georgius-pachymeres.suggrafikai-i-stori-ai-libri-vi-de-michaele-palaeologo pachymeris.135
λαʹ . Ἐκστρατεία τοῦ δεσπότου Ἰωάννου συνάμα χιλιάσι στρατοῦ πρὸς τὸν Ἰωάννην καὶ τὰ τῆς ἀνδραγαθίας τοῦ Ἰωάννου . Ταῦτ' ἄρα καὶ βασιλεύς , δεινοπαθῶν ἐπὶ τούτοις , δυνάμεις παρασκευάζεται πλείους , πλῆθος ὡσεὶ τεσσαράκοντα σὺν τῷ ναυτικῷ χιλιάδων , ὡς λέγεται , καί , παραδοὺς τῷ δεσπότῃ , πέμπει διὰ ταχέων ἐπὶ τὸν Ἰωάννην . Συνεκπέμπει δ' ἐκείνῳ καὶ ἄλλους πλείους τῶν λοχαγῶν καὶ ἐκ μεγιστάνων , ὧν εἷς ἦν καὶ ὃν εἶχε δομέστικον τῆς τραπέζης · ὁ δ' ἦν ὁ Καβαλλάριος Ἀλέξιος , ἀνὴρ γεννάδας καὶ ἀνδρικός , ὃς καὶ παραπήλαυσεν ὕστερον τοῦ πολέμου , τοξευ θεὶς ἐν τῇ μάχῃ παρά του · κἀκείνῳ μὲν κλέος , ἑαυτῷ δὲ τὸ πεσεῖν εὐκλεῶς παρέσχεν , οὗ κάλλιστον τοῖς νέοις πίπτειν πεσών . Ὡς γοῦν τὰς δυνάμεις παραλαβὼν ὁ δεσπότης πρὸς δύσιν ἤλαυνεν , θαρρῶν ταῖς παρασκευαῖς , ὡς καὶ αὐτὸ κινήσων τὸ ἔδαφος , ὁ βασιλεὺς καὶ λαὸν διὰ θαλάσσης ὁπλίζει καί , στόλον ἐξαρτυσάμενος ἱκανὸν ἔκ τε πόλεως καὶ τῶν ὁπουδήποτε χωρῶν τε καὶ νεωρίων , ὡς εἶναι τὰς πάσας ναῦς μακράς τε ἅμα καὶ ταχυναυτούσας τρεῖς πρὸς τοῖς ἑβδομήκοντα , παραδοὺς ταύτας τῷ πρωτο στράτορι Φιλανθρωπηνῷ , καὶ αὐτὸν ἐκπέμπει , ταῖς Λατινικαῖς χώραις προστάσσων , εἴ ποι παρείκοι , προσβάλλειν · οὕτω γὰρ μᾶλλον εὐοδεῖν τὸν κατὰ γῆν πόλεμον ᾤετο , εἰ ἔχοντες καθ' αὑτοὺς οἱ Λατῖνοι τὸν περὶ σφίσι φόβον τῆς πρὸς τὸν Ἰωάννην βοηθείας ἀπόσχοιντο . Καὶ δὴ τὴν ταχίστην τῷ τόπῳ τῶν Νέων Πατρῶν ἐπιστάντος τοῦ δεσπότου , ἔκπληξις κατεῖχε πάντας καὶ ταραχή , ὡς προσχωρεῖν μὲν ἐντεῦθεν ἐκείνῳ τὰς χώρας , γνωσιμαχεῖν δὲ τὰ φρούρια , ὡς μικρὸν ἀντισχόντα , ὅσον ἀφοσιώσασθαι τὴν πίστιν τῷ Ἰωάννῃ , προδοῦναι , μὴ ἐνεγκόντα τὴν ἔφοδον · ποῦ γὰρ ἄν τις καὶ ἤλπισεν ἐξ ἄλλου τινὸς τρόπου καὶ μηχανῆς σῴζεσθαι ; Ὁ μέντοι γε Ἰωάννης , τοὺς περὶ αὑτὸν καὶ μόνους ἔχων , τῷ πλήθει κατὰ πολὺ λειπόμενος , ταῖς ἐπινοίαις ἐπεχείρει σῴζεσθαι · ὅθεν καί , νῦν μὲν ἔνθα , νῦν δ' ἐκεῖσε προβαίνων , ὡς οἷόν τε ἦν , κατησφαλίζετο τὰ αὑτοῦ · τὸ γὰρ χωρεῖν εἰς μάχην ἕν τι τῶν ἀδυνάτων ἐδόκει . Ἀλλ' οἱ τοῦ δεσπότου , ἰχνηλατοῦντες οἷον ἐκεῖνον , ἐπέτρεχον συνεχέστερον , προκαταλαμβάνοντες τόπους οἷς αὐτὸν ᾤοντο σῴζεσθαι · ὅθεν καὶ τῷ ἀποχωρεῖν μὲν προσῆγεν ἐκείνους , τῷ δέ γε δειλίαν ἐμφαίνειν θαρραλεωτέρους ἐποίει προσβάλλειν · τῷ γὰρ πλήθει περιῆσαν καὶ κατημέλουν διώκοντες . Ὡς δὲ κόρον ἐκεῖνος ἐλάμβανε τῆς ἀποφυγῆς καὶ τὰ ἔξω προσυπώπτευεν , ἤδη τῶν ἁπάντων καταληφθέντων , ἔγνω φρουρίῳ ἑαυτὸν πιστεῦσαι καὶ φέρων ἑαυτὸν ταῖς Πάτραις , ὀχυρᾷ πόλει καὶ ἐκ νέου συστάσῃ , δίδωσι καὶ πιστεύει φυλαχθησόμενος . Καὶ ὁ μὲν καταφυγὴν ὀχυρὰν εὗρε τὰς Πάτρας , οἱ δ' ἀμφὶ τὸν δεσπότην , μαθόντες ὡς ἀποκέκλειστο καὶ ἤδη ὅσον οὔπω τὸ θήραμα ἔχειν ἐλπίζοντες ἐν χερσίν , ἐλθόντες τὴν πόλιν κύκλῳ περικα θίζουσι . Καὶ συχναὶ πρὸς