georgius-cedrenus.compendium-historiarum 401
Τεθ μετὰ χεῖρας τὴν θεανδρικὴν ἀχειροποίητον μορφὴν τοῦ Κυρίου · καὶ Θεοῦ ἡμῶν , κατὰ Περσῶν ἐστράτευσε μετὰ πλοίων διὰ τοῦ Εὐξείνου πόντου , προσλαβόμενος εἰς συμμαχίαν πλήθη Τούρκων καὶ ἄλλων ἐθνῶν . Ἀπάρας τοίνον τῆς βασιλίδος πρὸς Περσίδα χωρεῖ , καὶ διὰ τῶν Ῥωμαῖκῶν θεμάτων διερχόμενος συνέλεγε οτρατόπεδα , προστιθείς αὐτοῖς καὶ νέον στρατὸν , οὐς καὶ γυμνάζων τὰ πολεμικὰ ἔργα ἐξεπαίδευσε . Διχῆ γὰρ διελών τὰς παρατάξεις σὺν βοῇ πρὸς ἀλλήλους ἀναιμωτὶ ποιεῖν ἐκέλευε , κραυγάζειν τὸ πολεμικὸν καὶ παιᾶνας καὶ ἀλαλαγμόν . Καὶ διέγερσιν ἔχειν τούτους ἐδίδασκεν , ἵνα κἂν ἐν πολέμῳ εὐρίσκωνται , μὴ ξενίζωνται , ἀλλὰ θαῤῥοῦντες ὡς εἰς παίγνιον κατὰ τῶν Περσῶν χωρῶσιν , Ὁ δὲ βασιλεὺς τὴν σεβασμίαν εἰκόνα τῆς θεανδρικῆς μορφῆς τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦῶ ἐν ταῖς χερσὶ κατέχων ἀπήρξατο τῶν ἀγώνων , πιστὰ δοὺς τῷ λαῷ ὡς σὺν αὐτοῖς μέχρι θανάτου ἀγωνίσεται καὶ ὡς τέκνα οἰκεῖα τούτους περιθάλψει · ἐβούλετο γὰρ τὴν ἐξουσίαν οὐ φόβῳ , ὅσον [ ] ἐν πόθῳ ἔχειν . εὑρὼν δὲ τὸν στρατὸν εἰς φόβον πολὺν καὶ διχόνοιαν ἀταξίαν τε καὶ ἀκοσμίαν , καὶ εἰς πολλὰ μέρη διεσπαρμένον , συντόμως πάντας εἰς ἓν συνήγαγε , καὶ νουθετήσας πολλὰ τούτων τὸ φρόνημα ἀνέστησε καὶ κατὰ τῶν Βαρβάρων ὥπλισε , παραγγείλας ἀδτκίας μὲν ἀπέχεσθαι , εὐσεβείας δὲ ἀντέχεσθαι . Παραγενόμενος δὲ ἐν τοῖς μέρεσι τῆς Ἀρμενίας προτρέχειν πλῆθος ἰππέων Περσικῶν ἤκουσε πρὸς τῷ ἐπιπεσεῖν ἄφνω τῷ βασιλεῖ Ῥωμαίων . Οἱ δὲ προτρέχοντες πάλιν Ῥωμαῖοι τούτοις συναντήσαντες τόν τε στρατηγὸν αὐτῶν δεσμώτην ἤγαγον πρὸς Ἡράκλειον καὶ πολλοὺς αὐτῶν ἀνεῖλον . Ἐπεὶ δὲ χειμὼν κατέλαβεν , ἀποκλίνας ὁ βασιλεὺς πρὸς τὸ τοῦ Πόντου κλίμα ἔδοξε τοῖς Βαρβάροις ἐν τούτῳ παραχειμάζειν . Λαθὼν δὲ τοὺς Πέρσας καὶ ἐπιστραφεὶς εἰς τὴν Περσίδαεἰσβάλλει . Τοῦτο μαθόντες οἱ Βάρβαροι εἰς ἀθυμίαν ἦλθον . Ὁ δὲ στρατηγὸς αὐτῶν ἔρχεται ἐν Κιλικίᾳ , ὅπως ἐπὶ Ῥωμανίαν ἐξελθὼν τούτους περιτρέψῃ . Φοβηθεὶς δὲ πάλιν ἠναγκάσθη ἀκολουθεῖν ὀπίσω τοῦ Ῥωμαίων στρατοῦ , κλέψαι τὸν πόλεμον μεριμνῶν διὰ νυκτὸς ἀφεγγοῦς . Ἡ δὲ σελήνη ὑπέστη κατ´ αὐτὴν τὴν νύκτα ἐκ τοῦ συμβεβηκότος . Κἀκ τούτου δειλιῶν τῷ βασιλεῖ προσβαλεῖν τὰ ὄρη καταλαμβάνει . Ἐκεῖθεν δὲ κατερχόμενος λάθρα συμπλοκἀς μερικὰς ἐποιεῖτο , καὶ ἐν παντὶ οἱ Ῥωμαῖοι ἐπρώτευον · καὶ θάρσος ἔλαβεν ὁ στρατὸς , τὸν θασιλέα ὁρῶν προπηδῶντα εὐτόλμως καὶ προπολεμοῦντα . Καὶ δὴ συμβολῆς καρτερᾶς γενομένης νικῶσι Ἑωμαῖοι , καὶ πασαν τὴν ἀποσκευὴν αὐτῶν λαμβάνουσι , σφάζουσι δὲ ἅπαν τὸ Περσικὸν πλῆθος , ὀλίγων τι νῶν διαδράντων . Ὅθεν οἱ Ῥωμαῖοι τῷ Θεῷ καὶ τῷ βασιλεῖ ηὐχαρίστουν . Ὁ δὲ βασιλεὺς τὸν στρατὸν σὺν τῷ στρατηγῷ καταλιπὼν εἰς Ἀρμενίαν παραχειμάσαι , αὐτὸς εἰς τὸ Βυζάντιον ὑπέστρεψε .
