gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0551.1
Ἔσται ἄρα κατὰ μὲν τὸ ἀνάρχον , ἀγέννητος ὁμοῦ καὶ φθαρτός , κατὰ δὲ τὸ ἀτελεύτητον , ἀφθαρτὸς ὁμοῦ καὶ γεννητός . Τὰς γὰρ ἀχαρίους ἐν τῷ μέσῳ τινὶ περιττῶν παρενθήκας ὡς οὐδὲν πλεῖον εἰς τὸν τοῦ λόγου κατασκευὴν συντελεῖσας παρῆμι . Ἄλλὰ τὴν μὲν διάνοιαν τῶν ἡμετέρων λόγων , ἀφ’ ὧν αὐτὸς οὗτος παρέθετο , παντὶ ῥάδιον ὁμᾶι κατανοῆσαι , ὡς οὐδεμιᾶν ἔχουσαν κοινωνίαν πρὸς τὴν κατασκευασθεῖσαν αὐτῷ καθ’ ἡμῶν κατηγορίαν . Ἄφθαρτον γὰρ καὶ ἀγέννητον τὸν Θεὸν τῶν ὅλων λέγομεν , φησὶν ὁ διδάσκαλος , κατὰ διαφόρους ἐπιβολὰς τοῖς ὀνόμασι τούτοις χρώμενοι . Τὸ γὰρ ὑπερεκπίπτειν αὐτὴν , φησὶ , τῆς τῶν αἰώνων περιγραφῆς · κατὰ πᾶν διάστημα τῆς χρονικῆς παρατάσεως , εἴτε τὸ ἐξ ἀρχῆς , εἴτε τὸ ἐφεξῆς λογιζόμεθα , τὸ καθ’ ἑκάτεραν ἔνοιαν τῆς αἰδίου ζωῆς ἀόριστον τε καὶ ἀπερίγραπτον , τὸ μὲν τῷ τῆς ἀφθαρσίας ὀνόματι , τὸ δὲ τῷ τῆς ἀγεννησίας διασημαιοῦμεν . Οὕτωσι δὲ φησὶ λέγειν ἡμᾶς ὅτι τὸ ἀνάρχον οὐσία ἐστὶ , καὶ ἀτελεύτητον οὐσία πάλιν ἐστίν , ὡς δύο τμήματα οὐσιῶν κατὰ τὸ ἐναντίον λεγόμενα παρ’ ἡμῶν συμβάλλεσθαι . Καὶ οὕτως κατασκευάζει τὸ ἄτοπον , τὰ ἑαυτοῦ τιθείς , καὶ τοῖς ἑαυτοῦ συμπλεκόμενος , καὶ τὰς παρ’ ἑαυτοῦ συντεθείσας διανοίας ἐξωθῶν εἰς τὸ ἄτοπον , κατ’ οὐδὲν δὲ τῶν ἡμετέρων προσάπτεται . Τὸ γὰρ κατὰ τὸ ἀτελεύτητον τῆς ζωῆς μόνον τὸν Θεὸν ἀφθαρτὸν εἶναι , τούτου ἐστὶ , καὶ οὐχ ἡμετέρου . Ὁσαύτως καὶ τὸν ἀφθαρτον , ἀνάρχον μὴ εἶναι , τῆς αὐτῆς ἀγχινολίας τὸ εὑρήμα , τῆς τὸ μὴ προσὸν εἰς τὴν τῆς οὐσίας λόγον καταστασοῦσης . Ἡμεῖς γὰρ οὐδὲν τῶν μὴ προσόντων οὐσίαν εἶναι διορίζομεθα . Οὐ πρόσεστι δὲ τῷ Θεῷ , ὅστε τὸ εἰς φθορὰν τὴν ζωὴν καταλῆξαι , οὔτε τὸ ἀπὸ γεννήσεως τὸ εἶναι ἀρξάσθαι . Ὑπερ διὰ τῶν δύο τούτων ὀνομάτων τῆς τε ἀφθαρσίας καὶ τῆς ἀγεννησίας παρίσταται . Ὁ δὲ τὸν ἴδιον λῆρον τοὺς ἡμετέρους δόγμασιν ἐπιδηρῶν , ταυτὸν σπλητέων διὰ τῆς