gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0290.2
Ἰδοὺμεν δὲ καὶ ὅσα τούτοις προσέθηκεν · Ἀρτάζων , φησίν , τοὺς ἁγίους . Τοῦτο ἐπὶ τοῦ Πατρὸς τε καὶ τοῦ Υἱοῦ τις λέγων , ἀληθῶς ἐρεῖ . Ἐν οἷς γὰρ ἂν γένηται ὁ Ἅγιος , ἅγιους ποιεῖ , ὡς καὶ ὁ ἀγαθὸς ἀγαθούς ἀπεργάζεται . Ἅγιος δὲ καὶ ἀγαθὸς ὁ Πατὴρ καὶ ὁ Υἱὸς καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , καθὼς ἀποδεδεικται . Μυσταγωγῶν , φησί , τοὺς προσεόντας τῷ μυστηρίῳ . Τοῦτο καλῶς ἔχει λέγειν περὶ Ἀπολλῶν τοῦ τὴν φυτείαν Παύλου ποτίζοντος . Φυτεύει μὲν γὰρ διὰ τῆς καθηγήσεως ὁ Ἀπόστολος , ποτίζει δὲ βαπτίζων τὸν Ἀπολλῶν , διὰ τῆς μυστικῆς ἀναγεννήσεως προσάγων τοὺς παρὰ Παύλου κατηχουμένους τῷ μυστηρίῳ . Οὐχὺν εἰς τὸ ὁμοτίμον ἄγει τῷ Ἀπολλῶν τὸ διὰ τοῦ βαπτίσματος τελειοῦν τοὺς ἀνθρώπους . Διαρέμω , φησίν , πᾶσαν δωρεάν . Τοῦτο καὶ ἡμεῖς συντιθέμεθα . Πᾶν γὰρ , ὅ τι πέρ ἐστιν ἀγαθόν , τῶν τοῦ ἁγίου Πνεύματος δωρεῶν μερὶς ἐστι . Συνεργῶν , φησί , τοῖς πιστοῖς εἰς κατασκόπιν καὶ θεωρίαν τῶν διατεταγμένων . Τῶν δὲ παρὰ τίνος διατεταγμένων μὴ προσθεὶς , ἀμφίβολον τὸν λόγον ἐποίησεν , εἴτε ὀρθῶς , εἴτε καὶ ὡς ἕτερος ἔχει . Ἄλλ' ἡμεῖς τῇ εὐσεβεῖα τὸ εἰρημένον προσέζομεν δι' ὀλίγης προσθῆκης . Ἐπειδὴ γὰρ εἰτε λόγος σοφίας , εἰτε λόγος γνώσεως , εἰτε πίστις , εἰτε ἀντιλήψις , εἰτε κυβέρνησις , εἰτε τι ἕτερον ἐν τοῖς σώζουσιν ἡμᾶς ἀναγέγραπται , ταῦτα πάντα ἐνεργεῖ τὸ ἕν καὶ τὸ αὐτὸ Πνεῦμα , διαιρῶν ἰδίᾳ ἑκάστῳ καθὼς βούλεται · τοῦτο ἐνεκεν οὐκ ἀποβάλλομεν τοῦ Εὐνομίου τὸν λόγον , εἰπόντος συνεργεῖν τὸ Πνεῦμα τοῖς πιστοῖς πρὸς κατασκόπιν καὶ θεωρίαν τῶν παρ' αὐτοῦ διατεταγμένων τοῦ Πνεύματος , διὰ τὸ πάντα ἡμῖν τὰ ἀγαθὰ διδάγματα παρ' αὐτοῦ διατετάχθαι . Ὑπχῶν , φησίν , εὐχόμενοι . Τοῦτο τοῦ ῥήτου τὴν διάνοιαν , μωρὸν ἂν εἴη κατὰ σπουδὴν ἀπελέγχειν , αὐτόθεν πᾶσιν ἐπίσης τοῦ γελοίου τε καὶ ἀνοήτου τῆς λέξεως ταύτῆς προφαινομένου . Τίς γὰρ οὕτω παραφρόνος καὶ τῆς διανοίας ἐξεστηκώς , ὡς ἀναμείνειν παρ' ἡμῶν μαθεῖν , ὅτι οὐκ ἐστι κώδων ἢ πίθος διάκονος τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , οὗν τινὶ πληγῇ τῇ φωνῇ τοῦ εὐχομένου ὑπηχῶν καὶ δυναύμενος ; Ὦθηκὼν , φησί , πρὸς τὸ συμφέρον . Τοῦτο καὶ ὁ Πατὴρ καὶ ὁ Υἱὸς ὁμοίως ποιεῖ . Ὦθηγεῖ γὰρ ὡσεὶ πρόβατον τὸν Ἰωσὴφ , καὶ ὡδήγησεν ὡς πρόβατα τὸν λαὸν αὐτοῦ . Καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον ὁδηγεῖ ἡμᾶς ἐν γῇ εὐθεῖᾳ . Κρατῶν , φησί , πρὸς εὐσέβειαν . Θεοῦ ἔργον ὁ Δαβὶδ λέγει εἶναι τὸ ἐν εὐσεβείᾳ κρατῦνεν τὸν ἄνθρωπον . Κραταίσωμεν , γὰρ μοι καὶ καταστήσῃ μου εἰ σὺ , φησίν ὁ Προφήτης · καὶ Κύριος κραταιῶμα τοῦ λαοῦ αὐτοῦ · καὶ αὐτὸς δώσει δύναμιν καὶ κραταιώσει τῷ λαῷ αὐτοῦ .
