ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0577.2
AZ' . Ζῆσας δὲ οὕτω , καὶ παιδεύσας καὶ παιδεύσας , ὥστε ὅρον μὲν ἐπισκοπῆς εἶναι τὸν ἐκεῖνον βίον καὶ τρόπον , νόμον δὲ ὀρθοδοξίας τὰ ἐκεῖνο δογματα ( 50 ) , τὶνα μισθὸν τῆς εὐσεβείας χομίζεται ; οὐδὲ γὰρ τοῦτο παριδεῖν ἀξιον . Ἐν γὰρ καλῇ καταλλεῖ τὸν βίον , καὶ προστίθεται τοῖς πατράσιν αὐτοῦ , πατριάρχαις , καὶ προφήταις , καὶ ἀποστόλοις , καὶ μάρτυσι , τοῖς ὑπὲρ τῆς ἀληθείας ἠγωνισμένοις . Καὶ , ἵνα εἴπω τινὰ βραχύν ( 51 ) ἐπιτάφιον , τιμᾶται τῶν ἐξοδίων τιμῶν τὴν ἐξόδιον πολυτελεστέραν · πολλὰ μὲν κινήσας δάκρυα , μεῖζονα δὲ τῶν ὁρωμένων τὴν περὶ αὐτοῦ δόξαν ταῖς ἀπάντων διανοίαις ἐναποθέμενος . Ἄλλ' , ὦ φίλν καὶ ἱερὰ κεφαλή , ὁ καὶ λόγου καὶ σωπῆς μέτρα ( 52 ) , μετὰ τῶν ἄλλων σου καλῶν , διαφερόντως τιμήσας , ἡμῖν μὲν ἐνταῦθα στήσας τὸν λόγον , εἰ καὶ τῆς ἀληθείας ἐνδεέστερον , ἀλλὰ τοῦ γε πρὸς δύναμιν οὐ λειπόμενον · αὐτὸς δὲ ἀνοθεν ἡμᾶς ἐποπτεύεις ἡλως , καὶ τὸν λαὸν τόνδε διεξάγεις τέλειον τελείας τῆς ( 53 ) Τριάδος προσκυνητήν , τῆς ἐν Πατρὶ καὶ Υἱῷ , καὶ ἀγίῳ Πνεύματι θεωρουμένης καὶ σέβομένης · καὶ ἡμᾶς , εἰ μὲν εἰρηνικῶς , κατέχους καὶ συμποιμαίνους · εἰ δὲ πολεμικῶς , ἐπαναγούς ἢ προσλαμβάνους , καὶ στήσας μετὰ σεαυτοῦ καὶ τῶν οἷος σὺ , σὲν μέγα ἢ τὸ αἰτοῦμενον , ἐν αὐτῷ ( 54 ) Χριστῷ ( 55 ) τῷ Κυρίῳ ἡμῶν · ᾧ πᾶσα δόξα , τιμή , καὶ ( 56 ) κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας ( 57 ) . Ἀμήν .
Lemmas: AZ' . ζῶ δέ οὗτος , καί παιδεύω καί παιδεύω , ὥστε ὅρος μέν ἐπισκοπή εἰμί ὁ ἐκεῖνος βίος καί τρόπος , νόμος δέ ὀρθοδοξία ὁ ἐκεῖνος δόγμα ( 50 ) , τίς μισθός ὁ εὐσέβεια κομίζω ; οὐδέ γάρ οὗτος παρεῖδον ἀσιος . ἐν γάρ καλός καταλύω ὁ βίος , καί προστίθημι ὁ πατήρ αὐτός , πατριάρχης , καί προφήτης , καί ἀπόστολος , καί μάρτυς , ὁ ὑπέρ ὁ ἀλήθεια ἀγωνίζομαι . καί , ἵνα εἶπον τις βραχύς ( 51 ) ἐπιτάφιος , τιμάω ὁ εξόδιος τιμή ὁ ἐξόδιος πολυτελής · πολύς μέν κινέω δάκρυ , μείζων δέ ὁ ὁράω ὁ περί αὐτός δόξα ὁ ἀπαντάω διάνοια ἐναποτίθημι . ἄλλος , εἰμί φίλος καί ἱερόv κεφαλή , ὁ καί λόγος καί σωπή μέτρον ( 52 ) , μετά ὁ ἄλλος σύ καλός , διαφερόντως τιμάω , ἐγώ μέν ἐνταῦθα ἵστημι ὁ λόγος , εἰμί καί ὁ ἀλήθεια ἐνδεής , ἀλλά ὁ γε πρός δύναμις οὖον λείπω · αὐτός δέ ἀνοθεν ἐγώ ἐποπτεύω ἁλίσκομαι , καί ὁ λαός ὅδε διεξάγω τέλειος τέλειος ὁ ( 53 ) Τριάς προσκυνητής , ὁ ἐν πατήρ καί υἱός , καί ἅγιος πνεῦμα θεωρέω καί σέβομαι · καί ἐγώ , εἰμί μέν εἰρηνικός , κατέχω καί συμποιμαίνω · εἰμί δέ πολεμικός , ἐπανάγω ἢ προσλαμβάνω , καί ἵστημι μετά σεαυτοῦ καί ὁ οἷος σύ , Σεν μέγας ἢ ὁ αἰτέω , ἐν αὐτός ( 54 ) Χριστός ( 55 ) ὁ κύριος ἐγώ · ὅς πᾶς δόξα , τιμή , καί ( 56 ) κράτος εἰς ὁ αἰών ( 57 ) . ἀμήν .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0579.1
ΛΟΓΟΣ ΚΒ' .
Lemmas: Λόγος ΚΒ' .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0579.2
A Εἰρηνηκός β' . ( 69 ) , λεχθεὶς ἐν Κωνσταντίνου πόλει , ἐπὶ τῇ γενομένῃ τῷ λαῷ φιλονεικία . περὶ ἐπισκόπων τινῶν διενεχθέντων πρὸς ἀλλήλους .
Lemmas: A Εἰρηνέω βε . ( 69 ) , λέγω ἐν Κωνσταντῖνος πόλις , ἐπί ὁ γίγνομαι ὁ λαός φιλονικία . περί ἐπίσκοπος τις διαφέρω πρός ἀλλήλων .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0579.4
B' Ἐλεεινὸν δὲ καὶ ἡ κιβωτὸς ὑπὸ τῶν ἀλλοφύλων κατεχομένη · καὶ Ἱερουσαλὴμ ἡδαφισμένη καὶ ὑπὸ ἐθνῶν πατουμένη ( 78 ) · καὶ υἱοὶ Σιὼν , οἱ τίμιοι καὶ ἰσοστάσιοι χρυσίῳ , πορευόμενοι ἐν αἰχμαλωσίᾳ , καὶ νῦν ἐτι διεσπαρμένοι , καὶ λαὸς ὢντες τῆς
Lemmas: B' ἐλεεινός δέ καί ὁ κιβωτός ὑπό ὁ ἀλλόφυλος κατέχω · καί Ἱεροσόλυμα ἡδαφισμένη καί ὑπό ἔθνος πατέω ( 78 ) · καί υἱός Σιών , ὁ τίμιος καί ἰσοστάσιος χρυσίον , πορεύω ἐν αἰχμαλωσία , καί νῦν ἔτι διασπείρω , καί λαός εἰμί ὁ
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0579.5
divisim , αὐτὸ Θεόν .
Lemmas: divisim , αὐτός Θεός .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.1
δρώμενά τε καὶ ἀκούομενα · πατρίδες ἀνιστάμε - sunt insuper , quæ nunc et cernimus , et audimus :
Lemmas: δράω τε καί ἀκούω · πατρίς ἀνίστημι - sunt insuper , quæ nunc et cernimus , et audimus :
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.2
τοῖς αἵμασι καὶ τοῖς πτώμασι , καὶ λαὸς ἀλλόγλωσ - dentes , terra sanguine et cadaveribus gravata ,
Lemmas: ὁ αἷμα καί ὁ πτῶμα , καί λαός ἀλλόγλως - dentes , terra sanguine et cadaveribus gravata ,
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.3
δρίαν τῶν προμαχομένων κατηγορεῖτο μηδείς · οὕ - sans ac populans ; non eam quisquam ob defenso -
Lemmas: δρῖος ὁ προμάχομαι κατηγορέω μηδείς · ἕ - sans ac populans ; non eam quisquam ob defenso -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.4
τοι γάρ εἰσιν οἱ μικροῦ πάσαν τὴν οἰκουμένην πα - rum ignaviam eriminetur : nam illi ipsi sunt , qui
Lemmas: ὅς γάρ εἰμί ὁ μικρός πᾶς ὁ οἰκέω πῃ - rum ignaviam eriminetur : nam illi ipsi sunt , qui
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.5
τὴν ἐπικρατοῦσαν κατὰ τῆς · Τριάδος ἀσέβειαν . Δεινὰ subegerunt : sed ob improbitalatem nostram , vigen -
Lemmas: ὁ ἐπικρατέω κατά ὁ · Τριάς ἀσέβεια . δεινός subegerunt : sed ob improbitalatem nostram , vigen -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.6
διωγμένη , καὶ ἡ τῆς Ἐκκλησίας εὐπρέπεια περιητη - compassi sunt , calamitates æstimare norunt ? Sed
Lemmas: διώχνω , καί ὁ ὁ ἐκκλησία Εὐπρέπεια περιητω - compassi sunt , calamitates æstimare norunt ? Sed
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.7
γόναιμεν · νῦν δὲ κινδυνεύομεν ἐκ λαοῦ μεγίστου καὶ adeo inversa ordinis ratio , ut qui prius ex non
Lemmas: γονάω · νῦν δέ κινδυνεύω ἐκ λαός μέγας καί adeo inversa ordinis ratio , ut qui prius ex non
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.8
ἔθνους , εἰς οὐ λαὸν πάλιν καὶ οὐχ ἔθνος ἀναλυσθέντες populo populus , et ex non gente gens facti fuera -
Lemmas: ἔθνος , εἰς οὖον λαός πάλιν καί οὐ ἔθνος ἀναλύω populo populus , et ex non gente gens facti fuera -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.9
Γ . Καὶ ὄντως κινδυνεύει ἄρξον εἶναι δυσπρασίαν III . Ac profecto facilis esse videtur adversam
Lemmas: Γ . καί εἰμί κινδυνεύω ἄρχω εἰμί δυσπρασίαν III . Ac profecto facilis esse videtur adversam
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.10
ἡμεῖς , ἡγίκα ἐπολεμούμεθα , τοὺς διωγμοὺς βιωθέντες cum nos etiam , qui , cum bello premeremur , ex
Lemmas: ἐγώ , ἁγίζω πολεμόω , ὁ διωγμός βιόω cum nos etiam , qui , cum bello premeremur , ex
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.11
καὶ συναχθέντες , ἓνικα συνήχθημεν , διελύθημεν . Τίς persecutionibus robur comparavimus , atque in
Lemmas: καί συνάγω , νικάω συνάγω , διαλύω . Τῖς persecutionibus robur comparavimus , atque in
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.12
