gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0312.1
εἰς τοῦτον ἔλθοι τὸν λόγον , ὅτι ὥσπερ ἄνθρωπος ἀποθάμενος τὰ ἔργα τοῦ σκότους , διὰ τῆς εὐσχήμονος ζωῆς φωτὸς γίνεται τέκνον · οὕτω καὶ ὁ μονογενὴς Θεός , ἐκ μεταβολῆς ἐκ τοῦ χειρόνος ἀντιλαμβάνει τὸ προτιμότερον . " Ἄνθρωπος γὰρ τις ὤν , υἱὸς Θεοῦ γίνεται , διὰ τῆς pneumatikῆς γεννήσεως Χριστῷ συνἀπτεόμενος · ὁ δὲ τὸν ἄνθρωπον δι' αὑτοῦ Θεοῦ υἱὸν ποιῶν , αὐτὸς ἄλλου υἱοῦ τοῦ χαριζομένου αὐτῷ τὴν υἱοθεσίαν οὐκ ἐπίδεικται , ἀλλ' ὅπερ ἐστὶ κατὰ φύσιν καὶ ὀνομάζεται . " Ἄνθρωπος μὲν αὐτὸς ἑαυτὸν ἀμείβει , τοῦ παλαιοῦ τὸν νέον ἀνταλλάσσόμενος . Θεὸς δέ , εἰς τί ἀλλαγῆσεται , ὥστε ὁ μὴ ἔχει προσκτήσασθαι ; " Ἄνθρωπος μὲν ἑαυτὸν ἀπεκδυσάμενος , τὴν θεϊαν ἐπενδύεται φύσιν . Ὁ δὲ ἀει ὡσαύτως ἔχων , τί ἀποτίθεσι , τί περιβάλλεται ; " Ἄνθρωπος μὲν υἱὸς Θεοῦ γίγνεται προσλαβὼν ὁ οὐκ ἔχει , καὶ ἀποβαλὼν ὁ ἔχει . Ὁ δὲ μηδέποτε γεγωνὼς ἐν κακίᾳ , οὔτε ὁ λάβῃ , οὔτε ὁ καταλίπῃ ἔχει . Πάλιν ὁ ἄνθρωπος δύναται πῇ μὲν ἀληθῶς τινὸς υἱὸς λέγεσθαι , ὅταν πρὸς τὴν φύσιν βλέπων τις λέγῃ , πῇ δὲ ἐκ καταχρήσεως , ὅταν ἡ τοῦ βίου προαίρεσις ἐπιβάλῃ τὸ ὄνομα . Ὁ δὲ Θεός , ἐν ᾧν ἀγαθόν , ἐν αὐτῷ τε καὶ ἀσυνθέτῳ τῇ φύσει , πάντοτε πρὸς τὸ αὐτὸ βλέπει , καὶ οὐδέποτε ταῖς τῆς προαιρέσεως ὁρμαῖς μεταβάλλεται , ἀλλ' ἀεὶ καὶ βούλεται ὅπερ ἐστιν , καὶ ὁ ἐστὶ πάντως καὶ βούλεται . Ὥστε δι' ἀμφοτέρων Υἱὸς Θεοῦ κυρίως καὶ ἀληθῶς ὀνομάζεσθαι · τῆς τε φύσεως ἐν ἑαυτῇ τὸ ἀγαθὸν ἔχοντος , τῆς τε προαιρέσεως οὐκ ἀπερρώγυλας τοῦ κρείττονος . Ἄς μὴ ἄν ἐκ καταχρήσεως αὐτῷ τὴν φωνὴν ταύτην ἐπιχληθῆναι . Οὐκοῦν οὐδεμιαν ἔχει χώραν , ὅπερ ἐκ προσώπου τῶν ἐναντίων ἑαυτοῖς ἀντεθήκαμεν , ταῦτα ἐπὶ γραφῇ(α ) τῆς κατὰ φύσιν οἰκειότητος παρὰ τῶν ἐναντίων προφέρεσθαι . " Αλλ' οὐκ οἶδ' ὅπως ἡ διδὼν μισούντες τε καὶ ἀποστρεφόμενοι τὴν ἀλήθειαν , υἱὸν μὲν αὐτὸν ὀνομάζουσιν , ὡς ὁ' ἄν μὴ τὸ κατ' οὐσίαν κοινὸν διὰ τῆς φωνῆς ταύτης μαρτυρηθῇ , τῆς ἐγκειμένης