ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 1
Οὐκ ἄλλα μέν , ὦ Θρασύβουλε , παραχρῆμα περὶ τοῦ προβληθέντος ὑπὸ σοῦ ζητήματος εἶπον , ἄλλα δὲ συγγράψασθαι τοῖσδε τοῖς ὑπομνήμασιν ἔχω · πάντως γάρ που γιγνώσκεις , ὡς ἀεί τε τὰ αὐτὰ περὶ τῶν αὐτῶν διεξέρχομαι καὶ ὡς εἰς οὐδὲν ἐπιχειρῶ λέγειν , ὧν οὔτε μέθοδον ἔμαθον οὔτ’ ἐγυμνασάμην πω κατ’ αὐτήν . ἀρχὴ τοίνυν εὑρέσεως οὐ τούτῳ μόνῳ τῷ νῦν προκειμένῳ σκέμματι τὸ γνῶναι , τί || ποτ’ ἐστὶ τὸ ζητούμενον , ἀλλὰ καὶ τοῖς ἄλλοις ἅπασιν . αὐτὸ δὲ δὴ τοῦτο τὸ γνῶναι διττόν ἐστιν · ἢ γὰρ τὴν ἔννοιαν μόνην τοῦ πράγματος ἢ καὶ τὴν οὐσίαν γιγνώσκομεν . ὅτῳ δ’ ἀλλήλων ταῦτα διαφέρει , γέγραπται μὲν ἐπὶ πλέον ἐν τοῖς περὶ ἀποδείξεως , ἵναπερ καὶ τὰς ἄλλας ἁπάσας μεθόδους ἐκτιθέμεθα , γένοιτο δ’ ἂν καὶ νῦν δῆλον ἐξ αὐτῆς τῆς χρήσεως .
Lemmas: οὐ ἄλλος μέν , εἰμί Θρασύβουλος , παραχρῆμα περί ὁ προβάλλω ὑπό σύ ζήτημα εἶπον , ἄλλος δέ συγγράφω ὅδε ὁ ὑπόμνημα ἔχω · πάντως γάρ ποῦ γιγνώσκω , ὡς ἀεί τε ὁ αὐτός περί ὁ αὐτός διεξέρχομαι καί ὡς εἰς οὐδείς ἐπιχειρέω λέγω , ὅς οὔτε μέθοδος μανθάνω οὔτε γυμνάζω πω κατά αὐτός . ἀρχή τοίνυν εὕρεσις οὖον οὗτος μόνος ὁ νῦν πρόκειμαι σκέμμα ὁ γιγνώσκω , τίς || πρός εἰμί ὁ ζητέω , ἀλλά καί ὁ ἄλλος ἅπας . αὐτός δέ δή οὗτος ὁ γιγνώσκω διττός εἰμί · ἢ γάρ ὁ ἔννοια μόνος ὁ πρᾶγμα ἢ καί ὁ οὐσία γιγνώσκω . ὅστις δέ ἀλλήλων οὗτος διαφέρω , γράφω μέν ἐπί πλέω ἐν ὁ περί ἀπόδειξις , ἵνα καί ὁ ἄλλος ἅπας μέθοδος ἐκτίθημι , γίγνομαι δέ εἄν καί νῦν δῆλος ἐκ αὐτός ὁ χρῆσις .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 3
Καὶ μὴν κατάδηλος ἦσθα καὶ τότε μὲν εὐθὺς ἱκανῶς χαίρων ἐπὶ τῇ τῶν λόγων μεθόδῳ · καὶ γὰρ θᾶττον ἢ κατὰ τὴν προσδοκίαν εὑρέθη τὸ ζητούμενον · ἐξ ὑστέρου δὲ προσκείμενος ἀεὶ λιπαρῶς ἐβιάσω τε καὶ κατηνάγκασας οὐ πάνυ τί με πρόθυμον ὄντα γράψασθαι τοὺς λόγους · οὔτε γὰρ ἕν τουτὶ τὸ πρόβλημα μόνον ἀκριβῶς ἐρευνηθὲν ὤμην χρῆναι διασώζειν ἐν γράμμασιν οὔθ’ ὁμοίως τῷδε τὰ λοιπὰ πάντα διεξέρχεσθαι σχολὴν ἧγον . ὅθεν , ὅπερ || αὐτὸς ἐπ’ ἐμαυτοῦ πράξας ἔτυχον , ἱκανὸν ᾤμην ἔσεσθαι καὶ πρὸς ὑμᾶς τοὺς φίλους , δεῖξαι τὴν ὁδόν , ᾗ χρώμενος ἄν τις οὐ τοῦτο μόνον ἀλλὰ καὶ τἆλλα πάντα διαιροῖτο προβλήματα .
