ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0217.5
( 50 ) Ἐξ ὧν συμβαίνει , καί . In nonnullis , ἐξ ὧν τί συμβαίνει ; καί , etc .
Lemmas: ( 50 ) ἐς ὅς συμβαίνω , καί . In nonnullis , ἐκ ὅς τίς συμβαίνω ; καί , etc .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0217.6
( 51 ) Ἀντιμετρούμενης . Coisl . 1 , ἀντιμετρούμένης .
Lemmas: ( 51 ) αντιμετρουμενω . Coisl . 1 , ἀντιμετρέω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0217.7
( 52 ) Σκιαγραφεῖ . Duo Regg . et Or . 1 , σκιαγραφεῖ .
Lemmas: ( 52 ) σκιαγραφέω . Duo Regg . et Or . 1 , σκιαγραφέω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0217.8
( 53 ) Τί κωλύσειε . Tres Regg . , tres Colb . et duo Coisl . , τί κωλύει σε . Or . 1 , τί κωλύει καὶ σε .
Lemmas: ( 53 ) τις κωλύω . Tres Regg . , tres Colb . et duo Coisl . , τίς κωλύω σύ . Or . 1 , τίς κωλύω καί σύ .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0217.9
( 54 ) Ἐν’ αὐτῷ τούτῳ . Duo Coisl . , ἵνα αὐτῷ τούτῳ .
Lemmas: ( 54 ) ἐν αὐτός οὗτος . Duo Coisl . , ἵνα αὐτός οὗτος .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0218.1
Α λαμβάνειν τοὺς ἐργάτας , οὐ διαμαρτόντας τοὺς ἀμπελῶνος · ὁ σοι παθεῖν , κίνδυνος . Ὦστε εἰ μὲν ἦν δήλον , ὅτι τεύξῃ τῆς δωρεᾶς , οὕτω φρονῶν , καὶ ὑποκρατῶν τι κακοῦργος τῆς ἐργασίας , συγγνωστον ἦν σοι πρὸς τοὺς τοιούτους καταφεύγειν λογισμούς , καὶ παρακερδαίνειν τι βουλομένῳ τῆς τοῦ Δεσπότου φιλανθρωπίας · ἵνα μὴ λέγω , ὅτι καὶ αὐτὸ τὸ καμεῖν πλέον , πλείονι μισθῷ , τῷ μὴ πάντα καπηλιχῷ τὴν διάνοιαν . Εἰ δὲ κίνδυνός σοι , τοῦ ἀμπελῶνος παντελῶς ἐκπίσειν διὰ τῆς ἐμπορίας , καὶ εἰς τὸ κεφάλαιον ζημιοῖ τὰ μικρὰ παρεχέλεγον · φέρε , τοῖς ἐμοῖς πελοῦντι λόγοις · ἀφεὶς τὰς τοιαύτας ( 55 ) παρεξηγήσεις καὶ ἀντιθέσεις , ἀσσυλίστως τῷ δώρῳ πρόσθες , μὴ προαναρπασθῆς ( 56 ) τῶν ἐλπίδων , καὶ κατὰ σεαυτοῦ λάθῃς ( 57 ) τὰ τοιαῦτα σοφίζόμενος .
Lemmas: Α λαμβάνω ὁ ἐργάτης , οὖον διαμαρτάνω ὁ ἀμπελών · ὁ σύ πάσχω , κίνδυνος . ὥστε εἰμί μέν εἰμί δῆλος , ὅτι τυγχάνω ὁ δωρεά , οὗτος φρονέω , καί ὑποκρατέω τίς κακοῦργος ὁ ἐργασία , συγγιγνώσκω εἰμί σύ πρός ὁ τοιοῦτος καταφεύγω λογισμός , καί παρακερδαίνω τίς βούλομαι ὁ ὁ δεσπότης φιλανθρωπία · ἵνα μή λέγω , ὅτι καί αὐτός ὁ κάμνω πλέω , πλείων μισθός , ὁ μή πᾶς καπηλιχῷ ὁ διάνοια . εἰμί δέ κίνδυνος σύ , ὁ ἀμπελών παντελῶς ἐκπίνω διά ὁ ἐμπορία , καί εἰς ὁ κεφάλαιος ζημιόω ὁ μικρός παρεχέλεγον · φέρω , ὁ ἐμέω πελάζω λόγος · ἀφίημι ὁ τοιοῦτος ( 55 ) παρεξήγηση καί ἀντίθεσις , ἀσσυλίστως ὁ δῶρον προστίθημι , μή προαναρπάζω ( 56 ) ὁ ἐλπίς , καί κατά σεαυτοῦ λανθάνω ( 57 ) ὁ τοιοῦτος σοφίζω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0218.2
ΚΒ . Τί δα ; Οὐχὶ φιλάνθρωπον , φησί , τὸ Θεῖον ; Καὶ γνωστικὸν γὰρ ἐννοιῶν , δοκιμάζει τε τὴν ὄρεσιν , καὶ ἀντὶ βαπτίσματος , ποιεῖται τὴν ὄρμὴν τοῦ βαπτίσματος . Αἰνίγματι λέγεις ὁμοῖον , εἰ περικοῦμένος ἐστὶ Θεῷ ( 58 ) , διὰ τὸ φιλάνθρωπον , ὁ ἀφώτιστος , ἢ καὶ τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν ἐντός · ὁ ταύτης τυχεῖν σπουδάζων , δίχα τοῦ πράττειν τὰ τῆς βασιλείας . Ἐγὼ δέ , ὡς ἔχω περὶ τούτων , εἰπεῖν θαρρῶσα · οἶμαι δὲ καὶ τῶν ἄλλων συνθησεσθαι τοὺς νοῦν ἔχοντας . Τῶν τυγόντων τῆς δωρεᾶς , οἱ μὲν παντελῶς ἦσαν ἀλλότριοι τοῦ Θεοῦ καὶ τῆς σωτηρίας , πᾶν εἶδος κακίας διεσέληντες , καὶ εἰναι κακοῦ σπουδάζοντες ( 59 ) · οἱ δὲ ἡμιμόχθηροι πως , καὶ μέσως ἔχοντες ἀρετῆς καὶ κακίας · οἱ τὸ μὲν παχὸν ἐπραξαν , τῷ πραττομένῳ δὲ οὐ συνηφesan , καθάπερ οἱ πυρέττοντες τῷ ἑαυτῶν ἀρρώστῃματι . Οἱ δὲ καὶ πρὸ τῆς τελειώσεως ( 60 ) ἦσαν ἐπαινετοί · οἱ μὲν ἐκ φύσεως ( 61 ) , οἱ δὲ κατὰ σπουδὴν προκαθαίροντες ἑαυτοὺς τῷ βαπτίσματι · καὶ μετὰ τὴν τελειότητα περὶ ἑαυτοὺς χρεῖνους καὶ ἀσφαλέστεροι · τὸ μὲν , ἵνα τύχῃ τοῦ ἀγαθοῦ , τὸ δέ , ἵνα φυλάξωσιν . Ἐν τοῖςτοις , βελτίους μὲν τῶν ( 62 ) παντάπασι πονηρῶν , οἱ τῆς κακίας τι ὑφέμενοι · βελτίους δὲ τῶν μικρόν τι ( 63 ) ὑφεμένων , οἱ σπουδαιότεροι καὶ προσαρμόσαντες ( 64 ) ἑαυτοὺς τοῦ βαπτίσματος · ἔχουσι γὰρ τι πλέον ( 65 ) , τὴν ἐργασίαν . Οὐ γάρ , ὥσπερ τῶν ἀμαρτημάτων ἐξάλειψιν ἔχει τὸ λουτρόν , οὕτω καὶ τῶν κατορθωμάτων ἀναίρεσιν . Τούτων δὲ αὐτῶν
Lemmas: ΚΒ . τις δα ; οὐ φιλάνθρωπον , φημί , ὁ θεῖον ; καί γνωστικός γάρ ἔννοια , δοκιμάζω τε ὁ ὄρος , καί ἀντί βάπτισμα , ποιέω ὁ ὁρμή ὁ βάπτισμα . αἴνιγμα λέγω ὅμοιος , εἰμί περικεω εἰμί Θεός ( 58 ) , διά ὁ φιλάνθρωπον , ὁ ἀφώτιστος , ἢ καί ὁ βασίλεια ὁ οὐρανός ἐντός · ὁ οὗτος τυγχάνω σπουδάζω , δίχα ὁ πράσσω ὁ ὁ βασίλεια . ἐγώ δέ , ὡς ἔχω περί οὗτος , εἶπον θαρσέω · οἴομαι δέ καί ὁ ἄλλος συντίθημι ὁ νόος ἔχω . ὁ τυγόντων ὁ δωρεά , ὁ μέν παντελῶς εἰμί ἀλλότριος ὁ Θεός καί ὁ σωτηρία , πᾶς εἶδος κακία διεσέληντες , καί εἰναι κακός σπουδάζω ( 59 ) · ὁ δέ ἡμιμόχθηρος πως , καί μέσος ἔχω ἀρετή καί κακία · ὁ ὁ μέν πάχω πράσσω , ὁ πράσσω δέ οὖον συνάπτω , καθάπερ ὁ πυρέσσω ὁ ἑαυτοῦ ἀρρώστημα . ὁ δέ καί πρό ὁ τελείωσις ( 60 ) εἰμί ἐπαινετός · ὁ μέν ἐκ φύσις ( 61 ) , ὁ δέ κατά σπουδή προκαθαίρω ἑαυτοῦ ὁ βάπτισμα · καί μετά ὁ τελειότης περί ἑαυτοῦ χρεινοος καί ἀσφαλής · ὁ μέν , ἵνα τυγχάνω ὁ ἀγαθός , ὁ δέ , ἵνα φυλάσσω . ἐν τοῖςτοις , ἀγαθός μέν ὁ ( 62 ) παντάπασι πονηρός , ὁ ὁ κακία τίς ὑφίημι · ἀγαθός δέ ὁ μικρός τίς ( 63 ) ὑφίημι , ὁ σπουδαῖος καί προσαρμόζω ( 64 ) ἑαυτοῦ ὁ βάπτισμα · ἔχω γάρ τίς πλέω ( 65 ) , ὁ ἐργασία . οὖον γάρ , ὥσπερ ὁ ἁμάρτημα ἐξάλειψις ἔχω ὁ λουτρόν , οὗτος καί ὁ κατόρθωμα ἀναίρεσις . οὗτος δέ αὐτός
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0219.2
( 66 ) Ἀποξέοντες . In nonnullis , ἀποξέζαντες .
Lemmas: ( 66 ) Ἀποξέω . In nonnullis , ἀποξέζαντες .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0219.3
( 69 ) Περιφρονούμενον . In nonnullis , καταφρονούμενον .
Lemmas: ( 69 ) περιφρονέω . In nonnullis , καταφρονέω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0219.4
( 71 ) Περιπέτειαν . Gloss . , σύμπτωμα , ἤτοι συμβάσμα .
Lemmas: ( 71 ) περιπέτεια . Gloss . , σύμπτωμα , ἤτοι σύμβασμα .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0219.5
( 72 ) Εὑρόμεν . Reg . bm , ἠρόμεν .
Lemmas: ( 72 ) εὑρίσκω . Reg . bm , ἀείρω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0219.6
( 73 ) Ἀπληστέρων . Or . 1 , ἀπλουστέρων .
Lemmas: ( 73 ) Ἀπληστέρων . Or . 1 , απλός .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0219.7
( 74 ) Ἡττον . Coisl . 1 , ἤττονα . Orat . 1 , ἤττονα .
Lemmas: ( 74 ) Κακός . Coisl . 1 , κακός . Orat . 1 , κακός .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0219.8
( 76 ) Σκοπῶ . Comb . , σκοποῦμεν .
Lemmas: ( 76 ) σκοπέω . Comb . , σκοπέω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0219.9
( 78 ) Συνιδεῖν . In nonnullis , συνειδεῖν .
Lemmas: ( 78 ) συνοράω . In nonnullis , συνοράω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0219.10
( 80 ) Τίς σοι βλάψει , τὸ μὴ τυχεῖν . Quatuor Regg . , undecim Colb . et Or . 1 , τί σοι μὴ τυχεῖν .
Lemmas: ( 80 ) Τῖς σύ βλάπτω , ὁ μή τυγχάνω . Quatuor Regg . , undecim Colb . et Or . 1 , τίς σύ μή τυγχάνω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0220.2
( 81 ) Ἐργάζεσθαι . Reg . ph et Or . 1 , ἐργάζεσθαι .
