gregorius-nyssenus.ad-graecos-ex-communibus-notionibus pg045_0096.1
Θεός . Καὶ δι’ ἣν αἰτίαν Πέτρον Θεός , καὶ Ὑἱὸς Θεός , καὶ ἌΠνεῦμα ἅγιον Θεός · μὴ διαιρουμένης δὲ τῆς οὐσίας ἐν ἑκάστῳ τῶν προσώπων , ὥστε καὶ τρεῖς εἶναι οὐσίας κατὰ τὰ πρόσωπα , δήλον ὅτι οὔτε τὸ ὄνομα διαιρεθήσεται ὅπερ σημαίνει τὴν οὐσίαν , οὔτε ὁ Θεὸς εἰς τὸ εἶναι τρεῖς · Θεοῦ · ἀλλ’ ὥσπερ οὐσία ὁ Πατήρ , οὐσία ὁ Υἱός , οὐσία τὸ ἅγιον Πνεῦμα · καὶ οὐ τρεῖς οὐσίαι · οὕτω καὶ Θεὸς ὁ Πατήρ , Θεὸς ὁ Υἱός , Θεὸς τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , καὶ οὐ τρεῖς θεοί . Ἐς γὰρ Θεὸς καὶ ὁ αὐτός · ἐπεὶ καὶ μία οὐσία ἡ αὐτή · εἰ καὶ ἑκάστον τῶν προσώπων λέγεται , καὶ ἐνούσιον καὶ Θεός · καὶ γὰρ ἀνάγκη τρεῖς λέγειν οὐσίας Πατέρος καὶ Υἱοῦ καὶ ἁγίου Πνεύματος · ἐπεὶ οὐσία τῶν προσώπων ἑκάστον ὅπερ ἐστὶν ἀλόγιστον · οὐδὲ γὰρ Πέτρον καὶ Παῦλον καὶ Βαρνάβαν , τρεῖς οὐσίας φαμέν · ἀλλὰ μίαν καὶ μίαν λέγοντες οὐσίαν , ἥς ἐστι Πατὴρ καὶ Υἱὸς καὶ ἅγιον Πνεῦμα , ἕνα ἀκολούθως φαμέν Θεόν · εἰ καὶ τῶν προσώπων καὶ ἐνούσιον καὶ Θεὸν εἶναι πιστεύομεν . Ὡςπερ γὰρ τῇ διαφέρουσι τὴν Πατέρα τοῦ εἶναι Υἱοῦ καὶ τοῦ ἁγίου Πνεύματος , τρία φαμέν πρόσωπα · οὕτως ἐπεὶ μὴ διαφέρουσι κατὰ τὴν οὐσίαν , ἀλλ’ ἐστι κατ’ αὐτὴν τῶν προσώπων ταυτότης , ἕστα πάντως καὶ κατὰ τὸ Θεὸς ὄνομα . Δηλωτικὸν γὰρ τοῦτο τῆς οὐσίας , οὐ τὸ τί αὐτῆς παριστῶν , ἐπεὶ ἀκατάληπτον , ἀλλ’ ἀπὸ τινος · ἰδιωμάτων προσόντος αὐτῇ λαμβανόμενον , παραδηλοῦν αὐτήν . Ἔστι γὰρ ἰδίωμα τῆς αἰδίου οὐσίας , ἥς Πατήρ , Υἱὸς καὶ ἅγιον Πνεῦμα , τὸ πάντα ἐποπτεύειν καὶ θεωρεῖν καὶ γινώσκειν καὶ αὐτὰ τὰ κρύφια . Ἐντεῦθεν εἰλημμένον τὸ Θεὸς ὄνομα κυρίως λεγόμενον σημαίνει τὴν οὐσίαν ἐκείνην . Μὴς τοιγαροῦν ὑπαρχούσης τῆς τοιαύτης οὐσίας , καὶ ἐνὸς τοῦ παραδηλοῦντος αὐτὴν ὀνόματος ( ψφιλ δὲ τοῦ Θεός · εἰς κυρίως ἕστα Θεὸς τῷ λόγῳ τῆς οὐσίας ἀκολούθως · ἐπεὶ μὴ πρόσωπον δηλοῖ τὸ Θεός , ἀλλὰ τὴν οὐσίαν . Εἰ γὰρ πρόσωπον ἐδύλοι τὸ Θεός , ἐν καὶ μόνον τῶν προσώπων εἴκεν Θεός , ὅπερ ἐσημαινότο τῷ τοιούτῳ ὀνόματι · ὥσπερ οὖν ὁ Πατήρ , μόνος ὁ Πατὴρ λέγεται , διὰ τὸ προσώπου δηλωτικὸν εἶναι τοῦτο τὸ ὄνομα .