Lemmas: Τεθ μετά χείρ ὁ θεανδρικός ἀχειροποίητος μορφή ὁ κύριος · καί Θεός ἐγώ , κατά Πέρσης στρατεύω μετά πλοῖον διά ὁ Εὔξεινος πόντος , προσλαμβάνω εἰς συμμαχία πλῆθος Τοῦρκος καί ἄλλος ἔθνος . ἀπαίρω τόνος ὁ βασιλίς πρός Περσίς χωρέω , καί διά ὁ ρωμαϊκός θέμα διέρχομαι συλλέγω οτρατομετα , προστίθημι αὐτός καί νέος στρατός , οὖς καί γυμνάζω ὁ πολεμικός ἔργον ἐκπαιδεύω . διχῆ γάρ διαιρέω ὁ παράταξις σύν βοή πρός ἀλλήλων ἀναιμωτί ποιέω κελεύω , κραυγάζω ὁ πολεμικός καί παιάν καί ἀλαλαγμός . καί διέγερσις ἔχω οὗτος διδάσκω , ἵνα κἀν ἐν πόλεμος εὑρίσκω , μή ξενίζω , ἀλλά ῥαθαίνω ὡς εἰς παίγνιον κατά ὁ Πέρσης χωρέω , ὁ δέ βασιλεύς ὁ σεβασμία εἰκών ὁ θεανδρικός μορφή ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός ἐν ὁ χείρ κατέχω ἀπάρχομαι ὁ ἀγών , πιστόν δίδωμι ὁ λαός ὡς σύν αὐτός μέχρι θάνατος ἀγωνίζομαι καί ὡς τέκνον οἰκεῖος οὗτος περιθάλπω · βούλομαι γάρ ὁ ἐξουσία οὖον φόβος , ὅσος [ ] ἐν πόθος ἔχω . εὑρίσκω δέ ὁ στρατός εἰς φόβος πολύς καί διχόνοια ἀταξία τε καί ἀκοσμία , καί εἰς πολύς μέρος διασπείρω , σύντομος πᾶς εἰς εἷς συνάγω , καί νουθετέω πολύς οὗτος ὁ φρόνημα ἀνίστημι καί κατά ὁ βάρβαρος ὁπλίζω , παραγγέλλω ἀδτκίας μέν ἀπέχω , εὐσέβεια δέ ἀντέχω . παραγίγνομαι δέ ἐν ὁ μέρος ὁ Ἀρμένιος προτρέχω πλῆθος ἱππεύς Περσικός ἀκούω πρός ὁ ἐπιπίπτω ἄφνω ὁ βασιλεύς Ῥωμαῖος . ὁ δέ προτρέχω πάλιν Ῥωμαῖος οὗτος συναντάω ὁ τε στρατηγός αὐτός δεσμώτης ἄγω πρός Ἡράκλειος καί πολύς αὐτός ἀναιρέω . ἐπεί δέ χειμών καταλαμβάνω , ἀποκλίνω ὁ βασιλεύς πρός ὁ ὁ Πόντος κλίμα δοκέω ὁ βάρβαρος ἐν οὗτος παραχειμάζω . λανθάνω δέ ὁ Πέρσης καί ἐπιστρέφω εἰς ὁ Περσίδαεἰσβάλλει . οὗτος μανθάνω ὁ βάρβαρος εἰς ἀθυμία ἔρχομαι . ὁ δέ στρατηγός αὐτός ἔρχομαι ἐν Κιλικία , ὅπως ἐπί Ῥωμανία ἐξέρχομαι οὗτος περιτρέπω . φοβέω δέ πάλιν ἀναγκάζω ἀκολουθέω ὀπίσω ὁ Ῥωμαῖος στρατός , κλέπτω ὁ πόλεμος μεριμνάω διά νύξ ἀφεγγής . ὁ δέ σελήνη ὑφίστημι κατ´ αὐτός ὁ νύξ ἐκ ὁ συμβεβηκός . ἐκ οὗτος δειλιάω ὁ βασιλεύς προσβάλλω ὁ ὄρος καταλαμβάνω . ἐκεῖθεν δέ κατέρχομαι λάθρῃ συμπλοκή μερικός ποιέω , καί ἐν πᾶς ὁ Ῥωμαῖος πρωτεύω · καί θάρσος λαμβάνω ὁ στρατός , ὁ θασιλέα ὁράω προπηδάω εὔτολμος καί προπολεμέω . καί δή συμβολή καρτερός γίγνομαι νικάω Ἑωμαῖοι , καί πᾶς ὁ ἀποσκευή αὐτός λαμβάνω , σφάζω δέ ἅπας ὁ Περσικός πλῆθος , ὀλίγος τίς νάω διαδιδράσκω . ὅθεν ὁ Ῥωμαῖος ὁ Θεός καί ὁ βασιλεύς εὐχαριστέω . ὁ δέ βασιλεύς ὁ στρατός σύν ὁ στρατηγός καταλείπω εἰς Ἀρμένιος παραχειμάζω , αὐτός εἰς ὁ Βυζάντιον ὑποστρέφω .