gregorius-nazianzenus.de-theologia-orat-28 31
Τί λέγεις ; ἐνταῦθα στησόμεθα τοῦ λόγου μέχρι τῆς ὕλης καὶ τῶν ὁρωμένων ; ἢ ἐπειδὴ τοῦ κόσμου παντὸς ἀντίτυπον τὴν Μωυσέως σκηνὴν οἶδεν ὁ λόγος , τοῦ ἐξ ὁρατῶν τε καὶ ἀοράτων λέγω συστήματος , τὸ πρῶτον καταπέτασμα διασχόντες , καὶ ὑπερβάντες τὴν αἴσθησιν , εἰς τὰ ἅγια παρακύψωμεν , τὴν νοητὴν φύσιν καὶ ἐπουράνιον ; οὐκ ἔχομεν οὐδὲ ταύτην ἀσωμάτως ἰδεῖν , εἰ καὶ ἀσώματος , πῦρ καὶ πνεῦμα προσαγορευομένην ἢ γινομένην . ποιεῖν γὰρ λέγεται τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ πνεύματα , καὶ τοὺς λειτουργοὺς αὐτοῦ πυρὸς φλόγα · εἰ μὴ ποιεῖν μέν ἐστι τὸ συντηρεῖν τῷ λόγῳ , καθ’ ὃν ἐγένοντο . πνεῦμα δὲ ἀκούει καὶ πῦρ · τὸ μὲν ὡς νοητὴ φύσις , τὸ δὲ ὡς καθάρσιος · ἐπεὶ καὶ τῆς πρώτης οὐσίας τὰς αὐτὰς οἶδα κλήσεις . πλὴν ἡμῖν γε ἀσώματος ἔστω , ἢ ὅτι ἐγγύτατα . ὁρᾷς ὅπως ἰλιγγιῶμεν περὶ τὸν λόγον , καὶ οὐκ ἔχομεν οἷ προέλθωμεν , ἢ τοσοῦτον ὅσον εἰδέναι ἀγγέλους τινὰς καὶ ἀρχαγγέλους , θρόνους , κυριότητας , ἀρχάς , ἐξουσίας , λαμπρότητας , ἀναβάσεις , νοερὰς δυνάμεις , ἢ νόας , καθαρὰς φύσεις καὶ ἀκιβδήλους , ἀκινήτους πρὸς τὸ χεῖρον ἢ δυσκινήτους , περὶ τὸ πρῶτον αἴτιον ἀεὶ χορευούσας · ἢ πῶς ἄν τις αὐτὰς ἀνυμνήσειεν , ἐκεῖθεν ἐλλαμπομένας τὴν καθαρωτάτην ἔλλαμψιν , ἢ ἄλλως ἄλλην κατὰ τὴν ἀναλογίαν τῆς φύσεως καἰ τῆς τάξεως · τοσοῦτον τῷ καλῷ μορφουμένας καὶ τυπουμένας , ὥστε ἄλλα γίνεσθαι φῶτα καὶ ἄλλους Φψτίζειν δύνασθαι ταῖς τοῦ πρώτου φωτὸς ἐπιρροαῖς τε καὶ διαδόσεσι · λειτουργοὺς θείου θελήματος , δυνατὰς ἰσχύι φυσικῇ τε καὶ ἐπικτήτῳ , πάντα ἐπιπορευομένας , πᾶσι πανταχοῦ παρούσας ἑτοίμως , προθυμίᾳ τε λειτουργίας καὶ κουφότητι φύσεως · ἄλλας ἄλλο τι τῆς οἰκουμένης μέρος διειληφυίας , ἢ ἄλλῳ τινὶ τοῦ παντὸς ἐπιτεταγμένας , ὡς οἶδεν ὁ ταῦτα τάξας καὶ διορίσας · πάντα εἰς ἓν ἀγούσας , πρὸς μίαν σύννευσιν τοῦ τὰ πάντα δημιουργήσαντος · ὑμνῳδοὺς θείας μεγαλειότητος , θεωροὺς δόξης ἀιδίου καὶ ἀιδίως , οὐχ ἵνα δοξασθῇ θεός , — οὐ γὰρ ἔστιν ὃ προστεθήσε - ται τῷ πλήρει , τῷ καὶ τοῖς ἄλλοις χορηγῷ τῶν καλῶν , — ἀλλ’ ἵνα μὴ λείπῃ τὸ εὐεργετεῖσθαι καὶ ταῖς πρώταις μετὰ θεὸν φύσεσι ; ταῦτα εἰ μὲν πρὸς ἀξίαν ὕμνηται , τῆς τριάδος ἡ χάρις , καὶ τῆς μιᾶς ἐν τοῖς τρισὶ θεότητος · εἰ δὲ τῆς ἐπιθυμίας ἐνδεέστερον , ἔχει τὸ νικᾷν καὶ οὕτως ὁ λόγος . τοῦτο γὰρ ἠγωνίζετο παραστῆσαι , ὅτι νοῦ κρείττων καὶ ἡ τῶν δευτέρων φύσις , μὴ ὅτι τῆς πρώτης καὶ μόνης , ὀκνῶ γὰρ εἰπεῖν , ὑπὲρ ἅπαντα .