Lemmas: θεός . καί διά ὅς αἰτία Πέτρος θεός , καί υἱός θεός , καί ἌΠνεῦμα ἅγιος θεός · μή διαιρέω δέ ὁ οὐσία ἐν ἕκαστος ὁ πρόσωπον , ὥστε καί τρεῖς ἔρχομαι οὐσία κατά ὁ πρόσωπον , δῆλος ὅτι οὔτε ὁ ὄνομα διαιρέω ὅς σημαίνω ὁ οὐσία , οὔτε ὁ θεός εἰς ὁ ἔρχομαι τρεῖς · θεός · ἀλλά ὥσπερ οὐσία ὁ Πατήρ , οὐσία ὁ υἱός , οὐσία ὁ ἅγιος πνεῦμα · καί οὐ τρεῖς οὐσία · οὕτως καί θεός ὁ Πατήρ , θεός ὁ υἱός , θεός ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , καί οὐ τρεῖς θεός . ἐς γάρ θεός καί ὁ αὐτός · ἐπεί καί εἷς οὐσία ὁ αὐτός · εἰμί καί ἕκαστος Τοί πρόσωπον λέγω , καί ἐνούσιος καί θεός · καί γάρ ἀνάγκη τρεῖς λέγω οὐσία πατήρ καί υἱός καί ἅγιος πνεῦμα · ἐπεί οὐσία ὁ πρόσωπον ἕκαστος ὅς εἰμί ἀλόγιστος · οὐδέ γάρ Πέτρος καί Παῦλος καί Βαρναβᾶς , τρεῖς οὐσία φημί · ἀλλά εἷς καί εἷς λέγω οὐσία , ὅς εἰμί Πατήρ καί υἱός καί ἅγιος πνεῦμα , εἷς ἀκόλουθος φημί θεός · εἰμί καί ὁ πρόσωπον καί ἐνούσιος καί θεός ἔρχομαι πιστεύω . ὡς γάρ ὁ διαφέρω ὁ Πατέρας ὁ ἔρχομαι υἱός καί ὁ ἅγιος πνεῦμα , τρεῖς φημί πρόσωπον · οὕτως ἐπεί μή διαφέρω κατά ὁ οὐσία , ἀλλά εἰμί κατά αὐτός ὁ πρόσωπον ταυτότης , ἵστημι πάντως καί κατά ὁ θεός ὄνομα . δηλωτικός γάρ οὗτος ὁ οὐσία , οὐ ὁ τίς αὐτηες͂ς παρίστημι , ἐπεί ἀκατάληπτος , ἀλλά ἀπό τις · ἰδίωμα πρόσειμι αὐτός λαμβάνω , παραδηλόω αὐτός . εἰμί γάρ ἰδίωμα ὁ ἀΐδιος οὐσία , ὅς Πατήρ , υἱός καί ἅγιος πνεῦμα , ὁ πᾶς ἐποπτεύω καί θεωρέω καί γινώσκω καί αὐτός ὁ κρύφιος . ἐντεῦθεν λαμβάνω ὁ θεός ὄνομα κυρίως λέγω σημαίνω ὁ οὐσία ἐκεῖνος . μής τοιγάρ ὑπάρχω ὁ τοιοῦτος οὐσία , καί εἷς ὁ παραδηλόω αὐτός ὄνομα ( ψ δέ ὁ θεός · εἰς κυρίως ἵστημι θεός ὁ λόγος ὁ οὐσία ἀκόλουθος · ἐπεί μή πρόσωπον δηλόω ὁ θεός , ἀλλά ὁ οὐσία . εἰμί γάρ πρόσωπον ἐδύλοι ὁ θεός , ἐν καί μόνος ὁ πρόσωπον ἔοικα θεός , ὅς σημαίνω ὁ τοιοῦτος ὄνομα · ὥσπερ οὖν ὁ Πατήρ , μόνος ὁ Πατήρ λέγω , διά ὁ πρόσωπον δηλωτικός ἔρχομαι οὗτος ὁ ὄνομα .