gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0326.1
μὲν , τὴν τε πρώτην καθ' ἣν ἐπλάσθημεν , καὶ τὴν δευτέραν καθ' ἣν ἀνεπλάσθημεν . Ἄλλ' οὐχ ἂν ἦν τῆς δευτέρας ἡμῶν κτίσεως χρεία , εἰ μὴ τὴν πρώτην ἀ τῆς παρακοῆς ἠχρεώσαμεν . Ἐκεῖνὴν τοίνυν παλαιωθεῖσαν τε καὶ ἀφανισθεῖσαν , ἵδει καινὴν ἐν Χριστῷ γενέσθαι κτίσιν , καθὼς φησιν ὁ Ἀπόστολος . Οὐδὲν ἐκ τῶν πεπλασμένων ἐπὶ τῆς δευτέρας κτίσεως ἀξιοῖ βλέπειν , Ἀπεκδυσάμενοι , λέγων , τὸν παλαιὸν ἄνθρωπον , σὺν ταῖς πράξεσι καὶ ταῖς ἐπιθυμίαις αὐτοῦ , ἐνδύσασθε τὸν καινὸν ἄνθρωπον τὸν κατὰ θεὸν κτισθέντα · καὶ , Εἰ τις ἐν Χριστῷ , φησὶ , καινὴ κτίσις · τὰ ἀρχαῖα παρῆλθεν , ἰδοὺ γέγονε καινά · εἰς γὰρ καὶ ὁ αὐτὸς τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως ποιητής , καὶ τὸ κατ' ἀρχὰς καὶ τὸ μετὰ ταῦτα · τότε λαβὼν χοῦν ἀπὸ τῆς γῆς , τὸν ἄνθρωπον ἐπλάσας · πάλιν λαβὼν τὸν ἐκ τῆς παρθενίας χοῦν , οὐχ ἀπλῶς τὸν ἄνθρωπον ἐπλάσεν , ἀλλ' ἐαυτῷ περιέπλασε . Τότε ἐκτίσεν , μετὰ ταῦτα ἐκτίθησι · τότε ὁ Λόγος σάρκα ἐποίησεν , μετὰ ταῦτα ὁ Λόγος σάρξ ἐγένετο , ἵνα μετασκευάσῃ πρὸς πνεῦμα τὴν ἡμετέραν σάρκα διὰ τοῦ συμμετασχεῖν ἡμῖν σαρκότητος καὶ αἱματος . Ταύτης τοίνυν τῆς καινῆς ἐν Χριστῷ κτίσεως , ἧς ὁ αὐτὸς καθηγήσατο , πρωτότοκος ὀνομάσθω , πάντων ἀπ' ἀρχῆς γενόμενος , καὶ τῶν εἰς ζωὴν γεννωμένων , καὶ τῶν δι' ἀναστάσεως νεκρῶν ζωοποιουμένων , ἵνα καὶ νεκρῶν καὶ ζώντων κυριεύσῃ , καὶ ὅλον διὰ τῆς ἐν ἐαυτῷ ἀπαρχῆς συναγάγῃ τὸ ψῦραμα . Ὅτι γὰρ οὐ κατὰ τὴν προαιώνιον ὑπάρχειν ἐφαρμόζεται τῷ Υἱῷ τὸ πρωτότοκον , ἡ τοῦ Μονογενοῦς προσηγორία διαμαρτύρεται . Ὁ γὰρ ἀληθῶς Μονογενὴς ἀδελφοὺς οὐκ ἔχει . Πῶς οὖν ἂν τις εἴη μονογενὴς ἐν ἀδελφοῖς ἀριθμούμενος ; ἀλλ' ὡς λέγεται · Θεὸς καὶ ἄνθρωπος , Υἱὸς Θεοῦ καὶ Υἱὸς ἀνθρώπου · μορφὴ γὰρ Θεοῦ καὶ μορφὴ δούλου , τὰ μὲν κατὰ τὴν ὑπάρχουσαν φύσιν ἔν , τὰ δὲ κατὰ τὴν φιλάνθρωπον οἰκονομίαν