gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0476.2
Εἰ οὖν κάτω κτίσις ἡ μέχρι τῶν αἰσθήσεων τῶν ἡμετέρων φθάνουσα , ὑπὲρ τὰ μέτρα τῆς ἀνθρωπίνης ἐστὶ γνώσεως , πῶς ὁ μόνος θελήματι τὸ πᾶν συστησάμενος , ἔνδὸς τῆς ἡμετέρας ἐστὶ καταλήψεως ; Ματαιότης πᾶσα καὶ μανία ψευδής , καθὼς φησιν ὁ Προφήτης , τὸ διεσθάλει δυνατὴν εἶναι τινὶ τῶν ἀληθειῶν περίνοιαν . Οὕτως ἐστὶν ἰδεῖν μικρὰ νήπια διὰ τὴν ἐκ τῆς ἡλικίας ἀγνοίαν παίζοντά τε ὁμοῦ καὶ σπουδάζοντα . Πολλάκις γὰρ ἀκτῖνος ἡλιακῆς διὰ θυρίδος αὐτοῖς εἰσρευθείσης , περιχαρὲς τῇ κάλλει πρὸς τὸ φαινόμενον ἔσται , καὶ φέρειν φιλονεικεῖ διὰ χειρὸς τὴν ἀκτῖνα , καὶ διαμάχεται πρὸς ἄλλα , καὶ περιδρίζεται τοῦ φωτὸς τῇ περιβολῇ τῶν δακτύλων , ὡς εἴπει , τὴν αὐτὴν ἐνδησάμενα · ἀλλὰ διαλυθείσης τῶν δακτύλων τῆς ἐμπλοκῆς , γέλως ποιεῖ τοὺς νηπίους · καὶ χρότον διαρθεῦσα τῶν χειρῶν ἡ τῆς ἀκτῖνος λαβή . Οὕτω καὶ τὰ τῆς ἡμετέρας γενεᾶς παῖδια , καθὼς φησιν ἡ παραβολή , ταῖς ἀγνοίας ἐγκαθήμενα παίζει . Οἱ τὴν δεῖσαν δύναμιν διὰ τῶν τῆς Προνοίας λόγων καὶ τῶν θαυμάτων ταῖς ψυχαῖς ἐλλάμπουσαν βλέποντες , οἷον ἀκτῖνα τινὰ καὶ θερμότητα τῆς ἡλιακῆς ἀπορρέουσαν φύσεως , οὐχὶ θαυμάζουσι τὴν χάριν καὶ προκυννοῦσι τὸν διὰ τοῦτον νοοῦμενον · ἀλλ’ ὑπερβάντες τὸ χωρῆτον τῇ ψυχῇ , ταῖς τῶν σοφισμάτων λαβαῖς τοῦ ἀναφούς περιδράσσονται , καὶ κρατεῖν οἴονται διὰ τῶν συλλογισμῶν ἄπερ εἴονται · διασχόντος δὲ τοῦ λόγου καὶ διαπτύξαντος τὴν τῶν σοφισμάτων πλοχὴν , εὑρίσκεται τοῖς νοῦν ἔχουσι τὸ ἀπειλημμένον οὐδέν · οὕτω μικροπρεπῶς τε καὶ βρεφικῶς τοῖς ἀμηχάνοις ἐρματαιάζοντες , οἷον τινὶ καλῶς παιδικῇ τὴν ἀπερινόητον τοῦ Θεοῦ φύσιν ταῖς ὀλίγαις συλλαβαῖς τῆς ἀγεννησίας ἐναποκλείουσι , καὶ συναγορεύουσι τῇ παρανοίᾳ , καὶ οἴονται τοσοῦτον καὶ τοιοῦτον D εἶναι τὸ Θεῖον , ὡς ἀνθρωπικῷ λογισμῷ δύνασθαι διὰ μιᾶς προσηγρίας ἐμπειριεργεῖσθαι , καὶ ταῖς μὲν τῶν ἀγίων ψυχαῖς ἀχολοῦθες σχηματίζονται · αὐτῶν δὲ ἐκείνων ὑπεραίροντες αὐτοὺς οὐ δεδοίκασι . Ἄ γὰρ οὐδεὶς τῶν μακαρίων ἀνδρῶν εἰρηκὼς ἐπιδείκνυται , ὧν τις καὶ λόγος ἐν ταῖς Θείαις βίβλοις ἀνέγραπτος φέρεται , ταῦτα φησι , καθὼς φησιν ὁ Ἀπόστολος , Μὴ εἰδότες , μεῖζε δὲ λέγουσι καὶ περὶ ὧν διατείνονται , ὅμως αὐτοὶ τε εἰδέναι φασί , καὶ τοῖς ἄλλοις καθηγεῖσθαι τῆς εἰδόσεως , μεγαλαυχούσι . Καὶ διὰ τοῦτο τὸν Μονογενῆ Θεὸν μὴ ἀληθῶς εἶναι ὁ λέγεται κατειληφέναι
