georgius-cedrenus.compendium-historiarum 304
Ἐν δὲ τῷ ζʹ ἔτει Οὐάλης ὁ μιαρὸς τοῖς Ἔλλησιν ἄδειαν δέδωκε θυσίας καὶ πανηγύρεις ἐπιτελεῖν . Ἀσαύτω καὶ Ἰουδαίους ἐτίμα . μόνους δὲ τοὺς ὀρθοδόξους καὶ τὰ τῆς ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας ἦν δεινῶς διώκων . Τῷ ηʹ ἔτει Οὐαλεντινιανοῦ ἐν Ἀντιοχείᾳ τῆς Συρίας ἐλθὼν Οὐάλης πάνδεινα κακὰ τοῖς ὁρθοδόξοις ἐνεδείξατο , πολλοὺς μὲν ἀνελών μαχαίρᾳ , ἄλλους ἀποπνίξας εἰς τὸν παραῤῥέοντα Ὁρόντην ποταμόν Ὡσαύτως δὲ καὶ ἐν Ἐδέσσῃ τὸ πλῆθος τῶν ὀρθοδόξων συλλαβὼν ἐφόνευσε . Καί τις γυνὴ ὁρθόδοξος τὸ ἴδιον τέκνον ἕλκουσα σπουδῇ ἔλεγε · Δεῦρο , τέκνον , καιρὸς ς μαρτυρίας · μαρτυρήσωμεν ὑπὲρ τοῦ Χριστοῦ . Τοῦτο τὸν Οὐάλεντα ᾔσχυνε καὶ τὸ ἄλγος ἐκώλυσε , Θεοῦ δηλαδὴ τοῦτο οἰκονομήσαντος . Ὁμοίως καὶ ἐν Καππαδοκίᾳ τὰς ἐκκλησίας Ἀρειανοῖς παραδοῦναι ἐσπούδασε , τῆς ἐναντιώσεως δραξάμενος ἦς ἔσχε παρὰ τοῦ μεγάλου Βασιλείου Ἰουλιανὸς , πρεσβυτέρου τότε τυγχάνοντος τῆς Ἐκκλησίας Καισαρείας , καὶ Εὐσεβίου τοῦ ἐπισκόπου διεγείροντος εἰς ζῆλον ὀρθοδοξίας , Τῷ δὲ θʹ ἕτει τοῦ πολυνάθλου Ἀθανασίου πρὸς κύριον ἐκδημήσαντος , ἐπισκοπήσαντος ἔτη μϛʹ , ἐν διωγμοῖς δὲ καὶ τοῖς ὑπὲρ εὐσεβείας ἀγῶσι , Πέτρος τὴν ἐπισκοπὴν διεδέξατο , ὃν οἱ Ἀρειανοὶ ἀπήλασαν . Τότε πολλοὶ τῶν ὀρθοδόξων ἀθέως ἠκίσθησαν , πολλοὶ δὲ καὶ ἐν βασάνοις ἐτελειώθησαν . Τῷ δ´ αὐτῷ ἐτει καὶ ὁ μέγας Βασίλειος τῆς Καισαρέων ἐπεσκόπησεν Ἐκκλησίας , τοῦ Γὐσεβίου εὐσεβῶς κοιμηθέντος . Τῷ ι ἔτει Ἀμβρόσιος μετὰ Εὐδόξιον τῆς Ἐκκλησίας Λεδιολανῶν ἡγήσατο , Οὐαλεντινιανοῦ τοῦ βασιλέως ἐκεῖσε διάγοντος . Καὶ γὰρ τὸν Ἀμβρόσιον ἐπὶ τῷ διαλῦσαι τῶν ἀμφισβητουμένων αἱρετικῶν τὰς ἔριδας ἀποσταλέντα , ἔτι κατηχούμενον ὄντα , ἐξαιτησάμενος ὁ λαὸς ἐβάπτισε καὶ ἐπίσκοπον Μεδυολανῶν ἐποίησεν . Ὅπερ ἀκούσας Οὐαλεντινιανὸς ὁ βασιλεὺς , λάρις σοι , ἔφη , ὧ Δέσποτα Θεὲ παντο κράτωρ καὶ Σῶτερ ἡμέτερε , ὅτι τῷδε τῷ ἀνδρὶ ἐγὼ μὲν σώματα , σὺ δὲ ψυχὰς ἀνθρώπων ἐνεχείρισας , καὶ ταύτῃ τὰς ἐμὰς ψήφους δικαίας ἀπέφηνας . Τῆς ἐὲ Δύσεως πάσης Τριάδα[Ρ . ὅ ] ὁμοούσιον πρεσθευούσης ᾐτήσαντο Οὐαλεντινιανὸν , καὶ ἐποίησε αύνοδον ἐν τῳ Ἰλλυρικῷ , καὶ τὴν ἐν Νικαίᾳ σίστιν ἐκύρωσεν . δικτον δὲ ἔγραψεν Οὐαλεντινιανὸς τοῖς ἐν Ἀσίᾳ καὶ Φρυγίᾳ καὶ πᾶσι τοῖς ἐν τῇ Ἀνατολῇ ἐπισκόποις , ἐμμένειν τοῖς ὡρισμένοις παρὰ τῆς συνόδου παρεγγυώμενος , κοινωνοὺς αὐτοῦ καὶ Οὐάλεντα τὸν ἀδελφὸν καὶ Γρατιανὸν τὸν υἱὸν προσλαβόμενος ἐν τῷ ἰδίκτῳ . Τότε καὶ Γρηγόριος ὁ Θεολόγος τῆς Κωνσταντινουπόλεως Ἐκκλησίας προέστη , ταῖς Βασιλείου καὶ Μελετίου καὶ τῶν λοιπῶν τῆς εὐσεβεία ; ὑπερμάχων εἰσηγήσεσι . Καὶ εἰ μὴ φθάσας
