georgius-cedrenus.compendium-historiarum 513
αὐτῷ . Καὶ τὰ μὲν περὶ τοῦ Μανουὴλ ἔσχεν οὕτως · Θεοδότου δὲ τοῦ Μελισσηοῦ , ὃν καὶ Κασσιτηρᾶν προσαγορεύεσθαι ὁ λόγος ἐγνώρισεν ἄνωθεν , ἐφ´ ἱκανὸν τὸν τῆς Κωνσταντινουπόλεως θρόνον κατεσχηκότος , ἄρτι δὲ καταλύσαντος τὸν βίον , ὁ τοῦ Θεοφίλου παιδαγωγὸς Ἰαννῆς τὸν ἐκείνου διαδέχεται θρόνον , ἆθλον τὴν ἱερωσύνην λαβὼν ἀπιστίας καὶ ἀσεβείας . Ζητοῦντι δὲ τῷ βασιλεῖ Θεοφίλῳ ἐπιστατικῶς περὶ τούτων οἵτινες ἄρξουσι μετ´ αὐτὸν , γύναιόν τι ληφθὲν ἐκ τῶν Ἀγαρηνῶν κατά τινα τῶν προηγησαμένων πολέμων , εὐφυῶς ἔχον περὶ τὰς τοιαύτας προῤῥήσεις , παρέστη τῷ βασιλεῖ . ἤρετο οὖν ὁ βασιλεὺς ἃ δὴ καὶ ἐβούλετο , καὶ τίνων μακρὰν ἔσεσθαι τὴν διαδοχὴν τῆς βασιλείας ἀνειπεῖν προσέταττε . Τοῦτο δὲ τὸ γύναιον , εἴτε ἐξ ἐνθουσιασμοῦ , εἴτε καὶ ἐκ δαιμονικῆς ἐνεργείας κινούμενον , Σοῦ μὲν , ἔφη , ὧ βασιλεῦ , διάδοχος ἔσται ὁ σὸς υἱὸς συνάμα τῆ ἰδία μητρὶ , μετὰ δὲ τοῦτον τὸ τῶν Μαρτινακίων γένος διαρκέσει ἐπὶ πολὺ τῇ βασιλεία . Ὁ δὲ ἅμα τῷ λόγῳ τὸν Μαρτινάκην , καίτοι στεργόμενον αὐτῷ , ἀπέκειρε μοναχὸν , καὶ τὸν αὐτοῦ οἷκον καταγώγιον ἀπέδειξε μοναστῶν . [ Ρ . Βαβ ] Οὐ τοῦτο δὲ μόνον τὸ ῥηθὲν γύναιον , ἀλλὰ καὶ ἄλλα πολλὰ τῶν μελλόντων προεθέσπισε · τόν τε γὰρ πατριάρχην Ἰαννῆν ἐκπεσεῖσθαι τοῦ πατριαρχικοῦ θρόνου προήγγειλε , καὶ τὰς σεπτὰς εἰκόνας τὴν προσήκουσαν τιμὴν καὶ προσκύνησιν δέξεσθαι . Ἐφ´ οἱς περιώδυνος γενόμενος ὁ Θεόφιλος παρεκάλει πολλάκις τὴν δέσποιναν καὶ τὸν τοῦ δρόμου λογοθέτην Θεόκτιστον , καὶ ὅρκοις κατεδέσιμει ορικωδεστάτοις μετὰ τὸν ἐαυτοῦ θάνα τον μήτε τὸν Ἰαννῆν μεταστῆσαι τοῦ πατριαρχείου μήτε τὴν προυκύνησιν τῶν εἰδώλων ἰδεῖν ἀνασχέσθαι . Οὐ τὸ γύναιον δὲ μόνον προεφήτευε ταῦτα , ἀλλὰ καὶ Ἰαννῆς διὰ λεκανομαντείας καθαρῶς ἀπέδειξεν αὐτῷ τὸν μέλλοντα τὴν ἀρχὴν διαδέξασθαι . Οὐ τῷ βασιλεῖ δὲ μόνῳ τὸ γύναιον τὰς πεύσεις διέλυσεν , ἀλλὰ καὶ Κωνσταντίνῳ τῶ κατὰ τοὺς Τριφυλλίους μέγα δυναμένῳ τῷ τότε τὰ συμβησόμενα διετράνωσεν , αὐτόν τε καὶ τοὺς υἱοὺς μέλλειν εἰπὸν ὑπάρξεώς τε στερηθῆναι καὶ τὸ τῶν κληρικῶν ἁμφιάσασθαι
