gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0410.1
σύνθετος , αὐτὸς πρὸς ἑαυτὸν μεριζόμενος , ἀσύμφωνον ἔχων τῇ δυνάμει τὴν δύναμιν · ὡς ταύτῃ μὲν πρὸς ἀταξίαν ἐκφέρεσθαι , τῇ δὲ ἑτέρᾳ κωλύειν τὴν πλῆμμελῆς τῆς κινήσεως . Τί δὲ καὶ βουλομένου κρατεῖ πρὸς γένεσιν ὁρμήσαν τὴν δύναμιν , μὴ τὴν γένεσιν χαλὼν ἐκ τοῦ μὴ κωλυθῆναι τὴν γένεσιν , μᾶλλον δὲ πρὸ τοῦτοῦ τὴ φύσει τὸ κρατούμενον ἔστιν , ὁρμητικώτερον . Τὸ γὰρ λεχόμενον , ὁρμητικὸν τινα καὶ προαιρετικὸν ὑποδείκνυσι κίνησιν , ἐφ’ ἑαυτῆς ἰδιαζόντως θεωρουμένην · ἄλλο γὰρ τι τὸ κρατοῦν , καὶ ἕτερον ἐξ ἀνάγκης · ἐστὶ τὸ κρατούμενον . Κρατεῖ τοίνυν ὁ Θεὸς τῆς δυνάμεώς τι οὐσίας αὐτοπροαιρέτου τινὸς φύσεως , ἢ ἄλλο τι παρὰ τοῦτο , ὁρμῆς ; πρὸς ἐνέργειαν , ἢ ἀτερμοσύνης . Εἰ μὲν γὰρ ἥρμεν ὑποτίθε-ται , τὸ ἡσυχάζον τοῦ κρατοῦντος οὐκ ἐπιβάλλεται . Εἰ δὲ κρατεῖν φησι , δηλοῖντι κινουμένου τε καὶ ὁρμῶντος κρατεῖ . Τοῦτο δὲ ἄλλο τι τῇ φύσει παρὰ τὸν κρατουμένον πάντα ἐρεῖ . Τί οὖν νοεῖ , τοῦτο φα-νερωσάτω τῷ λόγῳ · ἄλλο τι παρὰ τὸν Θεὸν ἐν ὑποστάσει θεωρούμενον . Καὶ πῶς ἀνεῖσι ἐν τῷ Θεῷ τὸ ἀλό-ριον ; “ Ἡ ἐξιν τινὰ κατὰ τὸ ἀνυπόστατον ἐν τῇ θείᾳ φύσει θεωρουμένην ; Ἄλλ’ οὐκ ἔστιν εἰπὼ τοῦτο . Τὸ γὰρ μὴ ὑφεστώς οὐκ ἔστι , τὸ δὲ μὴ ὄν , οὐδὲ κρατεῖται , οὔτε ἀφέτται ; Τίς οὖν ἡ κρατουμένη δύναμις ἐκεῖνη καὶ κωλυμένη πρὸς τὴν ἰδίαν ἐνέργειαν , ἕως ἐμελλεν ὁ καιρὸς τῆς τοῦ Χριστοῦ γεννήσεως ἐπιστάς ἀκώλυτον ἀφέσειν τὴν δύναμιν πρὸς τὴν κατὰ φύσιν ἐνέργειαν φέρειν ; Τίς δὲ ἡ ἐν τῷ μέσῳ τῆς ἀναβολῆς αἰτία , δι’ ἣν ὁ Θεὸς τοῦ Μονογενοῦς ὑπερθέτο γέννησιν οὐπω καλὸν εἶναι οἴόμενος τὸ γενέσθαι Πατέρα ; Τί δὲ τὸ μέσον τοῦτο ὁ μεταξὺ τῆς τοῦ Πατρὸς καὶ τοῦ Υἱοῦ ζωῆς παρενεῖ-σταί ; Οὐ χρόνος , οὐ τόπος , οὐ διαστηματικὸν τι νόημα , οὐχ ἄλλο τοιούτου οὐδέν . Πρὸς τί τοίνυν ὁ ὁξὺς καὶ διορατικὸς ὀφθαλμὸς ἀτενίζων , ἐνορᾷ τῆς ζωῆς τοῦ Υἱοῦ πρὸς τὴν τοῦ Πατρὸς ζωὴν , τὴν διά-στασιν ; Ἄλλ’ πάνταχόλου συνελαυνόμενος , οὐδὲν μὲν εἶναι τὸ μεταξὺ καὶ αὐτὸς ἐξ ἀνάγκης συντί-θεται .
