gregorius-nyssenus.de-vita-mosis pg044_0179.1
που δῆλον · ἢν τε τι τῶν περὶ γαστέρα καὶ θοίνην σπουδάζομένων , ἢν τε καὶ ὅσα περὶ τὸν πλοῦτον δράσται . " Ὁ δὲ τῶν στοιχείων τούτων μείξις πηλὸς γίνεται καὶ ὀνομάζεται · οὗ πληρούντες ἑαυτοὺς οἱ πρὸς τὰς πηλώδεις ἡδονὰς κεκηνότες , οὐδέποτε τὴν δεξιὴν τῶν ἡδονῶν εὐρυχωρίαν πλήρη φυλάσσουσιν · ἀλλὰ τῇδε πληρουμένοι πάλιν κενῶν τῷ ἐπιρρέοντι . Οὕτω γὰρ ὁ πλινθοῦργὸν ἄλλοτε ἄλλην βλέπων διάθεσιν , εὐκόλως ἂν νοῖσαι τὸ αἴνυμα . " Ὁ γὰρ πληρώσας ἑαυτὸν τὴν ἐπιθυμίαν ἐν τινὶ ὧν ἐποιοῦσιν , εἰ πρὸς ἕτερόν τι τῇ ἐπιθυμίᾳ ῥέψει , κενὸς πρὸς ἐκεῖνο πάλιν εὑρίσκεται · κἂν γένηται τούτῳ πλήρης , τῷ ἑτέρῳ πάλιν κενὸς τε καὶ εὐρύχωρος γίνεται . Καὶ τοῦτο οὕ παιδεύει τὰ παντὸς ἐν ἡμῖν ἐνεργοῦμενον , ἕως ἂν τις ὑπεξέλθωι τοῦ ὑλώδους βίου . " Ὁ δὲ καλάμη , καὶ τὸ ἐκ ταύτης ἄχυρον , ὁ καταμιγνύειν τῇ πλίνθῳ καταναγκάζεσθαι τοῖς τυραννικοῖς ὀπακίοῦν προστάγμασι · παρὰ δὲ τοῦ θείου Εὐαγγελίου , καὶ παρὰ τῆς ψυλλῆς τοῦ " Αποστόλου φωνῆς , ἀμφοτέρας ὁμοίας πυρὸς ὑλὴν , τὸ τε ἄχυρον καὶ τὴν καλάμην ἐρμηνευοῦσιν . " Ὅταν τοίνυν τις τῶν ἐν ἀρετῇ προεχόντων , ἀποσπᾶν ἐθέλῃ τοὺς τῇ ἀπάτῃ δεδουλωμένους εἰς βίον ἐμφιλοσόφον τε καὶ ἐλεύθερον · οἷδεν ὁ ταῖς ποικιλίας , καθὼς φησιν ὁ " Απόστολος , μεθοδείαις κατὰ τῶν ψυχῶν ἡμῶν σοφιστευών , ἀντιπαραγαγεῖν τῷ θείῳ νόμῳ τὰ τῆς ἀπάτῆς σοφίσματα . Ταῦτα δὲ λέγω , πρὸς τοὺς Αἰγυπτίους δράκοντας βλέπων τῷ λόγῳ , τοῦτ' ἐστι , πρὸς τὰς ποικιλίας τῆς ἀπάτης κακίας , ὧν τὸν ἀφανισμόν ἡ τοῦ Μωϋσέως ῥάβδος ἐργάζεται , περὶ ἧς μετρίως ἤδη τὰ εἰκότα προτεθεώρηται . Οὗτος τοίνυν , ὁ τὴν ἄμαχον ἐκείνην κεκτημένος τῆς ἀρετῆς ῥάβδον , τὴν τὰς σεσωφισμένας ἐξαφανίζουσαν ῥάβδους , ὁδῷ τινὶ καὶ ἀκολουθίᾳ πρὸς τὰ μεῖζω πρόσεισι τῶν θαυμάτων . " Ὁ δὲ θαυματοποιία οὐ τῷ σκοπῷ τῆς ἐκπλήξεως τῶν ἐντυγχάνοντων γίνεται , ἀλλὰ πρὸς τὸ χρήσιμον τῶν σωζομένων βλέπει . Τοῖς γὰρ αὐτοῖς τῆς ἀρετῆς θαύμασι καθαιρεῖται μὲν τὸ πολέμιον , αὔξεται δὲ τὸ ὁμόφυλον . Πρῶτον δὲ γενικώτατον τῶν ἐπὶ μέρους θαυμάτων , τὸν κατὰ τὴν ἀγωγὴν καταμάθωμεν σκοπόν · εἰθ' οὕτως δυνατὸν ἂν γένοιτο ἡμῖν , καὶ τοῖς καθ' ἕκαστον ἐφαρμόσαι τὸ νόημα .
Lemmas: ποῦ δῆλος · εἄν τε τίς ὁ περί γαστήρ καί θοίνη σπουδάζω , εἄν τε καί ὅσος περί ὁ πλοῦτος δράστης . " ὁ δέ ὁ στοιχεῖον οὗτος μίξις πηλός γίγνομαι καί ὀνομάζω · ὅς πληρόω ἑαυτοῦ ὁ πρός ὁ πηλώδης ἡδονά καίνω , οὐδέποτε ὁ δεξιός ὁ ἡδονή εὐρυχωρία πλήρης φυλάσσω · ἀλλά ὅδε πληρόω πάλιν κενός ὁ ἐπιρρέω . οὕτως γάρ ὁ πλινθουργός ἄλλοτε ἄλλος βλέπω διάθεσις , εὐκόλως εἄν νοέω ὁ αἴνυμα . " ὁ γάρ πληρόω ἑαυτοῦ ὁ ἐπιθυμία ἐν τις ὅς ποιέω , εἰμί πρός ἕτερος τίς ὁ ἐπιθυμία ῥέπω , κενός πρός ἐκεῖνος πάλιν εὑρίσκω · κἀν γίγνομαι οὗτος πλήρης , ὁ ἕτερος πάλιν κενός τε καί εὐρύχωρος γίγνομαι . καί οὗτος ἕ παιδεύω ὁ πᾶς ἐν ἐγώ ἐνεργέω , ἠώς εἄν τις ὑπεξέρχομαι ὁ ὑλώδης βίος . " ὁ δέ καλάμη , καί ὁ ἐκ οὗτος ἄχυρον , ὁ καταμείγνυμι ὁ πλίνθος καταναγκάζω ὁ τυραννικός ὀπακίοῦν πρόσταγμα · παρά δέ ὁ θεῖον Εὐαγγέλιος , καί παρά ὁ Ψυλλής ὁ " Απόστολος φωνή , ἀμφότερος ὅμοιος πυρός ὕλη , ὁ τε ἄχυρον καί ὁ καλάμη ἑρμηνεύω . " ὅταν τοίνυν τις ὁ ἐν ἀρετή προέχω , ἀποσπάω ἐθέλω ὁ ὁ ἀπάτη δουλόω εἰς βίος ἐμφιλόσοφος τε καί ἐλεύθερος · οἶδα ὁ ὁ ποικιλίας , καθώς φημί ὁ " Απόστολος , μεθοδεία κατά ὁ Ψυχή ἐγώ σοφιστεύω , αντιπαραγω ὁ θεῖον νόμος ὁ ὁ ἀπάτη σόφισμα . οὗτος δέ λέγω , πρός ὁ Αἰγύπτιος δράκων βλέπω ὁ λόγος , οὗτος εἰμί , πρός ὁ ποικιλίας ὁ ἀπάτη κακία , ὅς ὁ ἀφανισμός ὁ ὁ Μωϋσῆς ῥάβδος ἐργάζομαι , περί ὅς μέτριος ἤδη ὁ εἰκός προθεωρέω . οὗτος τοίνυν , ὁ ὁ ἄμαχος ἐκεῖνος κτάομαι ὁ ἀρετή ῥάβδος , ὁ ὁ σοφίζω ἐξαφανίζω ῥάβδος , ὁδός τις καί ἀκολουθία πρός ὁ μείζων πρόσειμι ὁ θαῦμα . " ὁ δέ θαυματοποιία οὖον ὁ σκοπός ὁ ἔκπληξις ὁ ἐντυγχάνω γίγνομαι , ἀλλά πρός ὁ χρήσιμος ὁ σώζω βλέπω . ὁ γάρ αὐτός ὁ ἀρετή θαῦμα καθαιρέω μέν ὁ πολέμιος , αὐξάνω δέ ὁ ὁμόφυλος . Πρῶτος δέ γενικός ὁ ἐπί μέρος θαῦμα , ὁ κατά ὁ ἀγωγή καταμανθάνω σκοπός · εἶτα οὕτως δυνατός εἄν γίγνομαι ἐγώ , καί ὁ κατά ἕκαστος ἐφαρμόζω ὁ νόημα .