gregorius-nyssenus.de-deitate-filii-et-spiritus-sancti pg046_0315.1
παραδείσῳ σὺν τῷ ληστῇ καὶ ταῖς πατρῴαις χερσὶ . Πρὸς τοὺς Φαρισαίους μὲν γὰρ φησίν , ὅτι Ὀστερ Ἰωρὰς μὲν ἦν ἐν τῇ κοιλίᾳ τοῦ χήτους , οὕτως ἔσται καὶ ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐν τῇ καρδίᾳ τῆς γῆς , κατὰ τὸ τρίμερον τοῦ χρόνου διάστημα · πρὸς δὲ τὸν ληστήν , ὅτι Σήμερον μετ’ ἐμοῦ ἔσῃ ἐν τῷ παραδείσῳ · πρὸς δὲ τὸν Πατέρα , ὅτι Εἰς χεῖράς σου παρατίθημι τὸ πνεῦμά μου . Οὐτε γὰρ ἐν ὑποχθονίοις τις ἂν τὸν παράδεισον , οὔτε ἐν παραδείσῳ τὰ ὑποχθόνια · ὥστε κατὰ ταῦτόν ἐν ἀμφοτέροις εἶναι , ἡ χεὶρ τοῦ Πατρὸς λέγεσθαι ταῦτα . Ἄλλα τοῦτο μὲν , ἐν τοῖς εὐθέως λογιζομένοις τυχὼν οὐδὲ ζητήσεως ἄξιον . Ὁ γὰρ πανταχοῦ ὢν διὰ τῆς θείας δυνάμεως , καὶ παντὶ πάρεισι καὶ οὐδενὸς ἀπολείπεται . Ἐγὼ δὲ καὶ ἕτερον οἶδα λόγον περὶ τούτου μαθὼν , ὃν βουλο - B μένος ὑμῖν δι’ ὀλίγων ἐκθήσομαι . Ὅτε ἦλθεν ἐπὶ τὴν Παρθένον τὸ πνεῦμα , καὶ ἡ τοῦ Ὑψίστου δύναμις αὐτῇ ἐπεσκίασεν , ἐπὶ τῷ τὸν καινὸν ἄνθρωπον ἐν αὐτῇ συστῆναι ( τὸν διὰ τοῦτο καινὸν ὀνομασμένον , ὅτι κατὰ Θεὸν ἐκτίσθη , οὐ κατὰ ἀνθρωπίνην συνήθειαν , ὥστε γενέσθαι Θεοῦ δοχεῖον χειροποίητον · οὐ γὰρ κατοικεῖ ἐν χειροποιήτοις , τοῖς ὑπὸ ἀνθρώπων , λέγω , κατασκευασμένοις , ὁ Ὑψίστος ) · τότε αὐτοῖς τὸν οἶκον τῆς Σοφίας οἰκοδομοῦσης , καὶ τῆς δυνάμεως ἀποσκιάσματι οἰονεὶ τύπῳ σφραγίδος ἐνδοθεν καταμορφωθέντος , τότε ἀμφοτέροις , δι’ ὧν ἡ ἀνθρωπίνη φύσις συνέστηκε ( ψυχὴ τε , λέγω , καὶ σώματι ) , ἡ θεία καταχωνίζεται δύναμις , ἐκατέρᾳ καταλλήλως ἐαυτὴν καταμίξασα . Ἔδει γὰρ τῶν δύο τούτων διὰ τῆς παρακοῆς νεκρωθέντων ( ἐπειδὴ νέκρωσις ἦν , τῆς μὲν ψυχῆς ἡ τῆς ὄντως ζωῆς ἀλλοτρίωσις · τοῦ σώματος δὲ ἡ φθορὰ τε καὶ διάλυσις ) , ἀμφοτέροις τούτων τῇ ἐπιμιξίᾳ τῆς ζωῆς ἐξοκισθῆναι τὸν θάνατον . Πρὸς ἐκάτερον τοίνυν τῶν τοῦ ἀνθρώπου