Lemmas: καί μήv κατάδηλος εἰμί καί τότε μέν εὐθύς ἱκανῶς χαίρω ἐπί ὁ ὁ λόγος μέθοδος · καί γάρ ταχύς ἢ κατά ὁ προσδοκία εὑρίσκω ὁ ζητέω · ἐκ ὕστερος δέ πρόσκειμαι ἀεί λιπαρῶς βιάζομαι τε καί καταναγκάζω οὖον πάνυ τίς ἐγώ πρόθυμος εἰμί γράφω ὁ λόγος · οὔτε γάρ εἷς οὗτος ὁ πρόβλημα μόνος ἀκριβῶς ἐρευνάω ἄμη χρή διασῴζω ἐν γράμμα οὔτε ὁμοίως ὅδε ὁ λοιπάς πᾶς διεξέρχομαι σχολή ἄγω . ὅθεν , ὅσπερ || αὐτός ἐπί ἐμαυτοῦ πράσσω τυγχάνω , ἱκανός οἴομαι εἰμί καί πρός σύ ὁ φίλος , δείκνυμι ὁ ὁδός , ὅς χράω ἄν τις οὖον οὗτος μόνος ἀλλά καί ἄλλος πᾶς διαιρέω πρόβλημα .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 4
Τὴν γὰρ λογικὴν ὀνομαζομένην παρὰ τοῖς φιλοσόφοις θεωρίαν ὅστις ἂν ἱκανῶς ἀσκήσῃ , πᾶν οὗτος ὁμοίως δυνήσεται μεταχειρίζεσθαι ζήτημα · τὸ δ’ ἄνευ ἐκείνης ἀναγιγνώσκειν ὑπομνήματα προβλημάτων οὐδὲν ἄλλ’ ἢ χρόνον ἀπολλύειν ἐστὶν οὔτε κρίνειν εἰδότα , τίνα μὲν ἐν αὐτοῖς ἀληθῶς εἴρηται , τίνα δὲ ψευδῶς , οὔτε πάντων τῶν γεγραμμένων μνημονεύειν δυνάμενον . ἀλλ’ ἐπειδὴ κατέστην ἅπαξ εἰς τὸ λέγειν περὶ τοῦ προβλήματος , ὅθενπερ ὀλίγον . ἔμπροσθεν ὁ λόγος ἔδειξεν , ἄρχεσθαι δεῖ .
Lemmas: ὁ γάρ λογικός ὀνομάζω παρά ὁ φιλόσοφος θεωρία ὅστις εἄν ἱκανῶς ἀσκέω , πᾶς οὗτος ὁμοίως δύναμαι μεταχειρίζω ζήτημα · ὁ δέ ἄνευ ἐκεῖνος ἀναγιγνώσκω ὑπόμνημα πρόβλημα οὐδείς ἄλλος ἢ χρόνος ἀπόλλυμι εἰμί οὔτε κρίνω οἶδα , τίς μέν ἐν αὐτός ἀληθής εἴρω , τίς δέ ψευδής , οὔτε πᾶς ὁ γράφω μνημονεύω δύναμαι . ἀλλά ἐπεί καθίστημι ἅπαξ εἰς ὁ λέγω περί ὁ πρόβλημα , ὅθεν ὀλίγος . ἔμπροσθεν ὁ λόγος δείκνυμι , ἄρχω δεῖ .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 6
Καὶ γὰρ αὗ καὶ ζήτημ’ ἄλλο πρὸς τοῖς εἰρημένοις οὐ σμικρὸν ἀναφυήσεται τῆς μὲν ἰατρικῆς ὑγιείας ποίησιν , οὐ σωτηρίαν τε καὶ φυλακὴν ὑποθεμένοις τὸ τέλος , τῆς γυμναστικῆς δὲ [ τὴν ] εὐεξίαν · ἀναγκασθήσεται γάρ τις , οἶμαι , καθάπερ ἐπὶ τῆς ὑγιείας οὕτω κἀπὶ τῆς εὐεξίας ἑτέραν μὲν τὴν φυλακτικὴν αὐτῆς τέχνην