gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0257.2
" Ὅτι δὲ πρὸς ταύτην βλέπει τὴν διάνοιαν ἐν τῇ περὶ τοῦ Μονογενοῦς ὑπολήψει , φανερώτερον ἂν γένοιτο δι' ὧν τὰ περὶ αὐτοῦ τοῦ Μονογενοῦς διεξέρχεται , τοῦτον ἔχοντα τὸν τρόπον · Πιστεύωμεν καὶ εἰς τὸν τοῦ Θεοῦ Υἱόν , τὸν μονογενῆ Θεόν , πρωτότοκον πάσης κτίσεως , Υἱὸν ἀληθινόν , οὐχ ἄγεννητον , ἀληθῶς γεννηθέντα πρὸ αἰώνων , οὐχ ἄνευ τῆς πρὸ τοῦ εἶναι γεννήσεως ὀνομαζόμενον Υἱόν , πρὸ πάσης κτίσεως γεγένητο , οὐχ ἄκτιστον . " Ἀρκεῖν ἡγοῦμαι μόνῃ τῇ ἀνάγνωσι τῶν ἐκτεθέντων , καὶ διὰ τῆς παρ' ἡμῶν ἐξετάσεως φανερώσαι τοῦ δόγματος τὴν ἀσεβείαν · πρωτότοκον γὰρ εἰπὼν αὐτόν , ἵνα μὴ τινα τοῖς ἀκούουσι ἀμφιβολίαν ἐμποτίσῃ τοῦ μὴ εἶναι αὐτὸν κτιστόν , ἐπήγαγεν εὐθὺς τὸ οὐχ ἄκτιστον , ἵνα μὴ ποτε τῆς τοῦ Υἱοῦ σημασίας ὡς πέφυκε νοηθείσης , εὐσεβὲς τι περὶ αὐτοῦ νόημα ἀπηνόσει ἐγγέναι τῶν ἀκούοντων . τούτου χάριν ὁμολογήσας ἐν πρώτοις Υἱὸν Θεοῦ , καὶ μονογενῆ Θεόν , εὐθὺς διὰ τῶν ἐπιφερομένων παρατρέψει τὴν διάνοιαν τῶν ἀκούοντων τῆς ὑγιαινούσης τῆς ἀληθείας διανοίας ἀπὸ τῆς εὐσεβοῦς ὑπολήψεως . " Ὁ γὰρ ἀκούσας Υἱὸν Θεοῦ , καὶ μονογενῆ Θεόν , ἀναγκαίως πρὸς τὰς ὑψηλοτέρας ἐμφάσεις ἀνάγεται , διὰ τῶν φωνῶν τούτων τῆς σημασίας χειραγωγούμενος , τῇ μηδεμιᾶς φύσεως διαφορᾶν ὑπὸ τῆς Θεὸς φωνῆς , καὶ ὑπὸ τῆς σημασίας τοῦ Υἱοῦ παρεισάγεσθαι . Πῶς γὰρ ἂν ἄλλο τι παρὰ τὸν τοῦ Πατρὸς νοηθεῖ φύσις ὁ ἀληθῶς Θεοῦ Υἱὸς ὤν , καὶ αὐτὸς Θεὸς ὤν ; " Αλλ' ἵνα μὴ φθάσῃ ταῖς καρδίαις τῶν ἀκροατῶν ἐντυπωθῆναι διὰ τῶν ὀνομάτων τούτων τὰ τῆς εὐσεβείας νοήματα , εὐθὺς λέγει , κτίσεως αὐτὸν πρωτότοκον · οὐχ ἄνευ τῆς πρὸ τοῦ εἶναι γεννήσεως ὀνομαζόμενον Υἱόν , πρὸ πάσης κτίσεως γινόμενον , οὐχ ἄκτιστον . " Ως ἂν οὖν φανείη καὶ τὰς πρώτας φωνὰς ὁ κακοῦργος ἀντὶ δελεάσματος