Lemmas: ἰδέω δέ καί ὅσος οὗτος προστίθημι · ἀρτάζω , φημί , ὁ ἅγιος . οὗτος ἐπί ὁ πατήρ τε καί ὁ υἱός τις λέγω , ἀληθής εἴρω . ἐν ὅς γάρ εἄν γίγνομαι ὁ Ἅγιος , άγιος ποιέω , ὡς καί ὁ ἀγαθός ἀγαθός ἀπεργάζομαι . Ἅγιος δέ καί ἀγαθός ὁ πατήρ καί ὁ υἱός καί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , καθώς ἀποδείκνυμι . μυσταγωγός , φημί , ὁ προσέρχομαι ὁ μυστήριον . οὗτος καλῶς ἔχω λέγω περί Ἀπολλῶς ὁ ὁ φυτεία Παῦλος ποτίζω . φυτεύω μέν γάρ διά ὁ καθήγησις ὁ ἀπόστολος , ποτίζω δέ βαπτίζω ὁ Ἀπολλῶς , διά ὁ μυστικός ἀναγέννησις προσάγω ὁ παρά Παῦλος κατηχέω ὁ μυστήριον . Οὐχὺν εἰς ὁ ὁμότιμος ἄγω ὁ Ἀπολλῶς ὁ διά ὁ βάπτισμα τελειόω ὁ ἄνθρωπος . Διαρέμω , φημί , πᾶς δωρεά . οὗτος καί ἐγώ συντίθημι . Πᾶν γάρ , ὅς τίς περ εἰμί ἀγαθός , ὁ ὁ ἅγιος πνεῦμα δωρεά μερίς εἰμί . συνεργός , φημί , ὁ πιστός εἰς κατασκοπέω καί θεωρία ὁ διατάσσω . ὁ δέ παρά τίς διατάσσω μή προστίθημι , ἀμφίβολος ὁ λόγος ποιέω , εἴτε ὀρθῶς , εἴτε καί ὡς ἕτερος ἔχω . ἄλλος ἐγώ ὁ εὐσέβεια ὁ εἴρω πρόσειμι διά ὀλίγος προσθήκη . ἐπεί γάρ εἴτε λόγος σοφία , εἴτε λόγος γνῶσις , εἴτε πίστις , εἴτε ἀντίληψις , εἴτε κυβέρνησις , εἴτε τίς ἕτερος ἐν ὁ σῴζω ἐγώ ἀναγράφω , οὗτος πᾶς ἐνεργέω ὁ εἷς καί ὁ αὐτός πνεῦμα , διαιρέω ἴδιος ἕκαστος καθώς βούλομαι · οὗτος ἕνεκα οὐ ἀποβάλλω ὁ Εὐνόμιος ὁ λόγος , εἶπον συνεργέω ὁ πνεῦμα ὁ πιστός πρός κατασκοπέω καί θεωρία ὁ παρά αὐτός διατάσσω ὁ πνεῦμα , διά ὁ πᾶς ἐγώ ὁ ἀγαθός δίδαγμα παρά αὐτός διατάσσω . Ὑπχῶν , φημί , εὔχομαι . οὗτος ὁ Ρήτου ὁ διάνοια , μωρός εἄν εἰμί κατά σπουδή ἀπελέγχω , αὐτόθεν πᾶς ἐπίσης ὁ γελοῖος τε καί ἀνόητος ὁ λέξις οὗτος προφαίνω . Τῖς γάρ οὗτος παράφρων καί ὁ διάνοια ἐξίστημι , ὡς αναμένω παρά ἐγώ μανθάνω , ὅτι οὐ εἰμί κώδων ἢ πίθος διάκονος ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , ἐν τις πλήσσω ὁ φωνή ὁ εὔχομαι ὑπηχέω καί δύναμαι ; Ὦθηκὼν , φημί , πρός ὁ συμφέρω . οὗτος καί ὁ πατήρ καί ὁ υἱός ὁμοίως ποιέω . Ὦθηγεῖ γάρ ὡσεί πρόβατον ὁ Ἰωσήφ , καί ὁδηγέω ὡς πρόβατον ὁ λαός αὐτός . καί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος ὁδηγέω ἐγώ ἐν γῆ εὐθύς . Κράτης , φημί , πρός εὐσέβεια . Θεός ἔργον ὁ Δαυίδ λέγω εἰμί ὁ ἐν εὐσέβεια κρατύνω ὁ ἄνθρωπος . κραταισαω , γάρ ἐγώ καί καθίστημι ἐγώ εἰμί σύ , φημί ὁ Προφήτης · καί Κύριος κραταίωμα ὁ λαός αὐτός · καί αὐτός δίδωμι δύναμις καί κραταίωσις ὁ λαός αὐτός .