gregorius-nyssenus.de-vita-gregorii-thaumaturgi pg046_0480.1
πρὸ τῆς πείρας ἐμποιοῦσα τοῖς ἀνθρώποις τὸν φόβον . Ἄ σίρη τε καὶ πῦρ , καὶ θηρία , καὶ βόθροι καὶ τὰ στρε - B λυτικὰ τῶν μελῶν ἕργανα · καὶ σὶνδονι κατὰ πυρὸς καθέδραι . καὶ ὅλα ὄρθια , οἷς ἐντεινόμενα τῶν ἐνισταμένων τὰ σώματα ταῖς τῶν φοβερῶν δυνάων προσβολαῖς κατεξάνειτο , καὶ ἄλλα μυρία πρὸς τὰς πολυειδεῖς βασάνους τῶν σωμάτων ἐξευρεμένα παρ’ αὐτοὺς ἐπενεοῦτο · καὶ σπουδὴ τοῖς τὸν ἑξουσιαν τοῦτων ἐπειλημμένοις ἦν μία , τὸ μηδὲνα τοῦ ἑτέρου ἐν ὑπεροβλῃ πικρίας ἐπιδειχθῆναι πραότερον . Καὶ οἱ μὲν εἰσήγγελον · οἱ δὲ ἐπεδείκνυν · οἱ δὲ τρεῦνον τοὺς κεχρυμμένους . Ἄλλοι τοὺς φεύγοντας ἐπετίθεντο · ἄλλοι δὲ πρὸς τὰς κτήσεις τῶν πιστῶν ὁρῶντες , ὡς ἂν ἐγκρατεῖς γένοιντο τῶν πραγμάτων , ἐπὶ τῷ προστήματι τῆς εὐσεβείας ἡλαυνον τοὺς ἀντεστῶτας τῆς πίστεως . Σύγχυσις δὴ ἦν πᾶσα κατὰ τὸ ἔθνος καὶ ἀμηχανία πολλή , πάντων ἀλλήλοις δι’ ὑποψίας ὄντων , οὐ πατρᾶσι τῆς παρὰ τῶν τέκνων εὐνοίας ἐν τοῖς φοβεροῖς παραμανούσης , οὐ παισὶ τὸ πιστὸν τῆς πατρικῆς κηδεμονίας ἐγγυωμένης τῆς φύσεως . Ἐμερίζετο δὲ κατ’ ἀλλήλων τὰ γένῃ πρὸς τὰς θρησκείας σχιζόμενα . Καὶ παῖς Ἑλληνικῶν πιστῶν γονέων προδότης ἐγίνετο · καὶ πατὰ παιδὸς πεπιστευκότος ἐν ἀπιστίᾳ μένων ὁ πατὴρ κατήγορος ἦν . Καὶ ἀδελφὸς ἐκ τῆς αὐτῆς αἰτίας ἐπολέμει τῇ φύσει , ὅσιον χρήνον τὸν ὁμογενῆ τιμωρησθαι , εἰ τῆς εὐσεβείας ἀντέχοιτο . Ἐντεῦθεν πλήρεις μὲν ἦσαν αἱ ἐρημίαι τῶν ἐλανυομένων , κεναι δὲ τῶν οἰκητόρων αἱ οἰκίαι . Πολλὰ δὲ τῶν δημοσίων οἰκημάτων , ταῖς τῶν καθεργυμένων ἀπετέτακτο χρεῖαις . Οὐ γὰρ ἦν C ἰκανὰ τὰ δεσμοτήρια χωρεῖν ἐν ἑαυτοῖς τὸν διὰ τὴν πίστιν τιμωρουμένων τὸ πλῆθος . Ἄγοραι τε πᾶσαι καὶ σύλλογοι , κοινοὶ τε καὶ ἰδιάζοντες , ἀντὶ τῆς συνθούσας φαιδρότητος , τὰς τοιαύτας μετελάμβανον συμφοράς , τῶν μὲν ἐρελχομένων , τῶν δὲ ἀπαρχομένων · ἄλλων ἐπὶ τοὺς γινωμένους ἢ γελώντων ἢ δακρυόντων · οὐ νηπίων ἦν