Lemmas: αὐτός . καί ὁ μέν περί ὁ Μανουήλ ἔχω οὕτως · Θεόδοτος δέ ὁ μελίσσι , ὅς καί Κασσιτηρᾶν προσαγορεύω ὁ λόγος γνωρίζω ἄνωθεν , ἐφίημι ἱκανός ὁ ὁ Κωνσταντινούπολις θρόνος κατέχω , ἄρτι δέ καταλύω ὁ βίος , ὁ ὁ Θεόφιλος παιδαγωγός Ἰαννῆς ὁ ἐκεῖνος διαδέχομαι θρόνος , ἆθλος ὁ ἱερωσύνη λαμβάνω ἀπιστία καί ἀσέβεια . ζητέω δέ ὁ βασιλεύς Θεόφιλος ἐπιστατικός περί οὗτος ὅστις ἄρχω μετέ αὐτός , γύναιον τίς λαμβάνω ἐκ ὁ Ἀγαρηνός κατά τις ὁ προηγέομαι Πολέμων , εὐφυής ἔχω περί ὁ τοιοῦτος πρόρρησις , παρίστημι ὁ βασιλεύς . ἔρομαι οὖν ὁ βασιλεύς ὁ δή καί βούλομαι , καί τίνω μακράν εἰμί ὁ διαδοχή ὁ βασίλεια ἀναλέγω προστάσσω . οὗτος δέ ὁ γύναιον , εἴτε ἐκ ἐνθουσιασμός , εἴτε καί ἐκ δαιμονικός ἐνέργεια κινέω , σός μέν , φημί , ἵημι βασιλεύς , διάδοχος εἰμί ὁ σός υἱός συνάμα τῆ ἴδιος μήτηρ , μετά δέ οὗτος ὁ ὁ μαρτινακιον γένος διαρκέω ἐπί πολύς ὁ βασίλειος . ὁ δέ ἅμα ὁ λόγος ὁ Μαρτινάκης , καίτοι στέργω αὐτός , ἀποκείρω μοναχός , καί ὁ αὐτός οἶκος καταγώγιον ἀποδείκνυμι μοναστής . [ Ρ . Βαβ ] οὖον οὗτος δέ μόνος ὁ ἐρώ γύναιον , ἀλλά καί ἄλλος πολύς ὁ μέλλω προθεσπίζω · ὁ τε γάρ πατριάρχης Ἰαννῆς ἐκπίπτω ὁ πατριαρχικός θρόνος προαγγέλλω , καί ὁ σεπτός εἰκών ὁ προσήκω τιμή καί προσκύνησις δέχομαι . Ἐφ´ οἱςστις περιώδυνος γίγνομαι ὁ Θεόφιλος παρακαλέω πολλάκις ὁ δέσποινα καί ὁ ὁ δρόμος λογοθέτης Θεόκτιστος , καί Ὅρκος καταδέω ορικωδεστάτοις μετά ὁ ἑαυτοῦ Θάνα ὁ μήτε ὁ Ἰαννῆς μεθίστημι ὁ πατριαρχείο μήτε ὁ προκυνέω ὁ εἴδωλον ὁράω ἀνέχω . οὖον ὁ γύναιον δέ μόνος προφητεύω οὗτος , ἀλλά καί Ἰαννῆς διά λεκανομαντεία καθαρός ἀποδείκνυμι αὐτός ὁ μέλλω ὁ ἀρχή διαδέχομαι . οὖον ὁ βασιλεύς δέ μόνος ὁ γύναιον ὁ Πεύσεις διαλύω , ἀλλά καί Κωνσταντῖνος ὁ κατά ὁ τριφύλλιος μέγας δύναμαι ὁ τότε ὁ συμβαίνω διατρανόω , αὐτός τε καί ὁ υἱός μέλλω εἶπον ὕπαρξις τε στερέω καί ὁ ὁ κληρικός ἀμφιάζω