λόγῳ εὐρήσει τὴν εὐφροσύνην παριστώμενον ; Ἀρξάσ - sumus , diffiximus ac dilapsi sumus . Quis enim
Lemmas: λόγος εὑρίσκω ὁ Εὐφρόσυνος παρίστημι ; ἄρχω - sumus , diffiximus ac dilapsi sumus . Quis enim
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.13
μεν εἰρηνεύειν , οὐς κακία συνέδησε , καὶ τοὺς τυ - modo sanæ mentis , præsentem rerum statum non
Lemmas: μέν εἰρηνεύω , οὖς κακία συνδέω , καί ὁ ὅς - modo sanæ mentis , præsentem rerum statum non
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.14
ραννίδοι συντεταγμένους , ἢ κλοπῆς κοινωνούς , ἢ στά - C deploret ? Quis sermonem huic calamitati parem
Lemmas: ραννιδηω συντάσσω , ἢ κλοπή κοινωνός , ἢ ἕκαστος - C deploret ? Quis sermonem huic calamitati parem
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.15
διαιρουμένους , καὶ πολιτείας ἀντιθέτους , καὶ διαδο - participes , atque insuper chororum sodalitia , et
Lemmas: διαιρέω , καί πολιτεία ἀντίθετος , καί διαδίδωμι - participes , atque insuper chororum sodalitia , et
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.16
νόμῳ , καὶ τὴν πολυύμνητον δὴ ταύτην σοφιστικὴν , enim dicere hæreditates ex æquo divisas , et con -
Lemmas: νόμος , καί ὁ πολυύμνητος δή οὗτος σοφιστικός , enim dicere hæreditates ex æquo divisas , et con -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.17
νεύουσαν · ἡμᾶς δὲ ἀσυνθέτους εἶναι καὶ ἀσυνθέτους , simam hanc sophisticein aut grammaticen , ne dicam
Lemmas: νεύω · ἐγώ δέ ἀσύνθετος εἰμί καί ἀσύνθετος , simam hanc sophisticein aut grammaticen , ne dicam
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.18
καὶ μήποτε δύνασθαι εἰς ταυτὸν ἐλθεῖν , μηδὲ τινα philosophiam , in quam insano quodam impetu
Lemmas: καί μήποτε δύναμαι εἰς τατός ἔρχομαι , μηδέ τις philosophiam , in quam insano quodam impetu
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.19
λόγον φανῆναι τῆς νόσου ταύτης θεραπευτὴν , ἀλλ' 416 juvenum ambitio furit , quam tamen parum
Lemmas: λόγος φαίνω ὁ νόσος οὗτος θεραπευτής , ἀλλά 416 juvenum ambitio furit , quam tamen parum
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.20
ὡσπερ κακίας μυσταγωγοὺς καὶ μύστας ὄντας , οὐχ admotum dissidiis agitatur , imo ut plurimum
Lemmas: ὡς κακία μυσταγωγός καί μύστης εἰμί , οὐ admotum dissidiis agitatur , imo ut plurimum
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.21
ἀρετῆς , πολλὰ μὲν ποιεῖσθαι τὰ τῆς διαστάσεως quietam et pacatam videmus ; nos autem nullo
Lemmas: ἀρετή , πολύς μέν ποιέω ὁ ὁ διάστασις quietam et pacatam videmus ; nos autem nullo
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.22
φροντίζειν ( 84 ) . Καίτοι τούτων μὲν στασιάζοντων , quam in unum coire possumus , nec ratio ulla ex -
Lemmas: φροντίζω ( 84 ) . καίτοι οὗτος μέν στασιάζω , quam in unum coire possumus , nec ratio ulla ex -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.23
οὐχ εἰς μέγα ἢ στάσις φέρει · τινὰς τε καὶ στασιάζειν stat , quæ huic morbo medeatur ; quin potius , quasi
Lemmas: οὐ εἰς μέγας ἢ στάσις φέρω · τις τε καί στασιάζω stat , quæ huic morbo medeatur ; quin potius , quasi
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.24
<note>(79 ) 'Ανιστάμεναι . Schol . : 'Ανάστατοι γενομέναι ,
Lemmas: <note>(79 ) 'ανιιστημι . Schol . : Ανάστατος γίγνομαι ,
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.25
καὶ πορθούμεναι .
Lemmas: καί πορθέω .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.26
ed . , συνελήλυθαμεν .
Lemmas: ed . , συνέρχομαι .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.27
( 81 ) Εὐπραξίαν . Reg . b , εὐπραξίαν . Reg . hu ,
Lemmas: ( 81 ) Εὐπραξία . Reg . b , εὐπραξία . Reg . hu ,
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.28
συμπραξίαν . Montac . , ἐκκαλεῖν εὐπραξίαν .
Lemmas: συμπραξία . Montac . , ἐκκαλέω εὐπραξία .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.29
ed . , ἀρχῶν .
Lemmas: ed . , ἀρχή .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0580.30
( 84 ) Φροντίζειν . Cois . 1 addit , βούλεσθαι . Sic
Lemmas: ( 84 ) φροντίζω . Cois . 1 addit , βούλομαι . Sic
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0581.1
Δ' . Ἥμῶς δὲ εἰ τις ἐρωτήσει , Τί τὸ τιμώμενον ὑμῖν καὶ προσκυνοῦμενον ; πρόχειρον εἰπεῖν · Ἡ ἀγάπη . Ὁ γὰρ Θεὸς ἡμῶν ἡ ἀγάπη ἐστὶ . Τῆς τοῦ ἁγίου Πνεύματος · καὶ τοῦτο χαίρει μᾶλλον ἀκούων , ἢ τι ἄλλο , ὁ Θεός ( 85 ) . Τί δαὶ νόμου καὶ προφητῶν κεφάλαιον ; οὐχ ἄλλο ἢ τοῦτο συγχωρήσειν ( 86 ) ὁ εὐαγγελιστὴς ἀποκρινάσθαι . Τί δόποτε σὺν οἱ τῆς ἀγάπης , οὕτω ( 87 ) μισούμεν τε καὶ μισούμεθα ; καὶ οἱ τῆς εἰρήνης , πολεμοῦμεν ἀκήρυκτα ( 88 ) τε καὶ ἀκατάλλακτα ; καὶ οἱ τοῦ ἀχρωγωνιαίου , διίστάμεθα ; καὶ οἱ τῆς πέτρας , σείόμεθα ; καὶ οἱ τοῦ φωτός , ἐσκοτίσμεθα ; καὶ οἱ τοῦ Λόγου , τοσαύτης ἐσμὲν σιγῆς , ἢ ἀλογίας , ἢ παραληψίας , ἢ , οὐκ οἶδ᾽ ἐ τι καὶ ὀνομάζω , μεστοί · ὥστε τροφῆς μὲν , καὶ ὕπνου , καὶ ψόδης χόρος ἐστι , καὶ τῶν αἰσχίστων , ὡς λέγουσι · καὶ πλησμονὴ πάντων , οὐ τῶν ἀλγεινῶν μόνον , ἀλλ᾽ ἤδη καὶ τῶν ἡδίστων , καὶ πάντα εἰς ἄλληλα περιχωρεῖ τε καὶ περιτρέπεται · ἡμῖν δ᾽ οὐδεὶς ὅρος τῷ βάλλειν καὶ βάλλεσθαι , οὐ τοῖς ἐτεροδοξοῦσι μόνον , καὶ κατὰ τὸν τῆς πίστεως λόγον διεστηκασίν ( ἦτον γὰρ ἂν ἦν ( 89 ) ἀλγεινόν , καὶ ὁ ζῆλος , ἀπολογία πραγμάτων ( 90 ) ἐπαινουμένον , ἐὰν ἐν ὅροις ἴσῃται [ 91 ] ) · ἤδη δὲ καὶ τοῖς ὁμοδόξοις ( 92 ) , καὶ πρὸς τοὺς αὐτούς , καὶ ὑπὲρ τῶν αὐτῶν στασιάζουσι ( τοῦτο γὰρ τὸ μοχθηρότατον , ἢ ἐλεεινότατον ) .
Lemmas: δέ . μου δέ εἰμί τις ἐρωτάω , τις ὁ τιμάω σύ καί προσκυνέω ; πρόχειρον εἶπον · ὁ ἀγάπη . ὁ γάρ θεός ἐγώ ὁ ἀγάπη εἰμί . ὁ ὁ ἅγιος πνεῦμα · καί οὗτος χαίρω μᾶλλον ἀκούω , ἢ τίς ἄλλος , ὁ Θεός ( 85 ) . τις δαί νόμος καί προφήτης κεφάλαιος ; οὐ ἄλλος ἢ οὗτος συγχωρέω ( 86 ) ὁ εὐαγγελιστής ἀποκρίνω . τις δοποτος σύν ὁ ὁ ἀγάπη , οὗτος ( 87 ) μισέω τε καί μισέω ; καί ὁ ὁ εἰρήνη , πολεμέω ἀκήρυκτος ( 88 ) τε καί ἀκατάλλακτος ; καί ὁ ὁ αχρωγωνιαιω , διΐστημι ; καί ὁ ὁ πέτρα , σείω ; καί ὁ ὁ φάος , σκοτίζω ; καί ὁ ὁ Λόγος , τοσοῦτος εἰμί σιγή , ἢ ἀλογία , ἢ παραλείφω , ἢ , οὐ οἶδα εἰ τίς καί ὀνομάζω , μεστός · ὥστε τροφή μέν , καί ὕπνος , καί ψόδης Χόρος εἰμί , καί ὁ αἰσχρός , ὡς λέγω · καί πλησμονή πᾶς , οὖον ὁ ἀλγεινός μόνος , ἀλλά ἤδη καί ὁ ἡδύς , καί πᾶς εἰς ἀλλήλων περιχωρέω τε καί περιτρέπω · ἐγώ δέ οὐδείς ὅρος ὁ βάλλω καί βάλλω , οὖον ὁ ἑτεροδοξέω μόνος , καί κατά ὁ ὁ πίστις λόγος διΐστημι ( εἰμί γάρ εἄν εἰμί ( 89 ) ἀλγεινός , καί ὁ ζῆλος , ἀπολογία πρᾶγμα ( 90 ) παινόυνυμι , ἐάν ἐν ὅρος ἵζω [ 91 ] ) · ἤδη δέ καί ὁ ὁμόδοξος ( 92 ) , καί πρός ὁ αὐτός , καί ὑπέρ ὁ αὐτός στασιάζω ( οὗτος γάρ ὁ μοχθηρός , ἢ ἐλεεινός ) .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0581.2