τμημάτων καταλλήλως τῆς θεότητος ἐμμεχθείσης , δι’ ἀμφοτέρων ἐπιβόλη τῆς ὑπεροχούσης φύσεως διὰ γνωρίσματα ἦν . Τὸ μὲν γὰρ σῶμα τὴν ἐν αὐτῷ θεότητα διὰ τῆς ἀφῆς τὰς ἰάσεις ἐνεργοῦν ἐπεσήμαινε · ἡ δὲ ψυχὴ τῷ δυνατῷ ἐκεῖνῳ θελήματι τὴν θείαν ἐνεδείκνυτο δύναμιν . Ὦσπερ γὰρ ἡ κατὰ τὴν ἀφὴν αἴσθησις τοῦ σώματος ἐστὶν ἴδια , οὕτω καὶ τῆς ψυχῆς ἡ κατὰ προαίρεσιν κίνησις . Προσέρχεται ὁ λεπρὸς διερύκτως ἤδη καὶ χρεσιωμένος τῷ σώματι . Πῶς γίνεται ἐπὶ τούτου παρὰ τῷ Κυρίῳ ἡ ἴασις ; ἐν πολλὰς χιλιάς κατὰ τὴν ἔρημον αὐτῷ προσεδρεύει δὲ διαχλάται τοὺς ἄρτους . Ὄρθως πῶς δι’ ἀμφοτέρων ἡ ἐν ἐκατέρῳ συμπα - D ραμοῦσα θεότης δημιοσιεύεται , τῷ τε ἐνεργοῦντι σώματι , καὶ τῇ ὀρμῇ τοῦ ἐν τῇ ψυχῇ γινομένου θελήματος . Καὶ τί χρή πάντα διεξιέναι αὐτὰ θαύματα ὁμοιοτρόπως ἐπελθόντα , τοὺς προδηλῶς ἐναγχολούντα τὸν λόγον ; Ἄλλ’ ὃς χάριν τῶν εἰρημένων ἐμνήσθην , πρὸς ἐκεῖνο καὶ μεταβήσομαι . Πῶς κατὰ ταῦτόν καὶ ἐν τῷ ἄδῃ καὶ ἐν τῷ παραδείσῳ ὁ Κύριος ; Οὐ ζητήματος λύσις ἐστὶ μία , τὸ μηδὲν ἄλαστον εἶναι Θεῷ , ἐν ᾧ τὰ πάντα συνέστηκεν . Ἕτερα δὲ
Lemmas: παράδεισος σύν ὁ λῃστής καί ὁ πατρῷος χείρ . πρός ὁ Φαρισαῖος μέν γάρ φημί , ὅτι Όστερ Ἰωρὰς μέν εἰμί ἐν ὁ κοιλία ὁ χήτος , οὕτως εἰμί καί ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος ἐν ὁ Καρδία ὁ γῆ , κατά ὁ τρίμερος ὁ χρόνος διάστημα · πρός δέ ὁ λῃστής , ὅτι σήμερον μετά ἐγώ εἰμί ἐν ὁ παράδεισος · πρός δέ ὁ πατήρ , ὅτι εἰς χείρ σύ παρατίθημι ὁ πνεῦμα ἐγώ . οὐ γάρ ἐν ὑποχθόνιος τις εἄν ὁ παράδεισος , οὔτε ἐν παράδεισος ὁ υποχθόνιος · ὥστε κατά αὐτός ἐν ἀμφότερος εἰμί , ὁ χείρ ὁ πατήρ λέγω οὗτος . ἄλλος οὗτος μέν , ἐν ὁ εὐθύς λογίζομαι τυγχάνω οὐδέ ζήτησις ἄξιος . ὁ γάρ πανταχοῦ εἰμί διά ὁ θεῖος δύναμις , καί πᾶς πάρειμι καί οὐδείς ἀπολείπω . ἐγώ δέ καί ἕτερος οἶδα λόγος περί οὗτος μανθάνω , ὅς βουλο - B μένος σύ διά ὀλίγος