georgius-pachymeres.suggrafikai-i-stori-ai-libri-vi-de-michaele-palaeologo pachymeris.156
κʹ . Τὸ κατὰ τὸν ῥήτορα τῆς ἐκκλησίας διήγημα καὶ τοῦ συγγραφέως σχετλίασις . Τούτοις προσκείσθω καὶ τὸ κατὰ τὸν ῥήτορα διήγημα , φοβερὸν ὂν ἰδεῖν , φοβερὸν δὲ καὶ παθεῖν , πλὴν οὐκ ἐπὶ τούτου τοῦ καιροῦ γεγονός , ἀλλὰ πρότερον . Συνάπτομεν δὲ τοῖς δεινοῖς τὰ δεινὰ εἰς τὴν τῆς τότε βίας παράστασιν . Αἲ αἲ ὅτι καί , τοσαῦτα παθόντες , τοῖς ὕστερον ἐλθοῦσι , μηδὲν φανεῖσι , μὴ λέξασι , μὴ παθοῦσι , μόνον δ' ἀφανείᾳ κρυβεῖσι καὶ τοῦ μηδεμιᾶς ἀξιοῦσθαι φροντίδος χάριν , ἀπηνῶς ἐκρινόμεθα , εἴπω δὲ καὶ κρινόμεθα . Ὑμεῖς , ὦ οὗτοι , τοὺς τῆς ἐκκλησίας , ποῦ στάντες ἢ ποῦ βάντες ἢ τί καὶ χρήσιμον ἐνδειξάμενοι ; Ἀλλ' οὐχ ὑμῖν , τοῖς δὲ δεξαμένοις ἡ μέμψις , καὶ μᾶλλον ὅτι κἀκείνοις ἐπιτιθεμένοις ἐχρώμεθα . Ἀλλὰ τὰ μὲν περὶ τούτων ἅλις , ἡμῖν δὲ καιρὸς τὸ καινὸν διηγεῖσθαι διήγημα . Ἡμέρα ἦν ἐν τοῖς ἱεροῖς ἀνακτόροις συνάξεως , καὶ ἡ σύναξις ἱερά , καὶ ὅσον ἐν ἱερομονάχοις καὶ ἄλλως ἱερωμένοις καὶ μοναχοῖς πάνδημος · παρῆν δὲ καὶ πατριάρχης καὶ ἅπασα σύνοδος . Ἡ δὲ σκέψις περὶ τῆς κινουμένης εἰρήνης ἐκείνης . Τότε γοῦν καθεσθέντων , τιμηθέντων δ' ἐπὶ καθέδρᾳ καὶ ἀμφοῖν τούτοιν , ὡς συναγωνιζομένοιν τῷ βασιλεῖ , τοῦ τε ἀρχιδιακόνου Μελιτηνιώτου καὶ τοῦ πρωτοαποστολαρίου Κυπρίου , ὁ ῥήτωρ Ὁλόβωλος ἵστατο , προσδοκῶν τὴν ἀπὸ βασιλέως ἐκχώρησιν · ὡς δ' οὐχ ὡρίζετο ἐπὶ καθέδρας καὶ αὐτὸν ἕζεσθαι , ἐξελθὼν καθῆστο . Ἐπεὶ δέ , λόγων κινουμένων , καὶ ὁ ῥήτωρ ἐζητεῖτο καὶ χρήσιμος ἐδόκει ἡ παρουσία ἐκείνου , ἀνεζητεῖτό τε καὶ παρίστατο , οὐ μὴν δὲ καὶ ὥστε δοκεῖν εὐμενὴς τὰ πρὸς βασιλέα διὰ τὸ ὡς δῆθεν τῆς ἀτιμίας ἐκείνης ὑπόγυον . Ὅθεν καὶ ἐρωτώμενος οὐκ ἀπεκρί νετο καί , ἐλπιζόμενος τὰ πρὸς χάριν λέγειν , ἐκεῖνος παλινῳδίαν οἷον πρὸς τὰ πρότερον ποιησάμενος , τὴν ἐναντίαν τῷ βασιλεῖ δῆλος ἦν βαδίζων , ὡς μὴ συνοίσοντος οὐδαμοῦ τοῦ εἰς ζήτησιν προκειμένου . Καὶ εὐθὺς αἴρεται μὲν τῷ βασιλεῖ ὁ θυμός , καὶ βοὴ ἦν , καὶ ὡς δύσνους ἀεὶ καὶ τῷ φρονήματι ἀλλοπρόσαλλος , καὶ ὅτι οὐ παρ' ἄλλην αἰτίαν , ἀλλ' αὐτὸ τοῦτο τὸ ἀεὶ δυσνοεῖν , καὶ τὸ ἐπὶ τῆς ῥινὸς πέπονθεν , αἰνιττομένης τῆς ποινῆς ἐντεῦθεν . Ὁ δέ , ἀκράτῳ πάθει φιλοτιμίας καὶ δόξῃ καταφρονήσεως θυμὸν ἄκαιρον μίξας , τὴν τῆς ποινῆς αἰτίαν ἐπαρρησίαζεν · ἡ δ' ἦν , ὡς ἐκεῖνον λέγειν , ἡ πρὸς τὸν παῖδα Ἰωάννην καὶ βασιλέα εὔνοια . Καὶ ὁ μὲν εἶπεν · οἱ δὲ περὶ τὸν βασιλέα , ὡς δῆθεν εὐνοοῦντες εἰς χάριν , ἄλλος ἄλλοθέν ποθεν ἐκπη δήσαντες , διασπᾶν ὥρμων , ἀλλ' ὁ βασιλεύς , ὡς δῆθεν φιλανθρωπευόμενος , διεκώλυε , καιρὸν εἰς ἐκδίκησιν θείς , ὡς ἔδειξεν ὕστερον . Ὁ μὲν οὖν ῥήτωρ , τὴν τοῦ κρατοῦντος ὀργὴν ὑποπτεύων , τῇ ἐκκλησίᾳ προστρέχει καὶ παρ' αὐτῆς ἤλπιζε σῴζεσθαι . Ὁ δέ , λαβὼν ἐκεῖθεν , περιορίζει εἰς Νίκαιαν , ὡς ἐπ' εὐμενείᾳ δῆθεν εἰς τὴν τοῦ Ὑακίνθου ἀποστέλλων μονήν . Οὔπω χρόνος τετέλεστο , καί , κινουμένων τότε τῶν ἡμετέρων , ἐπεὶ κἀκεῖνον ἤκουε τῶν δεδογμένων ἀποστατεῖν , δεξάμενος καὶ κατηγορίας μὴ προσηκούσας ἐκείνῳ μηδ' ὁπωσοῦν , ἄλλοθεν καιρὸν νομίσας , κἀκεῖνον μὲν τιμωρῆσαι , ἡμᾶς δὲ δεδίξασθαι , ἐκεῖνον εἶναι τὸν πρέποντα , πέμπων ὑπὸ δεσμοῖς ἄγει · καὶ πρῶτον μὲν ἀπηνῶς προστάσσει καὶ ἀπανθρώπως αἰκί ζεσθαι , ἔπειτα δὲ τὸν καινὸν ἐκεῖνον θρίαμβον ἀπεργάζεται . Σχοίνῳ γὰρ μακρῷ τῶν τραχήλων κελεύσας ἐκδῆσαι ἐκεῖνόν τε πρῶτον καὶ τὸν Ἰασίτην Μελίαν δεύτερον καὶ ἑξῆς ἄλλον καὶ αὖθις ἄλλον , ἕως καὶ δέκα τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἀνδρῶν ποσωθέντος , ὕστατον δὲ καὶ τὴν ἐκείνου ἀνεψιάν , εἰς τὴν μαγειῶν δῆθεν ἔνδειξιν , τοὺς μὲν δύο τοὺς πρώτους , ὡς καὶ ἐπὶ τῇ ὑποθέσει ἐκείνῃ μὴ κατανεύσαντας , καὶ ἐγκάτοις προβάτων ἐπιφορτίζει σὺν αὐτοῖς τοῖς ἐκείνων διαχωρήμασι , τὸν ῥήτορα δὲ διαφερόντως καὶ ἥπασι προβάτων κατὰ στόμα κελεύει τύπτεσθαι συνεχέστερον , καί , οὕτως ἀνὰ τὴν πόλιν ἅπασαν θριαμβευομένους , κύκλῳ τῆς ἐκκλησίας περιαγαγεῖν , ἀτιμοῦντας ἐκεῖσε πλέον εἰς φόβου καὶ ἀπειλῆς τοῖς κληρικοῖς ἔνδειξιν . Ἐπράττετο μὲν οὖν ταῦτα ἐλαφηβολιῶνος ἕκτῃ μηνὸς τοῦ ἐπιόντος ἔτους , τοῦ πατριάρχου Ἀρσενίου πρότερον ἢ ταῦτα γενέσθαι ἡμερῶν ἓξ κατὰ τὴν νῆσον μεταλλά ξαντος , εἴτ' οὖν τριακοστῇ γαμηλιῶνος μηνός . Οἱ δὲ τοῦ κλήρου , τὸν κίνδυνον σφίσιν αἰωρούμενον βλέποντες , καθικέ τευον τὸν κρατοῦντα ἀνεῖναι αὐτοὺς τῆς ὀργῆς , ἐφ' ᾧ ἡσύχως καθῆσθαι , μέχρις ἂν ἐκ Ρώμης οἱ πρέσβεις ἐπαναζεύξωσιν · ἀλλ' οὐ πεῖθον πολλὰ λιπαροῦντες , ἀλλ' ἄντικρυς ἐκρίνοντο τῆς πρὸς βασιλέα καθοσιώσεως , ἢν μή γε τὰ τῆς ὑπογραφῆς τελοῖεν . Ὡς δέ τινες εἰς φόβον κατέφευγον τοῦ μή τι καὶ πλέον προσβιασθῆναι , ὁ βασιλεὺς αὐτίκα προστάσσει , καὶ λόγος ἐκτίθεται χρυσοβούλλειος , πλήρης μὲν φρικωδεστάτων ἀρῶν , πλήρης δὲ καὶ ὅρκων παλαμναιοτάτων , ἦ μὴν μὴ ἐκβιάσασθαι πλέον , μὴ διαπράξασθαι , μὴ παρεγχειρῆσαι , μηδ' εἰς νοῦν βαλεῖν μέχρι καὶ ἐς κεραίαν μίαν καὶ ἰῶτα τὰ τοῦ συμβόλου παραγαγεῖν , μὴ πλέον τῶν τριῶν κεφαλαίων , πρωτείου καὶ ἐκκλήτου καὶ μνημοσύνου , καὶ τούτων ἐπὶ ψιλοῖς ὀνόμασι κατ' οἰκονο μίαν , ζητῆσαι · εἰ δ' οὖν , ἐξώλη τε καὶ προώλη γενέσθαι καὶ τὰ φοβερώτατα ὑποσχεῖν . Ταῦτα γράψας καὶ ὑπογράψας , προσέτι δὲ καὶ βούλλῃ χρυσῇ κατασφαλισάμενος , πέμπει τῇ ἐκκλησίᾳ διὰ τοῦ πρωτασηκρῆτις Νεοκαι σαρείτου Μιχαήλ · ᾧ δὴ καὶ βεβαιωθέντες , καθυπογράφουσιν , ἄνευ καὶ τότε τινῶν , οἳ δὴ καὶ ἐξορισθέντες , μετὰ καιρὸν συγκαταθέμενοι , κατά γονται καὶ ἑνοῦνται τῇ ἐκκλησίᾳ , οὐδενὸς τῶν τοῦ κλήρου ἐλλείψαντος .
Lemmas: καί . ὁ κατά ὁ ῥήτωρ ὁ ἐκκλησία διήγημα καί ὁ συγγραφεύς σχετλίασις . οὗτος πρόσκειμαι καί ὁ κατά ὁ ῥήτωρ διήγημα , φοβερός εἰμί ὁράω , φοβερός δέ καί πάσχω , πλήν οὐ ἐπί οὗτος ὁ καιρός γίγνομαι , ἀλλά πρότερος . συνάπτω δέ ὁ δεινός ὁ δεινός εἰς ὁ ὁ τότε Βίας παράστασις . ἀεί ἀεί ὅτι καί , τοσοῦτος πάθος , ὁ ὕστερος ἔρχομαι , μηδείς φαίνω , μή λέγω , μή πάθος , μόνος δέ ἀφάνεια κρύβω καί ὁ μηδείς ἀξιόω φροντίς χάρις , ἀπηνής κρίνω , εἶπον δέ καί κρίνω . σύ , εἰμί οὗτος , ὁ ὁ ἐκκλησία , ποῦ ἵστημι ἢ ποῦ βαίνω ἢ τίς καί χρήσιμος ἐνδείκνυμι ; ἀλλά οὐ σύ , ὁ δέ δέχομαι ὁ μέμψις , καί μᾶλλον ὅτι ἐκεῖνος ἐπιτίθημι χράω . ἀλλά ὁ μέν περί οὗτος ἅλις , ἐγώ δέ καιρός