ἀποφαίνειν , ἑτέραν δὲ τὴν δημιουργικήν . ἀλλ’ εἰ τοῦτο , δύο ἄλλας τέχνας ἐξ ἀνάγκης ζητήσομεν , ἑτέραν μὲν τῆς ἰατρικῆς , τὴν τῆς ὑγιείας φυλακτικήν , ἑτέραν δὲ τῆς γυμναστικῆς , τὴν τῆς εὐεξίας διασωστικήν . καὶ μὲν δὴ καὶ διττῆς οὔσης τῆς εὐεξίας . ὡς ἐν ἄλλοις ἀποδέδεικται , ποτέρας αὐτῶν ἡ γυμναστικὴ δημιουργός ἐστιν , χαλεπὸν ἔσται διελεῖν , ἆρά γε τῆς κατὰ φύσιν ἢ τῆς ἀθλητικῆς · ἢ δῆλον , ὡς δύο ἄλλας ἡμῖν τέχνας ἀναγκαῖόν ἐστι ζητεῖν ; καὶ δὴ καὶ ⟨ αἱ 〉 σύμπασαι τὸν ἀριθμὸν ἕξ γενήσονται , τρεῖς μὲν αἱ δημιουργοῦσαι τὰ τέλη , || τρεῖς δ’ αἱ φυλάττουσαι . τριῶν γὰρ ὑποκειμένων τελῶν , ὑγιείας , εὐεξίας τῆς κατὰ φύσιν , εὐεξίας τῆς τῶν ἀθλητῶν , εἰς τοσοῦτον ἀνάγκη τὸν ἀριθμὸν ἐξήκειν τὰς τέχνας . καὶ μὴν εἴπερ τῷ διαφέρειν τὰς εὐεξίας ἀλλήλων τε καὶ τῆς ὑγιείας διαφόρων δεήσεται τῶν τεχνῶν , ἀνάγκη πᾶσα καὶ τῆς ὑγιείας οὔσης διττῆς , ἑτέρας μὲν τῆς καθ’ ἕξιν , ἑτέρας δὲ τῆς κατὰ σχέσιν ὀνομαζομένης , διττὰς εἶναι καὶ τὰς τέχνας . οὐ γὰρ δὴ πλέονι μὲν ἡ εὐεξία τῆς καθ’ ἕξιν ὑγιείας , ἐλάττονι δὲ τῆς κατὰ σχέσιν ὑπερέχει .
Lemmas: καί γάρ αὗ καί ζήτημα ἄλλος πρός ὁ εἴρω οὖον μικρός ἀναφύω ὁ μέν ἰατρικός ὑγίεια ποίησις , οὖον σωτηρία τε καί φυλακή ὑποτίθημι ὁ τέλος , ὁ γυμναστικός δέ [ ὁ ] εὐεξία · ἀναγκάζω γάρ τις , οἴομαι , καθάπερ ἐπί ὁ ὑγίεια οὗτος ἐπί ὁ εὐεξία ἕτερος μέν ὁ φυλακτικός αὐτός τέχνη ἀποφαίνω , ἕτερος δέ ὁ δημιουργικός . ἀλλά εἰμί οὗτος , δύο ἄλλος τέχνη ἐκ ἀνάγκη ζητέω , ἕτερος μέν ὁ ἰατρικός , ὁ ὁ ὑγίεια φυλακτικός , ἕτερος δέ ὁ γυμναστικός , ὁ ὁ εὐεξία διασωστικός . καί μέν δή καί διττός εἰμί ὁ εὐεξία . ὡς ἐν ἄλλος ἀποδείκνυμι , πότερος αὐτός ὁ γυμναστικός δημιουργός εἰμί , χαλεπός εἰμί διαιρέω , ἆρα γε ὁ κατά φύσις ἢ ὁ ἀθλητικός · ἢ δῆλος , ὡς δύο ἄλλος ἐγώ τέχνη ἀναγκαῖον εἰμί ζητέω ; καί δή καί ⟨ ὁ 〉 σύμπας ὁ ἀριθμός ἕξ γίγνομαι , τρεῖς μέν ὁ δημιουργέω ὁ τέλος , || τρεῖς δέ ὁ φυλάσσω . τρεῖς γάρ ὑπόκειμαι τέλος , ὑγίεια , εὐεξία ὁ κατά φύσις , εὐεξία ὁ ὁ ἀθλητής , εἰς τοσοῦτος ἀνάγκη ὁ ἀριθμός ἐξήκω ὁ τέχνη . καί μήv εἴπερ ὁ διαφέρω ὁ εὐεξία ἀλλήλων τε καί ὁ ὑγίεια διάφορος δήω ὁ τέχνη , ἀνάγκη πᾶς καί ὁ ὑγίεια εἰμί διττός , ἕτερος μέν ὁ κατά ἕξις , ἕτερος δέ ὁ κατά σχέσις ὀνομάζω , δισσός εἰμί καί ὁ τέχνη . οὖον γάρ δή πλέω μέν ὁ εὐεξία ὁ κατά ἕξις ὑγίεια , μικρός δέ ὁ κατά σχέσις ὑπερέχω .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 10
Ἄμεινον δ’ ἴσως ἀκριβέστερον ἐπεξελθεῖν τῷ λόγῳ πρῶτον μὲν τοῦτ’ ἀναμνήσαντας , ὃ μηδεὶς ἀγνοεῖ , || τὰς μὲν κακοτεχνίας τὸ φαινόμενον ἀγαθὸν ἐκποριζομένας ἑκάστῳ τῶν ὄντων , τὰς τέχνας δὲ τὸ κατ’ ἀλήθειαν ἐν αὐτοῖς ὑπάρχον , ἐφεξῆς δὲ τούτῳ λέγοντας , ὡς , εἴπερ ἡ κομμωτικὴ καλουμένη νόθου κάλλους ἐστὶ δημιουργός , αὕτη μὲν ἂν εἴη κακοτεχνία τε καὶ κολακεία , τέχνη δέ τις ἑτέρα συστήσεται περὶ τὸ γνήσιόν τε καὶ ὄντως ἀληθινὸν κάλλος , ὅπερ ἐστὶν εὔχροιά τε καὶ εὐσαρκία καὶ συμμετρία τῶν μορίων , ἃ τῇ κατὰ φύσιν εὐεξίᾳ συμβέβηκεν , ἣν καὶ δι’ ἄλλου μὲν λόγου τῆς γυμναστικῆς διωρισάμεθα , καὶ νῦν δ’ ἂν ἴσως ἐπὶ κεφαλαίων οὐδὲν ἂν εἴη χεῖρον ὑπὲρ αὐτῶν εἰπεῖν ἀρχὴν τῷ λόγῳ τήνδε ποιησαμένους .
Lemmas: ἄμεινον δέ ἴσως ἀκριβής ἐπεξέρχομαι ὁ λόγος πρῶτος μέν οὗτος ἀναμιμνῄσκω , ὅς μηδείς ἀγνοέω , || ὁ μέν κακοτεχνία ὁ φαίνω ἀγαθός ἐκπορίζω ἕκαστος ὁ εἰμί , ὁ τέχνη δέ ὁ κατά ἀλήθεια ἐν αὐτός ὑπάρχω , ἐφεξῆς δέ οὗτος λέγω , ὡς , εἴπερ ὁ κομμωτικός καλέω νόθος κάλλος εἰμί δημιουργός , οὗτος μέν εἄν εἰμί κακοτεχνία τε καί κολακεία , τέχνη δέ τις ἕτερος συνίστημι περί ὁ γνήσιος τε καί εἰμί ἀληθινός κάλλος , ὅσπερ εἰμί εὔχροια τε καί εὐσαρκία καί συμμετρία ὁ μόριον , ὁ ὁ κατά φύσις εὐεξία συμβαίνω , ὅς καί διά ἄλλος μέν λόγος ὁ γυμναστικός διορίζω , καί νῦν δέ εἄν ἴσως ἐπί κεφάλαιος οὐδείς εἄν εἰμί χείρων ὑπέρ αὐτός εἶπον ἀρχή ὁ λόγος ὅδε ποιέω .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 11