τοὺς ἐντὸς διαμηνύσεις ἐγένοντο τοῦ δεσπότου , ἑαυτοῖς μὲν προνοεῖν τῶν βελτίστων , ἐκεῖνον δὲ παραδόντας σῴζεσθαι · μὴ γὰρ ἀποχωρεῖν ἐκεῖθεν , μὴ ἄλλοθί που τραπέσθαι , μὴ φροντίσαι τὰ πέριξ καίοντα καὶ ἀγροὺς κατασκάπτοντα καὶ ἀμπελῶνας τέμνοντα καὶ τέλος , καὶ αὐτοῖς ὡς πολεμίοις χρώμενον , τέλεον ἀφανίζειν , κἂν ὅπῃ καὶ ὁ χρόνος προβαίη . Ταῦτα τοῦ δεσπότου διαμηνύοντος , ἐκεῖνοι , ἢ ταῖς ἀληθείαις , ἢ καὶ παρ' ἐκείνου προβιβαζόμενοι ἔνδον ὄντος , ἠπίως τε ἀπε λογοῦντο καὶ προσελιπάρουν σφᾶς τῶν ὁρμῶν ἀνεῖναι , μετ' οὐ πολὺ προδοῦναι καὶ τὸν Ἰωάννην καθυπισχνούμενοι . Ὡς γοῦν μεταξὺ χρόνος ἐτρίβετο καὶ οἱ μὲν ἀναβολαῖς ἐναιώρουν τὴν προδοσίαν , οἱ δὲ ὅσον οὔπω ἀνύσαι τὸ πᾶν ἤλπιζον , ἐπιχειρεῖν τι τῶν συνήθων ὁ Ἰωάννης ἔγνω . Καὶ σκοπητέον ὡς ἄριστα · νυκτὸς γὰρ ἑαυτὸν σχοίνοις διὰ τοῦ τείχους κατα χαλάσας , ὡς μὴ φωραθείη διὰ στρατοπέδου βαδίζων , εὐθύς τε μετασχη ματίζεται καὶ χλαῖναν μὲν μέλαιναν περιτίθεται , κρατεῖ δ' ἀνὰ χεῖρας ἵππου ῥυτῆρα καί , κατὰ θεράποντα μετασκευασάμενος , καθευδόντων περὶ μέσας νύκτας , ἅπαν τὸ στρατόπεδον διεξῄει , ἐρωτηματικῶς ἐκφωνῶν συχνάκις περὶ ἵππου δῆθεν ἀπολωλότος · καὶ οἱ μὲν κατημέλουν , οἱ δὲ καὶ ἀπελογοῦντο ἔνδοθεν τῶν σκηνῶν μὴ ἰδεῖν τὸ σύνολον , ἐκείνου καὶ τὰ εἰς εὕρεσιν δαψιλῆ καθυπισχνουμένου . Καὶ οὕτω , λαθὼν τὰς ἁπάντων γνώσεις , ἀπολύεται μὲν τοῦ Ρωμαϊκοῦ στρατοπέδου , ἐνσκευασθεὶς δὲ ἅμ' ἕῳ καὶ δι' ἀδήλων τὰς Θήβας ἐν ἡμέραις μετρίαις καταλαβών , μηδενὸς τῶν αὐτοῦ εἰδότος οὐδὲ γὰρ οἱ ἔνδον Πατρῶν , πλὴν τῶν οἰκείων καὶ οἷς ἐπίστευεν , ᾔδεσαν , οἳ δὴ καὶ ἐφ' ἡμέραις ἔμελλον συσκιάζειν τὸ δρᾶμα τοῖς ἐν τῇ πόλει , μὴ φαινομένου τοῦ Ἰωάννου , ἐκεῖσε τοίνυν τὸν μέγαν κύριον καταλαμβάνει , ὁμωνυμοῦντά οἱΣυριωάννης γὰρ κατὰ γλῶτταν ἐλέγετο , καὶ δὴ προσλιπαρεῖ βοηθεῖν , εἰς πίστιν δὲ τῶν σπονδῶν ἑαυτοῖς καὶ κῆδος ἐτίθει γενέσθαι , ὡς λαβεῖν ἐκεῖνον γαμβρὸν ἐπὶ θυγατρί . Ὁ δὲ μέγας κύριος Ἰωάννης τὰ καθ' αὑτὸν μὲν παρῃτεῖτο , ὡς μηδ' εἶναί οἱ δυνατὸν ἐπὶ συζυγίᾳ καταληφθῆ ναι , ἀσθενεῖ γε ὄντι καὶ ποδάγρᾳ δεινῇ προσπαλαίοντι , ἀδελφὸν δέ οἱ εἶναι τὸν παῖδα Γουλίελμον , ὃν καὶ εἰς κῆδος οἷον ἐκεῖνος προὔτεινε καὶ λίαν χρήσιμον παρεδείκνυ . Ἀλλὰ τὰ μὲν τοῦ κήδους καὶ ὕστερον ἔλεγε τελεσθή σεσθαι , τῶν συναλλαγμάτων κειμένων · ὃ δὴ καὶ γέγονε . Τότε δὲ τριακοσίους καβαλλαρίους δοὺς αὐτῷ ἢ καὶ πλείους , ὡς λέγεται , ἐξ αὐτῆς ἀποπέμπει , ἄνδρας ἀρεϊκοὺς καὶ πολλῶν τινων καθυπερτεροῦντας · οὓς λαβὼν καὶ τοῖς αὑτοῦ προσμίξας διὰ ταχέων , ὡς μηδενὶ φωραθείη , καιρὸν ἐπιτηρήσας , ἐμπίπτει τῶν πραχθέντων μὴ αἰσθανομένοις μηδέ τι προσδοκῶσιν , ἀλλ' ἐν ἀνέσει παντοίᾳ διάγουσι λογισμῶν , ὡς ἔνδον ἐγκεκλεισμένου . Τέως δέ , ὡς εἰσβάλλει ποτὲ στρατὸς ἐκ τοῦ σχεδὸν ἀκούσαντες , ἐταράχθησαν , ἀγνοοῦντες τὸ δρᾶμα . Τότε τοίνυν συμμίξαντες , ἔνθεν μὲν οἱ περὶ τὸν Ριμψᾶν Πέρσαι , πολὺ δὲ τὸ Ρωμαϊκὸν καὶ οἱ περὶ τὸν δεσπότην κράτιστοι , ἐκεῖθεν δὲ οἱ περὶ τὸν Ἰωάννην Ἰταλοὶ καὶ οἱ αὐτοῦ , πολλοί γε ὄντες καὶ μάχιμοι , συνερρήγνυντο . Καὶ συμπεσόντες ὀλίγοι πλείους ἐνίκων . Οἱ μὲν γάρ , τῇ καθ' αὑτοὺς συντάξει θαρροῦντες , ἀκμῆτες ὄντες καὶ ἐξ αὐτῆς ἕτοιμοι προσβαλεῖν , κατὰ τρόπον ἐνέπιπτον · οἱ δέ , τοῦτο μὲν τῷ ἀπροσδοκήτῳ καταπλαγέντες , τοῦτο δὲ καὶ πλῆθος σύμμικτον ὄντες , ἐν οἷς ἀνάγκη καί τινας καὶ παρὰ τὸ χρεὼν ὀρρωδεῖν , ἀτάκτως καὶ ὡς οὐ σφίσι θαρροῦντες ἐμάχοντο . Καὶ τέλος , τῆς πρώτης φάλαγγος ἐκλυθείσης , αἱ κατόπιν ἐν οὐ προσηκούσαις δειλίαις ἦσαν καὶ συνεταράσσοντο , καθ' αὑτοὺς θορυβούμενοι , καί , μικρὸν ὀπισθοποδοῦντες , τέλος εἰς φυγὴν ἔβλεψαν · καὶ τὸν πρότερον ὁ ἐπιὼν κατεσπόδει , κἀκείνῳ ἄλλος προσέπαιε · καὶ οὕτως συγχυθέντες ἀπεδύοντο μὲν τὰ ὅπλα , ἀπέλυον δὲ τοὺς ἵππους καὶ μόνοις ποσὶν ἐθάρρουν τὸ σῴζεσθαι , πολλὰ τοῦ δεσπότου τὸ μὲν συνιστῶντος εἰς θάρρος , τὸ δ' ἀπειλοῦντος , ἔστι δ' οὗ γε καὶ παροτρύνοντος . Ἐκλίνθη δ' ἡ μάχη , εἶπεν ἄν τις ποιητικός , καὶ τῶν τοῦ δεσπότου φωνῶν ἠλόγουν , περὶ ἑαυτοῦ τετρεμαίνων ἕκαστος . Ὤοντο γὰρ μὴ τριακοσίους ἢ καὶ τούτων διπλασίους ἢ καὶ πλείονας εἶναι , ἀλλὰ τῷ κατὰ σφᾶς πλήθει τὸ πλῆθος τῶν ἀντιπάλων ὥριζον , ὡς οὐκ ἂν θαρρησάντων , εἰ μή γε καὶ αὐτοὶ πλείους ὄντες τοῖς τόσοις ἐπῄεσαν . Τότε καὶ ὁ δεσπότης ἀποκαραδοκήσας τρέπει τε χαλινοὺς καί , τὸν ἵππον ἀνιείς , κατὰ κράτος φεύγει . Κἀντεῦθεν ἦν βλέπειν ἄλλους μὲν πίπτοντας , ἄλλους δὲ φεύγοντας , τοὺς δὲ θάμνοις κρυπτομένους καὶ πρὸς τὸ σῴζεσθαι ἱκετεύειν ἑτοίμους ὄντας , ἄλλους δ' ἀπορρῶγας καὶ πέτρας καταλαμβάνοντας , ἄλλους δ' αὖθις ἀπαγομένους , ὁπόσον ἡ λίχνη χεὶρ ἐκείνων καὶ πρὸς τὸ σφάττειν ἀπότομος , τῷ μεταβόλῳ τῆς τύχης μαλασσομένη , παρὰ τὸ δόξαν σφίσιν ἐφείδετο . Πᾶσιν δ' ἡ μοῖρα ἦν ὄλεθρος , σώμασι , χρήμασιν , ὅπλοις , ἵπποις , αὐτοῖς ἐνδύμασι · τὸ γὰρ ὁμογενὲς μὴ διόλου ἔπειθε σφάττειν , τὸ δὲ γυμνοῦν τὸν ἁλόντα ὡς ἐνδυμάτων πᾶσιν ἐπ' ἴσης ἦν . Τέλος φευγόντων ταῖς φορηταῖς ἐπιθέμενοι οἰκίαις τῶν μεγιστάνων καὶ αὐτοῦ γε δεσπότου , πολὺν ἐξεφόρουν τὸν πλοῦτον · ἐκπώματα γὰρ ἐκεῖνα καὶ ἔπιπλα καὶ ὅπλα καὶ ἵππους καὶ θεραπείαν ἄλλην χλιδῶσαν τρυφῆς ἐξεκένουν , μέχρι καὶ αὐτῶν τῶν ἐπιπόδων μυώπων , πλεῖστα παρακερδαίνοντες . Καὶ τηνικάδε οἱ τότε ἔδειξαν προφανῶς τὸ τοῦ Ἀντισθένους ἀληθινόν · φησὶ γὰρ ἐκεῖνος πάντ' εὔχεσθαι τὰ καλὰ τοῖς ἐχθροῖς πλὴν συνέσεως , ὡς πάνθ' οἷά τε παρὰ τούτοις γενέσθαι , ἢν σύνεσιν ἔχοιεν . Ἐδήλωσαν δὲ καὶ τὸ τῆς εὐβουλίας χρῆμα τοῖς ἀντιξοοῦσι καὶ μᾶλλον χρήσιμον · χιλιάδας γὰρ τόσας , ὡς καὶ εἰς μυριάδας ποσοῦσθαι , ἓν παρεστήσατο βούλευμα , καὶ οἱ χθὲς πλουτοῦντές τε καὶ τρυφῶντες τοῖς πλήθεσι σήμερον ταπεινοί τε καὶ πενιχροί , ἀνταγωνισαμένης τῆς εὐβουλίας . Ἄρχοντα γὰρ χρὴ πειρᾶσθαι καὶ κινδυνεύοντα , ὡς ἢ νικήσοντα