ὁ καινός διηγέομαι διήγημα . Ἡμέρα εἰμί ἐν ὁ ἱερός ἀνάκτορον σύναξις , καί ὁ σύναξις ἱερός , καί ὅσος ἐν ἱερομόναχος καί ἄλλως ἱεράομαι καί μοναχός πάνδημος · πάρειμι δέ καί πατριάρχης καί ἅπας σύνοδος . ὁ δέ σκέψις περί ὁ κινέω εἰρήνη ἐκεῖνος . τότε γοῦν καθέζομαι , τιμάω δέ ἐπί καθέδρα καί ἄμφω οὗτος , ὡς συναγωνίζομαι ὁ βασιλεύς , ὁ τε ἀρχιδιάκονος Μελιτηνιώτης καί ὁ πρωτοαποστολαρίου Κύπριος , ὁ ῥήτωρ Ὁλόβωλος ἵστημι , προσδοκάω ὁ ἀπό βασιλεύς ἐκχώρησις · ὡς δέ οὐ ὁρίζω ἐπί καθέδρα καί αὐτός ἕζομαι , ἐξέρχομαι κάθημαι . ἐπεί δέ , λόγος κινέω , καί ὁ ῥήτωρ ζητέω καί χρήσιμος δοκέω ὁ παρουσία ἐκεῖνος , ἀναζητέω τε καί παρίστημι , οὖον μήv δέ καί ὥστε δοκέω εὐμενής ὁ πρός βασιλεύς διά ὁ ὡς δῆθεν ὁ ἀτιμία ἐκεῖνος ὑπόγυος . ὅθεν καί ἐρωτάω οὐ ἀποκρίνω Νέτο καί , ἐλπίζω ὁ πρός χάρις λέγω , ἐκεῖνος παλινῳδία οἷος πρός ὁ πρότερος ποιέω , ὁ ἐναντίος ὁ βασιλεύς δῆλος εἰμί βαδίζω , ὡς μή συμφέρω οὐδαμοῦ ὁ εἰς ζήτησις πρόκειμαι . καί εὐθύς ἀείρω μέν ὁ βασιλεύς ὁ θυμός , καί βοή εἰμί , καί ὡς δύσνους ἀεί καί ὁ φρόνημα ἀλλοπρόσαλλος , καί ὅτι οὖον παρά ἄλλος αἴτιος , ἀλλά αὐτός οὗτος ὁ ἀεί δυσνοέω , καί ὁ ἐπί ὁ ῥίς πάσχω , αἰνίσσομαι ὁ ποινή ἐντεῦθεν . ὁ δέ , ἄκρατος πάθος φιλοτιμία καί δόξα καταφρόνησις θυμός ἄκαιρος μίγνυμι , ὁ ὁ ποινή αἴτιος παρρησιάζω · ὁ δέ εἰμί , ὡς ἐκεῖνος λέγω , ὁ πρός ὁ παῖς Ἰωάννης καί βασιλεύς εὔνοια . καί ὁ μέν εἶπον · ὁ δέ περί ὁ βασιλεύς , ὡς δῆθεν εὐνοέω εἰς χάρις , ἄλλος ἄλλοθεν πόθεν ἐκπίνω δήω , διασπάω ὁρμάω , ἀλλά ὁ βασιλεύς , ὡς δῆθεν φιλανθρωπεύομαι , διακωλύω , καιρός εἰς ἐκδίκησις θέω , ὡς δείκνυμι ὕστερος . ὁ μέν οὖν ῥήτωρ , ὁ ὁ κράτος ὀργή ὑποπτεύω , ὁ ἐκκλησία προστρέχω καί παρά αὐτός ἐλπίζω σῴζω . ὁ δέ , λαμβάνω ἐκεῖθεν , περιορίζω εἰς Νίκαια , ὡς ἐπί εὐμένεια δῆθεν εἰς ὁ ὁ Ὑάκινθος ἀποστέλλω μονή . οὔπω χρόνος τελέω , καί , κινέω τότε ὁ ἡμέτερος , ἐπεί ἐκεῖνος ἀκούω ὁ δοκέω ἀποστατέω , δέχομαι καί κατηγορία μή προσήκω ἐκεῖνος μηδέ ὁπωσοῦν , ἄλλοθεν καιρός νομίζω , ἐκεῖνος μέν τιμωρέω , ἐγώ δέ δειδίσσομαι , ἐκεῖνος εἰμί ὁ πρέπω , πέμπω ὑπό δεσμός ἄγω · καί πρῶτος μέν ἀπηνής προστάσσω καί ἀπάνθρωπος ἄϊξ ζω , ἔπειτα δέ ὁ καινός ἐκεῖνος θρίαμβος ἀπεργάζομαι . Σχοῖνος γάρ μακρός ὁ τράχηλος κελεύω ἐκδέω ἐκεῖνος τε πρῶτος καί ὁ Ἰασίτης Μελίη δύο καί ἑξῆς ἄλλος καί αὖθις ἄλλος , ἠώς καί δέκα ὁ ἀριθμός ὁ ἀνήρ ποσῴζω , ὕστερος δέ καί ὁ ἐκεῖνος ἀνεψιός , εἰς ὁ μαγεία δῆθεν ἔνδειξις , ὁ μέν δύο ὁ πρῶτος , ὡς καί ἐπί ὁ ὑπόθεσις ἐκεῖνος μή κατανεύω , καί ἔγκατα πρόβατον ἐπιφορτίζω σύν αὐτός ὁ ἐκεῖνος διαχώρημα , ὁ ῥήτωρ δέ διαφερόντως καί ἧπαρ πρόβατον κατά στόμα κελεύω τύπτω συνεχής , καί , οὕτως ἀνά ὁ πόλις ἅπας θριαμβεύω , κύκλος ὁ ἐκκλησία περιάγω , ἀτιμάω ἐκεῖσε πλέω εἰς φόβος καί ἀπειλή ὁ κληρικός ἔνδειξις . πράσσω μέν οὖν οὗτος Ἐλαφηβολιών ἕκτος μείς ὁ ἔπειμι ἔτος , ὁ πατριάρχης Ἀρσένιος πρότερος ἢ οὗτος γίγνομαι ἡμέρα ἓξ κατά ὁ νῆσος μεταλλάω ξαντός , ἔτι οὖν τριακοστός Γαμηλιών μείς . ὁ δέ ὁ κλῆρος , ὁ κίνδυνος σφεῖς αἰωρέω βλέπω , καθίημι τευον ὁ κράτος ἀνίημι αὐτός ὁ ὀργή , ἐπί ὅς ἥσυχος κάθημαι , μέχρι εἄν ἐκ Ῥώμη ὁ πρέσβυς ἐπαναζεύγνυμι · ἀλλά οὖον πείθω πολύς λιπαρέω , ἀλλά ἄντικρυς κρίνω ὁ πρός βασιλεύς καθοσίωσις , εἄν μή γε ὁ ὁ ὑπογραφή τελέω . ὡς δέ τις εἰς φόβος καταφεύγω ὁ μή τίς καί πλέω προσβιάζομαι , ὁ βασιλεύς αὐτίκα προστάσσω , καί λόγος ἐκτίθημι χρυσοβούλλειος , πλήρης μέν φρικώδης ἀρόω , πλήρης δέ καί Ὅρκος παλαμναῖος , εἰμί μήv μή ἐκβιάζω πλέω , μή διαπράσσω , μή παρεγχειρέω , μηδέ εἰς νόος βάλλω μέχρι καί εἰς κεραία εἷς καί ἰῶτα ὁ ὁ σύμβολον παράγω , μή πλέω ὁ τρεῖς κεφάλαιος , πρωτεῖος καί ἔκκλητος καί μνημόσυνον , καί οὗτος ἐπί ψιλός ὄνομα κατά οἰκονο εἷς , ζητέω · εἰμί δέ οὖν , ἐξώλης τε καί προώλης γίγνομαι καί ὁ φοβερός ὑπέχω . οὗτος γράφω καί ὑπογράφω , προσέτι δέ καί βούλλα χρύσεος κατασφαλίζω , πέμπω ὁ ἐκκλησία διά ὁ πρωτασηκρῆτις Νεοκαι σαρειος Μιχαήλ · ὅς δή καί βεβαιόω , καθυπογράφω , ἄνευ καί τότε τις , ἕ δή καί ἐξορίζω , μετά καιρός συγκατατίθημι , κατά γοντ καί ἑνόω ὁ ἐκκλησία , οὐδείς ὁ ὁ κλῆρος ἐλλείπω .