ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0378.1
συλλογιστικῶς τὸ κατὰ τῆς οὐσίας συγκεῖσθαι τὴν Κύριον λέξιν . Εἰ γὰρ τὸ πνεῦμα οὐσία ἐστιν , ὁ δὲ Κύριος τὸ πνεῦμα ἐστιν , ὁ Κύριος οὐσία πάντως εὑρίσκεται . Ὥς πῶς ἀναγκαῖόν ἐστιν ἡ τοῦ ἐπιχειρήματος δύναμις ! Πῶς ἐστιν ἐκδῦναι καὶ ἀναλῦσαι τὴν ἀμήχανον ταύτην τῶν ἀποδείξεων ἀνάγκην ; ὁ Κύριος κατὰ τῆς οὐσίας λέγεται , πῶς τοῦτο κατασκευάζων ; Ὅτι φησιν ὁ Ἀπόστολος , Ὁ δὲ Κύριος τὸ πνεῦμά ἐστι . Τί οὖν τοῦτο πρὸς τὴν οὐσίαν ; Ἄλλὰ τὸ πνεῦμα κελεύουσιν ἀντὶ τῆς οὐσίας τετάχθαι τῶν ἀποδεικτικῶν ἐφόδων αἱ τέχναι . Ταῦτα τῆς Ἀριστοτελικῆς τεχνολογίας τὰ κατορθώματα . Διὰ τοῦτο ἐλεεῖνοι μὲν ἡμεῖς κατὰ τὸν σὸν λόγον , οἱ τῆς σοφίας ταύτης ἀμήτεις ( μαχαριστὸς δὲ οὐ πάντως ὁ διά τῆς τοιαύτης ἐφόδου τάλανθὸς ἀνιχνεύων ) , οὕτω νοεῖν τὸν Ἀπόστολον , ὡς ἀντὶ τῆς οὐσίας τοῦ Μονογενοῦς οἴεσθαι τὸ πνεῦμα παρ’ αὐτοῦ τετάχθαι .
Lemmas: συλλογιστικός ὁ κατά ὁ οὐσία σύγκειμαι ὁ κύριος λέξις . εἰμί γάρ ὁ πνεῦμα οὐσία εἰμί , ὁ δέ Κύριος ὁ πνεῦμα εἰμί , ὁ Κύριος οὐσία πάντως εὑρίσκω . ὥ πῶς ἀναγκαῖον εἰμί ὁ ὁ ἐπιχείρημα δύναμις ! Πῶς εἰμί ἐκδύω καί ἀναλύω ὁ ἀμήχανος οὗτος ὁ ἀπόδειξις ἀνάγκη ; ὁ Κύριος κατά ὁ οὐσία λέγω , πῶς οὗτος κατασκευάζω ; ὅτι2 φημί ὁ ἀπόστολος , ὁ δέ Κύριος ὁ πνεῦμα εἰμί . τις οὖν οὗτος πρός ὁ οὐσία ; ἀλλά ὁ πνεῦμα κελεύω ἀντί ὁ οὐσία τάσσω ὁ ἀποδεικτικός ἔφοδος ὁ τέχνη . οὗτος ὁ Ἀριστοτελικός τεχνολογία ὁ κατόρθωμα . Ζεύς οὗτος ελεεινός μέν ἐγώ κατά ὁ σός λόγος , ὁ ὁ σοφία οὗτος Ἀμῆτεις ( μαχαριστὸς δέ οὖον πάντως ὁ διά ὁ τοιοῦτος ἔφοδος τάλανθὸς ἀνιχνεύω ) , οὗτος νοέω ὁ ἀπόστολος , ὡς ἀντί ὁ οὐσία ὁ Μονογενώ οἴομαι ὁ πνεῦμα παρά αὐτός τάσσω .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0380.1
Κύριον εἰπε καταλαμβάνεσθαι , ὅς τῷ ζωοποιῶν πνευμᾶ ἐστι . Τὸ δὲ ὁφθλὸν Εὐαγγέλιον φησί · Τὰ ῥήματα ἃ ἐγὼ λαλῶ πνεῦμα ἐστι καὶ ζωή , ὡς γυναι δυνα τοῦ σωματικοῦ προκαλύπτεσθαι . Οὐσίαν δὲ τοῦ Μονογενοῦς τὸ πνεῦμα νοεῖν , τοὺς ὀνειροπόλους ἂν φήσοιμεν · μᾶλλον δὲ κατὰ περιουσίαν πολλὴν καὶ τοὺς ἐκείνων χρησόμεθα , καὶ διὰ τῶν ἐναντίων βαλὼν καθοψίσωμεν τὴν ἀλήθειαν . Ἔξεστι γὰρ συλλαγωγεῖσθαι περὶ τῶν Ἰσραηλιτῶν τῶν Αἰγυπτίων , καὶ ποιῆσαι τὴν ἐκείνων πλοῦτον ἡμετέρων κόσμον . Εἰ πνεῦμα λέγεται τοῦ Υἱοῦ ἡ οὐσία , πνεῦμα δὲ καὶ ὁ Θεός · οὕτω γὰρ λέγει καὶ τὸ Εὐαγγέλιον καὶ ἡ τοῦ Πατρὸς οὐσία πάντως λέγεται πνεῦμα . Ἄλλὰ μόνον ἐκείνων λόγος ἐστι , ὅ ἀνομοίας προφεράμενον , καὶ κατὰ τὴν φύσιν ἀνομοίας ἔχειν · συνάγεται πάντως , τὰ ὁμοιῶς λεγόμενα , μηδὲ κατὰ τὴν φύσιν ἑλλοτριωθῆναι πρὸς ἄλληλα . Ἐπεὶ οὖν κατὰ τὸν λόγον αὐτῶν πνεῦμα λέγεται τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Πατρὸς ἡ οὐσία · τὸ μὴ εἶναι τὴς οὐσίας διαφοράν , διὰ τούτων σαφῶς ἀποδείκνυται .
Lemmas: κύριος εἶπον καταλαμβάνω , ὅς ὁ ζωοποιέω πνεῦμα εἰμί . ὁ δέ ὁφθλὸν Εὐαγγέλιος φημί · ὁ ῥῆμα ὁ ἐγώ λαλέω πνεῦμα εἰμί καί ζωή , ὡς γυνή δυνα ὁ σωματικός προκαλύπτω . οὐσία δέ ὁ Μονογενώ ὁ πνεῦμα νοέω , ὁ ὀνειρόπολος εἄν φημί · μᾶλλον δέ κατά περιουσία πολύς καί ὁ ἐκεῖνος χράω , καί διά ὁ ἐναντίος βάλλω καθοψιζω ὁ ἀλήθεια . ἔξεστι γάρ συλλαγωγειεπομαι περί ὁ Ἰσραηλίτης ὁ Αἰγύπτιος , καί ποιέω ὁ ἐκεῖνος πλοῦτος ἡμέτερος κόσμος . εἰμί πνεῦμα λέγω ὁ υἱός ὁ οὐσία , πνεῦμα δέ καί ὁ Θεός · οὗτος γάρ λέγω καί ὁ Εὐαγγέλιος καί ὁ ὁ πατήρ οὐσία πάντως λέγω πνεῦμα . ἀλλά μόνος ἐκεῖνος λόγος εἰμί , ὅς ἀνόμοιος προφέρω , καί κατά ὁ φύσις ἀνόμοιος ἔχω · συνάγω πάντως , ὁ ὁμοίως λέγω , μηδέ κατά ὁ φύσις ἑλλοτριωθῆναι πρός ἀλλήλων . ἐπεί οὖν κατά ὁ λόγος αὐτός πνεῦμα λέγω ὁ υἱός καί ὁ πατήρ ὁ οὐσία · ὁ μή εἰμί σής οὐσία διαφορά , διά οὗτος σαφῶς ἀποδείκνυμι .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0381.1
A ὑπερλαμπεῖς ἐκείνους τοῦ διδασκάλου προεσκέμμενος λόγους , χαμῦθεν ἐκ τῆς πεπατημένης καὶ χαμαὶ ῥιμποῦς διανοίας , τοὺς γειώδεις τε καὶ ἀστάτους ἐρρίψε λόγους : οἱ τοσοῦτον ὑψωθέντες , ὅσον μὴ ἔχειν ὅθεν πέσωσιν αὐτομάτως , τῷ ἑαυτῶν βάρει περιεστράφησαν . Ἡ μὲν γὰρ τοῦ μεγάλου Βασιλείου ῥῆσις οὕτως κατὰ τὴν λέξιν ἔχει : Καίτοι τις ἂν τῷ λόγῳ τούτῳ σωφρονῶν πρόσθωτο ; ὅτι ἄν τὰ ὀνόματα ὅστι διάφορα , τούτων παραλλάξθαι καὶ τὰς οὐσίας ἀνάγκη ; Πέτρου γὰρ καὶ Παύλου καὶ ἀπαξάλλως , ἀνθρώπων προσηγορίαι μὲν διάφοροι · οὐσία δὲ πάντων μία . Διόπερ ἐν τοῖς πλείστοις οἱ αὐτοὶ ἀλλήλοις ἐσμέν , τοῖς δὲ ἰδίῳσι μόνις τοῖς περὶ ἕκαστον θεωρουμένοις , ἕτερος ἑτέρου διστηρόχαμεν . Ὦστε καὶ προσηγορίαι οὐχὶ τῶν οὐσιῶν εἰσι σημαντικαί , ἀλλὰ τῶν ἰδιωμάτων , αἱ τὸν καὶ ὀνὰ χαρακτηρίζουσιν . Ὦταν οὖν ἀκούσωμεν Πέτρου , οὐ τὴν οὐσίαν αὐτοῦ νοοῦμεν ἐκ τοῦ ὀνόματος · οὐσίαν δὲ λέγω τὴν , οὐ τὸ ὑλικὸν ὑποκείμενον , ἀλλὰ τῶν ἰδιωμάτων τῶν περὶ αὐτὸν θεωρουμένων τὴν ἐννοιαν ἐντυπιοῦσθα . Ταῦτα μὲν ὁ Μέγας φησίν . Ὁ δὲ μαχόμενος τοῖς εἰρημένοις , οἷα χέχρηται καὶ ἡμῶν τῇ εὐστοχίᾳ , ὅτι σχολὴ τοῖς ἀνοήτοις ἐνευκαιρεῖν , ἐξ αὐτῆς τοῦ Εὐνομίου τῆς συγγραφῆς διδασκόμεθα .
