gregorius-nyssenus.de-oratione-dominica-orationes-v pg044_0582.1
τῆς διανοίας κινήματα · ἀλλ' ὅπως ἂν χειρὸν γένοιτο , εἰς ἔργον τῆς πονηρᾶς δρμῆς διὰ τῆς συνεργίας τοῦ Θεοῦ προσελθούσης . Ἐπειδὴ γὰρ ὁ δεῖνα λυπεῖ , καὶ μοι διδάσκει δυσμενῶς τὴν καρδίαν , Πάταξον αὐτόν , τῷ Θεῷ λέγει , μόνον οὐχ ἑκείνου βοῶν , ὅτι Τὸ ἔμὸν πάθος ἐν σοὶ γενέσθω , ἡ ἐμοὺ κακία ἐπὶ σὲ διαθήτω . Ὡς γὰρ ἐν ταῖς ἀνθρωπίαις μάχαις οὐκ ἔστι συμμαχῆσαί τινὰ τῷ ἐνὶ μέρει , μὴ συμπαροξυνθέντα τῷ ὀργιζομένῳ κατὰ τοῦ προσπαλαίνοντος · οὕτω δῆλον ὅτι ὁ κατὰ τοῦ ἐχθροῦ τὸν Θεὸν κινῶν , συνοργισθῆναι παρακαλεῖ , καὶ τοῦ θυμοῦ κοινωνὸν γενέσθαι . Τοῦτο δὲ ἐστι τὸ εἰς πάθος πεσεῖν τὸ Θεῖον , καὶ κατὰ ἄνθρωπον διατεθῆναι , καὶ εἰς θηριώδη ἀπίθειαν ἐκ τῆς ἀγαθῆς φύσεως μεταποιηθῆναι . Οὕτως ὁ δοξομανθῶν · οὕτως ὁ ἐν ὑπερηφανίᾳ τὸ πλεῖον ἔχειν ἐπιθυμῶν · ὁ ἐν τῇ διαδίκασίᾳ πρὸς τὴν νίκην σπεύδων · ὁ ἐν τοῖς γυμνικοῖς ἀγῶσι πρὸς τὸν στέφανον ἐπειγόμενος · ὁ ἐν θεάτροις τῆς εὐφροσύνης ἀντιποιούμενος · πολλάκις δὲ καὶ ὁ πρὸς τὸ λυσσῶδες τῆς νεότητος πάθους ἔκτειτρώμενος . Πάντες οὗτοι οὐχ ὅπως ἂν ἔξω τοῦ ἐπικρατοῦντος ἀρρώστηματος γένοιτο , προσάγουσι Θεῷ τὰς δεήσεις , ἀλλ' ὅπως ἂν εἰς πέρας αὐτοῖς ἡ νόσος ἔλθοι · καὶ τὸ διαμαρτεῖν τούτων ἀντὶ συμφερεῖν ἕκαστος κρίνοντας , βαττολογήσιν ὄντας , συνεργὴν τῆς κατὰ τὸν νοῦν ἀρρώστιας γενέσθαι τὸν Θεὸν ἱκετεύοντες · καὶ τὸ πάντων χαλεπώτατον , ὅτι πρὸς τὰς ἐναντίας ὁρμὰς κινεῖσθαι τὸ Θεῖον αὐτοῖς ἐπιθυμοῦσιν , εἰς ἀγριότητα καὶ φιλανθρωπίαν μεριζόντες τοῦ Θεοῦ τὴν ἐνέργειαν . Ὅν γὰρ ἄεων καὶ πραῶν ἐπιζητοῦσιν ἑαυτοὺς εἶναι , τοῦτον πικρὸν τε καὶ ἀπηγὴ τοῖς ἐχθροῖς αὐτῶν ἐπιδεῖξθαι παρακαλοῦσιν . Ὡ τῆς ἀνοίας τῶν βαττολογήσων ! εἰ γὰρ ἐκείνοις ἀπηγὴς ὁ Θεός , οὐδὲ σοὶ πάντως ἡμερος . Εἰ δὲ ἐπὶ σοὺ πρὸς ἔλεον βλέπει , κατὰ γε τὴν σὴν ἐλπίδα , πῶς ἂν μεταβάλοιτο πρὸς τοὺναντίον εἰς πικρίαν μεθαψάμενος τὸν ἔλεον ; Ἄλλα πρὸ χειρὸς τῶν ἐριστιχῶν ἡ πρὸς τὸ τοιούτων ἀντίθεσις . Εὐθὺς γὰρ εἰς συνηγορίαν τῆς ἑαυτῶν πικρίας τὰς ἐκ τῆς προφητείας φωνὰς παρατίθενται · τὸν Δαβὶδ ἐκλιπεῖν τοὺς ἀμαρτωλοὺς ποθοῦντα , καὶ αἰσχύνην καὶ ἐντροπὴν τῶν ἐχθρῶν κατευχόμενον · τὸν Ἰερεμίαν ἰδεῖν τὴν παρὰ Θεοῦ ἐκδίκησιν ἐκ τῶν ἐναντίων ἐπιθυμοῦντα · τὴν Ἀσπὴν μῆτραν ἀτεκνοῦσαν , καὶ μαστούς ἕηροὺς δοθῆναι τοῖς ἐχθροῖς δεόμενον . Καὶ πολλὰ τοιαῦτα σποράδην κείμενα ταῖς ἁγίαις Γραφαῖς ἀναλέγονται , συνιστάμενοι τὸ δεῖν τῶν ἐναντίων κατευχέσθαι , καὶ τῆς ἑαυτῶν πικρίας συνεργὸν γενέσθαι τοῦ Θεοῦ τὴν ἀγαθότητα . Ἄλλ' ἡμεῖς ὡς ἂν ἐκ παρόδου τοὺς ἐκ τῆς τοιαύτης ἀφορμῆς πρὸς τὸ ἐναντίον ὀδηγουμένους παύσαιμεν βαττολογήσων , τοῦτο περὶ ἕκαστον τῶν μνημονευθέντων παραδηλώσομεν .