Lemmas: σύνθετος , αὐτός πρός ἑαυτοῦ μερίζω , ἀσύμφωνος ἔχω ὁ δύναμις ὁ δύναμις · ὡς οὗτος μέν πρός ἀταξία ἐκφέρω , ὁ δέ ἕτερος κωλύω ὁ πλημμελέω ὁ κίνησις . τις δέ καί βούλομαι κρατέω πρός γένεσις ὁρμάω ὁ δύναμις , μή ὁ γένεσις χαλάω ἐκ ὁ μή κωλύω ὁ γένεσις , μᾶλλον δέ πρό οὗτος ὅς φύσις ὁ κρατέω εἰμί , ὁρμητικός . ὁ γάρ λέχομαι , ὁρμητικός τις καί προαιρετικός ὑποδείκνυμι κίνησις , ἐπί ἑαυτοῦ ἰδιαζόντως θεωρέω · ἄλλος γάρ τίς ὁ κρατέω , καί ἕτερος ἐκ ἀνάγκη · εἰμί ὁ κρατέω . κρατύς τοίνυν ὁ θεός ὁ δύναμις τίς οὐσία αὐτοπροαίρετος τις φύσις , ἢ ἄλλος τίς παρά οὗτος , ὁρμή ; πρός ἐνέργεια , ἢ ατερμοσύνη . εἰμί μέν γάρ ἁρμόζω ὑποτίθημι , ὁ ἡσυχάζω ὁ κράτος οὐ ἐπιβάλλω . εἰμί δέ κρατέω φημί , δηλόω κινέω τε καί ὁρμή κρατέω . οὗτος δέ ἄλλος τίς ὁ φύσις παρά ὁ κρατέω πᾶς εἴρω . τις οὖν νοέω , οὗτος φανερόω ὁ λόγος · ἄλλος τίς παρά ὁ θεός ἐν ὑπόστασις θεωρέω . καί πῶς ἀνίημι ἐν ὁ Θεός ὁ ἀλό-ριον ; “ ὁ ἕξις τις κατά ὁ ἀνυπόστατος ἐν ὁ θεῖος φύσις θεωρέω ; ἄλλος οὐ εἰμί εἶπον οὗτος . ὁ γάρ μή ὑφεστώς οὐ εἰμί , ὁ δέ μή εἰμί , οὐδέ κρατέω , οὔτε ἀφίημι ; Τῖς οὖν ὁ κρατέω δύναμις ἐκεῖνος καί κωλύω πρός ὁ ἴδιος ἐνέργεια , ἠώς μέλλω ὁ καιρός ὁ ὁ Χριστός γέννησις ἐφίστημι ἀκώλυτος ἄφεσις ὁ δύναμις πρός ὁ κατά φύσις ἐνέργεια φέρω ; Τῖς δέ ὁ ἐν ὁ μέσος ὁ ἀναβολή αἰτία , διά ὅς ὁ θεός ὁ Μονογενώ ὑπερτίθημι γέννησις οὔπω καλός εἰμί οἴομαι ὁ γίγνομαι πατήρ ; τις δέ ὁ μέσος οὗτος ὁ μεταξύ ὁ ὁ πατήρ καί ὁ υἱός ζωή παραφέρω ; οὖον χρόνος , οὖον τόπος , οὖον διαστηματικός τίς νόημα , οὐ ἄλλος τοιοῦτος οὐδείς . πρός τίς τοίνυν ὁ ὀξύς καί διορατικός ὀφθαλμός ἀτενίζω , ἐνοράω ὁ ζωή ὁ υἱός πρός ὁ ὁ πατήρ ζωή , ὁ διά-στασις ; ἄλλος πάνταχος συνελαύνω , οὐδείς μέν εἰμί ὁ μεταξύ καί αὐτός ἐκ ἀνάγκη συντίθημι .