gregorius-nyssenus.antirrheticus-adversus-apollinarium pg045_0623.1
Τοῦμεν δὲ καὶ τὰς ἐφεξῆς ἀλυκτωπέδησιν , κατ' αὐτὸν εἰπεῖν τὸν Ἀπολιναρίου διδάσκαλον , ἣν ταῖς ἀλύτοις σειραῖς ( 35 ) τῶν συλλογισμῶν διασηγῆσας ( 36 ) προτείνειται . Εἰ ἄνθρωπος , φησίν , οὐσαὶ τις ἐνοῦσθαι Θεῷ παρὰ πάντας ἀνθρώπους , καὶ ἄγγελους . Ἄρα χρή καὶ τὴν ἐν τούτοις διεξετάζειν διάνοιαν · ἀλλ' ὁμοῖον ἂν εἴη ψυχὴν ἐν λίθῳ ζητεῖν , καὶ ἐν ξύλῳ φρόνησιν , καὶ ἐν τοῖς ἐκτεθείσαι χρήμασι ἐκμασιν τινὸς ἐνθυμήσεως , οὐ λέγω τῆς χρησίμων , ἀλλὰ τῆς γοῦν εἰς τὸ ἀσεβὲς συντελούσης . Μᾶλλον δὲ ( 37 ) ἐκ τῆς συμφράσεως μαρτυρηθεῖσθαι τῶν λεγομένων διανοητόν . Ποιήσει μὴ αὐτεξουσίων ( 38 ) τοὺς ἄγγέλους , καὶ τοὺς ἀνθρώπους , ὡς οὐδὲ ἡ σάρξ αὐτεξουσῶς . Φθορὰ δὲ τοῦ αὐτεξουσίου ζῴου , τὸ μὴ εἶναι αὐτεξούσιον · οὐ γὰρ ἐστρατεῖ ἡ φύσις ὑπὸ τοῦ ποιήσαντος αὐτήν · οὐκ ἄρα ἐνοῦται ὁ ἄνθρωπος Θεῷ . Βαβαὶ τῆς ἀνάγκης ! Ἄς ἀλυτοὶ τῶν συλλογισμῶν αὶ πλεκτάναι ! Ἀφαιρεῖται τῶν ἀνθρώπων καὶ τῶν ἀγγέλων τὸ αὐτεξούσιον ἡ πρὸς τὸ Θεῖον ἕνωσις , καὶ φθορὰ τοῦ αὐτεξουσίου ζῴου τὸ μὴ εἶναι αὐτεξούσιον γίνεται , καὶ εἰ ταῦτα τῖθεῖ ἀποδεικνύεται τὸ μὴ ἐνοῦσθαι ἄνθρωπον Θεῷ . Τί τοιούτου ὁ ἐγγαστρίμυθος ; Τί δὲ ὁ ἐκ τῆς φωνούντες , καὶ ἐγκαρδίους μαντείας πεπαιδευμένοι παραπλήσιον τούτοις ἀποφοιτάδουσιν ; Ἀφαιρεῖται τῶν ἀνθρώπων καὶ τῶν ἀγγέλων τ' αὐτεξούσιος , ἂν ἡνώθη ( 39 ) τῷ Θεῷ ὁ ἄνθρωπος . Μὴ οὖν ἦν ἄνθρωπος ὁ εἰπών , Νῦν δὲ ζητεῖτέ με ἀποκτεῖναι ἄνθρωπον , ὃς τὴν ἀλήθειαν ὑμῖν ἐλάλησα ; Μὴ οὖν ἀνεκράθη τῇ θείᾳ φύσει ὁ πᾶσαν ( 40 ) τὴν θείαν δύναμιν ἐν ἑαυτῷ δεῖξας , κατ' ἐξουσίαν ἐνεργῶν ὅπερ ἐβούλετο ; Εἰ μὲν οὖν οὐχ ἐγένετο τοῦτο ἐν ἐκείνῳ ( 41 ) , παραγραφείσθω τὴν εὐαγγελίαν μαρτυρίαν , ψεύδους πάντως καὶ ὁ Παῦλος ἀλώσεται , καὶ οἱ προφῆται , καὶ πάντες οἱ τὰ θαύματα περὶ τοῦ Κυρίου προκαταγγέλλοντες , καὶ οἱ τὰ μετὰ ταῦτα γεγονότα διηγησάμενοι . Εἰ δὲ ἀληθῶς γέγονε τοῦτο , καὶ Θεὸς ἐφανερώθη ἐν σαρκί , καὶ ἡ σάρξ ἡ ἀναχραθείσα τῇ θείᾳ φύσει ἐν πρὸς ἐκείνην ἐγένετο , ἄρα , κατὰ τὰς ποιητικὸν μύθους , ἀπώλεσα τὴν ἀνθρωπίνην φύσει τὸ αὐτεξούσιον , καὶ κατεδουλώσθασιν ἄγγελοι , ἐπειδὴ τοῦτο ἐγένετο , ζημιωθέντες ( 42 ) τοῦ αὐτεξουσίου τὴν χάριν . Ἄς τῆς παραλόγου καινοφωνίας ! οἷα δὴ ( 43 ) καὶ ἡ ἐπαγωγὴ τὸ λέγειν , Φθορὰ δὲ τοῦ αὐτεξουσίου ζῴου ἐστὶ τὸ μὴ εἶναι αὐτεξούσιον ( 44 ) .