Ε' . Καὶ τὸ αἴτιον τί ; Φιλαρχία τυχόν , ἢ φιλοχρηματία , ἢ φθόνος , ἢ μῖσος , ἢ ὑπεροψία ( 93 ) , ἢ τι τῶν , ὅσα μηδὲ τοὺς ἀθέους ὁρῶμεν πάσχοντας · καὶ τὸ χάριεν , ἢ τῶν ψήφων μετάθεσις ( 94 ) . Ὅταν ἀλῶμεν , εὐσεβεῖς ἐσμεν καὶ ὀρθόδοξοι , καὶ καταφεύγομεν ψευδῶς ἐπὶ τὴν ἀλήθειαν , ὡς ὑπὲρ πίστεως στασιάζοντες · καὶ τοῦτο μόνον ἐπαινεῖν ποιοῦμεν , ὡς ἐν κακοῖς , εἰ μὴ καὶ λίαν αἰσχρόν , ὅτι τὴν κακίαν ἐρυθρώντες , ἐπὶ σεμνότερον ὄνομα μεταβαίνομεν , τὴν εὐσέβειαν ( 95 ) . Ἐμβρόντητε καὶ πολυτρόπε , εἴποι τις ἂν , καὶ πλάσμα τοῦ Πονηροῦ καὶ τοῦ σοφιστοῦ τῆς κακίας , ὅστις ποτὲ εἰ ὁ τοῦτο πάσχων , ἢ , το γε ἀληθέστερον εἰπεῖν , ἀνοητότατε · οὗτος σοι χθὲς ἦν εὐσεβής , καὶ πῶς ἀσεβὴς σήμερον , μηδὲν προσθείς , μηδὲ ἀφεὶς , μήτε ῥήματι , μήτε πράγματι ( 96 ) , ἀλλ᾽ ἐπὶ τῶν αὐτῶν ἰστάμενος · ὅς ἀναπνεῖ τὸν αὐτὸν ἀέρα , καὶ τοῖς αὐτοῖς ὀμμασι προσβλέπει ( 97 ) τὸν αὐτὸν ἥλιον · εἰ βούλει δέ , ὡς περὶ ἀριθμῶν ἢ μέτρων ἐρωτηθεὶς , οὐχ ἄλλο τι ἢ ταυτὸν ἀποκρίνεται ; Ἄλλα καὶ πόρρω σοι σήμερον , ὁ χθὲς Ἰωσὴφ ( προβαίνει
Lemmas: εἰ . καί ὁ αἴτιος τίς ; φιλαρχία τυγχάνω , ἢ φιλοχρηματία , ἢ φθόνος , ἢ μῖσος , ἢ ὑπεροψία ( 93 ) , ἢ τίς ὁ , ὅσος μηδέ ὁ ἄθεος ὁράω πάσχω · καί ὁ χάριεν , ἢ ὁ ψῆφος μετάθεσις ( 94 ) . ὅταν ἀλέω , εὐσεβής εἰμί καί ὀρθόδοξος , καί καταφεύγω ψευδής ἐπί ὁ ἀλήθεια , ὡς ὑπέρ πίστις στασιάζω · καί οὗτος μόνος ἐπαινέω ποιέω , ὡς ἐν κακός , εἰμί μή καί λίαν αἰσχρός , ὅτι ὁ κακία ἐρυθρόω , ἐπί σεμνός ὄνομα μεταβαίνω , ὁ εὐσέβεια ( 95 ) . ἐμβρόντητος καί πολύτροπος , εἶπον τις εἄν , καί πλάσμα ὁ πονηρός καί ὁ σοφιστής ὁ κακία , ὅστις ποτέ εἰμί ὁ οὗτος πάσχω , ἢ , ὁ γε ἀληθής εἶπον , ἀνόητος · οὗτος σύ χθές εἰμί εὐσεβής , καί πῶς ἀσεβής σήμερον , μηδείς προστίθημι , μηδέ ἀφίημι , μήτε ῥῆμα , μήτε πρᾶγμα ( 96 ) , ἀλλά ἐπί ὁ αὐτός ἰστάμενος · ὅς ἀναπνέω ὁ αὐτός ἀήρ , καί ὁ αὐτός ὄμμα προσβλέπω ( 97 ) ὁ αὐτός ἥλιος · εἰμί βούλομαι δέ , ὡς περί ἀριθμός ἢ μέτρον ἐρωτάω , οὐ ἄλλος τίς ἢ τατός ἀποκρίνω ; ἄλλος καί πόρρω σύ σήμερον , ὁ χθές Ἰωσήφ ( προβαίνω
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0582.1
γὰρ καὶ μέχρι τούτων ἡ ἔρις , ὡσπερ τις φλόξ διὰ καλάκης θέουσα , καὶ τὰ κύκλῳ περιλαμβάνουσα ) · καὶ Ἰούδας σήμερον , ἡ Καϊάφας , ὁ χθὲς Ἠλίας , ἡ Ἰωάννης , ἡ τις ἄλλος τῶν μετὰ Χριστοῦ τεταγμένων , καὶ τὴν αὐτὴν ζῶνην περικειμένων , καὶ τὸ αὐτὸ ἀμπεχόμενον φαίν · ἡ μέλαν τριβώνιον , ὁ σεμνότης βίου προβάλλεται ( 98 ) , κατὰ γε τὸν ἐμὸν νόμον καὶ λόγον ( 99 ) . Καὶ τὸ καλὸν ἔθος τῶν ψυχῶν , τὴν ἀγχρότητα , ἡ τὸ τῆς φωνῆς ἐστακτον καὶ ἡσύχιον , τὸ τοῦ βαδίσματος ἐμβριθὲς τε καὶ ἡμερον , χθὲς μὲν φιλοσοφίαν , σήμερον δὲ κενοδοξίαν προσηγoreύσαμεν · καὶ τὰν αὐτὴν κατὰ πνευμάτων ἡ νότων δύναμιν , ποτὲ μὲν τῷ Ἰησοῦ , ποτὲ δὲ τῷ Βεελζεβοὺλ προσεθήκαμεν , καὶ χρώμεθα ( 1 ) τούτων οὐδὲκαρὰ στάμην , τῇ φιλονεικίᾳ καὶ τῷ θυμῷ
Lemmas: γάρ καί μέχρι οὗτος ὁ Ἔρις , ὡς τις φλόξ διά Καλάκης θέω , καί ὁ κύκλος περιλαμβάνω ) · καί Ἰούδας σήμερον , ὁ Καϊάφας , ὁ χθές Ἠλίας , ὁ Ἰωάννης , ὁ τις ἄλλος ὁ μετά Χριστός τάσσω , καί ὁ αὐτός ζώνη περίκειμαι , καί ὁ αὐτός ἀμπέχω Φάιν · ὁ μέλας τρίβω , ὁ σεμνότης βίος προβάλλω ( 98 ) , κατά γε ὁ ἐμός νόμος καί λόγος ( 99 ) . καί ὁ καλός ἔθος ὁ Ψυχή , ὁ αγχροτηταω , ὁ ὁ ὁ φωνή στακτός καί Ἡσύχιος , ὁ ὁ βάδισμα ἐμβριθής τε καί ἥμερος , χθές μέν φιλοσοφία , σήμερον δέ κενοδοξία προσάγω · καί ὁ αὐτός κατά πνεῦμα ὁ νότος δύναμις , ποτέ μέν ὁ Ἰησοῦς , ποτέ δέ ὁ Βεελζεβούλ προστίθημι , καί χράω ( 1 ) οὗτος οὐδὲκαρὰ ἵστημι , ὁ φιλονικία καί ὁ θυμός
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0582.2
Γ' . Καὶ ὡσπερ ἡ αὐτὴ γῆ ἔστηκε μὲν τοῖς ἐρρωμένοις καὶ οὐ πεπονθόσι , κινεῖται δὲ τοῖς ἰλγγύωσι καὶ περιτρεπομένοις , τοῦ τῶν ὀρώντων πλάθους ἐπὶ τὸ ὁρώμενον μεταβαίνοντος · εἰ βούλεσθαι , ὡσπερ τὸ αὐτὸ τῶν κιδίων διάστημα , πλεῖον μὲν τοῖς ἐγγυτέρω καὶ προσεχέσιν , ἐλαττον δὲ τοῖς πορρώτερω ( 2 ) φαίνεται , κλεπτομένου τοῦ ἀέρος τῷ διαστήματι , καὶ συναντοῦσης τῆς ἀέρεως τὰ παχύτερα · οὕτω καὶ ἡμεῖς ῥάδιως ἐξαπατώμεθα ( 3 ) διὰ τὴν ἐχθραν , καὶ περὶ τῶν αὐτῶν οὐ τὰ αὐτὰ ( 4 ) , φιλοὶ τε ὄντες καὶ μή , γινώσκομεν · καὶ χειροτονεῖ ῥάδιως ἡμῖν πολλούς μὲν ἄγίους , πολλοὺς δὲ ἀθέους παρὰ τὸ εἰκὸς ὁ καιρὸς ( 5 ) , μᾶλλον δὲ πάντας ἀθελούς · οὐ μόνον τῷ πρὸς πονηρὸν παράδειγμα ( 6 ) βλέπειν ἡμᾶς ( ἐπειδὴ πρόχειρον ( 7 ) ἡ κακία καὶ δίχα τοῦ ἐλκοντος , ἀλλ' ὅτι καὶ πάντα συγχωροῦμεν ἐτοίμως ὑπὲρ ἑνὸς τοῦ συμβαίνειν ( 8 ) . Καὶ πρότερον μὲν οὐδὲ ῥῆμα τῶν περιττῶν τι φήτεγθαι τῶν ἀχινδύνων ἦν , νῦν δὲ λοιδορούμεθα καὶ τοῖς εὐσεβέστατοις · καὶ ποτὲ μὲν οὐδ' ἀναγινώσκειν ἐξω νόμον ( 9 ) ἐξῆν , οὐδ' ὁμολογίας ἐπικαλεῖσθαι ( τὸ δὲ ἐστιν , ὡς ἐμοὶ δοκεῖ , τὴν τοῦ λαοῦ συγκατάθεσιν ) · νῦν δὲ καὶ τῶν ἀπορρήτων τοῖς βεβηλοῖς χρώμεθα διατταῖς , βιπτοῦντες τὰ ἅγια τοῖς κυσὶ , καὶ βάλλοντες τοὺς μαργαρίτας ἐμπροσθεν τῶν χοίρων . Οὐ μόνον δέ , ἀλλὰ καὶ τὰς ἀκοὰς αὐτῶν ἐστιώμεν ταῖς κατ' ἀλήθειαν ὑβρεσι · καὶ οὐδ' ἐκεῖνο δυνάμεθα συνορᾶν , ὅτι οὐκ ἀσφαλὲς ὅπλον ἐχθρῷ πιστεύειν , οὐδὲ μισοῦντι Χριστιανούς κατὰ Χριστιανοῦ λόγον . Ὁ γὰρ σήμερον ὀνειδίαμεν , ἀσέριον ὀνειδίσθημεν · καὶ σαινεῖ τὸ λεγόμενον ὁ ἐχθρός , οὐχ ὅτι ἐπαίνει , ἀλλ' ὅτι θησαυρίζει πικρώς , ἐν' ἐν καιρῷ τὸν ἰὸν ἐμέσῃ κατὰ τοῦ πιστεύσαντος
Lemmas: Γε . καί ὡς ὁ αὐτός γῆ ἵστημι μέν ὁ ῥώννυμι καί οὖον πάσχω , κινέω δέ ὁ ιλγγυους καί περιτρέπω , ὁ ὁ ὁράω πλάθω ἐπί ὁ ὁράω μεταβαίνω · εἰμί βούλομαι , ὡς ὁ αὐτός ὁ κοίδιον διάστημα , πλείων μέν ὁ ἐγγυτέρω καί προσεχής , μικρός δέ ὁ πόρρος ( 2 ) φαίνω , κλέπτω ὁ ἀήρ ὁ διάστημα , καί συναντέω ὁ ἀέρεως ὁ παχύς · οὗτος καί ἐγώ ῥᾳδίως ἐξαπατάω ( 3 ) διά ὁ ἐχθρός , καί περί ὁ αὐτός οὖον ὁ αὐτός ( 4 ) , φιλέω τε εἰμί καί μή , γιγνώσκω · καί χειροτονέω ῥᾳδίως ἐγώ πολύς μέν ἅγιος , πολύς δέ ἄθεος παρά ὁ εἰκός ὁ καιρός ( 5 ) , μᾶλλον δέ πᾶς άθελος · οὖον μόνος ὁ πρός πονηρός παράδειγμα ( 6 ) βλέπω ἐγώ ( ἐπεί πρόχειρον ( 7 ) ὁ κακία καί δίχα ὁ ἕλκω , ἀλλά ὅτι καί πᾶς συγχωρέω ἑτοίμως ὑπέρ εἷς ὁ συμβαίνω ( 8 ) . καί πρότερος μέν οὐδέ ῥῆμα ὁ περισσός τίς φήτεγθαι ὁ αχινδυναω εἰμί , νῦν δέ λοιδορέω καί ὁ εὐσεβής · καί ποτέ μέν οὐδέ ἀναγιγνώσκω ἐξω νόμος ( 9 ) ἔξεστι , οὐδέ ὁμολογία ἐπικαλέω ( ὁ δέ εἰμί , ὡς ἐγώ δοκέω , ὁ ὁ λαός συγκατάθεσις ) · νῦν δέ καί ὁ ἀπόρρητος ὁ βέβηλος χράω διατταῖς , βιπτοῦντες ὁ ἅγιος ὁ κύων , καί βάλλω ὁ μαργαρίτης ἔμπροσθεν ὁ χοῖρος . οὖον μόνος δέ , ἀλλά καί ὁ ἀκοή αὐτός ἑστιάω ὁ κατά ἀλήθεια ὕβρις · καί οὐδέ ἐκεῖνος δύναμαι συνοράω , ὅτι οὐ ἀσφαλής ὅπλον ἐχθρός πιστεύω , οὐδέ μισέω Χριστιανός κατά Χριστιανός λόγος . ὁ γάρ σήμερον ὀνειδίζω , ἀσέριον ὀνειδίζω · καί σαίνω ὁ λέγω ὁ ἐχθρός , οὐ ὅτι ἐπαινέω , ἀλλά ὅτι θησαυρίζω πικρός , ἐν ἐν καιρός ὁ ἰός ἐμέω κατά ὁ πιστεύω
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0582.3
( 98 ) Προβάλλεται . Montac . , περιβάλλεται .
