gregorius-nazianzenus.contra-julianum-imperatorem-1-orat-4 pg035_0318.1
Ἄρεθουσίαν , τὶς οὕτως ἔξω τῆς καθ' ἡμᾶς οἰκουμένης , ὥστε ἀγνοεῖν . καὶ μὴ φάναι τὴν διήγησιν τὸν μνημονευόμενον ; Οὕτως ἐπὶ Κωνσταντίνου τοῦ πάνα , κατὰ τὴν τότε δεδομένην ἐξουσίαν Χριστιανοῖς , διαμένοντι καθελῶνοικτηρίων , καὶ πολλοὺς Χριστιανῶν ἀπὸ τῆς Ἑλληνικῆς πλάνης μεταστήσας εἰς σωτηρίαν οὐχ ἧττον διὰ τὴν τοῦ βίου λαμπρότητα ἢ τὴν τοῦ λόγου δύναμιν , ἣν μὲν ἐν πλείονος ἐν ὀργῇ τοῖς Ἀρεθουσίους , μᾶλλον δὲ Ἀρεθουσίαν ( 72 ) τοῖς φιλοδαίμοσιν . Ἐπεὶ δὲ τὰ πράγματα ἐκινήθη Χριστιανοῖς , καὶ τὰ τῶν Ἑλλήνων φλεγμαινεῖν ἤρξατο , τὴν τοῦ καιροῦ δυναστείαν οὐκ ἔφυγε . Φιλοῦσι γὰρ οἱ δήμοι , χῶν πρὸς τὸ παρὸν κατάγνωσι τὰς ὀργάς ( 73 ) , ὥσπερ πῦρ ἐμφωλούμενον ὕλαις , ἢ ῥεῦμα βία κρατούμενον , εἰ καιροῦ λάβοιντο , ἀνάπτεσθαι τε καὶ ἀναρρήγνυσθαι . Ὅρῶν οὖν τὴν τοῦ δήμου κίνησιν ἐπ' αὐτόν ( 74 ) , οὐδὲν μέρισιν ἢ ἐννοοῦντων , ἢ ἀπειλούντων , τὰ μὲν πρῶτα δραμόν βουλεύεται , οὐ δι' ἀνανδρίαν μᾶλλον ἢ τὴν φεύγειν ἐκ πόλεως εἰς πόλιν , καλεῖσθαι ἐντολῇ , καὶ ὑποχωρεῖν τοῖς διώκταις · χρήσι γὰρ μὴ τὰ ἑαυτῶν σκοπεῖν μόνον ( 75 ) Χριστιανούς ὄντας , μὴ δὲ εἰ λίαν εἰσὶν ἀνδρειότατοι ( 76 ) τε καὶ χαριερώτατοι , ἀλλὰ καὶ τῶν διωκόντων φείδεσθαι , ὡς , τὸ γε εἰς αὐτοὺς ἦκον μέρος , μὴ τῇ κινδύνῳ τι συνεργέρεσιν ( 77 ) τῶν πολεμίων . Ἐπεὶ δὲ ἤσθετο πολλῶν μὲν δι' αὐτὸν ἐλκομένων καὶ ἀγόμενων , πολλῶν δὲ τῶν περὶ ψυχῆς τρεχόντων διὰ τὴν τῶν διωκόντων ὠμότητα , οὐκ ἠνέσχετο τῶν καθ' ἑαυτὸν ἀσφαλεῖ ( 78 ) τοὺς ἄλλους περιόρᾶν κινδυνεύοντας · καὶ διὰ τοῦτο βουλεύεται βουλήν ἀρίστην τε καὶ φιλοσοφωτάτην · ἐκ τῆς φυγῆς ἐπάνεισι , καὶ τῷ δήμῳ φέρων ἑαυτὸν ἐκδίδωσι · χρήσι δὲ βουλοῦνται ( 79 ) , καὶ πρὸς τὴν τοῦ καιροῦ παραστάσει δυσκολίαν . Ἐνταῦθα τί μὲν ἀπὴν τῶν δεινῶν ; τί δὲ οὐκ ἐπενόειτο βαρύτερον ; ἄλλων ἄλλο τι ( 80 ) συνεῖσφερόντων πρὸς ἕνος κακοῦ συμφωνίαν , οὐδὲ τὸ φιλόσοφον τοῦ ἀνδρὸς αἰδοῦμενον , εἰ μὴ ἡ ἄλλο , τῶν ἐγχειμένων ( 81 ) · διὰ τοῦτο μὲν οὖν καὶ πλέον ἀγανακτούντων , ὅτι περιφρόνησιν αὐτῶν μᾶλλον ἢ ἀνδρείαν πρὸς τοὺς κινδύνους τὴν τοῦ ἀνδρὸς παρουσίαν ( 82 ) ἐνόμιζον .