Lemmas: ( 81 ) ἐργάζομαι . Reg . ph et Or . 1 , ἐργάζομαι .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0220.3
( 83 ) Πότε . In nonnullis , ἕως πότε .
Lemmas: ( 83 ) Πότος . In nonnullis , ἠώς πότε .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0220.4
( 85 ) Διψητικώτατον . Tres Regg . , διψιχώτατον .
Lemmas: ( 85 ) Διψητικός . Tres Regg . , διψιχώτατον .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0220.5
( 87 ) Διψῆν . Quinque Regg . , διψεῖν .
Lemmas: ( 87 ) διψάω . Quinque Regg . , διψάω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0220.6
( 88 ) Ἐπιζητεῖν . Duo Regg . et Or . 1 , ζητεῖν .
Lemmas: ( 88 ) ἐπιζητέω . Duo Regg . et Or . 1 , ζητέω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0220.7
( 89 ) Αἰσθάνεσθαι . Tres Regg . et Comb . , ἐπαίσθάνεσθαι .
Lemmas: ( 89 ) αἰσθάνομαι . Tres Regg . et Comb . , ἐπαισθάνομαι .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0222.1
πλουτεῖν καὶ τοῦ πένεσθαι · ἐνταῦθα δὲ , ὁ προθυμότερος , πλουσιώτερος .
Lemmas: πλουτέω καί ὁ πένομαι · ἐνταῦθα δέ , ὁ πρόθυμος , πλούσιος .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0222.3
KZ . Μὴ ἀπαξιώσῃς συμβαπτισθῆναι πέντηι , πλούσιος ὤν , ὁ εὐπατρίδις τῷ δυσγενεῖ , ὁ δεσπότης τῷ δούλῳ μέχρι τοῦ νῦν . Οὐπω τοσοῦτον ταπεινοφρονη -
Lemmas: KZ . μή ἀπαξιόω συμβαπτίζω πέντη , πλούσιος εἰμί , ὁ εὐπατρίς ὁ δυσγενής , ὁ δεσπότης ὁ δοῦλος μέχρι ὁ νῦν . οὔπω τοσοῦτος ταπεινοφρονέω -
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0224.1
ΚΗ' . 'Εστω ταῦτα , φησι , περὶ τῶν ἐπιζητούντων τὸ βάπτισμα . Τί δ' ἂν εἴποις περὶ τῶν ἐτι νηπίων ( 28 ) , καὶ μήτε τῆς ἁμαρτίας ἐπαισθανομένων , μήτε τῆς χάριτος ; Ἡ καὶ ταῦτα βαπτίσωμεν ( 29 ) ; Πάνυ γε , εἴπερ τις ἐπεὶγει ( 30 ) κίνδυνος . Κρεῖσσον γὰρ ἀναίσθητως ἀγιασθῆναι , ἢ ἀπελθεῖν ἀσφράγιστο καὶ ἀτελέστα . Καὶ τούτου λόγος ἡμῖν , ἡ ὀκταήμερον περιτομὴ , τυπικὴ τις οὖσα σφραγίς , καὶ ἀλογίστοις ἐτι προσαγομένη · ὡς δὲ καὶ ἡ τῶν φλίων χρίσις , διὰ τῶν ἀναίσθητων φυλάττουσα τὰ πρωτότοκα . Περὶ δὲ τῶν ἄλλων διδωμι γνώμην , τὴν τριετίαν ἀναλείψαντας , ἢ μικρὸν ἔντος τούτου , ἢ ὑπὲρ τούτο ( ἵνινα καὶ ἀκούσαι τι μυστικόν , καὶ ἀποκριθῆναι ( 31 ) δυνατόν , εἰ καὶ μὴ συνιέντες τελείως , ἀλλ' οὖν τυπούμενα ) , οὕτως ἀγιάζειν καὶ ψυχὰς καὶ σώματα τῷ μεγάλῳ μυστηρίῳ τῆς τελειώσεως . Καὶ γὰρ οὕτως ἔχει · Τοῦ μὲν βίου τὰς εὐθύνας τῆνικαῦτα ὑπέχειν ( 32 ) ἄρχονται , ἵνινα ἂν ἔτε λόγος συμπληρωθῇ , καὶ τὸ μυστήριον μάθωσι ( τῶν γὰρ ἐξ ἀγνοίας ἁμαρτημάτων παρὰ τῆς ἡλικίας αὐτοῖς τὸ ἀνεύθυνον [ 33 ] ) · τετεχίσθαι δὲ ( 34 ) τῷ λουτρῷ , παντὶ λόγῳ λυσιτελέστερον , διὰ τὰς ἐξαίφνης συμπτώσεις ( 35 ) ἡμῖν προσβολὰς τῶν κινδύνων , καὶ βοηθείας ἰσχυροτέρας .
Lemmas: καίω . 'Εστω οὗτος , φημί , περί ὁ ἐπιζητέω ὁ βάπτισμα . τις δέ εἄν εἶπον περί ὁ ἔτι νήπιος ( 28 ) , καί μήτε ὁ ἁμαρτία ἐπαισθάνομαι , μήτε ὁ χάρις ; ὁ καί οὗτος βαπτίζω ( 29 ) ; πάνυ γε , εἴπερ τις ἐπείγω ( 30 ) κίνδυνος . κρατύς γάρ ἀναισθήτως ἁγίζω , ἢ ἀπέρχομαι ασφράγιστος καί ἀτελής . καί οὗτος λόγος ἐγώ , ὁ ὀκταήμερος περιτομή , τυπικός τις εἰμί σφραγίς , καί ἀλόγιστος ἔτι προσάγω · ὡς δέ καί ὁ ὁ φλιά χρῖσις , διά ὁ αναίσθητος φυλάσσω ὁ πρωτότοκος . περι δέ ὁ ἄλλος δίδωμι γνώμη , ὁ τριετία ἀναλείφω , ἢ μικρός ἔντεα οὗτος , ἢ ὑπέρ οὗτος ( ἵνινα καί ἀκούω τίς μυστικός , καί ἀποκρίνω ( 31 ) δυνατός , εἰμί καί μή συνίημι τέλειος , ἀλλά οὖν τυπόω ) , οὕτως ἁγίζω καί ψυχή καί σῶμα ὁ μέγας μυστήριον ὁ τελείωσις . καί γάρ οὕτως ἔχω · ὁ μέν βίος ὁ εὐθύνω τηνικαῦτα ὑπέχω ( 32 ) ἄρχω , ἵνινα εἄν ἵημι λόγος συμπληρόω , καί ὁ μυστήριον μανθάνω ( ὁ γάρ ἐκ ἄγνοια ἁμάρτημα παρά ὁ ἡλικία αὐτός ὁ ἀνεύθυνος [ 33 ] ) · τειχίζω δέ ( 34 ) ὁ λουτρόν , πᾶς λόγος λυσιτελής , διά ὁ ἐξαπίνης σύμπτωσις ( 35 ) ἐγώ προσβολή ὁ κίνδυνος , καί βοήθεια ἰσχυρός .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0224.2
ΚΘ' . 'Αλλὰ Χριστὸς , φησι , τριακονταετὴς βαπτίζεται , καὶ ταῦτα Θεὸς ὤν · καὶ σὺ κελεύεις ἐπισπεύδειν τὸ βάπτισμα ; Θεὸν εἰπών , λελύκας τὸ ζητούμενον . 'Ο μὲν γὰρ αὐτοκάθαρσις ἦν , καὶ οὐκ ἐδεῖτο καθάρσεως · ἀλλὰ σοὶ καθαίρεται , ὡσπερ καὶ σάρξ φορεῖ σοὶ ( 36 ) , ἀσάρκος ὤν . Οὐδὲ τις κίνδυνος ἦν αὐτῷ τὸ βάπτισμα παρατείνειν · αὐτὸς γὰρ καὶ τοῦ παθεῖν ἦν ἑαυτῷ ταμίας , ὡσπερ καὶ ( 37 ) τῆς γεννήσεως . Σοὶ δὲ , οὐδὲ περὶ μικροῦ ὁ κίνδυνος , ἢ ἀπελθεῖν τῇ φθορᾷ γεννηθεὶς μόνῳ , καὶ μὴ τὴν ἀφθαρσίαν ἀμφιεσάμενος ( 38 ) . Σκοπῶ δὲ καθεῖναι , ὅτι τῷ μὲν ἀναγκαῖος ἦν οὗτος ὁ καιρὸς τοῦ βαπτίσματος · σοὶ δὲ οὐχ ὁ αὐτὸς λόγος . 'Ανεδήλω μὲν γὰρ τριακοστὸν γεγονὼς ἔτος , οὐ πρότερον , τοῦ τε ( 39 ) μὴ δοκεῖν ἐπιδεικτικὸς εἶναι τις ( τῶν γὰρ ἀπειροκάλων τὸ πάθος ) , καὶ ὡς τελείαν βάζαντος ἀρετῆς , καὶ τοῦ διδάσκειν καιρὸν ταύτης ἔχούσης τῆς ἡλικίας . Ἐπεὶ δὲ ( 40 ) παθεῖν ἔδει τὸ τοῦ κόσμου σωτήριον πάθος , πάντα συνδραμεῖν ἔδει πρὸς τὸ πάθος διὰ τοῦ πάθους , τὴν ἀνάδειξιν , τὸ βάπτισμα , τὴν ἄνωθεν μαρτυρίαν , τὸ κήρυγμα , τὴν συνδρομὴν τοῦ πλήθους , τὰ θαύματα , καὶ ὡσπερ ἐν σώμα γενέσθαι , μὴ διεσπασμένον , μηδὲ ἀπερρήγμενον τοῖς διαστήμασιν . 'Ἐκ μὲν γὰρ
Lemmas: ΚΘ' . Αλλά Χριστός , φημί , τριακονταετής βαπτίζω , καί οὗτος θεός εἰμί · καί σύ κελεύω ἐπισπεύδω ὁ βάπτισμα ; θεός εἶπον , λύω ὁ ζητέω . 'Ο μέν γάρ αὐτοκάθαρσις εἰμί , καί οὐ δήω κάθαρσις · ἀλλά σύ καθαίρω , ὡς καί σάρξ φορέω σύ ( 36 ) , ἄσαρκος εἰμί . οὐδέ τις κίνδυνος εἰμί αὐτός ὁ βάπτισμα παρατείνω · αὐτός γάρ καί ὁ πάσχω εἰμί ἑαυτοῦ τάμιας , ὡς καί ( 37 ) ὁ γέννησις . σοί δέ , οὐδέ περί μικρός ὁ κίνδυνος , ἢ ἀπέρχομαι ὁ φθορά γεννάω μόνος , καί μή ὁ ἀφθαρσία ἀμφιάζω ( 38 ) . σκοπέω δέ καθίημι , ὅτι ὁ μέν ἀναγκαῖος εἰμί οὗτος ὁ καιρός ὁ βάπτισμα · σύ δέ οὐ ὁ αὐτός λόγος . 'Ανεδήλω μέν γάρ τριακοστός γίγνομαι ἔτος , οὖον πρότερος , ὁ τε ( 39 ) μή δοκέω ἐπιδεικτικός εἰμί τις ( ὁ γάρ ἀπειρόκαλος ὁ πάθος ) , καί ὡς τέλειος βάζω ἀρετή , καί ὁ διδάσκω καιρός οὗτος ἔχω ὁ ἡλικία . ἐπεί δέ ( 40 ) πάσχω ἐσθίω ὁ ὁ κόσμος σωτήριος πάθος , πᾶς συντρέχω ἐσθίω πρός ὁ πάθος διά ὁ πάθος , ὁ ἀνάδειξις , ὁ βάπτισμα , ὁ ἄνωθεν μαρτυρία , ὁ κήρυγμα , ὁ συνδρομή ὁ πλῆθος , ὁ θαῦμα , καί ὡς ἐν σώμα γίγνομαι , μή διασπάω , μηδέ ἀπορρηγνύω ὁ διάστημα . Ἐκ μέν γάρ
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0225.1
τοῦ βαπτίσματος καὶ τοῦ χρυγώματος , ὁ τῶν συντρεχόντων σεισμός ( 41 ) ( οὐτὸν γὰρ ἡ Γραφὴ καλεῖ τὸν καὶρὸν ἐκείνον ) , ἐκ δὲ τοῦ πλήθους , ἡ τῶν σημείων ἐπίδεξις , καὶ τὰ θαύματα τῷ Εὐαγγελίῳ προσάγοντα . Ἐκ δὲ τούτων , ὁ φόβος · ἐκ δὲ τούτου , ὁ μῖσος · ἐκ δὲ τοῦ μίσους , τὸ τῆς ἐπιβουλῆς , καὶ τῆς προδοσίας · ἐκ τούτου δὲ , ὁ σταυρός , καὶ ὅσοις σεισόμεθα . Τὰ μὲν δὴ τοῦ Χριστοῦ τοιαῦτα , καὶ οὕτως ἔχοντα , ὅσον ἡμῖν ἐφικτὸν · τάχα δ’ ἄν τις καὶ ἄλλος εὑρεθεῖν λόγος τούτων ἀπορρήτοτέρος .