Lemmas: A ὑπερλάμπω ἐκεῖνος ὁ διδάσκαλος προεσκεμμένος λόγος , χαμῦθεν ἐκ ὁ πατέω καί χαμαί ῥιμποῦς διάνοια , ὁ γειοιδεω τε καί ἄστατος ῥίπτω λόγος : ὁ τοσοῦτος ὑψόω , ὅσος μή ἔχω ὅθεν πίπτω αὐτόματος , ὁ ἑαυτοῦ βάρος περιστρέφω . ὁ μέν γάρ ὁ μέγας Βασίλειος ῥῆσις οὕτως κατά ὁ λέξις ἔχω : καίτοι τις εἄν ὁ λόγος οὗτος σωφρονέω πρόσθωτο ; ὅτι ἄν ὁ ὄνομα ὅστις διάφορος , οὗτος παραλλάσσω καί ὁ οὐσία ἀνάγκη ; Πέτρος γάρ καί Παῦλος καί ἀπαξάλλως , ἄνθρωπος προσηγορία μέν διάφορος · οὐσία δέ πᾶς εἷς . διόπερ ἐν ὁ πλεῖστος ὁ αὐτός ἀλλήλων εἰμί , ὁ δέ ἴδιος Μόνις ὁ περί ἕκαστος θεωρέω , ἕτερος ἕτερος διστηρόχαμεν . ὥστε καί προσηγορία οὐ ὁ οὐσία εἰμί σημαντικός , ἀλλά ὁ ἰδίωμα , ὁ ὁ καί κληδών χαρακτηρίζω . Ἄτη οὖν ἀκούω Πέτρος , οὖον ὁ οὐσία αὐτός νοέω ἐκ ὁ ὄνομα · οὐσία δέ λέγω ὁ , οὖον ὁ ὑλικός ὑπόκειμαι , ἀλλά ὁ ἰδίωμα ὁ περί αὐτός θεωρέω ὁ ἔννοια ἐντυπόω . οὗτος μέν ὁ Μέγας φημί . ὁ δέ μάχομαι ὁ εἴρω , οἷος χράω καί ἐγώ ὁ εὐστοχία , ὅτι σχολή ὁ ἀνόητος ἐνευκαιρέω , ἐκ αὐτός ὁ Εὐνόμιος ὁ συγγραφεύς διδάσκω .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0381.2
Οὐ γὰρ μοι φίλον τοῖς ἐμοῖς παρενθεῖναι πόνους τὴν ναυτιώδη φλυαρίαν τοῦ ῥήτορος , καὶ τὸ ἄμαθὲς αὐτοῦ καὶ ἄνοιν διὰ μέσου τῶν ἐμῶν λόγων ἐνασπλιτεῦσθαι . Ἐπαίνον γὰρ τινὰ διεξέρχεται λόγων τῶν σημαντικῶν , τὸ ὑποκείμενον φανερούντων · καὶ διὰ τῆς συνήθους ἑαυτῷ λέξεως συντιθῆσι καὶ διακολλᾷ τὰ ἐν τριβόδις ἀπερρίμμενα τῶν λεξείδιων βακώματα . Καὶ πάλιν ὁ τλήμων Ἰσοκράτης περιεσθῆται ῥήματά τε καὶ σχήματα πρὸς τὴν σύνδεσιν τῆς προκειμένης παρατιλλόμενος . Ἔστι δὲ ὅπου καὶ ὁ Ἑβραῖος Φίλων τὰ ἴσα πάσχει , ἐκ τῶν ἰδίων πόνων συνγραιζὼν αὐτῷ τὰ λεξείδια · καὶ οὐδὲ οὕτως ἐξεργγάσθη τὸ πολυκένητον τοῦτο καὶ πολύχρωμον τῶν λόγων ἐξὺφασμα · ἀλλὰ πᾶν ἐπιχείρημα , καὶ πᾶσα προβολὴ νοημάτων , καὶ πᾶσα παρασκευή τεχνική , αὐτὴ περὶ ἑαυτὴν κατερύθη · καὶ οἷον τι περὶ τὰς πομφολυγας συμβαίνειν εἴωθεν , ὅταν πρὸς τινὰ σύστασιν ὑδάτων ἀνωθεν αἱ σταγόνες φερόμεναι , τὰς ἀφρώδεις ἐπαναστάσεις ἐργάζονται , αἱ ὁμοῦ τε συνἔστησαν , καὶ παραχρῆμα διέπτουν , μηδὲν τῆς ἰδίας συστάσεως τοῖς ὑδάσιν ἴχνος ὑπολειπόμεναι · τοιαῦται τῶν τοῦ λογογράφου νοημάτων αἱ φυσαλίδες , ὁμοῦ τῷ προβληθῆναι δίχα τῶν ἀπτομένων κατασθεννύμεναι . Μετὰ γὰρ τὰς δύσνους ἐκείνας κατασκευάς , καὶ τὴν ἐνύπνιον φιλοσοφίαν , δι' ἧς ταῖς τῶν ὀνομάτων παραλλαγαῖς τὴν διηρημένον εἰπε τῆς οὐσίας καταλαμβάνεσθαι , καθάπερ τῆς ἀφρώδους ὕγρος κατὰ ποῖν ἀπαγόμενος , ἐνεσίαις τινὶ τῶν στερεωτέρων διέπτουν οὕτω κατὰ τὸ αὐτόματον ὁ λόγος φερόμενος , καὶ ἀπρόσπτος τῇ ἀληθείᾳ προσενεχθεὶς , τὴν ἀνυπόστατον ταύτην καὶ πομφολυγώδη τοῦ ψεύδους σύστασιν
Lemmas: οὖον γάρ ἐγώ φίλος ὁ ἐμέω παρεντίθημι πόνος ὁ ναυτιώδης φλυαρία ὁ ῥήτωρ , καί ὁ ἀμαθής αὐτός καί ἰδμάν διά μέσος ὁ ἐμέω λόγος ενασπλιτευεπομαι . Ἔπαινος γάρ τις διεξέρχομαι λόγος ὁ σημαντικός , ὁ ὑπόκειμαι φανερόω · καί διά ὁ συνήθης ἑαυτοῦ λέξις συντίθημι καί διακολλάω ὁ ἐν τριβόδις ἀπορρίπτω ὁ λεξίδιον βακώματα . καί πάλιν ὁ τλήμων Ἰσοκράτης περιίστημι ῥῆμα τε καί σχῆμα πρός ὁ σύνδεσις ὁ πρόκειμαι παρατίλλω . εἰμί δέ ὅπου καί ὁ Ἑβραῖος Φίλων ὁ ἴσος πάσχω , ἐκ ὁ ἴδιος πόνος συνγραιζω αὐτός ὁ λεξείδιον · καί οὐδέ οὕτως ἐξεργάζομαι ὁ πολύκενος οὗτος καί πολύχρωμος ὁ λόγος ἐξύφασμα · ἀλλά πᾶς ἐπιχείρημα , καί πᾶς προβολή νόημα , καί πᾶς παρασκευή τεχνικός , αὐτός περί ἑαυτοῦ κατερύω · καί οἷος τίς περί ὁ πομφόλυξ συμβαίνω εἴωθα , ὅταν πρός τις σύστασις ὕδωρ ἄνωθεν ὁ σταγών φέρω , ὁ αφρώδης ἐπανάστασις ἐργάζομαι , ὁ ὁμοῦ τε συνίστημι , καί παραχρῆμα διαπέτομαι , μηδείς ὁ ἴδιος σύστασις ὁ ὕδωρ ἴχνος ὑπολείπω · τοιοῦτος ὁ ὁ λογογράφος νόημα ὁ φυσαλίδα , ὁμοῦ ὁ προβάλλω δίχα ὁ ἅπτω κατασθεννύμεναι . μετά γάρ ὁ δύσνους ἐκεῖνος κατασκευή , καί ὁ ἐνύπνιον φιλοσοφία , διά ὅς ὁ ὁ ὄνομα παραλλαγή ὁ διαιρέω εἶπον ὁ οὐσία καταλαμβάνω , καθάπερ ὁ ἀφρώδης Ύγρος κατά ποῖ ἀπάγω , ἐνεσία τις ὁ στερεός διαπέτομαι οὗτος κατά ὁ αὐτόματος ὁ λόγος φέρω , καί ἀπρόσπτος ὁ ἀλήθεια προσφέρω , ὁ ἀνυπόστατος οὗτος καί πομφολυγώδης ὁ ψεῦδος σύστασις
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.1
τὸν μὲν εἰπεῖν ἄνθρωπον , τὸν δὲ ἵππον , καλῶν · συγχρί - enim verbis dicit : Quis ita stupidus et vecors et
Lemmas: ὁ μέν εἶπον ἄνθρωπος , ὁ δέ ἵππος , καλός · συγχρί - enim verbis dicit : Quis ita stupidus et vecors et
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.2
ἡλίθιον , τὸν οὕτως περὶ τὰς φωνὰς ἀμαρτάνοντα , καὶ hunc quidem hominem , illum vero equum dixerit ,
Lemmas: ἠλίθιος , ὁ οὕτως περί ὁ φωνή ἁμαρτάνω , καί hunc quidem hominem , illum vero equum dixerit ,
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.3
χρῆσθαι πρὸς συνηγορίαν τῆς ἀληθείας μάρτυρι σοί . ipsorum comparatione facta ? At ego ipsi dixerim :
Lemmas: χράω πρός συνηγορία ὁ ἀλήθεια μάρτυς σύ . ipsorum comparatione facta ? At ego ipsi dixerim :
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.4
Εἰ γὰρ τῆς ἐσχάτης ἐστὶν ἡλιότητος , τὸν μὲν ἵππον , Præclare nominas stolidum et hebetem , et bardum
Lemmas: εἰμί γάρ ὁ ἔσχατος εἰμί ηλιοτητη , ὁ μέν ἵππος , Præclare nominas stolidum et hebetem , et bardum
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.5
θειαν εἰεν ἀμφότεροι · τῆς ἴσης πάντως παραπληξίας cinium te utar teste . Si enim est extremæ stolidi -
Lemmas: θεῖος ἄγω ἀμφότερος · ὁ ἴσος πάντως παραπληξία cinium te utar teste . Si enim est extremæ stolidi -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.6
πεπιστευμένον , τὸν μὲν κτιστὸν , τὸν δὲ ἀκτιστον hominem dicere , si quidem vere ambo essent homi -
Lemmas: πιστεύω , ὁ μέν κτιστός , ὁ δέ ἄκτιστος hominem dicere , si quidem vere ambo essent homi -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.7
λέγειν , ὡς ἔχει τῆς ἀνθρωπότητος , οὕτως καὶ ἐνταῦθα nes : æqualis prorsus stuporis est cum Deus qui -
Lemmas: λέγω , ὡς ἔχω ὁ ἀνθρωπότης , οὕτως καί ἐνταῦθα nes : æqualis prorsus stuporis est cum Deus qui -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.8
τῆς θεότητος οὐχ ἐπιδοχόμενον τὴν πρὸς τὸ ἑτερο - dem Pater , Deus vero Filius esse credatur , hunc
Lemmas: ὁ θεότης οὐ ἐπιδοκέω ὁ πρός ὁ έτερος - dem Pater , Deus vero Filius esse credatur , hunc
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.9
τράπῳδι ( διστάζει γὰρ φυσικῶς ἕκαστερον ἀπὸ τοῦ ex æquo non possit admittcre eamdem cum produ -
Lemmas: τράπῳδι ( διστάζω γάρ φυσικός ἑκαστέρω ἀπό ὁ ex æquo non possit admittcre eamdem cum produ -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.10
ἑτέρου τῇ ἰδιάζοντι ) , οὕτως οὐδὲ τὴν κτιστὴν τε καὶ cente rationem . Et quemadmodum non potest
Lemmas: ἕτερος ὁ ἰδιάζω ) , οὕτως οὐδέ ὁ κτίστης τε καί cente rationem . Et quemadmodum non potest
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.11
κτίσει ἡ θεότης , οὔτε τῇ θεότητι τὸ διὰ κτίσεως εἶναι · cum ea quæ de ista dicuntur essentia , non inve -
Lemmas: κτίζω ὁ θεότης , οὔτε ὁ θεότης ὁ διά κτίσις εἰμί · cum ea quæ de ista dicuntur essentia , non inve -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.12
Θεός . Εἰ μὴ τις ἄρα διὰ χρήσεως τινος καὶ συνθείας invenitur ; neque in homine , quod unam solidam -
Lemmas: Θεός . εἰμί μή τις ἄρα διά χρῆσις τις καί συνθεΐα invenitur ; neque in homine , quod unam solidam -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.13
λέγων , φιλὸν ἐπὶ τὴν κτίσιν ἄγει τὸ τῆς θεότητος que habet ungulam : sic neque in creatura divini -
Lemmas: λέγω , φίλος ἐπί ὁ κτίσις ἄγω ὁ ὁ θεότης que habet ungulam : sic neque in creatura divini -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.14
οὔτε ὁ ἵππος ἄνθρωπος , χάν ἀνθρωπίνῃ προσηγολία tus : si creatus est , non est Deus . Nisi quis usu
Lemmas: οὔτε ὁ ἵππος ἄνθρωπος , χήν ἀνθρώπινος προσηγολία tus : si creatus est , non est Deus . Nisi quis usu
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.15
κατονομάζεται , οὔτε τὸ κτίσμα Θεός , χὰν προσαρ - quodam et consuetudine loquendi tenue nomen
Lemmas: κατονομάζω , οὔτε ὁ κτίσμα Θεός , χήν προσαρ - quodam et consuetudine loquendi tenue nomen
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.16
C τυμῶσιν αὐτῷ τινες τὴν φωνὴν τῆς θεότητος , φθόγγον divinitatis ad creaturam trahat , quemadmodum et
Lemmas: C τυμωσις αὐτός τις ὁ φωνή ὁ θεότης , φθόγγος divinitatis ad creaturam trahat , quemadmodum et
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.17
διάκονον ἐν δυάδι συλλαβῶν χαριζόμενοι . Ἐπεὶ οὖν equis quibusdam humana nomina ab equestribus
Lemmas: διάκονος ἐν δυάς συλλαβή χαρίζομαι . ἐπεί οὖν equis quibusdam humana nomina ab equestribus
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.18
συνηγορίαν κατὰ τὸ αὐτὸν ἔχον τῆς αἰρέσεως λόγος sunt indita : sed neque equus homo , etsi humana
Lemmas: συνηγορία κατά ὁ αὐτός ἔχω ὁ αἵρεσις λόγος sunt indita : sed neque equus homo , etsi humana
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.19
πρὸς τὴν ἀλήθειαν , αὐτὸς ἑαυτῷ συμβουλεύσάτω τοῖς appellatione nominatur , neque creatura Deus , quam -
Lemmas: πρός ὁ ἀλήθεια , αὐτός ἑαυτοῦ συμβουλεύω ὁ appellatione nominatur , neque creatura Deus , quam -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.20
εἶναι καὶ παρεξεστηχότα , τὸν τὸ ὑποκείμενον μὴ ως niam igitur temere et fortuito hærescos sermo
Lemmas: εἰμί καί παρεξίστημι , ὁ ὁ ὑπόκειμαι μή ως niam igitur temere et fortuito hærescos sermo
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.21
ἀντὶ οὐρανοῦ θάλασσαν , καὶ ἀντὶ Θεοῦ λέγοντα κτί - manere : nec per tropum sive figuram suas voces
Lemmas: ἀντί οὐρανός θάλασσα , καί ἀντί Θεός λέγω κτίς - manere : nec per tropum sive figuram suas voces
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.22
τῷ Θεῷ τὴν κτίσιν , ἀλλὰ πρὸς τοὺς προφήτας καὶ esse , neque sui com potem , eum qui non ut est
Lemmas: ὁ Θεός ὁ κτίσις , ἀλλά πρός ὁ προφήτης καί esse , neque sui com potem , eum qui non ut est
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.23
πρὸς τοὺς ἀποστόλους βλέπειν . Ὁ μὲν γὰρ προφή - subjectum nominat , sed pro homine equum , et
Lemmas: πρός ὁ ἀπόστολος βλέπω . ὁ μέν γάρ πρόφημι - subjectum nominat , sed pro homine equum , et
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.24
D τῆς φησὶν ἐκ προσώπου τοῦ Πατρὸς , ὅτι 'Ἡ χεὶρ pro cælo mare , et pro Deo creaturam dicendo :
Lemmas: D ὁ φημί ἐκ πρόσωπον ὁ πατήρ , ὅτι Ἡ χείρ pro cælo mare , et pro Deo creaturam dicendo :
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.25
νοῦς δύναμιν τῷ αἰνίγματι λέγων · ὁ δὲ Ἀπόστολος Deo ex adverso opponi , sed ad prophetas , et ad
Lemmas: νόος δύναμις ὁ αἴνιγμα λέγω · ὁ δέ ἀπόστολος Deo ex adverso opponi , sed ad prophetas , et ad
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.26
πάντα λέγει · συμβαίνει δὲ πως τὸ προφητικὸν πνεῦμα sona Patris : Manus mea hæc omnia fecit 18 , per
Lemmas: πᾶς λέγω · συμβαίνω δέ πως ὁ προφητικός πνεῦμα sona Patris : Manus mea hæc omnia fecit 18 , per
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.27
τῇ ἀποστολικῇ διδασκαλίᾳ καὶ ταύτῃ διὰ πνεύματος manum , Unigeniti virtutem obscure significans .