Lemmas: Ἄρεθουσίαν , τις οὕτως ἔξω ὁ κατά ἐγώ οἰκέω , ὥστε ἀγνοέω . καί μή φαίνω ὁ διήγησις ὁ μνημονεύω ; οὕτως ἐπί Κωνσταντῖνος ὁ Πάν , κατά ὁ τότε δίδωμι ἐξουσία Χριστιανός , διαμένω καθελῶνοικτηρίων , καί πολύς Χριστιανός ἀπό ὁ Ἑλληνικός πλάνης μεθίστημι εἰς σωτηρία οὐ κακός διά ὁ ὁ βίος λαμπρότης ἢ ὁ ὁ λόγος δύναμις , ὅς μέν ἐν πλείων ἐν ὀργή ὁ Ἀρεθούσιος , μᾶλλον δέ Ἀρεθουσία ( 72 ) ὁ φιλοδαίμων . ἐπεί δέ ὁ πρᾶγμα κινέω Χριστιανός , καί ὁ ὁ Ἕλλην φλεγμαίνω ἄρχω , ὁ ὁ καιρός δυναστεία οὐ φεύγω . φιλέω γάρ ὁ δῆμος , χόω πρός ὁ πάρειμι κατάγνωσις ὁ ὀργή ( 73 ) , ὥσπερ πῦρ ἐμφωλέω ὕλη , ἢ ῥεῦμα βία κρατέω , εἰμί καιρός λαμβάνω , ἀνάπτω τε καί ἀναρρήγνυμι . ὁράω οὖν ὁ ὁ δῆμος κίνησις ἐπί αὐτός ( 74 ) , οὐδείς μέρις ἢ ἐννοέω , ἢ ἀπειλέω , ὁ μέν πρῶτος τρέχω βουλεύω , οὖον διά ἀνανδρία μᾶλλον ἢ ὁ φεύγω ἐκ πόλις εἰς πόλις , καλέω ἐντολή , καί ὑποχωρέω ὁ διώκτης · χρῆσις γάρ μή ὁ ἑαυτοῦ σκοπέω μόνος ( 75 ) Χριστιανός εἰμί , μή δέ εἰμί λίαν εἰμί ἀνδρεῖος ( 76 ) τε καί χαριερώτατοι , ἀλλά καί ὁ διώκω φείδομαι , ὡς , ὁ γε εἰς αὐτός ἔκω μέρος , μή ὁ κίνδυνος τίς συνεργής ( 77 ) ὁ πολέμιος . ἐπεί δέ ἐσθίω πολύς μέν διά αὐτός ελκόμενος καί ἄγω , πολύς δέ ὁ περί Ψυχή τρέχω διά ὁ ὁ διώκω ὠμότης , οὐ ἀνέχω ὁ κατά ἑαυτοῦ ἀσφαλής ( 78 ) ὁ ἄλλος περιοράω κινδυνεύω · καί διά οὗτος βουλεύω βουλή ἀγαθός τε καί φιλόσοφος · ἐκ ὁ φυγή ἐπάνειμι , καί ὁ δῆμος φέρω ἑαυτοῦ ἐκδίδωμι · χρῆσις δέ βουλέω ( 79 ) , καί πρός ὁ ὁ καιρός παράστασις δυσκολία . ἐνταῦθα τίς μέν ἄπειμι ὁ δεινός ; τίς δέ οὐ ἐπινοέω βαρύς ; ἄλλος ἄλλος τίς ( 80 ) συνεισφέρω πρός ἕνος κακός συμφωνία , οὐδέ ὁ φιλόσοφος ὁ ἀνήρ αἰδέομαι , εἰμί μή ὁ ἄλλος , ὁ ἐγχέω ( 81 ) · διά οὗτος μέν οὖν καί πλέω ἀγανακτέω , ὅτι περιφρόνησις αὐτός μᾶλλον ἢ ἀνδρεῖος πρός ὁ κίνδυνος ὁ ὁ ἀνήρ παρουσία ( 82 ) νομίζω .