Lemmas: ὁ βάπτισμα καί ὁ χρυγώματος , ὁ ὁ συντρέχω σεισμός ( 41 ) ( οὐτός γάρ ὁ γραφή καλέω ὁ καιρός ἐκεῖνος ) , ἐκ δέ ὁ πλῆθος , ὁ ὁ σημεῖον ἐπίδειξις , καί ὁ θαῦμα ὁ Εὐαγγέλιος προσάγω . ἐκ δέ οὗτος , ὁ φόβος · ἐκ δέ οὗτος , ὁ μῖσος · ἐκ δέ ὁ μῖσος , ὁ ὁ ἐπιβουλή , καί ὁ προδοσία · ἐκ οὗτος δέ , ὁ σταυρός , καί ὅσος σείω . ὁ μέν δή ὁ Χριστός τοιοῦτος , καί οὕτως ἔχω , ὅσος ἐγώ ἐφικτός · τάχα δέ ἄν τις καί ἄλλος εὑρίσκω λόγος οὗτος ἀπόρρητος .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0225.2
A . Σοὶ δὲ τίς ἀνάγκη , τοὺς ὑπὲρ σὲ ὑποδείγμασιν ἐπομένους , κακῶς βουλεύεσθαι ; ἐπεὶ καὶ ἄλλα πολλὰ τῶν τῇνικαῦτα ἰστορουμένων ἑτέρως ἢ ὡς τὰ νῦν ἔχοντα φαίνεται , καὶ οὐ συμβαίνοντα τοῖς καιροῖς ; Οἷον , ἤντησεὺς μικρὸν πρὸ τῆς πείρας , ἡμεῖς πρὸ τοῦ Πάσχα · τὸ μὲν τῶν νηστειῶν ἐν , οὐ μικρὸν δὲ ( 42 ) ἀμφοτέρων τῶν καιρῶν τὸ διάστημα . Ὁ μὲν γὰρ κατὰ τῶν πειρασμῶν ταύτας προβάλλεται · ἡμῖν δὲ τῇ συνένεργσιν Χριστοῦ τοῦτο δυνάται , καὶ κάθαρσὶς ἐστι προεόρτιος . Καὶ ὁ μὲν νηστεύει τεσσαράκοντα ἡμέρας ( Θεὸς γὰρ ἦν ) , ἡμεῖς δὲ τῇ δυνάμει τοῦτο συνεμετρήσαμεν , εἰ καὶ τινὰς ἄττειν ὁ ζῆλος πείθει καὶ ὑπὲρ δύναμιν . Πάλιν μυσταγωγεῖ τὸ Πάσχα τοὺς μαθητὰς ἐν ὑπέρφῳ , καὶ μετὰ τὸ δεῖπνον ( 43 ) , καὶ πρὸ μιᾶς τοῦ παθεῖν ἡμέρας · ἡμεῖς ἐν προσευχῇς οἰκίας , καὶ πρὸ τοῦ δεῖπνου , καὶ μετὰ τὴν ἀνάστασιν . Ἀνίσταται τρίῃ ἡμέρα , ἡμεῖς μετὰ πολὺν χρόνον · καὶ οὔτε ἀπέρρηκται τῶν ἐκείνου τὰ ἡμέτερα , οὔτε συνἐζευκται χρονικῶς · ἀλλ’ ὅσον τύπος τις εἶναι τῶν ἡμετέρων παραδοθέντα ( 44 ) , τὸ πάντη παραπλήσιον διασφῆσεν . Τί οὖν θαυμαστὸν , καὶ ( 45 ) τὸ βάπτισμα παρελήφθαι μὲν δι’ ἡμᾶς , τῷ χρόνῳ δὲ διασφῆρειν ; Ὁ σὺ μοι δοκεῖς ὡς μέγα τι καὶ θαυμαστὸν οἷον προβάλλεσθαι κατὰ τῆς ἑαυτοῦ ( 46 ) σωτηρίας .
Lemmas: A . σοί δέ τίς ἀνάγκη , ὁ ὑπέρ σύ ὑπόδειγμα επόμενος , κακῶς βουλεύω ; ἐπεί καί ἄλλος πολύς ὁ τηνικαῦτα ιστορουμην ἑτέρως ἢ ὡς ὁ νῦν ἔχω φαίνω , καί οὖον συμβαίνω ὁ καιρός ; οἷος , ἀντάω μικρός πρό ὁ πείρω , ἐγώ πρό ὁ Πάσχα · ὁ μέν ὁ νηστεία ἐν , οὖον μικρός δέ ( 42 ) ἀμφότερος ὁ καιρός ὁ διάστημα . ὁ μέν γάρ κατά ὁ πειρασμός οὗτος προβάλλω · ἐγώ δέ ὁ συνενεργής Χριστός οὗτος δυνάτης , καί κάθαρσις εἰμί προεόρτιος . καί ὁ μέν νηστεύω τεσσαράκοντα ἡμέρα ( θεός γάρ εἰμί ) , ἐγώ δέ ὁ δύναμις οὗτος συμμετρέω , εἰμί καί τις ᾄττω ὁ ζῆλος πείθω καί ὑπέρ δύναμις . πάλιν μυσταγωγέω ὁ Πάσχα ὁ μαθητής ἐν ὑπέρφῳ , καί μετά ὁ δεῖπνον ( 43 ) , καί πρό εἷς ὁ πάσχω ἡμέρα · ἐγώ ἐν προσευχή οἰκίον , καί πρό ὁ δεῖπνον , καί μετά ὁ ἀνάστασις . ἀνίστημι τρίῃ ἡμέρα , ἐγώ μετά πολύς χρόνος · καί οὔτε ἀπορρηγνύω ὁ ἐκεῖνος ὁ ἡμέτερος , οὔτε συζεύγνυμι χρονικός · ἀλλά ὅσος τύπος τις εἰμί ὁ ἡμέτερος παραδίδωμι ( 44 ) , ὁ πάντῃ παραπλήσιος διασφῆσεν . τις οὖν θαυμαστός , καί ( 45 ) ὁ βάπτισμα παραλαμβάνω μέν διά ἐγώ , ὁ χρόνος δέ διασφῆρειν ; ὁ σύ ἐγώ δοκέω ὡς μέγας τίς καί θαυμαστός οἷος προβάλλω κατά ὁ ἑαυτοῦ ( 46 ) σωτηρία .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0225.3
AA . Εἰ τὸν ἐμὸν πεῖθεσθε , τοὺς μὲν τοιούτους λόγους χαίρειν ἔδασατε · αὐτοὶ δὲ τῷ ἀγαθῷ προσπηδήσατε , καὶ διπλοῦν ἀγῶνα ἀγωνισάτε · τὸν μὲν προκαθαίρειν ὑμᾶς αὐτοὺς τοῦ βαπτίσματος , τὸν δὲ συνηρεῖν τὸ βάπτισμα · ἐπεὶδὴ τῆς αὐτῆς ἐστι δυσχερείας , καὶ κτήσασθαι τι τῶν ἀγαθῶν οὐχ ὑπάρχει , καὶ κτηθὲν διασώσασθαι.·Πολλάκις γὰρ ὁ μὲν σπουδὴ προσέλαβε , ῥάθυμια διέσφειρεν · ὁ δὲ ὀκνος ἀπώλεσεν , ἀνεκαλέσατο ἐπιμέλεια . Καλὸν σοι βοήθημα πρὸς τὸ τυχεῖν , ὧν ἐπιποθεῖς , ἀγρυπνίαι , νηστεῖαι , χαμευνίας ,
Lemmas: AA . εἰμί ὁ ἐμός πείθω , ὁ μέν τοιοῦτος λόγος χαίρω δατέομαι · αὐτός δέ ὁ ἀγαθός προσπηδάω , καί διπλόος ἀγών ἀγωνίζομαι · ὁ μέν προκαθαίρω σύ αὐτός ὁ βάπτισμα , ὁ δέ συναιρέω ὁ βάπτισμα · ἐπειδή ὁ αὐτός εἰμί δυσχέρεια , καί κτάομαι τίς ὁ ἀγαθός οὐ ὑπάρχω , καί κτάομαι διασώσασθαι.·Πολλάκις γάρ ὁ μέν σπουδή προσλαμβάνω , ῥᾳθυμία διασπείρω · ὁ δέ ὄκνος ἀπόλλυμι , ἀνακαλέω ἐπιμέλεια . κηλόν σύ βοήθημα πρός ὁ τυγχάνω , ὅς ἐπιποθέω , ἀγρυπνία , νηστεία , χαμευνία ,
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0226.1
προσευχαί , δάκρυον , οἰκτος τῶν δεομένων , μετάδοσις . Τοῦτό σοι γενέσθω ( 47 ) , ὧν τετύχηκας , εὐχαριστήριόν τε ἅμα καὶ φυλακτήριον . Ἔχεις πολλῶν ἐντολῶν ὑπόμνημα , τὴν εὐεργεσίαν · μὴ παραδράμης . Πένος προσῆλθε ; μὴ λήθῃ σε πόσον ( 48 ) πτωχεύων , πόσον ἐπλούτησας . Ἄρτου δεόμενος , ἢ πόματος , Λάζαρος ἴσως τις ἅλλος τοῖς σοῖς πυλῶσι προσεφρίμμενος ; Αἰδεσθήτω τὴν μυστικὴν τράπεζαν , ἧ προσῆλθες · τὸν ἄρτον , οὗ μετέληψας · τὸ ποτήριον , οὗ κεκοινωνήσας τοῖς Χριστοῦ ( 49 ) πάθεσι τελειούμενος . Ἑξὼς προσέπεσεν , οἴκους , παρειπίδημος ; Ὑπόδεξαι διὰ τούτου τὸν διὰ σὲ ξενιτεύσαντα , καὶ ταῦτα ἐν τοῖς ἰδίοις ( 50 ) , καὶ εἰσχωσάντα σοι διὰ τῆς χάριτος , καὶ πρὸς τὴν ἄνω κατοικίαν ἐλκύσαντα . Γενού Ζαχαρίου , ὁχὼς τελένησ , καὶ σήμερον μεγαλόψυχος · πάντα τῇ εἰσόδῳ τοῦ ( 51 ) Χριστοῦ καρποφόρησον , ἵνα μέγας ( 52 ) ἀναφανῇς , πᾶν μικρὸς ἦς τὸ σωματικὴν ἡλικίαν , καλῶς Χριστὸν θεασάμενος . Ἄρρωστος πρόκειται καὶ τραυματίας ; τὴν σὴν ὑγίειαν ( 53 ) αἰδεσθήτω , καὶ τὰ τραύματα , ὧν σε Χριστὸς ἤλευθέρωσεν . Ἐὰν ἴδῃς γυμνόν , περιβάλε , τὸ σὸν τῶν ἐνδύμα τῆς ἀφθαρσίας · Χριστὸς δὲ ( 54 ) τοῦτο ἐστιν · Ἐπειδὴ ὅσοι εἰς Χριστὸν ἐβαπτίσθημεν , Χριστὸν ἐνδεδύμεθα . Ἐὰν χρεωφειλέτην λάβῃς προσπίπτοντα , πᾶσαν συγγραφὴν ἀδίκον καὶ ( 55 ) δικαίαν διάσπασον . Μνήσθητι τῶν μυρίων ταλάντων , ὧν σε Χριστὸς ἐχαρίσατο . Μὴ γένη πράκτωρ πυχρὸς τοῦ ἐλάττονος χρέους . Καὶ ταῦτα τίσι ; Τοῖς ὁμοδούλοις , ὅ τὸ πλῆν ( 56 ) παρὰ τοῦ Δεσπότου συγχωρηθείς , μὴ καὶ τῆς ἐκείνου φιλανθρωπίας ὑπόσχης δίκην , ἣν οὐκ ἐμμελῶς λαβὼν ὑπόδειγμα .