Lemmas: τις λέγω ; ἐνταῦθα ἵστημι ὁ λόγος μέχρι ὁ ὕλη καί ὁ ὁράω ; ἢ ἐπεί ὁ κόσμος πᾶς ἀντίτυπος ὁ Μωυσῆς σκηνή οἶδα ὁ λόγος , ὁ ἐκ ὁρατής τε καί ἀόρατος λέγω σύστημα , ὁ πρῶτος καταπέτασμα διέχω , καί ὑπερβαίνω ὁ αἴσθησις , εἰς ὁ ἅγιος παρακύπτω , ὁ νοητός φύσις καί ἐπουράνιος ; οὐ ἔχω οὐδέ οὗτος ἀσώματος ὁράω , εἰμί καί ἀσώματος , πῦρ καί πνεῦμα προσαγορεύω ἢ γίγνομαι . ποιέω γάρ λέγω ὁ ἄγγελος αὐτός πνεῦμα , καί ὁ λειτουργός αὐτός πυρός φλόξ · εἰμί μή ποιέω μέν εἰμί ὁ συντηρέω ὁ λόγος , κατά ὅς γίγνομαι . πνεῦμα δέ ἀκούω καί πῦρ · ὁ μέν ὡς νοητός φύσις , ὁ δέ ὡς καθάρσιος · ἐπεί καί ὁ πρῶτος οὐσία ὁ αὐτός οἶδα κλῆσις . πλήν ἐγώ γε ἀσώματος ἵστημι , ἢ ὅτι ἐγγύς . ὁράω ὅπως ἰλιγγιάω περί ὁ λόγος , καί οὐ ἔχω οἷ προέρχομαι , ἢ τοσοῦτος ὅσος οἶδα ἄγγελος τις καί ἀρχάγγελος , θρόνος , κυριότης , ἀρχή , ἐξουσία , λαμπρότης , ἀνάβασις , νοερός δύναμις , ἢ νόος , καθαρός φύσις καί ἀκίβδηλος , ἀκίνητος πρός ὁ χείρων ἢ δυσκίνητος , περί ὁ πρῶτος αἴτιος ἀεί χορεύω · ἢ πῶς ἄν τις αὐτός ἀνυμνέω , ἐκεῖθεν ἐλλάμπω ὁ καθαρός ἔλλαμψις , ἢ ἄλλως ἄλλος κατά ὁ ἀναλογία ὁ φύσις καίω ὁ τάξις · τοσοῦτος ὁ καλός μορφόω καί τύπτω , ὥστε ἄλλος γίγνομαι φάος καί ἄλλος φψτιζεω δύναμαι ὁ ὁ πρῶτος φάος ἐπιρροή τε καί διάδοσις · λειτουργός θεῖον θέλημα , δυνατός ἰσχύς φυσικός τε καί Ἐπίκτητος , πᾶς ἐπιπορεύομαι , πᾶς πανταχοῦ πάρειμι ἑτοίμως , προθυμία τε λειτουργία καί κουφότης φύσις · ἄλλος ἄλλος τίς ὁ οἰκέω μέρος διαλαμβάνω , ἢ ἄλλος τις ὁ πᾶς ἐπιτάσσω , ὡς οἶδα ὁ οὗτος τάσσω καί διορίζω · πᾶς εἰς εἷς ἄγω , πρός εἷς σύννευσις ὁ ὁ πᾶς δημιουργέω · ὑμνῳδός θεῖος μεγαλειότης , θεωρός δόξα ἀίδιος καί ἀίδιος , οὐ ἵνα δοξάζω θεός , — οὖον γάρ εἰμί ὅς προστίθημι - ὁ ὁ πλήρης , ὁ καί ὁ ἄλλος χορηγός ὁ καλός , — ἀλλά ἵνα μή λείπω ὁ εὐεργετέω καί ὁ πρῶτος μετά θεός φύσις ; οὗτος εἰμί μέν πρός ἄξιος ὑμνέω , ὁ τριάς ὁ χάρις , καί ὁ εἷς ἐν ὁ τρεῖς θεότης · εἰμί δέ ὁ ἐπιθυμία ἐνδεής , ἔχω ὁ νικάω καί οὕτως ὁ λόγος . οὗτος γάρ ἀγωνίζομαι παρίστημι , ὅτι νόος ἀγαθός καί ὁ ὁ δύο φύσις , μή ὅτι ὁ πρῶτος καί μόνος , ὀκνέω γάρ εἶπον , ὑπέρ ἅπας .