gregorius-nyssenus.de-vita-mosis pg044_0189.1
Α προσῆκει εἶναι τοὺς διόντας τὸ ὕδωρ , μηδὲν τῆς ἐναντίας στρατιᾶς μετὰ τὸ ἀναδῦναι τοῦ ὕδατος ἐφελκομένους . Εἰ γὰρ συναναβῆ αὐτῷ ὁ πολέμιος , μένει καὶ μετὰ τὸ ὕδωρ ἐν τῇ δουλείᾳ , συνεκβαλὼν ἑαυτῷ ζῶντα τὸν τύραννον , δι’ ἣν τῷ βυθῷ οὐ κατέδυσε . Τοῦτο δὲ τοιούτῳ ἐστιν , ὡς ἂν τις πρὸς τὸ γημωτέρων τὴν ἀνίχνυα μεταβαλὼν σαφηνείᾳ , τὸ δεῖν πάντας τοὺς διερχομένους τὸ μυστικὸν ὕδωρ ἐν τῷ βαπτίσματι , πᾶσαν τὴν τῆς κακίας παρεμβολὴν νεκρὰν ποιεῖν ἐν τῷ ὕδατι · οἷον τὴν πλεονεξίαν , τὴν ἀκόλαστον ἐπιθυμίαν , τὴν ἀρπακτικὴν διάνοιαν , τὸ κατὰ τὸν τύφον καὶ ὑπερηφανίαν πάθος , τὴν θυμώδη ὀργὴν , τὴν ὀργὴν , τὴν μῆνιν , τὴν βασκανίαν , τὸν φθόνον , ταῦτα πάντα , καὶ τὰ τοιαῦτα , ἐπειδὴ πῶς πέφυκεν ἐπεσθαι τῇ φύσει τὰ πάθη , νεκρὰ ποιεῖν ἐν τῷ ὕδατι · αὐτὰ τε τὰ πονηρὰ τῆς διανοίας κινήματα , καὶ τὰ ἐκ τούτων ἀποτελέσματα , καθάπερ ἐν τῷ μυστηρίῳ τοῦ πάσχα · τοῦτο γὰρ ὄνομα τῷ ἱερεῖ , οὗ τὸ αἷμα κυλιτικὸν θανάτου τῷ χρησαμένῳ γίνεται . Ὦσπερ τοίνυν ἐκεῖ τὸν ἄρτον ἄζυμον καλεῖν ἐπεσθίειν τὸ πάσχα ( ἄζυμος δ’ ἂν εἴη ὁ τῆς ἐωλοτέρας ἀνεπίμικτος ζύμης ) , νοεῖν τε διδωσι διὰ τούτων ὁ νόμος , τὸ μηδὲν τῆς κακίας λείψανον τῷ ἐφεξῆς καταμιγνύνειν βίῳ , ἀλλ’ ἀπὸ ἰδίας ἀρχῆς τῆς μετὰ ταῦτα ζωῆς ἀρξασθαι , τὸν τὸ συνεχὲς τῆς τῶν καιρῶν ἀκολουθίας τῇ πρὸς τὸ κρεῖττον μεταβολῇ διακόψαντα · οὕτω καὶ ἐνταῦθα βούλεται πᾶν Αἰγυπτίων πρόσωπον , τοὔστι , πᾶν ἁμαρτίας εἶδος , ὡςπερ πενὶ βυθῷ τῷ σωτηρίῳ βαπτίσματι καταπνίξαντας , μόνους ἀναδῦναι , μηδὲν κατὰ τὸν βίον ἐπισυρμομένους ἀλλόφυλον . Τοῦτο γὰρ ἐστιν διὰ τῆς ἱστορίας ἀκούομεν , ἢ φησιν , ἐν τῷ αὐτῷ ὕδατι , θανάτῳ καὶ ζωῇ διαχρίνεσθαι τὸ ἐχθρὸν καὶ τὸ φίλον · τοῦ μὲν ἐχθροῦ φθειρομένου , τοῦ δὲ φίλου ζωογονουμένου , ὡς οὐ γε πολλοὶ τῶν τοῦ μυστικοῦ βαπτίσματος προσδεξαμένων , ἀγνοίᾳ τῶν τοῦ νόμου παραγγελμάτων , τὴν παρελθοῦσαν τῆς κακίας ζύμην , τῇ ζωῇ τοῦ μετὰ ταῦτα βίου καταμιγνύουσι , καὶ τὸν στρατὸν τὸν Αἰγυπτίων , καὶ μετὰ τὸ περάσαι τὸ ὕδωρ , ζῶντα μεθ’ ἑαυτῶν διὰ τῶν ἐπιτηδεύματων ἐπάγονται . Ὁ γὰρ δι’ ἀρπαγῆς τῆς ἀδικίας πλουτήσας , ἢ τινὰ χώρον ἐξ ἐπιφορίας κτησάμενος , ἢ διὰ μοιχείας γυναῖκὶ συνοικήσας , ἢ ἄλλο τι τῶν ἀπειρημένων πρὸ τῆς τοῦ βαπτίσματος δωρεᾶς παρὰ τὸν βίον τολμήσας , οἴεται τῇ ἀπολύσει τῶν κακῶς αὐτῷ προσγενομένων καὶ μετὰ τὸ λουτρὸν παραμείνας , ἡλευθερωθῆναι τῆς τῶν ἁμαρτημάτων δουλείας , ὡςπερ οὐχ ὁρῶν ἑαυτὸν τοῖς πονηροῖς ὑποκεχυφότα δεσπόταις . Δεσπότης γὰρ τὸ ἐστιν ἄγριος καὶ λυσσώδης , τοῦ ἀκολάστου πάθους , τῷ ἀνθρωπιδῶν λογισμῷ , οἷον τισὶ μάστιξι ταῖς ἡδοναῖς αἰκίζομενος . Ἄλλος τοιούτος δεσπότης ἢ πλεονεξία , μηδεμίαν ἀνεσιν τῷ δουλεύοντι παρεχομένη , ἀλλὰ κἂν πολλὰ ἐργάσηται , τοῖς ἐπιτάγμασιν ὑπηρετῶν τοῦ δεσπότου , καὶ τὸ πρὸς ἐπιθυμίαν αὐτῷ κατακτώμενος , πρὸς τὸ πλεῖον ἀεὶ συνελαύνεται . Καὶ τὰ ἄλλα πάντα , ὅσα διὰ κακίας ἐνεργεῖται , τυράννων καὶ δεσποτῶν ἐστιν ἀπαριθμησις , οἷς δουλεύων τις , κἂν διεξελθὼν ὡς τὸ ὕδωρ , οὐπω , κατὰ γε τὸν ἐμὸν λόγον , τοῦ μυστικοῦ ὕδατος ἐθίγεν , οὗ ἔργον ἐστὶν ἢ τῶν πονηρῶν τυράννων ἀπώλεια .
Lemmas: Α προσήκω εἰμί ὁ δίδωμι ὁ ὕδωρ , μηδείς ὁ ἐναντίος στρατιά μετά ὁ ἀναδύνω ὁ ὕδωρ ἐφέλκω . εἰμί γάρ συναναβαίνω αὐτός ὁ πολέμιος , μένω καί μετά ὁ ὕδωρ ἐν ὁ δουλεία , συνεκβάλλω ἑαυτοῦ ζῶ ὁ τύραννος , διά ὅς ὁ βυθός οὖον καταδύω . οὗτος δέ τοιοῦτος εἰμί , ὡς εἄν τις πρός ὁ γημωτέρων ὁ ἀνέχω μεταβάλλω σαφήνεια , ὁ δήω πᾶς ὁ διέρχομαι ὁ μυστικός ὕδωρ ἐν ὁ βάπτισμα , πᾶς ὁ ὁ κακία παρεμβολή νεκρός ποιέω ἐν ὁ ὕδωρ · οἷος ὁ πλεονεξία , ὁ ἀκόλαστος ἐπιθυμία , ὁ ἀρπακτικός διάνοια , ὁ κατά ὁ τύφω καί ὑπερηφανία πάθος , ὁ θυμώδης ὀργή , ὁ ὀργή , ὁ μῆνις , ὁ βασκανία , ὁ φθόνος , οὗτος πᾶς , καί ὁ τοιοῦτος , ἐπεί πῶς φύω ἕπω ὁ φύσις ὁ πάθος , νεκρός ποιέω ἐν ὁ ὕδωρ · αὐτός τε ὁ πονηρός ὁ διάνοια κίνημα , καί ὁ ἐκ οὗτος ἀποτέλεσμα , καθάπερ ἐν ὁ μυστήριον ὁ πάσχα · οὗτος γάρ ὄνομα ὁ ἱερεύς , ὅς ὁ αἷμα κυλιτικὸν θάνατος ὁ χράω γίγνομαι . ὥσπερ τοίνυν ἐκεῖ ὁ ἄρτος ἄζυμος καλέω ἐπεσθίω ὁ πάσχα ( ἄζυμος δέ εἄν εἰμί ὁ ὁ ἐωλοτέρας ἀνεπίμικτος ζύμη ) , νοέω τε δίδωμι διά οὗτος ὁ νόμος , ὁ μηδείς ὁ κακία λείψανον ὁ ἐφεξῆς καταμείγνυμι βίος , ἀλλά ἀπό ἴδιος ἀρχή ὁ μετά οὗτος ζωή ἄρχω , ὁ ὁ συνεχής ὁ ὁ καιρός ἀκολουθία ὁ πρός ὁ ἀγαθός μεταβολή διακόπτω · οὗτος καί ἐνταῦθα βούλομαι πᾶς Αἰγύπτιος πρόσωπον , ἔτος , πᾶς ἁμαρτία εἶδος , ὡς Πένι βυθός ὁ σωτήριος βάπτισμα καταπνίγω , μόνος ἀναδύνω , μηδείς κατά ὁ βίος ἐπισύρω ἀλλόφυλος . οὗτος γάρ εἰμί διά ὁ ἱστορία ἀκούω , ἢ φημί , ἐν ὁ αὐτός ὕδωρ , θάνατος καί ζωή διαχρίω ὁ ἐχθρός καί ὁ φίλος · ὁ μέν ἐχθρός φθείρω , ὁ δέ φίλος ζῳογονέω , ὡς οὖον γε πολύς ὁ ὁ μυστικός βάπτισμα προσδέχομαι , ἄγνοια ὁ ὁ νόμος παράγγελμα , ὁ παρέρχομαι ὁ κακία ζύμη , ὁ ζωή ὁ μετά οὗτος βίος καταμείγνυμι , καί ὁ στρατός ὁ Αἰγύπτιος , καί μετά ὁ πέρνημι ὁ ὕδωρ , ζῶ μετά ἑαυτοῦ διά ὁ ἐπιτήδευμα ἐπάγω . ὁ γάρ διά ἁρπάζω ὁ ἀδικία πλουτέω , ἢ τις χῶρος ἐκ ἐπιφορίας κτάομαι , ἢ διά μοιχεία γυνή συνοικέω , ἢ ἄλλος τίς ὁ ἀπεῖπον πρό ὁ ὁ βάπτισμα δωρεά παρά ὁ βίος τολμάω , οἴομαι ὁ ἀπολύω ὁ κακῶς αὐτός προσγίγνομαι καί μετά ὁ λουτρόν παραμένω , ἐλευθερόω ὁ ὁ ἁμάρτημα δουλεία , ὡς οὐ ὁράω ἑαυτοῦ ὁ πονηρός ὑποκόπτω δεσπότης . Δεσπότης γάρ ὁ εἰμί ἄγριος καί λυσσώδης , ὁ ἀκόλαστος πάθος , ὁ ανθρωπιδηω λογισμός , οἷος τις μάστιξ ὁ ἡδονή αἰκίζω . ἄλλος τοιούτος δεσπότης ἢ πλεονεξία , μηδείς ἄνεσις ὁ δουλεύω παρέχω , ἀλλά κἀν πολύς ἐργάζομαι , ὁ ἐπίταγμα ὑπηρέτης ὁ δεσπότης , καί ὁ πρός ἐπιθυμία αὐτός κατακτείνω , πρός ὁ πλείων ἀεί συνελαύνω . καί ὁ ἄλλος πᾶς , ὅσος διά κακία ἐνεργέω , τύραννος καί δεσπότης εἰμί ἀπαρίθμησις , ὅς δουλεύω τις , κἀν διεξέρχομαι ὡς ὁ ὕδωρ , οὔπω , κατά γε ὁ ἐμός λόγος , ὁ μυστικός ὕδωρ θιγγάνω , ὅς ἔργον εἰμί ἢ ὁ πονηρός τύραννος ἀπώλεια .