georgius-cedrenus.compendium-historiarum 240
ὕδωρ ὥσπερ τὸ φῶς καὶ τὸ σκότος , κατεκεράτις . ταῦτα κατὰ πάσης αὐτοῦ τῆς κτίσεως , καὶ ἔστιν ὕδωρ ὑπεράνω τοῦ στερεώματος , ὅ ἐστιν αἰθὴρ , καὶ ἔστιν ὕδωρ καὶ πῦρ ὑποκάτω τῆς γῆς . Καὶ τὸ μὲν ἐπάνω τῆς γῆς ὕδωρ συναχθὲν εἰς συναγωγὴν μίαν θάλασσα προσηγορεύθη , τὸ δὲ ὑποκάτω τῆς γῆς ἀπομεῖναν ἄβυσσος ἐκλήθη , ἐξ οὗ καθάπερ σίφωνές τινες ἀναπέμπονται πρὸς ζωὴν ἡμῶν καὶ παντὸς ζώου αἱ πηγαί · ἀφ οὗ καὶ τὰ θερμὰἀνάγονται . Καὶ τὰ μὲν ποῤῥωτέρω τοῦ κάτωπυρὸς [ Ρ . ] ἀπέχοντα προνοίᾳ Θεοῦ ἀναδίδονται ψυχρότερα , τὰ δὲ πλησίον τοῦ παρὸς ἐκεῖθεν ἐκπυρούμενα ζέοντα λίαν ἀναφέρονται , ὅσα δὲ οὐ πολὺ πλησιάζουσι , χλιαρὰ ἀναδίδονται , Λι ἰμίε ϛῖεη ψί ἰίηα ἐοιναλ οει , αοΚαὶ τὸ μὲν ὑποκάτω τῆς γῆς πῦρ κολαστήριόν ἐστι δαιμόνων καὶ ἁμαρτωλῶν ἀνθρώπων , τὸ δὲ κατωτάτω ὕδωρ , ψυχρότερον ὃν καὶ εἰς βώλους κρυστάλλου πεπηγὸς , ὃ καὶ Τάρταρος λέγεται , βασανιστήριόν ἐστιν ὡσαύτως καὶ τοῦτο τῶν μὴ φυλαξάντων τὰς ἐντολὰς τοῦ Κυρίου . Ὅτι δὲ πῦρ ἐστιν ὑποκάτω τῆς γῆς , πειθέτω σε τὸ ἐν Σικελίᾳ καὶ ἐν Λυκίᾳ προφανῶς ἀναδιδόμενον καὶ μέντοι καὶ ἐν ἄλλοις διαφόροις τόποις ὁμοίως παραδεικνύμενον πῦρ , εἰς τὴν φοβερὰν χέενναν προδήλως πάντας κατακαῖον ὅσοι τὰ τοῦ πυρὸς ἔργα πεπράχασι . Περὶ οὗ καὶ ὁ μέγας Μωϋσῆς ἐκ προσώπου τοῦ Θεοῦ φησιν ὅτι , Πῦρ ἐκκέκαυται ἐκ τοῦ θυμοῦ μου , καυθήσεται ἕως ᾷδου κατωτάτου , καταφάγεται γῆν καὶ τὰ γεννήματα αὐτῆς , φλέξει θεμέλια ὀρέων . Οὕτως δὲ καὶ Ἡσαΐας διαῤῥήδην προφαίνων τοῖς ἁμαρτωλοῖς τὴν ἐσομένην καὶ ἡτοιμασμένην αὐτοῖς διὰ τοῦ ἀσβέστου πυρὸς κόλασιν ἐκβοᾷ · Τίς ἀναγγελεῖ ὑμῖν ὧτι πῦρ καίεται , καὶ τίς ἀπαγγελεῖ ὑμῖν τὸν τόπον τὸν αἰώνιον ; Πορεύεσθε τῷ φωτὶ τοῦ πυρὸς ὑμῶν , καὶ τῇ φλογὶ ᾗ ἐξεκαύσατε . Καὶ ἐξελεύσονται καὶ ὄψονται τὰ κῶλα τῶν ἀνθρώπων τῶν παραβεβηκότων ἐν ἐμοὶ , λέγει Κύριος . Ὁ γὰρ σκώληξ αὐτῶν οὐ τεἈευτήσει , καὶ τὸ πῦρ αὐτῶν οὐ σβεσθήσεται , καὶ ἔσονται εἰς ὅρασιν πάσῃ σαρκί . Καὶ δὴ καὶ ὁ θεηγόρος Χρυσόστομός φησιν · Ὅρα παράδοξον αὖθις ἕτερον , ἐναντίας φύσεις συνιούσας . Οὕτε γὰρ ἀστραπῆς τι πυρωδέστερον οὔτε ὕδατος ψυχρότερον , ἀλλ´ ὅμως ἀναμίγνυται , καὶ οὐ συγχεῖται οὐδὲ κεράννυται , ἀλλὰ τοὺς οἰκείους ἕκαστον διατηρεῖ ὅρους . Τὸ πυρὶ ἐν τῷ ὕδατι καὶ τὸ ὕδωρ ἐν τῷ πυρὶ , καὶ οὔτε τοῦτο ἐξήρανε ἐκεῖνο οὔτε ἐκεῖνο κατέσβεσε τοῦτο . Καίτοι ἀστραπὴ τοῦ ἡλιακοῦ πυρὸς ὀξύτερον καὶ φανότερον . Καὶ μαρτυροῦσιν αἱ ὄψεις αἱ ταῖς ἀκτῖσι διηνεκῶς καταλαμπόμεναι , ἐκείνης δέ τὴν φορὰν οὐδὲ πρὸς βραχὺ δυνάμεναι ἐνεγκεῖν . Καὶ ὁ μὲν ἥλιος διὰ πάσης ἡμέρας διατρέχει τὸν οὐρανὸν , αὐτὴ δὲ ἐν μιᾷ καιροῦ ῥοπῇ τὴν οἰκουμένην ἅπασαν , ὡς καὶ Χριστὸς μαρτυρεῖ λέγων · ὥσπερ ἡ ἀστραπὴ ἐξέρχεται ἀπὸ ἀνατολῶν καὶ φαίνεται ἕως δυσμῶν . Εἶτά ῃσιν · Ὁ ἐξάγων ἀνέμους ἐκ θησαυρῶν αὐτῶν . αὐτῇ πάλιν ἑτέρα φύσις , οὐ μικρὰν ἡμῖν παρέχουσα χρείαν , ὰλλὰ τοσαύτην ὥστε εἰς τὸ πολὺ τῆς ζωῆς ἡμῖν συντελεῖν , κεκμηκότα ἀνακτᾶσθαι τὰ σώματα . Τοῦτο γὰρ ἔργον ἀνέμων , ἀναῤῥιπίζειν τὸν ἀέρα , ὥστε μὴ
Lemmas: ὕδωρ ὥσπερ ὁ φάος καί ὁ σκότος , κατεκεράτις . οὗτος κατά πᾶς αὐτός ὁ κτίσις , καί εἰμί ὕδωρ ὑπεράνω ὁ στερέωμα , ὅς εἰμί αἰθήρ , καί εἰμί ὕδωρ καί πῦρ ὑποκάτω ὁ γῆ . καί ὁ μέν ἐπάνω ὁ γῆ ὕδωρ συνάγω εἰς συναγωγή εἷς θάλασσα προσαγορεύω , ὁ δέ ὑποκάτω ὁ γῆ απομένω ἄβυσσος καλέω , ἐκ ὅς καθάπερ σίφων τις ἀναπέμπω πρός ζωή ἐγώ καί πᾶς ζῷον ὁ Πηγαί · ἀπό ὅς καί ὁ θερμαίνω . καί ὁ μέν πρόσω ὁ κάτωπυρὸς [ Ρ . ] ἀπέχω πρόνοια Θεός ἀναδίδωμι ψυχρός , ὁ δέ πλησίος ὁ πηρός ἐκεῖθεν ἐκπυρόω ζέω λίαν ἀναφέρω , ὅσος δέ οὖον πολύς πλησιάζω , χλιαρός ἀναδίδωμι , Λι ἰμίε ϛῖεη ψεῖ ἰάομαι εοιναλʹ οὐ , αοΚαὶ ὁ μέν ὑποκάτω ὁ γῆ πῦρ κολαστήριον εἰμί δαίμων καί ἁμαρτωλός ἄνθρωπος , ὁ δέ κατωτάτω ὕδωρ , ψυχρός ὅς καί εἰς βῶλος κρύσταλλος