georgius-pachymeres.suggrafikai-i-stori-ai-libri-vi-de-michaele-palaeologo pachymeris.173
ζʹ . Τὰ κατὰ τὴν Μαρίαν καὶ ὅπως τῷ Λαχανᾷ συνῴκησεν . Ἠβούλετο δὲ βασιλεὺς προλαμβάνειν Μαρίαν , μὴ καὶ φθάσῃ τὰ καθ' αὑτὴν εὖ θεμένη ἁλιώσῃ τε τὴν βασιλέως βουλήν , καὶ κατέσπευδε συχνοὺς ἐπ' ἐκείνην πέμπων , οὐ τόσον τἀκεῖ καταστρέψοντας ὅσον ἡμέρως μεταχει ριουμένους , ἐφ' ᾧ παραδοῖεν Μαρίαν καὶ τοὺς τοῦ βασιλέως δέχοιντο παῖδας . Ἡ μέντοι γε Μαρία ἐν ἀφύκτοις ἔγνω γενομένη καὶ δυοῖν μέσον ἐναπειλημμένη κακοῖν · ἔνθεν μὲν γὰρ τὸ φανὲν ἐκ νέου κακόν , ὁ Λαχανᾶς προσκείμενος , ἠρήμου τὴν χώραν καὶ προσεκτᾶτο τὰ πέριξ , προσβάλλων μόνον , ἐκεῖθεν δ' αἱ δυνάμεις τοῦ βασιλέως , ἐπιοῦσαι πλείονες , δῆλαι ἦσαν τὸ μὲν ταπεινὸν καὶ ὅσον ἐκτὸς ζημιοῦντες , τὸ δ' ἐντὸς καὶ περιφανὲς ἐκ παντὸς τρόπου ὑποποιούμενοι . Ὅθεν καὶ περὶ ἑαυτῇ τε καὶ τῷ παιδὶ τετρεμαινούσῃ δειναὶ φροντίδες ἐτάραττον τὴν ψυχήν , καί , πρὸς ἀμφότερα μέρη μὴ σθένουσα ἵστασθαι , θάτερον ἐξημεροῦν ἔγνω , πλὴν ὅσον καὶ ταύτην ἀπόνασθαι τῶν καθ' ἡμέρωσιν πραχθέντων τὰ μείζω . Τὸ μὲν οὖν πρὸς βασιλέα κλίνειν τῶν εἰκότων μὲν ἔκρινε καὶ ἄλλως εὐπρεπὲς ἑαυτῇ , σωζούσῃ μὲν τὰ τῆς σωφρο σύνης καὶ τὰ πρὸς τὸν ἀποιχόμενον δίκαιαδίκαια δὲ πάντως μὴ συνοικεῖν τῷ σφαγεῖ , ζητούσῃ δὲ παρ' οἰκείου σῴζεσθαι , παρ' οὗ δὴ καὶ τὴν τιμὴν ἐκτήσατο . Διὰ ταῦτα γοῦν τὸ πρὸς βασιλέα πέμπειν καὶ ἱκετεύειν τῶν δικαίων ἔκρινεν . Ὅσον δὲ τὸ καθ' αὑτὴν συνοῖσον καθ' ὃ ἦν βουλομένη , καὶ λίαν ἀπᾷδον ἐγίνωσκεν · αὐτῇ μὲν γὰρ τὴν τιμὴν κατοχυροῦν αὐτῇ τε καὶ παιδὶ Μιχαὴλ διὰ σπουδῆς εἶναι , βασιλέα δὲ μηδ' ἂν ἐν ὕπνοις θελῆσαι , ἀφέντα τοὺς παῖδας , οὓς δὴ καὶ ἤρξατο καθιστᾶν , ἐκείνοις περιποιεῖν τὴν ἀρχήν . Οὕτω μὲν οὖν τῶν ἀπὸ βασιλέως καὶ μᾶλλον ἱκανῶς ἀπεγίνωσκε , τὸ δὲ πρὸς τὸν βάρβαρον πέμπειν καὶ ἀξιοῦν σπενδομένην