gregorius-nyssenus.de-infantibus-praemature-abreptis pg046_0094.1
Εἰς δύο τοίνυν ταῦτα διηρημένων πάντων τῶν ὄντων , εἰς τε τὸ αἰσθητὸν , λέγω , καὶ εἰς τὸ κατ’ ἔνοιαν θεωρούμενον · καὶ τῆς μὲν ἀγγελικῆς τε καὶ ἀσωμάτου φύσεως , ἥτις τῶν ὁράτων , ἐν τοῖς ὑπεροχουμίοις τε καὶ ὑπερουρανίοις διατιθεμένης , διὰ τὸ κατάλληλον εἶναι τῇ φύσει τὸ ἐνδιαίτημα ( ἢ τε γὰρ νοερὰ φύσις λεπτή τις καὶ καθαρά καὶ ἀβαρὴς καὶ εὐκίνητος , B τό τε οὐράνιον σῶμα λεπτὸν τε καὶ κοῦφον καὶ ἀεικίνητον ) · τῆς δὲ γῆς , ὅ ἥ τῶν αἰσθήσεων ἐστὶν ἔοχατον , οὐκὼς τε καὶ κατάλληλος πρὸς τὴν τῶν νοητῶν ἐν αὐτῇ διαγωγὴν οὐκ ἔχουσα · ( τὶς γὰρ ἂν γένοιτο τοῦ ἀνωφεροῦς τε καὶ κοῦφου πρὸς τὸ βαρύ τε καὶ ἐμβριθὲς κοινωνία ; ) ὡς ἐν μὴ τελείας ἀμοιρὰς τε καὶ ἀπείληρος ἡ γῇ τῆς νοερὰς τε καὶ ἀσωμάτου διαγωγῆς εἴη , τοῦτο χάριν προμηθεὶς κρείττονα τὴν ἀνθρωπίνην συστήναι γένεσιν , τῇ νοερὰ τε καὶ θεία τῆς ψυχῆς οὐσίᾳ τῆς γητίνης μοίρας περιπλασθείσης , ὡς ἂν τῇ πρὸς τὸ ἐμβριθὲς τε καὶ σωματώδες συμφυΐα καταλλήλιος ἡ ψυχὴ τῷ στοιχείῳ τῆς γῆς ἐμδιετεύοι , ἔχουσα τι πρὸς τὴν τῆς σαρκὸς οὐσίαν συγγενὲς καὶ ὁμόφυλον . Σκοπὸς δὲ τῶν γνωμένων ἐστὶ , τὸ ἐν πάσῃ τῇ κτίσει διὰ τῆς νοερὰς φύσεως τὴν τοῦ C παντὸς ὑπερκειμένην δοξάζεσθαι δύναμιν , τῶν τε ἐπουρανίων καὶ τῶν ἐπιγείων διὰ τῆς αὐτῆς ἐνεργείας ( λέγω δὲ διὰ τοῦ πρὸς τὸν Θεὸν βλέπειν ) ἀλλήλοις πρὸς τὸν αὐτὸν σκοπὸν συναιπτομένων . Ἡ δὲ τοῦ βλέπειν πρὸς τὸν Θεὸν ἐνέργεια οὐδὲν ἄλλο ἐστίν , ἢ ζωὴ τῇ νοερᾷ φύσει ἐοικυῖα τε καὶ κατάλληλος . Ὡσπερ γὰρ τὰ σώματα γήινα ὄντα , ταῖς γητίαις διαχράταιται τροφαῖς , καὶ τι σωματώδες ζωῆς εἶδος ἐν τούτοις καταλαμβάνομεν , ὁμοίως ἐν ἀλόγοις τε καὶ λογικοῖς ἐνεργούμενον · οὕτως εἶναι τινὰ χρὴ καὶ νοητὴν ζωὴν ὑποτίθεσθαι , δι’ ἣς ἐν τῷ ἔντι συντηρεῖται ἡ φύσις . Εἰ δὲ ἡ τῆς σαρκὸς τροφή , ἐπιρρύτος τις οὖσα καὶ ἀπορρέουσα , δι’ αὐτῆς παροδοῦ δύναμιν τινὰ ζωτικὴν ἐναποτίθεσι · οἷς ἂν γέννηται · πῶς μᾶλλον ἡ μετουσία τοῦ θείου ὄντος , τοῦ ἀεὶ μένοντος · καὶ πάντοτε ὡσαύτως ἔχοντος , ἐν τῷ εἶναι φυλάξει τὸν μετασχόντα ! Εἰ οὖν αὕτη ἐστὶν ἡ οἰκεία τε καὶ κατάλληλος · τῇ νοερᾷ φύσει ζωή , τοῦ Θεοῦ μετέχειν , οὐκ ἂν διὰ θείου ἐναντίου γένοιτο ἡ μετουσία , εἰ μὴ τρόπον τινὰ συγγενὲς εἴη τῷ D ὁρεγομένῳ τὸ μετεχόμενον . Ὡς γὰρ ὀφθαλμῷ γίνεται τῆς αὐγῆς ἡ ἀπόλαυσις τῷ φυσικῶν αὐγὴν ἐν ἑαυτῷ πρὸς τὴν τοῦ ὁμογενοῦς ἀντιλήψιν ἔχειν , καὶ οὐτε δάκτυλος , οὐτε ἄλλο τι τῶν μελῶν τοῦ σώματος ἐνεργεῖ τὴν ὄρασιν , διὰ τὸ μηδεμιᾶν ἐκ φύσεως αὐτὴν ἐν ἄλλῳ τινὶ τῶν μελῶν κατεσκευάσθαι · οὕτως ἀνάγκη πᾶσα καὶ ἐπὶ τῆς τοῦ Θεοῦ μετουσίας εἶναι τι συγγενὲς πρὸς τὸ μετεχόμενον ἐν τῇ φύσει τοῦ
