gregorius-nyssenus.in-canticum-canticorum-homiliae-15 pg044_0480.1
ἐπαγάλλοντοι τόκους κατὰ τὸ ἴσον αἱ πᾶσαι · ἔχει δὲ κατὰ τὴν λέξιν ὁ ἐπαινος · οὕτως · Ὀδόντες σου ὡς ἀγέλαι τῶν κεκαρμένων , αἱ ἀνέβησαν ἀπὸ τοῦ λουτροῦ , αἱ πᾶσαι διδυμύουσαι , καὶ ἀτεκνοῦσα οὐκ ἔστιν ἐν' αὐταῖς . Τοῦτο τοίνυν εἰ πρὸς τὸ σωματικὸν τοῦ ὑποδείμματος βλέπομεν , οὐκ οἶδα πῶς ἂν τις ἐπαινείσαι τοὺς ὀδόντας ἐποι , διὰ τῆς πρὸς τὰς πολυγονούσας ἀγέλας συγκρίσεως . Ὀδόντων μὲν γὰρ ἐπαινος , ἡ στερότης ἐστὶ καὶ ἡ ἐναρμόνιος θέσις , καὶ τὸ παγίως δι' ὁμαλῆς τε καὶ ἀκολουθοῦ τῆς ἀρμονίας ἐμπεφυκέναι τοῖς οὐλοῖς . Αἱ δὲ ἀναβαίνουσαι ἀπὸ τοῦ λουτροῦ ἀγέλαι μετὰ τῆς διδύμου γονῆς ἐπισκεδασθείσαι ταῖς νάπαις , ποίαν ὀδόντων ὑπογράφουσι ὥραν τῷ καθ' αὐτὰς ὑποδείγματι , οὐκ ἔστιν ἐκ τοῦ προχείρου κατανοήσαι · οὕτοι στοιχὸν συνεστήχασιν ἐναρμονίως ἀλλήλων ἔχουσαι · ἐκεῖναι δὲ ἀπ' ἀλλήλων διασκεδάννυνται πρὸς τὴν χρείαν τῆς νομῆς ἀραιούμεναι . Ἄλλα καὶ γυμνῷ τῷ ὀδόντι κατὰ φύσιν ἄντι εἰς σύγκρισιν τὸ ἐρειασφορὸν οὐκ εὐάρμοστον . Οὐκοῦν ἐρευνητέον ἄν εἴη , πῶς ὁ κοσμῶν δι' ἐγκωμίου τὴν τῶν ὀδόντων ἐδάρμοσίαν , ταῖς διδυμοτόκοις ἀγέλαις παραβάλλει τὸ κάλλος , ταῖς ἀποκειραμέναις τὸ ἔριον , καὶ λουτρῷ τὸν τύπον ἀποκλουσαμένους τοῦ σώματος . Τί οὖν περι τοῦτον ἀπονοήσωμεν ; Οἱ τὰ θεία μυστήρια διὰ σαφεστερᾶς ἐξηγήσεως λεπτοποιοῦντες , ὡς εὐπαραδέκτον τὴν πνευματικὴν τροφὴν ταύτην γενέσθαι τῷ σώματι τῆς Ἐκκλησίας , οὕτοι τὸ τῶν ὀδόντων ἔργον ἐποτελοῦσι , παγὺν τε καὶ συνεστότα τοῦ λόγου τὸν ἄρτον τῷ ἑαυτῶν λαμβάνοντες στόματι , καὶ διὰ τῆς λεπτομερεστερᾶς εὐδρωντος ταῖς ψυχαῖς τῶν δεχομένων παρασκευάζοντες , οὗν ( χρεῖττον γὰρ ἐπὶ ὑποδείγμάτων παραστήσαι τὸ νόημα ) ὁ μακάριος Παῦλος νῦν μὲν ἀπλῶς τε καὶ ἀκατασκευῶς , ὥσπερ τινὰ ψυχὸν ἀκατέργαστον προτιθέναι ἡμῖν τὸ τοῦ νόμου παράγγελμα , λέγων · Οὐ ψιμούσεις βοῦν ἀλοῶντα . Πάλιν διὰ τῆς ἐπεξηγήσεως ἀπαλῶνας , εὐπαραδέκτον ποιεῖ τὸ τοῦ νόμου βούλημα , λέγων · Μὴ τῶν βουῶν μέλει τῷ Θεῷ , ἢ δι' ἡμᾶς πάντως ἐγερράφει ; καὶ ἄλλα τοιαῦτα πολλά · οἷον , Ἀβραὰμ δύο υἱοὺς ἔσχεν , ἕνα ἐκ τῆς παιδίσκης , καὶ ἕνα ἐκ τῆς ἐλευθέρας . Τοῦτο ὁ ἀκατέργαστος ἄρτος . Ἄλλὰ πῶς αὐτὸν διαλεπτύνων ἐδόδιμον ποιεῖ τοῖς τρεφομένοις , εἰς δύο Διαθήκας μεταλαμβάνει τὴν ἱστορίαν , τὴν μὲν εἰς δουλείαν γεννῶσαν · τὴν δὲ τῆς δουλείας ἐλευθεροῦσαν . Οὕτω καὶ πάντα τὸν νόμον , ἵνα μὴ τὰ καθ' ἕκαστον λέγοντες διατρίβωμεν , παχυμερὲς σῶμα λαθών , λεπτικευδιὰ τῆς θεωρίας , πνευματικὸν αὐτὸν ἐκ σωματικοῦ ἐργαζόμενος · Οἴδαμεν , λέγων , ὅτι ὁ νόμος πνευματικὸς ἐστιν . Ὅπερ τοίνυν ἐπὶ τοῦ Παῦλου κατενοήσαμεν , ὡς ὀδόντων χρεία τῇ Ἐκκλησίᾳ , πληρούντων ἐν τῷ διαλεπτύνειν τὴν τῶν δογμάτων σαφήνειαν · τοῦτο καὶ αὶ πάντες τοῦ κατὰ μίμησιν ἐκείνου διασαφούντος ἡμῖν τὸ μυστήριον λέγομεν . Οὐκοῦν ὀδόντες εἰσι τῆς Ἐκκλησίας οἱ τὴν ἀκατέργαστον τῶν θείων λογίων πᾶν λεπτοποιοῦντες ἡμῖν καὶ μηρυκίζοντες . Ὅσπερ τοίνυν ὑπογράφει τῶν
Lemmas: ἐπαγάλλοντοι τόκος κατά ὁ ἴσος ὁ πᾶς · ἔχω δέ κατά ὁ λέξις ὁ ἔπαινος · οὕτως · ὀδών σύ ὡς ἀγέλη ὁ κείρω , ὁ ἀναβαίνω ἀπό ὁ λουτρόν , ὁ πᾶς διδυμόω , καί ἀτεκνέω οὐ εἰμί ἐν αὐτός . οὗτος τοίνυν εἰμί πρός ὁ σωματικός ὁ ὑποδείμματος βλέπω , οὐ οἶδα πῶς εἄν τις επαινώ ὁ ὀδούς ἔπω , διά ὁ πρός ὁ πολυγονέω ἀγέλη σύγκρισις . ὀδούς μέν γάρ ἔπαινος , ὁ στεροος εἰμί καί ὁ ἐναρμόνιος θέσις , καί ὁ πάγιος διά ὁμαλός τε καί ἀκολουθέω ὁ ἁρμονία ἐμφύω ὁ ὅλος . ὁ δέ ἀναβαίνω ἀπό ὁ λουτρόν ἀγέλη μετά ὁ δίδυμος γονεύς ἐπισκεδάννυμι ὁ νάπη , ποῖος ὀδούς ὑπογράφω ὥρα ὁ κατά αὐτός ὑπόδειγμα , οὐ εἰμί ἐκ ὁ πρόχειρος κατανοέω · οὕτος στοῖχος συνίστημι ἐναρμόνιος ἀλλήλων