τῷ ὀνόματι σημασίας τὴν φωνὴν χωρίσαντες , κενὸν τὸ ὀνομα τοῦ υἱοῦ καὶ ἀσήμαντον τῷ Μονογενεῖ καταλείποντες , μόνον αὐτῷ τὸν ψόφον τῆς φωνῆς χαρίζομενοι . Καὶ ὅτι ταῦτα ἀληθῆ λέγω , καὶ οὐ παραστοχάζομαι τοῦ σκοποῦ τῶν ὑπεναντίων , φανερὸς ἐστιν ἐξ αὐτῶν ὧν κατεχειροῦσι τῆς ἀληθείας μαθεῖν . Τοιαῦτα γὰρ ἐστιν & παρ' αὐτῶν ἐπὶ κατασκευήν τῆς βλασφημίας προφέρεται , ὅτι πολλὰ τοῦ Μονογενοῦς ὀνόματα παρὰ τῆς θείας Γραφῆς ἐδιδάχθην , λίθον , δέξιν , πέτραν , θεμέλιον , ἄρτον , ἄμπελον , θύραν , ὀδόν , ποιμένα , πηγὴν , ξύλον , ἀνάστασιν , διδάσκαλον , φῶς , καὶ ἄλλα τοιαῦτα πολλά · ἀλλ' οὐδὲν τούτων κατὰ τὴν πρῴχειρον σημασίαν εὐσεβὲς ἐστιν ἐπὶ τοῦ Κυρίου νοοῦσθαι λέγειν . Ἡ γὰρ ἄν ἐξ τῶν ἀπομυτάτων , τὸ ἀσώματόν τε καὶ ἀδύλον , ἀπλῶν τε καὶ ἀσχημάτιστον , ταῖς ἐμφαινομέναις τισὶ τῶν ὀνομάτων σημασίαις διαμορφοῦσθαι νομίζειν . " Απες δέξιν ἀκούσας , τὸ τοιοῦτο σχῆμα τοῦ στήθους νοεῖν , ἢ φῶς τὸ ἐναέριον , ἢ ἄμπελον τὴν ἐκ φυτείας κλημάτων , ἢ τι τῶν ἄλλων ἕκαστον , καθὼς ἡ συνήθεια νοῦν ὑποτίθεται , ἀλλ' ἐπὶ τὸ θεοπρεπέστερον τὰς τῶν ὀνομάτων τοῦτων μετενεγκόντες ἐμφάσεις , ἄλλο τι νοοῦμεν , κλῆν
Lemmas: εἰς οὗτος ἔρχομαι ὁ λόγος , ὅτι ὥσπερ ἄνθρωπος πεθαίνω ὁ ἔργον ὁ σκότος , διά ὁ εὐσχήμων ζωή φάος γίγνομαι τέκνον · οὗτος καί ὁ μονογενής Θεός , ἐκ μεταβολεύς ἐκ ὁ χείρων ἀντιλαμβάνω ὁ πρότιμος . " Ἄνθρωπος γάρ τις εἰμί , υἱός Θεός γίγνομαι , διά ὁ pneumatikῆς γέννησις Χριστός συνάπτω · ὁ δέ ὁ ἄνθρωπος διά αὐτός Θεός υἱός ποιέω , αὐτός ἄλλος υἱός ὁ χαρίζομαι αὐτός ὁ υἱοθεσία οὐ ἐπιδείκτης , ἀλλά ὅσπερ εἰμί κατά φύσις καί ὀνομάζω . " Ἄνθρωπος μέν αὐτός ἑαυτοῦ ἀμείβω , ὁ παλαιός ὁ νέος ἀνταλλάσσω . θεός δέ , εἰς τίς ἀλλάσσω , ὥστε ὁ μή ἔχω προσκτάομαι ; " Ἄνθρωπος μέν ἑαυτοῦ ἀπεκδύομαι , ὁ θεῖος ἐπενδύνω φύσις . ὁ δέ ἀει ὡσαύτως ἔχω , τίς ἀποτίθημι , τίς περιβάλλω ; " Ἄνθρωπος μέν υἱός Θεός γίγνομαι προσλαμβάνω ὁ οὐ ἔχω , καί ἀποβάλλω ὁ ἔχω . ὁ δέ μηδέποτε γέγωνα ἐν