gregorius-nazianzenus.de-theologia-orat-28 12
Ἀλλ’ εἰ μὲν καὶ δι’ ἄλλας αἰτίας , εἰδεῖεν ἂν οἱ ἐγγυτέρω θεοῦ , καὶ τῶν ἀνεξιχνιάστων αὐτοῦ κριμάτων ἐπόπται καὶ θεωροί , εἴπερ εἰσί τινες τοσοῦτοι τὴν ἀρετήν , καὶ ἐν ἴχνεσιν ἀβύσσου περιπατοῦντες , τὸ δὴ λεγόμενον . ὅσον δ’ οὖν ἡμεῖς κατειλήφαμεν , μικροῖς μέτροις μετροῦντες τὰ δυσθεώρητα , τάχα μέν , ἵνα μὴ τῷ ῥᾳδίῳ τῆς κτήσεως ῥᾴστη γένηται καὶ ἡ τοῦ κτηθέντος ἀποβολή · φιλεῖ γὰρ τὸ μὲν πόνῳ κτηθὲν μᾶλλον κρατεῖσθαι , τὸ δὲ ῥᾳδίως κτηθὲν καὶ ἀποπτύεσθαι τάχιστα , ὡς πάλιν ληφθῆναι δυνάμενον · καὶ οὕτως εὐεργεσία καθίσταται τὸ μὴ πρόχειρον τῆς εὐεργεσίας , τοῖς γε νοῦν ἔχουσι . τάχα δέ , ὡς μὴ ταὐτὸν ἡμᾶς τῷ πεσόντι ἑωσφόρῳ πάσχειν , ἐκ τοῦ τὸ φῶς ὅλον χωρῆσαι κατέναντι κυρίου παντοκράτορος τραχηλιᾷν , καὶ πίπτειν ἐκ τῆς ἐπάρσεως πτῶμα πάντων ἐλεεινότατον . τυχὸν δέ , ἵν’ ἦ τι πλέον ἐκεῖθεν ἆθλον φιλοπονίας καὶ λαμπροῦ βίου τοῖς ἐνταῦθα κεκαθαρμένοις καὶ μακροθυμοῦσι πρὸς τὸ ποθούμενον . διὰ τοῦτο μέσος ἡμῶν τε καὶ θεοῦ ὁ σωματικὸς οὗτος ἵσταται γνόφος , ὥσπερ ἡ νεφέλη τὸ πάλαι τῶν Αἰγυπτίων καὶ τῶν Ἑβραίων . καὶ τοῦτό ἐστιν ἴσως , ὃ ἔθετο σκότος ἀποκρυφὴν αὐτοῦ , τὴν ἡμετέραν παχύτητα , δι’ ἢν ὀλίγοι καὶ μικρὸν διακύπτουσιν . τοῦτο μὲν οὖν φιλοσοφείτωσαν οἷς ἐπιμελὲς , καὶ ἀνίτωσαν ἐπὶ πλεῖστον τῆς διασκέψεως . ἡμῖν δ’ οὑν ἐκεῖνο γνώριμον τοῖς δεσμίοις τῆς γῆς , ὅ φησιν ὁ θεῖος Ἱερεμίας , καὶ τὸ παχὺ τοῦτο σαρκίον περιβεβλημένοις , ὅτι ὥσπερ ἀδύνατον ὑπερβῆναι τὴν ἑαυτοῦ σκιάν , καὶ τῷ λίαν ἐπειγομένῳ,—φθάνει γὰρ ἀεὶ τοσοῦτον , ὅσον καταλαμβάνεται , — ἢ τοῖς ὁρατοῖς πηλσιάσαι τὴν ὄψιν δίχα τοῦ ἐν φωτὸς καὶ ἀέρος , ἢ τῶν ὑδάτων ἔξω τὴν νηκτὴν φύσιν διολισθαίνειν , οὕτως ἀμήχανον τοῖς ἐν σώμασι δίχα τῶν σωματικῶν πάντη γενέσθαι μετὰ τῶν νοουμένων . ἀεὶ γάρ τι παρεμπεσεῖται τῶν ἡμετέρων , κἂν ὅτι μάλιστα χωρίσας ἑαυτὸν τῶν ὁρωμένων ὁ νοῦς , καὶ καθ’ ἑαυτὸν γενόμενος , προσβάλλειν ἐπιχειρῇ τοῖς συγγενέσι καὶ ἀοράτοις . γνώσῃ δὲ οὕτως .
