georgius-cedrenus.compendium-historiarum 287
συναριθμείσθω τῷ Κυρίῳ · εἰ κτιστὸν , μὴ συναριθμείσθω τῷ Κτίστη · ἥνωται γὰρ καὶ συνηρίθμηται , ἐπειδὴ τῷ ἀκριβεῖ τῶν τοιούτων δογματιστῇ Χριστῷ πείθεσθαι προσήκει , βεβαίως καὶ ἀσφαλῶς περὶ τῆς οἰκείας οὐσίας διδάσκοντι , εἰ καὶ τοῖς πνευματομάχοις δοκεῖ , σοφωτέρους εἶναι καὶ τὰ οὐράνια πλέον εἰδέναι Θεοῦ κομπάζοντας ἢ μᾶλλον τολμηρῶς τε καὶ δυσσεβῶς ῥητορεύοντας . Εἰ οὖν ὁ θεῖος Δανιὴλ ἄγγελον θεασάμενος καὶ θαυμάσας τὸ κάλλος καὶ τὸ μέγεθος τοῦ ὀφθέντος πρηνὴς ἔπεσεν , ἐκπλαγεὶς πρὸς τὸ παράδοξον τῆς θέας , ποίαν ἔξουσι ἀπολογίαν οἱ Πατρὶ καὶ Υἱῷ καὶ ἀγίῳ Πνεύυατι μεσιτεύειν τολμῶντες καὶ τὴν ἄῤῥητον φύσιν λόγοις ζυγοστατεῖν ἐπιχειροῦντες καὶ φυσιολογοῦντες ; Τὴν τοίνυν ἄχρονον καὶ ἀίδιον καὶ ἀμεσίτευτον καὶ παντὸς λένου καὶ νοῦ κρείττονα πρόοδον τοῦ Υἱοῦ ἀπὸ τοῦ Πατρὸς γέννησιν καλοῦσιν αἱ Γραφαὶ οὐχ ἵνα πάθος ὑπογράψωσιν , ἀλλ´ ἵνα τὸ ὁμοούσιον ὑποδείξωσιν ὁμοούσια γὰρ τῷ ὄντι τὰ τικτόμενα τοῖς τίκτουσιν . Ἵνα δὲ μὴ φαντασίαν πάθους ἐπικομίσῃ , Λόγον προσαγορεύουσιν . Ἵνα μὴ νεώτερος ἐπινοηθῇ , « Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος , » φασίν . Εἶτα καὶ τὴν πρὸς τὸν Πατέρα σχέσιν κηρύττοντες , « Καὶ ὁ Λόγος ἦν πρὸς τὸν Θεόν . » Ἔτι καὶ τὴν ἀξίαν , « Καὶ Θεὸς ἦν ὁ Λόγος . , Ἐκ μὲν τοῦ Υἱοῦ τὸ ὁμοούσιον , ἐκ δὲ τοῦ Λόγου τὸ ἀπαθὲς , καὶ ἐκ μέν τοῦ ἐν ἀρχῇ εἶναι τὸ συναΐδιον , ἐκ δὲ τοῦ πρὸς τὸν Πατέρα εἶναι τὴν πρὸς αὐτὸν οἰκειότητα , διὰ δὲ τοῦ Θεὸν εἶναι τὴν ἀξίαν αὐτοῦ νασα μαθόντες , καὶ ἐξ ἑκάστου ὀνόματος τὸ μὴ ἐφορμοῦν καὶ ἀπρεπὲς ἀποπεμψάμενοι , οἶον ἀπὸ μὲν τοῦ Υἱοῦ τὸ νεώτερον , ἀπὸ δὲ τοῦ Λόγου τὸ ἀνυπόστατον , Θεὸν ἀίδιον , ὁμοούσιον καὶ ἀγαθὸν καὶ ἀχρόνως ἐκ τοῦ Πατρὸς προελθόντα εἰδείημέν τε καὶ προσκυνήσαιμεν . ΤΡ . Ζθά ] Μετὰ θάνατον Εὐσταθίου τοῦ ἁγιωτάτου ἐπισκόπου Ἀντιοχείας Φλαβιανὸς ὁ μέγας