gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0481.1
A τὸν οὐρανὸν ἀνατείνεται , τῇ πολυπραγμοσύνῃ τῶν ἀοράτων καὶ πρὸς τὰ ὀλιχὰ πάθη κατοικίζειν τῷ βάρει τοῦ σώματος καθελκομένη , θυμὸν τε καὶ φόβον , λύπην τε καὶ ἡδονήν , ἔλεον καὶ ἀπηθείαν , ἐλπίδα καὶ μνήμην , δειλίαν καὶ θράσος , φιλίαν καὶ μῖσος , καὶ πάντα τὰ κατὰ τὸ ἐναντίον ταῖς δυνάμεσι τῆς ψυχῆς ἐνεργούμενα ; Τίς ἄρα κατανοήσας οὐχ ἐλογίσατο μὴ τινα δήμω ψυχῶν ἐν ἑαυτῷ συγκεκροτημένων ἔχει , πᾶμπαν τῶν εἰρημένων ἑκάστου πρὸς τὰ λοιπὰ διαφέροντος ; Καὶ καθὸ ἂν ἐπικρατῇ τὴν κατὰ πάντων ἔχοντος δυναστείαν , ὡς καὶ αὐτὸ τὸ λογιστικὸν ταῖς ἐπικρατήσει τῶν τοιούτων γινομένων ὑποπίπτειν καὶ ὑποτάσσεσθαι · καὶ τὴν παρ’ ἑαυτοῦ συνεργίαν πρὸς τὰς τοιαύτας ὁμᾶς οἷον δεσπότη τινὶ τυραννικῶς συνεισφέρειν ; Τὸ οὖν πολυμερὲς καὶ πολυειδὲς τοῦτο τῶν κατὰ ψυχὴν νοουμένων , τίς ὁ διδάξας ἡμᾶς ἐκ τῆς θεοπνεύστου Γραφῆς λόγος ; Ἰδέστερον ἐν τῇ ἐκτίν ἐξ ἀπάντων συγκεκροτημένον ; Καὶ τίς ἡ τῶν ἐναντίων πρὸς ἀλλήλα χράσις καὶ σύμπνοια , ὡς ἐν πράγμα τὰ πολλά γενέσθαι ; Ἄλλ’ ἑκάστον τούτων κατ’ ἰδίαν νοούμενον οἷον ἐν πολυχύτῳ τινὶ ἀγγείῳ τῇ ψυχῇ κατακλείεται ; Καὶ πῶς οὐχ ἄλλ’ πᾶντων ὡς ἐγκαμμένων τὴν αἴσθησιν ἔχομεν , θαρρόντες δὴ καὶ δειλιώμενοι , μισοῦντες τε καὶ αὐτὸν καὶ ἡδόμενοι , καὶ τῶν ἄλλων πάντων συγκεχυμένην καὶ ἀναμεμιγμένην ἔνδον τὴν κίνησιν ἔχοντες · ἀλλ’ ἀνὰ μέρος αὐτῶν τὴν δυναστείαν ἐπιγινώσκομεν , ὅταν ἐπικρατῇ τι τούτων ἡσυχάζοντων τῶν ἄλλων ; Τίς δὲ διὰς καὶ ἡ σύνθεσις καὶ ἡ διάθεσις αὕτη , καὶ πολυκένος ἐν ἡμῖν εὐρυχωρία , ὥστε ἑκάστῳ τὴν ἰδίαν χῶραν ἀποταχθῆναι , οἷον τισὶ μέσοις καὶ διατετλημένοις καλουμένοις πρὸς τὴν ἐπιμιξίαν τοῦ γείτονος ; Αὐτὸ δὲ τοῦτο , εἰ κατ’ οὐσίαν ὑφίσταται ὁ θυμός , ἢ ὁ φόβος , ἢ καὶ τὰ λοιπὰ τῶν εἰρημένων , ἢ τινες ἀνυπόστατοι κινήσεις τυγχάνουσιν , τίς ὁ διερμηνεύσας λόγος ; Εἰ μὲν γὰρ ὑφίστασιν , οὐ μία ψυχή , καθὼς εἴρηται , ἀλλὰ τι συγκρότημα ψυχῶν ἐν ἡμῖν περιλαμβάνεται , ἑκάστου τούτων εἰς ἰδιάζουσαν καὶ περιγεγραμμένην ψυχὴν ἀποκεκριμένου . Εἰ δὲ τινὰ κίνησιν ἀνυπόστατον οἴεσθαι χρὴ ταῦτα εἶναι , πῶς κατακράτει καὶ δυναστεύει ἡμῶν τὸ ἀνύπαρκτον , καθάπερ ἐκ τυραννίδος ἡμᾶς δουλουσμένου , ὅτιπερ ἂν τούτων κατακρατήσῃ τύχῃ ; Καὶ εἰ νοητὸν τί ἐστιν ἡ ψυχή , πῶς ἐν τῷ νοητῷ θεωρεῖται τὸ πολυμερὲς τε καὶ σύνθετον , ἰδίως τῆς τοιαύτης ἐννοίας παρὰ τὰς σωματικὰς ταύτας ποιότητας θεωρουμένης ; Ἡ δὲ αὐξητικὴ δύναμις τῆς ψυχῆς , ἢ τε ὀρεκτική , καὶ θρεπτική , καὶ ἀλλοιωτική , καὶ τὸ πάντα μὲν τὰ τοῦ σώματος τρέφεσθαι , μὴ διὰ πάντων δὲ διέχειν τὴν αἴσθησιν · ἀλλ’ ἐπίσης τοῖς ἀψύχοις ἔνια τῶν ἐν ἡμῖν ἀμοιρεῖν τῆς αἰσθήσεως , ὅσπερ καὶ χόνδρων , ὀνύχων τε καὶ τριχῶν , καὶ τρεφομένων καὶ οὐχ αἰσθανομένων .
