georgius-cedrenus.compendium-historiarum 169
πᾶσαν ἐνέπρησε , καὶ τὸ μὲν ἱερὸν μιαρῶν θυσιῶν ἐνέπλησε , τοὺς δὲ μὴ προαιρουμένους τῶν Ἰουδαίων . ἐλληνίσαι ἀφειδῶς κατέκτεινε . Πολλοὺς οὖν ἀνελὼν ἀπῆλθεν , ἄρχοντα καταλιπὼν εἰς τὸ βασανίζειν τοὺς Ἰουδαίους . Ματθίας δέ τις ἱερεὺς ἔχων υἱοὺς πέντε , ἀφ´ ὧν Ἰούδας ὁ Μακκαβαῖος [ Ρ . ] ἐτύγχανε , ζήλου πλησθεὶς καὶ ὁρμήσας κατὰ τοῦ ἄρχοντος ἀνεῖλεν αὐτόν . Καὶ συναγαγὼν ἅπαντας τοὺς περὶ αὐτὸν ἀπέρχεται καὶ κατασκάπτει τοὺς ἀκαθάρτους βωμοὺς τῶν Ἑλλήνων , καὶ τοὺς ἀποστάντας τοῦ νόμου ἀναιρεῖ . Ὁ δέ γε Ἀντίοχος ἀκόσμως τε καὶ ἡττημένος ἐκ τῆς Περσίδος τὴν ὑποστροφὴν ποιούμενος , ἐκ πολλῆς ἀθυμίας ἀῤῥωστήσας ἔφη πρὸς τοὺς οἰκείους ἑαυτοῦ · Ἀφίσταται ὁ ὕπνος ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν μου , καὶ συμπέπτωκα ἀπὸ τῆς μερίμνης . Νῦν οὐν μιμνήσκομαι τῶν κακῶν ὧν ἐποίησα ἐν Ἱερουσαλήμ . Ἔγνων ὅτι χάριν τούτων εὗρον τὰ κακὰ ταῦτα , καὶ ἰδοὺ ἀπόλλυμαι ἐν γῇ ἀλλοτρία . Καὶ συνέταξε τὸν ἁρματηλάτην αὐτοῦ ἐλαύνειν ἀνενδότως , ἐπαισθανόμενος ἐναργῶς τῆς ἄνωθεν κρίσεως τὴν τιμωρίαν . Συνέσχε γὰρ αὐτὸν ἀνήκεστος ἀλγηδὼύ τῶν σπλάγχνων · συνέβη δὲ πεσεῖν αὐτὸν καὶ ἀς ὸν τοῦ ἅρματος ῥοίζῳ φερόμενον , καὶ δυσχερεῖ πτώματι περιπεσεῖν , καὶ πάντα τοῦ σώματος ἀποστρεβλοῦσθαι τὰ μέλη , ὥστε καὶ σκώληκας ἐκβράσαι καὶ ἐν ὀδύναις μεγίσταις καταπίπτειν αὐτοῦ τὰς σάρκας . καὶ οὕτως αἰσχίστῳ μόρῳ τὸν βίον ἐπὶ ξένης κατέστρεψε Μετὰ δὲ Ἀντίοχον ἐβασίλευσεν Ἀντίοχος ὁ Εὐπάτωρ , υἱὸς αὐτοῦ , ἐφ´ οὗ Ἰούδας ὁ Μακκαβαῖος τοὺς φρουράρχας Ἀντιόχου τροπωσάμενος ἐπελθεῖν καθ´ αὐτοῦ Ἀντίοχον παρεσκεύασε μετὰ χιλιάδωνἱππέων εἴκοσι καὶ πεζῶν χιλιάδων ἑκατὸν καὶ ἁρμάτων τριακοσίων καὶ ἐλεφάντων νεʹ´ γεγυμνασμένων πρὸς πόλεμον . Ὅς καὶ διελὼν τοὺς ἐλέφαντας εἰς τὰς φάλαγγας παρέστησεν ἑκάστῳ ἐλέφαντι ἄνδρας χιλίους τεθωρακισμένους ἐν ἀλυσειδωτοῖς , καὶ περικεφαλαῖαι χαλκαῖ ἐπὶ τὰς κεφαλὰς αὐτῶν , καὶ ἱππες ἐκλεκτοὶ πεντακόσιοι διατεταγμένοι ἑκάστῳ θηρίῳ , καὶ πύργοι ξύλινοι