Lemmas: ὁ διάνοια κίνημα · ἀλλά ὅπως εἄν χείρων γίγνομαι , εἰς ἔργον ὁ πονηρός δρμῆς διά ὁ συνεργία ὁ Θεός προσέρχομαι . ἐπεί γάρ ὁ Δεῖνα λυπέω , καί ἐγώ διδάσκω δυσμενής ὁ Καρδία , πατάσσω αὐτός , ὁ Θεός λέγω , μόνος οὐ ἑκεῖνος βοῦς , ὅτι ὁ ἐμός πάθος ἐν σύ γίγνομαι , ὁ μου κακία ἐπί σύ διατίθημι . ὡς γάρ ἐν ὁ ἀνθρωπία μάχη οὐ εἰμί συμμαχέω τις ὁ ἐν μέρος , μή συμπαροξύνω ὁ ὀργίζω κατά ὁ προσπαλαίω · οὗτος δῆλος ὅτι ὁ κατά ὁ ἐχθρός ὁ θεός κινέω , συνοργίζομαι παρακαλέω , καί ὁ θυμός κοινωνός γίγνομαι . οὗτος δέ εἰμί ὁ εἰς πάθος πίπτω ὁ θεῖον , καί κατά ἄνθρωπος διατίθημι , καί εἰς θηριώδης ἀπείθεια ἐκ ὁ ἀγαθός φύσις μεταποιέω . οὕτως ὁ δοξομανθῶν · οὕτως ὁ ἐν ὑπερηφανία ὁ πλείων ἔχω ἐπιθυμέω · ὁ ἐν ὁ διαδικασία πρός ὁ Νίκη σπεύδω · ὁ ἐν ὁ γυμνικός ἀγών πρός ὁ στέφανος ἐπείγω · ὁ ἐν θέατρον ὁ Εὐφρόσυνος ἀντιποιέω · πολλάκις δέ καί ὁ πρός ὁ λυσσώδης ὁ νεότης πάθος ἐκτιτράω . πάνετες οὗτος οὐ ὅπως εἄν ἔξω ὁ ἐπικρατέω ἀρρώστημα γίγνομαι , προσάγω Θεός ὁ δήω , ἀλλά ὅπως εἄν εἰς πέρας αὐτός ὁ νόσος ἔρχομαι · καί ὁ διαμαρτάνω οὗτος ἀντί συμφέρω ἕκαστος κρίνω , βατταλογέω εἰμί , συνεργός ὁ κατά ὁ νόος αρρώστια γίγνομαι ὁ θεός ἱκετεύω · καί ὁ πᾶς χαλεπός , ὅτι πρός ὁ ἐναντίος ὁρμή κινέω ὁ θεῖον αὐτός ἐπιθυμέω , εἰς ἀγριότης καί φιλανθρωπία μερίζω ὁ Θεός ὁ ἐνέργεια . ὅς γάρ ἄημι καί πρᾶος ἐπιζητέω ἑαυτοῦ εἰμί , οὗτος πικρός τε καί ἀπηγὴ ὁ ἐχθρός αὐτός ἐπιδείκνυμι παρακαλέω . εἰμί ὁ ἄνοια ὁ βατταλογέω ! εἰμί γάρ ἐκεῖνος ἀπηγὴς ὁ Θεός , οὐδέ σύ πάντως ἥμερος . εἰμί δέ ἐπί σύ πρός ἔλεος βλέπω , κατά γε ὁ σός ἐλπίς , πῶς εἄν μεταβάλλω πρός τουναντίον εἰς πικρία μεθάπτω ὁ ἔλεος ; ἄλλος πρό χείρ ὁ εριστιχος ὁ πρός ὁ τοιοῦτος ἀντίθεσις . εὐθύς γάρ εἰς συνηγορία ὁ ἑαυτοῦ πικρία ὁ ἐκ ὁ προφητεία φωνή παρατίθημι · ὁ Δαυίδ ἐκλείπω ὁ ἁμαρτωλός ποθέω , καί αἰσχύνη καί ἐντροπή ὁ ἐχθρός κατεύχομαι · ὁ Ἰερεμίας ὁράω ὁ παρά Θεός ἐκδίκησις ἐκ ὁ ἐναντίος ἐπιθυμέω · ὁ Ἀσπὴν μήτρα ἀτεκνέω , καί μαστός Ἡρώ δίδωμι ὁ ἐχθρός δήω . καί πολύς τοιοῦτος σποράδην κεῖμαι ὁ ἅγιος γραφή ἀναλέγω , συνίστημι ὁ δήω ὁ ἐναντίος κατεύχομαι , καί ὁ ἑαυτοῦ πικρία συνεργός γίγνομαι ὁ Θεός ὁ ἀγαθότης . ἄλλος ἐγώ ὡς εἄν ἐκ πάροδος ὁ ἐκ ὁ τοιοῦτος ἀφορμή πρός ὁ ἐναντίος οδηγουμενος παύω βατταλογέω , οὗτος περί ἕκαστος ὁ μνημονεύω παραδηλόω .