gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0223.1
σεις , ὅσον Χριστὸς , ᾧ σὺ βαπτίζῃ σήμερον , ὃς διὰ σὲ καὶ δούλου μορφὴν ἐδέξατο . Ἄφ’ ἧς ἡμέρας μεταποιεῖ ( 15 ) , πάντες εἰσιν οἱ παλαιοὶ χαρακτήρες · μία μορφὴ ( 16 ) πᾶσι Χριστὸς ἐπιτέθεται ( 17 ) . Μὴ ἀπαξιώσῃς ἐξαγορεύσαι σου τὴν ἁμαρτίαν , εἰδὼς ὅπως Ἰωάννης ἐβάπτισεν , ἵνα μὴ ἐκείθεν αἰχμὴν τῇ ἐνταῦθα φύγῃς ( ἐπειδὴ μέρος καὶ τοῦτο τῆς ἐκεῖσε ( 18 ) κολάσεως ) , καὶ δεῖξῃς , ὅτι τὴν ἁμαρτίαν ὡς μισήσας , παραδειγματίσας αὐτὴν ( 19 ) καὶ θριαμβεύσας , ὡς ἀξίαν ὕβρεως . Μὴ διαπτύσῃς ἐξορκισμοῦ θεραπείαν , μέχρι πρὸς τὸ ὑψος ταύτης ἀπαγορεύσῃς . Βάτανός ἐστι καὶ αὕτη τῆς περὶ τὸ χάρισμα γνησιότητος . Τί τοσοῦτον πονήσεις , οἷον ἡ τῶν Αἰθιόπων βασιλίσσα , ἐκ τῶν περάτων τῆς γῆς ἀπαναστάσα ( 20 ) , ἵνα ἴδῃ τὴν σοφίαν Σολομῶντος ; Καὶ ἰδοὺ αὐτίον Σολομῶντος ὕδε , παρὰ τοῖς τελείως λογιζομένοις . Μὴ κατοικήσῃς , μὴ ὁδοὺ μήχος , μὴ μέτρα θαλάσσης , μὴ πῦρ , εἰ καὶ τοῦτο πρὸκειται , μὴ ἄλλο μηδὲν , ἢ μικρὸν ἢ μεῖζον τῶν κολυμάτων , ὥστε τυχεῖν τοῦ χαρίσματος . Εἰ δὲ σοι μηδὲν πονήσαντι , μηδὲ πραγματευσαμένῳ , τυχεῖν ἐξἐστι τοῦ ποθουμένου , πῶς ἐνθυμεῖ τὴν δωρεὰν ἀναβάλλεσθαι ; Οἱ διψῶντες , φησί , πορεύεσθε ἐπ’ ὕδωρ ( Ἡσπλάς διακλεῦεται σοι ) · καὶ ὅσοι μὴ ἔχετε ἀργύριον , βαδίζαντες ἀγοράσατε , καὶ πλεῖσθε οἶνον , ἄνευ ἀργυρίου ( 21 ) τιμῆς . Ὦ τοῦ τάχους τῆς φιλανθρωπίας ! Ὦ τῆς εὐκολίας τοῦ συναλλάγματος ! Ὁμῶν σοι τοῦτο ( 22 ) τοῦ θελῆσαι μόνον ( 23 ) τὸ ἀγαθὸν · αὐτὴν τὴν ὀρμὴν ἀντὶ τοῦ μεγάλου τιμήματος δέχεται . Διὰ τὸ διδάσκαλον · ποτίζει τοὺς·πιεῖν ἐθέλοντας · εὐεργετεῖται , τὴν εὐεργεσίαν αἰτοῦμενος · πρόχειρός ἐστι μεγαλόδωρος · διδῶσιν ἤδου , ἢ λαμβάνουσιν ἑτεροῦ . Μόνον μὴ μικρολογῶν καταγνωσθῶμεν τοῦ ( 24 ) μικρὰ αἰτεῖν , καὶ τοῦ διδόντος ἀνάξια . Μακάριος , ὃν αἰτεῖ πόμα Χριστὸς , ὡς τὴν Σαμαρείτιν ( 25 ) εἰκίνη , Καὶ δίδωσι πηρὴν ὕδατος ἀλλομένου εἰς ζωὴν αἰώνιον . Μακάριος ὁ σπεύρων ἐπὶ πᾶν ὕδωρ , καὶ πᾶσαν ψυχὴν , αὐρίον ἀρουμένην καὶ ἀρόμενην , ἣν βοῦς καὶ ὄνος πατεῖ σήμερον , χέρον τες οὐσαν καὶ ἄνυδρον , καὶ ἀλογία πειζομένην . Μακάριος , ὃς κἂν χειμάρρους ( 26 ) ἢ σχοίνων , ἐξ οἴκου Κυρίου ποτίζεται , καὶ γίνεται σιτοφόρος ἀντὶ σχοινοφόρου , καὶ γεωργεῖ τροφὴν ἀνθρωπίνην , ἀλλ’ οὐ τραχεῖάν τε ( 27 ) καὶ ἀνόντην . Ὑπὲρ οὐ πᾶσαν εἰσγενετὸν σπουδὴν , ὥστε μὴ διαμαρτεῖν τῆς κοινῆς χάριτος .