ἐκτίθημι . ὅτε ἔρχομαι ἐπί ὁ παρθένος ὁ πνεῦμα , καί ὁ ὁ ὕψιστος δύναμις αὐτός ἐπισκιάζω , ἐπί ὁ ὁ καινός ἄνθρωπος ἐν αὐτός συνίστημι ( ὁ διά οὗτος καινός ὀνομάζω , ὅτι κατά θεός κτίζω , οὖον κατά ἀνθρώπινος συνήθεια , ὥστε γίγνομαι Θεός δοχεῖον χειροποίητος · οὖον γάρ κατοικέω ἐν χειροποίητος , ὁ ὑπό ἄνθρωπος , λέγω , κατασκευάζω , ὁ ὕψιστος ) · τότε αὐτός ὁ οἶκος ὁ Σοφία οἰκοδομέω , καί ὁ δύναμις ἀποσκίασμα οἱονεί τύπος σφραγίς ἔνδοθεν καταμορφόω , τότε ἀμφότερος , διά ὅς ὁ ἀνθρώπινος φύσις συνίστημι ( ψυχή τε , λέγω , καί σῶμα ) , ὁ θεῖος καταχώνω δύναμις , ἑκάτερος κατάλληλος ἑαυτοῦ καταμίγνυμι . δέω γάρ ὁ δύο οὗτος διά ὁ παρακοή νεκρόω ( ἐπεί νέκρωσις εἰμί , ὁ μέν Ψυχή ὁ ὁ εἰμί ζωή ἀλλοτρίωσις · ὁ σῶμα δέ ὁ φθορά τε καί διάλυσις ) , ἀμφότερος οὗτος ὁ ἐπιμιξία ὁ ζωή ἐξοικίζω ὁ θάνατος . πρός ἐκάς τοίνυν ὁ ὁ ἄνθρωπος τμῆμα κατάλληλος ὁ θεότης εμμεχθεισος , διά ἀμφότερος ἐπιβολεύς ὁ ὑπεροχέω φύσις διά γνώρισμα εἰμί . ὁ μέν γάρ σῶμα ὁ ἐν αὐτός θεότης διά ὁ ἀφῆς ὁ ἴασις ἐνεργέω ἐπισημαίνω · ὁ δέ ψυχή ὁ δυνατός ἐκεῖνος θέλημα ὁ θεῖος ἐνδείκνυμι δύναμις . ὥσπερ γάρ ὁ κατά ὁ ἀφή αἴσθησις ὁ σῶμα εἰμί ἴδιος , οὗτος καί ὁ Ψυχή ὁ κατά προαίρεσις κίνησις . προσέρχομαι ὁ λεπρός διερύκτως ἤδη καί χρεσιωμένος ὁ σῶμα . Πῶς γίγνομαι ἐπί οὗτος παρά ὁ κύριος ὁ ἴασις ; ἐν πολύς χιλιάς κατά ὁ ἐρῆμος αὐτός προσεδρεύω δέ διακλάω ὁ ἄρτος . ὀρθῶς πῶς διά ἀμφότερος ὁ ἐν ἐκάς Σύμπα - D ῥάπτω θεότης δημιοσιευω , ὁ τε ἐνεργέω σῶμα , καί ὁ ὁρμή ὁ ἐν ὁ Ψυχή γίγνομαι θέλημα . καί τίς χρή πᾶς διεξιέναι αὐτός θαῦμα ὁμοιότροπος ἐπέρχομαι , ὁ προδήλως εναγχολουειντα ὁ λόγος ; ἄλλος ὅς χάρις ὁ εἴρω μιμνήσκω , πρός ἐκεῖνος καί μεταβαίνω . Πῶς κατά αὐτός καί ἐν ὁ ἀείδω καί ἐν ὁ παράδεισος ὁ Κύριος ; οὖον ζήτημα λύσις εἰμί εἷς , ὁ μηδείς ἄλαστος εἰμί Θεός , ἐν ὅς ὁ πᾶς συνίστημι . ἕτερος δέ