ἔχω · ἐκεῖνος δέ ἀπό ἀλλήλων διασκεδάννυμι πρός ὁ χρεία ὁ νομή ἀραιόω . ἄλλος καί γυμνός ὁ ὀδούς κατά φύσις Αἴας εἰς σύγκρισις ὁ ἐρειασφορὸν οὐ εὐάρμοστος . οὐκοῦν ἐρευνητέον ἄν εἰμί , πῶς ὁ κοσμέω διά ἐγκώμιον ὁ ὁ ὀδούς ἐδάρμοσίαν , ὁ διδυμοτοκέω ἀγέλη παραβάλλω ὁ κάλλος , ὁ ἀποκείρω ὁ ἔριον , καί λουτρόν ὁ τύπος ἀποκλουσαμένους ὁ σῶμα . τις οὖν περί οὗτος ἀπονοέω ; ὁ ὁ θεῖος μυστήριον διά σαφής ἐξήγησις λεπτοποιέω , ὡς εὐπαράδεκτος ὁ πνευματικός τροφή οὗτος γίγνομαι ὁ σῶμα ὁ ἐκκλησία , οὕτος ὁ ὁ ὀδούς ἔργον ἐπιτελέω , πήγνυμι τε καί συνίστημι ὁ λόγος ὁ ἄρτος ὁ ἑαυτοῦ λαμβάνω στόμα , καί διά ὁ λεπτομερής ευδραω ὁ Ψυχή ὁ δέχομαι παρασκευάζω , ἐν ( χρίω γάρ ἐπί υπόδειγμα παρίστημι ὁ νόημα ) ὁ μακάριος Παῦλος νῦν μέν ἀπλόος τε καί ἀκατασκευῶς , ὥσπερ τις ψύχω ἀκατέργαστος προτίθημι ἐγώ ὁ ὁ νόμος παράγγελμα , λέγω · οὖον ψιμουω βοῦς ἀλοάω . πάλιν διά ὁ ἐπεξήγησις ἀπαλῶνας , εὐπαράδεκτος ποιέω ὁ ὁ νόμος βούλημα , λέγω · μή ὁ βοῦα μέλος ὁ Θεός , ἢ διά ἐγώ πάντως γράφω ; καί ἄλλος τοιοῦτος πολύς · οἷος , Ἀβραάμ δύο υἱός ἔχω , εἷς ἐκ ὁ παιδίσκη , καί εἷς ἐκ ὁ ἐλεύθερος . οὗτος ὁ ἀκατέργαστος ἄρτος . ἀλλά πῶς αὐτός διαλεπτύνω ἐδόδιμον ποιέω ὁ τρέφω , εἰς δύο διαθήκη μεταλαμβάνω ὁ ἱστορία , ὁ μέν εἰς δουλεία γεννάω · ὁ δέ ὁ δουλεία ἐλευθερόω . οὕτως καί πᾶς ὁ νόμος , ἵνα μή ὁ κατά ἕκαστος λέγω διατρίβω , παχυμερής σῶμα λανθάνω , λεπτικευδιὰ ὁ θεωρία , πνευματικός αὐτός ἐκ σωματικός ἐργάζομαι · οἶδα , λέγω , ὅτι ὁ νόμος πνευματικός εἰμί . ὅπερ τοίνυν ἐπί ὁ Παῦλος κατανοέω , ὡς ὀδούς χρεία ὁ ἐκκλησία , πληρόω ἐν ὁ διαλεπτύνω ὁ ὁ δόγμα σαφήνεια · οὗτος καί ὅς πᾶς ὁ κατά μίμησις ἐκεῖνος διασαφέω ἐγώ ὁ μυστήριον λέγω . οὐκοῦν ὀδούς εἰμί ὁ ἐκκλησία ὁ ὁ ἀκατέργαστος ὁ θεῖον λόγιος πᾶς λεπτοποιέω ἐγώ καί μηρυκίζω . ὅσπερ τοίνυν ὑπογράφω ὁ