gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0287.2
Ταῦτα δὲ λέγειν περὶ τοῦ Πνεύματος πάντα ἡ θεόπνευστος διδάσκει Γραφή , ἀγαθόν , καὶ σοφόν , καὶ ἀφθαρτον , καὶ ἀθάνατον , καὶ πάντα τὰ ὑψηλὰ καὶ τὰ θεοπρεπῆ νοήματα τε καὶ ὀνόματα προσαρμόζουσα τῷ Πνεύματι . Εἰ οὖν ἐν οὐδενὶ τούτων ἡλάττωται , ἐν τίνι τὸ ἄνισον τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Πνεύματος διαμετρεῖ ὁ Εὐνόμιος ; Μονογενὴς γὰρ ἐστι , φησίν , ὁ Υἱός , οὐδὲνα ἔχον ἀδελφὸν ὁμογενῆ . Ἄλλὰ περὶ τοῦ μὴ δεῖν μετὰ ἀδελφῶν νοεῖν τὸν Μονογενῆ , ἐν τῷ λόγῳ τῷ περὶ τοῦ πρωτοτόκου πάσης τῆς κτίσεως διεληφάμεν . Τὸ δὲ παρὰ τοῦτο νῦν διὰ κακοουργίας προσιφέν τῷ λόγῳ , προσήκει μὴ παραδραμὲν ἀνεξετάσθαι . Τοῦ γὰρ ἐκκλησιαστικοῦ δόγματος μίαν , ἐν Πατρὶ τε καὶ Υἱῷ καὶ Πνεύματι ἁγίῳ , δύναμιν τε καὶ ἀγαθότητα καὶ οὐσίαν καὶ δόξαν , καὶ πάντα τὰ τοιαῦτα χρησούσθαι , πλὴν τῆς κατὰ τὰς ὑποστάσεις διαφορᾶς , οὗτος ὅταν μὲν βούληται κοινοποιεῖν · πρὸς τὴν κτίσιν τοῦ Μονογενοῦς τὴν οὐσίαν , πρωτότοκον αὐτὸν λέγει πάσης τῆς κτίσεως , κατὰ τὴν προαἰώνιον ὑπαρξίν , ἀδελφὰ τοῦ Κυρίου πάντα τὰ ἐν τῇ κτίσει νοούμενα διὰ τῆς φωνῆς ταύτης εἶναι ἀποφαίνων . Ὁ γὰρ πρωτότοκος , οὐ τῶν ἑτερογενῶν , ἀλλὰ τῶν ὁμογενῶν πάντως ἐστὶ πρωτότοκος . Ὅταν δὲ τῆς πρὸς τὸν Υἱὸν συναφείας ἀποσχίζει τὸ Πνεῦμα , Μονογενὲς αὐτὸν λέγει , μὴ ἔχοντα ἀδελφὸν ὁμογενῆ , οὐχ ἵνα ἄνευ ἀδελφῶν αὐτὸν νοῇ , ἀλλ’ ἵνα διὰ τούτου κατασκευασθῇ περὶ τοῦ Πνεύματος τὸ κατὰ τὴν οὐσίαν ἀλλότριον . Τὸ μὲν γὰρ μὴ λέγειν ἀδελφὸν τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , παρὰ τῆς Γραφῆς μεμαθήκαμεν · τὸ δὲ μὴ δεῖν ὁμογενὲς τῷ Υἱῷ λέγειν τὸ Πνεῦμα , οὐδαμθεν ἐκ τῶν θείων ἀποδεικνύεται λόγων . Εἰ γὰρ ἡ ζωοποιὸς δύναμις ἐν Πατρὶ καὶ Υἱῷ , ἀποδεικνύται καὶ ἐν Πνεύματι ἁγίῳ , κατὰ τὴν τοῦ Εὐαγγελίου φωνήν . Εἰ τὸ ἀφθαρτὸν τε καὶ ἀτρεπτον καὶ τὸ ἀκακὸν πάντως ἀνεπίδεικτον , εἰ τὸ ἀγαθὸν τε καὶ εὐθὲς καὶ τὸ
Lemmas: οὗτος δέ λέγω περί ὁ πνεῦμα πᾶς ὁ θεόπνευστος διδάσκω γραφή , ἀγαθός , καί σοφός , καί ἄφθαρτος , καί ἀθάνατος , καί πᾶς ὁ ὑψηλός καί ὁ θεοπρεπής νόημα τε καί ὄνομα προσαρμόζω ὁ πνεῦμα . εἰμί οὖν ἐν οὐδείς οὗτος ἐλασσόω , ἐν τίς ὁ ἄνισος ὁ υἱός καί ὁ πνεῦμα διαμετρέω ὁ Εὐνόμιος ; μονογενής γάρ εἰμί , φημί , ὁ υἱός , οὐδείς ἔχω ἀδελφός ὁμογενής . ἀλλά περί ὁ μή δήω μετά ἀδελφός νοέω ὁ Μονογενεύς , ἐν ὁ λόγος ὁ περί ὁ πρωτοτόκος πᾶς ὁ κτίσις διαλαμβάνω . ὁ δέ παρά οὗτος νῦν διά κακουργία προσφωνέω ὁ λόγος , προσήκω μή παρατρέχω ἀνεξετάζω . ὁ γάρ ἐκκλησιαστικός δόγμα εἷς , ἐν πατήρ τε καί υἱός καί πνεῦμα ἅγιος , δύναμις τε καί ἀγαθότης καί οὐσία καί δόξα , καί πᾶς ὁ τοιοῦτος χράω , πλήν ὁ κατά ὁ ὑπόστασις διαφορά , οὗτος ὅταν μέν βούλομαι κοινοποιέω · πρός ὁ κτίσις ὁ Μονογενώ ὁ οὐσία , πρωτότοκος αὐτός λέγω πᾶς ὁ κτίσις , κατά ὁ προαιώνιος ὕπαρξις , ἀδελφή ὁ κύριος πᾶς ὁ ἐν ὁ κτίζω νοέω διά ὁ φωνή οὗτος εἰμί ἀποφαίνω . ὁ γάρ πρωτότοκος , οὖον ὁ ἑτερογενής , ἀλλά ὁ ὁμογενής πάντως εἰμί πρωτότοκος . ὅταν δέ ὁ πρός ὁ υἱός συνάφεια αποσχίζω ὁ πνεῦμα , Μονογενής αὐτός λέγω , μή ἔχω ἀδελφός ὁμογενής , οὐ ἵνα ἄνευ ἀδελφός αὐτός νοέω , ἀλλά ἵνα διά οὗτος κατασκευάζω περί ὁ πνεῦμα ὁ κατά ὁ οὐσία ἀλλότριος . ὁ μέν γάρ μή λέγω ἀδελφός ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , παρά ὁ γραφή μανθάνω · ὁ δέ μή δήω ὁμογενής ὁ υἱός λέγω ὁ πνεῦμα , αὐδάω ἐκ ὁ θεῖον ἀποδείκνυμι λόγος . εἰμί γάρ ὁ ζωοποιός δύναμις ἐν πατήρ καί υἱός , ἀποδείκνυμι καί ἐν πνεῦμα ἅγιος , κατά ὁ ὁ Εὐαγγέλιος φωνή . εἰμί ὁ ἄφθαρτος τε καί ἄτρεπτος καί ὁ ἄκακος πάντως ἀνεπίδεικτος , εἰμί ὁ ἀγαθός τε καί εὐθύς καί ὁ