Lemmas: εἰμί οὖν κάτω κτίσις ὁ μέχρι ὁ αἴσθησις ὁ ἡμέτερος φθάνω , ὑπέρ ὁ μέτρον ὁ ἀνθρώπινος εἰμί γνῶσις , πῶς ὁ μόνος θέλημα ὁ πᾶς συνίστημι , ἔνδον ὁ ἡμέτερος εἰμί κατάληψις ; Ματαιότης πᾶς καί μανία ψευδής , καθώς φημί ὁ Προφήτης , ὁ διεσθάλει δυνατός εἰμί τις ὁ ἀλήθεια περίνοια . οὕτως εἰμί ὁράω μικρός νήπιος διά ὁ ἐκ ὁ ἡλικία ἄγνοια παίζω τε ὁμοῦ καί σπουδάζω . πολλάκις γάρ ἀκτίς ἡλιακός διά θυρίς αὐτός εἰσρέω , περιχαρής ὁ κάλλος πρός ὁ φαίνω εἰμί , καί φέρω φιλονεικέω διά χείρ ὁ ἀκτίς , καί διαμάχομαι πρός ἄλλος , καί περιτρίζω ὁ φάος ὁ περιβολή ὁ δάκτυλος , ὡς εἶπον , ὁ αὐτός ἐνδέω · ἀλλά διαλύω ὁ δάκτυλος ὁ ἐμπλοκή , γέλως ποιέω ὁ νήπιος · καί χράω διαίρω ὁ χείρ ὁ ὁ ἀκτίς λαβή . οὕτως καί ὁ ὁ ἡμέτερος γενεά παιδιά , καθώς φημί ὁ παραβολή , ὁ ἄγνοια ἐγκάθημαι παίζω . ὁ ὁ δείδω δύναμις διά ὁ ὁ Πρόνοια λόγος καί ὁ θαῦμα ὁ Ψυχή ἐλλάμπω βλέπω , οἷος ἀκτίς τις καί θερμότης ὁ ἡλιακός ἀπορρέω φύσις , οὐ θαυμάζω ὁ χάρις καί προκυνέω ὁ διά οὗτος νοέω · ἀλλά ὑπερβαίνω ὁ χωρέω ὁ Ψυχή , ὁ ὁ σόφισμα λαβή ὁ ἀναφής περιτρέχω , καί κρατέω οἴομαι διά ὁ συλλογισμός Ἄπερ εἷμαι · διέχω δέ ὁ λόγος καί διαπτύσσω ὁ ὁ σόφισμα πλοκή , εὑρίσκω ὁ νόος ἔχω ὁ ἀπολαμβάνω οὐδείς · οὗτος μικροπρεπῶς τε καί βρεφικῶς ὁ ἀμήχανος ἐρματαιάζοντες , οἷος τις καλῶς παιδικός ὁ ἀπερινόητος ὁ Θεός φύσις ὁ ὀλίγος συλλαβή ὁ ἀγεννησία ἐναποκλείω , καί συναγορεύω ὁ παράνοια , καί οἴομαι τοσοῦτος καί τοιοῦτος D εἰμί ὁ θεῖον , ὡς ἀνθρωπικός λογισμός δύναμαι διά εἷς προσηγρίας εμπειριεργειεπομαι , καί ὁ μέν ὁ Ἀγίων Ψυχή αχολοκορυς σχηματίζω · αὐτός δέ ἐκεῖνος ὑπεραίρω αὐτός οὖον δείδω . ὅς γάρ οὐδείς ὁ μακάριος ἀνήρ ἐρῶ ἐπιδείκνυμι , ὅς τις καί λόγος ἐν ὁ θεῖος Βίβλος ἀναγράφω φέρω , οὗτος φημί , καθώς φημί ὁ ἀπόστολος , μή οἶδα , μεῖζε δέ λέγω καί περί ὅς διατείνω , ὅμως αὐτός τε οἶδα φημί , καί ὁ ἄλλος καθηγέομαι ὁ ειδοσις , μεγαλαυχέω . καί διά οὗτος ὁ Μονογενεύς θεός μή ἀληθής εἰμί ὁ λέγω καταλαμβάνω