Lemmas: Σέις , ὅσος Χριστός , ὅς σύ βαπτίζω σήμερον , ὅς διά σύ καί δοῦλος μορφή δέχομαι . ἀπό ὅς ἡμέρα μεταποιέω ( 15 ) , πᾶς εἰμί ὁ παλαιός χαρακτήρ · εἷς μορφή ( 16 ) πᾶς Χριστός ἐπιτίθημι ( 17 ) . μή ἀπαξιόω ἐξαγορεύω σύ ὁ ἁμαρτία , εἰδοί ὅπως Ἰωάννης βαπτίζω , ἵνα μή ἐκεῖθεν αἰχμή ὁ ἐνταῦθα φεύγω ( ἐπεί μέρος καί οὗτος ὁ ἐκεῖσε ( 18 ) κόλασις ) , καί δείκνυμι , ὅτι ὁ ἁμαρτία ὡς μισέω , παραδειγματίζω αὐτός ( 19 ) καί θριαμβεύω , ὡς ἄξιος ὕβρις . μή διαπτύω ἐξορκισμός θεραπεία , μέχρι πρός ὁ ὕψος οὗτος απαγόρευση . Βάτας εἰμί καί οὗτος ὁ περί ὁ χάρισμα γνησιότης . τις τοσοῦτος πονέω , οἷος ὁ ὁ Αἰθίοψ βασίλισσα , ἐκ ὁ πέρας ὁ γῆ ἀπανίστημι ( 20 ) , ἵνα ὁράω ὁ σοφία Σολομών ; καί ἰδού αὐτίων Σολομών κάτ-ηλυς , παρά ὁ τέλειος λογίζομαι . μή κατοικέω , μή ὁδός μῆχος , μή μέτρον θάλασσα , μή πῦρ , εἰμί καί οὗτος πρόκειμαι , μή ἄλλος μηδείς , ἢ μικρός ἢ μείζων ὁ κολυμα , ὥστε τυγχάνω ὁ χάρισμα . εἰμί δέ σύ μηδείς πονέω , μηδέ πραγματεύομαι , τυγχάνω ἔξεστι ὁ ποθέω , πῶς ἐνθυμέομαι ὁ δωρεά ἀναβάλλω ; ὁ διψάω , φημί , πορεύω ἐπί ὕδωρ ( Ἡσπλάς διακλευετης σύ ) · καί ὅσος μή ἔχω ἀργύριον , βαδίζω ἀγοράζω , καί πλέω οἶνος , ἄνευ ἀργύριον ( 21 ) τιμή . ὦ ὁ τάχος ὁ φιλανθρωπία ! ὦ ὁ εὐκολία ὁ συνάλλαγμα ! ὁμός σύ οὗτος ( 22 ) ὁ ἐθέλω μόνος ( 23 ) ὁ ἀγαθός · αὐτός ὁ ὁρμή ἀντί ὁ μέγας τίμημα δέχομαι . Ζεύς ὁ διδάσκαλος · ποτίζω τους·πιεν ἐθέλω · εὐεργετέω , ὁ εὐεργεσία αἰτέω · πρόχειρος εἰμί μεγαλόδωρος · δίδωμι ἀείδω , ἢ λαμβάνω ἕτερος . Μόνος μή μικρολογάω καταγιγνώσκω ὁ ( 24 ) μικρός αἰτέω , καί ὁ δίδωμι ἀνάξιος . Μακάριος , ὅς αἰτέω πόμα Χριστός , ὡς ὁ Σαμαρείτης ( 25 ) ἔοικα , καί δίδωμι πήρα ὕδωρ αλλομενω εἰς ζωή αἰώνιος . Μακάριος ὁ σπευροος ἐπί πᾶς ὕδωρ , καί πᾶς ψυχή , αὔριον ἀρόω καί ἀρόω , ὅς βοῦς καί ὄνος πατέω σήμερον , χράω αἱρέω εἰμί καί ἄνυδρος , καί ἀλογία πείθω . Μακάριος , ὅς κἀν χειμάρρους ( 26 ) ἢ σχοῖνος , ἐκ οἶκος κύριος ποτίζω , καί γίγνομαι σιτοφόρος ἀντί σχοινοφόρος , καί γεωργέω τροφή ἀνθρώπινος , ἀλλά οὖον τραχύς τε ( 27 ) καί ἄνω . ὑπέρ οὖον πᾶς εἰσγίγνομαι σπουδή , ὥστε μή διαμαρτάνω ὁ κοινός χάρις .