Lemmas: προσευχή , δάκρυ , οἶκτος ὁ δήω , μετάδοσις . οὗτος σύ γίγνομαι ( 47 ) , ὅς τυγχάνω , εὐχαριστήριος τε ἅμα καί φυλακτήριον . ἔχω πολύς ἐντολή ὑπόμνημα , ὁ εὐεργεσία · μή παρατρέχω . Πένος προσέρχομαι ; μή λήθη σύ πόσος ( 48 ) πτωχεύω , πόσος πλουτέω . αρτας δήω , ἢ πόμα , Λάζαρος ἴσως τις ἄλλος ὁ σός πύλη προσεφρίμμενος ; αἰδέομαι ὁ μυστικός τράπεζα , ἧ πρόσειμι · ὁ ἄρτος , ὅς μεταλαμβάνω · ὁ ποτήριον , ὅς κοινωνέω ὁ Χριστός ( 49 ) πάθος τελειόω . Ἑξὼς προσπίπτω , οἶκος , παρειπίδημος ; ὑποδείκνυμι διά οὗτος ὁ διά σύ ξενιτεύω , καί οὗτος ἐν ὁ ἴδιος ( 50 ) , καί εἰσχωσάντα σύ διά ὁ χάρις , καί πρός ὁ ἄνω κατοίκιος ἔλκω . γίγνομαι Ζαχαρίας , ὁχὼς τελένης , καί σήμερον μεγαλόψυχος · πᾶς ὁ εἴσοδος ὁ ( 51 ) Χριστός καρποφορέω , ἵνα μέγας ( 52 ) ἀναφαίνω , πᾶς μικρός εἰμί ὁ σωματικός ἡλικία , καλῶς Χριστός θεάομαι . ἄρρωστος πρόκειμαι καί τραυματίας ; ὁ σός ὑγίεια ( 53 ) αἰδέομαι , καί ὁ τραῦμα , ὅς σύ Χριστός ἐλευθερόω . ἐάν ὁράω γυμνός , περιβάλλω , ὁ σός ὁ ἔνδυμα ὁ ἀφθαρσία · Χριστός δέ ( 54 ) οὗτος εἰμί · ἐπεί ὅσος εἰς Χριστός βαπτίζω , Χριστός ἐνδύω . ἐάν χρεωφειλέτης λαμβάνω προσπίπτω , πᾶς συγγραφή ἄδικος καί ( 55 ) Δίκαιος διασπάω . μιμνήσκω ὁ μυρίος τάλαντον , ὅς σύ Χριστός χαρίζομαι . μή γένος πράκτωρ πυχρως ὁ μικρός χρέος . καί οὗτος τίσις ; ὁ ὁμόδουλος , ὅς ὁ Πλῆν ( 56 ) παρά ὁ δεσπότης συγχωρέω , μή καί ὁ ἐκεῖνος φιλανθρωπία ὑπέχω δίκη , ὅς οὐ ἐμμελής λαμβάνω ὑπόδειγμα .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0226.2
ΔΒ' . Γενέσθω σοι τὸ λουτρόν , μὴ τοῦ σώματος μόνον ( 57 ) , ἀλλὰ καὶ τῆς εἰκόνος · μὴ τῶν ἁμαρτημάτων ἐκπλῦσις ( 58 ) μόνον , ἀλλὰ καὶ τοῦ τρόπου διόρθωσις · μὴ τὴν προλαβόντα ( 59 ) βόρβορον ἀποκλύζετε μόνον , ἀλλὰ καὶ τὴν πηγὴν καθαίρετω · μὴ τὸ καλῶς κτᾶσθαι τυπῶτον μόνον , ἀλλὰ καὶ τὸ καλῶς ἀποκτᾶσθαι , ἢ , τό γε κουφότατον , τὸ κακῶς κτηθὲν ἀποτίθεσθαι . Τί γὰρ ὠφελες σοι μὲν συγχωρηθῆναι τὴν ἁμαρτίαν , τῷ δὲ θλιμμένῳ μὴ λυθῆναι τὴν παρὰ σοῦ ζημίαν ; δύο σοι κακῶν ὄντων , τοῦ τε κτᾶσθαι μὴ δικαίως , καὶ τοῦ τὸ κτηθὲν ( 60 ) κατέχεσθαι ; Τοῦ μὲν ἀφεσιν ἔλαβες , τὸ δὲ σήμερον ἀδικεῖς . Σήμερον γὰρ
Lemmas: ΔΒΔ . γίγνομαι σύ ὁ λουτρόν , μή ὁ σῶμα μόνος ( 57 ) , ἀλλά καί ὁ εἰκών · μή ὁ ἁμάρτημα ἔκπλυσις ( 58 ) μόνος , ἀλλά καί ὁ τρόπος διόρθωσις · μή ὁ προλαμβάνω ( 59 ) βόρβορος ἀποκλύζω μόνος , ἀλλά καί ὁ πηγή καθαίρω · μή ὁ καλῶς κτάομαι τυπόω μόνος , ἀλλά καί ὁ καλῶς ἀποκτείνω , ἢ , ὁ γε κοῦφος , ὁ κακῶς κτάομαι ἀποτίθημι . τις γάρ ὀφείλω σύ μέν συγχωρέω ὁ ἁμαρτία , ὁ δέ θλίβω μή λύω ὁ παρά σύ ζημία ; δύο σύ κακός εἰμί , ὁ τε κτάομαι μή δικαίως , καί ὁ ὁ κτάομαι ( 60 ) κατέχω ; ὁ μέν ἄφεσις λαμβάνω , ὁ δέ σήμερον ἀδικέω . σήμερον γάρ
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0227.1
εστι παρὰ σοι τὸ ἀλλότριον · καὶ οὐκ ἀνῃρέθη τὸ ἁμάρτημα , τῷ χρόνῳ δὲ διεκόθη . Τὸ μὲν πρὸ τοῦ βαπτίσματος τολμηθέν , τὸ δὲ μένον μετὰ τὸ βάπτισμα · τῶν γὰρ ἁμαρτημένων , οὐ τῶν ἁμαρτανομένων τὸ λουτρὸν ἔχει συγχώρησιν . Δεῖ δὲ μὴ σοφισθῆναι τὸν καθαρισμόν , ἀλλ’ ἐνσημανθῆναι · λαμπρυνθῆναι σε τελείως , ἀλλὰ μὴ χρυσωθῆναι · μὴδὲ ἐπικάλυψιν τῶν ἁμαρτιῶν , ἀλλ’ ἀπαλλαγὴν ἔχειν τὸ χάρισμα . Μακάριοι , ὧν ἀφέθησαν αἱ ἁνομίαι · τοῦτο τῆς παντελοῦς καθαρώσεως · καὶ ὧν ἐπεκαλύφθησαν αἱ ἁμαρτίαι · τοῦτο τῶν οὕπω τὸ βάθος καθηραμένων . Μακάριος ἄνθρω , ᾧ οὐ μὴ λογίσηται Κύριος ἁμαρτίαν · τρίτη τις αὕτη τάξις τῶν ἁμαρτανομένων · ὧν ἡ μὲν πράξις οὐκ ( 61 ) ἐπαίνετη , τὸ δὲ τῆς γνώμης ἀνεύθυνον .
Lemmas: εἰμί παρά σύ ὁ ἀλλότριος · καί οὐ ἀναιρέω ὁ ἁμάρτημα , ὁ χρόνος δέ διακούω . ὁ μέν πρό ὁ βάπτισμα τολμάω , ὁ δέ μένω μετά ὁ βάπτισμα · ὁ γάρ ἁμαρτάνω , οὖον ὁ ἁμαρτάνω ὁ λουτρόν ἔχω συγχώρησις . Δεύς δέ μή σοφίζω ὁ καθαρισμός , ἀλλά ἐνσημαίνω · λαμπρύνω σύ τέλειος , ἀλλά μή χρυσόω · μηδέ ἐπικάλυψις ὁ ἁμαρτία , ἀλλά ἀπαλλαγή ἔχω ὁ χάρισμα . Μακάριος , ὅς ἀφίημι ὁ ἀνομία · οὗτος ὁ παντελής καθαρώσεως · καί ὅς ἐπικαλύπτω ὁ ἁμαρτία · οὗτος ὁ οὔπω ὁ βάθος καθαίρω . Μακάριος ἄνθρω , ὅς οὖον μή λογίζομαι Κύριος ἁμαρτία · τρίτος τις οὗτος τάξις ὁ ἁμαρτάνω · ὅς ὁ μέν πρᾶξις οὐ ( 61 ) ἐπαινετός , ὁ δέ ὁ γνώμη ἀνεύθυνος .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0227.2
ΔΓ’ . Τί οὖν φημι , καὶ τίς ὁ ἐμὸς λόγος ; χθὲς ἦσθα Β Χαναναία ψυχή , καὶ διὰ τῆς ( 62 ) ἁμαρτίας συγκύπτουσα · σήμερον ἀνωρθοῦσα ὑπὸ τοῦ Λόγου . Μὴ συγκύψῃς πάλιν , καὶ εἰς γῆν κλίψῃς ( 63 ) , ὡςπερ κύψαντι ( 64 ) παρὰ τοῦ πονηροῦ βαρηθεῖσα , καὶ δυσανάληπτον ἔχης ( 65 ) τὴν ταπεινότητα . Χθὲς ἐξηραίνου θάλλουσα τῇ αἱμορροῖᾳ ( ἐπήλασας γὰρ τὴν φονικήν ( 66 ) ἁμαρτίαν ) · σήμερον ἀνέθηλας ( 67 ) ἠρανθεῖσα . “ Ἡφω γὰρ τῶν Χριστοῦ χρασπεδῶν , καὶ τὴν μύσιν ἔστησας . Φύλασσέ μοι τὴν καθαρότητα , μὴ πάλιν αἱμορρόησῃς , καὶ οὐκ ἰσχύσης ( 68 ) λαβέσθαι Χριστοῦ , ἵνα κλῦγῃς τὴν σωτηρίαν . Οὐ γὰρ πολλάκις φιλεῖ Χριστὸς κλεπτόμενος , καὶ εἰ λίαν ἐστὶ φιλάνθρωπος . Χθὲς ἐπὶ κλίνης ἔρρωφὸ παρεῖμην καὶ λελυμένος , καὶ οὐκ εἶχες ἄνθρωπον , ἵνα , ὅταν παραβῇ τὸ ὕδωρ , βάλλῃ ( 69 ) σε εἰς τὴν κολυμβήθραν · σήμερον C εὑρες ἄνθρωπον , τὸν αὐτὸν καὶ Θεόν , μᾶλλον δὲ , Θεὸν καὶ ἄνθρωπον ( 70 ) . “ Ἥρθης ἀπὸ τοῦ κραββάτου ( 71 ) , μᾶλλον δὲ ἡρας τὸν κραββάτον , καὶ ἐστηλτευσας τὴν εὐεργεσίαν · μὴ πάλιν ἐπὶ κραββάτου βίβης ἁμαρτήσας , τῆς κακῆς ( 72 ) τοῦ σώματος ἀναπαύσεως παρεῖμὲνον ταῖς ἡδοναῖς · ἀλλ’ ὡς ἔχεις ( 73 ) , βάδιζε μεμηνμένος τῆς ἐντολῆς · Ἰδοὺ ὕψης τέτονας · μηκέτι ὑμάρτανε , ἵνα μὴ χειρόν τί σοι γένηται , κακῶ φανέντι μετὰ τὴν εὐποιΐαν . Λάζαρε , δεῦρὸ δέω , ἠκούσας τὴς μεγάλης φωνῆς ἐν τάφῳ κείμενος ( τί γὰρ τοῦ Λόγου μεγαλοφωνώτερον ; ) καὶ προῆλθες , οὐ τετραήμερος νεκρός , ἀλλὰ πολυήμερος , τῇ τριήμερῳ συναναστὰς καὶ τῶν ἐνταφίων δεσμῶν ἐξεληλυθώς . Μὴ νεκρωθῇς πάλιν , καὶ γένῃ μετὰ τῶν
Lemmas: ΔΓΕ . τις οὖν φημί , καί τίς ὁ ἐμός λόγος ; χθές εἰμί Β Χαναναῖος ψυχή , καί διά ὁ ( 62 ) ἁμαρτία συγκύπτω · σήμερον ἀνορθόω ὑπό ὁ Λόγος . μή συγκύπτω πάλιν , καί εἰς γῆ κλίνω ( 63 ) , ὡς κύπτω ( 64 ) παρά ὁ πονηρός βαρέω , καί δυσανάληπτος ἔχης ( 65 ) ὁ ταπεινότητα . χθές ξηραίνω θάλλω ὁ αἱμόρροια ( πηλάω γάρ ὁ φονικός ( 66 ) ἁμαρτία ) · σήμερον ἀναθάλλω ( 67 ) ἠρανθεῖσα . “ Ἡφω γάρ ὁ Χριστός κράσπεδον , καί ὁ μύσις ἵστημι . φυλάσσω ἐγώ ὁ καθαρότης , μή πάλιν αἱμορροέω , καί οὐ ἰσχύω ( 68 ) λαμβάνω Χριστός , ἵνα κλύζω ὁ σωτηρία . οὖον γάρ πολλάκις φιλέω Χριστός κλέπτω , καί εἰμί λίαν εἰμί φιλάνθρωπος . χθές ἐπί κλίνη ῥέπω παρίημι καί λύω , καί οὐ ἔχω ἄνθρωπος , ἵνα , ὅταν παραβαίνω ὁ ὕδωρ , βάλλω ( 69 ) σύ εἰς ὁ κολυμβήθρα · σήμερον C εὑρίσκω ἄνθρωπος , ὁ αὐτός καί Θεός , μᾶλλον δέ , θεός καί ἄνθρωπος ( 70 ) . “ ἀραρίσκω ἀπό ὁ κράββατος ( 71 ) , μᾶλλον δέ ἀείρω ὁ κράββατος , καί εστηλτευσος ὁ εὐεργεσία · μή πάλιν ἐπί κράββατος Βίβης ἁμαρτάνω , ὁ κακός ( 72 ) ὁ σῶμα ἀνάπαυσις παρίημι ὁ ἡδονή · ἀλλά ὡς ἔχω ( 73 ) , βαδίζω μιμνῄσκω ὁ ἐντολή · ἰδέ ὑψέω τονή · μηκέτι ὑμάρτανε , ἵνα μή χείρων τίς σύ γίγνομαι , κακόω φαίνω μετά ὁ εὐποιία . Λάζαρος , δεῦρο δήω , ἥκω σής μέγας φωνή ἐν τάφος κεῖμαι ( τίς γάρ ὁ Λόγος μεγαλόφωνος ; ) καί προέρχομαι , οὖον τετραήμερος νεκρός , ἀλλά πολυήμερος , ὁ τριήμερος συνανίστημι καί ὁ ἐντάφιος δεσμός ἐξέρχομαι . μή νεκρόω πάλιν , καί γίγνομαι μετά ὁ
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0228.1
( 75 ) Γνω . Cois . 1 , γνω .