καθ' αὑτὴν διατελεῖν τοῦ ἔθνους ἄρχουσαν , οὔτ' ἔχειν λόγον τὴν ἀξίωσιν ἔκρινε · τὸν γὰρ τῆς ἀρχῆς ταύτης ἀντιποιούμενον σπένδεσθαι πρὸς τὴν κατέχουσαν ταύτην ἀδύνατον . Καὶ τὰ ἀπὸ βασιλέως συννοοῦσαν φροντίζειν ἐποίει · μηδὲ γὰρ ἠρεμεῖν βασιλέα , ἅπαξ ὑπὲρ παίδων περὶ τῆς ἀρχῆς ἀρξάμενον διαφέρεσθαι . Ἔγνω τοίνυν παριδεῖν μὲν τὰ τοῦ ἀποιχομένου δίκαια , παριδεῖν δὲ καὶ ἀνθρώ πων νέμεσιν , εἰ , τοιαύτη τις οὖσα , τοιούτῳ ἑαυτὴν ἐκδοίη , πρὸς μόνον δὲ τὸ δοκοῦν συνοῖσον αὐτῇ τε καὶ παιδὶ κατιδεῖν . Τὸ δ' ἦν , ὡς ἐδόκει , ὅλην ἑαυτὴν ἐπιρρῖψαι τῷ συφορβῷ καὶ ὑπανοῖξαι θύρας αὐτῷ καὶ βασιλείας καὶ πόλεως , αὐτῷ τε συνεῖναι καὶ συνοικεῖν ὡς βασιλεῖ δέσποινα . Ταῦτα διανοησαμένη , αὐτίκα πέμπειοὐδὲ γὰρ ἠρεμεῖν εἴων αἱ τοῦ βασιλέως ἀποστολαίτοὺς διασαφήσοντας τῷ βαρβάρῳ τὰ τῆς βουλῆς τε καὶ ἀξιώσεως . Καὶ ὃς ἀκούσας πρῶτον μὲν καθυπερηφανεύετο δῆθεν καὶ τοῖς ἐπεσταλμένοις ἀπεσεμνύνετο , διαθρυπτόμενος οἷον , εἰ ἀρχὴν ὅσον οὔπω κτησομένην αὐτῷ σπάθῃ καὶ δυνάμει κρείττονι ἐκείνη φθάνει χαρίζεσθαι . Ὅμως καὶ τὰ τοῦ λέχους προσίετο , πονηρῶς ἄγαν καὶ βαθέως , οὐχ ὥς τις ἂν εἴποις φιλόγυνις καὶ τῆς γυναικωνίτιδος ἐραστής · τὸ γὰρ μαλάττειν τὰ ἤθη , τῶν δεξομένων καὶ λίαν ὡς καταφρονησόντων αὐτίκα , διεφυλάττετο · ἄλλως δὲ κατ' εἰρήνην καὶ τοῦ μὴ χέεσθαι ἐμφυλίοις πολέμοις αἵματα κατεδέχετο , ὡς χάριν διδούς , οὐ λαμβάνων . Ὅρκων οὖν γενομένων καὶ συνθηκῶν ἐξ ἑκατέρων , ὑπανοίγνυσί τε αὐτῷ τὰς πύλας καί , ἐντὸς δεξαμένη , τελεῖ ἑαυτῇ σὺν ἐκείνῳ τοὺς γάμους , καὶ τὰς ταινιώσεις τῆς βασιλείας καὶ αὖθις συνάμα δέχονται , καί γε παρασκευάζει τῷ βασιλεῖ ἀντίπαλον , ὡς ᾤετο , ἱκανόν . Τοῦτο συμβάν τε καὶ ἀκουσθὲν τὸν βασιλέα αὐτάρκως καὶ ὡς ἐνῆν διετάραξε . Ὑπεκρίνετό τε κἀκεῖνος μὴ ἀθυμεῖν σφαλλόμενος τῶν ἐλπίδων , ἀλλὰ στυγεῖν τῷ παρ' ἀξίαν ἐκείνης πταίσματι , ὥστε καὶ τὸ γένος καταισχῦναι καὶ τὴν ἀρχὴν προσαπολλύναι τῷ μηδενὸς ἀξίῳ κατεγχειρίσα σαν · μηδὲ γὰρ ἀνθέξειν ὅλως καὶ ὑποσχεῖν ἐκεῖνον ἐπιβρίσασαν ἐκ Τοχάρων δύναμιν , ἣν εἰκὸς ἐπεισπίπτειν ἅμα μὲν πρὸς ἐχθρὸν προφανῆ , ἅμα δὲ καὶ παρὰ τῶν οἰκείων καταφρονούμενον . Ταῦτα λέγων , οὐκ ἀνίει καὶ αὖθις πέμπων τε δυνάμεις ἀγωνιουμένας καὶ τὰ πρὸς καταβολὴν Μαρίας κατασκευαζόμενος . Ὁ τοίνυν Λαχανᾶς πρὸς τὰς τῆς γυναικὸς θρύψεις καὶ ἀπήχθετο καὶ βαρβαρικῶς ἤθελε διαζῆν , τοὺς ἀμφ' αὑτὸν καὶ λίαν ὑποποιούμενος · ἔγνω γὰρ ἀμφοτέρωθεν ἐξαρτυομένους πολέμους καὶ τὰς βλακείας μηδὲν οἵας τ' οὔσας κατευνάζειν τοὺς ἐκ τῶν πολέμων κινδύνους , ὥστε καὶ πολλάκις , πρὸς ἐκείνην διαφιλονεικοῦντα , ἐντείνειν πληγάς . Αὐτὸς δέ , κρείττω πάσης ἀσχολίας τὰ κύκλῳ συνανιστά μενα κρίνων , ὑπεποιεῖτό τε τοὺς ἄρχοντας τῶν Βουλγάρων καὶ πρὸς πολέμους ἡτοιμάζετο τοὺς κατ' ἄμφω · οὐδὲ γὰρ ἦν οὔτε Τοχάροις διὰ τὰ πραχθέντα σπένδεσθαι οὔτε τοὺς τοῦ βασιλέως ὁπωσοῦν ἀναρτᾶν . Μέντοι γε καὶ καθ' ὅσον ἴσχυεν ἀντιπαρετάττετο , τὸ μὲν ἑκών , τὸ δ' ἄκων · ἀρχὴν γὰρ λαβὼν ἣν οὐκ ἤλπισεν , ἔσπευδε μὴ μόνον ἔχειν , ἀλλὰ καὶ συνιστᾶν . Ἐπιτιθεμένων δ' ἄλλως καὶ τῶν ἔξωθεν ὁσημέραι , καὶ ἄκων κατηναγκάζετο μάχεσθαι · ᾔδει γὰρ καὶ βάρβαρος ὢν πολεμήσοντα ἐξ ἀνάγκης τὸν μὴ θέλοντα πολεμεῖν . Διὰ ταῦτα γοῦν τὰ κατ' ἐκεῖνον εὐώδει παραβολώτερον συμπλεκόμενα . Οὔτε γὰρ οἱ ἀνθιστάμενοι ἴσχυον ὁρμαῖς ἀτακτούσαις ἀντίσχειν , καὶ τὸ διευτονοῦν κατωρρώδει τὴν ἀπέντευξιν , ὡς μὴ καλῶς χρησομένου τοῦ περιγεγονό τος . Τὸ γὰρ εἰς χεῖρας γενέσθαι τῷ Λαχανᾷ ἶσα καὶ θάνατος ἦν , ἀπηνείας ἕνεκα τῆς ἐσχάτης · βάρβαρα γὰρ ἤθη τὰ ἐκ τύχης ἐλεεινὰ μαλάσσειν οὐκ οἶδεν . Ὅθεν καὶ πολλάκις , ταῖς τόλμαις περιγενόμενοι , παραυτίκα τῷ τῶν δεινῶν ἐλπισμῷ , εἰ ἁλῷεν , συστελλόμενοι , ἀπηντεύκτουν . Πολλαῖς μὲν οὖν ταῖς ἀμφὶ τὸν Ἀσὰν δυνάμεσι περιεστοιχίζετο · πλὴν οἱ ἐκεῖθεν ἐνίοτε καὶ ἄκοντες ἁλισκόμενοι ἐν καλοῖς ἦσαν διὰ τὸ προσπίπτειν αὐτίκα , ὡς δῆθεν τυράννου μὲν ἀπαλλαγέντες , βασιλεῖ δὲ προσγιγνόμενοι · τοῖς δ' ἐντεῦθεν ἀπαγομένοις ἐκεῖ πρόσχημά τι οὐκ ἦν ὑπονοηθῆναι τὸ σῷζον , ἀλλ' ὡς ἐχθροὶ ἐκολάζοντο .
Lemmas: γῆ . ὁ κατά ὁ Μαρία καί ὅπως ὁ Λαχανᾶς συνοικέω . βούλομαι δέ βασιλεύς προλαμβάνω Μαρία , μή καί φθάνω ὁ κατά ἑαυτοῦ εὕω τίθημι Αλιώση τε ὁ βασιλεύς βουλή , καί κατασπεύδω συχνός ἐπί ἐκεῖνος πέμπω , οὖον τόσος ἐκεῖ καταστρέφω ὅσος ἥμερος μεταχέω ριουμενος , ἐπί ὅς παραδίδωμι Μαρία καί ὁ ὁ βασιλεύς δέχομαι παῖς . ὁ μέντοι γε Μαρία ἐν ἄφυκτος γιγνώσκω γίγνομαι καί δύο μέσος ἐναπολαμβάνω κακός · ἔνθεν μέν γάρ ὁ φαίνω ἐκ νέος κακός , ὁ Λαχανᾶς πρόσκειμαι , ἐρημόω ὁ χώρα καί προσκτάομαι ὁ πέριξ , προσβάλλω μόνος , ἐκεῖθεν δέ ὁ δύναμις ὁ βασιλεύς , ἔπειμι πλείων , δῆλος εἰμί ὁ μέν ταπεινός καί ὅσος ἐκτός ζημιόω , ὁ δέ ἐντός καί περιφανής ἐκ πᾶς τρόπος ὑποποιέω . ὅθεν καί περί ἑαυτοῦ τε καί ὁ παῖς τετρεμαίνω δεινός φροντίς ταράσσω ὁ Ψυχή , καί , πρός ἀμφότερος μέρος μή σθένω ἵστημι , ἕτερος ἐξημερόω γιγνώσκω , πλήν ὅσος καί οὗτος ἀπονίναμαι ὁ κατά ἡμέρωσις πράσσω ὁ μείζων . ὁ μέν οὖν πρός βασιλεύς κλίνω ὁ εἰκός μέν κρίνω καί ἄλλως εὐπρεπής ἑαυτοῦ , Σώζουσα μέν ὁ ὁ σωφρο σύνειμι καί ὁ πρός ὁ ἀποίχομαι δίκαιαδίκαια δέ πάντως μή συνοικέω ὁ σφαγεύς , ζητέω δέ παρά οἰκεῖος σῴζω , παρά ὅς δή καί ὁ τιμή κτάομαι . Ζεύς οὗτος γοῦν ὁ πρός βασιλεύς πέμπω καί ἱκετεύω ὁ Δίκαιος κρίνω . ὅσος δέ ὁ κατά ἑαυτοῦ συμφέρω κατά ὅς εἰμί βούλομαι , καί λίαν ἀπᾴδω γιγνώσκω · αὐτός μέν γάρ ὁ τιμή κατοχυρόω αὐτός τε καί παῖς Μιχαήλ διά σπουδή εἰμί , βασιλεύς δέ μηδέ εἄν ἐν ὕπνος ἐθέλω , ἀφίημι ὁ παῖς , ὅς δή καί ἄρχω καθιστάω , ἐκεῖνος περιποιέω ὁ ἀρχή . οὕτως μέν οὖν ὁ ἀπό βασιλεύς