gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0175.1
A τῶν καλῶν , τὸ πλεῖον , καὶ τὸ ἔλαττον λέγειν ἐν τῇ κατ’ ἀρετὴν ὑπερέχοντι , χώραν ἔχει . Ἡ δὲ ἀκτίστος φύσις τῆς μὲν τοιαύτης διαφορᾶς πέρθεσθεν ἄπεστιν , ὅτι οὐκ ἐπίκτητον ἔχουσα τὸ ἀγαθόν , οὐδὲ κατὰ μετοχὴν ὑπερχειμένου τινὸς καλοῦ τὸ καλὸν ἐν ἑαυτῇ δεχομένη · ἀλλ’ αὐτὸ διὰ τὴν ἑαυτῆς φύσιν καὶ ἀγαθὸν ὡσα , καὶ ἀγαθὸν νοουμένη , καὶ ἀγαθῶ πηγὴ , ἀπλῆ τε , καὶ μονοειδὴς , καὶ ἀσύνθετος , ὡς τῶν μαχομένων ἡμῖν μαρτυρουμένων . Διαφορὰν δὲ πρὸς ἑαυτὴν ἔχει τῇ μεγαλείῳ τῆς φύσεως πρέπουσαν , οὐ πρὸς τὸ μείζον καὶ ἔλαττον θεωρουμένην , ὡς ὁ Εὐνόμιος οἴεται , ὁ γὰρ τὴν περὶ τοῦ ἀγαθοῦ ἔνοιαν ἐλαττόντα ἐν τινὶ τῶν ἐν τῇ ἀγίᾳ Τριάδι πεπιστευμένων , μεμίζηται τι τῆς ἐναντίας ἔξεως τῷ κατὰ τὸ ἀγαθὸν ὑστερουμένῳ πάντως παρασκευάσει · ὅπερ οὔτε ἐπὶ τοῦ Μονογενοῦς , οὔτε ἐπὶ τοῦ ἁγίου Πνεύματος εὑρεθῆς ἐστὶ λογίζεσθαι · ἀλλ’ ἐν ἀκρᾷ τῇ τελειότητι , καὶ ἐν ἀκαταλήπτῳ τῇ ὑπεροχῇ θεωρουμένη τοῖς ὑπάρχουσιν ἑκάστῃ τῶν ὑποστάσεων ἰδιώμασιν , ἀσύγχυτον , καὶ διακεκριμένην τὴν διαφορὰν ἔχει . Ἐν μὲν τῇ κατὰ τὴν ἀκτίστον κοινωνίᾳ , τὸ ἀπαράλλακτον ἔχουσα , ἐν δὲ τοῖς ἐξαιρέτοις τῶν ἰδιωμάτων ἑκάστου τὸ ἀκοινωνῆτον . Ἡ γὰρ ἐπιθεωρουμένη ἑκάστῃ τῶν ὑποστάσεων ἰδιότης , τρανῶς καὶ καθαρῶς τὸ ἕτερον ἀπὸ τοῦ ἑτέρου διέστησιν · ὅσον ὁ Πατὴρ ἀκτίστος εἶναι ὁμολογεῖται , καὶ ἀγέννητος · οὔτε γὰρ γεγέννηται , οὔτε ἐκτίσται . Τοῦτο οὖν τὸ ἀκτίστον , κοινὸν αὐτῷ πρὸς τὸν Υἱὸν ἐστὶ καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον · ἀλλὰ καὶ ἀγέννητος καὶ Πατὴρ · τοῦτο ἴδιόν τι καὶ ἀκοινωνῆτον , ὅπερ ἐν οὐδενὶ τῶν ὑπολοίπων καταλαμβάνεται · ὁ δὲ Υἱὸς κατὰ τὸ ἀκτίστον τῷ Πατρὶ , καὶ τῷ Πνεύματι συναντόμενος , ἐν τῷ Υἱὸς , καὶ Μονογενὴς εἶναι τε καὶ ὀνομάζεσθαι , τὸ ἴδιζον ἔχει , ὅπερ οὔτε ἐπὶ πάντων Θεοῦ , οὔτε