κατηγορίας τῆς καθ’ ἡμῶν οὐ συνίησιν . Ὁ γὰρ οὐσίαν τὴν ἀγεννησίαν εἶναι διοριζόμενος , εἰς τοσαύτην κατὰ τὸ ἀκόλουθον τὴν ἄτοπιαν ἐκβήσεται , ἣν τοῖς ἡμετέροις δόγμασιν ἐπιφέρει . Ἄλλο γὰρ τῆς ἀρχῆς , καὶ ἄλλο τοῦ τέλους κατὰ τὴν διαστηματικὴν παράστασιν νοουμένων , εἰ μὲν τὴν ἑνὸς τούτων στέρησιν οὐσίαν τις εἶναι δοίη , ἐξ ἡμισείας αὐτοῦ τὴν ζωὴν ὑποστήσει μόνῳ τῷ ἀνάρχῳ ὑφεστῶσαν , πρὸς δὲ τὸ ἀτελεύτητον , οὐκέτι διὰ τῆς φύσεως ἐπεκτεινοῦσαν , εἴπερ φύσις ἡ ἀγεννησία νομιζοιτο . Εἰ δὲ ἀμφότερά τις οὐσίας εἶναι βιάζοιτο , ἀνάγκη , πᾶσα κατὰ τὸν ἀποδοθὲντα τοῦ Εὐνομίου λόγον ἑκάτερον τῶν ὀνομάτων κατὰ τὴν ἐγκεχειμένην ἔμφασιν καὶ ἐν τῷ τῆς οὐσίας λόγῳ τὸ εἶναι ἔχειν , τοσοῦτον ἀπάρχων μόνον , ὅσον ἡ σημασία τῆς προσῃγορίας ἐνδείκνυται · καὶ οὕτως ἰσχυρὸς ὁ τοῦ Εὐνομίου λόγος γενήσεται , ὡς τε τοῦ ἀνάρχου τὸ ἀτελεύτητον ἔχοντος , οὔτε τοῦ ἀτελευτήτου τὸ ἀνάρχον . Ἐπεὶδὴ κατὰ τὸν λόγον αὐτοῦ καὶ οὐσία τῶν εἰρημένων ἐστὶν ἑκάτερον , καὶ ἀμίκτως τὰ δύο ταῖς ἐνοίαις ἔχει προσάλληλα , καὶ οὔτε ἡ ἀρχὴ πρὸς τὸ τέλος τὸν αὐτὸν ἔχει λόγον , οὔτε τὰ ἀναίρετικά τούτων ὀνόματα πρὸς τὰς σημασίας συμφέρεται .
Lemmas: εἰμί ἄρα κατά μέν ὁ ἄναρχος , ἀγέννητος ὁμοῦ καί φθαρτός , κατά δέ ὁ ἀτελεύτητος , ἄφθαρτος ὁμοῦ καί γεννητός . ὁ γάρ Αχάριους ἐν ὁ μέσος τις περισσός παρενθήκη ὡς οὐδείς πλείων εἰς ὁ ὁ λόγος κατασκευή συντελέω παρίημι . ἀλλά ὁ μέν διάνοια ὁ ἡμέτερος λόγος , ἀπό ὅς αὐτός οὗτος παρατίθημι , πᾶς ῥούδιον ὁμός κατανοέω , ὡς οὐδείς ἔχω κοινωνία πρός ὁ κατασκευάζω αὐτός κατά ἐγώ κατηγορία . ἄφθαρτος γάρ καί ἀγέννητος ὁ θεός ὁ ὅλος λέγω , φημί ὁ διδάσκαλος , κατά διάφορος ἐπιβολή ὁ ὄνομα οὗτος χράω . ὁ γάρ ὑπερεκπίπτω αὐτός , φημί , ὁ ὁ αἰών περιγραφή · κατά πᾶς διάστημα ὁ χρονικός παράτασις , εἴτε ὁ ἐκ ἀρχή , εἴτε ὁ ἐφεξῆς λογίζομαι , ὁ κατά ἑκάτερος νοια ὁ ἀΐδιος ζωή ἀόριστος τε καί ἀπερίγραπτος , ὁ μέν ὁ ὁ ἀφθαρσία ὄνομα , ὁ δέ ὁ ὁ ἀγεννησία διασημαίνω . οὕτως δέ φημί λέγω ἐγώ ὅτι ὁ ἄναρχος οὐσία εἰμί , καί ἀτελεύτητος οὐσία πάλιν εἰμί , ὡς δύο τμῆμα οὐσία κατά ὁ ἐναντίος λέγω παρά ἐγώ συμβάλλω . καί οὕτως κατασκευάζω ὁ ἄτοπος , ὁ ἑαυτοῦ τίθημι , καί ὁ ἑαυτοῦ συμπλέκω , καί ὁ παρά ἑαυτοῦ συντίθημι διάνοια ἐξωθέω εἰς ὁ ἄτοπος , κατά οὐδείς δέ ὁ ἡμέτερος προσάπτω . ὁ γάρ κατά ὁ ἀτελεύτητος ὁ ζωή μόνος ὁ θεός ἄφθαρτος εἰμί , οὗτος εἰμί , καί οὐ ἡμέτερος . ὁσάυτος καί ὁ ἄφθαρτος , ἄναρχος μή εἰμί , ὁ αὐτός ἀγχινολίας ὁ εὕρημα , ὁ ὁ μή πρόσειμι1 εἰς ὁ ὁ οὐσία λόγος καθίστημι . ἐγώ γάρ οὐδείς ὁ μή πρόσειμι οὐσία εἰμί διορίζω . οὖον πρόσειμι δέ ὁ Θεός , ὅστε ὁ εἰς φθορά ὁ ζωή καταλήγω , οὔτε ὁ ἀπό γέννησις ὁ εἰμί ἄρχω . ὑπερ διά ὁ δύο οὗτος ὄνομα ὁ τε ἀφθαρσία καί ὁ ἀγεννησία παρίστημι . ὁ δέ ὁ ἴδιος λῆρος ὁ ἡμέτερος δόγμα επιδηρος , τατός σπλητέων διά ὁ κατηγορία ὁ κατά ἐγώ οὖον συνίημι . ὁ γάρ οὐσία ὁ ἀγεννησία εἰμί διορίζω , εἰς τοσοῦτος κατά ὁ ἀκόλουθος ὁ ἀτοπία ἐκβαίνω , ὅς ὁ ἡμέτερος δόγμα ἐπιφέρω . ἄλλος γάρ ὁ ἀρχή , καί ἄλλος ὁ τέλος κατά ὁ διαστηματικός παράστασις νοέω , εἰμί μέν ὁ εἷς οὗτος στέρησις οὐσία τις εἰμί δήω , ἐκ ἥμισυς αὐτός ὁ ζωή ὑφίστημι μόνος ὁ ἄναρχος ὑφίστημι , πρός δέ ὁ ἀτελεύτητος , οὐκέτι διά ὁ φύσις ἐπεκτείνω , εἴπερ φύσις ὁ ἀγεννησία νομίζω . εἰμί δέ ἀμφότερος τις οὐσία εἰμί βιάζομαι , ἀνάγκη , πᾶς κατά ὁ ἀποδίδωμι ὁ Εὐνόμιος λόγος ἑκάτερος ὁ ὄνομα κατά ὁ ἐγχέω ἔμφασις καί ἐν ὁ ὁ οὐσία λόγος ὁ εἰμί ἔχω , τοσοῦτος ἀπάρχων μόνος , ὅσος ὁ σημασία ὁ προσηγορία ἐνδείκνυμι · καί οὕτως ἰσχυρός ὁ ὁ Εὐνόμιος λόγος γίγνομαι , ὡς τε ὁ ἄναρχος ὁ ἀτελεύτητος ἔχω , οὔτε ὁ ἀτελεύτητος ὁ ἄναρχος . ἐπειδή κατά ὁ λόγος αὐτός καί οὐσία ὁ εἴρω εἰμί ἑκάτερος , καί ἄμικτος ὁ δύο ὁ ενοια ἔχω προσάλληλος , καί οὔτε ὁ ἀρχή πρός ὁ τέλος ὁ αὐτός ἔχω λόγος , οὔτε ὁ αναιρετικός οὗτος ὄνομα πρός ὁ σημασία συμφέρω .