γενόμενος · οὕτω καὶ μονογενὴς Θεὸς ὢν , πρωτότοκος πάσης κτίσεως γίνεται , Μονογενὴς μὲν ὢν ἐν τῷ πατρικῷ κόλπῳ , ἐν δὲ τοῖς διὰ τῆς καινῆς κτίσεως σωζομένοις πρωτότοκος τῆς κτίσεως καὶ γενόμενος καὶ λεγόμενος . Εἰ δὲ , καθὼς ἡ αἵρεσις βούλεται , διὰ τὸ προματεσκευάσθαι τῆς λοιπῆς κτίσεως πρωτότοκος λέγεται , οὐ συμφωνεῖ τοῖς παρ' αὐτῶν περὶ τοῦ μονογενοῦς Θεοῦ κατασκευαζομένοις τὸ ὄνομα . Οὐ γὰρ τοῦτο φησιν , ὅτι Παρὰ τοῦ Πατρὸς ὁμοίως τὸ τε Υἱὸς καὶ τὰ πάντα ἐγένετο · ἀλλὰ ποίημα μὲν τοῦ Πατρὸς τὸν μονογενὴ Θεὸν λέγουσιν , τοῦτο δὲ τὰ ἄλλα πάντα · ὅ τοίνυν λόγῳ κτισθῆναι τὸν Υἱὸν δογματίζοντες , Πατέρα τοῦ κτίσματος τὸν Θεὸν ὀνομάζουσι , τῷ αὐτῷ λόγῳ πάντως παρὰ τοῦ μονογενοῦς Θεοῦ τὰ πάντα κατασκευάσθαι λέγοντες , οὐ πρωτότοκον τῶν δι' αὐτοῦ γεγενημένων , ἀλλὰ Πατέρα κυριωτέρων αὐτὸν ὀνομάζουσι , τῆς αὐτῆς ἐπ' ἀμφοτέροις πρὸς τὰ κτίσματα σχέσεως , τὴν αὐτὴν κατὰ τὸ ἀκολουθὸν προσηγγορίαν ποιούσης . Εἰ γὰρ κυρίως τοῦ ἰδίου κτίσματος ὁ ἐπὶ πάντων Θεὸς οὐ πρωτότοκος , ἀλλὰ Πατὴρ ὀνομάζεται , τῷ αὐτῷ λόγῳ πάντως καὶ τῶν ἰδίων κτισμάτων Πατὴρ ὁ μονογενὴς Θεὸς οὐ πρωτότοκος
Lemmas: μέν , ὁ τε πρῶτος κατά ὅς πλάσσω , καί ὁ δύο κατά ὅς ἀναπλάσσω . ἄλλος οὐ εἄν εἰμί ὁ δύο ἐγώ κτίσις χρεία , εἰμί μή ὁ πρῶτος ὅς ὁ παρακοή ἀχρεόω . ἐκεῖνος τοίνυν παλαιόω τε καί ἀφανίζω , ἶδος καινός ἐν Χριστός γίγνομαι κτίσις , καθώς φημί ὁ ἀπόστολος . οὐδείς ἐκ ὁ πλάσσω ἐπί ὁ δύο κτίσις ἀξιόω βλέπω , ἀπεκδύομαι , λέγω , ὁ παλαιός ἄνθρωπος , σύν ὁ πρᾶξις καί ὁ ἐπιθυμία αὐτός , ἐνδύω ὁ καινός ἄνθρωπος ὁ κατά θεός κτίζω · καί , εἰμί τις ἐν Χριστός , φημί , καινός κτίσις · ὁ ἀρχαῖος παρέρχομαι , ἰδού γίγνομαι καινός · εἰς γάρ καί ὁ αὐτός ὁ ἀνθρώπινος φύσις ποιητής , καί ὁ κατά ἀρχή καί ὁ μετά οὗτος · τότε λαμβάνω χόω ἀπό ὁ γῆ , ὁ ἄνθρωπος πλάσσω · πάλιν λαμβάνω ὁ ἐκ ὁ παρθενίη χόω , οὐ ἀπλόος ὁ ἄνθρωπος