Lemmas: ( 75 ) γιγνώσκω . Cois . 1 , γιγνώσκω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0228.2
( 76 ) Ἔξεις . Duo Regg . , ἔχεις .
Lemmas: ( 76 ) ξέω . Duo Regg . , ἔχω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0228.3
( 78 ) Τύχοις . In nonnullis , τυχῆς .
Lemmas: ( 78 ) τυγχάνω . In nonnullis , Τυχής .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0228.4
( 79 ) Περιχαρεῖς . Reg . bm , περιχαρής .
Lemmas: ( 79 ) περιχαρής . Reg . bm , περιχαρής .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0228.5
κατοικοῦντων ἐν τάφοις , μηδὲ κατασφριγῆς ( 74 ) ταῖς σειραῖς τῶν οἰκείων ἀμαρτημάτων · δέηλον δὲ , εἴ πάλιν ἐξαναστήσῃ τῶν τάφων , μέχρι τῆς τελευταίας καὶ κοινῆς ἀναστάσεως , ἡ πᾶν τὸ ποιῆμα ἄξει εἰς κρίσιν , οὐ θεραπευθησόμενον , ἀλλὰ κριθησόμενον , καὶ λόγον ἀφέν , ὧν εἴ τις κακῶς ἐθησαύρισεν .
Lemmas: κατοικέω ἐν τάφος , μηδέ κατασφριγη ( 74 ) ὁ σειρά ὁ οἰκέω ἁμάρτημα · δειλός δέ , εἰμί πάλιν ἐξανίστημι ὁ τάφος , μέχρι ὁ τελευταῖος καί κοινός ἀνάστασις , ὁ πᾶς ὁ ποιήμα ἄγω εἰς κρίσις , οὖον θεραπεύω , ἀλλά κρίνω , καί λόγος ἀφίημι , ὅς εἰμί τις κακῶς θησαυρίζω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0228.7
( 80 ) Τιθέμενος . Reg . bm , ἐπιτιθέμενος .
Lemmas: ( 80 ) τίθημι . Reg . bm , ἐπιτίθημι .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0229.1
ΔΕ' . Γενήσεται δὲ πῶς ; 'Αεὶ τῆς παραβολῆς ἐκείνης μέμνησο , καὶ σεαυτῷ βοηθήσεις ἀριστὰ τε καὶ τελειώτατα . 'Ἐξῆλθεν ἀπὸ σοῦ τὸ ἀκάθαρτον καὶ ὕλικόν πνεῦμα , διωχὸν τῷ βαπτίσματι . Οὐ φέρει τὸν διωγμὸν · οὐ δέχεται ( 82 ) δοῖκον εἶναι καὶ ἄνἐστιον . Πορεύεται δι' ἀνύδρων τόπων , καὶ ξηρῶν θείας ἐπιρροῆς · ἐκεῖ φιλοψύχῃσαι βούλεται · πλανᾶται ζητῶν ἀνάπαυσιν , οὐχ εὑρίσκει · βεβαπτισμέναις ἐντυχάνει ψυχαῖς , ὧν τὴν χαλίαν τὸ λουτρὸν ἐξἐκλυσεν · φοβεῖται τὸ ὕδωρ · ἐμπνίγνεται τῇ καθαρεί , καθάπερ ὁ Λεγεὼν τῇ θαλάσσῃ . Πάλιν ὑποστρέφει πρὸς τὸν ( 83 ) οἶκον , ὅθεν ἀνέχωρσεν . 'Αναλογοντὸς ἐστι , φιλόνεικόν ἐστι , προσβάλλει πάλιν , πειράται πάλιν . 'Εὰν μὲν εὕρῃ Χριστὸν εἰσοικιοθέντα , καὶ πληρώσαντα τὴν χώραν ἣν αὐτὸς ἐκένωσεν · ἀπεκρούσθη πάλιν , ἀπήλθεν ἀπρακτον , ἐλεεινὸν ( 84 ) ἐγένετο τῆς περιπτώσεως . 'Εὰν δὲ σεσαωμένον καὶ κεκοσμημένον τὸν ἐν σοὶ τόπον εὕρῃ , κενὸν καὶ ἀπρακτον , ἕτοιμον ἐπίσης πρὸς ὑποδοχὴν τοῦδε ἢ τοῦδε τοῦ προχταλαβόντος , εἰσπηδήσεν , εἰσψιχθήσεται μετὰ πολλοῦς τῆς παρασκευῆς , καὶ γίνεται ( 85 ) τὰ ἔσχατα χειρόνα τῶν προτέρων ( 86 ) , ὅσω τότε μὲν ἐλιπὴ ἦν διορθώσεως τε καὶ ἀσφαλείας ( 87 ) · νῦν δὲ ἡρδηλος ἡ κακία , τῇ ψυχῇ σοὶ καλοῦ τὸ πονηρὸν ἐλκοῦσα · καὶ διὰ τοῦτο βεβαιότερα ( 88 ) τῷ οἰχτήρῳ ἡ κατάχρεσις .
Lemmas: δεῖ . γίγνομαι δέ πῶς ; 'Αεὶ ὁ παραβολή ἐκεῖνος μιμνήσκω , καί σεαυτοῦ βοηθέω ἀριστάω τε καί τέλειος . Ἐξέρχομαι ἀπό σύ ὁ ἀκάθαρτος καί ὑλικός πνεῦμα , διώχνω ὁ βάπτισμα . οὖον φέρω ὁ διωγμός · οὖον δέχομαι ( 82 ) δόκος εἰμί καί ἀνίστημι . πορεύω διά ἄνυδρος τόπος , καί ξηρός θεῖος ἐπιρροή · ἐκεῖ φιλοψυχέω βούλομαι · πλανάω ζητέω ἀνάπαυσις , οὐ εὑρίσκω · βαπτίζω ἐντυγχάνω Ψυχή , ὅς ὁ χαλία ὁ λουτρόν ἐκκλύζω · φοβέω ὁ ὕδωρ · ἐμπνίγω ὁ καθαίρω , καθάπερ ὁ λεγεών ὁ θάλασσα . πάλιν ὑποστρέφω πρός ὁ ( 83 ) οἶκος , ὅθεν ἀναχωρέω . 'Αναλογοντὸς εἰμί , φιλόνεικος εἰμί , προσβάλλω πάλιν , πειράω πάλιν . Ἐάν μέν εὑρίσκω Χριστός εἰσοικίζω , καί πληρόω ὁ χώρα ὅς αὐτός κενόω · ἀποκρούω πάλιν , ἀπέρχομαι ἄπρακτος , ἐλεεινός ( 84 ) γίγνομαι ὁ περίπτωσις . Ἐάν δέ σῴζω καί κοσμέω ὁ ἐν σύ τόπος εὑρίσκω , κενός καί ἄπρακτος , ἑτοῖμος ἐπίσης πρός ὑποδοχή ὅδε ἢ ὅδε ὁ προχταλαβόντος , εἰσπηδάω , εἰσψιχθήσεται μετά Πολλοῦς ὁ παρασκευή , καί γίγνομαι ( 85 ) ὁ ἔσχατος χείρων ὁ πρότερος ( 86 ) , ὅσος τότε μέν λίπος εἰμί διόρθωσις τε καί ἀσφάλεια ( 87 ) · νῦν δέ ἡρδηλος ὁ κακία , ὁ Ψυχή σύ καλός ὁ πονηρός ἕλκω · καί διά οὗτος βέβαιος ( 88 ) ὁ οἰχτήρῳ ὁ κατάχρεσις .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0229.2
ΔΖ' . Πάλιν ὑπομνήσω σε τῶν φωτισμῶν , καὶ C πολλάκις ἐκ τῶν θείων λόγιων τούτους ἀναλεξόμενος . Αὐτὸς τε γὰρ ἡδίων ἔσομαι τῇ τούτων μνήμῃ , ( τὶ γὰρ φωτὸς ἡδύτερον , τοῖς φωτὸς ( 89 ) γευσάμενοις ; ) καὶ σὲ περιεστράφω τοῖς λεγομένοις . Φῶς μὲν ἀνέτειλε τῷ δικαίῳ , καὶ τῷ τοῦτο σῦζυγος εὐφροσύνη · Φῶς δὲ δικαίος διὰ παντός , φωτεῖς δὲ σὺ θαυμαστῶς ἀπὸ ὄρεων αἰωνίων , πρὸς τὸν Θεὸν λέγεται · ἄγγελικῶν , ὁμαι , δυνάμεων , αἱ συνεργούσας ἡμῖν πρὸς τὰ χρείττονα . Κύριος δὲ φωτισμὸς μου , καὶ σωτὴρ μου · τίνα φοβηθήσομαι ; Τοῦ Δαβὶδ ἤκουσας λέγοντος · καὶ ποτὲ μὲν αἰτοῦντος ( 90 ) ἐξαποσταλῆναι τὸ φῶς αὐτῷ καὶ τὴν ἀλήθειαν · ποτὲ δὲ εὐχαριστοῦντος , ὅτι καὶ ( 91 ) τοῦτοῦ μετελήφεν , ἐν τῷ σημειωθῆναι τὸ τοῦ Θεοῦ φῶς ἐπ' αὐτόν , τοῦτέστιν ἐνημανθῆναι καὶ γνωρισθῆναι ( 92 ) τὰ σημεῖα τῆς δεδομένης ( 93 ) ἐλλάμψεως . " Εν μόνον φῶς φεύγωμεν , τὸ τοῦ πικροῦ πυρὸς ἔκγονον . Μὴ πορευθῶμεν ( 94 ) ἐν φωτὶ τοῦ πυρὸς ἡμῶν , καὶ τῇ φλογὶ ἡ ἐξεκαύσαμεν . Οὐδὰ γὰρ πῦρ ( 95 ) καθαρθρίων , ὁ Χριστὸς
