ λέγω διασπάω . ὁ γάρ νεκρός ὁ πάθημα καί ὁ ἐπιθυμία , ἐπί ὁ καθαρός καί ἀκήρατος μεθίστημι ὁ ὁ ῥῆμα ἔμφασις , ὁ ἄνω φρονέω , ὅς ὁ Χριστός εἰμί ἐν δεξιός ὁ πατήρ κάθημαι , ἐν ὅς Πάσχος οὐ εἰμί , ὁ ταπεινός τε καί χαμαιθλαω νόημα λήθη ποιέω . ἀκούω τοίνυν ὁ θεῖον ῥῆμα , διά ὅς ὑπογράφω ὁ Λόγος ὁ ἀμείαντου νύμφη ὁ κάλλος . ἀκούω δέ ὡς ἐξω γίγνομαι σάρξ καί αἷμα , εἰς δέ ὁ πνευματικός μεταστοιχειόω φύσις . τις καλλιόω μαστός σύ , ἀδελφή ἐγώ νύμφη ; τις καλλιόω μαστός σύ ἀπό οἶνος , καί ὀσμή Μύρων σύ ὑπέρ πᾶς ὁ ἄρωμα ;
gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0494.3
" Ὅτι μὲν οὖν πᾶς ὁ ποιῶν τὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ , ἀδελφὸς αὐτοῦ καὶ ἀδελφὴ καὶ μήτηρ ἐστι · καὶ ἡ ἀρ-μοθεῖσα τῷ Κυρίῳ παρθένος ἀγνῇ , πρὸς μετουσίαν τῆς ἀχράντου παστάδος , νύμφη κυρίως κατονομάζε-ται , παντὶ δήλον ἐσται εἰ τοῦτο τῇ μὴ ἀγνοοῦντι τὰς θεοπνεύστους φωνάς · ἐγὼ δὲ τῶν θείων ῥητῶν τοῦ-των διερευνῶμενος τὴν διάνοιαν , οὐ ψιλῶ ἐπαίνων ἐκ τῆς τοιαύτης κλησεως ὁρῶ προσαγομένον παρὰ τοῦ λόγου τῇ νύμφῃ , ἀλλὰ τὰς αἰτίας τῆς εἰς τὸ κάλλος αὐτῆς ἐπιδόσεως διεξιέναι τὸν νυμφίον ὁρμῶ · ὡς οὐκ ἂν αὐτῆς καλλωθίσεισης ἐν ταῖς τῶν ἀγαθῶν πηγαῖς διδαγμάτων , οὐς μαζοὺς διὰ τῆς τροπικῆς σημασίας
Lemmas: " ὅτι2 μέν οὖν πᾶς ὁ ποιέω ὁ θέλημα ὁ Θεός , ἀδελφός αὐτός καί ἀδελφή καί μήτηρ εἰμί · καί ὁ αρ-μοτιθημι ὁ κύριος παρθένος Ἁγνή , πρός μετουσία ὁ ἄχραντος παστάς , νύμφη κύριος κατονομάζω , πᾶς δῆλος εἰμαι εἰμί οὗτος ὁ μή ἀγνοέω ὁ θεόπνευστος φωνή · ἐγώ δέ ὁ θεῖον ῥητός τοῦτος διερευνάω ὁ διάνοια , οὖον ψιλόω ἔπαινος ἐκ ὁ τοιοῦτος κλῆσις ὁράω προσάγω παρά ὁ λόγος ὁ νύμφη , ἀλλά ὁ αἴτιος ὁ εἰς ὁ κάλλος αὐτός ἐπίδοσις διεξιέναι ὁ νυμφίος ὁρμάω · ὡς οὐ εἄν αὐτός καλλωθισειω ἐν ὁ ὁ ἀγαθός πηγή δίδαγμα , οὖς μαστός διά ὁ τροπικός σημασία