κακία , οὔτε ὁ λαμβάνω , οὔτε ὁ καταλείπω ἔχω . πάλιν ὁ ἄνθρωπος δύναμαι πῇ μέν ἀληθής τις υἱός λέγω , ὅταν πρός ὁ φύσις βλέπω τις λέγω , πῇ δέ ἐκ κατάχρησις , ὅταν ὁ ὁ βίος προαίρεσις ἐπιβάλλω ὁ ὄνομα . ὁ δέ Θεός , ἐν εἰμί ἀγαθός , ἐν αὐτός τε καί ἀσύνθετος ὁ φύσις , πάντοτε πρός ὁ αὐτός βλέπω , καί οὐδέποτε ὁ ὁ προαίρεσις ὁρμή μεταβάλλω , ἀλλά ἀεί καί βούλομαι ὅσπερ εἰμί , καί ὁ εἰμί πάντως καί βούλομαι . ὥστε διά ἀμφότερος υἱός Θεός κύριος καί ἀληθής ὀνομάζω · ὁ τε φύσις ἐν ἑαυτοῦ ὁ ἀγαθός ἔχω , ὁ τε προαίρεσις οὐ απερρωγυλαας ὁ ἀγαθός . ἄς μή ἄν ἐκ κατάχρησις αὐτός ὁ φωνή οὗτος ἐπικαλέω . οὐκοῦν οὐδείς ἔχω χώρα , ὅσπερ ἐκ πρόσωπον ὁ ἐναντίος ἑαυτοῦ ἀντιτίθημι , οὗτος ἐπί γραφεύς ) ὁ κατά φύσις οἰκειότης παρά ὁ ἐναντίος προφέρω . " ἀλλά οὐ οἶδα ὅπως ὁ δίδωμι μισέω τε καί ἀποστρέφω ὁ ἀλήθεια , υἱός μέν αὐτός ὀνομάζω , ὡς οὐ ἄν μή ὁ κατά οὐσία κοινός διά ὁ φωνή οὗτος μαρτυρέω , ὁ ἔγκειμαι ὁ ὄνομα σημασία ὁ φωνή χωρίζω , κενός ὁ ὄνομα ὁ υἱός καί ἀσήμαντος ὁ Μονογενής καταλείπω , μόνος αὐτός ὁ ψόφος ὁ φωνή χαρίζομαι . καί ὅτι οὗτος ἀληθής λέγω , καί οὖον παραστοχάζομαι ὁ σκοπός ὁ ὑπεναντίος , φανερός εἰμί ἐκ αὐτός ὅς κατεχειρους ὁ ἀλήθεια μανθάνω . τοιοῦτος γάρ εἰμί & παρά αὐτός ἐπί κατασκευή ὁ βλασφημία προφέρω , ὅτι πολύς ὁ Μονογενώ ὄνομα παρά ὁ θεῖος γραφή διδάσκω , λίθος , δέξις , πέτρα , θεμέλιος , ἄρτος , ἄμπελος , θύρα , ὀδούς , ποιμήν , πηγή , ξύλον , ἀνάστασις , διδάσκαλος , φάος , καί ἄλλος τοιοῦτος πολύς · ἀλλά οὐδείς οὗτος κατά ὁ προχειρέω σημασία εὐσεβής εἰμί ἐπί ὁ κύριος νοόω λέγω . ὁ γάρ ἄν ἐκ ὁ απομυτηταω , ὁ ἀσώματος τε καί ἀδύλον , ἀπολάω τε καί ἀσχημάτιστος , ὁ ἐμφαίνω τις ὁ ὄνομα σημασία διαμορφόω νομίζω . " Ἄπες δέξις ἀκούω , ὁ τοιοῦτος σχῆμα ὁ στῆθος νοέω , ἢ φάος ὁ ἐναέριος , ἢ ἄμπελος ὁ ἐκ φυτεία κλῆμα , ἢ τίς ὁ ἄλλος ἕκαστος , καθώς ὁ συνήθεια νόος ὑποτίθημι , ἀλλά ἐπί ὁ θεοπρεπής ὁ ὁ ὄνομα τοῦτις μεταφέρω ἔμφασις , ἄλλος τίς νοέω , κλῆς