Lemmas: ὁ ἀποστολικός διδασκαλία καί οὗτος διά πνεῦμα manum , Unigeniti virtutem obscure significans .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.28
γεγονότων φύσιν πρὸς τὴν ποιήσαντα . Ὁ δὲ ποιήσας tit apostolicæ doctrinæ , quæ etiam per eumdem
Lemmas: γίγνομαι φύσις πρός ὁ ποιέω . ὁ δέ ποιέω tit apostolicæ doctrinæ , quæ etiam per eumdem
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.29
ἐργαζόμενος . Καὶ ἐνταῦθα πάλιν ὁ Ἀπόστολος τὴν ram eorum quæ facta sunt , ab eo qui fecit distin -
Lemmas: ἐργάζομαι . καί ἐνταῦθα πάλιν ὁ ἀπόστολος ὁ ram eorum quæ facta sunt , ab eo qui fecit distin -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0382.30
αὐτὴν ποιεῖται τῶν ὄντων τομήν · τὰ πάντα μὲν τῆς guit ac separat . Qui autem manu propria fecit
Lemmas: αὐτός ποιέω ὁ εἰμί τομή · ὁ πᾶς μέν ὁ guit ac separat . Qui autem manu propria fecit
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0383.1
A ποιητικῆς ἐξάπτον αἰτίας , οὐδὲ ἐν τοῖς πᾶσι δὲ τὸ ποιούν ἐξαριθμήσας · ὡς σαφῶς διὰ τούτων τὴς φύσεως διάφορον τοῦ κτιστοῦ πρὸς τὸ ἀκτιστον διαχόθηναι · καὶ ἄλλο μὲν τὸ ποιούν κατὰ τὴν ἰδίαν φύσιν , ἕτερον δὲ τὸ γινόμενον δεῖξωσθαι . Ἐπεὶ οὖν τὰ πάντα ἐκ τοῦ Θεοῦ , Θεὸς δὲ ὁ Υἱός · καλῶς ἡ κτίσις ἀντιδιατέλλεται τῇ θεότητι · τοῦ τὸ Μονογενοῦς ἄλλο τι παρὰ τὴν τῶν πάντων ὄντων φύσιν · καὶ οὐδὲ τῶν μαχομένων τῇ ἀληθείᾳ πρὸς τοῦτο ἐνισταμένων . Ἀνάγκη πᾶσα καὶ τῷ Υἱῷ κατὰ τὸ ἴσον ἀντιδιαίρεισθαι τὴν κτίσιν . Εἴπερ μὴ ψεύδονται δι’ αὐτοῦ γεγενήσθαι τὰ πάντα τῶν ἁγίων αἱ φωναὶ μαρτυρούμεναι .
Lemmas: A ποιητικός ἐξάπτω αἴτιος , οὐδέ ἐν ὁ πᾶς δέ ὁ ποιέω ἐξαριθμέω · ὡς σαφῶς διά οὗτος σής φύσις διάφορος ὁ κτιστός πρός ὁ ἄκτιστος διαχόω · καί ἄλλος μέν ὁ ποιέω κατά ὁ ἴδιος φύσις , ἕτερος δέ ὁ γίγνομαι δείκνυμι . ἐπεί οὖν ὁ πᾶς ἐκ ὁ Θεός , θεός δέ ὁ υἱός · καλῶς ὁ κτίσις ἀντιδιατέλλεται ὁ θεότης · ὁ ὁ Μονογενώ ἄλλος τίς παρά ὁ ὁ πᾶς εἰμί φύσις · καί οὐδέ ὁ μάχομαι ὁ ἀλήθεια πρός οὗτος ἐνίστημι . Ἀνάγκη πᾶς καί ὁ υἱός κατά ὁ ἴσος ἀντιδιαιρέω ὁ κτίσις . εἴπερ μή ψεύδω διά αὐτός γίγνομαι ὁ πᾶς ὁ ἅγιος ὁ φωνή μαρτυρέω .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0383.2
B Θεοῦ τοίνυν τοῦ Μονογενοῦς ἐν ταῖς θείαις χρημασομένω Γραφαῖς , νοησάτω τὸν ἴδιον λόγον Εὐνόμιος , καὶ καταγνώτω πᾶσαν τῇλιθίότητα τοῦ τὸ Θεῖον τῇ κτιστῷ καὶ ἀκτιστῷ καταμερίζοντος · καθ’ ὁμοιότητα τοῦ τὸν ἄνθρωπον εἰς ἵππον διαιροῦντος καὶ ἄνθρωπον · λέγει γὰρ αὐτὸς μετὰ τῆς διὰ μέσου φλυαρίας μικρὸν ὑποβάς , ὅτι Ἄμετάθετος ἡ προσφυὴς τῶν ὀνομάτων πρὸς τὰ πράγματα σχέσις . Τοῦτο καὶ αὐτὸς ἐπιπληξίων τῷ λόγῳ , τῷ πάχειν εἶναι τὴν ἀλήθειαν τῶν προσηγυρίων πρὸς τὸ ὑποκείμενον οἰκειότητα . Εἰ οὖν τὸ θεότητος ὄνομα τῷ Μονογενεῖ Θεῷ προσφυὲς ἐπιχέληται , συνθήσεται δὲ πάντως , κἂν πρὸς ἡμᾶς θέλῃ διαπληχθῆσθαι , τὸ μὴ ψεύδεσθαι τὴν Γραφὴν μηδὲ ἀπάθουσαν τῆς φύσεως ἐπικεισθαι τῷ Μονογενεῖ τὴν τῆς θεότητος κλῆσιν , πεισάτω διὰ τῶν ἰδίων ἑαυτῶν . Ὅτι εἰ ἀμετάθετος ἡ προσφυὴς τῶν ὀνομάτων πρὸς τὰ πράγματα σχέσις , Θεὸς δὲ ὁ Κύριος λέγεται , οὐ δύναται διαφορὰν τινα κατὰ τὴν τῆς θεότητος ἐνοιαν ἐπὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Πατρὸς ἐνοήσαι · ἐπεὶπερ κοινὸν ἐπ’ ἀμφοτέροις τοῦτο τὸ ὄνομα · μᾶλλον δὲ οὐχὶ τοῦτο μόνον , ἀλλὰ πολὺς ἐστὶν ὀνομάτων κατάλογος , οἷς ἀπαρallaxτως ὁ Μονογενὴς τῷ Πατρὶ συνονομάζεται , ἀγαθός , ἀφθαρτος , δίκαιος , κριτής , μακρόθυμος , ἐλεήμων , αἰδίος , ἀτελεύτητος · πάντα δὲ τοῦ μεγαλείου τῆς φύσεως τε καὶ τῆς δυνάμεως τὴν σημασίαν ἐνδείκνυται , οὐδεμιᾶς ὑποστολῆς κατὰ τὴν ὑψηλὴν τῆς ἐνοιᾶς ἐν τινὶ τῶν ὀνομάτων ἐπ’ αὐτοῦ γενομένης · ἀλλὰ τὸν τοσοῦτον ἀριθμὸν τῶν θείων προσηγυρίων οἷον μεμιχότι τῷ ὀφθαλμῷ παραδεύων , πρὸς ἐν μόνον διαβλέπει , τὸ γεννητὸν καὶ ἀγέννητον , λεπτῷ τε καὶ ἀδυνεῖ τῷ πείσματι , τὸ κλυδωνιζόμενόν τε καὶ περιφερόμενον , τοῖς πνεύμασι τῆς πλάνης δόγμα πιστεύσας .
