gregorius-nyssenus.contra-fatum pg045_0091.1
τὸ σπουδαζόμενον ἔσχεν · ὁ δὲ , ἐν τῇ ἐνεργείᾳ καθορᾶται . Πότε τοίνυν τῇ νηὶ τὴν εἱμαρμένην οἱ σοφοὶ ἐπιστήσονται ; Ὅτε ὑπεται τὸ ξύλον , ἢ ὅτε τέμνεται , ἢ ὅτε μεταχειρίζεται , ἢ ὅτε ἐπάγει τὸν σίδηρον , ἢ ὅτε συναράττει τοῖς γόμοις ; Πολλῶν γὰρ καὶ διαφόρων ὄντων τῶν κατὰ τὴν ναυπηγίαν σπουδαζομένων , καὶ οὐ κατὰ τὸν αὐτὸν ἀλλήλοις χρόνον συν-ισταμένων , ποῖον ἀναθήσει χρόνον τῇ εἱμαρμένῃ , ἵνα τὴν ἀνάγκην τῆς καταδύσεως δεξάμενος , συνδιαφθείρῃ μεθ’ αὐτῆς τοὺς ἐμπλέοντας ; Τί δ’ ἂν εἴποις περὶ τῶν πόλεων ; Πότε αὐτῆς κρατεῖν τὴν εἱμαρμένην οἴονται ; Ὅτε βουλὴ τις τοῦ οἰκισμοῦ τοῖς σπουδάζοις γίνεται ; Ὑπὸ τοῦ τόπου τὴν εὐφυίαν ἐπιλογίζονται , ἢ ὅτε τὸ σχῆμα καταγράφουσι , ἢ ὅταν ἐπτάχων ἤδη τῇ ἐργασίᾳ τὸν σίδηρον , ἢ τοὺς λίθους ἐναποτίθενται , ἢ συμφοροῦσι τὰς ὕλας ; Τί τοῦτον ἐστὶν ἀρχὴ τῆς συστάσεως ; Τί δὲ ἂν εἴποις περὶ τοῦ ἔθνους , οὗ καὶ κατὰ πόλεμον συμφοραῖς ἐξετρίβη ; Τίς ἡ πόθεν κατ’ αὐτῶν τὴν ἀρχὴν λαβοῦσα ἡ μοῖρα , τοὺς μὲν κατεφόνευσε , τοὺς δὲ δι’ αἰχμαλωσίας κατεδούλωσεν ; Πῶς Ἀννίβας ἢ Καῖσαρ , ἢ καὶ ὁ ἐκ Μακεδονίας Ἀλέξανδρος παρ’ οἷς ἂν ἐγένοντο στρατεύοντες , πᾶσιν ὁμοίαις εἱμαρμέναις εἰργάζοντο , τοσοῦτον τῆς ἀνάγκης ἐκείνης ὑπερισχύοντες , ὡς τοῖς αὐτοῖς τοῦ κακοῦ μέτροις πάντα συνάγεσθαι ; Ἀλλὰ μὴν τὸ σφεῖν τὰς τῶν πόλεων εἱμαρμένας , ἐν τοῖς τῶν σεισμῶν καταπτώμασι τὰς συναστρίας ποιεῖν , ὡς ἔξω τοῦ εἰκότος ὁ λόγος ἐστίν , ἐντεῦθεν ἂν τις κατιδοί · Τίς οὐκ οἶδεν ὅτι τὰ τοιαῦτα πάθη τῆς γῆς , οὐ μόνον ἐν τοῖς οἰκουμένοις τόποις , ἀλλὰ καὶ ἐν τοῖς ἀοίκητοις συνίσταται ; Εἰ τις τὸ τῶν Σαγγαγῶν ὄρος τὸ πρὸς τοῖς ὁρίοις τῶν Βιθυνιῶν κείμενον , ἢ τῇ καθ’ ἑαυτὸν ἔργῳ πείρα ἢ ἐκ διηγήματος , ἤκουσεν , εὐρήσει τὴν τοῦ λόγου ἀλήθειαν , ὅτι κατ’ αὐτὰς τῆς ὀδοῦ τὰς ὑπερθόλας , πᾶσα ἡ ἀκρόρειος ὑπονοστήσασα , φοβερὸν θέαμα τοῖς διοδεύσιν γίνεται . Τοιαῦτα καὶ περὶ τὰς χώρας τῶν Παφλαγόνων τὰ πάθη · Ἔστι δὲ ὅπου καὶ οἰκήσει · ἀνθρώπων τοῖς χάρμασι τούτοις συγκατεσπάσθησαν · πολλάκις δὲ τῶν οἰκητήρων γυμνὸς ὁ χώρος ἐν τῷ τοιούτῳ δείκνυται πάθει . Καὶ τί χρή καθ’ ἕκαστον Κυπρίους , καὶ Πισίδας καὶ Ἀχαιοὺς ἐν οἷς πολλὰ τῶν λεγομένων ἐστὶ τεκμήρια ; Ἄλλ’ οὐ χάριν τῶν εἰρημένων ἐμνήσθην , ὅτι πάντα τὰ τοιαῦτα , τῆς ἐστὶ πάθη . Εἰ μὲν οὖν συνενεχθεῖ καὶ σήκην ἀνθρώπων εὑρεθῆναι τῷ τόπῳ , κατὰ πᾶσαν ἀνάγκην κάκεινοι καὶ κατὰ τὸν τόπον δυστυχήματος παρασπαθήσονται · εἰ δὲ ἐλεύθερος ἐστὶ τῶν οἰκητόρων , οὐδεμίαν ἀνθρώποις ἠνέγκε βλάβην τὸ περὶ τὸν τόπον δυστύχημα . Τίς οὖν ἡ τῆς εἱμαρμένης ἀνάγκη , ἐπίσης τῶν τε οἰκουμένων καὶ τῶν ἀοίκητων τὸ τοιούτον πάθος ὑπομένουτων ; Εἰ μὲν γὰρ εἴχον ἀποδεικνύειν , κατὰ μέρη τινὰ καὶ μὴ κατὰ τὸν ὅλον πᾶσαν κατασκευάζεσθαι τὴν γῆν , εἴχεν ἂν αὐτοῖς ἴσως καὶ τὴν ματαιολογίαν τῆδε τῆς μέρει τῆς γῆς κατζομένης , τῆδε τῶν ἀστρῶν συμπλοχῆς ἐφαρμοσθείσης , τὸ τοῦτο ἢ ἐκεῖνο γενέσθαι κατ’ ἀνάγκην . Ἐπεὶ δὲ πάντα μετ’ ἀλλήλων καταλαμβάνεται , οὐρανός , γῆ , θάλασσα , κατὰ δὲ τὸν Μωϋσέως λόγον , καὶ προτερεῖ ἡ γῆ τῆς τῶν ἀστρῶν κατασκευῆς καὶ κινήσεως · πῶς
Lemmas: ὁ σπουδάζω ἔχω · ὁ δέ , ἐν ὁ ἐνέργεια καθοράω . πότος τοίνυν ὁ ναῦς ὁ μείρομαι ὁ σοφός ἐπίσταμαι ; Ὅτε ὑφέτης ὁ ξύλον , ἢ ὅτε τέμνω , ἢ ὅτε μεταχειρίζω , ἢ ὅτε ἐπάγω ὁ σίδηρος , ἢ ὅτε συναράσσω ὁ γόμος ; Πόλλων γάρ καί διάφορος εἰμί ὁ κατά ὁ ναυπηγία σπουδάζω , καί οὐ κατά ὁ αὐτός ἀλλήλων χρόνος συνίστημι , ποῖος ἀνατίθημι χρόνος ὁ μείρομαι , ἵνα ὁ ἀνάγκη ὁ κατάδυσις δέχομαι , συνδιαφθείρω μετά αὐτηες͂ς ὁ ἐμπλέω ; τις δέ ἄν λέγω περί ὁ πόλις ; πότος αὐτηες͂ς κρατέω ὁ μείρομαι οἴομαι ; ὅτε βουλή τις ὁ οἰκισμός ὁ σπουδάζω γίγνομαι ; ὑπό ὁ τόπος ὁ εὐφυία ἐπιλογίζομαι , ἢ ὅτε ὁ σχῆμα καταγράφω , ἢ ὅταν πτήσσω ἤδη ὁ ἐργασία ὁ σίδηρος , ἢ ὁ λίθος ἐναποτίθημι , ἢ συμφορέω ὁ ὕλη ; τις οὗτος εἰμί ἀρχή ὁ σύστασις ; τις δέ ἄν λέγω περί ὁ ἔθνος , ὅς καί κατά πόλεμος συμφορά ἐκτρίβω ; Τῖς ὁ πόθεν κατά αὐτός ὁ ἀρχή λαμβάνω ὁ μοῖρα , ὁ μέν καταφονεύω , ὁ δέ διά αἰχμαλωσία καταδουλόω ; Πῶς Ἀννίβας ἢ Καῖσαρ , ἢ καί ὁ ἐκ Μακεδονία Ἀλέξανδρος παρά ὅς ἄν γίνομαι στρατεύω , πᾶς ὅμοιος εἱμαρμέναις ἐργάζομαι , τοσοῦτος ὁ ἀνάγκη ἐκεῖνος ὑπερισχύω , ὡς ὁ αὐτός ὁ κακός μέτρον πᾶς συνάγω ; ἀλλά μήν ὁ σφώ ὁ ὁ πόλις μείρομαι , ἐν ὁ ὁ σεισμός κατάπτωμα ὁ συναστρία ποιέω , ὡς ἔξω ὁ ἔοικα ὁ λόγος εἰμί , ἐντεῦθεν ἄν τις καθοράω · Τῖς οὐ οἶδα ὅτι ὁ τοιοῦτος πάθος ὁ γῆ , οὐ μόνος ἐν ὁ οἰκέω τόπος , ἀλλά καί ἐν ὁ ἀοίκητος συνίστημι ; εἰμί τις ὁ ὁ Σαγγαγῶν ὄρος ὁ πρός ὁ ὅριον ὁ Βιθυνιών κεῖμαι , ἢ ὁ κατά ἑαυτοῦ ἔργον πειράω ἢ ἐκ διήγημα , ἀκούω , εὑρίσκω ὁ ὁ λόγος ἀλήθεια , ὅτι κατά αὐτός ὁ οὐδός ὁ υπερθολαας , πᾶς ὁ ἀκρόρειος ὑπονοστέω , φοβερός θέαμα ὁ διόδευσις γίγνομαι . τοιοῦτος καί περί ὁ χώρα ὁ Παφλαγών ὁ πάθος · εἰμί δέ ὅπου καί οἰκέω · ἄνθρωπος ὁ χάρμη οὗτος συγκατασπάω · πολλάκις δέ ὁ οἰκητήρ γυμνός ὁ χῶρος ἐν ὁ τοιοῦτος δείκνυμι πάθος . καί τίς χράω κατά ἕκαστος Κύπριος , καί Πισίδης καί Ἀχαιός ἐν ὅς πολύς ὁ λέγω εἰμί τεκμήριον ; ἄλλος οὐ χάρις ὁ λέγω μιμνήσκω , ὅτι πᾶς ὁ τοιοῦτος , ὁ εἰμί πάθος . εἰμί μέν οὖν συμφέρω καί σκήνη ἄνθρωπος εὑρίσκω ὁ τόπος , κατά πᾶς ἀνάγκη ἐκεῖνος καί κατά ὁ τόπος δυστύχημα παρασπάω · εἰμί δέ ἐλεύθερος εἰμί ὁ οἰκήτωρ , οὐδείς ἄνθρωπος φέρω βλάβος ὁ περί ὁ τόπος δυστύχημα . Τῖς οὖν ὁ ὁ μείρομαι ἀνάγκη , ἐπίσης ὁ τε οἰκέω καί ὁ ἀοίκητος ὁ τοιοῦτος πάθος ὑπομένω ; εἰμί μέν γάρ ἔχω ἀποδείκνυμι , κατά μέρος τις καί μή κατά ὁ ὅλος πᾶς κατασκευάζω ὁ γῆ , ἔχω ἄν αὐτός ἴσως καί ὁ ματαιολογία τῆδε ὁ μέρος ὁ γῆ κατζομενω , τῆδε ὁ ἄστρον συμπλοχεω ἐφαρμόζω , ὁ οὗτος ἢ ἐκεῖνος γίγνομαι κατά ἀνάγκη . ἐπεί δέ πᾶς μετά ἀλλήλων καταλαμβάνω , οὐρανός , γῆ , θάλασσα , κατά δέ ὁ Μωϋσῆς λόγος , καί προτερέω ὁ γῆ ὁ ὁ ἄστρον κατασκευή καί κίνησις · πῶς