Lemmas: εἰς δύο τοίνυν οὗτος διαιρεμένος πᾶς ὁ εἰμί , εἰς τε ὁ αἰσθητός , λέγω , καί εἰς ὁ κατά νοια θεωρέω · καί ὁ μέν ἀγγελικός τε καί ἀσώματος φύσις , ὅστις ὁ ὁρατής , ἐν ὁ ὑπεροχουμίοις τε καί ὑπερουράνιος διατίθημι , διά ὁ κατάλληλος ἔρχομαι ὁ φύσις ὁ ἐνδιαίτημα ( ἢ τε γάρ νοερός φύσις λεπτός τις καί καθαρός καί ἀβαρής καί εὐκίνητος , B ὁ τε οὐράνιος σῶμα λεπτός τε καί κοῦφος καί ἀεικίνητος ) · ὁ δέ γῆ , ὁ ὅς ὁ αἴσθησις εἰμί ἔχω , οὐκὼς τε καί κατάλληλος πρός ὁ ὁ νοητός ἐν οὗτος διαγωγή οὐ ἔχω · ( τις γάρ ἄν γίγνομαι ὁ ἀνωφερής τε καί κοῦφος πρός ὁ βαρύς τε καί ἐμβριθής κοινωνία ; ) ὡς ἐν μή τέλειος Αμοιράς τε καί ἀπείληρος ὁ γῆ ὁ νοερός τε καί ἀσώματος διαγωγή εἰμί , οὗτος χάρις προμηθής ἀγαθός ὁ ἀνθρώπινος συνίστημι γένεσις , ὁ νοερός τε καί θεῖος ὁ ψυχή οὐσία ὁ γητινεος μοῖρα περιπλάσσω , ὡς ἄν ὁ πρός ὁ ἐμβριθής τε καί σωματώδης συμφυΐα κατάλληλος ὁ ψυχή ὁ στοιχεῖον ὁ γῆ ἐμδιετεύοι , ἔχω τίς πρός ὁ ὁ σάρξ οὐσία συγγενής καί ὁμόφυλος . Σκοπός δέ ὁ γιγνώσκω εἰμί , ὁ ἐν πᾶς Τά κτίσις διά ὁ νοερός φύσις ὁ ὁ C πᾶς ὑπέρκειμαι δοξάζω δύναμις , ὁ τε ἐπουράνιος καί ὁ ἐπίγειος διά ὁ αὐτηες͂ς ἐνέργεια ( λέγω δέ διά ὁ πρός ὁ θεός βλέπω ) ἀλλήλων πρός ὁ αὐτός σκοπός συναιπτομένων . ὁ δέ ὁ βλέπω πρός ὁ θεός ἐνέργεια οὐδείς ἄλλος εἰμί , ἢ ζωή ὁ νοερός φύσις ἔοικα τε καί κατάλληλος . ὡς γάρ ὁ σῶμα γήϊνος εἰμί , ὁ γήτιον διαχράω τροφή , καί τίς σωματώδης ζωή εἶδος ἐν οὗτος καταλαμβάνω , ὅμοιος ἐν ἄλογος τε καί λογικός ἐνεργέω · οὕτως ἔρχομαι τις χράω καί νοητός ζωή ὑποτίθημι , διά ὅς ἐν ὁ εἰμί συντηρέω ὁ φύσις . εἰμί δέ ὁ ὁ σάρξ τροφή , ἐπίρρυτος τις εἰμί καί ἀπορρέω , διά αὐτηες͂ς πάροδος δύναμις τις ζωτικός ἐναποτίθημι · ὅς ἄν γεννητής · πῶς μᾶλλον ὁ μετουσία ὁ θεῖος εἰμί , ὁ ἀεί μένω · καί πάντοτε ὡσαύτως ἔχω , ἐν ὁ ἔρχομαι φυλάσσω ὁ μετέχω ! εἰμί οὖν οὗτος εἰμί ὁ οἰκεῖος τε καί κατάλληλος · ὁ νοερός φύσις ζωή , ὁ θεός μετέχω , οὐ ἄν διά θεῖος ἐναντίος γίγνομαι ὁ μετουσία , εἰμί μή τρόπος τις συγγενής εἰμί ὁ D ὁράω ὁ μετέχω . ὡς γάρ ὀφθαλμός γίγνομαι ὁ αὐγή ὁ ἀπόλαυσις ὁ φυσικός αὐγή ἐν ἑαυτοῦ πρός ὁ ὁ ὁμογενής ἀντίληψις ἔχω , καί οὐ δάκτυλος , οὐ ἄλλος τίς ὁ μέλος ὁ σῶμα ἐνεργέω ὁ ὅρασις , διά ὁ μηδείς ἐκάς φύσις αὐτός ἐν ἄλλος τις ὁ μέλος κατασκευάζω · οὕτως ἀνάγκη πᾶς καί ἐπί ὁ ὁ θεός μετουσία ἔρχομαι τίς συγγενής πρός ὁ μετέχω ἐν ὁ φύσις ὁ