Lemmas: B Θεός τοίνυν ὁ Μονογενώ ἐν ὁ θεῖος χρημασομένω γραφή , νοέω ὁ ἴδιος λόγος Εὐνόμιος , καί καταγιγνώσκω πᾶς τηλιθιοτηταω ὁ ὁ θεῖον ὁ χτίζω καί ἀκτιστῷ καταμερίζω · κατά ὁμοιότης ὁ ὁ ἄνθρωπος εἰς ἵππος διαιρέω καί ἄνθρωπος · λέγω γάρ αὐτός μετά ὁ διά μέσος φλυαρία μικρός ὑποβαίνω , ὅτι αμετάθετος ὁ προσφυής ὁ ὄνομα πρός ὁ πρᾶγμα σχέσις . οὗτος καί αὐτός ἐπιπληξία ὁ λόγος , ὁ πάχω εἰμί ὁ ἀλήθεια ὁ προσηγυριον πρός ὁ ὑπόκειμαι οἰκειότης . εἰμί οὖν ὁ θεότης ὄνομα ὁ Μονογενής Θεός προσφυής ἐπιχέληται , συντίθημι δέ πάντως , κἀν πρός ἐγώ ἐθέλω διαπλήσσω , ὁ μή ψεύδω ὁ γραφή μηδέ ἀπαθέω ὁ φύσις επικειμαι ὁ Μονογενής ὁ ὁ θεότης κλῆσις , πείθω διά ὁ ἴδιος ἑαυτοῦ . ὅτι2 εἰμί ἀμετάθετος ὁ προσφυής ὁ ὄνομα πρός ὁ πρᾶγμα σχέσις , θεός δέ ὁ Κύριος λέγω , οὖον δύναμαι διαφορά τις κατά ὁ ὁ θεότης νοια ἐπί ὁ υἱός καί ὁ πατήρ νοέω · ἐπεί κοινός ἐπί ἀμφότερος οὗτος ὁ ὄνομα · μᾶλλον δέ οὐ οὗτος μόνος , ἀλλά πολύς εἰμί ὄνομα κατάλογος , ὅς ἀπαρallaxτως ὁ Μονογενής ὁ πατήρ συνονομάζω , ἀγαθός , ἄφθαρτος , δίκαιος , κριτής , μακρόθυμος , ἐλεήμων , ἀΐδιος , ἀτελεύτητος · πᾶς δέ ὁ μεγαλεῖος ὁ φύσις τε καί ὁ δύναμις ὁ σημασία ἐνδείκνυμι , οὐδείς ὑποστολή κατά ὁ ὑψηλός ὁ ενοια ἐν τις ὁ ὄνομα ἐπί αὐτός γίγνομαι · ἀλλά ὁ τοσοῦτος ἀριθμός ὁ θεῖον προσηγυριον οἷος μίγνυμι ὁ ὀφθαλμός παραδέω , πρός ἐν μόνος διαβλέπω , ὁ γεννητός καί ἀγέννητος , λεπτός τε καί ἀδυνεῖ ὁ πεῖσμα , ὁ κλυδωνίζω τε καί περιφέρω , ὁ πνεῦμα ὁ πλάνης δόγμα πιστεύω .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0383.3
Φησὶ γὰρ μηδένα τῶν ἀληθείας πεφροντικότων , οὔτε τῶν γεννητῶν οὐδὲν ὀνομάζειν ἀγέννητον , οὔτε τὸν ἐπὶ πάντων Θεόν , Υἱὸν ἢ γεννητόν . Τοῦτο δὲ οὐχὶ τῶν ἡμετέρων ἐπιδέεται λόγων πρὸς ἐλεγχόν . Οὐδὲ γὰρ προκαλύμμασι τισὶ κατὰ τὸ σύνθες αὐτῷ περισκεπὲ τὸν δόλον · ἴσχν ποιεῖται τοῦ ἀτόπου τὴν ἀναστροφὴν , ἐν τῷ λέγειν , μήτε τῶν γεννητῶν λέγεσθαι τι ἀγέννητον , μήτε τὸν ἐπὶ πάντων Θεὸν Υἱὸν ἢ γεννητὸν ὀνομάζεσθαι · οὐδὲν κατὰ τὸ ἴδιζον τῇ μονογενεῖ τοῦ Υἱοῦ θεότητι παρὰ τὰ
Lemmas: φημί γάρ μηδείς ὁ ἀλήθεια φροντίζω , οὔτε ὁ γεννητής οὐδείς ὀνομάζω ἀγέννητος , οὔτε ὁ ἐπί πᾶς Θεός , υἱός ἢ γεννητός . οὗτος δέ οὐ ὁ ἡμέτερος ἐπιδέω λόγος πρός ἐλέγχω . οὐδέ γάρ προκάλυμμα τις κατά ὁ συντίθημι αὐτός περισκέπω ὁ δόλος · ἴσχω ποιέω ὁ ἄτοπος ὁ ἀναστροφή , ἐν ὁ λέγω , μήτε ὁ γεννητής λέγω τίς ἀγέννητος , μήτε ὁ ἐπί πᾶς θεός υἱός ἢ γεννητός ὀνομάζω · οὐδείς κατά ὁ ὁρίζω ὁ μονογενής ὁ υἱός θεότης παρά ὁ
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0384.2
Πλὴν ἐπειδὴ τι μετὰ τὰ εἰρημένα καὶ ἰσχυρότερον ἐπαγγέλλεται λέγειν , ὡς ἂν μὴ φόβῳ τῶν δυνατωτέρων καθυφάναι δοκοῖμεν τὴν ἀντίρρησιν , κάλειν τοὺς εἰρημένους προσπετάσωμεν . Ἔδει , εἴποι , πάντων ἀφέντων , ἐπὶ τὸν ἰσχυρότερον χωρήσαι λόγον . Ἐκεῖνα φήσωμεν ἄν , ὅτι καὶ τῶν ἀπ' αὐτοῦ πρὸς ἔλεγχον προβληθέντων ὀνομάτων πυραυδιχθῆτον , οὐδὲν ἕκτον ἀληθὲς ὁ παρ' ἡμῶν φανερωθῆσεται λόγος . Εἴπερ ἡ παραλλατὴ τῶν τὰς ἰδιότητος σημαίνοντων ὀνομάτων τῇ ἀκαλλα -
Lemmas: πλήν ἐπεί τίς μετά ὁ εἴρω καί ἰσχυρός ἐπαγγέλλω λέγω , ὡς εἄν μή φόβος ὁ δυνατός καθυφαίνω δοκέω ὁ ἀντίρρησις , καλέω ὁ εἴρω προσπετάννυμι . δέω , εἶπον , πᾶς ἀφίημι , ἐπί ὁ ἰσχυρός χωρέω λόγος . ἐκεῖνος φημί ἄν , ὅτι καί ὁ ἀπό αὐτός πρός ἔλεγχος προβάλλω ὄνομα πυραυδιχθῆτον , οὐδείς ἕκτος ἀληθής ὁ παρά ἐγώ φανερόω λόγος . εἴπερ ὁ παραλλατὴ ὁ ὁ ἰδιότης σημαίνω ὄνομα ὁ ἀκαλλα -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0386.1
μασί τινα παραλλαγήν καθορᾶσθαι . Εἰ δὲ ἐν τῷ γεν-νητῷ καὶ ἀγεννητῷ τὸ διάφορον τῆς οὐσίας τίθεται , ὡς τῷ πυρὶ καὶ τῷ ὕδατι · καὶ οὕτως ἔσται τὰ ὁνό-ματα καθ' ὁμοιότητα τῶν ἐν τοῖς ὑποδείγμασιν εἰρη-μένων διακείσθαι , ὡς τῷ πυρὶ καὶ τῷ ὕδατι πρὸς ἄλληλα , πάλιν ἐνταῦθα τὸ φρικτὸν τῆς βλασφημίας καὶ σμυνόντων ἡμῶν φανερωθήσεται . Τὸ πῦρ γὰρ καὶ ὕδωρ , φθαρτικὴν κατ' ἄλληλων τὴν φύσιν ἔχει , καὶ ἴσως ἐκάτερον ἐν τῷ ἑτέρῳ γενόμενον , τῇ ἐπικρατήσει τοῦ πλεονάζοντος φθείρεται . Εἰ οὖν οὕτω διεστάναι τοῦ ἀγεννητοῦ τὴν φύσιν πρὸς τὴν τοῦ Μο-νογενοῦς δογματίζει , πάντως καὶ τὴν φθαρτικὴν ταύ-την ἐναντιότητα τῇ παραλλαγῇ τῶν οὐσιῶν ἐνυπάρ-χειν κατὰ τὸ ἀκύλουθον δῖξαιν · ὡς ἀκύματον αὐτῶν διὰ τοῦτο καὶ ἀκοινώνητον εἶναι τὴν φύσιν , καὶ ἐν-δαπανᾶσθαι τῷ ἑτέρῳ τὸ ἕτερον , εἰ ἐν ἀλλήλοις ἀμόρ-τερα ἢ μετ' ἀλλήλων γένοιτο .
Lemmas: πῆμα τις παραλλαγή καθοράω . εἰμί δέ ἐν ὁ γεννάω καί ἀγεννητῷ ὁ διάφορος ὁ οὐσία τίθημι , ὡς ὁ πῦρ καί ὁ ὕδωρ · καί οὕτως εἰμί ὁ ὅνομα κατά ὁμοιότης ὁ ἐν ὁ ὑπόδειγμα λέγω διάκειμαι , ὡς ὁ πῦρ καί ὁ ὕδωρ πρός ἀλλήλων , πάλιν ἐνταῦθα ὁ φρικτός ὁ βλασφημία καί σμυνόντων ἐγώ φανερόω . ὁ πῦρ γάρ καί ὕδωρ , φθαρτικός κατά ἀλλήλων ὁ φύσις ἔχω , καί ἴσως ἐκάς ἐν ὁ ἕτερος γίγνομαι , ὁ ἐπικρατέω ὁ πλεονάζω φθείρω . εἰμί οὖν οὗτος διίστημι ὁ Αγέννητου ὁ φύσις πρός ὁ ὁ Μονογενής δογματίζω , πάντως καί ὁ φθαρτικός οὗτος ἐναντιότης ὁ παραλλαγή ὁ οὐσία ἐνυπάρχω κατά ὁ ἀκύλουθον δισσός · ὡς ἀκύματος αὐτός διά οὗτος καί ἀκοινώνητος εἰμί ὁ φύσις , καί ἐνδαπανάω ὁ ἕτερος ὁ ἕτερος , εἰμί ἐν ἀλλήλων ἀμόρ-τερα ἢ μετά ἀλλήλων γίγνομαι .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0387.1
A κατ' οὐσίαν ἀλλότριον κατασκευάζοντι συγχωρήσωμεν , ἡμεῖς δὲ διὰ τῶν χωρητῶν ἡμῖν ὑποδειγμάτων τὸ οἰκεῖον τῆς φύσεως ἀποδεικνύντες ἀπολητοῦ ;
Lemmas: A κατά οὐσία ἀλλότριος κατασκευάζω συγχωρέω , ἐγώ δέ διά ὁ χωρητός ἐγώ ὑπόδειγμα ὁ οἰκέω ὁ φύσις ἀποδείκνυμι ἀπόλλυμι ;
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0389.1
A ποτὲ ἐστιν , οὐδὲν ἦττον ἐν ἀδήλῳ μένει · οὕτω καὶ τῆς ἁγίας Γραφῆς τὰ μὲν λοιπὰ τῶν θείων ὀνομάτων κατὰ τοῦ ὄντος κατηγόρησεν , αὐτὸ δὲ τὸ ἄν ἀκατανόητον τῷ Μωσῇ παραδίδωσιν . Ὁ τοίνυν τοῦ ὄντος ἐκκαλύπτων τὴν φύσιν , μὴ τὰ περὶ τὸ ὄν διεξέεται , ἀλλ’ αὐτὴν ἡμῖν φανερῶσιν δι’ ὧν λέγει τὴν φύσιν . Πᾶν γὰρ ὅ τι περ ἂν εἴπης ὄνομα , περὶ τοῦ ὄν ἐστιν , οὐχ ἐκεῖνό ἐστιν · ἀγαθός , ἀγέννητος , ἀλλὰ τὸ ἐστιν , ἑκάστου τούτων οὐκ ἀπολείπεται . Τοῦτο τοίνυν τοῦ ὄντος ἀγαθοῦ , καὶ ὄντος ἀγεννήτου , καθὼς ἐστι , τὸν λόγον τὴς ἀποδοῦναι ἐπαγγελιάμενος , μάταιος ἂν εἴη · τὰ μὲν ἐπιθεωρούμενα λέγων · αὐτὴν δὲ σιωπῶν τὴν οὐσίαν ἂν ἐρμηνεύσειν τῷ λόγῳ κατεπαγγέλλεται . Τὸ γὰρ ἀγέννητον εἶναι , ἐν τῶν ἐπιθεωρουμένων ἐστὶ τῷ ὄντι . Ἄλλος δὲ τοῦ εἶναι , καὶ ἄλλος τοῦ πῶς B εἶναι ὁ λόγος . Ὃ μέχρι τοῦ νῦν ἀρρήτον τε καὶ ἀνερμήνευτον ἐκ τῶν εἰρημένων ἐστιν . Οὐχὸν φανερώτατον πρότερον ἡμῖν τὰ τῆς οὐσίας ὀνόματα · καὶ τότε τῇ παραλογίᾳ τῶν προσηγῶν διατεμεντὸ τὴν φύσιν . Ἐως δ’ ἂν ἀνεκφώνητον τὸ ζητούμενον μένη , μάτην αὐτὴ καὶ περὶ τῶν ὀνομάτων τετεχνολήται , τῶν ὀνομάτων οὐχ ὄντων .
Lemmas: A ποτέ εἰμί , οὐδείς ἀίσσω ἐν ἄδηλος μένω · οὗτος καί ὁ ἅγιος γραφή ὁ μέν λοιπάς ὁ θεῖον ὄνομα κατά ὁ εἰμί κατηγορέω , αὐτός δέ ὁ ἄν ἀκατανόητος ὁ Μωσῆς παραδίδωμι . ὁ τοίνυν ὁ εἰμί ἐκκαλύπτω ὁ φύσις , μή ὁ περί ὁ εἰμί διεξέρχομαι , ἀλλά αὐτός ἐγώ φανερόω διά ὅς λέγω ὁ φύσις . Πᾶν γάρ ὅς τίς περ εἄν εἶπον ὄνομα , περί ὁ εἰμί εἰμί , οὐ ἐκεῖνος εἰμί · ἀγαθός , ἀγέννητος , ἀλλά ὁ εἰμί , ἕκαστος οὗτος οὐ ἀπολείπω . οὗτος τοίνυν ὁ εἰμί ἀγαθός , καί εἰμί ἀγέννητος , καθώς εἰμί , ὁ λόγος σής ἀποδίδωμι ἐπαγγέλλω , μάταιος εἄν εἰμί · ὁ μέν ἐπιθεωρέω λέγω · αὐτός δέ σιωπή ὁ οὐσία εἄν ερμηνεύω ὁ λόγος κατεπαγγέλλομαι . ὁ γάρ ἀγέννητος εἰμί , ἐν ὁ ἐπιθεωρέω εἰμί ὁ εἰμί . ἄλλος δέ ὁ εἰμί , καί ἄλλος ὁ πῶς B εἰμί ὁ λόγος . ὅς μέχρι ὁ νῦν ἄρρητος τε καί ἀνερμηνεύω ἐκ ὁ εἴρω εἰμί . Οὐχὸν φανερός πρότερος ἐγώ ὁ ὁ οὐσία ὄνομα · καί τότε ὁ παραλογία ὁ προσάγω διατέμνω ὁ φύσις . ἠώς δέ εἄν ἀνακόπτω ὁ ζητέω μένω , μάτην αὐτός καί περί ὁ ὄνομα τετεχνολητη , ὁ ὄνομα οὐ εἰμί .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0390.1
καὶ θρόνοι , καὶ ἐξουσίαι , καὶ δυνάμεις , καὶ κυριότητες · ταῦτα δὲ τὰ ὀνόματα τοιαῦτά ἐστιν , ὡς αὐτὸθεν παντὶ προδηλὸν εἶναι , τὸ κατ’ ἐνέργειαν τινὸς τετάχθαι τὰ σημαίνόμενα . Τὸ γὰρ ἄρχειν , καὶ τὸ ἐξουσιάζειν , καὶ τὸ κυριεύειν , καὶ τὸ θρόνιον εἶναι τινος · ταῦτα πάντα οὐχ ἂν ὁ λελογισμένος εἰς οὐσιῶν διαφορὰς ἐπαγάγη , προδηλῶν τῆς ἐνεργείας ὑφ’ ἑκάστου τῶν ὀνομάτων σημαινούσης . Ὥστε ὁ λέγων φύσεων διαφορὰς ἐν τοῖς κατειλεγμένοις ὀνόμασι παρὰ τοῦ Παύλου σημαίνεσθαι , φρεναπατᾷ ταυτόν , καθὼς φησιν ὁ Ἀπόστολος , μὴ εἰδὼς μήτε ἃ λέγει , μήτε περὶ τίνων διαδιδασκώτως ἀνατρέχει , καὶ οὐ πρόσφορον , ἀλλ’ ἐξ ἀδίδου τὸν Υἱὸν ὅντα δείκνυσιν , ἐκ τε τοῦ τῷ Μωϋσεῖ εἰρημένου , Ἐγὼ εἰμὶ ὁ ὢν , τῷ δὲ Μαρναθ , Ἵνα τὶ ἐρωτῇς τὸ ὄνομά μου · καὶ τοῦτο ἐστιν θαυμαστόν . Πρὸς τούτοις καὶ ὁ Δαβὶδ πρὸς τὸν Θεὸν φησι , Σὺ δὲ ὁ αὐτὸς εἶ , καὶ τὰ ἔτη σου οὐκ ἐκλείψουσιν . Ἄλλα καὶ ὁ Ἡσαΐας , Ἐγὼ Θεὸς πρῶτος , καὶ ἐγὼ μετὰ ταῦτα . Καὶ ὁ εὐαγγελιστής , Ἐν ἀρχῇ ἦν , καὶ πρὸς τὸν Θεόν , καὶ Θεὸς ἦν · καὶ μήτε ἀρχὴν , μήτε τέλος ἔχοντα · εἰδωλολάτραις δὲ τοὺς πρόσφορον δὲ οὐχ ὅντων αὐτῶν λέγοντας ἀποδείκνυσιν . Ἐν οἷς καὶ τὸ ἀπαύγασμα τῆς δόξης , καὶ τὸν χαρακτῆρα τῆς ὑποστάσεως παρχάλως διεργάζεται .
Lemmas: καί Θρόνοι , καί ἐξουσία , καί δύναμις , καί κυριότης · οὗτος δέ ὁ ὄνομα τοιοῦτος εἰμί , ὡς αὐτόθεν πᾶς προδηλόω εἰμί , ὁ κατά ἐνέργεια τις τάσσω ὁ σημαινόμενο . ὁ γάρ ἄρχω , καί ὁ ἐξουσιάζω , καί ὁ κυριεύω , καί ὁ Θρόνιον εἰμί τις · οὗτος πᾶς οὐ εἄν ὁ λογίζομαι εἰς οὐσία διαφορά ἐπάγω , προδηλόω ὁ ἐνέργεια ὑπό ἕκαστος ὁ ὄνομα σημαίνω . ὥστε ὁ λέγω φύσις διαφορά ἐν ὁ καταλέγω ὄνομα παρά ὁ Παῦλος σημαίνω , φρεναπατάω αὐτός , καθώς φημί ὁ ἀπόστολος , μή εἰδοί μήτε ὁ λέγω , μήτε περί τίνω διαδιδασκώτως ἀνατρέχω , καί οὖον πρόσφορος , ἀλλά ἐκ αδιδηω ὁ υἱός ὅντα δείκνυμι , ἐκ τε ὁ ὁ Μωϋσῆς εἴρω , ἐγώ εἰμί ὁ εἰμί , ὁ δέ Μαρναθ , ἵνα τίς Ἐρωτῆς ὁ ὄνομα ἐγώ · καί οὗτος εἰμί θαυμαστός . πρός οὗτος καί ὁ Δαυίδ πρός ὁ θεός φημί , σύ δέ ὁ αὐτός εἰμί , καί ὁ ἔτος σύ οὐ ἐκλείπω . ἄλλος καί ὁ Ἠσαΐας , ἐγώ θεός πρῶτος , καί ἐγώ μετά οὗτος . καί ὁ εὐαγγελιστής , ἐν ἀρχή εἰμί , καί πρός ὁ Θεός , καί θεός εἰμί · καί μήτε ἀρχή , μήτε τέλος ἔχω · εἰδωλολάτρης δέ ὁ πρόσφορος δέ οὐ εἰμί αὐτός λέγω ἀποδείκνυμι . ἐν ὅς καί ὁ ἀπαύγασμα ὁ δόξα , καί ὁ χαρακτήρ ὁ ὑπόστασις παρχάλως διεργάζομαι .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0390.2
β . Εἶτα τῆς βουλῆς τοῦ Πατρὸς περὶ τῆς τοῦ Υἱοῦ γεννήσεως διεξὼν , δείκνυσι τὸ ἀμῶτον βούλημα ἐξ αἰδίου ὄν , ὅπερ ἐστὶν ὁ Υἱός , τῷ Πατρὶ συνάρχων , καὶ καθάπερ τῇ φλογὶ ἡ αὐτὴ καὶ τὸ ὀφθαλμὸν ἡ τοῦ ὀφθαλμοῦ ἐνέργεια , συμφυὴς οὖσα τῇ βουλῇ .
Lemmas: Β . εἶτα ὁ βουλή ὁ πατήρ περί ὁ ὁ υἱός γέννησις διέξειμι , δείκνυμι ὁ ἀμάω βούλημα ἐκ ἀΐδιος εἰμί , ὅσπερ εἰμί ὁ υἱός , ὁ πατήρ συνάρχω , καί καθάπερ ὁ φλόξ ὁ αὐτός καί ὁ ὀφθαλμός ὁ ὁ ὀφθαλμός ἐνέργεια , συμφυής εἰμί ὁ βουλή .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0390.3
γ . Εἴθ’ οὕτως τὰ περὶ τῆς οὐσίας τοῦ Υἱοῦ ὡς προεισαχθέντα παραδράμει , τὸ περὶ τῆς γεννήσεως σημαίνοντος διεξίων , διαφόρους εἰπῶν γεννήσεις ἐξ ἰλῆς , καὶ τέχνης , καὶ οἰκοδομημάτων , καὶ τῆς ἐκ τῶν ζῴων διαδοχῆς , τῶν τε ἐξ ἀπορρίας , ὡς ἐκ ἡλίου καὶ ἀκτίνος , λαμπάδος καὶ αὐγῆς , δρωμάτων καὶ μύρου , καὶ τῆς ἐξ αὐτῶν ποιότητος , καὶ τὸν ἐκ τοῦ νοῦ λόγον , καὶ τὸν ἀπὸ σήψεως ξύλων , καὶ πυρὸς συμπλήσεως , καὶ ἕτερον μνύιον πανοῦσως διεληλυθὼν .
Lemmas: γ . ἔτι οὕτως ὁ περί ὁ οὐσία ὁ υἱός ὡς προεισάγω παραδραμάω , ὁ περί ὁ γέννησις σημαίνω διέξειμι , διάφορος εἶπον γεννάω ἐκ ἰλῆς , καί τέχνη , καί οἰκοδόμημα , καί ὁ ἐκ ὁ ζῷον διαδοχή , ὁ τε ἐκ ἀπόριος , ὡς ἐκ ἥλιος καί ἀκτίς , λαμπάς καί αὐγή , δρώμα καί μύρον , καί ὁ ἐκ αὐτός ποιότης , καί ὁ ἐκ ὁ νόος λόγος , καί ὁ ἀπό σῆψις ξύλον , καί πυρός συμπλήσεως , καί ἕτερος μύνιος πανοῦσως διέρχομαι .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0390.4
δ . Πρὸς τούτοις τὰς περὶ Θεοῦ ἐνεργείας ἐκ τῶν ἀνθρωπίνων δείκνυσιν ὑποδειγμάτων · καὶ γὰρ
Lemmas: δ . πρός οὗτος ὁ περί Θεός ἐνέργεια ἐκ ὁ ἀνθρώπινος δείκνυμι ὑπόδειγμα · καί γάρ
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0390.5
ΚΑΤΑ ΕΥΝΟΜΙΟΥ ΛΟΓΟΣ Η' .
Lemmas: κατά ΟΥ Λόγος ἤ .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0390.6
ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΤΟΥ ΟΓΔΟΟΥ ΛΟΓΟΥ .
Lemmas: κεφάλαιος ὁ ὄγδοος Λόγος .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0390.7
α' Ὁ δὲ ἡ λόγος τῆς παρὰ τῶν αἱρετικῶν βλασφημίας , τῶν δὲ οὐχ ὅντων τὸν Μονογενῆ λεγόντων , καὶ ὅτι ἦν , ὅτε οὐκ ἦν , πᾶν θαυμαστὸς ἀνατρέχει , καὶ οὐ πρόσφορον , ἀλλ’ ἐξ ἀδίδου τὸν Υἱὸν ὅντα δείκνυσιν , ἐκ τε τοῦ τῷ Μωϋσεῖ εἰρημένου , Ἐγὼ εἰμὶ ὁ ὢν , τῷ δὲ Μαρναθ , Ἵνα τὶ ἐρωτῇς τὸ ὄνομά μου · καὶ τοῦτο ἐστιν θαυμαστόν . Πρὸς τούτοις καὶ ὁ Δαβὶδ πρὸς τὸν Θεὸν φησι , Σὺ δὲ ὁ αὐτὸς εἶ , καὶ τὰ ἔτη σου οὐκ ἐκλείψουσιν . Ἄλλα καὶ ὁ Ἡσαΐας , Ἐγὼ Θεὸς πρῶτος , καὶ ἐγὼ μετὰ ταῦτα . Καὶ ὁ εὐαγγελιστής , Ἐν ἀρχῇ ἦν , καὶ πρὸς τὸν Θεόν , καὶ Θεὸς ἦν · καὶ μήτε ἀρχὴν , μήτε τέλος ἔχοντα · εἰδωλολάτραις δὲ τοὺς πρόσφορον δὲ οὐχ ὅντων αὐτῶν λέγοντας ἀποδείκνυσιν . Ἐν οἷς καὶ τὸ ἀπαύγασμα τῆς δόξης , καὶ τὸν χαρακτῆρα τῆς ὑποστάσεως παρχάλως διεργάζεται .
Lemmas: ὅς ὁ δέ ὁ λόγος ὁ παρά ὁ αἱρετικός βλασφημία , ὁ δέ οὐ εἰμί ὁ Μονογενεύς λέγω , καί ὅτι εἰμί , ὅτε οὐ εἰμί , πᾶς θαυμαστός ἀνατρέχω , καί οὖον πρόσφορος , ἀλλά ἐκ αδιδηω ὁ υἱός ὅντα δείκνυμι , ἐκ τε ὁ ὁ Μωϋσῆς εἴρω , ἐγώ εἰμί ὁ εἰμί , ὁ δέ Μαρναθ , ἵνα τίς Ἐρωτῆς ὁ ὄνομα ἐγώ · καί οὗτος εἰμί θαυμαστός . πρός οὗτος καί ὁ Δαυίδ πρός ὁ θεός φημί , σύ δέ ὁ αὐτός εἰμί , καί ὁ ἔτος σύ οὐ ἐκλείπω . ἄλλος καί ὁ Ἠσαΐας , ἐγώ θεός πρῶτος , καί ἐγώ μετά οὗτος . καί ὁ εὐαγγελιστής , ἐν ἀρχή εἰμί , καί πρός ὁ Θεός , καί θεός εἰμί · καί μήτε ἀρχή , μήτε τέλος ἔχω · εἰδωλολάτρης δέ ὁ πρόσφορος δέ οὐ εἰμί αὐτός λέγω ἀποδείκνυμι . ἐν ὅς καί ὁ ἀπαύγασμα ὁ δόξα , καί ὁ χαρακτήρ ὁ ὑπόστασις παρχάλως διεργάζομαι .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0390.8
β' Εἶτα τῆς βουλῆς τοῦ Πατρὸς περὶ τῆς τοῦ Υἱοῦ γεννήσεως διεξὼν , δείκνυσι τὸ ἀμῶτον βούλημα ἐξ αἰδίου ὄν , ὅπερ ἐστὶν ὁ Υἱός , τῷ Πατρὶ συνάρχων , καὶ καθάπερ τῇ φλογὶ ἡ αὐτὴ καὶ τὸ ὀφθαλμὸν ἡ τοῦ ὀφθαλμοῦ ἐνέργεια , συμφυὴς οὖσα τῇ βουλῇ .
Lemmas: βε εἶτα ὁ βουλή ὁ πατήρ περί ὁ ὁ υἱός γέννησις διέξειμι , δείκνυμι ὁ ἀμάω βούλημα ἐκ ἀΐδιος εἰμί , ὅσπερ εἰμί ὁ υἱός , ὁ πατήρ συνάρχω , καί καθάπερ ὁ φλόξ ὁ αὐτός καί ὁ ὀφθαλμός ὁ ὁ ὀφθαλμός ἐνέργεια , συμφυής εἰμί ὁ βουλή .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0390.9
γ' Εἴθ’ οὕτως τὰ περὶ τῆς οὐσίας τοῦ Υἱοῦ ὡς προεισαχθέντα παραδράμει , τὸ περὶ τῆς γεννήσεως σημαίνοντος διεξίων , διαφόρους εἰπῶν γεννήσεις ἐξ ἰλῆς , καὶ τέχνης , καὶ οἰκοδομημάτων , καὶ τῆς ἐκ τῶν ζῴων διαδοχῆς , τῶν τε ἐξ ἀπορρίας , ὡς ἐκ ἡλίου καὶ ἀκτίνος , λαμπάδος καὶ αὐγῆς , δρωμάτων καὶ μύρου , καὶ τῆς ἐξ αὐτῶν ποιότητος , καὶ τὸν ἐκ τοῦ νοῦ λόγον , καὶ τὸν ἀπὸ σήψεως ξύλων , καὶ πυρὸς συμπλήσεως , καὶ ἕτερον μνύιον πανοῦσως διεληλυθὼν .
Lemmas: γε ἔτι οὕτως ὁ περί ὁ οὐσία ὁ υἱός ὡς προεισάγω παραδραμάω , ὁ περί ὁ γέννησις σημαίνω διέξειμι , διάφορος εἶπον γεννάω ἐκ ἰλῆς , καί τέχνη , καί οἰκοδόμημα , καί ὁ ἐκ ὁ ζῷον διαδοχή , ὁ τε ἐκ ἀπόριος , ὡς ἐκ ἥλιος καί ἀκτίς , λαμπάς καί αὐγή , δρώμα καί μύρον , καί ὁ ἐκ αὐτός ποιότης , καί ὁ ἐκ ὁ νόος λόγος , καί ὁ ἀπό σῆψις ξύλον , καί πυρός συμπλήσεως , καί ἕτερος μύνιος πανοῦσως διέρχομαι .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0390.10
δ' Πρὸς τούτοις τὰς περὶ Θεοῦ ἐνεργείας ἐκ τῶν ἀνθρωπίνων δείκνυσιν ὑποδειγμάτων · καὶ γὰρ
Lemmas: δέ πρός οὗτος ὁ περί Θεός ἐνέργεια ἐκ ὁ ἀνθρώπινος δείκνυμι ὑπόδειγμα · καί γάρ
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0391.1
δ χείρες , καὶ πόδες , καὶ τὰ λοιπὰ μέρη τοῦ σώματος , μεθ’ ὧν οἱ ἄνθρωποι δημιουργοῦσι , τοῦτο ἀντὶ πάτων ἐπὶ θεοῦ μόνον τοῦ βούλημα διαρχει . Οὕτω δὲ καὶ τῷ περὶ τῆς γεννήσεως παρελλαμάνονι τυγχάνει · διὸ καὶ Μονογενὴς προσήρτυται , διὰ τὸ μηδεμίας κοινωνίας ἑτέρας γεννήσεως , ἢ · ἔχειν τὴν κτίσιν · ἀλλ’ ἀπαύγασμα δόξης , καὶ δομὴ μύρου λεγόμενος , τὸ συνυμνῶν καὶ συναίνδειν τῆς πρὸς τὸν Πατέρα φύσεως δείκνυσιν .
Lemmas: δ χείρ , καί πούς , καί ὁ λοιπάς μέρος ὁ σῶμα , μετά ὅς ὁ ἄνθρωπος δημιουργέω , οὗτος ἀντί πάτος ἐπί θεός μόνος ὁ βούλημα διάρχω . οὕτως δέ καί ὁ περί ὁ γέννησις παρελλαμάνονι τυγχάνω · διό καί Μονογενής προσαρτύω , διά ὁ μηδέμιος κοινωνία ἕτερος γέννησις , ἢ · ἔχω ὁ κτίσις · ἀλλά ἀπαύγασμα δόξα , καί δομέω μύρον λέγω , ὁ συνυμνέω καί συναίνδειν ὁ πρός ὁ πατήρ φύσις δείκνυμι .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0391.2
5 . Εἶτα τὴν τοῦ Δημιουργοῦ καὶ Μονογενοῦς ὑπόστασιν οὐκ ἀρχὴν ἔχειν , ὥσπερ καὶ τὰ δημιουργήματα , ὡς ὁ Εὐνόμιος ἔφησιν , ἀλλ’ ἀναρχον καὶ ἀίδιον , καὶ μηδεμίας κοινωνίας , μήτε ἀπὸ τῆς οὐσίας , μήτε ἀπὸ τῶν ὀνομάτων τὸν Μονογενὴ πρὸς τὴν κτίσιν ἔχειν , ἀλλ’ ἐξ ἀδίου τῷ Πατρὶ συντῆν , καθὼς ἡ παράφρεσις λέγει Σοφία , ἀρχὴν τε καὶ τέλος καὶ μεσότητα χρόνων ὄντα · πολλά τε περὶ τοῦ Μονογενοῦς θεότητος καὶ ἀιδιότητος , ἐπὶ τε περὶ ψυχῶν καὶ ἀγγέλων , καὶ ζωῆς , καὶ θανάτου εἰπόν , τὸν λόγον πληροῖ .
Lemmas: 5 . εἶτα ὁ ὁ Δημιουργός καί Μονογενώ ὑπόστασις οὐ ἀρχή ἔχω , ὥσπερ καί ὁ δημιούργημα , ὡς ὁ Εὐνόμιος ἐφίημι , ἀλλά ἄναρχος καί ἀίδιος , καί μηδέμιος κοινωνία , μήτε ἀπό ὁ οὐσία , μήτε ἀπό ὁ ὄνομα ὁ Μονογενής πρός ὁ κτίσις ἔχω , ἀλλά ἐκ ἀδίου ὁ πατήρ συντείνω , καθώς ὁ παράφρεσις λέγω Σοφία , ἀρχή τε καί τέλος καί μεσότης χρόνος εἰμί · πολύς τε περί ὁ Μονογενώ θεότης καί ἀιδιότης , ἐπί τε περί Ψυχή καί ἄγγελος , καί ζωή , καί θάνατος εἶπον , ὁ λόγος πληρόω .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0391.3
Τὰ μὲν ἰσχυρὰ τῶν τοῦ Εὐνομίου τοιαῦτα . Ἐγὼ δὲ τῶν ἐν ἐπαγγελίᾳ δυναμῶν οὕτω σαθρῶν τε καὶ ἀνυποστάτων ἐπαδειγμένων τῷ λόγῳ , σιωπᾶν ὀρμᾶ δεῖν ἐπὶ τῶν ὑπολοίπων , τοὺς κατὰ τῶν ἰσχυρῶν ἐλέγχους καὶ τῶν ἄλλων τῇ δυνάμει συναπτελεγχθέντων · καθάπερ ἐπὶ τῶν πολέμων συμβαίνει , τοῦ δυνατωτέρου τῶν ἄλλων καταπεσόντος , μηκέτι τὸ λειπόμενον τῆς στρατιᾶς ἐν λόγῳ τινὶ τοῖς κεκρατηκόσι τοῦ ἰσχύοντος γίνεσθαι . Ἀλλ’ οὐκ ἐξ αἰωπῶν τὸ κεφάλαιον τῆς βλασφημίας ἐν τοῖς ἐφεξῆς τοῦ λόγου προκείμενον . Τὴν γὰρ ἐκ μὴ ὄντων εἰς τὸ εἶναι τοῦ Μονογενοῦς παράδοσις , τοῦτο · δὴ τὸ φρικτὸν τε καὶ ἀθεον , καὶ πάσης ἀσβελίας φευκτότερον δόγμα τοῦ Εὐνομίου , νῦν ἐν τῇ ἀκολουθίᾳ τοῦ λόγου κατασκευάζεται . Καὶ ἐπειδὴ πᾶσι τοῖς διὰ τῆς ἀπάτης ταύτης γεγοητευμένοις , ἕτοιμον ἐπὶ γλώσσης ἐστὶν εἰς κατασκευήν τοῦ ἐκ μὴ ὄντος εἶναι τὸν Μονογενῆ , καὶ πᾶσαν τὴν κτίσιν ἐξ οὐκ ὄντων ποιήσαντα , τὸ λέγειν , Εἰ ἦν , οὐ γεγέννηται · καὶ εἰ γεγέννηται , οὐκ ἦν · καὶ πολλὴν ἔχει διὰ τοῦτον ἡ ἀπάτη τὴν συμμάχην , τῶν μικροψυχότερων ἐν τῇ ἐπιπολαίῳ ταύτῃ πιθανότητι στενοχωρουμένων , καὶ πρὸς κατάθεσιν τῆς βλασφημίας ὑπαγομένων · ἀνάγκη μὴ παρελθεῖν τὴν ῥίζαν τῆς πικρίας τοῦ δόγματος · ἵνα μὴ , καθὼς φησιν ὁ Ἀπόστολος , ἄνω φύουσα διοχλή . Πρῶτον δὲ σημε δεῖν αὐτὸν ἐφ’ ἑαυτοῦ τὸν λόγον κατανοῆσαι , δίχα τῆς πρὸς τοὺς ἐναντίους μάχης · εἰθ’ οὕτως ἐπὶ τὴν ἐξετασιν τε καὶ τὸν ἔλεγχον τῶν ἐκτεθέντων ἐλθεῖν .