Lemmas: ΖΔ . πάλιν ὑπομιμνήσκω σύ ὁ φωτισμός , καί C πολλάκις ἐκ ὁ θεῖον λόγιος οὗτος ἀναλέγω . αὐτός τε γάρ ἡδύς εἰμί ὁ οὗτος μνήμη , ( τίς γάρ φάος ἡδύς , ὁ φάος ( 89 ) γεύω ; ) καί σύ περιστρέφω ὁ λέγω . Φάος μέν ἀνατέλλω ὁ Δίκαιος , καί ὁ οὗτος σύζυγος Εὐφρόσυνος · Φάος δέ δικαίος διά πᾶς , φωτεύς δέ σύ θαυμαστός ἀπό ὁράω αἰώνιος , πρός ὁ θεός λέγω · ἀγγελικός , ὁμός , δύναμις , ὁ συνεργέω ἐγώ πρός ὁ ἀγαθός . Κύριος δέ φωτισμός ἐγώ , καί σωτήρ ἐγώ · τίς φοβέω ; ὁ Δαυίδ ἀκούω λέγω · καί ποτέ μέν αἰτέω ( 90 ) ἐξαποστέλλω ὁ φάος αὐτός καί ὁ ἀλήθεια · ποτέ δέ εὐχαριστέω , ὅτι καί ( 91 ) οὗτος μεταλαμβάνω , ἐν ὁ σημειόω ὁ ὁ Θεός φάος ἐπί αὐτός , τουτέστιν ἐνημανθῆναι καί γνωρίζω ( 92 ) ὁ σημεῖον ὁ δίδωμι ( 93 ) ἔλλαμψις . " εν μόνος φάος φεύγω , ὁ ὁ πικρός πυρός ἔκγονος . μή πορεύω ( 94 ) ἐν φάος ὁ πυρός ἐγώ , καί ὁ φλόξ ὁ ἐκκαίω . οὐδή γάρ πῦρ ( 95 ) καθάρτρια , ὁ Χριστός
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0230.1
ἤλθε βαλεῖν ἐπὶ τῆς γῆς ; ( 96 ) , πῦρ καὶ αὐτὸς ἀναγωγῆς λόγος ( 97 ) καλούμενος . Ἀναλυτικὸν τοῦτο τῆς ὕλης καὶ τῆς πονηρίας ἐστὶν ἕκτως , δ καὶ ἀναφθῆναι τάχιστα βούλεται . Ποθεῖ γὰρ τῆς εὐεργεσίας τὸ τάχος · ἐπεὶ καὶ πυρὸς ἄνθρακας δίδωσιν ἡμῖν εἰς βοήθειαν . Ὥλα καὶ πῦρ οὐ καθαρισμόν , ἀλλὰ καὶ ( 98 ) κολαστήριον · εἴτε καὶ Σοδομοτικόν , ὃ πᾶσιν ἁμαρτωλοῖς ἐπιφέρει · θεὸς καὶ καταγινὶ μὲν γνόμενον · εἴτε τὸ ἡτοιμασμένον τῷ διαβόλῳ καὶ τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ · εἴτε δὲ πρὸ προσώπου Κυρίου πορευόμενον , καὶ φλογίζει κύκλῳ τοὺς ἐχθροὺς αὐτοῦ · καὶ τὸ ( 99 ) τούτων ἐτι φοβερώτερον · ὃ τῷ ἀκοιμήτῃ σκώληκι ( 1 ) συντέτακται , μὴ σβεννύμενον , ἀλλὰ διαίων ( 2 ) τοῖς πονηροῖς . Πάντα γὰρ ταῦτα τῆς ἀφανιστικῆς ἐστι δυνάμεως · εἰ μὴ τῷ φιλῶν κἀνανθῦδα νοεῖν τοῦτο φιλανθρωπότερον ( 3 ) , καὶ τοῦ καλῶντος ἐπαξίως .
Lemmas: ἔρχομαι βάλλω ἐπί ὁ γῆ ; ( 96 ) , πῦρ καί αὐτός ἀναγωγή λόγος ( 97 ) καλέω . ἀναλυτικός οὗτος ὁ ὕλη καί ὁ πονηρία εἰμί ἕκτος , δ καί ἀνάπτω ταχύς βούλομαι . ποθέω γάρ ὁ εὐεργεσία ὁ τάχος · ἐπεί καί πυρός ἄνθραξ δίδωμι ἐγώ εἰς βοήθεια . Ἴλα καί πῦρ οὖον καθαρισμός , ἀλλά καί ( 98 ) κολαστήριον · εἴτε καί Σοδομοτικόν , ὅς πᾶς ἁμαρτωλός ἐπιφέρω · θεός καί καταγινὶ μέν γ́νω · εἴτε ὁ ἑτοιμάζω ὁ διάβολος καί ὁ ἄγγελος αὐτός · εἴτε δέ πρό πρόσωπον κύριος πορεύω , καί φλογίζω κύκλος ὁ ἐχθρός αὐτός · καί ὁ ( 99 ) οὗτος ἔτι φοβερός · ὅς ὁ ακοίμητος σκώληξ ( 1 ) συντάσσω , μή σβέννυμι , ἀλλά διαίων ( 2 ) ὁ πονηρός . Πάν γάρ οὗτος ὁ αφανιστικός εἰμί δύναμις · εἰμί μή ὁ φίλος κἀνανθῦδα νοέω οὗτος φιλάνθρωπος ( 3 ) , καί ὁ καλέω ἐπάξιος .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0230.2
ΔΖ' . Ὥσπερ δὲ πῦρ οἶδα διπλοῦν , οὕτω καὶ φῶς · τὸ μὲν , τὴν τοῦ ἡγεμονικοῦ λαμπάδα , κατευθύνον ἡμῖν τὰ κατὰ Θεὸν διαστήματα · τὸ δὲ , ἀπατηλὸν καὶ περίεργον , καὶ τοῦ ἀληθινοῦ φωτὸς ἀντίθετον , ἔχειν ( 4 ) εἶναι ὑποκρινόμενον , ἵνα κλέπτῃ τῷ φαινομένῳ · τοῦτο καὶ σκοτία ἐστὶ , καὶ μεσημβρία δοκεῖ , τὸ τοῦ φωτὸς ἀκμαιώτατον . Οὕτως ἀκούω τοῖς διαπαντὸς ἐν μεσημβρινῇ σκοτίᾳ φεύγουσι . Τοῦτο καὶ νὺξ ἐστὶ , καὶ φωτισμὸς νομίζεται ( 5 ) τοῖς ὑπὸ τῆς τρυφῆς διεφθαρμένοις . Τί γὰρ φησιν ὁ Δαβὶδ ; Νὺξ ἦν περὶ ἐμὲ τὸν δειλαῖον καὶ ἡγουνόμην φωτισμόν γὰρ εἶναι τὴν τρυφὴν ὑπελάμβανον . Ἀλλ' ἐκεῖνοι μὲν τοιούτοι , καὶ τοιούτοις ἔγνοτες · ἡμεῖς δὲ φωτισμένοι ἐαυτοὺς φῶς γνώσομεν · ἔσται δὲ τοῦτο , ἐκ τοῦ στρέψαι εἰς δικαιοσύνην , καὶ τρυγῆν καρπὸν ζωῆς ( πράξεις γὰρ , θεωρίας πρόβενος ) , ἵνα τὰ τε ἄλλα καὶ τοῦτο μάθωμεν , τί μὲν τὸ ἀληθινὸν φῶς , τί δὲ τὸ ψευδόμενον , καὶ μὴ λάβωμεν περιπεσόντες , ὡς καλῶ , τῷ χειρόνι . Γενώμεθα φῶς , ὡσπερ οἱ μαθηταὶ παρὰ τοῦ μεγάλου Φωτὸς ἠκούσαν , Ὑμεῖς ἐστε τὸ φῶς τοῦ κόσμου , λέγοντος . Γενώμεθα φωστήρες ἐν κόσμῳ , λόγον ζωῆς ἐπὶ χοντες , τοῦτέστι ζωτικὴ τοῖς ἄλλοις δύναμις . Λαβώμεθα θεότητος , λαβώμεθα τοῦ πρώτου καὶ ἀκραιφνεστάτου Φωτός . Ὁδεύσωμεν πρὸς τὴν λάμψιν αὐτοῦ , πρὸ τοῦ προσοχῶσαι τοὺς πόδας ἡμῶν ἐπὶ δρὴ σκοτεινὰ καὶ πολέμια . Ἐωσήμερα ἐστίν , ὡς ἐν ἡμέρᾳ εὐσχημόνως περιπατήσωμεν , μὴ κώμοις , μὴ κοίταις καὶ ἀσελγείαις , ἄ νυκτὸς ἐστι κλέμματα .
Lemmas: ΖΔ . ὥσπερ δέ πῦρ οἶδα διπλόος , οὗτος καί φάος · ὁ μέν , ὁ ὁ ἡγεμονικός λαμπάς , κατευθύνω ἐγώ ὁ κατά θεός διάστημα · ὁ δέ , ἀπατηλός καί περίεργος , καί ὁ ἀληθινός φάος ἀντίθετος , ἔχω ( 4 ) εἰμί ὑποκρίνομαι , ἵνα κλέπτης ὁ φαίνω · οὗτος καί σκοτία εἰμί , καί μεσημβρία δοκέω , ὁ ὁ φάος ἀκμαίος . οὕτως ἀκούω ὁ διαπαντός ἐν μεσημβρινός σκοτία φεύγω . οὗτος καί νύξ εἰμί , καί φωτισμός νομίζω ( 5 ) ὁ ὑπό ὁ τρυφή διαφθείρω . τις γάρ φημί ὁ Δαυίδ ; Νύξ εἰμί περί ἐγώ ὁ δειλαιος καί ἡγέομαι φωτισμός γάρ εἰμί ὁ τρυφή ὑπολαμβάνω . ἀλλά ἐκεῖνος μέν τοιοῦτος , καί τοιοῦτος γιγνώσκω · ἐγώ δέ φωτισμένος ἑαυτοῦ φάος γιγνώσκω · εἰμί δέ οὗτος , ἐκ ὁ στρέφω εἰς δικαιοσύνη , καί τρύγη καρπός ζωή ( πρᾶξις γάρ , θεωρία προβαίνω ) , ἵνα ὁ τε ἄλλος καί οὗτος μανθάνω , τίς μέν ὁ ἀληθινός φάος , τίς δέ ὁ ψεύδω , καί μή λαμβάνω περιπίπτω , ὡς καλέω , ὁ χείρων . γίγνομαι φάος , ὡς ὁ μαθητής παρά ὁ μέγας Φάος ἀκούω , σύ εἰμί ὁ φάος ὁ κόσμος , λέγω . γίγνομαι φωστήρ ἐν κόσμος , λόγος ζωή ἐπί χοντες , τουτέστι ζωτικός ὁ ἄλλος δύναμις . λαμβάνω θεότης , λαμβάνω ὁ πρῶτος καί ἀκραιφνής Φάος . ὁδεύω πρός ὁ λάμψις αὐτός , πρό ὁ προσοχοω ὁ πούς ἐγώ ἐπί δρὴ σκοτεινός καί πολέμιος . Ἐωσήμερα εἰμί , ὡς ἐν ἡμέρα εὐσχήμων περιπατέω , μή κῶμος , μή κοίτη καί ἀσέλγεια , ὅς νύξ εἰμί κλέμμα .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0231.1