Lemmas: τέῳ δέ καί ὁ ἐφεξῆς ἀλυκτωπέδησιν , κατά αὐτός εἶπον ὁ Ἀπολινάριος διδάσκαλος , ὅς ὁ ἄλυτος σειρά ( 35 ) ὁ συλλογισμός διασηγῆσας ( 36 ) προτείνω . εἰμί ἄνθρωπος , φημί , εἰμί τις ἑνόω Θεός παρά πᾶς ἄνθρωπος , καί Άγγελος . ἄρας χρή καί ὁ ἐν οὗτος διεξετάζω διάνοια · ἀλλά ὅμοιος εἄν εἰμί ψυχή ἐν λίθος ζητέω , καί ἐν ξύλον φρόνησις , καί ἐν ὁ ἐκτίθημι χρῆμα ἔχμα τις ἐνθύμησις , οὖον λέγω ὁ χρήσιμος , ἀλλά ὁ γοῦν εἰς ὁ ἀσεβής συντελέω . μᾶλλος δέ ( 37 ) ἐκ ὁ σύμφρασις μαρτυρέω ὁ λέγω διανοητός . Ποίησις μή αὐτεξούσιος ( 38 ) ὁ ἄγγελος , καί ὁ ἄνθρωπος , ὡς οὐδέ ὁ σάρξ αὐτεξουσῶς . φθορά δέ ὁ αὐτεξούσιος ζῷον , ὁ μή εἰμί αὐτεξούσιος · οὖον γάρ ἐστρατεῖ ὁ φύσις ὑπό ὁ ποιέω αὐτός · οὐ ἄρα ἑνόω ὁ ἄνθρωπος Θεός . βαβαί ὁ ἀνάγκη ! ἄς ἄλυτος ὁ συλλογισμός ὅς πλεκτάνη ! ἀφαιρέω ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ἄγγελος ὁ αὐτεξούσιος ὁ πρός ὁ θεῖον ἕνωσις , καί φθορά ὁ αὐτεξούσιος ζῷον ὁ μή εἰμί αὐτεξούσιος γίγνομαι , καί εἰμί οὗτος τίθημι ἀποδείκνυμι ὁ μή ἑνόω ἄνθρωπος Θεός . τις τοιοῦτος ὁ ἐγγαστρίμυθος ; τις δέ ὁ ἐκ ὁ φωνέω , καί ἐγκάρδιος μαντεῖος παιδεύω παραπλήσιος οὗτος ἀποφοιτάω ; ἀφαιρέω ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ἄγγελος τε αὐτεξούσιος , εἄν ἑνόω ( 39 ) ὁ Θεός ὁ ἄνθρωπος . μή οὖν εἰμί ἄνθρωπος ὁ εἶπον , νῦν δέ ζητέω ἐγώ ἀποκτείνω ἄνθρωπος , ὅς ὁ ἀλήθεια σύ λαλέω ; μή οὖν ἀνεκράθη ὁ θεῖος φύσις ὁ πᾶς ( 40 ) ὁ θεῖος δύναμις ἐν ἑαυτοῦ δείκνυμι , κατά ἐξουσία ἐνεργός ὅσπερ βούλομαι ; εἰμί μέν οὖν οὐ γίγνομαι οὗτος ἐν ἐκεῖνος ( 41 ) , παραγράφω ὁ εὐαγγελία μαρτυρία , ψεῦδος πάντως καί ὁ Παῦλος ἁλίσκομαι , καί ὁ προφήτης , καί πᾶς ὁ ὁ θαῦμα περί ὁ κύριος προκαταγγέλλω , καί ὁ ὁ μετά οὗτος γίγνομαι διηγέομαι . εἰμί δέ ἀληθής γίγνομαι οὗτος , καί θεός φανερόω ἐν σάρξ , καί ὁ σάρξ ὁ ἀναχράομαι ὁ θεῖος φύσις ἐν πρός ἐκεῖνος γίγνομαι , ἄρα , κατά ὁ ποιητικός μῦθος , ἀπόλλυμι ὁ ἀνθρώπινος φύσις ὁ αὐτεξούσιος , καί καταδουλόω ἄγγελος , ἐπεί οὗτος γίγνομαι , ζημιόω ( 42 ) ὁ αὐτεξούσιος ὁ χάρις . ἄς ὁ παράλογος καινοφωνία ! οἷος δή ( 43 ) καί ὁ ἐπαγωγή ὁ λέγω , φθορά δέ ὁ αὐτεξούσιος ζῷον εἰμί ὁ μή εἰμί αὐτεξούσιος ( 44 ) .