Lemmas: ὁ μέν ἰσχυρός ὁ ὁ Εὐνόμιος τοιοῦτος . ἐγώ δέ ὁ ἐν ἐπαγγελία δυναμόω οὗτος σαθρός τε καί ἀνυπόστατος ἐπαδειγμένων ὁ λόγος , σιωπάω ὁρμή δήω ἐπί ὁ ὑπόλοιπος , ὁ κατά ὁ ἰσχυρός ἔλεγχος καί ὁ ἄλλος ὁ δύναμις συναπτελεγχθέντων · καθάπερ ἐπί ὁ Πολέμων συμβαίνω , ὁ δυνατός ὁ ἄλλος καταπίπτω , μηκέτι ὁ λείπω ὁ στρατιά ἐν λόγος τις ὁ κρατέω ὁ ἰσχύω γίγνομαι . ἀλλά οὐ ἐκ αιωψ ὁ κεφάλαιος ὁ βλασφημία ἐν ὁ ἐφεξῆς ὁ λόγος πρόκειμαι . ὁ γάρ ἐκ μή εἰμί εἰς ὁ εἰμί ὁ Μονογενώ παράδοσις , οὗτος · δή ὁ φρικτός τε καί ἄθεος , καί πᾶς ἀσβελίας φευκτός δόγμα ὁ Εὐνόμιος , νῦν ἐν ὁ ἀκολουθία ὁ λόγος κατασκευάζω . καί ἐπεί πᾶς ὁ διά ὁ ἀπάτη οὗτος γοητεύω , ἑτοῖμος ἐπί γλῶσσα εἰμί εἰς κατασκευή ὁ ἐκ μή εἰμί εἰμί ὁ Μονογενεύς , καί πᾶς ὁ κτίσις ἐκ οὐ εἰμί ποιέω , ὁ λέγω , εἰμί εἰμί , οὖον γεννάω · καί εἰμί γεννάω , οὐ εἰμί · καί πολύς ἔχω διά οὗτος ὁ ἀπάτη ὁ συμμάχομαι , ὁ μικρόψυχος ἐν ὁ ἐπιπόλαιος οὗτος πιθανότης στενοχωρέω , καί πρός κατάθεσις ὁ βλασφημία ὑπάγω · ἀνάγκη μή παρέρχομαι ὁ ῥίζα ὁ πικρία ὁ δόγμα · ἵνα μή , καθώς φημί ὁ ἀπόστολος , ἄνω φύω διοχλέω . Πρῶτος δέ Σῆμε δήω αὐτός ἐπί ἑαυτοῦ ὁ λόγος κατανοέω , δίχα ὁ πρός ὁ ἐναντίος μάχη · εἶτα οὕτως ἐπί ὁ ἐξέτασις τε καί ὁ ἔλεγχος ὁ ἐκτίθημι ἔρχομαι .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0391.4
Ἐν γνώρισμα τῆς ἀληθινῆς θεότητος · ὁ τῆς ἁγίας Γραφῆς ὑποδεικνύει λόγος , ὁ διὰ τῆς ἀνωθεν φωνῆς ἐδίδαξεν ὁ Μωϋσῆς , ἀκούσας τοῦ εἰπόντος , ὅτι Ἐγώ εἰμι ὁ ὤν . Οὐκοῦν τοῦτο μόνον θεῖον εἶναι ὡς ἀληθῶς πιστεύειν οἴομεθα δεῖν , ὁ κατὰ τὸ ἀίδιον τε καὶ ἀδ -
Lemmas: ἐν γνώρισμα ὁ ἀληθινός θεότης · ὁ ὁ ἅγιος γραφή ὑποδείκνυμι λόγος , ὁ διά ὁ ἄνωθεν φωνή διδάσκω ὁ Μωϋσῆς , ἀκούω ὁ εἶπον , ὅτι ἐγώ εἰμί ὁ εἰμί . οὐκοῦν οὗτος μόνος θέω εἰμί ὡς ἀληθής πιστεύω οἴομαι δήω , ὁ κατά ὁ ἀίδιος τε καί αδʹ -
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0393.1
Aθὼν τὸ πλήρωμα ὧν , καὶ ἐν τοῖς κόλποις τοῦ Πατρὸς ὧν . Εἰ τοίνυν Μωϋσῆς μὲν οὖν τινα χαρακτῆρα τῆς ἀληθινῆς Θεότητος ἡμῖν νομοθετεῖ , τὸ μηδὲν ἄλλο περὶ Θεοῦ γινώσκειν , εἰ τοῦτο μόνον ὅτι ἐστί . Τοῦτο γὰρ ἐνδείκνυται τὸ , Ἐγώ εἰμι ὁ ὧν . Ἐσταλς δὲ τὸ πανταχόθεν ἀόριστον τοῦ ὄντος βαθὺ τῷ χρηρύγματι , μήτε δι' ἀρχῆς , μήτε διὰ τέλους βλέπον τὸ ἐν ἐκείνῳ Θεοῦ ὁριζόμενον . Ὁ γὰρ εἰπών , ὅτι Ἐγὼ πρῶτος καὶ μετὰ ταῦτα , ἐν οὐδετέρῳ τῶν ὅρων τῆς ἀϊδιότητος ἵστησιν ὡς μήτε πρὸς τὴν ἀρχὴν ὁρῶντας εὑρεῖν τι σημεῖον ἀφ' οὗ ἐστί , καὶ μεθ' οὗ οὐκ ἦν , μήτε πρὸς τὸ ἐφεξῆς τὴν διάνοιαν ἀνάγοντας , ὅρω τινὶ διακόπτειν τὸ ὄντος τὴν ἐπὶ τὸ ἀίδιον πρόοδον · τοῦ δὲ προφητοῦ Δαβὶδ πρόσφατον τι καὶ ἀλλοτρίων Θεῶν προσκυνεῖσθαι ἀπαγορευόντος , ὧν ἑκάτερον ἐν τοῖς B δόγμασιν ἐστὶ τῆς αἱρέσεως . Ἐν μὲν γὰρ τῷ μὴ ἀίδιῳ τὸ πρόσφατον , ἐν δὲ τῇ τῶν τοῦ ἀληθινοῦ Θεοῦ φύσεως ἀπεξευθῆσαι , τὸ ἀλλοτρίων σαφῶς ἐπιδείκνυται .
Lemmas: Ἰθών ὁ πλήρωμα ὅς , καί ἐν ὁ κόλπος ὁ πατήρ ὅς . εἰμί τοίνυν Μωϋσῆς μέν οὖν τις χαρακτήρ ὁ ἀληθινός θεότης ἐγώ νομοθετέω , ὁ μηδείς ἄλλος περί Θεός γιγνώσκω , εἰμί οὗτος μόνος ὅτι εἰμί . οὗτος γάρ ἐνδείκνυμι ὁ , ἐγώ εἰμί ὁ ὅς . Ἐσταλς δέ ὁ πανταχόθεν ἀόριστος ὁ εἰμί βαθύς ὁ χρηρύγματι , μήτε διά ἀρχή , μήτε διά τέλος βλέπω ὁ ἐν ἐκεῖνος Θεός ὁρίζω . ὁ γάρ εἶπον , ὅτι ἐγώ πρῶτος καί μετά οὗτος , ἐν οὐδέτερος ὁ ὁράω ὁ ἀιδιότης ἵστημι ὡς μήτε πρός ὁ ἀρχή ὁράω εὑρίσκω τίς σημεῖον ἀπό ὅς εἰμί , καί μετά ὅς οὐ εἰμί , μήτε πρός ὁ ἐφεξῆς ὁ διάνοια ἀνάγω , ὅρος τις διακόπτω ὁ εἰμί ὁ ἐπί ὁ ἀίδιος πρόοδος · ὁ δέ προφήτης Δαυίδ πρόσφατος τίς καί ἀλλότριος θεός προσκυνέω ἀπαγορεύω , ὅς ἑκάτερος ἐν ὁ B δόγμα εἰμί ὁ αἵρεσις . ἐν μέν γάρ ὁ μή ἀΐδιος ὁ πρόσφατος , ἐν δέ ὁ ὁ ὁ ἀληθινός Θεός φύσις ἀπεξευθῆσαι , ὁ ἀλλότριος σαφῶς ἐπιδείκνυμι .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0394.1
ἐν τούτοις εὑρίσκεται , ὁ εἰπών , ὅτι ὁ Ἐωραχὸς ἐμὲ ἔδρακε τὸν Πατέρα . Ἄλλὰ καὶ τὸ παρὰ τοῦ Ἀποστόλου οὕτως ἐν μάλιστα νοηθεῖ , καλῶς καὶ προσφυῶς ἔχον , τὸ ἀπαύγασμα εἶναι τῆς δόξης καὶ χαρακτῆρα τῆς ὑποστάσεως τὸν Υἱόν . Τοῖς γὰρ ἀδυνατοῦσιν ἐπὶ τὸ ὕψος τῆς θεουργίας τῶν λογισμῶν ἀγαγεῖν διὰ τῆς τῶν νοητῶν θεωρίας · τούτους ἐκ τῆς αἰσθήσεως προφαινόμενους ἐμποιεῖ τινὰ τοῖς ἀκούουσι τὸν Ἀπόστολος τοῦ ἀληθοῦς φαντασίαν . Ὡς γὰρ τὸ ἡλιακὸν σῶμα ὅλῳ τῷ περιέχοντι κύκλῳ χαρακτηριζόμενον , καὶ ὁ τὸν κύκλον ἰδών , ὅλου τοῦ κατὰ τὸ βάθος ὑποκειμένου τῇ ὑπόστασιν διὰ τοῦ φαινομένου ἀνελογίζετο · οὕτως εἶπεν ἐν τῇ μεγέθει τῆς τοῦ Υἱοῦ δυνάμει τοῦ τοῦ Πατρὸς μεγαλεῖον χαρακτηρίζεισθαι , ἵνα ὅσον τοῦτο γινώσκηται , τοσοῦτον εἶναι κάκεινο πιστευθῇ . Καὶ πάλιν ὡς ἐκ παντὸς τοῦ ἡλιακοῦ κύκλου τῇ τοῦ φωτὸς λαμπηδόνι ἀπαγγέλεται · οὐ γὰρ ἐν τι λαμπέται , τὸ δὲ ἀλαμπές ἐστι τοῦ κύκλου · οὕτως ὅλη ἡ δόξα ἥτις ἐστίν , ὁ Πατὴρ , τῷ ἐξ αὐτοῦ ἀπαύγασματι , τοῦτ’ ἐστὶ τῇ ἀληθινῇ φωτὶ πανταχόθεν περιμαρτυρεῖται . Καὶ ὡς ἐκ τοῦ ἡλίου μὲν ἐστιν ἡ ἀκτίς · οὐ γὰρ ἂν ἦν ἀκτίς , εἰ μὴ ὁ ἥλιος ἦν , οὐ μὴν ποτὲ χωρὶς τῆς ἀπαυγαζομένης ἀκτίνος ἐφ’ ἑαυτοῦ νοεῖται ὁ ἥλιος · οὕτω τὸ συναφές τε καὶ ἀδὶον τὸς ἐκ τοῦ Πατρὸς ὑπάρξεως τοῦ Μονογενοῦς παραδιδούς ὁ Ἀπόστολος , ἀπαύγασμα δόξης τὸν Υἱὸν κατενόμησε .