καί μᾶλλον ἱκανῶς ἀπογιγνώσκω , ὁ δέ πρός ὁ βάρβαρος πέμπω καί ἀξιόω σπένδω κατά ἑαυτοῦ διατελέω ὁ ἔθνος ἄρχω , οὔτε ἔχω λόγος ὁ ἀξίωσις κρίνω · ὁ γάρ ὁ ἀρχή οὗτος ἀντιποιέω σπένδω πρός ὁ κατέχω οὗτος ἀδύνατος . καί ὁ ἀπό βασιλεύς συννοέω φροντίζω ποιέω · μηδέ γάρ ἠρεμέω βασιλεύς , ἅπαξ ὑπέρ παῖς περί ὁ ἀρχή ἄρχω διαφέρω . γιγνώσκω τοίνυν παρεῖδον μέν ὁ ὁ ἀποίχομαι Δίκαιος , παρεῖδον δέ καί ἀνθρώ πάω νέμος , εἰμί , τοιοῦτος τις εἰμί , τοιοῦτος ἑαυτοῦ ἐκδίδωμι , πρός μόνος δέ ὁ δοκέω συμφέρω αὐτός τε καί παῖς καθοράω . ὁ δέ εἰμί , ὡς δοκέω , ὅλος ἑαυτοῦ ἐπιρριπτέω ὁ συφορβός καί ὑπανοίγω θύρα αὐτός καί βασίλεια καί πόλις , αὐτός τε συνίημι καί συνοικέω ὡς βασιλεύς δέσποινα . οὗτος διανοέομαι , αὐτίκα πέμπειοὐδὲ γάρ ἠρεμέω ἐάω ὁ ὁ βασιλεύς αποστολαιος διασαφέω ὁ βάρβαρος ὁ ὁ βουλή τε καί ἀξίωσις . καί ὅς ἀκούω πρῶτος μέν καθυπερηφανεύομαι δῆθεν καί ὁ ἐπιστέλλω ἀποσεμνύνω , διαθρύπτω οἷος , εἰμί ἀρχή ὅσος οὔπω κτάομαι αὐτός σπάθη καί δύναμις ἀγαθός ἐκεῖνος φθάνω χαρίζομαι . ὅμως καί ὁ ὁ λέχος προσίημι , πονηρός ἄγαν καί βαθύς , οὐ ὅς τις εἄν εἶπον φιλόγυνις καί ὁ γυναικωνῖτις ἐραστής · ὁ γάρ μαλάσσω ὁ ἦθος , ὁ δείκνυμι καί λίαν ὡς καταφρονέω αὐτίκα , διαφυλάσσω · ἄλλως δέ κατά εἰρήνη καί ὁ μή χέω ἐμφύλιος πόλεμος αἷμα καταδέχομαι , ὡς χάρις δίδωμι , οὖον λαμβάνω . Ὅρκος οὖν γίγνομαι καί συνθήκη ἐκ ἑκάτερος , ὑπανοίγω τε αὐτός ὁ πύλη καί , ἐντός δέχομαι , τελέω ἑαυτοῦ σύν ἐκεῖνος ὁ γάμος , καί ὁ ταινιωθω ὁ βασίλεια καί αὖθις συνάμα δέχομαι , καί γε παρασκευάζω ὁ βασιλεύς ἀντίπαλος , ὡς οἴομαι , ἱκανός . οὗτος συμβαίνω τε καί ἀκούω ὁ βασιλεύς αὐτάρκης καί ὡς ἐν-εἰμί διαταράσσω . ὑποκρίνομαι τε ἐκεῖνος μή ἀθυμέω σφάλλω ὁ ἐλπίς , ἀλλά στυγέω ὁ παρά ἄξιος ἐκεῖνος πταῖσμα , ὥστε καί ὁ γένος καταισχύνω καί ὁ ἀρχή προσαπόλλυμι ὁ μηδείς ἄξιος κατεγχειρίζω σάω · μηδέ γάρ ἀντέχω ὅλως καί ὑπέχω ἐκεῖνος ἐπιβρίζω ἐκ Τόχαρος δύναμις , ὅς εἰκός ἐπεισπίπτω ἅμα μέν πρός ἐχθρός προφανής , ἅμα δέ καί παρά ὁ οἰκέω καταφρονέω . οὗτος λέγω , οὐ ἀνίημι καί αὖθις πέμπω τε δύναμις ἀγωνίζομαι καί ὁ πρός καταβολή Μαρία κατασκευάζω . ὁ τοίνυν Λαχανᾶς πρός ὁ ὁ γυνή θρύπτω καί ἀπεχθάνομαι καί βαρβαρικός ἐθέλω διαζῶ , ὁ ἀμφι ἑαυτοῦ καί λίαν ὑποποιέω · γιγνώσκω γάρ ἀμφοτέρωθεν ἐξαρτύω πόλεμος καί ὁ βλακεία μηδείς οἷος τε εἰμί κατευνάζω ὁ ἐκ ὁ Πολέμων κίνδυνος , ὥστε καί πολλάκις , πρός ἐκεῖνος διαφιλονεικέω , ἐντείνω πληγάς . αὐτός δέ , ἀγαθός πᾶς ἀσχολία ὁ κύκλος συνανιστά Μένα κρίνω , ὑποποιέω τε ὁ ἄρχω ὁ Βουλγάρα καί πρός πόλεμος ἑτοιμάζω ὁ κατά ἄμφω · οὐδέ γάρ εἰμί οὔτε Τόχαρος διά ὁ πράσσω σπένδω οὔτε ὁ ὁ βασιλεύς ὁπωσοῦν ἀναρτάω . μέντοι γε καί κατά ὅσος ἰσχύω ἀντιπαρατάσσομαι , ὁ μέν ἑκών , ὁ δέ ἄκων · ἀρχή γάρ λαμβάνω ὅς οὐ ἐλπίζω , σπεύδω μή μόνος ἔχω , ἀλλά καί συνίστημι . ἐπιτίθημι δέ ἄλλως καί ὁ ἔξωθεν ὁσημέραι , καί ἄκων καταναγκάζω μάχομαι · οἶδα γάρ καί βάρβαρος εἰμί πολεμέω ἐκ ἀνάγκη ὁ μή ἐθέλω πολεμέω . Ζεύς οὗτος γοῦν ὁ κατά ἐκεῖνος εὐώδης παράβολος συμπλέκω . οὔτε γάρ ὁ ἀνθίστημι ἰσχύω ὁρμή ἀτακτέω ἀντέχω , καί ὁ διευτονόω κατορρωδέω ὁ ἀπέντευξις , ὡς μή καλῶς χράω ὁ περιγίγνομαι ὅς . ὁ γάρ εἰς χείρ γίγνομαι ὁ Λαχανᾶς ἴσος καί θάνατος εἰμί , ἀπήνεια ἕνεκα ὁ ἔσχατος · βάρβαρος γάρ ἦθος ὁ ἐκ τυγχάνω ἐλεεινός μαλάσσω οὐ οἶδα . ὅθεν καί πολλάκις , ὁ τόλμα περιγίγνομαι , παραυτίκα ὁ ὁ δεινός ἐλπισμός , εἰμί ἐλαύνω , συστέλλω , απηντευκτεω . Πολύς μέν οὖν ὁ ἀμφί ὁ Ἀσάν δύναμις περιστοιχίζω · πλήν ὁ ἐκεῖθεν ἐνίοτε καί ἄκων ἁλίσκομαι ἐν καλός εἰμί διά ὁ προσπίπτω αὐτίκα , ὡς δῆθεν τύραννος μέν ἀπαλλάσσω , βασιλεύς δέ προσγίγνομαι · ὁ δέ ἐντεῦθεν ἀπάγω ἐκεῖ πρόσχημα τίς οὐ εἰμί ὑπονοέω ὁ σῴζω , ἀλλά ὡς ἐχθρός κολάζω .