gregorius-nyssenus.apologia-in-hexaemeron pg044_0055.3
Ἄλλ' οἶδα τὸν ἀντειπίπτοντα λόγον · πολλάκις γὰρ ἐστιν ἰδεῖν , ἐν σφοδροτέρῳ καύσωνι νέφη τινὰ διὰ τοῦ ἀέρος κατεσπαρμένα , οἷς εἴ τις ἐπὶ πλεῖον ἐντενεύσειεν , ἐλέγχει πως τὸν λόγον τοῦτον , ὅς μηδὲν τῆς ὑγρᾶς φύσεως ἐξαναλίσσεσθαι λέγει . Τὰ γὰρ θρομβωδεῖ τῶν νεφῶν τμήματα , πολλάκι τὸν ἀέρος ἐκπεδασιμένα , πρῶτον μὲν ἐλαττοῦται κατὰ τὸν ὀγκὸν τῷ ὑπερβάλλοντι τοῦ φλογμοῦ ἐξοπτόμενα εἶτα καὶ εἰς τὸ παντελὲς ἀφανίζεται κατασφρυγόμενα τῷ καύσωνι , ὡς μηδὲ βραχὺ τι λείψανον ὑπολειφθῆναι , τοῦ φλογμοῦ τὴν ἰχμάδα κατασφράναντος . Τοῦτο δὲ οὐχ οἷς ἐστὶ τῶν τῶν ἀτμῶν λόγῳ παραμυθηθῆναι . Ἡ γὰρ ἄνω τῶν νεφῶν κατάστασις ἡ τοῦ θολεροῦ τούτου καὶ πνευματώδους ἀέρος ὑπερκειμένη , οὐδὲν τῶν βαρυτέρων ἐν τῇ λεπτότητι τῆς ἰδίας φύσεως καταδέχεται · ἀλλὰ πάντες ἀτμοὶ καὶ πάσαι ἀναθυμιάσεις ὅρον ἔχουσι τῆς ἐπὶ τὸ ἄνω φοράς τὴν τοῦ περιγείου ἀέρος κατὰ τὸ μέρος ἐκεῖνο παχύτητα , ἥς διαδύναι ἐπὶ τὸ ἄνω φύσιν οὐκ ἔχει . Οὐ γὰρ ἂν ὑπολειφθεῖ ἐν τῷ λεπτῷ τε καὶ αἰθεροειδεῖ τῶν παχυμερεστέρων οὐδὲν . Οὕτως οὖν καὶ ὁρῶν τινων ὑπερμεγεθῶν τὰς ἀκρωρείας οἱ ἱστορήσαντες λέγουσι ὑπενεφερεῖς μὲν εἶναι ἀεὶ καὶ ἀνεφρίχτους τοὺς πνεύμασι , καὶ τοὺς πτηνοὺς ἀμήχανον τὴν ἐπ' ἐκείνων γενέσθαι πτήσιν , οὐχ ἧττον ἢ τοὺς ὑποβρυχοὺς τὴν ἐν ἀέρι ζωὴν , ὡς διὰ πάντων σαφῶς ἀποδεικνυσθαι , εἶναι τι κατὰ τὸν ἀέρα πρὸς τὸν ὑπερκειμενον χώρον μεθόριον , ὁ πᾶσι τοῖς παχυμερεστέροις τῶν ἐκ τῆς γῆς ἀναθυμιωμένων ορίζει τὴν στάσιν · ὁ χάριν καὶ μέχρι τῆς ὥρας τοῦ θέρους , ἀπηκτος ἢ ἐπὶ τῶν ἀκρωρειῶν διαμένει χιών , τῆς τῶν ἀτμῶν συστάσεως κατ' ἐκεῖνο τὸ μέρος διηνεκῶς τὸν ἀέρα καταψυγούσης . Ἄλλα καὶ τοὺς πυροειδεῖς ὀλκούς , οὓς τινες διάττοντας καλοῦσιν ἀστέρας , ἐκ τῆς αὐτῆς αἰτίας γίνεσθαι , φυσιολογοῦσιν οἱ ταῦτα σοφοί , ὅταν ἐκ τινων πνευμάτων βίας ὑπερχεθῇ τι τοῦ παχυτέρου καὶ ὀλωδεστέρου ἀέρος ἐπὶ τὸν αἰθέριον τόπον , εὐθὺς ἐκφλογοῦσθαι ἄνω γενόμενον · καὶ κατὰ τὴν ἐνδοθεῖσαν ἐκ τοῦ πνεύματος ὁρμὴν , τὴν φλόγα λέουσαν ,