τοῦ ἁγίου Πνεύματός ἐστι . Τὸ δὲ Πνεῦμα τὸ ἅγιον ἐν τῷ ἀκτίστῳ τῆς φύσεως τὴν κοινωνίαν ἔχον πρὸς Υἱὸν , καὶ Πατέρα , τοῖς ἰδίοις πάλιν γνωρίσμασιν ἀπ’ αὐτῶν διακρίνεται . Γνώρισμα γὰρ αὐτοῦ , καὶ σημειοῦ ἐστιν ἰδιαίτατον , τὸ μηδὲν ἔχειν εἶναι , ἄπερ ἴδιως τῷ Πατρὶ , καὶ τῷ Υἱῷ ὁ λόγος ἐνεδύσατο . Τὸ γὰρ μὴτε ἀγεννητὸς εἶναι μὴτε μονογενὴς , εἶναι δὲ ὅμως , τὴν ἐξαιρετὸν αὐτοῦ ἰδιότητα πρὸς τὰ εἰρημένα παρίστησιν . Τῷ γὰρ Πατρὶ κατὰ τὸ ἀκτίστον συναντόμενον , πάλιν ἀπ’ αὐτοῦ τῷ μὴ Πατὴρ εἶναι , καθάπερ οὗτός ἐστι , διαχωρίζεται · τῇ πρὸς τὸν Υἱὸν κατὰ τὸ ἀκτίστον συναφείᾳ , καὶ ἐν τῷ τὴν αἰτίαν τῆς ὑπάρξεως ἐκ τοῦ Θεοῦ τῶν ὅλων ἔχειν ἐνούμενον , ἀφίσταται · πάλιν ἐν τῷ ἰδιάζοντι · ἐν τῷ μὴτε μονογενὲς ἐκ τοῦ Πατρὸς ὑποστῆναι , καὶ ἐν τῷ δι’ αὐτοῦ τοῦ Υἱοῦ πεσφηνάμεναι · πάλιν δὲ τῆς κτίσεως διὰ τοῦ Μονογενοῦς ὑποστάσεως , ὡς δὲ μὴ κοινωνεῖν τινα πρὸς ταύτην ἔχει νομισθῆ τὸ Πνεῦμα ἐκ τοῦ διὰ τοῦ Υἱοῦ πεσφηνάμεν ἐν τῷ ἀτρέπτῳ , καὶ ἀναλλοιώτῳ , καὶ ἀπροσδεεῖ τῆς ἐκτὸς μὲν ἀγαθότητος , διακρίνεται τὸ Πνεῦμα ἀπὸ τῆς κτίσεως . Τὸ γὰρ ἀπρεπτον ἡ κτίσις ἐν τῇ φύσει οὐκ
Lemmas: A ὁ καλός , ὁ πλείων , καί ὁ μικρός λέγω ἐν ὁ κατά ἀρετή ὑπερέχω , χώρα ἔχω . ὁ δέ ἄκτιστος φύσις ὁ μέν τοιοῦτος διαφορά πέρθω ἄπειμι , ὅτι οὐ Ἐπίκτητος ἔχω ὁ ἀγαθός , οὐδέ κατά μετοχή υπερχειμενω τις καλός ὁ καλός ἐν ἑαυτοῦ δέχομαι · ἀλλά αὐτός διά ὁ ἑαυτοῦ φύσις καί ἀγαθός ὠθέω , καί ἀγαθός νοέω , καί ἀγαθόω πηγή , ἀπλῆ τε , καί μονοειδής , καί ἀσύνθετος , ὡς ὁ μάχομαι ἐγώ μαρτυρέω . διαφορά δέ πρός ἑαυτοῦ ἔχω ὁ μεγαλεῖος ὁ φύσις πρέπω , οὖον πρός ὁ μείζων καί μικρός θεωρέω , ὡς ὁ Εὐνόμιος οἴομαι , ὁ γάρ ὁ περί ὁ ἀγαθός νοια ἐλασσόω ἐν τις ὁ ἐν ὁ ἅγιος Τριάς πιστεύω , μεμιζεω τίς ὁ ἐναντίος ἕξις ὁ κατά ὁ ἀγαθός ὑστερέω πάντως παρασκευάζω · ὅσπερ οὔτε ἐπί ὁ Μονογενώ , οὔτε ἐπί ὁ ἅγιος