προχειρίζεται . Τούτοις τοῖς χρόνοις ἀνεφύη καὶ ἡ τῶν Μασσαλιανῶν αἴρεσις εἴτ´ οὖν Εὐχιτῶν καὶ Ἐνθουσιαστῶν καὶ Λαμπετιανῶν καὶ Βογομίλων ( ολυώνυμος γάρ ἐστιν αὕτη ἀπὸ Ἀδελφιοῦ καὶ Δαδώη καὶ Σάβα καὶ Συμεῶνος τῶν αἱρεσιαρχῶν . Ἀφ´ ἧς ο ] μέγας´ Φλαβιανὸς μοναχοὺς συναθροίσας πολλοὺς καὶ τὴν αἵρεσιν ἐξαρνουμένους τόνδε τὸν τρόπον διήλεγξεν . ἐπίσημον γάρ τινα παρ´ αὐτοῖς γέροντα παραλαβὼν κατ´ ἰδίαν ἔφη πρὸς αὐτὸν μετὰ πανουργίας · Ἡμεῖς μὲν , ὡ πρεσβῦτα , τὸν πλείω βεβιωκότες βίον ἀκριβέστερον καὶ τὴν ἀνθρωπείαν ἐμάθομεν φύσιν καὶ τὰ τῶν ἀντιπάλων δαιμόνων ἔγνωμεν εὖ μάλα μηχανήματα , πείρᾳ δὲ καὶ τὴν τῆς χάριτος ἐδιδάχθημεν χορηγίαν . Οὗτοι δὲ νέοι ὄντες , καὶ τούτων ἀκριβῶς οὐδὲν ἐπιστάμενοι , πνευματικωτέρων λόγων ἀκοῦσαι οὐ φέρουσιν . Οὐκοῦν , εἰπέ μοι , πῶς φατε καὶ τὸ ἐναντίον πνεῦμα ὑπογωρεῖν καὶ τοῦ παναγίου Πνεύματος τὴν χάριν ἐπιφοιτᾶν διὰ τῆς ὑμετέρας εὐχῆς καὶ ἐπιτηδεύσεως ; Ὁ δὲ τοῖς λόγοις τούτοις καταθελχθεὶς ἐξήυεσεν ἅπαντα τὸν κεκρυμμένον ἰὸν καὶ ψυχοφθόρον , καί φησιν · Οὐδεμίαν μὲν ἐκ τοῦ βαπτίσματος ἴσμεν ὠφέλειαν τοῖς ἀξιουμένοις ἐγγίνεσθαι , μόνην δὲ τὴν σπουδαίαν
Lemmas: συναριθμέω ὁ κύριος · εἰμί κτιστός , μή συναριθμέω ὁ Κτίστη · ἑνόω γάρ καί συναριθμέω , ἐπεί ὁ ἀκριβής ὁ τοιοῦτος δογματιστής Χριστός πείθω προσήκω , βεβαίως καί ἀσφαλῶς περί ὁ οἰκεῖος οὐσία διδάσκω , εἰμί καί ὁ πνευματομάχος δοκέω , σοφός εἰμί καί ὁ οὐράνιος πλέω οἶδα Θεός κομπάζω ἢ μᾶλλον τολμηρός τε καί δυσσεβῶς ῥητορεύω . εἰμί οὖν ὁ θεῖος Δανιήλ ἄγγελος θεάομαι καί θαυμάζω ὁ κάλλος καί ὁ μέγεθος ὁ ὁράω πρηνής πίπτω , ἐκπλήσσω πρός ὁ παράδοξος ὁ θέα , ποῖος ἔχω ἀπολογία ὁ πατήρ καί υἱός καί ἅγιος Πνεύυατι μεσιτεύω τολμάω καί ὁ ἄρρητος φύσις λόγος ζυγοστατέω ἐπιχειρέω καί φυσιολογέω ; ὁ τοίνυν ἄχρονος καί ἀίδιος καί ἀμεσίτευτος καί πᾶς Λένου καί νόος ἀγαθός πρόοδος ὁ υἱός ἀπό ὁ πατήρ γέννησις καλέω ὁ γραφή οὐ ἵνα πάθος ὑπογράφω , ἀλ ἵνα ὁ ὁμοούσιος ὑποδείκνυμι ὁμοούσιος γάρ ὁ εἰμί ὁ τίκτω ὁ τίκτω . ἵνα δέ μή φαντασία πάθος ἐπικομίζω , Λόγος προσαγορεύω . ἵνα μή νέος ἐπινοέω , « ἐν ἀρχή εἰμί ὁ Λόγος , » φημί . εἶτα καί ὁ πρός ὁ πατήρ σχέσις κηρύσσω , « καί ὁ Λόγος εἰμί πρός ὁ Θεός . » ἔτι καί ὁ ἄξιος , « καί θεός εἰμί ὁ Λόγος . , ἐκ μέν ὁ υἱός ὁ ὁμοούσιος , ἐκ δέ ὁ Λόγος ὁ ἀπαθής , καί ἐκ μέν ὁ ἐν ἀρχή εἰμί ὁ συνηΐδιος , ἐκ δέ ὁ πρός ὁ πατήρ εἰμί ὁ πρός αὐτός οἰκειότης , διά δέ ὁ θεός εἰμί ὁ ἄξιος αὐτός ΝΑΣΑ μανθάνω , καί ἐκ ἕκαστος ὄνομα ὁ μή ἐφορμέω καί ἀπρεπής ἀποπέμπω , οἶος ἀπό μέν ὁ υἱός ὁ νέος , ἀπό δέ ὁ Λόγος ὁ ἀνυπόστατος , θεός ἀίδιος , ὁμοούσιος καί ἀγαθός καί ἄχρονος ἐκ ὁ πατήρ προέρχομαι οἶδα τε καί προσκυνέω . ΤΡ . Ζθά ] μετά θάνατος Εὐστάθιος ὁ ἅγιος ἐπίσκοπος Ἀντιόχεια Φλαβιανός ὁ μέγας προχειρίζω . οὗτος ὁ χρόνος ἀναφύω καί ὁ ὁ Μασσαλιανός αἵρεσις προστίθημι οὖν Εὐχίτης καί ἐνθουσιαστής καί Λαμπετία καί Βογομίλων ( ολυώνυμος γάρ εἰμί οὗτος ἀπό αδέλφι καί δίδωμι καί Σάβη καί Συμεών ὁ αἱρεσιάρχης . Ἀφή ὅς ὁ ] μέγας Φλαβιανός μοναχός συναθροίζω πολύς καί ὁ αἵρεσις ἐξαρνέομαι ὅδε ὁ τρόπος διελέγχω . ἐπίσημος γάρ τις παρ´ αὐτός γέρων παραλαμβάνω κατ´ ἴδιος φημί πρός αὐτός μετά πανουργία · ἐγώ μέν , εἰμί πρεσβύτης , ὁ πλείων βιόω βίος ἀκριβής καί ὁ ἀνθρώπειος μανθάνω φύσις καί ὁ ὁ ἀντίπαλος δαίμων γιγνώσκω εὕω μάλα μηχάνημα , πείρω δέ καί ὁ ὁ χάρις διδάσκω χορηγία . οὗτος δέ νέος εἰμί , καί οὗτος ἀκριβῶς οὐδείς ἐφίστημι , πνευματικός λόγος ἀκούω οὖον φέρω . οὐκοῦν , εἶπον ἐγώ , πῶς φημί καί ὁ ἐναντίος πνεῦμα ὑπογωρεῖν καί ὁ πανάγιος πνεῦμα ὁ χάρις ἐπιφοιτάω διά ὁ ὑμέτερος εὐχή καί ἐπιτήδευσις ; ὁ δέ ὁ λόγος οὗτος καταθέλγω ἐξήυεσεν ἅπας ὁ κρύπτω ἰός καί ψυχοφθόρος , καί φημί · Οὐδεμία μέν ἐκ ὁ βάπτισμα οἶδα ὠφέλεια ὁ ἀξιόω ἐγγίγνομαι , μόνος δέ ὁ σπουδαῖος