gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0403.1
πάντων τὸ μέτον ἐστὶ μετὰ τῆς διακονίας μυστηρίων Χριστοῦ , καὶ μέγιστον γελοῖον , ἢ ποιητὴν καινῶν τε καὶ ἀλλοκότων δογμάτων . Ἐπεὶ δὲ οὐ μὴν , καθὼς φησιν ὁ Ἀπόστολος , ἀποθανὼν τῷ Θεῷ λαλεῖ , ὁ δὲ ὡς οὐκ ὄντος τοῦ ἀντερούμενος τοιαῦτα προβάλλει , κἂν μὴ τῷ ἴσον ἡ παρ’ ἡμῶν ἀπόκρισις ἔχῃ , ὡς πρὸς τὴν τοῦ μεγάλου Βασιλείου φωνήν , πλὴν ἐν παρόντι ταῦτα πρὸς τὸν ἐρωτῶσαντα φράζομεν , ὅτι Μαρτυρεῖ τὸ ἀληθεύειν ἡμᾶς ἐν οἷς τὸ δόγμα τῆς ἀσεβείας ἐλέγχομεν , ὁ σὸς γίνεται λόγος ὁ ἐπὶ ἀνατροπὴν τῶν ἡμετέρων προφερόμενος λόγων . Οὐτε γὰρ ἄλλο τι τοσοῦτον ἡμεῖς αἰτιώμεθα , ἢ τὸ μηδὲν οἴεσθαι διαφέρειν ἡμᾶς τοῦ κοινοῦ τῆς κτίσεως τὸν Δεσπότην τῆς κτίσεως καὶ τὸ παρ’ ὑμῶν προτεινόμενον κατὰ τοῦ Μονογενοῦς ἡμεῖς αἰτιώμεθα . Εἰ γὰρ ὅπερ ἐπὶ τῆς κτίσεως βλέπεις , τοῦτο δεῖν οἴει ἐφαρμόζειν καὶ τῷ μονογενεῖ Θεῷ , πέρας ἔχει τὸ παρ’ ἡμῶν σπουδαζόμενον · ἀπελήλεκται γὰρ διὰ τῶν σῶν λόγων τὸ ἀτοπον , καὶ πᾶσι γέγονε καταφανές · ὅτι τε ἡμεῖς ἐν ἀληθείᾳ τὸν λόγον εὐθύνομεν , καὶ ὅτι σοι ἡ περὶ τοῦ μονογενοῦς Θεοῦ ὑπόληψις τοιαύτη ἐστίν , οἷα καὶ περὶ τὰ λοιπὰ τῶν κτισμάτων , περὶ οὐ ἡ ἀμφισβήτησις ἦν , οὐ περὶ τοῦ μονογενοῦς Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ , τοῦ δημιουργοῦ πάσης τῆς κτίσεως , εἴτε ἀεὶ ἦν , εἴτε ὑστερὸν τῷ Πατρὶ προσεγένετο . Τί οὖν περὶ τούτου φησιν ἡ τοῦ διδασκάλου φωνή ; Ὅτι τῇ φύσει καλόν , οὐκ εὐσεβὲς ἐστι · μὴ ἄν ἐν τῷ Θεῷ πιστεύειν εἶναι . Μηδὲ γὰρ αἰτίαν ὁρᾷν τινα καθ’ ἣν εἰκὸς ἐστὶ τὸ ἀγαθὸν τῷ ἀγαθῷ μὴ παρεῖναι , μήτε κατὰ δυνάμεως ἔλλειψιν , μήτε κατὰ τὴν τῆς βουλῆς ἀγνοιαν . Τί πρὸς ταῦτα φησιν ὁ τοῖς εἰρημένοις μαχομένος ; Ὅτι ἐὰν τὸν Θεὸν Λόγον ὡς ἐξ ἀίδιου πιστεύεσθαι , καὶ περὶ τῶν δημιουργημάτων τὸ ἴσον δώσεις . Ὡ πῶς οἶδε διακρίνειν τῷ λόγῳ δημιουργημάτων φύσιν καὶ θεῖαν μεγαλειότητα ; πῶς ἐπίσταται περὶ ἑκατέρου τὰ πρότερον , ὅσα τε περὶ τοῦ Θεοῦ , καὶ ὅσα περὶ τῆς κτίσεως εὐσεβῶς ἐστὶν οἴεσθαι ! Εἰ ὁ δημιουργὸς , φησιν , ἀπὸ τοῦ χρόνου τῆς δημιουργίας ἀρκεῖται . Οὐ γὰρ ἄλλω τινὶ τῶν γεγονότων ἀρχὴν ἐστὶ σημειοῦσθαι , μὴ ἐν τῷ ἰδίῳ διαστήματι τοῦ χρόνου τὰς ἀρχὰς καὶ τὰ τέλη τοῖς γινομένοις ὁρίζοντος .