Lemmas: ἐν δέ ὁ γῆ ἔτος Οὐάλης ὁ μιαρός ὁ Ἕλλην ἄδεια δίδωμι θυσία καί πανήγυρις ἐπιτελέω . Ἀσαύτω καί Ἰουδαῖος τιμάω . μόνος δέ ὁ ὀρθόδοξος καί ὁ ὁ ἀποστολικός ἐκκλησία εἰμί δεινῶς διώκω . ὁ ἤ ἔτος Οὐαλεντινιανός ἐν Ἀντιόχεια ὁ Συρία ἔρχομαι Οὐάλης πάνδεινος κακός ὁ ὀρθόδοξος ἐνδείκνυμι , πολύς μέν ἀναιρέω μάχαιρα , ἄλλος ἀποπνίγω εἰς ὁ παραρρέω Ὀρόντης ποταμός ὡσαύτως δέ καί ἐν Ἔδεσσα ὁ πλῆθος ὁ ὀρθόδοξος συλλαμβάνω φονεύω . καί τις γυνή ὀρθόδοξος ὁ ἴδιος τέκνον ἕλκω σπουδή λέγω · δεῦρο , τέκνον , καιρός Σ μαρτυρία · μαρτυρέω ὑπέρ ὁ Χριστός . οὗτος ὁ Οὐάλης αἰσχύνω καί ὁ ἄλγος κωλύω , Θεός δηλαδή οὗτος οἰκονομέω . ὅμοιος καί ἐν Καππαδοκία ὁ ἐκκλησία Ἀρειανός παραδίδωμι σπουδάζω , ὁ ἐναντίωσις δράσσομαι εἰμί ἔχω παρά ὁ μέγας Βασίλειος Ἰουλιανός , πρέσβυς τότε τυγχάνω ὁ ἐκκλησία Καισάρεια , καί Εὐσέβιος ὁ ἐπίσκοπος διεγείρω εἰς ζῆλος ὀρθοδοξία , ὁ δέ ὁ ἔτος ὁ πολυνάθλου Ἀθανάσιος πρός κύριος ἐκδημέω , ἐπισκοπέω ἔτος μϛʹ , ἐν διωγμός δέ καί ὁ ὑπέρ εὐσέβεια ἀγών , Πέτρος ὁ ἐπισκοπή διαδέχομαι , ὅς ὁ Ἀρειανός ἀπελαύνω . τότε πολύς ὁ ὀρθόδοξος ἄθεος αἰκίζω , πολύς δέ καί ἐν βάσανος τελειόω . ὁ δδʹ αὐτός ἔτος καί ὁ μέγας Βασίλειος ὁ Καισαρεύς ἐπισκοπέω ἐκκλησία , ὁ Γὐσεβίου εὐσεβής κοιμάω . ὁ ι ἔτος Ἀμβρόσιος μετά Εὐδόξιος ὁ ἐκκλησία λεδιολανα ἡγέομαι , Οὐαλεντινιανός ὁ βασιλεύς ἐκεῖσε διάγω . καί γάρ ὁ Ἀμβρόσιον ἐπί ὁ διαλύω ὁ ἀμφισβητέω αἱρετικός ὁ Ἔρις ἀποστέλλω , ἔτι κατηχέω εἰμί , ἐξαιτέω ὁ λαός βαπτίζω καί ἐπίσκοπος μεδυολανα ποιέω . ὅπερ ἀκούω Οὐαλεντινιανός ὁ βασιλεύς , Λᾶρις σύ , φημί , ἵημι δεσπότης θεός Πάντο κράτωρ καί Σωτήρ ἡμέτερος , ὅτι ὅδε ὁ ἀνήρ ἐγώ μέν σῶμα , σύ δέ ψυχή ἄνθρωπος ἐγχειρίζω , καί οὗτος ὁ ἐμός ψῆφος Δίκαιος ἀποφαίνω . ὁ ἐέ Δύσις πᾶς Τριάδα[Ρ . ὅς ] ὁμοούσιος πρεσθευειμι αἰτέω Οὐαλεντινιανός , καί ποιέω αύνοδον ἐν ὁ Ἰλλυρικός , καί ὁ ἐν Νίκαια σιειμι κυρόω . δίκτον δέ γράφω Οὐαλεντινιανός ὁ ἐν Ἀσία καί Φρυγία καί πᾶς ὁ ἐν ὁ Ἀνατολή ἐπίσκοπος , ἐμμένω ὁ ὁρίζω παρά ὁ σύνοδος παρεγγυάω , κοινωνός αὐτός καί Οὐάλης ὁ ἀδελφός καί Γρατιανός ὁ υἱός προσλαμβάνω ἐν ὁ ἴδικτον . τότε καί Γρηγόριος ὁ Θεολόγος ὁ Κωνσταντινούπολις ἐκκλησία προίστημι , ὁ Βασίλειος καί Μελέτιος καί ὁ λοιπός ὁ εὐσέβεια ; υπέρμαχος εἰσήγησις . καί εἰμί μή φθάνω