ἢ εὐκλεῶς πεσούμενον . Κατὰ τί γὰρ καὶ ἄρχοι , εἰ μή γε προμηθοῖτο τῶν ἄλλων , ὧν ἄρχειν ἐτάχθη ; Καὶ σκοπὸς μὲν οὐκ ἀνεύθυνος , εἰ μὴ προείποι καὶ προφυ λάξηται , ἄρχων δ' ἀνεύθυνος πάντως , εἰ μὴ προκινδυνεύοι ὧν ἐτάχθη σκοπός ; Οὐμενοῦν , οὔ · πολλοῦ γε καὶ δεῖ . Οὕτω μὲν οὖν παραλόγου τῆς τύχης συμβάσης καὶ τῶν ὑπολελειμμένων κατεπτηχότων , ἀνεῖσα τὸ πτερόν , ἡ φήμη , θεὸς οὖσα , ὡς λέγεται , περιαγγέλλει τὸ δυσχερὲς ἐκεῖνο καὶ ἀπροσδόκητον σύμβαμα , πολλοῖς μὲν εἰς λύπην , ἄλλοις δὲ καὶ εἰς ἔκπληξιν , τοῖς δ' εἰς κατάγελων , οὓς δὴ καὶ καταφρονεῖν ἔπειθε τῶν μηκέτ' ὄντων καὶ τοῖς λειπομένοις προσεπιτί θεσθαι . Ἀκούσαντες γὰρ τὸ περὶ τὴν Εὔριπον ναυτικόν , οἷς δὴ καὶ εἰς τριάκοντα ναῦς ὁ στόλος ὀλίγου δέοντος ἐξηρτύετο , κατεθάρρουν τῶν ἐπὶ δὶς καὶ τρὶς πλείστων . Καὶ δὴ ἐξ αὐτῆς γε ναυστολησάμενοι κατὰ τοῦ βασιλείου στόλου ἐξώρμων , ναυλοχοῦντος περί που τὴν Δημητριάδα , ὡς αὐτίκα φανέντες αἱρήσοντες . Καὶ ἅμ' ὁρμήσαντες ἔφθασαν , τῇ παραυτίκα τόλμῃ καὶ μόνῃ ἀραρότως ἐλπίζοντες καταπλῆξαι τοῖς πρὸ τοῦ κατεπτηχότας σφάλμασιν · ἐφῆπται δ' ἄρα καὶ τούτοις παρὰ μικρὸν οὐ μικρὸς κίνδυνος . Τοῦτ' ἀγγελθὲν τῷ δεσπότῃ , διάγοντι κατὰ τὴν Δριμίανιν , ἢ καὶ μᾶλλον , τὸ ἀληθὲς εἰπεῖν , καὶ ἀλύοντι , τοσούτου συμβάντος πράγματος , ἀνέζεσέ τε τὰς τῆς ψυχῆς ὁρμὰς καὶ ὑπερεπάθησε δείσας περὶ τῷ στόλῳ , εἰ τοσούτου γεγονότος μὴ ἐμπλησθῇ τὸ μοιρίδιον , ἀλλὰ καὶ πέρα τῶν γεγονότων προέλθοι . Καὶ δὴ ἐξ αὐτῆς δυοῖν ἡμερῶν διάστημα ὅλης καὶ μόνης μιᾶς ποιεῖται νυκτὸς καί , τὰ τοῦ πεζοῦ στρατοῦ συναθροίσας ἐγκαταλείμματα , παραλαβὼν σὺν αὑτῷ , τῇ Δημητριάδι ἐφίσταται καὶ τὸν στόλον ἐν χρῷ κινδύνου κατα λαμβάνει · ἤδη γὰρ καὶ αἱ τῶν ἐχθρῶν νῆες ἐμφανεῖς ἦσαν προσβαλοῦσαι τὸ τηνικάδε . Ὡς γοῦν κατὰ στίχας ἔστησαν κἀκεῖναι μὲν ἅμα προσέβαλλον , αἱ δὲ τῶν Ρωμαίων στιχηδὸν κατὰ δεκάδας ἐπῄεσαν , αἱ μὲν τῆς πρώτης δεκάδος τὴν πρώτην ἐδέχοντο μάχην , καὶ τῆς δεκάδος ἡ πρώτη προώρμα , ὅπου καὶ ὁ Φιλανθρωπηνὸς πρωτοστράτωρ ἦν καὶ τὸ βασιλικὸν ἀνεγήγερτο σκῆπτρον , ὡς σύνηθες , καὶ δὴ συμπεσοῦσαι μάχην ἤγειραν κρατεράν . Ἀλλ' οὐκ ἦν μίαν , ἐπεισφρησάντων πολλῶν , ἐνεγκεῖν · ὅθεν καὶ περιῆσαν , ἐπιθέμενοι μαχομένοις , σφάττοντες ἀντεχομένους , καταβάλλοντες ἀνθισταμένους . Τότε πολλοὶ μὲν καὶ μαχαίρας ἔργον ἐγένοντο , πολλοὶ δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ὑδάτων ὀλισθαίνοντες ἐναπέθνῃσκον , ἄλλοι δ' αὖ τραυματίαι γεγονότες ἐς τέλος ἀντεῖχον . Τὸν δέ γε πρωτοστράτορα καὶ πολλαῖς ἔβαλλον ταῖς ἀκίσι καί , ἐπεὶ καθικέσθαι οὐκ ἦν ὡπλισμένου πεσόντος , τὰς μαχαίρας ἐμβάλλοντες τῶν ὅπλων ἐντός , ᾐκίζοντο . Τοῦτο ταῖς λοιπαῖς ναυσί , δίχα καὶ τοῦ κατ' αὐτὰς κινδύνου , εἰς δειλίαν ἀνήκεστον περιίστατο . Ὁ δέ γε δεσπότης , τοῖς αἰγιαλοῖς ἐφιστάμενος , ὤρεγε χεῖρας καὶ κατηντι βόλει τὰ μέγιστα , φωνῶν τε καὶ ποτνιώμενος , καὶ ὡς αὐτὸς ὁ δεσπότης εἴη καὶ προσεπιβοηθεῖν ἔχοι καὶ ὡς ὁ καιρὸς ἀνακληθῆναι σφίσι τὸ σφάλμα , εἰ μόνον προσέχοιεν . Ὤρεγέ τε χεῖρας ἔξωθεν τοῖς ἐντὸς καὶ προθυμίας παρεῖχε σύμβολα , ὡς ἐντεῦθεν πέμψων βοήθειαν . Οἱ δὲ καὶ παρὰ τὸ εἰκὸς ἠνδρίζοντο καὶ δίκην ἀγρίων συῶν κατεσφάττοντο . Ὁ δὲ ταῖς παρατυχούσαις ἁλιάσιν ἀκμῆτα λαὸν προσέπεμπε καὶ προσεβοήθει καὶ φωναῖς καὶ σχήμασι πρὸς ἄμυναν παρεκάλει , ἐφ' ᾧ μὴ σφαλείη καὶ τὰ ἐκεῖ . Ὡς δ' ἐπὶ ξυροῦ ἐκείνοις ὁ κίνδυνος ἵστατο , ἄλλως ἔγνω παρακαλεῖν καὶ θερμῶς ἱκετεύειν αὐτῷ δὴ τῷ ταπεινῷ σχήματι · ἐκ γὰρ τῆς δεινῆς ἑκατέρωθεν ἀντιστάσεως πολλοὶ τῶν πιπτόντων ἦσαν , καὶ θάλασσα ῥέεν αἵματι .
Lemmas: λαός . ἐκστρατεία ὁ δεσπότης Ἰωάννης συνάμα χιλιάς στρατός πρός ὁ Ἰωάννης καί ὁ ὁ ἀνδραγαθία ὁ Ἰωάννης . ταῦτα ἄρα καί βασιλεύς , δεινοπαθέω ἐπί οὗτος , δύναμις παρασκευάζω πλείων , πλῆθος ὡσεί τεσσαράκοντα σύν ὁ ναυτικός χιλιάς , ὡς λέγω , καί , παραδίδωμι ὁ δεσπότης , πέμπω διά ταχύς ἐπί ὁ Ἰωάννης . συνεκπέμπω δέ ἐκεῖνος καί ἄλλος πλείων ὁ λοχαγός καί ἐκ μεγιστᾶνες , ὅς εἷς εἰμί καί ὅς ἔχω δομέστικος ὁ τράπεζα · ὁ δέ εἰμί ὁ Καβαλλάριος Ἀλέξιος , ἀνήρ γεννάδας καί Ἀνδρικός , ὅς καί παραπήλαυσεν ὕστερος ὁ πόλεμος , τοξεύς τίθημι ἐν ὁ μάχομαι παρά ὁ · ἐκεῖνος μέν κλέος , ἑαυτοῦ δέ ὁ πίπτω εὐκλεής παρέχω , ὅς καλῶς ὁ νέος πίπτω πίπτω . ὡς γοῦν ὁ δύναμις παραλαμβάνω ὁ δεσπότης πρός δύσις ἐλαύνω , θαρσέω ὁ παρασκευή , ὡς καί αὐτός κινέω ὁ ἔδαφος , ὁ βασιλεύς καί λαός διά θάλασσα ὁπλίζω καί , στόλος ἐξαρτύω ἱκανός ἐκ τε πόλις καί ὁ ὁπουδήποτε χώρα τε καί νεώριον , ὡς εἰμί ὁ πᾶς ναῦς μακρός τε ἅμα καί ταχύναυτέω τρεῖς πρός ὁ ἑβδομήκοντα , παραδίδωμι οὗτος ὁ πρώτος στράτωρ Φιλανθρωπηνός , καί αὐτός ἐκπέμπω , ὁ Λατινικός χώρα προστάσσω , εἰμί ποῖ παρίημι , προσβάλλω · οὗτος γάρ μᾶλλον εὐοδέω ὁ κατά γῆ πόλεμος οἴομαι , εἰμί ἔχω κατά ἑαυτοῦ ὁ Λατῖνος ὁ περί ὅς φόβος ὁ πρός ὁ Ἰωάννης βοήθεια ἀπέχω . καί δή ὁ ταχύς ὁ τόπος ὁ Νέων Πάτραι ἐφίστημι ὁ δεσπότης , ἔκπληξις κατέχω πᾶς καί ταραχή , ὡς προσχωρέω μέν ἐντεῦθεν ἐκεῖνος ὁ χώρα , γνωσιμαχέω δέ ὁ φρούριον , ὡς μικρός ἀντέχω , ὅσος ἀφοσιόω ὁ πίστις ὁ Ἰωάννης , προδίδωμι , μή φέρω ὁ ἔφοδος · ποῦ γάρ ἄν τις καί ἐλπίζω ἐκ ἄλλος τις τρόπος καί μηχανή σῴζω ; ὁ μέντοι γε Ἰωάννης , ὁ περί ἑαυτοῦ καί μόνος ἔχω , ὁ πλῆθος κατά πολύς λείπω , ὁ ἐπίνοια ἐπιχειρέω σῴζω · ὅθεν καί , νῦν μέν ἔνθα , νῦν δέ ἐκεῖσε προβαίνω , ὡς οἷος τε εἰμί , κατασφαλίζω ὁ αὐτός · ὁ γάρ χωρέω εἰς μάχη εἷς τίς ὁ ἀδύνατος δοκέω . ἀλλά ὁ ὁ δεσπότης , ἰχνηλατέω οἷος ἐκεῖνος , ἐπιτρέχω συνεχής , προκαταλαμβάνω τόπος ὅς αὐτός οἴομαι σῴζω · ὅθεν καί ὁ ἀποχωρέω μέν προσάγω ἐκεῖνος , ὁ δέ γε δειλία ἐμφαίνω θαρσαλέος ποιέω προσβάλλω · ὁ γάρ πλῆθος περίειμι καί καταμελέω διώκω . ὡς δέ κόρος ἐκεῖνος λαμβάνω ὁ ἀποφυγή καί ὁ ἔξω προσυποπτεύω , ἤδη ὁ ἅπας καταλαμβάνω , γιγνώσκω