ΑΗ' . Πᾶν μέλος καθαρισθῶμεν ( 6 ) , ἀδελφοί , πᾶσαν ἁγνίσωμεν αἴσθησιν · μηδὲν ἀτελὲς ἡμῖν ἔστω , μηδὲ τῆς πρώτης γενέσεως , μηδὲν ἀφώτιστον καταλείπωμεν ( 7 ) . Φωτισθῶμεν τὸν ὀφθαλμὸν , ἵν' ὀρθῶ βλέπωμεν , καὶ μηδὲν εἰβολὸν πορνεῖν ἐν ἡμῖν αὐτοῖς φέρωμεν ( 8 ) ἐκ φιλοπόνου θέας καὶ περιέργου . Κἂν γὰρ τῷ πάθει μὴ προσκυνησῶμεν , ἀλλὰ τὴν ψυχὴν ἐμαλύνθημεν . Εἰ τις δοχὴς ἐν ἡμῖν , εἰ τι κάρφος , ἀνακαθαίρωμεν · ἵνα καὶ τὰ τῶν ἄλλων ὀρᾶν δυνάμεθα . Φωτισθῶμεν ἀκοήν , φωτισθῶμεν γλῶσσαν · ἵνα ἀκούσωμεν , τί λαλήσει Κύριος ὁ Θεός , καὶ ἀκούστων ἡμῖν γένηται τὸ προυνὸν ἔλεος , καὶ ἀκουσθῶμεν ἀγαλλίασιν καὶ εὐφροσύνην , ἀκοαὶς θείαις ἐνηχουμένην · ἵνα μὴ ὤμεν μάχαιρα ὀξεῖα , μηδὲ ξυρὸν ἠκονημένον , μηδὲ ὑπὸ τὴν γλῶσσαν στρέφωμεν κόπον καὶ πόνον , ἀλλὰ λαλῶμεν Θεῷ σοφίαν ἐν μυστηρίῳ , τὴν ἀποκεχυμένην , τὰς πυρίνας γλώσσας αἰδοῦμενοι . Ἱαθῶμεν ὀσφρησιν , ( 9 ) ἵνα μὴ θηλυνόμεθα , μηδὲ ἀντὶ ἡμῶν ( 10 ) ἡδείας κοινορώμεθα · ἀλλ' ὀσφραινώμεθα ( 11 ) , τοῦ ἐκκενωθέντος δι' ἡμᾶς μύρου πνευματικῶς ἀντειλαβανόμενοι , καὶ τοσοῦτον ἐξ αὐτοῦ ποιούμενοι καὶ μεταποιούμενοι , ὥστε καὶ αὐτὸν ( 12 ) ἡμῶν ὀσφραίνεσθαι ὀσμὴν εὐωδίας . Καθαρισθῶμεν ἀφήν , γεῦσιν , λάρυγγα , μὴ μαλακῶς ἐπαφώμενοι , καὶ λειότητι χαίροντες , ἀλλὰ τὸν σαρκωθέντα δι' ἡμᾶς Λόγον ψηλαφῶντες , ὡς ἕκτον , καὶ Θωμᾶν κατὰ τοῦτο μιμούμενοι · μὴ χυμὸς καὶ ἡδὼς γαργαλίζομενοι , τοῖς ἀδελφοῖς τῶν πικροτέρων ( 13 ) γαργαλιζόμεν , ἀλλὰ γεύμενοι καὶ γινώσκοντες , ὅτι χρηστὸς ὁ Κύριος τὸν κρείττονα γεῦσιν καὶ μένουσαν · μηδὲ μικρὰ ( 14 ) τὸν πικρὸν καὶ ἀχάριστον ἀγωγὸν ἀναψύχοντες , τὸν παραπέμποντα , καὶ οὐ κατέχοντα τὸ δοδόμενον , ἀλλὰ τοῖς γλυκωτέροις μέλιτος λόγοις τούτων εὐφραίνοντες ,
Lemmas: ΑΗ . Πᾶν μέλος καθαρίζω ( 6 ) , ἀδελφός , πᾶς ἁγνίζω αἴσθησις · μηδείς ἀτελής ἐγώ ἵστημι , μηδέ ὁ πρῶτος γένεσις , μηδείς ἀφώτιστος καταλείπω ( 7 ) . Φωτίζω ὁ ὀφθαλμός , ἵνα ὄρνυμι βλέπω , καί μηδείς ειβωλος πορνεία ἐν ἐγώ αὐτός φέρω ( 8 ) ἐκ φιλόπονος θέα καί περίεργος . κἀν γάρ ὁ πάθος μή προσκυνέω , ἀλλά ὁ ψυχή ἐμαλύνθημεν . εἰμί τις δοχή ἐν ἐγώ , εἰμί τίς κάρφος , ἀνακαθαίρω · ἵνα καί ὁ ὁ ἄλλος ὁράω δύναμαι . Φωτίζω ἀκοή , φωτίζω γλῶσσα · ἵνα ἀκούω , τίς λαλέω Κύριος ὁ Θεός , καί ἀκουστής ἐγώ γίγνομαι ὁ προῦμνον ἔλεος , καί ἀκούω ἀγαλλίασις καί Εὐφρόσυνος , ἀκοή θεῖος ἐνηχέω · ἵνα μή εἰμί μάχαιρα ὀξύς , μηδέ ξυρόν ἀκονάω , μηδέ ὑπό ὁ γλῶσσα στρέφω κόπος καί πόνος , ἀλλά λαλέω Θεός σοφία ἐν μυστήριον , ὁ ἀποχέω , ὁ πύρινος γλῶσσα αἰδέομαι . ἰάομαι ὄσφρησις , ( 9 ) ἵνα μή θηλύνω , μηδέ ἀντί ἐγώ ( 10 ) ἡδύς κοινορεω · ἀλλά ὀσφραίνομαι ( 11 ) , ὁ ἐκκενόω διά ἐγώ μύρον πνευματικός ἀντιλαμβάνω , καί τοσοῦτος ἐκ αὐτός ποιέω καί μεταποιέω , ὥστε καί αὐτός ( 12 ) ἐγώ ὀσφραίνομαι ὀσμή εὐωδία . καθαρίζω ἁφή , γεῦσις , λάρυγξ , μή μαλακός ἐπαφάω , καί λειότης χαίρω , ἀλλά ὁ σαρκόω διά ἐγώ Λόγος ψηλαφάω , ὡς ἕκτος , καί Θωμᾶς κατά οὗτος μιμέομαι · μή χυμός καί ἡδύς γαργαλίζω , ὁ ἀδελφός ὁ πικρός ( 13 ) γαργαλίζω , ἀλλά γεύω καί γιγνώσκω , ὅτι χρηστός ὁ Κύριος ὁ ἀγαθός γεῦσις καί Μένων · μηδέ μικρός ( 14 ) ὁ πικρός καί ἀχάριστος ἀγωγός ἀναψύχω , ὁ παραπέμπω , καί οὖον κατέχω ὁ δίδωμι , ἀλλά ὁ γλύκος μέλι λόγος οὗτος εὐφραίνω ,
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0231.2
ΑΘ' . Καὶ πρὸς τοῖς εἰρημένοις ἐτι ( 15 ) καλόν , τὴν κεφαλὴν καθαριζομένους , ὡς καθαίρεται κεφαλὴ , τὸ τῶν αἰσθήσεων ἐργαστήριον , κρατεῖν τὴν Χριστοῦ κεφαλὴν ( 16 ) , ἐξ ἧς πᾶν τὸ σῶμα συναρμολογεῖται καὶ συμβιδάζεται · καὶ τὴν ὑπεραίρουσαν ἡμῶν ἀμαρτίαν κάτω βάλλειν , ὑπεραιρούμενῃ τῷ κρεῖττονι . Καλὸν καὶ ὅμων ἀγιάζεσθαι καὶ καθαρίζεσθαι , ἵνα δυνηθῶ τὸν σταυρὸν αἴρειν Χριστοῦ , μὴ παντὶ βάδι
Lemmas: ανθός . καί πρός ὁ εἴρω ἔτι ( 15 ) καλός , ὁ κεφαλή καθαρίζω , ὡς καθαίρω κεφαλή , ὁ ὁ αἴσθησις ἐργαστήριον , κρατέω ὁ Χριστός κεφαλή ( 16 ) , ἐκ ὅς πᾶς ὁ σῶμα συναρμολογώ καί συμβιδάζεται · καί ὁ ὑπεραίρω ἐγώ ἁμαρτία κάτω βάλλω , ὑπεραιρέω ὁ ἀγαθός . κηλόν καί ὁμός ἁγίζω καί καθαρίζω , ἵνα δύναμαι ὁ σταυρός ἀείρω Χριστός , μή πᾶς βάδιον
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0232.1
καλῶν καὶ τὰς χεῖρας τελειοῦσθαι , καὶ τοὺς πόδας · τὰς μὲν , ὡς ἐν παντὶ τόπῳ ὁσίας ( 17 ) ἀφεσθαι , καὶ δράσασθαι τῆς Χριστοῦ παιδείας , μὴ ποτε ὀργισθῇ Κύριος , καὶ πιστεύσθαι λόγον διὰ τοῦ πρακτικοῦ , ὡς τὸν ἐν τῇ χειρὶ τοῦδε τοῦ προφήτου ( 18 ) δεδομένον · τοὺς δὲ , μὴ ὀξεῖς εἶναι πρὸς τὸ ἐκχεῖν αἷμα , μηδὲ εἰς κακίαν τρέχοντας · ἀλλ ' ἐτοίμους εἰς τὸ Εὐαγγέλιον , καὶ πρὸς τὸ βραδεῖον τῆς ἄνω κλήσεως , καὶ Χριστὸν ὑποτίπτοντα καὶ καθαίροντα δέχεσθαι . Εἰ τις ἐστὶ καὶ κοιλίας καθαίρεσις , χωρητικῆς ( 19 ) καὶ ἀναδοτικῆς τῶν ἐκ τοῦ Λόγου τροφῶν ( 20 ) , καλὸν καὶ ταύτην μὴ θεοποιεῖν ἐκ τρυφῆς καὶ τῆς καταρροῦμένης βρώσεως · ἀλλὰ καθαίρειν ὅτι μάλιστα , καὶ ποιεῖν λεπτοτέραν , ὥστε τὸν Λόγον Κυρίου ἐν μέσῳ δέχεσθαι , καὶ ἀλγεῖν καλῶς B ὑπὲρ τοῦ Ἰσραὴλ πταίουσιν . Εὐρίσκω καὶ τὴν καρδίαν καὶ τὰ ἔντοξ ( 21 ) , τιμὴν ἀξιούμενα . Πείθει με τοῦτο Δαβὶδ , καρδίαν καθαράν ζητῶν ἐν ἐαυτῷ κτίζεσθαι , καὶ Πνεῦμα εὐθὲς ἐν τοῖς ἐγκάτοις ἐγκαίνιεσθαι . Τὸ διανοητικὸν , ὅμαι , τοῦτω ( 22 ) δηλῶν , καὶ τὰ τοῦτο κινήματα , ἡ διανοήματα .