πήγνυμι , ὅς καί Τάρταρος λέγω , βασανιστήριον εἰμί ὡσαύτως καί οὗτος ὁ μή φυλάσσω ὁ ἐντολή ὁ κύριος . ὅτι2 δέ πῦρ εἰμί ὑποκάτω ὁ γῆ , πείθω σύ ὁ ἐν Σικελία καί ἐν Λύκιος προφανῶς ἀναδίδωμι καί μέντοι καί ἐν ἄλλος διάφορος τόπος ὁμοίως παραδείκνυμι πῦρ , εἰς ὁ φοβερός χέω πρόδηλος πᾶς κατακαίω ὅσος ὁ ὁ πυρός ἔργον πράσσω . περι ὅς καί ὁ μέγας Μωϋσῆς ἐκ πρόσωπον ὁ Θεός φημί ὅτι , πῦρ ἐκκαίω ἐκ ὁ θυμός ἐγώ , καίω ἠώς ἀείδω κάτος , κατεσθίω γῆ καί ὁ γέννημα αὐτός , φλέγω θεμέλιος ὄρος . οὕτως δέ καί Ἠσαΐας διαρρήδην προφαίνω ὁ ἁμαρτωλός ὁ εἰμί καί ἑτοιμάζω αὐτός διά ὁ ἄσβεστος πυρός κόλασις ἐκβοάω · Τῖς ἀναγγέλλω σύ οὖς πῦρ καίω , καί τίς ἀπαγγέλλω σύ ὁ τόπος ὁ αἰώνιος ; πορεύω ὁ φάος ὁ πυρός σύ , καί ὁ φλόξ ὅς ἐκκαίω . καί ἐξέρχομαι καί ὁράω ὁ κῶλον ὁ ἄνθρωπος ὁ παραβαίνω ἐν ἐγώ , λέγω Κύριος . ὁ γάρ σκώληξ αὐτός οὖον τεἈευτήσει , καί ὁ πῦρ αὐτός οὖον σβέννυμι , καί εἰμί εἰς ὅρασις πᾶς σάρξ . καί δή καί ὁ θεηγόρος Χρυσοστόμος φημί · Ὅρας παράδοξος αὖθις ἕτερος , ἐναντίος φύσις συνέρχομαι . ἵημι γάρ ἀστραπή τίς πυρώδης οὔτε ὕδωρ ψυχρός , ἀλ ὅμως ἀναμείγνυμι , καί οὖον συγχέω οὐδέ κεράννυμι , ἀλλά ὁ οἰκεῖος ἕκαστος διατηρέω ὅρος . ὁ πῦρ ἐν ὁ ὕδωρ καί ὁ ὕδωρ ἐν ὁ πῦρ , καί οὔτε οὗτος ξηραίνω ἐκεῖνος οὔτε ἐκεῖνος κατασβέννυμι οὗτος . καίτοι ἀστραπή ὁ ἡλιακός πυρός ὀξύς2 καί φανός . καί μαρτυρέω ὁ ὄψις ὁ ὁ ἀκτίς διηνεκής καταλάμπω , ἐκεῖνος δέ ὁ φορά οὐδέ πρός βραχύς δύναμαι φέρω . καί ὁ μέν ἥλιος διά πᾶς ἡμέρα διατρέχω ὁ οὐρανός , αὐτός δέ ἐν εἷς καιρός ῥοπή ὁ οἰκέω ἅπας , ὡς καί Χριστός μαρτυρέω λέγω · ὥσπερ ὁ ἀστραπή ἐξέρχομαι ἀπό ἀνατολή καί φαίνω ἠώς δυσμή . εἶτα εἰμί · ὁ ἐξάγω ἄνεμος ἐκ θησαυρός αὐτός . αὐτός πάλιν ἕτερος φύσις , οὖον μικρός ἐγώ παρέχω χρεία , ἀλλά τοσοῦτος ὥστε εἰς ὁ πολύς ὁ ζωή ἐγώ συντελέω , κάμνω ἀνακτάομαι ὁ σῶμα . οὗτος γάρ ἔργον ἄνεμος , ἀναρριπίζω ὁ ἀήρ , ὥστε μή