φρούριον ἑαυτοῦ πιστεύω καί φέρω ἑαυτοῦ ὁ Πάτραι , ὀχυρός πόλις καί ἐκ νέος σύσταση , δίδωμι καί πιστεύω φυλάσσω . καί ὁ μέν καταφυγή ὀχυρός εὑρίσκω ὁ Πάτραι , ὁ δέ ἀμφί ὁ δεσπότης , μανθάνω ὡς ἀποκλείω καί ἤδη ὅσος οὔπω ὁ θήραμα ἔχω ἐλπίζω ἐν χείρ , ἔρχομαι ὁ πόλις κύκλος περικάω τίζω . καί συχνός πρός ὁ ἐντός διαμηνύω γίγνομαι ὁ δεσπότης , ἑαυτοῦ μέν προνοέω ὁ ἀγαθός , ἐκεῖνος δέ παραδίδωμι σῴζω · μή γάρ ἀποχωρέω ἐκεῖθεν , μή ἄλλοθι ποῦ τρέπω , μή φροντίζω ὁ πέριξ καίω καί ἀγρός κατασκάπτω καί ἀμπελών τέμνω καί τέλος , καί αὐτός ὡς πολέμιος χράω , τελέω ἀφανίζω , κἀν ὅπῃ καί ὁ χρόνος προβαίνω . οὗτος ὁ δεσπότης διαμηνύω , ἐκεῖνος , ἢ ὁ ἀλήθεια , ἢ καί παρά ἐκεῖνος προβιβάζω ἔνδον εἰμί , ἤπιος τε θέραψ λογόω καί προσλιπαρέω σφεῖς ὁ ὁρμή ἀνίημι , μετά οὖον πολύς προδίδωμι καί ὁ Ἰωάννης καθυπισχνουμενοω . ὡς γοῦν μεταξύ χρόνος τρίβω καί ὁ μέν ἀναβολή εναιωρεω ὁ προδοσία , ὁ δέ ὅσος οὔπω ἀνύω ὁ πᾶς ἐλπίζω , ἐπιχειρέω τίς ὁ συνήθης ὁ Ἰωάννης γιγνώσκω . καί σκοπητέον ὡς ἀγαθός · νύξ γάρ ἑαυτοῦ σχοῖνος διά ὁ τεῖχος κατά χαλάω , ὡς μή φωράω διά στρατόπεδον βαδίζω , εὐθύς τε μετέχω ματίζω καί χλαῖνα μέν μέλας περιτίθημι , κρατέω δέ ἀνά χείρ ἵππος ῥυτήρ καί , κατά θεράπων μετασκευάζω , καθεύδω περί μέσος νύξ , ἅπας ὁ στρατόπεδον διέξειμι , ἐρωτηματικός ἐκφωνέω συχνάκις περί ἵππος δῆθεν ἀπόλλυμι · καί ὁ μέν καταμελέω , ὁ δέ καί ἀπολογέομαι ἔνδοθεν ὁ σκηνή μή ὁράω ὁ σύνολον , ἐκεῖνος καί ὁ εἰς εὕρεσις δαψιλής καθυπισχνέομαι . καί οὗτος , λανθάνω ὁ ἅπας γνῶσις , ἀπολύω μέν ὁ ρωμαϊκός στρατόπεδον , ἐνσκευάζω δέ ἅμα ἠώς καί διά ἄδηλος ὁ Θῆβαι ἐν ἡμέρα μέτριος καταλαμβάνω , μηδείς ὁ αὐτός οἶδα οὐδέ γάρ ὁ ἔνδον Πάτραι , πλήν ὁ οἰκέω καί ὅς πιστεύω , οἶδα , ἕ δή καί ἐπί ἡμέρα μέλλω συσκιάζω ὁ δρᾶμα ὁ ἐν ὁ πόλις , μή φαίνω ὁ Ἰωάννης , ἐκεῖσε τοίνυν ὁ μέγας κύριος καταλαμβάνω , ὁμωνυμέω οἱΣυριωάννης γάρ κατά γλῶσσα λέγω , καί δή προσλιπαρέω βοηθέω , εἰς πίστις δέ ὁ σπονδή ἑαυτοῦ καί κῆδος τίθημι γίγνομαι , ὡς λαμβάνω ἐκεῖνος γαμβρός ἐπί θυγάτηρ . ὁ δέ μέγας κύριος Ἰωάννης ὁ κατά ἑαυτοῦ μέν παραιτέομαι , ὡς μηδέ εἰμί ὁ δυνατός ἐπί συζυγία καταλαμβάνω ναι , ἀσθενής γε εἰμί καί ποδάγρα δεινός προσπαλαίω , ἀδελφός δέ ὁ εἰμί ὁ παῖς Γουλίελμον , ὅς καί εἰς κῆδος οἷος ἐκεῖνος προτείνω καί λίαν χρήσιμος παραδείκνυμι . ἀλλά ὁ μέν ὁ κῆδος καί ὕστερος λέγω τελέω ἕπομαι , ὁ συνάλλαγμα κεῖμαι · ὅς δή καί γίγνομαι . τότε δέ τριακόσιοι καβαλλάριος δίδωμι αὐτός ἢ καί πλείων , ὡς λέγω , ἐκ αὐτός ἀποπέμπω , ἀνήρ ἀρεϊκός καί πολύς τίνω καθυπερτερέω · ὅς λαμβάνω καί ὁ αὐτός προσμείγνυμι διά ταχύς , ὡς μηδείς φωράω , καιρός ἐπιτηρέω , ἐμπίπτω ὁ πράσσω μή αἰσθάνομαι μηδέ τίς προσδοκάω , ἀλλά ἐν ἄνεσις παντοῖος διάγω λογισμός , ὡς ἔνδον ἐγκλείω . Τέως δέ , ὡς εἰσβάλλω ποτέ στρατός ἐκ ὁ σχεδόν ἀκούω , ταράσσω , ἀγνοέω ὁ δρᾶμα . τότε τοίνυν