gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0543.2
Τὰ μὲν δὴ παρ' ἡμῶν ταῦτα , τὰ δὲ παρὰ τοῦ πολεμοῦντος ἡμῖν κατ' αὐτὴν τὴν τῆς λέξεως σύμφρασιν , τοιαῦτά ἐστιν , ὡς μηδενὶ τῶν ἐκ τῶν λογισμῶν συμμαχίαν ἔχειν , ἀλλοκότως αὐτοῦ τὰς τοιαύτας στομωθῆσεις καὶ ἀδιανοήτους φωνὰς ἐν χώλῃ καὶ περιόδων σχήματι πρὸς τὸ συμβάν ἀποπτιῶντος . Ὁ δὲ σκοπὸς τῶν λεγομένων οὗτός ἐστι · τὸ μηδὲν εἶναι τῶν ποικιλῶν ὀνομάτων κατὰ τὰς ἐμφάσεις διαφέρειν , τῷ τι τῶν οὐ προσόντων δοκεῖν ἡμῖν . Τὸν γὰρ ἀληθῆ , φησί , λόγον ἐκ τῶν ὑποκειμένων καὶ δηλουμένων πραγμάτων λαμβανόντων τὴν ἐπίκρισιν , καὶ τῶν ἑτέρων ἑτέροις ἀφ' ἑαυτῶν συναρμοζομένων , ὥσπερ αὐ καὶ αὐτῶν τοῖς αὐτοῖς , ἐξ ἀνάγκης δεῖ δυοῖν εἶναι ἑκάτερον , ἢ καὶ τὸ πρᾶγμα τὸ δηλούμενον πάντως ἕτερον , ἢ μηδὲ τὸν δηλοῦντα λόγον , ἕτερον . Ταῦτα καὶ πολλὰ ἐπὶ τούτοις ἄλλα τοιαῦτα πρὸς τὸν προτεθέντος αὐτῷ σκοποῦ κατασκευὴν διεξέρχεται , ἐκβαλὼν τοῦ λόγου σχέσεις τινὰς , καὶ παραθέσεις , καὶ εἶδος , καὶ μέτρον , καὶ μέρος , καὶ χρόνον , καὶ τόπον , ὡς διὰ τῶς τούτων ὑπεξαιρέσεως τῆς οὐσίας ἐνδεικτικὴν τὴν ἀγεννησίαν γενέσθαι . Ἡ δὲ κατασκευὴ τούτων ἔχει τὸν τρόπον · λέξω δὲ τῇ ἐμαυτοῦ λέξει τὸ νόημα · Οὐχ ἄλλο τι , φησίν , ἢ ζωὴ παρὰ τὴν οὐσίαν ἐστίν , ὡς ἂν μὴ τὴς σύνθεσις περὶ τὴν ἀπλῆν νοοῖτο φύσιν , πρὸς τὸ μετέχον καὶ μετεχόμενον τῆς ἑνοίας μεριζομένης . Ἄλλ' αὐτό , φησίν , ὅπερ ἐστὶν ἢ ζωὴ , οὐσία ἐστὶ , καλῶς τὰ τοιαῦτα φιλοσοφοῦν . Οὐ γὰρ ἂν τις ἀντείποι τῶν νοῦν ἔχοντων , μὴ ταῦτα οὕτως ἔχειν . Ἄλλὰ πῶς τὸν λόγον ἐπὶ τὸν σκοπὸν συνετέτρανεν , εἰ τὸ ἄναρχον σημαίνοντες , φησί , τὴν ζωὴν ἐσημήναμεν , ταύτην δὲ τὴν ζωὴν οὐσίαν λέγειν ὁ τῆς ἀληθείας ἀναγκάζει λόγος , αὕτης εἶναι τῆς θείας οὐσίας , φησί , σημαντικὸν τὸ ἀγέννητον ; Ἡμεῖς δὲ τὸ μὴ μὴ γεγεννηθῆναι παρ' ἑτέρου τὴν θείαν ζωὴν , ὅπερ σημαίνει ἢ τοῦ ἀνάρχου διάνοια , καὶ αὐτοὶ συντιθέμεθα . Αὐτὸ δὲ τὸ διὰ τῆς τοῦ μὴ γεγεννησθαι λέξεως σημαίνονμενον , οὐσίαν νομίζειν , μόνων τῶν ἐκ μανίας παραφερομένων οἴομεθα . Τίς γὰρ οὕτως ἐξέστηκεν , ὡς ὁρισμὸν οὐσίας τὴν μὴ γέννησιν ἀποφήνασθαι ; Ὡς γὰρ οἰκείως ἔχει πρὸς τὸ γεγεννημένον ἢ γέννησις , οὕτω δηλαδὴ καὶ τῷ ἀγέννητῳ ἐφαρμοσθήσεται · ἢ μὴ γέννησις . Ὁ οὖν οὐχ ἐστὶ περὶ τὸν Πατέρα τῆς ἀγεννησίας ἐνδεικνυμένη , πῶς ἡμεῖς εἰς οὐσίαν τὴν τοῦ μὴ προσόντος ἐνδείξιν συντιθέμεθα ; Ἄλλ' ἑαυτῷ δούς , τὸ μήτε παρ' ἡμῶν μήτε ἐκ τῆς τῶν τεθέντων ἀκολουθίας αὐτῷ συγχωρούμενον , τὸ σημαντικὸν θείας ζωῆς τὴν ἀγεννησίαν εἶναι τοῦ Θεοῦ , συνεπέφανεν . Ὡς δ' ἂν μάλιστά καταφανὴς ὁ περὶ τὸν τόπον τοῦτον αὐτοῦ γένοιτο λῆρος οὕτω τὸν λόγον διασχοπήσωμεν . Δι' ὧν γὰρ ἐπὶ τοῦ Πατρὸς εἰς τὴν ἀγεννησίαν τὸν τῆς οὐσίας περιήγαγε λόγον , ἐξετάσωμεν , εἰ μὴ κατὰ τὸ ἴσον διὰ τῶν αὐτῶν ἐπιχειρημάτων καὶ τοῦ Υἱοῦ τὴν οὐσίαν , εἰς τὴν ἀγεννησίαν ἀνάξομεν .