Lemmas: πᾶς ὁ μέτειμι εἰμί μετά ὁ διακονία μυστήριον Χριστός , καί μέγας γελοῖος , ἢ ποιητής καινός τε καί ἀλλόκοτος δόγμα . ἐπεί δέ οὖον μήv , καθώς φημί ὁ ἀπόστολος , ἀποθνήσκω ὁ Θεός λαλέω , ὁ δέ ὡς οὐ εἰμί ὁ ἀντιλέγω τοιοῦτος προβάλλω , κἀν μή ὁ ἴσος ὁ παρά ἐγώ ἀπόκρισις ἔχω , ὡς πρός ὁ ὁ μέγας Βασίλειος φωνή , πλήν ἐν πάρειμι οὗτος πρός ὁ ἐρωτάω φράζω , ὅτι μαρτύρομαι ὁ ἀληθεύω ἐγώ ἐν ὅς ὁ δόγμα ὁ ἀσέβεια ἐλέγχω , ὁ σός γίγνομαι λόγος ὁ ἐπί ἀνατροπή ὁ ἡμέτερος προφέρω λόγος . οὐ γάρ ἄλλος τίς τοσοῦτος ἐγώ αἰτιάομαι , ἢ ὁ μηδείς οἴομαι διαφέρω ἐγώ ὁ κοινός ὁ κτίσις ὁ δεσπότης ὁ κτίσις καί ὁ παρά σύ προτείνω κατά ὁ Μονογενώ ἐγώ αἰτιάομαι . εἰμί γάρ ὅσπερ ἐπί ὁ κτίσις βλέπω , οὗτος δήω οἴομαι ἐφαρμόζω καί ὁ μονογενής Θεός , πέρας ἔχω ὁ παρά ἐγώ σπουδάζω · ἀπέρχομαι γάρ διά ὁ σός λόγος ὁ ἄτοπος , καί πᾶς γίγνομαι καταφανής · ὅτι τε ἐγώ ἐν ἀλήθεια ὁ λόγος εὐθύνω , καί ὅτι σύ ὁ περί ὁ μονογενής Θεός ὑπόληψις τοιοῦτος εἰμί , οἷος καί περί ὁ λοιπάς ὁ κτίσμα , περί οὖον ὁ ἀμφισβήτησις εἰμί , οὖον περί ὁ μονογενής υἱός ὁ Θεός , ὁ δημιουργός πᾶς ὁ κτίσις , εἴτε ἀεί εἰμί , εἴτε ὕστερος ὁ πατήρ προσγίγνομαι . τις οὖν περί οὗτος φημί ὁ ὁ διδάσκαλος φωνή ; ὅτι2 ὁ φύσις καλός , οὐ εὐσεβής εἰμί · μή ἄν ἐν ὁ Θεός πιστεύω εἰμί . μηδέ γάρ αἴτιος ὁράω τις κατά ὅς εἰκός εἰμί ὁ ἀγαθός ὁ ἀγαθός μή πάρειμι , μήτε κατά δύναμις ἔλλειψις , μήτε κατά ὁ ὁ βουλή ἄγνοια . τις πρός οὗτος φημί ὁ ὁ εἴρω μάχομαι ; ὅτι2 ἐάν ὁ θεός Λόγος ὡς ἐκ ἀΐδιος πιστεύω , καί περί ὁ δημιούργημα ὁ ἴσος δίδωμι . εἰμί πῶς οἶδα διακρίνω ὁ λόγος δημιούργημα φύσις καί θεῖος μεγαλειότητα ; πῶς ἐπίσταμαι περί ἑκάτερος ὁ πρότερος , ὅσος τε περί ὁ Θεός , καί ὅσος περί ὁ κτίσις εὐσεβής εἰμί οἴομαι ! εἰμί ὁ δημιουργός , φημί , ἀπό ὁ χρόνος ὁ δημιουργία ἀρκέω . οὖον γάρ ἄλλος τις ὁ γίγνομαι ἀρχή εἰμί σημειόω , μή ἐν ὁ ἴδιος διάστημα ὁ χρόνος ὁ ἀρχή καί ὁ τέλος ὁ γίγνομαι ὁρίζων .