ἕλεος , οὐ τιμὴ πολιὰς , οὐκ ἀρετῆς αἰδὼς εἴσθεις τοῖς δυσμενεσίν · ἀλλ’ ὡς ἐν αἰχμαλωσίᾳ , πᾶσα τλίκια τοῖς πολεμίοις τῆς πίστεως ἐκδοτος ἦν . Οὐδὲ ταῖς γυναιξὶν ἐδίδου ἡ φυσικὴ τοῦ γένους ἀσθένεια , τῶν τοιούτων ἀναγκῶν ἐκτὸς μένειν · ἀλλ’ εἰς ἦν κατὰ πάντων ὁ τῆς ὑμότητος νόμος , ὅσω τῷ μέτρῳ τῆς τιμωρίας τῶν γινωμένων ὑπῆγον τῶν εἰδῶλων ἀλλοτριούμενον , μὴ διαχρίνον τὴν φύσιν . Τότε οὖν ἰδὼν ὁ μέγας ἐκεῖνος τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως τὴν D ἀθλιείαν , ὡς οὐ δυναμένην τῶν πολλῶν μέχρι τοῦ θανάτου τῆς εὐσεβείας προσαγωνισασθαι , σύμβουλος γίνεται τῇ Ἐκκλησίᾳ μικρόν ὑποχωρήσαι τῇ φοβερᾷ προσβολῇ , κρεῖττον εἶναι ἡγοῦμενος διὰ φυγῆς τὰς ψυχὰς αὐτῶν περισῶσαι , ἢ ἐπὶ τῆς τῶν ἀγῶνων παρατάξεως , λιποτακτῶν γενέσθαι τῆς πίστεως · καὶ ὡς ἂν μάλιστα πεισθεῖεν οἱ ἄνθρωποι , μηδὲνα κίνδυνον φέρειν τῇ ψυχῇ , τὴν τὴν πίστιν διὰ φυγῆς περισῶσαι , τῷ καὶ’ ἑαυτὸν ὑποδείγματι , σύμβουλος τῆς ἀναχωρήσεως γίνεται · αὐτὸς πρὸ τῶν ἄλλων ἀναχωρήσας τῇ τοῦ κινδύνου φορῇ · ἄμα δὲ καὶ τοῦτο τοῖς κρατοῦσι διὰ σπουδῆς μάλιστα ἦν , τὸ δι’ ἐκείνου καθάπερ στρατηγοῦ χειρωθέντος , πᾶσαν διαλύσαι τὴν πίστιως τὴν παράταξιν , καὶ τοῦτο
Lemmas: πρό ὁ πείρω ἐμποιέω ὁ ἄνθρωπος ὁ φόβος . ὅς σίρα τε καί πῦρ , καί θηρίον , καί βόθρος καί ὁ στρ - B λυτικός ὁ μέλος ἐργάνη · καί σινδών κατά πυρός καθέδρα . καί ὅλος ὄρθιος , ὅς ἐντείνω ὁ ἐνίστημι ὁ σῶμα ὁ ὁ φοβερός δύναμαι προσβολή καταξαίνω , καί ἄλλος μυρίος πρός ὁ πολυειδής βάσανος ὁ σῶμα ἐξευρίσκω παρά αὐτός ἐπινοέω · καί σπουδή ὁ ὁ ἐξουσία τοῦτις ἐπιλαμβάνω εἰμί εἷς , ὁ μηδείς ὁ ἕτερος ἐν ὑπεροβλῃ πικρία ἐπιδείκνυμι πρᾶος . καί ὁ μέν εἰσαγγέλλω · ὁ δέ ἐπιδείκνυμι · ὁ δέ τρέω ὁ κρύπτω . ἄλλος ὁ φεύγω ἐπιτίθημι · ἄλλος δέ πρός ὁ κτήσεις ὁ πιστός ὁράω , ὡς εἄν ἐγκρατής γίγνομαι ὁ πρᾶγμα , ἐπί ὁ προστημα ὁ εὐσέβεια ἐλαύνω ὁ ἀνθίστημι ὁ πίστις . σύγχυσις δή εἰμί πᾶς κατά ὁ ἔθνος καί ἀμηχανία πολύς , πᾶς ἀλλήλων διά ὑποψία εἰμί , οὖον πατήρ ὁ παρά ὁ τέκνον εὔνοια ἐν ὁ φοβερός παραμαίνω , οὖον παῖς ὁ πιστόν ὁ πατρικός κηδεμονία ἐγγυάω ὁ φύσις . μερίζω δέ κατά ἀλλήλων ὁ γίγνομαι πρός ὁ θρησκεία σχίζω . καί παῖς Ἑλληνικός πιστός γονεύς προδότης γίγνομαι · καί πατά παῖς πιστεύω ἐν ἀπιστία Μένων ὁ πατήρ κατήγορος εἰμί . καί ἀδελφός ἐκ ὁ αὐτός αἴτιος πολεμέω ὁ φύσις , ὅσιος χραίνω ὁ ὁμογενής τιμωρέω , εἰμί ὁ εὐσέβεια ἀντέχω . ἐντεῦθεν πλήρης μέν εἰμί ὁ ἐρημία ὁ ἐλαύνω , κενός δέ ὁ οἰκήτωρ ὁ οἰκίον . Πολύς δέ ὁ δημόσιος οἴκημα , ὁ ὁ καθεργυμένων ἀποτάσσω χρεία . οὖον γάρ εἰμί C ἱκανός ὁ δεσμωτήριον χωρέω ἐν ἑαυτοῦ ὁ διά ὁ πίστις τιμωρέω ὁ πλῆθος . ἀγορά τε πᾶς καί σύλλογος , κοινός τε καί ἰδιάζω , ἀντί ὁ συντίθημι φαιδρότης , ὁ τοιοῦτος μεταλαμβάνω συμφορά , ὁ μέν ἐρελχομένων , ὁ δέ ἀπάρχομαι · ἄλλος ἐπί ὁ γινωμένος ἢ γελάω ἢ δάκρυ · οὖον νήπιος εἰμί ἕλος , οὖον τιμή πολιά , οὐ ἀρετή αἰδώς εἰσθέω ὁ δυσμενής · ἀλλά ὡς ἐν αἰχμαλωσία , πᾶς τλίκια ὁ πολέμιος ὁ πίστις ἔκδοτος εἰμί . οὐδέ ὁ γυνή δίδωμι ὁ φυσικός ὁ γένος ἀσθένεια , ὁ τοιοῦτος ἀνάγκη ἐκτός μένω · ἀλλά εἰς εἰμί κατά πᾶς ὁ ὁ υμοτητη νόμος , ὅσος ὁ μέτρον ὁ τιμωρία ὁ γινωμένος ὑπάγω ὁ εἴδωλον ἀλλοτριόω , μή διαχρίω ὁ φύσις . τότε οὖν εἶδον ὁ μέγας ἐκεῖνος ὁ ἀνθρώπινος φύσις ὁ D αθλιαν , ὡς οὖον δύναμαι ὁ πολύς μέχρι ὁ θάνατος ὁ εὐσέβεια προσαγωνίζομαι , σύμβουλος γίγνομαι ὁ ἐκκλησία μικρός ὑποχωρέω ὁ φοβερός προσβολή , ἀγαθός εἰμί ἡγέομαι διά φυγή ὁ ψυχή αὐτός περισώζω , ἢ ἐπί ὁ ὁ ἀγών παράταξις , λιποτάκτης γίγνομαι ὁ πίστις · καί ὡς εἄν μάλιστα πείθω ὁ ἄνθρωπος , μηδείς κίνδυνος φέρω ὁ Ψυχή , ὁ ὁ πίστις διά φυγή περισώζω , ὁ καὶι ἑαυτοῦ ὑπόδειγμα , σύμβουλος ὁ ἀναχώρησις γίγνομαι · αὐτός πρό ὁ ἄλλος ἀναχωρέω ὁ ὁ κίνδυνος φορέω · ἄμη δέ καί οὗτος ὁ κρατέω διά σπουδή μάλιστα εἰμί , ὁ διά ἐκεῖνος καθάπερ στρατηγός χειρόω , πᾶς διαλύω ὁ πίστιος ὁ παράταξις , καί οὗτος