Lemmas: ἀλλά εἰμί μέν καί διά ἄλλος αἴτιος , οἶδα εἄν ὁ ἐγγυτέρω θεός , καί ὁ ανεξιχνίαστος αὐτός κρίμα ἐπόπτης καί θεωρός , εἴπερ εἰμί τις τοσοῦτος ὁ ἀρετή , καί ἐν ἴχνος ἄβυσσος περιπατέω , ὁ δή λέγω . ὅσος δέ οὖν ἐγώ καταλαμβάνω , μικρός μέτρον μετρέω ὁ δυσθεώρητος , τάχα μέν , ἵνα μή ὁ ῥᾴδιος ὁ κτῆσις ῥᾴδιος γίγνομαι καί ὁ ὁ κτάομαι ἀποβολή · φιλέω γάρ ὁ μέν πόνος κτάομαι μᾶλλον κρατέω , ὁ δέ ῥᾳδίως κτάομαι καί ἀποπτύω ταχύς , ὡς πάλιν λαμβάνω δύναμαι · καί οὕτως εὐεργεσία καθίστημι ὁ μή πρόχειρον ὁ εὐεργεσία , ὁ γε νόος ἔχω . τάχα δέ , ὡς μή αὐτός ἐγώ ὁ πίπτω Ἑωσφόρος πάσχω , ἐκ ὁ ὁ φάος ὅλος χωρέω κατεναντίον κύριος παντοκράτωρ τραχηλιάω , καί πίπτω ἐκ ὁ ἔπαρσις πτῶμα πᾶς ἐλεεινός . τυγχάνω δέ , ἵνα εἰμί τίς πλέω ἐκεῖθεν ἆθλος φιλοπονία καί λαμπρός βίος ὁ ἐνταῦθα καθαίρω καί μακροθυμέω πρός ὁ ποθέω . διά οὗτος μέσος ἐγώ τε καί θεός ὁ σωματικός οὗτος ἵστημι δνόφος , ὥσπερ ὁ νεφέλη ὁ πάλαι ὁ Αἰγύπτιος καί ὁ Ἑβραῖος . καί οὗτος εἰμί ἴσως , ὅς τίθημι σκότος ἀποκρυφή αὐτός , ὁ ἡμέτερος παχύτης , διά εἄν ὀλίγος καί μικρός διακύπτω . οὗτος μέν οὖν φιλοσοφέω ὅς ἐπιμελής , καί ἄνειμι ἐπί πλεῖστος ὁ διάσκεψις . ἐγώ δέ ἐν ἐκεῖνος γνώριμος ὁ δέσμιος ὁ γῆ , ὅς φημί ὁ θεῖος Ἱερεμίας , καί ὁ παχύς οὗτος σαρκίον περιβάλλω , ὅτι ὥσπερ ἀδύνατος ὑπερβαίνω ὁ ἑαυτοῦ σκιά , καί ὁ λίαν ἐπείγω γάρ ἀεί τοσοῦτος , ὅσος καταλαμβάνω , — ἢ ὁ ὁρατός πηλσιαειδω ὁ ὄψις δίχα ὁ ἐν φάος καί ἀήρ , ἢ ὁ ὕδωρ ἔξω ὁ νηκτός φύσις διολισθάνω , οὕτως ἀμήχανος ὁ ἐν σῶμα δίχα ὁ σωματικός πάντῃ γίγνομαι μετά ὁ νοέω . ἀεί γάρ τίς παρεμπίπτω ὁ ἡμέτερος , κἀν ὅτι μάλιστα χωρίζω ἑαυτοῦ ὁ ὁράω ὁ νόος , καί κατά ἑαυτοῦ γίγνομαι , προσβάλλω ἐπιχειρέω ὁ συγγενής καί ἀόρατος . γιγνώσκω δέ οὕτως .