τοῖς ἀνθρώποις προτείνων , ὥστε παραδεχθῆναι τὸ δηλητήριον , οἷον τινὶ μελίτι τοῖς εὐσεβέστεροις ὀνόμασι γλυκαινούμενον · μικρὸν τῷ λόγῳ προσδιατρίψωμεν . Τίς οὐχ οἶδεν ὅση τοῦ μονογενοῦς πρὸς τὸν πρωτότοκον ἢ κατὰ τὸ σημαινόμενον ἐστὶ διαφορά ; Οὔτε γὰρ μονογενὴς μετὰ ἀδελφῶν νοεῖται , οὔτε χωρὶς ἀδελφῶν ὁ πρωτότοκος · ἀλλ' ὁ μὲν πρωτότοκος , μονογενὴς οὐκ ἔστιν · ἀδελφῶν γὰρ ἐστὶ πάντως πρωτότοκος · ὁ δὲ μονογενὴς ἀδελφὸν οὐκ ἔχει · οὐ γὰρ ἂν εἴη μονογενὴς ἐν ἀδελφοῖς ἀριθμούμενος . Καὶ ἐπὶ πρὸς τοῦτο , ἅπερ ἐν οὐσίαι ὡσιν οἱ ἀδελφοὶ τοῦ πρωτοτόκου , τῆς αὐτῆς ἔσται πάντως καὶ ὁ πρωτότοκος . Καὶ οὐ τοῦτο μόνον ὑπὸ τῆς φωνῆς ταύτης σημαίνεται , ἀλλ' ὅτι καὶ παρὰ τοῦ αὐτοῦ τὸ εἶναι ἔχει , αὐτὸς τε ὁ πρωτότοκος , καὶ οἱ μετ' ἐκεῖνον γεγένηται · οὐδὲν τοῦ πρωτοτόκου πρὸς τὴν γέννησιν τῶν ἐφεξῆς συνεσιφέρνοντος . " Ως διὰ τούτων ψευδὴ τοῦ Ἰωάννου τὴν φωνὴν εἶναι κατασκευάσεσθαι , τὴν μαρτυροῦσαν ὅτι πάντα δι' αὐτοῦ ἐγένετο . Εἰ γὰρ πρωτότοκός ἐστιν , μόναις τοῖς κατὰ τὸν χρόνον προειδείσι τῶν μετ' αὐτὸν γενομένων διαφέρει · πάντως · ἄλλου
Lemmas: " ὅτι2 δέ πρός οὗτος βλέπω ὁ διάνοια ἐν ὁ περί ὁ Μονογενώ ὑπολαμβάνω , φανερός εἄν γίγνομαι διά ὅς ὁ περί αὐτός ὁ Μονογενώ διεξέρχομαι , οὗτος ἔχω ὁ τρόπος · πιστεύω καί εἰς ὁ ὁ Θεός υἱός , ὁ μονογενής Θεός , πρωτότοκος πᾶς κτίσις , υἱός ἀληθινός , οὐ ἄγω , ἀληθής γεννάω πρό αἰών , οὐ ἄνευ ὁ πρό ὁ εἰμί γέννησις ὀνομάζω υἱός , πρό πᾶς κτίσις γίγνομαι , οὐ ἄκτιστον . " ἀρκέω ἡγέομαι μόνος ὁ ἀνάγνωσις ὁ ἐκτίθημι , καί διά ὁ παρά ἐγώ ἐξέτασις φανερόω ὁ δόγμα ὁ ἀσέβεια · πρωτότοκος γάρ εἶπον αὐτός , ἵνα μή τις ὁ ἀκούω ἀμφιβολία εμποτισμός ὁ μή εἰμί αὐτός κτιστός , ἐπάγω εὐθύς ὁ οὐ ἄκτιστον , ἵνα μή ποτός ὁ ὁ υἱός σημασία ὡς φύω νοέω , εὐσεβής τίς περί αὐτός νόημα