gregorius-nyssenus.encomium-in-xl-martyres-i pg046_0389.1
Ἀποκρίσεις παρὰ τῶν ἀριστερῶν , μέχρι θανάτου παραμένειν τῷ λόγῳ . Πῦρ ἐπὶ τούτους ἠπειλήτο , καὶ ξίφος , καὶ βάραθρον , καὶ ὅσα ἄλλα τῶν κολαστηρίων ὀνόματα . Μία φωνὴ πρὸς τὰς πάντα ἠκούετο , Χριστὸς ἐν τοῖς στόμασι τῶν ἁγίων ὁμολογούμενος . Αὕτη ἦν ἡ τῶν ἐναντίων πληγή . Ταύτην προέτεινον κατὰ τοῦ ἐχθροῦ τὴν αἰχμὴν . Διὰ ταύτης τῆς φωνῆς μέσῃ ἐτρώθη τὴν καρδίαν ὁ Ἀντικείμενος . Οὕτος ὁ λίθος ἐστὶν ὁ ἐν τῇ χειρὶ τοῦ Δαβὶδ σφενδονούμενος , ὁ τυχὼν τῆς περικεφαλαίας τοῦ Ἀντικειμένου . Ἡ γὰρ τοῦ Χριστοῦ ὁμολογία , σφενδὼν γίνεται τοῦ καλοῦ στρατιώτου . Πίπτει ὁ Ἐχθρὸς , καὶ ἀκέφαλος γίνεται . Ἄλλὰ παρηγέθη ἀφηνιάσας ὁ λόγος , καὶ ὑπὲρ τοὺς ὅρους ἐβάλλετο , καὶ τῶν ἀρρήτων κατατολμᾷ , καὶ λέγειν προάγεται , ὡς παρειδεῖα τῆς τῶν ὁρωμένων γενόμενος , ὅτι ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ φωνῇ τὴν Χριστὸν ἐν παρρησίᾳ ὁμολογοῦση , κρότος μὲν ἦν ἄνω καὶ ἔπαινος παρὰ τῶν ἁγίων ἀγγέλων , εὐφροσύνη δὲ τῶν πολιτῶν τῆς οὐρανίας πόλεως ἐπικυροῦντων τὸν κατορθώματι , χαρὰ δὲ πάσης τῆς ἐν οὐρανῷ πανηγύρεως . Οἷον γὰρ συνέστη τότε τοῖς ἀγγέλοις ἐν τῷ κόσμῳ τῶν ἀνθρώπων τὸ θέατρον ! οἷαν εἶδον συμπλοκὴν τοῦ διαβόλου καὶ τῶν ἀνθρώπων , οἱ θεαταὶ τῆς ἡμετέρας ζωῆς ! Ὡς ἀπεναντίον τῇ πρώτῃ μάχῃ τὴν σύστασιν ἔσχεν , ὅτε ὁ δράκων τὸν Ἄδὰμ κατεπάλαξεν ! Οὐκ ἤνεγκε τότε ἄνθρωπος μίαν τοῦ Πονηροῦ προσβολήν , διὰ τινος εὐχροίας καὶ ἑλεάσματος αὐτῷ προσπαθεῖντος · ἀλλ᾽ ὁμοῦ τε προσέπεσε , καὶ ἀνετράπη τῷ πτώματι . Ἐπὶ τούτων δὲ πάντων ἦν ἀργὰ καὶ ἀπρακτα τοῦ Ἐχθροῦ τὰ παλαίσματα . Ἐλπίδας προτείねν , οἱ δὲ κατεπάτουν · φόβους ἤπειλε , οἱ δὲ κατεγέλων . Ἐν φοβερὸν ἦν μόνον αὐτοῖς , τὸ τοῦ Χριστοῦ χωρισθῆναι · ἐν ἀγαθόν , τὸ μετὰ Χριστοῦ εἶναι μόνου · τὰ δὲ ἄλλα πάντα , γέλως καὶ σκιὰ , καὶ φλυαρία καὶ ὄνειρώδη φαντάσματα . Διὰ ταῦτα κατατολμᾷ τῶν ἀθέατον ὁ λόγος , καὶ φησιν ἐπαγάλλεσθαι πᾶσαν τὴν ὑπερχόσμιον δύναμιν τῷ τῶν ἀθλητῶν κατορθώματι . Ἔτι ὁ λόγος κατὰ τῶν ἀτολμήτων ὁραύνεται · ἐτὶ τολμᾷ διηγεῖσθαι τὰ ὑπερκόσμια , ὅτι τούτων ἐνταῦθα κατορθουμένων , ἐν τῇ πρὸς τοὺς ἐναντίους συμπλοκῇ ὁ δίκαιος ἀγωνοθέτης τοὺς ἐπὶ τῇ νίκῃ στεφάνους προετεινε , καὶ ὁ ἀρχιστράτηγος τῆς θείας δυνάμεως τὰ ἀριστεία τοῖς νικηταῖς παρεσκεύαζεν , καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον τοῖς παντοδαποῖς ἐδεξιοῦτο χαρίσμασιν . Ἐπεὶδὴ γὰρ εἰς τὴν Τριάδα ἡ πίστις ὁμολογεῖτο , διὰ τοῦτο καὶ ἡ χάρις αὐτοῖς παρὰ τῆς Τριάδος ἀντετίθετο . Τίς δὲ ἡ χάρις ἦν ; Αὕτη τοῦτο τὸ ὑψηλοτέρους ἐπιδεικθῆναι τῶν πρώτων ἀγωνιστῶν , τοῦ Ἄδαμ λέγω , καὶ τῆς Εὔας . Ἐκεῖνοι ἐτῶσαν τὴν ἀνθρωπίνην φύσιν διὰ τῆς ἁμαρτίας κατέγνωχαν · οὗτοι κειμένην ἐν τῷ πτώματι τῶν προλαβόντων διὰ τῆς ὑπομονῆς πάλιν ἀνῴρωσαν . Ἐκεῖνοι ἐκ τοῦ παραδείσου ἐπὶ τὴν γῆν ἀπώσθησαν · οὗτοι ἐντεῦθεν ἐπὶ τὸν παράδεισον ἀνῴκισθησαν · ἐκεῖνοι καθ᾽ ἑαυτῶν οὖν θάνατον ὤπλισαν ( ὅπλον γὰρ θανάτου ἡ ἁμαρτία , φησίν ) · οὗτοι καθωπλισμένον τῇ ἁμαρτίᾳ τὸν θάνατον διὰ τῆς ἑαυτῶν ἀνδρείας ἠρέωσαν , τῇ ὑπομονῇ τῶν
Lemmas: ἀπόκρισις παρά ὁ ἀριστερός , μέχρι θάνατος παραμένω ὁ λόγος . πῦρ ἐπί οὗτος ἀπειλέω , καί ξίφος , καί βάραθρον , καί ὅσος ἄλλος ὁ κολαστήριον ὄνομα . Μία φωνή πρός ὁ πᾶς ἀκούω , Χριστός ἐν ὁ στόμα ὁ ἅγιος ὁμολογέω . ἄτη εἰμί ὁ ὁ ἐναντίος πληγή . οὗτος προτείνω κατά ὁ ἐχθρός ὁ αἰχμή . Ζεύς οὗτος ὁ φωνή μέσος τιτρώσκω ὁ καρδία ὁ ἀντίκειμαι . οὗτος ὁ λίθος εἰμί ὁ ἐν ὁ χείρ ὁ Δαυίδ σφενδονέω , ὁ τυγχάνω ὁ περικεφαλαία ὁ ἀντίκειμαι . ὁ γάρ ὁ Χριστός ὁμολογία , σφενδών γίγνομαι ὁ καλός στρατιώτης . πίπτω ὁ ἐχθρός , καί ἀκέφαλος γίγνομαι . ἀλλά παρηγέομαι ἀφηνιάζω ὁ λόγος , καί ὑπέρ ὁ ὅρος βάλλω , καί ὁ ἄρρητος κατατολμάω , καί λέγω προάγω , ὡς παρειδεῖα ὁ ὁ ὁράω γίγνομαι , ὅτι ἐπί ὁ τοιοῦτος φωνή ὁ Χριστός ἐν παρρησία ὁμολογέω , κρότος μέν εἰμί ἄνω καί ἔπαινος παρά ὁ ἅγιος ἄγγελος , εὐφροσύνη δέ ὁ πολίτης ὁ οὐράνιος πόλις ἐπικυρόω ὁ κατόρθωμα , χαρά δέ πᾶς ὁ ἐν οὐρανός πανήγυρις . οἷος γάρ συνίστημι τότε ὁ ἄγγελος ἐν ὁ κόσμος ὁ ἄνθρωπος ὁ θέατρον ! οἷος ὁράω συμπλοκή ὁ διάβολος καί ὁ ἄνθρωπος , ὁ θεατής ὁ ἡμέτερος ζωή ! ὡς ἀπεναντίον ὁ πρῶτος μάχη ὁ σύστασις ἔχω , ὅτε ὁ δράκων ὁ Ἀδάμ καταπάλλω ! οὐ φέρω τότε ἄνθρωπος εἷς ὁ Πονηρός προσβολή , διά τις εὔχροια καί ἑλεάσματος αὐτός προσπαθέω · ἀλλά ὁμοῦ τε προσπίπτω , καί ἀνατρέπω ὁ πτῶμα . ἐπί οὗτος δέ πᾶς εἰμί ἀργός καί ἄπρακτος ὁ ἐχθρός ὁ πάλαισμα . Ἐλπίς προτείνω , ὁ δέ καταπατέω · φόβος ἀπειλέω , ὁ δέ καταγελάω . ἐν φοβερός εἰμί μόνος αὐτός , ὁ ὁ Χριστός χωρίζω · ἐν ἀγαθός , ὁ μετά Χριστός ἔρχομαι μόνος · ὁ δέ ἄλλος πᾶς , γέλως καί σκιά , καί φλυαρία καί ονειρώδης φάντασμα . Ζεύς οὗτος κατατολμάω ὁ ἀθέατος ὁ λόγος , καί φημί ἐπαγάλλομαι πᾶς ὁ ὑπερκόσμιος δύναμις ὁ ὁ ἀθλητής κατόρθωμα . ἔτι ὁ λόγος κατά ὁ ἀτόλμητος ὁράω · τίμι τολμάω διηγέομαι ὁ ὑπερκόσμιος , ὅτι οὗτος ἐνταῦθα κατορθόω , ἐν ὁ πρός ὁ ἐναντίος συμπλοκή ὁ δίκαιος ἀγωνοθέτης ὁ ἐπί ὁ νίκη στέφανος προτείνω , καί ὁ ἀρχιστράτηγος ὁ θεῖος δύναμις ὁ ἀριστεία ὁ νικητής παρασκευάζω , καί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος ὁ παντοδαπός δεξιόομαι χάρισμα . ἐπειδή γάρ εἰς ὁ Τριάς ὁ πίστις ομολογώ , διά οὗτος καί ὁ χάρις αὐτός παρά ὁ Τριάς ἀντιτίθημι . Τῖς δέ ὁ χάρις εἰμί ; ἄτη οὗτος ὁ ὑψηλός ἐπιδείκνυμι ὁ πρῶτος ἀγωνιστής , ὁ Άδαμ λέγω , καί ὁ Εὔα . ἐκεῖνος τίνω ὁ ἀνθρώπινος φύσις διά ὁ ἁμαρτία καταγιγνώσκω · οὗτος κεῖμαι ἐν ὁ πτῶμα ὁ προλαμβάνω διά ὁ ὑπομονή πάλιν ἀνορούω . ἐκεῖνος ἐκ ὁ παράδεισος ἐπί ὁ γῆ ἀπωθέω · οὗτος ἐντεῦθεν ἐπί ὁ παράδεισος ἀνοικίζω · ἐκεῖνος κατά ἑαυτοῦ οὖν θάνατος ὁπλίζω ( ὅπλον γάρ θάνατος ὁ ἁμαρτία , φημί ) · οὗτος καθοπλίζω ὁ ἁμαρτία ὁ θάνατος διά ὁ ἑαυτοῦ ἀνδρεία ἀρόω , ὁ ὑπομονή ὁ