συμμίγνυμι , ἔνθεν μέν ὁ περί ὁ Ριμψᾶν Πέρσης , πολύς δέ ὁ Ρωμαϊκός καί ὁ περί ὁ δεσπότης ἀγαθός , ἐκεῖθεν δέ ὁ περί ὁ Ἰωάννης Ἰταλός καί ὁ αὐτός , πολύς γε εἰμί καί μάχιμος , συρρήγνυμι . καί συμπίτνω ὀλίγος πλείων νικάω . ὁ μέν γάρ , ὁ κατά ἑαυτοῦ συντάσσω θαρσέω , ἀκμής εἰμί καί ἐκ αὐτός ἑτοῖμος προσβάλλω , κατά τρόπος ἐμπίπτω · ὁ δέ , οὗτος μέν ὁ ἀπροσδόκητος καταπλάσσω , οὗτος δέ καί πλῆθος σύμμικτος εἰμί , ἐν ὅς ἀνάγκη καί τις καί παρά ὁ χρεὼν ὀρρωδέω , ἄτακτος καί ὡς οὖον ὅς θαρσέω μάχομαι . καί τέλος , ὁ πρῶτος φάλαγξ ἐκλύω , ὁ κατόπιν ἐν οὖον προσήκω δειλία εἰμί καί συνταράσσω , κατά ἑαυτοῦ θορυβέω , καί , μικρός ὀπισθοποδέω , τέλος εἰς φυγή βλέπω · καί ὁ πρότερος ὁ ἐπέρχομαι κατασποδέω , ἐκεῖνος ἄλλος προσεπαΐω · καί οὕτως συγχέω ἀποδύω μέν ὁ ὅπλον , ἀπολύω δέ ὁ ἵππος καί μόνος πούς θαρσέω ὁ σῴζω , πολύς ὁ δεσπότης ὁ μέν συνίστημι εἰς θάρσος , ὁ δέ ἀπειλέω , εἰμί δέ ὅς γε καί παροτρύνω . κλίνω δέ ὁ μάχη , εἶπον ἄν τις ποιητικός , καί ὁ ὁ δεσπότης φωνή ἀλογέω , περί ἑαυτοῦ τετρεμαίνω ἕκαστος . οἴομαι γάρ μή τριακόσιοι ἢ καί οὗτος διπλάσιος ἢ καί πλείων εἰμί , ἀλλά ὁ κατά σφεῖς πλῆθος ὁ πλῆθος ὁ ἀντίπαλος ὁρίζω , ὡς οὐ εἄν θαρσέω , εἰμί μή γε καί αὐτός πλείων εἰμί ὁ τόσος ἔπειμι . τότε καί ὁ δεσπότης ἀποκαραδοκέω τρέπω τε χαλινός καί , ὁ ἵππος ἀνίημι , κατά κράτος φεύγω . ἐντεῦθεν εἰμί βλέπω ἄλλος μέν πίπτω , ἄλλος δέ φεύγω , ὁ δέ θάμνος κρύπτω καί πρός ὁ σῴζω ἱκετεύω ἑτοῖμος εἰμί , ἄλλος δέ ἀπορρώξ καί πέτρα καταλαμβάνω , ἄλλος δέ αὖθις ἀπάγω , ὁπόσος ὁ λίχνος χείρ ἐκεῖνος καί πρός ὁ σφάζω ἀπότομος , ὁ μετάβολος ὁ τυγχάνω μαλάσσω , παρά ὁ δόξα σφεῖς φείδομαι . Πᾶσιν δέ ὁ μοῖρα εἰμί ὄλεθρος , σῶμα , χρῆμα , ὅπλον , ἵππος , αὐτός ἔνδυμα · ὁ γάρ ὁμογενής μή διόλου πείθω σφάζω , ὁ δέ γυμνόω ὁ ἁλίσκομαι ὡς ἔνδυμα πᾶς ἐπί ἴσος εἰμί . Τέλος φεύγω ὁ φορητός ἐπιτίθημι οἰκίον ὁ μεγιστᾶνες καί αὐτός γε δεσπότης , πολύς ἐκφορέω ὁ πλοῦτος · ἔκπωμα γάρ ἐκεῖνος καί ἔπιπλα καί ὅπλον καί ἵππος καί θεραπεία ἄλλος χλιδάω τρυφή ἐκκενόω , μέχρι καί αὐτός ὁ ἐπίπους μύωψ , πλεῖστος παρακερδαίνω . καί τηνικάδε ὁ τότε δείκνυμι προφανῶς ὁ ὁ Ἀντισθένης ἀληθινός · φημί γάρ ἐκεῖνος πᾶς εὔχομαι ὁ καλός ὁ ἐχθρός πλήν σύνεσις , ὡς πᾶς οἷος τε παρά οὗτος γίγνομαι , εἄν σύνεσις ἔχω . δηλόω δέ καί ὁ ὁ εὐβουλία χρῆμα ὁ ἀντιξόω καί μᾶλλον χρήσιμος · χιλιάς γάρ τόσος , ὡς καί εἰς μυριάς ποσόω , εἷς παρίστημι βούλευμα , καί ὁ χθές πλουτέω τε καί τρυφάω ὁ πλῆθος σήμερον ταπεινός τε καί πενιχρός , ἀνταγωνίζομαι ὁ εὐβουλία . Ἄρχων γάρ χρή πειράω καί κινδυνεύω , ὡς ἢ νικάω ἢ εὐκλεής πίπτω . κατά τίς γάρ καί ἄρχω , εἰμί μή γε προμηθέομαι ὁ ἄλλος , ὅς ἄρχω τάσσω ; καί σκοπός μέν οὐ ἀνεύθυνος , εἰμί μή προεῖπον καί προφυ λαγχάνω , ἄρχω δέ ἀνεύθυνος πάντως , εἰμί μή προκινδυνεύω ὅς τάσσω σκοπός ; οὐμενοῦν , οὖον · πολύς γε καί δεῖ . οὕτως μέν οὖν