Lemmas: ( 98 ) προβάλλω . Montac . , περιβάλλω .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0582.4
( 99 ) Καὶ λόγον . Reg . bm , Montac . , ἡ λόγον .
Lemmas: ( 99 ) καί λόγος . Reg . bm , Montac . , ὁ λόγος .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0582.5
( 1 ) Χρώμεθα . Reg . bm , χρωμάτων .
Lemmas: ( 1 ) χράω . Reg . bm , χρῶμα .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0582.6
( 2 ) Πορρώτερω . Reg . bu , et Or . 1 , πόρρω
Lemmas: ( 2 ) Πορρώτερος . Reg . bu , et Or . 1 , πόρρω
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0582.7
( 3 ) Ἐξαπατώμεθα . Reg . bm , ἐξαπτάμεθα .
Lemmas: ( 3 ) ἐξαπατάω . Reg . bm , ἐξάπτω .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0582.8
( 6 ) Παράδειγμα . Coisl . 1 , ὑπόδειγμα .
Lemmas: ( 6 ) παράδειγμα . Coisl . 1 , ὑπόδειγμα .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0582.9
( 7 ) Πρόχειρον . Reg . c , πρόχειρον .
Lemmas: ( 7 ) πρόχειρον . Reg . c , πρόχειρον .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0582.10
( 9 ) Νόμον . Coisl . 1 , νόμων .
Lemmas: ( 9 ) Νόμος . Coisl . 1 , νόμος .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0583.1
Z . Τί ταῦτα πάσχομεν , ὦ οἱοί , καὶ μέχρι τίνος ; Πότε δὲ τῆς μέθης ἐκνήψομεν ( 10 ) , ἢ τῶν ὀφθαλμῶν τὴν λῆμην περιαιρήσομεν , καὶ πρὸς τὸ τῆς ἀληθείας φῶς ἀναβλέψομεν ; Ποία σκοτοκλαινὰ ταῦτα ; τίς νυκτομαχία ; τίς ζάλη , φίλων καὶ πολεμίων ὅνιν οὐ διαχρινοῦσα ; Διὰτί γεγόναμεν δνειδὸς τοῖς γειτοσιν ἡμῶν , μνκτηρισμὸς καὶ χλευασμὸς τοῖς κύκλῳ ἡμῶν ; Τίς ἡ φιλοτιμία τοῦ κακοῦ ; Πόθεν οὕτως ἀδύνατα τῷ πάθει , μᾶλλον δὲ οὐδὲ κάρομεν , ἀλλ' ἐξορώμεθα τῷ κακῷ , μαινόμεν τὸ πάθος , καὶ θδύμεθα διαπνύμενοι . Καὶ οὐδαμοῦ λόγος , οὐ φίλος , οὐ σύμμαχος , οὐχ ἰατρός , ἢ φαρμακεύων , ἢ ἐπεκτρεων τὸ πάθος · οὐ παραστάτης ἄγγελος , οὐ Θεός · ἀλλὰ πρὸς τοῖς ἄλλοις , καὶ τὴν τοῦ Θεοῦ φιλανθρωπίαν ἡμῖν αὐτοῖς ἀπεκλείσαμεν . Ἵνα τί , Κύριε , ἀφέστηκας μακρόθεν ; καὶ πῶς ἀποστρέφῃ εἰς τέλος ; Καὶ πότε ἐπισκοπὴν ἡμῶν ποιήση ; καὶ ποῦ προδήσεται ταῦτα καὶ στήσεται ; Δέδοικα μὴ καπνὸς ἢ τοῦ προσδοκωμένου πυρὸς τὰ παρόντα , μὴ τοῦτὸς ὁ Ἀντίχριστος ( 11 ) ἐπιστή , καὶ καιρὸν λάβῃ τῶς ἐαυτοῦ δυναστείας τὰ ἡμέτερα πταίσματα τε καὶ ἀρρώστηματα . Οὐ γὰρ ὑγιαίνουσι προσβαλεῖ ( 12 ) τυχὸν , οὐδὲ τῇ ἀγάπῃ πεπυκνωμένοις · ἀλλὰ δεῖ μερισθῆναι τὴν βασιλείαν ἐφ' ἑαυτήν , εἶτα περασθῆναι καὶ δεθῆναι τὸν ἰσχυρὸν ἐν ἡμῖν λογισμὸν , εἶτα τὰ σκεῦῃ διαρπαγῆναι , καὶ ταῦτα παθεῖν ἡμᾶς , ἃ νῦν ὁρῶμεν τὸν ἐχθρὸν παρὰ Χριστοῦ πάσχοντα .
Lemmas: Z . τις οὗτος πάσχω , εἰμί οἶος , καί μέχρι τίς ; πότος δέ ὁ μέθη ἐκνήφω ( 10 ) , ἢ ὁ ὀφθαλμός ὁ λήμη περιαιρέω , καί πρός ὁ ὁ ἀλήθεια φάος ἀναβλέπω ; Ποία σκοτοκλαινὰ οὗτος ; τίς νυκτομαχία ; τίς ζάλη , Φίλων καί πολέμιος αἵμων οὖον διαχρίω ; διατί γίγνομαι δνειδὸς ὁ γείτων ἐγώ , μνκτηρισμὸς καί χλευασμός ὁ κύκλος ἐγώ ; Τῖς ὁ φιλοτιμία ὁ κακός ; πόθεν οὕτως ἀδύνατος ὁ πάθος , μᾶλλον δέ οὐδέ κάρω , ἀλλά ἐξοράω ὁ κακός , μαίνομαι ὁ πάθος , καί θύω διαπνέω . καί οὐδαμοῦ λόγος , οὖον φίλος , οὖον σύμμαχος , οὐ ἰατρός , ἢ φαρμακεύω , ἢ ἐπεκτρεων ὁ πάθος · οὖον παραστάτης ἄγγελος , οὖον Θεός · ἀλλά πρός ὁ ἄλλος , καί ὁ ὁ Θεός φιλανθρωπία ἐγώ αὐτός ἀποκλείω . ἵνα τίς , κύριος , ἀφίστημι μακρόθεν ; καί πῶς ἀποστρέφω εἰς τέλος ; καί πότε ἐπισκοπή ἐγώ ποιέω ; καί ποῦ προδέω οὗτος καί ἵστημι ; δείδω μή καπνός ἢ ὁ προσδοκάω πυρός ὁ πάρειμι , μή τοῦτος ὁ ἀντίχριστος ( 11 ) ἐφίστημι , καί καιρός λαμβάνω Τῶς ἑαυτοῦ δυναστεία ὁ ἡμέτερος πταῖσμα τε καί ἀρρώστημα . οὖον γάρ ὑγιαίνω προσβάλλω ( 12 ) τυγχάνω , οὐδέ ὁ ἀγάπη πυκνόω · ἀλλά δεῖ μερίζω ὁ βασίλειος ἐπί ἑαυτοῦ , εἶτα περάω καί δήω ὁ ἰσχυρός ἐν ἐγώ λογισμός , εἶτα ὁ σκεῦος διαρπάζω , καί οὗτος πάσχω ἐγώ , ὁ νῦν ὁράω ὁ ἐχθρός παρά Χριστός πάσχω .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0583.2
H . Διὰ ταῦτα ἐγὼ κλαίω , φησὶν Ἱερεμίας ἐν Θρήνοις , καὶ ζητῶ τοῖς ὀφθαλμοῖς μου πηγὰς δακρύων ἀρχούσας τῷ πάθει , καὶ καλῶ τὰς σοφὰς , ἵνα τὸν θρῆνον ἐργάσωνται , ἢ συνεργάσωνται · καὶ τὴν κοιλίαν ἀλγῶ , καὶ μαυμάζω τὰ αἰσθητήρια , καὶ οὐκ ἔχω , πῶς κουφίσω τὸ ἀλγούν , καὶ τίσι τοῖς ῥήμασι . Διὰ ταῦτα σιωπᾶται τὰ παλαιά , καὶ χωμωδεῖται τὰ νέα ( χωμωδία γὰρ τοῖς ἐχθροῖς ἡ ἐμὴ τραγωδία ) · διὰ τοῦτο τῶν Ἐκκλησιῶν ὑφεῖλομεν ( 13 ) οὐχ ὀλίγον , καὶ τῇ σκηνῇ προσεσθῆκαμεν · καὶ ταῦτα ἐν τοιαύτῃ πόλει , ἢ σπουδάζει τὸ τὰ θεία παίζειν , ὡσπερ τι ἕτερον , καὶ θάττον ἄν τι τῶν ἐπαινουμένων γέλασεν , ἢ παρ ἰδοι τι τῶν γελοίων ἀγέλαστον . Ὦστε θαυμάσαιμι ἄν ( 14 ) , εἰ μὴ κάμὲ γελάσαι σήμερον τὸν ταῦτα λέγοντα , τὸν εὐσεβείας ἔπηλον χήρυκα ( 15 ) , καὶ μὴ πάντα γελᾶν , ἀλλ' ἔστιν ἃ καὶ σπουδαίως διδάσκοντα . Καὶ τί γελᾶν λέγω ; Θαυμασθὼν , εἰ μὴ καὶ δικαστάτιντιθεῖν , ἐνεργετεῖν βουλόμενος . Τοιαῦτα γὰρ τὰ ἡμέτερα , ὡς ἐμὲ γε οὐ λυποῦσιν ( 16 ) , οὐτ' Ἐκκλησίαι κατεχόμεναι , ὅ σάχα ἄν τις πάθῃ τῶν μικροπρεπῶν τὴν διάνοιαν , οὔτε χρυσὸς ἄλλοις δέων , οὔτε
Lemmas: H . Ζεύς οὗτος ἐγώ καλέω , φημί Ἱερεμίας ἐν θρῆνος , καί ζητέω ὁ ὀφθαλμός ἐγώ πηγή δάκρυ ἄρχω ὁ πάθος , καί καλέω ὁ σοφός , ἵνα ὁ θρῆνος ἐργάζομαι , ἢ συνεργάζομαι · καί ὁ κοιλία ἀλγέω , καί μαυμαστος ὁ αἰσθητήριον , καί οὐ ἔχω , πῶς κουφίζω ὁ ἀλγέω , καί τίσις ὁ ῥῆμα . Ζεύς οὗτος σιωπάω ὁ παλαιός , καί χωμωδειος ὁ νέος ( χωμωδία γάρ ὁ ἐχθρός ὁ ἐμός τραγωδία ) · διά οὗτος ὁ ἐκκλησία ὑφαιρέω ( 13 ) οὐ ὀλίγος , καί ὁ σκηνή προστίθημι · καί οὗτος ἐν τοιοῦτος πόλις , ἢ σπουδάζω ὁ ὁ θεῖος παίζω , ὡς τίς ἕτερος , καί ταχύς ἄν τίς ὁ ἐπαινέω γελάω , ἢ παρά ὁράω τίς ὁ γελοῖος ἀγέλαστος . ὥστε θαυμάζω ἄν ( 14 ) , εἰμί μή κάμνω γελάω σήμερον ὁ οὗτος λέγω , ὁ εὐσέβεια πάλλω χαίρω ( 15 ) , καί μή πᾶς γελάω , ἀλλά εἰμί ὁ καί σπουδαῖος διδάσκω . καί τίς γελάω λέγω ; θαυμασθος , εἰμί μή καί δικαστατιντιθεω , ἐνεργέω βούλομαι . τοιοῦτος γάρ ὁ ἡμέτερος , ὡς ἐγώ γε οὖον λυπέω ( 16 ) , οὐ ἐκκλησία κατέχω , ὅς Σάχα ἄν τις πάσχω ὁ μικροπρεπής ὁ διάνοια , οὔτε χρυσός ἄλλος δήω , οὔτε
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0583.3
In ed . , θαυμάσει μ' ἄν .