Lemmas: A ὁ οὐρανός ἀνατείνω , ὁ πολυπραγμοσύνη ὁ ἀόρατος καί πρός ὁ ὀλιχὰ πάθος κατοικίζω ὁ βάρος ὁ σῶμα καθέλκω , θυμός τε καί φόβος , λύπη τε καί ἡδονή , ἔλεος καί ἀπείθεια , ἐλπίς καί μνήμη , δειλία καί θράσος , φίλιος καί μῖσος , καί πᾶς ὁ κατά ὁ ἐναντίος ὁ δύναμις ὁ Ψυχή ἐνεργέω ; Τῖς ἄρα κατανοέω οὐ λογίζομαι μή τις δῆμος Ψυχή ἐν ἑαυτοῦ συγκροτέω ἔχω , πάμπαν ὁ εἴρω ἕκαστος πρός ὁ λοιπάς διαφέρω ; καί καθό εἄν ἐπικρατέω ὁ κατά πᾶς ἔχω δυναστεία , ὡς καί αὐτός ὁ λογιστικός ὁ ἐπικρατέω ὁ τοιοῦτος γίγνομαι ὑποπίπτω καί ὑποτάσσω · καί ὁ παρά ἑαυτοῦ συνεργία πρός ὁ τοιοῦτος ὁμάς οἷος δεσπότης τις τυραννικός συνεισφέρω ; ὁ οὖν πολυμερής καί πολυειδής οὗτος ὁ κατά ψυχή νοέω , τίς ὁ διδάσκω ἐγώ ἐκ ὁ θεόπνευστος γραφή λόγος ; Ἰδέστερον ἐν ὁ ἐπίτεξ ἐκ ἀπαντάω συγκροτέω ; καί τίς ὁ ὁ ἐναντίος πρός ἀλλήλων χράσις καί σύμπνοια , ὡς ἐν πράγμα ὁ πολύς γίγνομαι ; ἄλλος ἕκαστος οὗτος κατά ἴδιος νοέω οἷος ἐν πολύχυτος τις ἀγγεῖον ὁ Ψυχή κατακλείω ; καί πῶς οὐ ἄλλος πᾶς ὡς ἐγκάπτω ὁ αἴσθησις ἔχω , θαρσέω δή καί δειλιάω , μισέω τε καί αὐτός καί ἥδομαι , καί ὁ ἄλλος πᾶς συγχέω καί ἀναμίσγω ἔνδον ὁ κίνησις ἔχω · ἀλλά ἀνά μέρος αὐτός ὁ δυναστεία ἐπιγιγνώσκω , ὅταν ἐπικρατέω τίς οὗτος ἡσυχάζω ὁ ἄλλος ; Τῖς δέ Διᾶς καί ὁ σύνθεσις καί ὁ διάθεσις οὗτος , καί πολύκενος ἐν ἐγώ εὐρυχωρία , ὥστε ἕκαστος ὁ ἴδιος χώρα ἀποτάσσω , οἷος τις μέσος καί διατελέω καλέω πρός ὁ ἐπιμιξία ὁ γείτων ; αὐτός δέ οὗτος , εἰμί κατά οὐσία ὑφίστημι ὁ θυμός , ἢ ὁ φόβος , ἢ καί ὁ λοιπάς ὁ εἴρω , ἢ τις ἀνυπόστατος κινέω τυγχάνω , τίς ὁ διερμηνεύω λόγος ; εἰμί μέν γάρ ὑφίστημι , οὖον εἷς ψυχή , καθώς εἴρω , ἀλλά τίς συγκρότημα Ψυχή ἐν ἐγώ περιλαμβάνω , ἕκαστος οὗτος εἰς ἰδιάζω καί περιγράφω ψυχή ἀποκρίνω . εἰμί δέ τις κίνησις ἀνυπόστατος οἴομαι χρή οὗτος εἰμί , πῶς κατακρατέω καί δυναστεύω ἐγώ ὁ ἀνύπαρκτος , καθάπερ ἐκ τυραννίς ἐγώ δουλόω , ὅτιπερ εἄν οὗτος κατακρατέω τυγχάνω ; καί εἰμί νοητός τίς εἰμί ὁ ψυχή , πῶς ἐν ὁ νοητός θεωρέω ὁ πολυμερής τε καί συντίθημι , ἰδίως ὁ τοιοῦτος ἔννοια παρά ὁ σωματικός οὗτος ποιότης θεωρέω ; ὁ δέ αὐξητικός δύναμις ὁ Ψυχή , ἢ τε ὀρεκτικός , καί θρεπτικός , καί ἀλλοιωτικός , καί ὁ πᾶς μέν ὁ ὁ σῶμα τρέφω , μή διά πᾶς δέ διαχέω ὁ αἴσθησις · ἀλλά ἐπίσης ὁ ἄψυχος ἔνιοι ὁ ἐν ἐγώ ἀμοιρέω ὁ αἴσθησις , ὅσπερ καί χόνδρος , ὄνυξ τε καί θρίξ , καί τρέφω καί οὐ αἰσθάνομαι .