παράλογος ὁ τυγχάνω συμβαίνω καί ὁ ὑπολείπω καταπτήσσω , ἀνίημι ὁ πτερόν , ὁ φήμη , θεός εἰμί , ὡς λέγω , περιαγγέλλω ὁ δυσχερής ἐκεῖνος καί ἀπροσδόκητος σύμβαμα , πολύς μέν εἰς λύπη , ἄλλος δέ καί εἰς ἔκπληξις , ὁ δέ εἰς κατάγελως , ὅς δή καί καταφρονέω πείθω ὁ μηκέτι εἰμί καί ὁ λείπω προσεπιτί τίθημι . ἀκούω γάρ ὁ περί ὁ Εὔριπος ναυτικός , ὅς δή καί εἰς τριάκοντα ναῦς ὁ στόλος ὀλίγος δήω ἐξαρτύω , καταθαρσέω ὁ ἐπί δίς καί τρίς πλεῖστος . καί δή ἐκ αὐτός γε ναυστολέω κατά ὁ βασίλειος στόλος ἐξορμάω , ναυλοχέω περί ποῦ ὁ Δημητριάς , ὡς αὐτίκα φαίνω αἱρέω . καί ἅμα ὁρμάω φθάνω , ὁ παραυτίκα τόλμα καί μόνος ἀραρίσκω ἐλπίζω καταπλήσσω ὁ πρό ὁ καταπτήσσω σφάλμα · ἐφάπτω δέ ἄρα καί οὗτος παρά μικρός οὖον μικρός κίνδυνος . οὗτος ἀγγέλλω ὁ δεσπότης , διάγω κατά ὁ Δριμίανιν , ἢ καί μᾶλλον , ὁ ἀληθής εἶπον , καί ἀλύω , τοσοῦτος συμβαίνω πρᾶγμα , ἀναζέω τε ὁ ὁ Ψυχή ὁρμή καί ὑπερπαθέω δείδω περί ὁ στόλος , εἰμί τοσοῦτος γίγνομαι μή ἐμπίμπλημι ὁ μοιρίδιος , ἀλλά καί πέρα ὁ γίγνομαι προέρχομαι . καί δή ἐκ αὐτός δύο ἡμέρα διάστημα ὅλος καί μόνος εἷς ποιέω νύξ καί , ὁ ὁ πεζός στρατός συναθροίζω ἐγκατάλειμμα , παραλαμβάνω σύν ἑαυτοῦ , ὁ Δημητριάς ἐφίστημι καί ὁ στόλος ἐν χράω κίνδυνος κατά λαμβάνω · ἤδη γάρ καί ὁ ὁ ἐχθρός ναῦς ἐμφαίνω εἰμί προσβάλλω ὁ τηνικάδε . ὡς γοῦν κατά στίξ ἵστημι κἀκείνης μέν ἅμα προσβάλλω , ὁ δέ ὁ Ῥωμαῖος στιχηδόν κατά δεκάς ἔπειμι , ὁ μέν ὁ πρῶτος δεκάς ὁ πρῶτος δέχομαι μάχη , καί ὁ δεκάς ὁ πρῶτος προορμαω , ὅπου καί ὁ Φιλανθρωπηνός πρωτοστράτωρ εἰμί καί ὁ βασιλικός ἀνεγείρω σκῆπτρον , ὡς συνήθης , καί δή συμπίτνω μάχη ἐγείρω κρατερός . ἀλλά οὐ εἰμί εἷς , ἐπεισφρέω πολύς , φέρω · ὅθεν καί περίειμι , ἐπιτίθημι μάχομαι , σφάζω ἀντέχω , καταβάλλω ἀνθίστημι . τότε πολύς μέν καί μάχαιρα ἔργον γίγνομαι , πολύς δέ καί ἐπί ὁ ὕδωρ ὀλισθάνω ἐναποθνήσκω , ἄλλος δέ αὖος τραυματίας γίγνομαι εἰς τέλος ἀντέχω . ὁ δέ γε πρωτοστράτορας καί πολύς βάλλω ὁ ἀκίς καί , ἐπεί καθικνέομαι οὐ εἰμί ὁπλίζω πίπτω , ὁ μάχαιρα ἐμβάλλω ὁ ὅπλον ἐντός , αἰκίζω . οὗτος ὁ λοιπός ναῦς , δίχα καί ὁ κατά αὐτός κίνδυνος , εἰς δειλία ἀνήκεστος περιίστημι . ὁ δέ γε δεσπότης , ὁ αἰγιαλός ἐφίστημι , ὀρέγω χείρ καί καταντάω βολέω ὁ μέγας , φωνή τε καί ποτνιάομαι , καί ὡς αὐτός ὁ δεσπότης εἰμί καί προσεπιβοηθέω ἔχω καί ὡς ὁ καιρός ἀνακαλέω ὅς ὁ σφάλμα , εἰμί μόνος προσέχω . ὀρέγω τε χείρ ἔξωθεν ὁ ἐντός καί προθυμία παρέχω σύμβολον , ὡς ἐντεῦθεν πέμπω βοήθεια . ὁ δέ καί παρά ὁ εἰκός ἀνδρίζω καί δίκη ἄγριος σῦς κατασφάζω . ὁ δέ ὁ παρατυγχάνω ἁλιάς ἀκμής λαός προσπέμπω καί προσβοηθέω καί φωνή καί σχῆμα πρός ἄμυνα παρακαλέω , ἐπί ὅς μή σφάλλω καί ὁ ἐκεῖ . ὡς δέ ἐπί ξυρόν ἐκεῖνος ὁ κίνδυνος ἵστημι , ἄλλως γιγνώσκω παρακαλέω καί θερμός ἱκετεύω αὐτός δή ὁ ταπεινός σχῆμα · ἐκ γάρ ὁ δεινός ἑκατέρωθεν ἀντίστασις πολύς ὁ πίπτω εἰμί , καί θάλασσα ῥέω αἷμα .