Lemmas: In ed . , θαυμάζω εἷς ἄν .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0584.1
γλῶσσαι πονηραὶ , τὸ ἑαυτῶν ποιῶσαι , λέγουσι καχῶς , ἐπεὶδὴ καλῶς οὐκ ἔμαθον .
Lemmas: γλῶσσα πονηρός , ὁ ἑαυτοῦ ποιέω , λέγω Καχῶς , ἐπειδή καλῶς οὐ μανθάνω .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0584.2
Θ . Οὐ γὰρ δέος , μὴποτε τῶν περιγράφηται τὸ Θεῖον , ἢ ὧνιν γένεται , ἐν ὧν ἢ τῶν εὐπρεστέρων . Ἐμέ τε οὐκ ἀμείψονται οἱ εὐφημοῦντες , ἢ δυσφημοῦντες ( ὡσπερ οἱ βορβόρῳ μύρον ἀναμιγνύντες , ἢ μύρῳ βορβόρον , καὶ τὰς ποιότητας τῇ ἐπιμέρᾳ συγχέοντες ) , ἵνα δυσχερανῶ τὰς βλασφημίας ὡς μεθιστάμενος . Ἡ πολλὰ ἂν κατέβαλον χρήματα τοῖς ἐπαινέταις , εἰ με βελτίω τοῖς ἐπαίνοις εἰργάζοντο . Νῦν δὲ οὐχ οὕτω τοῦτο ἔχει , πῶς ; ἀλλ’ ὅπερ εἰμὶ , τοῦτο μένω , καὶ δυσφημούμενος , καὶ θαυμαζόμενος . Βροτὸς δ’ ἄλλως νήχεται ( 17 ) λόγους , φησὶν Ἰὼβ καὶ ὅσα πέτραν περιρρέουσι ἀφρός , ἢ πίτνυ αὖραι , ἢ τινα τῶν δασέων καὶ ὑψηλῶν · τοσαῦτα μὲ γλῶσσαι με περιρρέουσι , καὶ ἄμα φιλοσοφῶ τι τοιούτῳ πρὸς ἑμαυτόν · ὡς Εἰ μὲν ψευδὴς ὁ κατηγορῶν ( 18 ) , οὐχ ἔμοὶ μᾶλλον ὁ λόγος , ἢ ἐκείνῳ τὸ λεγόμενον ἀπτεται , κἀἐμοὶ ὀνόματι βλασφημίῃ · εἰ δ’ ἀληθὴς ( 19 ) , ἐμαυτῶν μᾶλλον ἢ τὸν λέγοντα αἰτιάσομαι ( παρ’ ἐμοῦ γὰρ ἐκείνῳ τὸ λέγειν , οὐχ ἐμοὶ τὸ εἶναι τοιούτῳ ( 20 ) παρὰ τοῦ λέγοντος ) · καὶ παραδραμὼν τὰς φωνάς , ὡς οὐδὲν ὁδίας , ἐμαυτοῦ γενήσομαι , τοῦτο μόνον αὐτῶν καρδαίνων τῆς μοχθηρίας , τὸ βίον ἀσφαλέστερον . Τρίτον δ’ , ὃ καὶ μέγιστον ἔχει τι καὶ μεγαλοπρεπές , ἢ λοιδορία , ὅτι μετὰ Θεοῦ βλασφημούμεθα · ὁ γὰρ αὐτοῦ θεότητα τὲ ἀθετοῦσι , καὶ τὸν θεολόγον ὑβρίζουσι . Οὐκοῦν τούτων οὐδὲν δεινόν , κἂν οἱ πολλοὶ νομίζωσιν · ἀλλ’ ὅτι μηδεὶς ἐτι πιστεύεται πιστὸς εἶναι , μηδὲ τὴν ἀρετὴν ἀτεχνος ( 21 ) καὶ ἀκηνὴς ἐλεύθερος , μηδ’ ἂν σφόδρα ἢ τὴν ψυχὴν ἐξέφωμένος , καὶ γνήσιος εἰς εὐσέβειαν · ἀλλ’ ὁ μὲν καὶ φανερῶς κακός , ὁ δὲ πλάσμα καὶ χρῶμα ἔχει τὴν ἐπιείκειαν , ὅνα χλέπτη τῇ φαινομένῃ .
Lemmas: Θ . οὖον γάρ δέος , μήποτε ὁ περιγράφω ὁ θεῖον , ἢ Ἄβρων γενέτης , ἐν ὅς ἢ ὁ εὐπρεστέρων . ἐγώ τε οὐ ἀμείβω ὁ εὐφημέω , ἢ δυσφημέω ( ὡς ὁ βόρβορος μύρον ἀναμίσγω , ἢ μύρον βόρβορος , καί ὁ ποιότης ὁ ἐπίμερος συγχέω ) , ἵνα δυσχεραίνω ὁ βλασφημία ὡς μεθίστημι . ὁ πολύς εἄν καταβάλλω χρῆμα ὁ ἐπαινέτης , εἰμί ἐγώ ἀγαθός ὁ ἔπαινος ἐργάζομαι . νῦν δέ οὐ οὗτος οὗτος ἔχω , πῶς ; ἀλλά ὅσπερ εἰμί , οὗτος μένω , καί δυσφημέω , καί θαυμάζω . βροτός δέ ἄλλως νήχω ( 17 ) λόγος , φημί Ἰώβ καί ὅσος πέτρα περιρρέω ἀφρός , ἢ πίτνυ αὔρα , ἢ τις ὁ δάσος καί ὑψηλός · τοσοῦτος ἐγώ γλῶσσα ἐγώ περιρρέω , καί ἄμη φιλοσοφέω τίς τοιοῦτος πρός ἐμαυτοῦ · ὡς εἰμί μέν ψευδής ὁ κατηγορέω ( 18 ) , οὐ ἐμέω μᾶλλον ὁ λόγος , ἢ ἐκεῖνος ὁ λέγω ἅπτω , ἐγώ ὄνομα βλασφημία · εἰμί δέ ἀληθής ( 19 ) , ἐμαυτοῦ μᾶλλον ἢ ὁ λέγω αἰτιάομαι ( παρά ἐγώ γάρ ἐκεῖνος ὁ λέγω , οὐ ἐγώ ὁ εἰμί τοιοῦτος ( 20 ) παρά ὁ λέγω ) · καί παρατρέχω ὁ φωνή , ὡς οὐδείς ὅδιος , ἐμαυτοῦ γίγνομαι , οὗτος μόνος αὐτός καρδαιναω ὁ μοχθηρία , ὁ βίος ἀσφαλής . τρίτος δέ , ὅς καί μέγας ἔχω τίς καί μεγαλοπρεπής , ἢ λοιδορία , ὅτι μετά Θεός βλασφημέω · ὁ γάρ αὐτός θεότης τε ἀθετέω , καί ὁ θεολόγος ὑβρίζω . οὐκοῦν οὗτος οὐδείς δεινός , κἀν ὁ πολύς νομίζω · ἀλλά ὅτι μηδείς ἔτι πιστεύω πιστός εἰμί , μηδέ ὁ ἀρετή ἄτεχνος ( 21 ) καί ἀκηνὴς ἐλεύθερος , μηδέ εἄν σφόδρα ἢ ὁ ψυχή ἐξέφωμένος , καί γνήσιος εἰς εὐσέβεια · ἀλλά ὁ μέν καί φανερῶς κακός , ὁ δέ πλάσμα καί χρῶμα ἔχω ὁ ἐπιείκεια , αἵμων κλέπτης ὁ φαίνω .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0584.3
Ι . Καὶ οἱ μὲν οὐ δοκοῦσι μέλανες διὰ τινὰς τοιούτους · οὐδὲ δυσγενεῖς , ἢ δυσειδεῖς , ἢ ἀνανδροι , ἢ ἀκόλαστοι , πλειόνων οὕτως ἔχοντων · ἀλλὰ καθ’ ἑαυτὸν ἕκαστος κρίνεται , καὶ οὐ κοινοῦται , οὔτε τῶν ψεγομένων οὐδὲν , οὔτε τῶν ἐπαινουμένων . Τὸ δὲ τῆς κακίας εἰς πάντας ( 22 ) χεῖται ῥαδίως , καὶ κοινὴ κατηγορία τοῦ παντός , μὴ διὰ τὸ τῶν πολλῶν , ἀλλὰ καὶ τὸ τινῶν γίνεται . Καὶ τὸ δεινότερον , ὅτι μὴ μέγισ ἡμῶν ἴσταται μόνον , ἀλλ’ ἐπὶ τὸ μέγα καὶ σεμνόν ( 23 ) ἡμῶν διαβαίνει μυστήριον . Τῶν γὰρ τὰ ἡμέτερα κρινόντων , ὁ πᾶσι μικροῦ συμβαλεῖ , τοῖς τῶν ἀλλοτρίων κριταῖς , ὁ μὲν ἐπιεικεὺς εἰσὶν ἡμεροὶ καὶ φιλάνθρωποι , οἱ δὲ καὶ λλὰν πικροὶ καὶ ἀγνώμονες . Οἱ μὲν
Lemmas: Ι . καί ὁ μέν οὖον δοκέω μέλας διά τις τοιοῦτος · οὐδέ δυσγενής , ἢ δυσειδής , ἢ ἄνανδρος , ἢ ἀκόλαστος , πλείων οὕτως ἔχω · ἀλλά κατά ἑαυτοῦ ἕκαστος κρίνω , καί οὖον κοινόω , οὔτε ὁ ψέγω οὐδείς , οὔτε ὁ ἐπαινέω . ὁ δέ ὁ κακία εἰς πᾶς ( 22 ) χέω ῥᾳδίως , καί κοινός κατηγορία ὁ πᾶς , μή διά ὁ ὁ πολύς , ἀλλά καί ὁ τις γίγνομαι . καί ὁ δεινός , ὅτι μή Μέγις ἐγώ ἴστημι μόνος , ἀλλά ἐπί ὁ μέγας καί σεμνός ( 23 ) ἐγώ διαβαίνω μυστήριον . ὁ γάρ ὁ ἡμέτερος κρίνω , ὁ πᾶς μικρός συμβάλλω , ὁ ὁ ἀλλότριος κριτής , ὁ μέν ἐπιεικής εἰμί ἡμερόω καί φιλάνθρωπος , ὁ δέ καί λάω πικρός καί ἀγνώμων . ὁ μέν
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0584.4
ἀληθές .
Lemmas: ἀληθής .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0584.5
( 20 ) Τοιούτῳ . Coisl . 1 , τοιούτῳ .