απηνοσεω ἐγγίγνομαι ὁ ἀκούω . οὗτος χάρις ὁμολογέω ἐν πρῶτος υἱός Θεός , καί μονογενής Θεός , εὐθύς διά ὁ ἐπιφέρω παρατρέπω ὁ διάνοια ὁ ἀκούω ὁ ὑγιαίνω ὁ ἀλήθεια διάνοια ἀπό ὁ εὐσεβής ὑπόληψις . " ὁ γάρ ἀκούω υἱός Θεός , καί μονογενής Θεός , ἀναγκαῖος πρός ὁ ὑψηλός ἔμφασις ἀνάγω , διά ὁ φωνή οὗτος ὁ σημασία χειραγωγέω , ὁ μηδείς φύσις διαφορά ὑπό ὁ θεός φωνή , καί ὑπό ὁ σημασία ὁ υἱός παρεισάγω . Πῶς γάρ εἄν ἄλλος τίς παρά ὁ ὁ πατήρ νοέω φύσις ὁ ἀληθής Θεός υἱός εἰμί , καί αὐτός θεός εἰμί ; " ἀλλά ἵνα μή φθάνω ὁ Καρδία ὁ ἀκροατής ἐντυπόω διά ὁ ὄνομα οὗτος ὁ ὁ εὐσέβεια νόημα , εὐθύς λέγω , κτίσις αὐτός πρωτότοκος · οὐ ἄνευ ὁ πρό ὁ εἰμί γέννησις ὀνομάζω υἱός , πρό πᾶς κτίσις γίγνομαι , οὐ ἄκτιστον . " ὡς εἄν οὖν φαίνω καί ὁ πρῶτος φωνή ὁ κακοῦργος ἀντί δελέασμα ὁ ἄνθρωπος προτείνω , ὥστε παραδείκνυμι ὁ δηλητήριος , οἷος τις ἀρτό-μελι ὁ εὔσεβος ὄνομα γλυκαίνω · μικρός ὁ λόγος προσδιατρίβω . Τῖς οὐ οἶδα ὅσος ὁ μονογενής πρός ὁ πρωτότοκος ἢ κατά ὁ σημαίνω εἰμί διαφορά ; οὔτε γάρ μονογενής μετά ἀδελφός νοέω , οὔτε Χωρὶς ἀδελφός ὁ πρωτότοκος · ἀλλά ὁ μέν πρωτότοκος , μονογενής οὐ εἰμί · ἀδελφός γάρ εἰμί πάντως πρωτότοκος · ὁ δέ μονογενής ἀδελφός οὐ ἔχω · οὖον γάρ εἄν εἰμί μονογενής ἐν ἀδελφός ἀριθμέω . καί ἐπί πρός οὗτος , ὅσπερ ἐν οὐσία οὖς ὁ ἀδελφός ὁ πρωτοτόκος , ὁ αὐτός εἰμί πάντως καί ὁ πρωτότοκος . καί οὖον οὗτος μόνος ὑπό ὁ φωνή οὗτος σημαίνω , ἀλλά ὅτι καί παρά ὁ αὐτός ὁ εἰμί ἔχω , αὐτός τε ὁ πρωτότοκος , καί ὁ μετά ἐκεῖνος γίγνομαι · οὐδείς ὁ πρωτοτόκος πρός ὁ γέννησις ὁ ἐφεξῆς συνεσιφέρνοντος . " ὡς διά οὗτος ψευδής ὁ Ἰωάννης ὁ φωνή εἰμί κατασκευάζω , ὁ μαρτυρέω ὅτι πᾶς διά αὐτός γίγνομαι . εἰμί γάρ πρωτότοκος εἰμί , μόνος ὁ κατά ὁ χρόνος προειδιειμι ὁ μετά αὐτός γίγνομαι διαφέρω · πάντως · ἄλλος