ἐφ´ ἑκάστῳ θηρίῳ διὰ μηχανῆς , καὶ ἐφ´ ἑκάστῳ ἄνδρες δυνάμεως ἔνοπλοι τριακονταδύο . Ὡς δὲ κατέλαμπεν ὁ ἥλιος ἐπὶ τὰς χρυσᾶς ἀσπίδας καὶ τὰ ἅρματα , ἔστιλβε τὰ ὄρη ἀπ´ αὐτῶν · ἡν γὰρ ἡ παρεμβολὴ μεγάλη καὶ ἰσχυρὰ λίαν . Καὶ ὡς ἐπέτεινεν ἡ μάχη , θεασάμενος Ἐλεάζαρ ὁ ἀδελφὸς Ἰούδα πεπυρωμένους τοὺς ἐλέφαντας καὶ τοξότος ἐπ´ αὐτῶν φερομένους , ἕνα δ´ ἰδὼν ὑψηλότερον τῶν ἄλλων καὶ βασιλικοῖς θώραξι καθωπλισμένον , καὶ νομίσας ἐπ´ αὐτὸν φέρεσθαι τὸν βασιλέα , ἐκπηδήσας τῆς παρατάξεως ἐμπλέκεται τῶ τῶν πολεμίων ἀθροίσματι , καὶ πολλοὺς ἀποκτείνας τῶν περὶ τὸν ἐλέφαντα ὑποκάτωθεν αὐτοῦ ὑπέδυ , καὶ πατάξας εἰς τὴν γαστέρα τὸν ἐλέφαντα ἐπικαθίσαι καὶ συντρῖψαι αὐτὸν τὸ θηρίον ἐποίησεν . Ὅπερ Ἰούδες θεασάμενος καὶ κραταιότερον τὸν πόλεμον αἰσθόμενος εἰς Ἱερουσαλὴμ ἔφυγε . Καὶ ἐπιδιώξας Ἀντίοχος ἐπολιόρκει ταύτην . Ετα λόγους εἰρηνικοὺς μεθ´ ὅρκων ποιησαμένου , δέχεται αὐτὸν Ἰούδνς ἕνδον τῆς πόλεως . Ὁ δὲ , εἰσελθὼν καὶ τὸν ὅρκον παρασπονδ ] · θας καὶ τὸ τεῖχος τέλεον καταστρέψας καὶ τοὺς οἰκήτορας σκυλεύσας , εἰς Ἀντιόχειαν,Ρ . β ] ὑπέστρεψε . ΡΥετὰ δὲ ταῦτα Ἰούδας τρισὶν ἔτεσι τὴν θρησκείαν ὀνιγωρηθεῖσαν τὴν πάτριον ἀνεκτήσατο , καὶ πολέμαυς
Lemmas: πᾶς ἐμπίμπρημι , καί ὁ μέν ἱερόν μιαρός θυσία ἐμπίμπλημι , ὁ δέ μή προαιρέω ὁ Ἰουδαῖος . ἑλληνίζω ἀφειδής κατακτείνω . Πολύς οὖν ἀναιρέω ἀπέρχομαι , ἄρχω καταλείπω εἰς ὁ βασανίζω ὁ Ἰουδαῖος . Ματθίας δέ τις ἱερεύς ἔχω υἱός πέντε , ἀφή ὅς Ἰούδας ὁ Μακκαβαῖος [ Ρ . ] τυγχάνω , ζηλόω πίμπλημι καί ὁρμάω κατά ὁ ἄρχω ἀναιρέω αὐτός . καί συνάγω ἅπας ὁ περί αὐτός ἀπέρχομαι καί κατασκάπτω ὁ ἀκάθαρτος βωμός ὁ Ἕλλην , καί ὁ ἀφίστημι ὁ νόμος ἀναιρέω . ὁ δέ γε Ἀντίοχος ἄκοσμος τε καί ἡσσάομαι ἐκ ὁ Περσίς ὁ ὑποστροφή ποιέω , ἐκ πολύς ἀθυμία ἀῤῥωστήσας φημί πρός ὁ οἰκεῖος ἑαυτοῦ · ἀφίστημι ὁ ὕπνος ἀπό ὁ ὀφθαλμός ἐγώ , καί συμπίπτω ἀπό ὁ μέριμνα . νῦν ὀν μιμνήσκω ὁ κακός ὅς ποιέω ἐν Ἱερουσαλήμ . γιγνώσκω ὅτι χάρις οὗτος εὑρίσκω ὁ κακός οὗτος , καί ἰδού ἀπόλλυμι ἐν γῆ ἀλλότριος . καί συντάσσω ὁ ἁρματηλάτης αὐτός ἐλαύνω ἀνένδοτος , ἐπαισθάνομαι ἐναργής ὁ ἄνωθεν κρίσις ὁ τιμωρία . συνέχω γάρ αὐτός ἀνήκεστος ἀλγηδὼύ ὁ σπλάγχνον · συμβαίνω δέ πίπτω αὐτός καί ἀ εἰμί ὁ ἅρμα ῥοῖζος φέρω , καί δυσχερής πτῶμα περιπίπτω , καί πᾶς ὁ σῶμα ἀποστρεβλόω ὁ μέλος , ὥστε καί σκώληξ ἐκβράζω καί ἐν ὀδύνη μέγας καταπίπτω αὐτός ὁ σάρξ . καί οὕτως αἰσχρός μόρον ὁ βίος ἐπί ξένος καταστρέφω μετά δέ Ἀντίοχος βασιλεύω Ἀντίοχος ὁ Εὐπάτωρ , υἱός αὐτός , ἐφίημι ὅς Ἰούδας ὁ Μακκαβαῖος ὁ φρουράρχης Ἀντίοχος τροπόω ἐπέρχομαι καθ´ αὐτός Ἀντίοχος παρασκευάζω μετά χιλιάδωνἱππέων εἴκοσι καί πεζός χιλιάς ἑκατόν καί ἅρμα τριακόσιοι καί ἐλέφας νεʹ´ γυμνάζω πρός πόλεμος . ὅς καί διαιρέω ὁ ἐλέφας εἰς ὁ φάλαγξ παρίστημι ἕκαστος ἐλέφας ἀνήρ χίλιοι θωρακίζω ἐν ἀλυσιδωτός , καί περικεφαλαία χάλκεος ἐπί ὁ κεφαλή αὐτός , καί ἱππεύς ἐκλεκτός πεντακόσιοι διατάσσω ἕκαστος θηρίον , καί πύργος ξύλινος ἐφίημι ἕκαστος θηρίον διά μηχανή , καί ἐφίημι ἕκαστος ἀνήρ δύναμις ἔνοπλος τριακονταδύο . ὡς δέ καταλάμπω ὁ ἥλιος ἐπί ὁ χρύσεος ἀσπίς καί ὁ ἅρμα , στίλβω ὁ ὄρος ἀπ´ αὐτός · ἐάν γάρ ὁ παρεμβολή μέγας καί ἰσχυρός λίαν . καί ὡς ἐπιτείνω ὁ μάχη , θεάομαι Ἐλεάζαρ ὁ ἀδελφός Ἰούδας πυρόω ὁ ἐλέφας καί τοξότης ἐπι αὐτός φέρω , εἷς δδʹ εἶδον ὑψηλός ὁ ἄλλος καί βασιλικός θώραξ καθοπλίζω , καί νομίζω ἐπι αὐτός φέρω ὁ βασιλεύς , ἐκπηδάω ὁ παράταξις ἐμπλέκω ὁ ὁ πολέμιος ἄθροισμα , καί πολύς ἀποκτείνω ὁ περί ὁ ἐλέφας ὑποκάτωθεν αὐτός ὑποδύομαι , καί πατάσσω εἰς ὁ γαστήρ ὁ ἐλέφας ἐπικαθίζω καί συντρίβω αὐτός ὁ θηρίον ποιέω . ὅπερ Ἰούδες θεάομαι καί κραταιός ὁ πόλεμος αἰσθάνομαι εἰς Ἱεροσόλυμα φεύγω . καί ἐπιδιώκω Ἀντίοχος πολιορκέω οὗτος . ἔτης λόγος εἰρηνικός μεθ´ Ὅρκος ποιέω , δέχομαι αὐτός Ἰούδνς ἔνδον ὁ πόλις . ὁ δέ , εἰσέρχομαι καί ὁ Ὅρκος παρασπονδέω ] · τίθημι καί ὁ τεῖχος τελέω καταστρέφω καί ὁ οἰκήτωρ σκυλεύω , εἰς Ἀντιόχεια . Β ] ὑποστρέφω . ΡΥετὰ δέ οὗτος Ἰούδας τρεῖς ἔτος ὁ θρησκεία ονιγωρηθεισαω ὁ πάτριος ἀνακτάομαι , καί πολέμη