Lemmas: ( 20 ) τοιοῦτος . Coisl . 1 , τοιοῦτος .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0584.6
( 21 ) Ἀτεχνος . Reg . bm , ἐντεχνος . Ad marg . : γρ . εὐτεχνος καὶ μηδὲ σκηνής .
Lemmas: ( 21 ) ἄτεχνος . Reg . bm , έντεχνος . Ad marg . : γρ . εὐτεχνής καί μηδέ σκηνή .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0584.7
( 22 ) Εἰς πάντας . Reg . hu , et Or . 1 , εἰς πάντα .
Lemmas: ( 22 ) εἰς πᾶς . Reg . hu , et Or . 1 , εἰς πᾶς .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0584.8
( 23 ) Σεμνόν . Reg . hu , et Or . 1 σεβάσμιον .
Lemmas: ( 23 ) Σεμνόν . Reg . hu , et Or . 1 σεβάσμιος .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0585.1
Ἀ γὰρ ἡμᾶς αὐτοὺς κακίζουσι τῆς μοχθηρίας , ἀφέντες τὸ δόγμα τῆς μέμψεως · οἱ δὲ κατατινῶσι τὸν νόμον αὐτόν , ὡς κακίας διδάσκαλον , καὶ μάλιστα ὅταν ( 24 ) πολλοῖς ἐντύχῃ πονηροῖς τῶν προστασίας ἡμῶν ἔχουσιν .
Lemmas: ὅς γάρ ἐγώ αὐτός κακίζω ὁ μοχθηρία , ἀφίημι ὁ δόγμα ὁ μέμψις · ὁ δέ κατατείνω ὁ νόμος αὐτός , ὡς κακία διδάσκαλος , καί μάλιστα ὅταν ( 24 ) πολύς ἐντυγχάνω πονηρός ὁ προστασία ἐγώ ἔχω .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0585.2
IA Τί ταῦτα , ὦ ἄνδρες , καὶ μέχρι τίνος ; Οὐ σωφρονήσωμεν ( 25 ) ὅψὲ γοῦν ; Οὐκ ἐκνηφίσωμεν ; Οὐχ αἰσχυνώμεθα ; Οὐχ , εἰ μὴ τι ἄλλο , τὰς τῶν ἐχθρῶν φυλαξώμεθα γλώσσας , αἳ καὶ τὰ ψευδῆ ῥαδίως ἐπηρεάζουσιν ; Οὐ πανσώμεθα τῆς ἄγαν φιλονεικίας ; Οὐ γνωσώμεθα , τίνα μὲν ἡμῖν ἐφικτὰ τῶν ζητουμένων , καὶ μέχρι τίνος · τίνα δὲ ὑπὲρ τὴν ἡμετέραν δύναμιν ; Καὶ τίνα μὲν τοῦ παρόντος καιροῦ , καὶ τῆς κάτω συγχύσεως ἐπισκοποῦσης ( 26 ) τῇ διανοίᾳ · τίνα δὲ τοῦ μέλλοντος αἰῶνος , καὶ τῆς ἐκεῖθεν ἐλευθερίας · ἵνα τὰ μὲν στέργωμεν τῶς , τοῖς δὲ καθαρώμεθα ὡς ὑστερον τελεσθησόμενοι ( 27 ) καὶ σπιγόμενοι τῆς ἐξελείας ; Οὐ διαιρήσωμεν ἐν ἡμῖν αὐτοῖς , τίνα μὲν οὐδὲ ζητητέον παντάπασιν , τίνα δ' ὑπὲρ ὧν μετριῶς , τίνα δὲ συγχωρητέον καὶ παρετὸν τοῖς φιλερίσοις ( 28 ) , ὅπως ἂν ἔχῃ , ὡς οὐδὲν τὸν λόγον ἡμῶν παραβλάπτοντα ; Καὶ τίνα μὲν τῇ πίστει δοτέον μόνην , τίνα δὲ καὶ τοῖς λογισμοῖς ; Ὑπὲρ δὲ τίνων καὶ πολεμητέον ἐνθουμως , λογικῶς , ἀλλ' οὐχ ὁπλιτικῶς ; Τὸ γὰρ καὶ χεῖρας ἀνταῖρειν , παντελῶς ἔξω τῆς ἡμετέρας αὐλῆς , καὶ τοῖς μισοῦσιν ἡμᾶς ἀπορρήττεον .
Lemmas: IA τις οὗτος , εἰμί ἀνήρ , καί μέχρι τίς ; οὖον σωφρονέω ( 25 ) ὀψέ γοῦν ; οὐ εκνηφισαω ; οὐχ αἰσχύνω ; οὐχ , εἰμί μή τίς ἄλλος , ὁ ὁ ἐχθρός φυλάσσω γλῶσσα , ὅς καί ὁ ψευδής ῥᾳδίως ἐπηρεάζω ; οὖον πανθάνω ὁ ἄγαν φιλονεικία ; οὖον γιγνώσκω , τίς μέν ἐγώ ἐφικτός ὁ ζητέω , καί μέχρι τίς · τίς δέ ὑπέρ ὁ ἡμέτερος δύναμις ; καί τίς μέν ὁ πάρειμι καιρός , καί ὁ κάτω σύγχυσις ἐπισκοπέω ( 26 ) ὁ διάνοια · τίς δέ ὁ μέλλω αἰών , καί ὁ ἐκεῖθεν ἐλευθερία · ἵνα ὁ μέν στέργω Τῶς , ὁ δέ καθαίρω ὡς ὕστερος τελέω ( 27 ) καί σπίζω ὁ ἐξελείας ; οὖον διαιρέω ἐν ἐγώ αὐτός , τίς μέν οὐδέ ζητητέος παντάπασι , τίς δέ ὑπέρ ὅς μέτριος , τίς δέ συγχωρητέον καί παρετός ὁ φιλερισος ( 28 ) , ὅπως εἄν ἔχω , ὡς οὐδείς ὁ λόγος ἐγώ παραβλάπτω ; καί τίς μέν ὁ πίστις δοτέος μόνος , τίς δέ καί ὁ λογισμός ; ὑπέρ δέ τίνω καί πολεμητέος ενθουμαω , λογικός , ἀλλά οὐ ὁπλιτικῶς ; ὁ γάρ καί χείρ ἀνταίρω , παντελῶς ἔξω ὁ ἡμέτερος αὐλή , καί ὁ μισέω ἐγώ ἀπορρέω .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0585.3
IB Οὐχ ἕνα μὲν ὅρον εὐσεβείας ἠγησόμεθα , προκυνεῖν Πατέρα , καὶ Υἱόν , καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον ( 29 ) , τὴν μίαν ἐν τοῖς τρισὶ θεότητά τε καὶ δύναμιν , μηδὲν ὑπερεσόντες , μηδὲ ὑποσέδοντες ( 30 ) ( ἵνα μικρὸν τι καὶ αὐτὸς μιμηθῶμαι τοὺς περὶ ταῦτα σοφοὺς · τὸ μὲν γὰρ ἀδύνατον , τὸ δὲ ἀσεβές ) , μηδὲ μέγεθος ἐν ὀνομάτων καινότητι διακόπτοντες ; Οὐδὲν γὰρ ἑαυτοῦ μεῖζον , ἢ ἑλαττον . Τούτου γοῦν ὡρισμένου , καὶ τὰλλα ὁμονοήσωμεν , οἷ γοῦν τῆς αὐτῆς Τριάδος , καὶ τοῦ αὐτοῦ σχεδὸν δόγματος τε καὶ σώματος · τὰς τε περιττὰς καὶ ἀχρήστους παραφυάδας καὶ παρεξόδους τῶν νῦν ζητημάτων , ὡσπερ τὸ νόσῳ κοινόν ( 31 ) , ἐκκόψωμεν τε καὶ ἀναῖρήσωμεν . Ἡ οὐχ ἱκεῖ μοι ( τὰ γὰρ ἐτι ( 32 ) πόρρωθεν ἐγὼ λέγειν ) τὸ Μοντανῶ πονηρὸν πνεῦμα κατὰ τοῦ ἁγίου Πνεύματος , καὶ ἡ Νοβάτου ( 33 ) θρασύτης , εἰτ'
Lemmas: IB οὐχ εἷς μέν ὅρος εὐσέβεια ἡγέομαι , προκυνέω πατήρ , καί υἱός , καί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος ( 29 ) , ὁ εἷς ἐν ὁ τρεῖς θεότης τε καί δύναμις , μηδείς ὑπερείδω , μηδέ ὑποσέδοντες ( 30 ) ( ἵνα μικρός τίς καί αὐτός μιμέομαι ὁ περί οὗτος σοφός · ὁ μέν γάρ ἀδύνατος , ὁ δέ ἀσεβής ) , μηδέ μέγεθος ἐν ὄνομα καινότης διακόπτω ; οὐδείς γάρ ἑαυτοῦ μείζων , ἢ μικρός . οὗτος γοῦν ὁρίζω , καί ὅς ὁμονοέω , οἷ γοῦν ὁ αὐτός Τριάς , καί ὁ αὐτός σχεδόν δόγμα τε καί σῶμα · ὁ τε περισσός καί ἄχρηστος παραφυάς καί παρέξοδος ὁ νῦν ζήτημα , ὡς ὁ νόσος κοινός ( 31 ) , ἐκκόπτω τε καί ἀναιρέω . ὁ οὐ ἵκω ἐγώ ( ὁ γάρ ἔτι ( 32 ) πόρρωθεν ἐγώ λέγω ) ὁ Μοντανός πονηρός πνεῦμα κατά ὁ ἅγιος πνεῦμα , καί ὁ νοβατος ( 33 ) θρασύτης , εἶτα
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.1
εἰσέτι καὶ νῦν μανία , τελούντων τε καὶ τελουμένων tani spiritus , et Novati audacia , sive impura 422
Lemmas: εἰσέτι καί νῦν μανία , τελέω τε καί τελέω tani spiritus , et Novati audacia , sive impura 422
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.2
μικροῦ τοὺς παλαίους παραπλήσια · καὶ ἡ Γαλατῶν puritas , quæ nominis honestate multitudinem in -
Lemmas: μικρός ὁ παλαιός παραπλήσιος · καί ὁ Γαλάτης puritas , quæ nominis honestate multitudinem in -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.3
ὑποδιαίρεσις , τοσοῦτον διαφερόντων , ὅσον γλῶσσα tia , et Sabellii contractio , et Arii divisio , atque
Lemmas: ὑποδιαίρεσις , τοσοῦτος διαφέρω , ὅσος γλῶσσα tia , et Sabellii contractio , et Arii divisio , atque
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.4
φάλαιον ὑγιαίνοντες , καὶ ὑπὲρ τῶν αὐτῶν καὶ πρὸς et inertī , discrepant ? At nos etiam adversus nos
Lemmas: φάλος ὑγιαίνω , καί ὑπέρ ὁ αὐτός καί πρός et inertī , discrepant ? At nos etiam adversus nos
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.5
γομαχίαν ἀδελφικήν ( 38 ) , ἐξ ἧς καὶ Θεὸς ἀτιμάζε - B nos exstitit , loquor , ex quo et Deus et homo
Lemmas: γομαχίαν ἀδελφικός ( 38 ) , ἐκ ὅς καί θεός ἀτιμάζω - B nos exstitit , loquor , ex quo et Deus et homo
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.6
δὲ , ὅτι οὔτε ταφείς , οὔτε ἀναστὰς , ὅ τισιν ἔδοξε τῶν nec sepultus , nec a morte revocatus , quemadmo -
Lemmas: δέ , ὅτι οὔτε θάπτω , οὔτε ἀνίστημι , ὅς τις δοκέω ὁ nec sepultus , nec a morte revocatus , quemadmo -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.7