πλάσσω , ἀλλά αὐτός περιπλάσσω . τότε κτίζω , μετά οὗτος ἐκτίθημι · τότε ὁ Λόγος σάρξ ποιέω , μετά οὗτος ὁ Λόγος σάρξ γίγνομαι , ἵνα μετασκευάζω πρός πνεῦμα ὁ ἡμέτερος σάρξ διά ὁ συμμετέχω ἐγώ σαρκοτητη καί αἷμα . Ταύτη τοίνυν ὁ καινός ἐν Χριστός κτίσις , ὅς ὁ αὐτός καθηγέομαι , πρωτότοκος ὀνομάζω , πᾶς ἀπό ἀρχή γίγνομαι , καί ὁ εἰς ζωή γεννάω , καί ὁ διά ἀνάστασις νεκρός ζῳοποιέω , ἵνα καί νεκρός καί ζῶ κυριεύω , καί ὅλος διά ὁ ἐν αὐτός ἀπαρχῆς συνάγω ὁ ψῦραμα . ὅτι2 γάρ οὖον κατά ὁ προαιώνιος ὑπάρχω ἐφαρμόζω ὁ υἱός ὁ πρωτότοκος , ὁ ὁ Μονογενώ προσηγორία διαμαρτύρομαι . ὁ γάρ ἀληθής Μονογενής ἀδελφός οὐ ἔχω . Πῶς οὖν εἄν τις εἰμί μονογενής ἐν ἀδελφός ἀριθμέω ; ἀλλά ὡς λέγω · θεός καί ἄνθρωπος , υἱός Θεός καί υἱός ἄνθρωπος · μορφή γάρ Θεός καί μορφή δοῦλος , ὁ μέν κατά ὁ ὑπάρχω φύσις ἐν , ὁ δέ κατά ὁ φιλάνθρωπον οἰκονομία γίγνομαι · οὗτος καί μονογενής θεός εἰμί , πρωτότοκος πᾶς κτίσις γίγνομαι , Μονογενής μέν εἰμί ἐν ὁ πατρικός κόλπος , ἐν δέ ὁ διά ὁ καινός κτίσις σῴζω πρωτότοκος ὁ κτίσις καί γίγνομαι καί λέγω . εἰμί δέ , καθώς ὁ αἵρεσις βούλομαι , διά ὁ προματεσκευοιδανω ὁ λοιπός κτίσις πρωτότοκος λέγω , οὖον συμφωνέω ὁ παρά αὐτός περί ὁ μονογενής Θεός κατασκευάζω ὁ ὄνομα . οὖον γάρ οὗτος φημί , ὅτι παρά ὁ πατήρ ὁμοίως ὁ τε υἱός καί ὁ πᾶς γίγνομαι · ἀλλά ποίημα μέν ὁ πατήρ ὁ μονογενής θεός λέγω , οὗτος δέ ὁ ἄλλος πᾶς · ὅς τοίνυν λόγος κτίζω ὁ υἱός δογματίζω , πατήρ ὁ κτίσμα ὁ θεός ὀνομάζω , ὁ αὐτός λόγος πάντως παρά ὁ μονογενής Θεός ὁ πᾶς κατασκευάζω λέγω , οὖον πρωτότοκος ὁ διά αὐτός γίγνομαι , ἀλλά πατήρ κύριος αὐτός ὀνομάζω , ὁ αὐτός ἐπί ἀμφότερος πρός ὁ κτίσμα σχέσις , ὁ αὐτός κατά ὁ ἀκόλουθος προσηγορία ποιέω . εἰμί γάρ κύριος ὁ ἴδιος κτίσμα ὁ ἐπί πᾶς θεός οὖον πρωτότοκος , ἀλλά πατήρ ὀνομάζω , ὁ αὐτός λόγος πάντως καί ὁ ἴδιος κτίσμα πατήρ ὁ μονογενής θεός οὖον πρωτότοκος