πνεῦμα εὑρίσκω εἰμί λογίζομαι · ἀλλά ἐν Ακράς ὁ τελειότης , καί ἐν ἀκατάληπτος ὁ ὑπεροχή θεωρέω ὁ ὑπάρχω ἕκαστος ὁ ὑπόστασις ἰδίωμα , ἀσύγχυτος , καί διακρίνω ὁ διαφορά ἔχω . ἐν μέν ὁ κατά ὁ ἄκτιστος κοινωνία , ὁ ἀπαράλλακτος ἔχω , ἐν δέ ὁ ἐξαίρετος ὁ ἰδίωμα ἕκαστος ὁ ἀκοινώνητος . ὁ γάρ ἐπιθεωρέω ἕκαστος ὁ ὑπόστασις ἰδιότης , τρανής καί καθαρός ὁ ἕτερος ἀπό ὁ ἕτερος διίστημι · ὅσος ὁ πατήρ ἄκτιστος εἰμί ὁμολογέω , καί ἀγέννητος · οὔτε γάρ γεννάω , οὔτε κτίζω . οὗτος οὖν ὁ ἄκτιστος , κοινός αὐτός πρός ὁ υἱός εἰμί καί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος · ἀλλά καί ἀγέννητος καί πατήρ · οὗτος ἴδιος τίς καί ἀκοινώνητος , ὅσπερ ἐν οὐδείς ὁ ὑπόλοιπος καταλαμβάνω · ὁ δέ υἱός κατά ὁ ἄκτιστος ὁ πατήρ , καί ὁ πνεῦμα συνάντομαι , ἐν ὁ υἱός , καί Μονογενής εἰμί τε καί ὀνομάζω , ὁ ὁρίζω ἔχω , ὅσπερ οὔτε ἐπί πᾶς Θεός , οὔτε ὁ ἅγιος πνεῦμα εἰμί . ὁ δέ πνεῦμα ὁ ἅγιος ἐν ὁ ἄκτιστος ὁ φύσις ὁ κοινωνία ἔχω πρός υἱός , καί πατήρ , ὁ ἴδιος πάλιν γνώρισμα ἀπό αὐτός διακρίνω . γνώρισμα γάρ αὐτός , καί σημειόω εἰμί ἴδιος , ὁ μηδείς ἔχω εἰμί , Ἄπερ ἰδίως ὁ πατήρ , καί ὁ υἱός ὁ λόγος ἐνδύω . ὁ γάρ μήτε αγέννητος εἰμί μήτε μονογενής , εἰμί δέ ὅμως , ὁ ἐξαιρετός αὐτός ἰδιότης πρός ὁ εἴρω παρίστημι . ὁ γάρ πατήρ κατά ὁ ἄκτιστος συναντάω , πάλιν ἀπό αὐτός ὁ μή πατήρ εἰμί , καθάπερ οὗτος εἰμί , διαχωρίζω · ὁ πρός ὁ υἱός κατά ὁ ἄκτιστος συνάφεια , καί ἐν ὁ ὁ αἴτιος ὁ ὕπαρξις ἐκ ὁ Θεός ὁ ὅλος ἔχω ἑνόω , ἀφίστημι · πάλιν ἐν ὁ ἰδιάζω · ἐν ὁ μήτε μονογενής ἐκ ὁ πατήρ ὑφίστημι , καί ἐν ὁ διά αὐτός ὁ υἱός φαίνω · πάλιν δέ ὁ κτίσις διά ὁ Μονογενώ ὑπόστασις , ὡς δέ μή κοινωνέω τις πρός οὗτος ἔχω νομίζω ὁ πνεῦμα ἐκ ὁ διά ὁ υἱός φαίνω ἐν ὁ ἄτρεπτος , καί ἀναλλοίωτος , καί ἀπροσδεής ὁ ἐκτός μέν ἀγαθότης , διακρίνω ὁ πνεῦμα ἀπό ὁ κτίσις . ὁ γάρ ἀπρεπτον ὁ κτίσις ἐν ὁ φύσις οὐ