καὶ διὰ τοῦτο εἰς δύο υἱοὺς τεμνόμενος , ἢ συντιθέ - dedecus et contemptum recidit , atque ob eam cau -
Lemmas: καί διά οὗτος εἰς δύο υἱός τέμνω , ἢ συντιθέω - dedecus et contemptum recidit , atque ob eam cau -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.8
ἀποφευγόμενος , εἴπερ μέγιστον ἐν ἀνθρώπῳ φύσει set maxima ex parte abjectus et abalienatus , si -
Lemmas: ἀποφεύγω , εἴπερ μέγας ἐν ἄνθρωπος φύσις set maxima ex parte abjectus et abalienatus , si -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.9
τὸ κατ᾽ εἰκόνα , καὶ ἡ τοῦ νοῦ δύναμις . Ἐγρήγην γάρ , quidem maximum quid in hominis natura est di -
Lemmas: ὁ κατά εἰκών , καί ὁ ὁ νόος δύναμις . Ἐγρήγην γάρ , quidem maximum quid in hominis natura est di -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.10
ἐπειδὴ θνητὸς ἡμῶνται ( 42 ) , διακρεῖσθαι τὴν ἀνθρω - vina imago et mentis facultas . Oportebat enim
Lemmas: ἐπεί θνητός ἧμμαι ( 42 ) , διακρειεπομαι ὁ ἀνθρω - vina imago et mentis facultas . Oportebat enim
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.11
σοφοὺς · οὐ μὴ δλον με σώζεσθαι , δλον πταίσαντα tem dividi , ac circa mentem homines , aliqui sa -
Lemmas: σοφός · οὖον μή δλον ἐγώ σῴζω , δλον πταίω tem dividi , ac circa mentem homines , aliqui sa -
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.12
παρακοῆς , καὶ κλοπῆς τοῦ ἀντικειμένου · ὡς ἐλατ - cidi , atque ob primi hominis inobedientiam et
Lemmas: παρακοή , καί κλοπή ὁ ἀντίκειμαι · ὡς ἐυτς - cidi , atque ob primi hominis inobedientiam et
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.13
ὁ πόλεμος τοὺς παρὰ Θεοῦ σεσωσμένους , καὶ τοσοῦτον et nostra salus imminuatur . Ad quam indignitatem
Lemmas: ὁ πόλεμος ὁ παρά Θεός σώζω , καί τοσοῦτος et nostra salus imminuatur . Ad quam indignitatem
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.14
ἀλλοτρίων θρόνων ἰδίᾳ ἔχθρας ἀναιρούμεθα · δύο τὰ in nobis contendendi studium exuberat , ut ipsum
Lemmas: ἀλλότριος θρόνος ἴδιος ἔχθρα ἀναιρέω · δύο ὁ in nobis contendendi studium exuberat , ut ipsum
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.15
μέγιστα περὶ ἐν ἐξαμαρτάνοντες , ἐκεῖνον τε τὸ φι - quoque aliorum ambitionibus commodemus , ac pro
Lemmas: μέγας περί ἐν ἐξαμαρτάνω , ἐκεῖνος τε ὁ φεῖ - quoque aliorum ambitionibus commodemus , ac pro
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.16
ἔρεισμα τοῦτο λαμβάνοντες , καθάπερ οἱ χρηματιζό - una re duo gravissima peccata committentes , curi
Lemmas: ἔρεισμα οὗτος λαμβάνω , καθάπερ ὁ χρηματίζω - una re duo gravissima peccata committentes , curi
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0586.17
μενοι τὰς πλοσίον πέτρας , ἢ τῶν θάμνων τὰς στεφ - nimirum et eorum ambitionem inflammemus , et
Lemmas: μένω ὁ πλοσίον πέτρα , ἢ ὁ θάμνος ὁ Στεφ - nimirum et eorum ambitionem inflammemus , et
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0587.1
IΔ . Δέον κάχεινους ποιεῖν διὰ τῆς ἑαυτῶν ἀπραγμοσύνης ἀσθενεστέρους . Οὕτω γὰρ ἐν μάλλον αὐτοῖς , ἢ πολεμοῦντες ὑπὲρ αὐτῶν ἐχαιρόμεθα . Νῦν δὲ οἱ μὲν συμμάχουσι καὶ συμμάχονται ( 45 ) λιαν · ἐλεεινῶς , ὡς γοῦν ἐμοὶ δοκεῖ · ὥστε καὶ εἰς δύο μοίρας ἀντιπάλους ἤδη τὸν κόσμον ἀπικριθῆναι , καὶ τοῦτο σὺν πόνῳ μόγις , καὶ κατὰ μικρὸν συναχθέντα , καὶ πολλῶν ἀίμασιν . Ὅσον δὲ εἰρηνηχὸν τε καὶ μέσον , ὅπ᾽ ἀμφοτέρων πάσχει κακῶς , ἢ καταφρονούμενον , ἢ καὶ πολεμουμένον . Ἄν καὶ ἡμεῖς ὄντες σήμερον σὲ ταῦτα κατηγοροῦντες , καὶ διὰ τοῦτο τὴν καθέδραν ταύτην δεξάμενοι , τὴν ἐπίμαχον καὶ ἐπίφθονον · θαυμάσιον οὐδέν , εἰ ὑπ᾽ ἀμφοτέρων ἐκτρυβηθῶμεν , καὶ σταλῶμεν ἐκ τοῦ μέσου μετὰ τοὺς πολλούς ἰδρώτας καὶ πόνους , ἐν᾽ ἐγγύθεν ἀλλήλους βάλλωσι , καὶ παντὶ τῷ θυμῷ , μηδενὸς ὄντος ἐν μέσῳ διατειχίσματος καὶ κωλύματος . Ταῦτα οὖν ὁρῖσαι καὶ στίσαι μάλιστα μὲν Θεοῦ , τοῦ πάντα συνδεόντος · ἔπειτα δὲ καὶ ἀνθρώπων , ὅσους ( 46 ) τὸ καλὸν διεσπουδάσται , καὶ τὸ τῆς ὁμονίας ἀγαθὸν γνωρίζεται · ἀπὸ μὲν τῆς Τριάδος ἀρξάμενον ( 47 ) , ἥς οὐδὲν οὕτως ἴδιον ὡς τὸ ἐν τῇ φύσει , καὶ πρὸς ἑαυτὴν εἰρηναῖον · μεταληφθὲν δὲ ὑπὸ τῶν ἀγγείλων καὶ θείων δυνάμεων , αἳ καὶ πρὸς Θεὸν καὶ πρὸς ἀλλήλας εἰρηνικῶς ἔχουσι · προελθὸν δὲ ( 48 ) μέχρι πάσης τῆς κτίσεως , ἥς κόσμος τὸ ἀστασίατον · ἐν ἡμῖν δὲ πολιτευσάμενον ( 49 ) , κατὰ μὲν ψυχὴν τῇ τῶν ἀρετῶν ἀντακολουθήσει καὶ κοινωνίᾳ , κατὰ δὲ σῶμα τῇ τῶν μελῶν τῶν στοιχείων πρὸς ἀλλήλα εὐαρμονίᾳ καὶ συμμετρίᾳ · ὧν τὸ μὲν κάλλος , τὸ δὲ ὑγίεια ἐστι τε καὶ ὀνομάζεται .
Lemmas: IΔ . Δέος καχεινοος ποιέω διά ὁ ἑαυτοῦ ἀπραγμοσύνη ἀσθενής . οὕτως γάρ ἐν μάλλον αὐτός , ἢ πολεμέω ὑπέρ αὐτός χαίρω . νῦν δέ ὁ μέν συμμαχέω καί συμμάχομαι ( 45 ) λίαν · ἐλεεινός , ὡς γοῦν ἐγώ δοκέω · ὥστε καί εἰς δύο μοῖρα ἀντίπαλος ἤδη ὁ κόσμος ἀποκρίνω , καί οὗτος σύν πόνος μόγις , καί κατά μικρός συνάγω , καί πολύς αἷμα . ὅσος δέ λέγω τε καί μέσος , ὑπό ἀμφότερος πάσχω κακῶς , ἢ καταφρονέω , ἢ καί πολεμόω . ἄν καί ἐγώ εἰμί σήμερον σύ οὗτος κατηγορέω , καί διά οὗτος ὁ καθέδρα οὗτος δέχομαι , ὁ ἐπίμαχος καί ἐπίφθονος · θαυμάσιος οὐδείς , εἰμί ὑπό ἀμφότερος ἐκτρυβηθῶμεν , καί στέλλω ἐκ ὁ μέσος μετά ὁ πολύς ἱδρώς καί πόνος , ἐν ἐγγύθεν ἀλλήλων βάλλω , καί πᾶς ὁ θυμός , μηδείς εἰμί ἐν μέσος διατείχισμα καί κώλυμα . οὗτος οὖν ὁρίζω καί στίζω μάλιστα μέν Θεός , ὁ πᾶς συνδέω · ἔπειτα δέ καί ἄνθρωπος , ὅσος ( 46 ) ὁ καλός διασπουδάζω , καί ὁ ὁ ὁμονίας ἀγαθός γνωρίζω · ἀπό μέν ὁ Τριάς ἄρχω ( 47 ) , ἥς οὐδείς οὕτως ἴδιος ὡς ὁ ἐν ὁ φύσις , καί πρός ἑαυτοῦ εἰρηναῖος · μεταλαμβάνω δέ ὑπό ὁ ἀγγέλλω καί θεῖον δύναμις , ὅς καί πρός θεός καί πρός ἀλλήλων εἰρηνικός ἔχω · προέρχομαι δέ ( 48 ) μέχρι πᾶς ὁ κτίσις , ἥς κόσμος ὁ αστασιοιδανω · ἐν ἐγώ δέ πολιτεύω ( 49 ) , κατά μέν ψυχή ὁ ὁ ἀρετή ἀντακολούθησις καί κοινωνία , κατά δέ σῶμα ὁ ὁ μέλος ὁ στοιχεῖον πρός ἀλλήλων εὐαρμονία καί συμμετρία · ὅς ὁ μέν κάλλος , ὁ δέ ὑγίεια εἰμί τε καί ὀνομάζω .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0587.2
IE . Ἐπαινῶ ( 50 ) δὲ ἐγὼγε καὶ τὸ τοῦ Σολομῶντος , ὥσπερ παντὶ πράγματι , οὕτω δὲ καὶ πολέμῳ καὶ εἰρήνῃ νομοθετοῦντος καιρόν . Ἐκεῖνο προσθήσω μόνον , ἀμφοτέρων μὲν τὸν καιρὸν τηρητέον , ἐπεὶδὴ καὶ πολεμεῖν ἐστι ποτὲ καλῶς ( 51 ) , κατὰ τὸν ἐκεῖνου νόμον καὶ λόγον · ἕως δ᾽ ἂν ἐξῆ , πρὸς τὴν εἰρήνην μᾶλλον ἀποκλινεῖν · τοῦτο γὰρ ὑψηλότερον τε καὶ θεοειδέστερον . Ὡς ἐστὶν ἀτοπον , ἰδίᾳ μὲν ἀριστον ὑπολαμβάνειν τὸ τῆς ὁμονίας , δημοσίᾳ δὲ μὴ λυσιτελέστατον . Καὶ οἰκίαν μὲν καὶ πόλιν ταύτην ἀριστα διοικεῖσθαι , ἥτις ἂν μηδὲν ἢ ὡς ἐλάχιστα στασιάζῃ ( 52 ) πρὸς ἑαυτήν , ἢ τοῦτο πάσχουσα , τάχιστα ἐπανή ( 53 ) καὶ ἰσραπεύται · τὸ δὲ κοινὸν τῆς Ἐκκλησίας ἄλλο τι βέλτιον εἶναι καὶ πρεπωδέστερον .