Lemmas: καλός καί ὁ χείρ τελειόω , καί ὁ πούς · ὁ μέν , ὡς ἐν πᾶς τόπος ὅσιος ( 17 ) ἀφίημι , καί δράω ὁ Χριστός παιδεία , μή ποτός ὀργίζω Κύριος , καί πιστεύω λόγος διά ὁ πρακτικός , ὡς ὁ ἐν ὁ χείρ ὅδε ὁ προφήτης ( 18 ) δίδωμι · ὁ δέ , μή ὀξύς εἰμί πρός ὁ ἐκχέω αἷμα , μηδέ εἰς κακία τρέχω · ἀλλ' ' ἑτοῖμος εἰς ὁ Εὐαγγέλιος , καί πρός ὁ βραδύς ὁ ἄνω κλῆσις , καί Χριστός υποτιπτοειντα καί καθαίρω δέχομαι . εἰμί τις εἰμί καί κοιλία καθαίρεσις , χωρητικός ( 19 ) καί ἀναδοτικός ὁ ἐκ ὁ Λόγος τροφή ( 20 ) , καλός καί οὗτος μή θεοποιέω ἐκ τρυφή καί ὁ καταρρέω βρῶσις · ἀλλά καθαίρω ὅτι μάλιστα , καί ποιέω λεπτός , ὥστε ὁ Λόγος κύριος ἐν μέσος δέχομαι , καί ἀλγέω καλῶς B ὑπέρ ὁ Ἰσραήλ πταίω . εὑρίσκω καί ὁ Καρδία καί ὁ ἔντοξ ( 21 ) , τιμή ἀξιόω . πείθω ἐγώ οὗτος Δαυίδ , Καρδία καθαρός ζητέω ἐν αὐτός κτίζω , καί πνεῦμα εὐθύς ἐν ὁ ἔγκατα ἐγκαινίζω . ὁ διανοητικός , παρακελεύομαι , οὗτος ( 22 ) δηλόω , καί ὁ οὗτος κίνημα , ὁ διανόημα .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0232.2
M . Τί δὲ ἡ ὀσφὺς ; Τί δὲ οἱ νεφροί ; Μὴδὲ γὰρ τοῦτο παρέλθωμεν . Ἀπτεσθὼ καὶ τούτων ἡ κάθαρσις · ἔστωσαν ἡμῶν ( 23 ) αἱ ὀσφῦες περιεζωσμέναι , καὶ ἀνεσταλμένα ( 24 ) δι ' ἐγκράτειαν , ὥσπερ τῷ Ἰσραὴλ πάλαι , κατὰ τὸν νόμον , τοῦ πάσχα μεταλαμβάνοντι ( 25 ) . Οὐδεὶς γὰρ καθαρῶς Αἰγύπτον ἐξέρχεται , οὐδὲ φεύγει τὸν ὀλοθρεύοντα , μὴ ταῦτα παιδαγωγῆσας . Οἱ δὲ τὴν καλὴν ἀλλοίωσιν ἀλλοιοῦσθωσαν , ὅλον τὸ ἐπιθυμητικὸν πρὸς Θεὸν μεταφέροντες , ὥστε δύνασθαι λέγειν · Κύριε , ἔναντίον σου πᾶσα ἡ ἐπιθυμία μου · καὶ , ἡμέραν ἀνθρώπου οὐκ ἐπώθυνα . Δεῖ γὰρ γενέσθαι ἀνδρᾶ ἐπιθυμιῶν τῶν τοῦ Πνεύματος . Οὕτως ἂν ἡμῖν ( 26 ) καὶ ὁ πλεῖστον τῆς ἰσχύος ἐπὶ τοῦ ὀμφαλοῦ καὶ τῆς ὀσφὺς φέρων δράκων καταλυθείη , τῆς περὶ ταῦτα δυναστείας αὐτῷ νεκρωθείσης . Μὴ θαυμάσης δέ , εἰ καὶ τοῖς ἀσχήμοσιν ἡμῶν , τιμὴν περισσοτέραν τίθημι ( 27 ) , λόγῳ νεκρῶν ταῦτα καὶ σωφρονίζων , καὶ κατὰ τῆς ὕλης ἵσταμενος . Πάντα δῶμεν Θεῷ τὰ μέλη ἐπὶ τῆς γῆς , πάντα καθιερώσωμεν . Μὴ λοβὸν ἧπατος , μηδὲ νεφροὺς μετὰ D τῆς πιμελῆς , μηδὲ τὸ ( 28 ) μέρος τοῦ σώματος , μηδὲ τὸ καὶ τοῦ . Διὰ τί γὰρ τὰ ἄλλα ἡμῖν ἀτιμαστέα ; Ὄλους δὲ
Lemmas: M . τις δέ ὁ ὀσφῦς ; τις δέ ὁ νεφρός ; μηδέ γάρ οὗτος παρέρχομαι . ἅπτω καί οὗτος ὁ κάθαρσις · εἰμί ἐγώ ( 23 ) ὁ ὀσφῦς περιζώννυμι , καί ανεσταλμένος ( 24 ) Ζεύς ' ἐγκράτεια , ὥσπερ ὁ Ἰσραήλ πάλαι , κατά ὁ νόμος , ὁ πάσχα μεταλαμβάνω ( 25 ) . οὐδείς γάρ καθαρός Αἴγυπτος ἐξέρχομαι , οὐδέ φεύγω ὁ ὀλοθρεύω , μή οὗτος παιδαγωγέω . ὁ δέ ὁ καλός ἀλλοίωσις ἀλλοιόω , ὅλος ὁ ἐπιθυμητικός πρός θεός μεταφέρω , ὥστε δύναμαι λέγω · κύριος , ἐναντίος σύ πᾶς ὁ ἐπιθυμία ἐγώ · καί , ἡμέρα ἄνθρωπος οὐ ἐπώθυνα . Δεύς γάρ γίγνομαι ἀνήρ ἐπιθυμία ὁ ὁ πνεῦμα . οὕτως εἄν ἐγώ ( 26 ) καί ὁ πλεῖστος ὁ ἰσχύς ἐπί ὁ ὀμφαλός καί ὁ ὀσφῦς φέρω δράκων καταλύω , ὁ περί οὗτος δυναστεία αὐτός νεκρόω . μή θαυμάζω δέ , εἰμί καί ὁ ἀσχήμων ἐγώ , τιμή περισσός τίθημι ( 27 ) , λόγος νεκρός οὗτος καί σωφρονίζω , καί κατά ὁ ὕλη ἵστημι . Πάν δήω Θεός ὁ μέλος ἐπί ὁ γῆ , πᾶς καθιερόω . μή λοβός ἧπαρ , μηδέ νεφρός μετά D ὁ πιμελή , μηδέ ὁ ( 28 ) μέρος ὁ σῶμα , μηδέ ὁ καί ὁ . Ζεύς τίς γάρ ὁ ἄλλος ἐγώ ἀτιμαστέος ; ὅλος δέ
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0232.3
( 17 ) Ὀσίας . Coisl . 1 , ὁσίως .
Lemmas: ( 17 ) Ὅσιος . Coisl . 1 , ὅσιος .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0232.4
( 21 ) Ἔντοξ . Coisl . 1 , ἐνδόθια .
Lemmas: ( 21 ) Ἔντοξ . Coisl . 1 , ενδοθεος .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0232.5
( 25 ) Τῷ Ἰσραὴλ ... μεταλαμβάνοντι . Bas . ed . , τοῦ Ἰσραὴλ ... μεταλαβάνοντος .
Lemmas: ( 25 ) ὁ Ἰσραήλ ... μεταλαμβάνω . Bas . ed . , ὁ Ἰσραήλ ... μεταλαμβάνω .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0232.6
( 28 ) Μηδὲ τὸ . Comb . , μηδὲ τι .
Lemmas: ( 28 ) μηδέ ὁ . Comb . , μηδέ τίς .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0233.1
ἡμᾶς αὐτοὺς ἀνενέγκωμεν · γενώμεθα ὁλοκαυτώματα λογικά , θύματα τέλεια · μηδὲ τὸν βραχίονα μόνον , μηδὲ τὸ στήθιον μόνον , ἀφαίρεμα ( 29 ) ἱερατικὸν ποιώμεθα ( 30 ) ( μικρὸν γὰρ τοῦτο ) · ἀλλ’ ὅλους διδόντες ἡμᾶς αὐτούς , ὅλους ἀντιλαμβάνωμεν · ἐπειδὴ τοῦτο ἐστι λαβεῖν καθαρώς , τῷ τῷ Θεῷ δοθῆναι , καὶ ἱερουργῆσαι τῇ ἡμῶν αὐτῶν σωτηρίᾳ ( 31 ) .
Lemmas: ἐγώ αὐτός ἀναφέρω · γίγνομαι ὁλοκαύτωμα λογικός , θῦμα τέλειος · μηδέ ὁ βραχύς μόνος , μηδέ ὁ στηθίον μόνος , ἀφαίρεμα ( 29 ) ἱερατικός ποιέω ( 30 ) ( μικρός γάρ οὗτος ) · ἀλλά ὅλος δίδωμι ἐγώ αὐτός , ὅλος ἀντιλαμβάνω · ἐπεί οὗτος εἰμί λαμβάνω καθαρός , ὁ ὁ Θεός δίδωμι , καί ἱερουργέω ὁ ἐγώ αὐτός σωτηρία ( 31 ) .
gregorius-nazianzenus.in-sanctum-baptisma-orat-40 pg036_0233.2
MA' . Ἐπὶ πᾶσι , καὶ πρὸ πάντων , φύλασόν με τὴν καλὴν παρακαταθήκην , ἧ ζω ( 32 ) καὶ πολιτεύομαι , τὴν καὶ συνῆχθην λάβοιμι , μεθ’ ἧς καὶ ἀληθῆ πάντα φέρω , καὶ τερπνὸν ἅπαν ( 33 ) διαπτῶ , τὴν εἰς Πατέρα , καὶ Υἱόν , καὶ ἅγιον Πνεῦμα ὁμολογίαν . Ταύτην πιστεύω σοι σήμερον · ταύτην καὶ συμβαπτίσω σοι συναφῶ ( 34 ) σε . Ταύτην δίδωμι παντὸς τοῦ βίου κοινωνὸν καὶ προστατὴν ( 35 ) , τὴν μὲν θεότητά τε καὶ δύναμιν ἐν τοῖς τρισὶν εὐρισκομένην ἐνικῶς , καὶ τὰ τρία συλλαμβάνουσαν μεριστῶς · οὔτε ἀνὡμαλον οὐσίαν ἢ φύσεσιν , οὔτε αὐξομένην ( 36 ) , ἢ μειουμένην ὑπερβολαὶς καὶ ὑφέσει , πάντοθεν ἰσὴν , τὴν αὐτὴν πάντοθεν , ὡς ἐν οὐρανῷ κάλλος καὶ μέγεθος · τριῶν ἀπειρῶν ἀπειρον συμφυῆ , Θεὸν ἕκαστον καθ’ ἑαυτὸ θεωρουμένου , ὡς Πατέρα καὶ Υἱόν , ὡς Υἱὸν καὶ τὸ ἅγιον Πνεῦμα ( 37 ) , φυλασσόμενης ἑκάστῳ τῆς ἰδιότητος . Θεὸν τὰ τρία σύν ἀλλήλοις νοοῦμενα , ἕκαστο διὰ τὴν ὁμοουσίητα , τοῦτο διὰ τὴν μοναρχίαν . Οὐ φθάνω τὸ ἐν νοῆσαι , καὶ τοῖς τρισὶ περιλάμπτομαι · οὐ φθάνω τὰ τρία διελεῖν , καὶ εἰς τὸ ἐν ἀναφέρομαι ( 38 ) . Ὅταν ἐν τι τῶν τριῶν φαντασθῶ , τοῦτο νομίζω τὸ πᾶν , καὶ τὴν δὴν πεπλήρωμαι , καὶ τὸ πλεῖον διέφυγεν . Οὐκ ἔχω τὸ μέγεθος τοῦτοῦ καταλαβεῖν , ἵνα δῶ τὸ πλεῖον τῷ λειπομένῳ . Ὅταν τὰ τρία συνέλθω τῇ θεωρίᾳ , μίαν ὁρῶ λαμπάδα , οὐκ ἔχω διελεῖν ἢ μετρήσαι τὸ φῶς ἐνιζόμενον .
Lemmas: MA' . ἐπί πᾶς , καί πρό πᾶς , φυλάσσω ἐγώ ὁ καλός παρακαταθήκη , ἧ ζω ( 32 ) καί πολιτεύω , ὁ καί συνάγω λαμβάνω , μετά ὅς καί ἀληθής πᾶς φέρω , καί τερπνός ἅπας ( 33 ) διάπτω , ὁ εἰς πατήρ , καί υἱός , καί ἅγιος πνεῦμα ὁμολογία . οὗτος πιστεύω σύ σήμερον · οὗτος καί συμβαπτίζω σύ συναφίημι ( 34 ) σύ . οὗτος δίδωμι πᾶς ὁ βίος κοινωνός καί προστάτης ( 35 ) , ὁ μέν θεότης τε καί δύναμις ἐν ὁ τρεῖς εὑρίσκω ἑνικός , καί ὁ τρεῖς συλλαμβάνω μεριστός · οὔτε ἀνώμαλος οὐσία ἢ φύσις , οὔτε αὐξάνω ( 36 ) , ἢ μειόω ὑπερβολή καί ὕφεσις , πάντοθεν ἴσος , ὁ αὐτός πάντοθεν , ὡς ἐν οὐρανός κάλλος καί μέγεθος · τρεῖς ἤπειρος ἤπειρος συμφυής , θεός ἕκαστος κατά ἑαυτοῦ θεωρέω , ὡς πατήρ καί υἱός , ὡς υἱός καί ὁ ἅγιος πνεῦμα ( 37 ) , φυλάω ἕκαστος ὁ ἰδιότης . θεός ὁ τρεῖς σῦς ἀλλήλων νοέω , έκαστος διά ὁ ομοουσιητας , οὗτος διά ὁ μοναρχία . οὖον φθάνω ὁ ἐν νοέω , καί ὁ τρεῖς περιλάμπω · οὖον φθάνω ὁ τρεῖς διαιρέω , καί εἰς ὁ ἐν ἀναφέρω ( 38 ) . ὅταν ἐν τίς ὁ τρεῖς φαντάζω , οὗτος νομίζω ὁ πᾶς , καί ὁ δήν πληρόω , καί ὁ πλείων διαφεύγω . οὐ ἔχω ὁ μέγεθος οὗτος καταλαμβάνω , ἵνα δήω ὁ πλείων ὁ λείπω . ὅταν ὁ τρεῖς συνέρχομαι ὁ θεωρία , εἷς ὁράω λαμπάς , οὐ ἔχω διαιρέω ἢ μετρέω ὁ φάος ἐνίζω .