Lemmas: ὁ μέν δή παρά ἐγώ οὗτος , ὁ δέ παρά ὁ πολεμέω ἐγώ κατά αὐτός ὁ ὁ λέξις σύμφρασις , τοιοῦτος εἰμί , ὡς μηδείς ὁ ἐκ ὁ λογισμός συμμαχία ἔχω , ἀλλόκοτος αὐτός ὁ τοιοῦτος στομόω καί αδιανόητος φωνή ἐν Χώλη καί περίοδος σχῆμα πρός ὁ συμβαίνω ἀποπτάω . ὁ δέ σκοπός ὁ λέγω οὗτος εἰμί · ὁ μηδείς εἰμί ὁ ποικίλος ὄνομα κατά ὁ ἔμφασις διαφέρω , ὁ τίς ὁ οὖον πρόσειμι δοκέω ἐγώ . ὁ γάρ ἀληθής , φημί , λόγος ἐκ ὁ ὑπόκειμαι καί δηλέομαι πρᾶγμα λαμβάνω ὁ ἐπίκρισις , καί ὁ ἕτερος ἕτερος ἀπό ἑαυτοῦ συναρμόζω , ὥσπερ αὖος καί αὐτός ὁ αὐτός , ἐκ ἀνάγκη δεῖ δύο εἰμί ἑκάτερος , ἢ καί ὁ πρᾶγμα ὁ δηλέομαι πάντως ἕτερος , ἢ μηδέ ὁ δηλόω λόγος , ἕτερος . οὗτος καί πολύς ἐπί οὗτος ἄλλος τοιοῦτος πρός ὁ προτίθημι αὐτός σκοπός κατασκευή διεξέρχομαι , ἐκβάλλω ὁ λόγος σχέσις τις , καί παράθεσις , καί εἶδος , καί μέτρον , καί μέρος , καί χρόνος , καί τόπος , ὡς διά Τῶς οὗτος ὑπεξαίρεσις ὁ οὐσία ἐνδεικτικός ὁ ἀγεννησία γίγνομαι . ὁ δέ κατασκευή οὗτος ἔχω ὁ τρόπος · λέγω δέ ὁ ἐμαυτοῦ λέγω ὁ νόημα · οὐχ ἄλλος τίς , φημί , ἢ ζωή παρά ὁ οὐσία εἰμί , ὡς εἄν μή σής σύνθεσις περί ὁ ἀπολάω νοέω φύσις , πρός ὁ μετέχω καί μετέχω ὁ ενοια μερίζω . ἄλλος αὐτός , φημί , ὅσπερ εἰμί ἢ ζωή , οὐσία εἰμί , καλῶς ὁ τοιοῦτος φιλοσοφέω . οὖον γάρ εἄν τις ἀντιλέγω ὁ νόος ἔχω , μή οὗτος οὕτως ἔχω . ἀλλά πῶς ὁ λόγος ἐπί ὁ σκοπός συντετραίνω , εἰμί ὁ ἄναρχος σημαίνω , φημί , ὁ ζωή σημαίνω , οὗτος δέ ὁ ζωή οὐσία λέγω ὁ ὁ ἀλήθεια ἀναγκάζω λόγος , αὐτός εἰμί ὁ θεῖος οὐσία , φημί , σημαντικός ὁ ἀγέννητος ; ἐγώ δέ ὁ μή μή γεννάω παρά ἕτερος ὁ θεῖος ζωή , ὅσπερ σημαίνω ἢ ὁ ἄναρχος διάνοια , καί αὐτός συντίθημι . αὐτός δέ ὁ διά ὁ ὁ μή γεννάω λέξις σημαίνω , οὐσία νομίζω , μόνος ὁ ἐκ μανία παραφέρω οἴομαι . Τῖς γάρ οὕτως ἐξίστημι , ὡς ὁρισμός οὐσία ὁ μή γέννησις ἀποφαίνω ; ὡς γάρ οἰκεῖος ἔχω πρός ὁ γεννάω ἢ γέννησις , οὗτος δηλαδή καί ὁ ἀγέννητος ἐφαρμόζω · ἢ μή γέννησις . ὁ οὖν οὐ εἰμί περί ὁ πατήρ ὁ ἀγεννησία ἐνδείκνυμι , πῶς ἐγώ εἰς οὐσία ὁ ὁ μή πρόσειμι ἔνδειξις συντίθημι ; ἄλλος ἑαυτοῦ δίδωμι , ὁ μήτε παρά ἐγώ μήτε ἐκ ὁ ὁ τίθημι ἀκολουθία αὐτός συγχωρέω , ὁ σημαντικός θεῖος ζωή ὁ ἀγεννησία εἰμί ὁ Θεός , συμφαίνω . ὡς δέ εἄν μάλα καταφανής ὁ περί ὁ τόπος οὗτος αὐτός γίγνομαι λῆρος οὗτος ὁ λόγος διασχοπήσωμεν . διά ὅς γάρ ἐπί ὁ πατήρ εἰς ὁ ἀγεννησία ὁ ὁ οὐσία περιάγω λόγος , ἐξετάζω , εἰμί μή κατά ὁ ἴσος διά ὁ αὐτός ἐπιχείρημα καί ὁ υἱός ὁ οὐσία , εἰς ὁ ἀγεννησία ἀνάγω .