Lemmas: ἐν οὗτος εὑρίσκω , ὁ εἶπον , ὅτι ὁ ὁράω ἐγώ δέρκομαι ὁ πατήρ . ἀλλά καί ὁ παρά ὁ ἀπόστολος οὕτως ἐν μάλιστα νοέω , καλῶς καί προσφυῶς ἔχω , ὁ ἀπαύγασμα εἰμί ὁ δόξα καί χαρακτήρ ὁ ὑπόστασις ὁ υἱός . ὁ γάρ ἀδυνατέω ἐπί ὁ ὕψος ὁ θεουργία ὁ λογισμός ἄγω διά ὁ ὁ νοητός θεωρία · οὗτος ἐκ ὁ αἴσθησις προφαίνω ἐμποιέω τις ὁ ἀκούω ὁ ἀπόστολος ὁ ἀληθής φαντασία . ὡς γάρ ὁ ἡλιακός σῶμα ὅλος ὁ περιέχω κύκλος χαρακτηρίζω , καί ὁ ὁ κύκλος ὁράω , ὅλος ὁ κατά ὁ βάθος ὑπόκειμαι ὁ ὑπόστασις διά ὁ φαίνω ἀναλογίζομαι · οὕτως εἶπον ἐν ὁ μέγεθος ὁ ὁ υἱός δύναμις ὁ ὁ πατήρ μεγαλεῖον χαρακτηρίζω , ἵνα ὅσος οὗτος γιγνώσκω , τοσοῦτος εἰμί ἐκεῖνος πιστεύω . καί πάλιν ὡς ἐκ πᾶς ὁ ἡλιακός κύκλος ὁ ὁ φάος λαμπηδών ἀπαγγέλλω · οὖον γάρ ἐν τίς λαμπέτης , ὁ δέ ἀλαμπής εἰμί ὁ κύκλος · οὕτως ὅλος ὁ δόξα ὅστις εἰμί , ὁ πατήρ , ὁ ἐκ αὐτός ἀπαύγασμα , οὗτος εἰμί ὁ ἀληθινός φάος πανταχόθεν περιμαρτυρεω . καί ὡς ἐκ ὁ ἥλιος μέν εἰμί ὁ ἀκτίς · οὖον γάρ εἄν εἰμί ἀκτίς , εἰμί μή ὁ ἥλιος εἰμί , οὖον μήv ποτέ Χωρὶς ὁ ἀπαυγάζω ἀκτίς ἐπί ἑαυτοῦ νοέω ὁ ἥλιος · οὗτος ὁ συναφής τε καί ἀδής τός ἐκ ὁ πατήρ ὕπαρξις ὁ Μονογενώ παραδίδωμι ὁ ἀπόστολος , ἀπαύγασμα δόξα ὁ υἱός κατενόμησε .
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0394.2
Tούτων οὖν ἡμῖν οὕτως διηρημένων , οὐχὲτ’ ἂν τις ἀμφιβάλλοι , πῶς καὶ ἐκ τοῦ Πατρὸς Μονογενὴς εἶναι πεπίστευται , καὶ αἰδίως ἐστίν , χἂν δοκῇ κατὰ τὴν πρόχειρον ἔνοιαν μὴ συμβαίνειν ὁ λόγος τῷ λόγῳ , ὁ ἐκ τοῦ Πατρὸς αὐτὸν εἶναι λέγων , τῷ μαρτυροῦντι αὐτῷ τὸ αἰδίον . Εἰ δὲ χρὴ καὶ ἑτέρως τὸν λόγον πιστώσασθαι , δυνατὸν ἂν γένοιτο νοῆσαι τὸ περὶ τοῦτο δόγμα διὰ τινων τῶν κατὰ τὴν αἴσθησιν ἡμῖν γνωριζομένων . Μηδεὶς δὲ ἐπηρεαζέτω τῷ λόγῳ , μὴ δυναμένῳ τοιαύτην ἐν τοῖς οὕτως εὐρεῖν εἰκόνα τοῦ ζητουμένου , ἢ διὰ πάντων ἀρχέσει δι’ ἀναλογίας τινὸς καὶ ὁμοιότητος πρὸς τὴν τοῦ προκειμένου παράστασιν . Βουλήμεθα γὰρ τοὺς λέγοντας πρότερον βεβουλήσθαι τὸν Πατέρα , εἰθ’ οὕτως ἐλθεῖν ἐπὶ τὸ γενέσθαι Πατέρα , καὶ διὰ τούτου τὸ μεταγενέστερον τῷ Λόγῳ κατασκευάζοντας , πείσαι δι’ ὧν ἂν γένοιτο δυνατὸν ἡμῖν ὑποδειγματεῖν , μεταγεῖν πρὸς τὸ εὐσεβὲς τὴν διάνοιαν · οὕτε γὰρ ἡ ἄμεσος αὕτη συναφεία ἐκβάλλει τὴν βούλησιν τοῦ Πατρὸς , ὡς κατὰ τινὰ φύσεως ἀνάγκην ἀπροαιρέτως τὸν Υἱὸν ἐσχότος · οὔτε ἡ βούλησις διστάσει τοῦ Πατρὸς τὸν Υἱόν , ὡς τὴν διάστασιν μεταξὺ παρεμπίπτουσα . Ὡς μὴτε ἐκβάλλειν τοῦ δόγματος τὴν ἐπὶ τῷ Υἱῷ βούλησιν τοῦ γεννήσαντος , οἷον στενοχωρουμένην ἐν τῇ συναφείᾳ τῆς τοῦ Υἱοῦ πρὸς τὸν Πατέρα ἐνότητος , μὴτε μὴν τὴν ἀδιάστατον διαλύειν συναφείαν , ὅταν ἐνθεωρῇται τῇ γεννήσει βούλησις . Τοῦτο γὰρ τῆς βαρείας ἡμῶν καὶ δυσχείρετου φύσεως ἐστιν ἴδιον , τὸ μὴ ἐν ταύτῃ πολλῶς παρεῖναι ἡμῖν , καὶ τὸ ἔχειν τι , καὶ τὸ βούλεσθαι ·
Lemmas: οὗτος οὖν ἐγώ οὕτως διαιρεμένος , οὐχὲτ’ εἄν τις ἀμφιβάλλω , πῶς καί ἐκ ὁ πατήρ Μονογενής εἰμί πιστεύω , καί ἀΐδιος εἰμί , εἷς δοκέω κατά ὁ πρόχειρον νοια μή συμβαίνω ὁ λόγος ὁ λόγος , ὁ ἐκ ὁ πατήρ αὐτός εἰμί λέγω , ὁ μαρτυρέω αὐτός ὁ ἀΐδιος . εἰμί δέ χρή καί ἑτέρως ὁ λόγος πιστόω , δυνατός εἄν γίγνομαι νοέω ὁ περί οὗτος δόγμα διά τίνω ὁ κατά ὁ αἴσθησις ἐγώ γνωρίζω . μηδείς δέ ἐπηρεάζω ὁ λόγος , μή δύναμαι τοιοῦτος ἐν ὁ οὕτως εὑρίσκω εἰκών ὁ ζητέω , ἢ διά πᾶς ἄρχω διά ἀναλογία τις καί ὁμοιότης πρός ὁ ὁ πρόκειμαι παράστασις . Βουλήμεθα γάρ ὁ λέγω πρότερος βούλομαι ὁ πατήρ , εἶτα οὕτως ἔρχομαι ἐπί ὁ γίγνομαι πατήρ , καί διά οὗτος ὁ μεταγενής ὁ Λόγος κατασκευάζω , πείθω διά ὅς εἄν γίγνομαι δυνατός ἐγώ ὑποδειγματεῖν , μετάγω πρός ὁ εὐσεβής ὁ διάνοια · ἵημι γάρ ὁ ἄμεσος οὗτος συνάφεια ἐκβάλλω ὁ βούλησις ὁ πατήρ , ὡς κατά τις φύσις ἀνάγκη ἀπροαίρετος ὁ υἱός εσχοος · οὔτε ὁ βούλησις διστάζω ὁ πατήρ ὁ υἱός , ὡς ὁ διάστασις μεταξύ παρεμπίπτω . ὡς μήτε ἐκβάλλω ὁ δόγμα ὁ ἐπί ὁ υἱός βούλησις ὁ γεννάω , οἷος στενοχωρέω ἐν ὁ συνάφεια ὁ ὁ υἱός πρός ὁ πατήρ ενοτητη , μήτε μήv ὁ ἀδιάστατος διαλύω συνάφεια , ὅταν ἐνθεωρέω ὁ γεννάω βούλησις . οὗτος γάρ ὁ βαρύς ἐγώ καί δυσχείρετου φύσις εἰμί ἴδιος , ὁ μή ἐν οὗτος Πολλῶς πάρειμι ἐγώ , καί ὁ ἔχω τίς , καί ὁ βούλομαι ·
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0395.1
ἀλλὰ νῦν μὲν βουλοῦμεθα τι ἔχειν ὧν οὐκ ἔχομεν , μετὰ ταῦτα δὲ τυγχάνομεν ὧν τυχεῖν οὐκ ἠθελήθημεν . Ἐπὶ δὲ τῆς ἀπλῆς καὶ παντοδύναμου φύσεως , ὁμοῦ τὰ πάντα καὶ κατὰ ταὐτὸ νοεῖται , καὶ τὸ
Lemmas: ἀλλά νῦν μέν βουλέω τίς ἔχω ὅς οὐ ἔχω , μετά οὗτος δέ τυγχάνω ὅς τυγχάνω οὐ ἐθέλω . ἐπί δέ ὁ ἁπλόος καί παντοδύναμος φύσις , ὁμοῦ ὁ πᾶς καί κατά αὐτός νοέω , καί ὁ
gregorius-nyssenus.contra-eunomium pg045_0395.2
τὸ ἀγαθόν , καὶ τὸ ἔχειν ὅπερ ἠθέλησε . Πάντα γὰρ ἐνεργὸν καὶ ἐνούσιον , καὶ ἐνυπόστατον τῇ ἀδίῳ φύσει τὸ ἀγαθὸν τε καὶ τὸ ἀθῶν ἐνθεωρεῖται θέλημα , οὔτε ἀπὸ τινος ἰδιαζούσης ἀρχῆς ἐγγινόμενον , οὔτε δίχα τοῦ θελητοῦ νοηθῆναι δυνάμενον . Οὐδὲ γὰρ ἐνδέχεται παρὰ τῷ Θεῷ , ἡ τὸ ἀγαθὸν θέλημα μὴ εἶναι , ἡ μὴ συνεῖναι τῷ θελήματι · οὐδεμιᾶς αἰτίας οὐδὲ τὸ πρέπον τῷ Πατρὶ μὴ πάντα εἶναι μειούσης , οὔτε πρὸς τὸ ἔχειν τὸ βουληθὲν ἐμποδιζούσης . Ἐπεὶ οὖν φύσει τὸ ἀγαθόν , μᾶλλον δὲ παντὸς ἀγαθοῦ ἐπὶκεινα ὁ μονογενὴς Θεός , οὐχ ἀβούλητον δὲ τῷ Πατρὶ τὸ ἀγαθόν · φανερῶς ἀποδεικνύται διὰ τούτων , ὅτι καὶ ἡμεσὸς ἐστι τοῦ Υἱοῦ ἡ πρὸς τὸν Πατέρα συνάφεια , καὶ οὐκ ἐκβάλλεται οὐδὲ ἐξέριπται διὰ τῆς ἀδιαστάτου συνἀφείας · τὸ βούλημα τὸ τῇ ἀγαθῇ φύσει διὰ παντὸς ἐνυπάρχον . Εἰ δὲ τις ἀνεπρεσάτως ἀκούει τοῦ λόγου καὶ τοιούτων τι τοῖς εἰρημένοις προσθέμεν · βούλομαι .
Lemmas: ὁ ἀγαθός , καί ὁ ἔχω ὅσπερ ἐθέλω . Πάν γάρ ἐνεργός καί ἐνούσιος , καί ἐνυπόστατος ὁ ἀδίῳ φύσις ὁ ἀγαθός τε καί ὁ ανθός ἐνθεωρέω θέλημα , οὔτε ἀπό τις ἰδιάζω ἀρχή ἐγγίγνομαι , οὔτε δίχα ὁ θελητής νοέω δύναμαι . οὐδέ γάρ ἐνδέχομαι παρά ὁ Θεός , ὁ ὁ ἀγαθός θέλημα μή εἰμί , ὁ μή συνίημι ὁ θέλημα · οὐδείς αἴτιος οὐδέ ὁ πρέπω ὁ πατήρ μή πᾶς εἰμί μειόω , οὔτε πρός ὁ ἔχω ὁ βούλομαι ἐμποδίζω . ἐπεί οὖν φύσις ὁ ἀγαθός , μᾶλλον δέ πᾶς ἀγαθός ἐπίκειμαι ὁ μονογενής Θεός , οὐ ἀβούλητος δέ ὁ πατήρ ὁ ἀγαθός · φανερῶς ἀποδείκνυμι διά οὗτος , ὅτι καί ἡμεσὸς εἰμί ὁ υἱός ὁ πρός ὁ πατήρ συνάφεια , καί οὐ ἐκβάλλω οὐδέ ἐκρίπτω διά ὁ ἀδιάστατος συνάφεια · ὁ βούλημα ὁ ὁ ἀγαθός φύσις διά πᾶς ἐνυπάρχω . εἰμί δέ τις ἀνεπρεσάτως ἀκούω ὁ λόγος καί τοιοῦτος τίς ὁ εἴρω προστίθημι · βούλομαι .