Lemmas: ἄλλος οἶδα ὁ ἀντιπίπτω λόγος · πολλάκις γάρ εἰμί ὁράω , ἐν σφοδρός καύσων νέφος τις διά ὁ ἀήρ κατασπείρω , ὅς εἰμί τις ἐπί πλείων ἐντείνω , ἔλεγχος πως ὁ λόγος οὗτος , ὅς μηδείς ὁ ὑγρός φύσις ἐξαναλίσκω λέγω . ὁ γάρ θρομβώδης ὁ νέφος τμῆμα , πολλάκις ὁ ἀήρ ἐκπεδασιμένα , πρῶτος μέν ἐλασσόω κατά ὁ ὄγκος ὁ ὑπερβάλλω ὁ φλογμός ἐξοπτάω εἶτα καί εἰς ὁ παντελής ἀφανίζω κατασφρυγόμενα ὁ καύσων , ὡς μηδέ βραχύς τίς λείψανον ὑπολείπω , ὁ φλογμός ὁ ἰκμάς κατασφράναντος . οὗτος δέ οὐ ὅς εἰμί ὁ ὁ ἀτμός λόγος παραμυθέομαι . ὁ γάρ ἄνω ὁ νέφος κατάστασις ὁ ὁ θολερός οὗτος καί πνευματώδης ἀήρ ὑπέρκειμαι , οὐδείς ὁ βαρύς ἐν ὁ λεπτότης ὁ ἴδιος φύσις καταδέχομαι · ἀλλά πᾶς ἀτμός καί πᾶς ἀναθυμίασις ὅρος ἔχω ὁ ἐπί ὁ ἄνω φορός ὁ ὁ περίγειος ἀήρ κατά ὁ μέρος ἐκεῖνος παχύτης , ἥς διαδύνω ἐπί ὁ ἄνω φύσις οὐ ἔχω . οὖον γάρ εἄν υπολείπομαι ἐν ὁ λεπτός τε καί αἰθεροειδής ὁ παχυμερής οὐδείς . οὕτως οὖν καί ὁράω τίνω ὑπερμεγεθέω ὁ ἀκρώρεια ὁ ἱστορέω λέγω ὑπενεφερεῖς μέν εἰμί ἀεί καί ἀνεφρίχτους ὁ πνεῦμα , καί ὁ πτηνός ἀμήχανος ὁ ἐπί ἐκεῖνος γίγνομαι πτῆσις , οὐ κακός ἢ ὁ ὑπόβρυχος ὁ ἐν ἀήρ ζωή , ὡς διά πᾶς σαφῶς ἀποδείκνυμι , εἰμί τίς κατά ὁ ἀήρ πρός ὁ ὑπερκείμενος χῶρος μεθόριος , ὁ πᾶς ὁ παχυμερής ὁ ἐκ ὁ γῆ ἀναθυμιάω ὁρίζω ὁ στάσις · ὁ χάρις καί μέχρι ὁ ὥρα ὁ θέρος , άπηχτος ἢ ἐπί ὁ ἀκρώρεια διαμένω χιών , ὁ ὁ ἀτμός σύστασις κατά ἐκεῖνος ὁ μέρος διηνεκής ὁ ἀήρ καταψύχω . ἄλλος καί ὁ πυροειδής ὁλκός , ὅς τις διάττοντας καλέω ἀστήρ , ἐκ ὁ αὐτός αἴτιος γίγνομαι , φυσιολογέω ὁ οὗτος σοφός , ὅταν ἐκ τίνω πνεῦμα Βίας ὑπερέχω τίς ὁ παχύς καί ὀλώδης ἀήρ ἐπί ὁ αἰθέριος τόπος , εὐθύς ἐκφλογόω ἄνω γίγνομαι · καί κατά ὁ ἐνδίδωμι ἐκ ὁ πνεῦμα ὁρμή , ὁ φλόξ λέων ,