Lemmas: IE . ἐπαινέω ( 50 ) δέ ἐγώ καί ὁ ὁ Σολομών , ὥσπερ πᾶς πρᾶγμα , οὗτος δέ καί πόλεμος καί εἰρήνη νομοθετέω καιρός . ἐκεῖνος προστίθημι μόνος , ἀμφότερος μέν ὁ καιρός τηρητέον , ἐπειδή καί πολεμέω εἰμί ποτέ καλῶς ( 51 ) , κατά ὁ ἐκεῖνος νόμος καί λόγος · ἠώς δέ εἄν ἔξεστι , πρός ὁ εἰρήνη μᾶλλον ἀποκλίνω · οὗτος γάρ ὑψηλός τε καί θεοειδής . ὡς εἰμί ἄτοπος , ἴδιος μέν ἀγαθός ὑπολαμβάνω ὁ ὁ ὁμονίας , δημόσιος δέ μή λυσιτελής . καί οἰκίον μέν καί πόλις οὗτος ἀγαθός διοικέω , ὅστις εἄν μηδείς ἢ ὡς μικρός στασιάζω ( 52 ) πρός ἑαυτοῦ , ἢ οὗτος πάσχω , ταχύς ἐπανίημι ( 53 ) καί ισραπευος · ὁ δέ κοινός ὁ ἐκκλησία ἄλλος τίς ἀγαθός εἰμί καί πρεπώδης .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0588.1
Καὶ αὐτὸν μὲν ἑκάστον , ὅπως ἂν πρὸς ἑαυτὸν εἰρη-νεύῃ , σπουδάσειν ( εἰρήνη δὲ τὸ ( 54 ) καθ’ ἕκαστον αἱρετόν , καὶ ἡ κατὰ τῶν παίδων δεσποτεία ) · πρὸς δὲ τοὺς ἄλλους μὴ τὸν αὐτὸν φαίνεσθαι , ἀλλ’ ἡγεῖσθαι δόξαν ἑαυτοῦ , τὴν τοῦ πλησίον καταλῦσαι . Καὶ τὸν μὲν Θεὸν ἀφίειν ( 55 ) καλεῖσθαι καὶ τοὺς ἀμαρτάν-οντας εἰς ἡμᾶς , μὴ ὅτι ἐπτάκις , ἀλλὰ καὶ πολλάκις · τοσοῦτον , ὡς τοῦ ἀφίειν τὸ ἀφιέσθαι προφενοῦντος · ἡμᾶς δὲ καὶ τοὺς οὕτως ἀτίκους προθυμωτέρον ἐπι-τρεᾶζειν , ἢ παρ’ ἄλλων εὐεργετεῖσθαι . Καὶ τοσαύτην μὲν ( 56 ) εἰδέναι τοὺς εἰρηνοποιούς ἀποκειμένην μα-καριότητα , ὥστε καὶ υἱοὺς Θεοῦ προσαγορευέσθαι μόνους ἐν τῇ τάξει τῶν σωζομένων ( 57 ) · αὐτοὺς δὲ καὶ φιλέχθρους ἔχοντας , ἕπειτα οἰεῖσθαι καὶ ( 58 ) φίλα πράττειν Θεῷ , τῷ παθόντι ( 59 ) δι’ ἡμᾶς , ἵνα πρὸς ἑαυτὸν εἰρηνεύσῃ , καὶ καταλύσῃ τὸν ἐν ἡμῖν πόλε-μον .
Lemmas: καί αὐτός μέν ἕκαστος , ὅπως εἄν πρός ἑαυτοῦ εἰρηνεύω , σπουδάζω ( εἰρήνη δέ ὁ ( 54 ) κατά ἕκαστος αἱρετός , καί ὁ κατά ὁ παῖς δεσποτεία ) · πρός δέ ὁ ἄλλος μή ὁ αὐτός φαίνω , ἀλλά ἡγέομαι δόξα ἑαυτοῦ , ὁ ὁ πλησίος καταλύω . καί ὁ μέν θεός ἀφίημι ( 55 ) καλέω καί ὁ ἁμαρτάνω εἰς ἐγώ , μή ὅτι ἑπτάκις , ἀλλά καί πολλάκις · τοσοῦτος , ὡς ὁ ἀφίημι ὁ ἀφιΐημι προφέρω · ἐγώ δέ καί ὁ οὕτως ἄτικος πρόθυμος ἐπι-τρεᾶζειν , ἢ παρά ἄλλος εὐεργετέω . καί τοσοῦτος μέν ( 56 ) οἶδα ὁ ειρηνοποιός ἀπόκειμαι μακαριότης , ὥστε καί υἱός Θεός προσαγορεύω μόνος ἐν ὁ τάξις ὁ σώζω ( 57 ) · αὐτός δέ καί φίλεχθρος ἔχω , ἔπειτα οἴομαι καί ( 58 ) φίλος πράσσω Θεός , ὁ πάθος ( 59 ) διά ἐγώ , ἵνα πρός ἑαυτοῦ ειρήνευση , καί καταλύω ὁ ἐν ἐγώ πόλεμος .
gregorius-nazianzenus.in-laudem-athanasii-orat-21 pg035_0588.2
IC . Μηδαμῶς , ὦ φίλοι καὶ ἀδελφοί , οὕτω δια-νοώμεθα . Αἰδεσθῶμεν τὸ δῶρον τοῦ εἰρηνικοῦ , τὴν εἰρήνην , ἣν ἐνέδωκε ἀπιὼν ἀφήκην ἡμῖν , ὥσπερ ἄλλο τι ἐξίτριον ( 60 ) . Ἐντα πλέμον εἰδόμεν , τὸν κατὰ τῆς ἀντικειμένης δυνάμεως . Εἴπωμεν ἀδελφοὶ καὶ τοὺς μισοῦνς ἡμᾶς , ἂν ἂρα δέχωνται . Συγχωρησώμεν τι μικρόν , ἵνα τὸ ( 61 ) μειζόν ἀντιλάβωμεν , τὴν ἡμό-νοιαν . Ἱστηθώμεν , ἵνα νικήσωμεν . Ὁρᾶτε πόσας ἀθλήσεως , καὶ παλαιστῶν ἀγωνισματα , οἱ τῷ κάτω κεῖσθαι πολλάκις νικῶσι τοὺς ὑπερκειμένους . Τού-τους ζηλώσωμεν , μὴ τῶν δαιτυμόνων τοὺς ἀπληστο-τέρους , ἢ τῶν ἐμπόρων · ὧν οἱ μὲν ἀμέτρως ἐμπο-ρηθέντες τῶν προκειμένων , οἱ δὲ τὴν ναῦν φορτί-σαντες , θάττον ἐρράγησαν καὶ συγκατέδυσαν , ἢ τι τῆς ἀπληστίας ἀπέλαυσαν , ἵνα μικρὰ κερδάνωσι , τὰ μεγάλα ζημιωθέντες . Ἐγὼ μὲν οὖν ταῦτα καὶ βωὼ καὶ διαμαρτύρομαι , καὶ τῆς Γραφῆς ποιῶν οὐ παύσω-μαι · Διὰ Σιὼν οὐ σωσιήσομαι , καὶ διὰ Ἱερουσα-λὴμ οὐκ ἀνήσῃ · καὶ γὰρ ἐκλείπει ἡ ψυχή μου ἐπὶ τοῖς ἀναιρουμένοις , οἵτινες οὐ τραυματίαι μαχαί-ρας , οὐδὲ τραυματίαι λιμοῦ γινόμεθα ( 62 ) , τραυμα-τίαι δὲ φιλοδοξίας ἢ φιλαρχίας · ὡς μηδὲ τὸ ἐλεεῖσθαι μᾶλλον ἢ τὸ μισεῖσθαι ( 63 ) συμβαίνειν τοῖς πίπτουσιν . Ὑμεῖς δὲ , εἰ μὲν δέξοισθε τοὺς ἐμοὺς λόγους , τοῦτο ἀμείνον ἀμφοτέροις · εἰ δὲ διαπτύοιτε καὶ ἀποπέρ-ποισθε , νικῶντος τοῦ πάθους τὸν λογισμόν , ἐμοὶ μὲν ἰκανῶς ἀφωσιώται καὶ τὰ πρὸς Θεόν , καὶ τὰ πρὸς ἀν-θρώπους · οὐδὲν γὰρ , οἶμαι , πλὴν ζητήσει τις , οὐδὲ τῶν σφόδρα ἐτρηγικῶν τε καὶ φιλοθάνων · ὑμεῖς δ’ ἂν εἰδείητε τὰ ἐξῆς ( 64 ) . Οὐ γὰρ ἐγὼ τι προσθήσω τῶν
Lemmas: IC . μηδαμῶς , εἰμί φίλος καί ἀδελφός , οὗτος διανοέομαι . αἰδέομαι ὁ δῶρον ὁ εἰρηνικός , ὁ εἰρήνη , ὅς ἐνδίδωμι ἀπέρχομαι ἀφίημι ἐγώ , ὥσπερ ἄλλος τίς ἐξίτριον ( 60 ) . Έντα πλέμον ὁράω , ὁ κατά ὁ ἀντίκειμαι δύναμις . εἶπον ἀδελφός καί ὁ μισέω ἐγώ , εἄν ἄρα δέχομαι . συγχωρέω τίς μικρός , ἵνα ὁ ( 61 ) μείζων ἀντιλαμβάνω , ὁ ἥμων . Ἱστηθώμεν , ἵνα νικάω . ὁράω πόσος ἄθλησις , καί παλαιστής ἀγώνισμα , ὁ ὁ κάτω κεῖμαι πολλάκις νικάω ὁ ὑπέρκειμαι . τό-τος ζηλόω , μή ὁ δαιτυμών ὁ ἄπληστος , ἢ ὁ ἔμπορος · ὅς ὁ μέν ἄμετρος ἐμπορέω ὁ πρόκειμαι , ὁ δέ ὁ ναῦς φορτίζω , ταχύς ῥήγνυμι καί συγκαταδύνω , ἢ τίς ὁ ἀπληστία ἀπολαύω , ἵνα μικρός κερδαίνω , ὁ μέγας ζημιόω . ἐγώ μέν οὖν οὗτος καί βωὼ καί διαμαρτύρομαι , καί ὁ γραφή ποιέω οὖον παύω · Ζεύς Σιών οὖον σῴζω , καί διά Ἱερουσαλήμ οὐ ἀνίημι · καί γάρ ἐκλείπω ὁ ψυχή ἐγώ ἐπί ὁ ἀναιρέω , ὅστις οὖον τραυματίας μαχαίρα , οὐδέ τραυματίας λιμός γίγνομαι ( 62 ) , τραυματίας δέ φιλοδοξία ἢ φιλαρχία · ὡς μηδέ ὁ ἐλεέω μᾶλλον ἢ ὁ μισέω ( 63 ) συμβαίνω ὁ πίπτω . σύ δέ , εἰμί μέν δέχομαι ὁ ἐμός λόγος , οὗτος ἀμείνων ἀμφότερος · εἰμί δέ διαπτύω καί ἀποπεράω , Νίκη ὁ πάθος ὁ λογισμός , ἐγώ μέν ἱκανῶς ἀφοσιόω καί ὁ πρός Θεός , καί ὁ πρός ἄνθρωπος · οὐδείς γάρ , οἴομαι , πλήν ζητέω τις , οὐδέ ὁ σφόδρα ετρηγικως τε καί φιλοθνησκω · σύ δέ εἄν οἶδα ὁ ἑξῆς ( 64 ) . οὖον γάρ ἐγώ τίς προστίθημι ὁ