Ἤτοι γὰρ τὸ κατὰ φύσιν ἐνεργεῖν ἑκάστῳ τῶν μορίων ὑγιαίνειν ἐστὶν ἢ τοῦτο μὲν ἐξ ἀνάγκης ἕπεται τῇ κατὰ φύσιν τοῦ σώματος κατασκευῇ , τὸ δ’ ὑγιαίνειν αὐτὸ τοῦτ’ ἔστι τὸ κατὰ φύσιν κατεσκευάσθαι . τούτων ὁπότερον ἂν ἐθελήσῃς ὑποθέμενος ὑγίειαν , οὐδὲν γὰρ εἰς τὰ παρόντα διαφέρει , τῶν ἑξῆς λόγων οὕτως ἄκουε προσέχων || τὸν νοῦν . πότερα τοῦ κατεσκευάσθαι κατὰ φύσιν ἕκαστον τῶν μορίων ἢ τῆς ἐνεργείας αὐτοῦ χρήζομεν ; ἐμοὶ μὲν πάντες δοκοῦσιν οὐδ’ ἂν ὅλως θελῆσαι μόριον ἔχειν οὐδὲν ἀργὸν ἔργου τινός , οὔτ’ οὖν ὀφθαλμοὺς μὴ βλέποντας οὔτε ῥῖνας ὀσμᾶσθαι μὴ δυναμένας οὔτε σκέλη μὴ βαδίζοντα οὔτ’ ἄλλο τῶν πάντων οὐδὲν ἢ μηδ’ ὅλως ἐνεργοῦν ἢ κακῶς ἐνεργοῦν . οὐδενὸς γὰρ ἁπάντων , ὧν χρήζομεν , ἀτελοῦς χρῄζομεν οὔτ’ οἰκίας οὔθ’ ὑποδήματος οὔτε σκίμποδος οὔθ’ ἱματίου , ἀλλ’ ἅμα τε χρῄζομεν καὶ τελείου χρήζομεν . οὕτως οὖν οὐδὲ τοῦ περιπατεῖν ἀσθενῶς καὶ ἀρρώστως οὐδὲ τοῦ βλέπειν ἢ ἀκούειν ἀμβλέως οὔτ’ ἄλλου τῶν πάντων οὐδενὸς ἐλλιποῦς ὀρεγόμεθα . τίς γὰρ εὔχροιαν ἢ εὐσαρκίαν ἢ κάλλος ἀπλῶς τοῦ σώματος ἢ ῥώμην ἐλλιπῆ σχεῖν εὔχεται ; καὶ μὴν εἴπερ οὐκ ἐλλιποῦς ἐνεργείας ἀλλὰ τελέας χρῄζομεν , οὐδὲ τῆς κατασκευῆς τοῦ σώματος , ἀφ’ ἧς ἐνεργοῦμεν , ἐλλιποῦς δεησόμεθα . τούτων δ’ ἦν θάτερον ὑγίεια · δῆλον οὖν , ὡς οὐδεὶς ἀτελοῦς || ὑγιείας ἀλλ’ ὡς ἔνι μάλιστα τελειοτάτης ἅπαντες χρῄζομεν .
Lemmas: ἤτοι γάρ ὁ κατά φύσις ἐνεργέω ἕκαστος ὁ μόριον ὑγιαίνω εἰμί ἢ οὗτος μέν ἐκ ἀνάγκη ἕπω ὁ κατά φύσις ὁ σῶμα κατασκευή , ὁ δέ ὑγιαίνω αὐτός οὗτος εἰμί ὁ κατά φύσις κατασκευάζω . οὗτος ὁπότερος εἄν ἐθέλω ὑποτίθημι ὑγίεια , οὐδείς γάρ εἰς ὁ πάρειμι διαφέρω , ὁ ἑξῆς λόγος οὕτως ἀκούω προσέχω || ὁ νόος . πότερος ὁ κατασκευάζω κατά φύσις ἕκαστος ὁ μόριον ἢ ὁ ἐνέργεια αὐτός χρῄζω ; ἐγώ μέν πᾶς δοκέω οὐδέ εἄν ὅλως ἐθέλω μόριον ἔχω οὐδείς ἀργός1 ἔργον τις , οὔτε οὖν ὀφθαλμός μή βλέπω οὔτε ῥίς ὀσμάομαι μή δύναμαι οὔτε σκέλος μή βαδίζω οὔτε ἄλλος ὁ πᾶς οὐδείς ἢ μηδέ ὅλως ἐνεργέω ἢ κακῶς ἐνεργέω . οὐδείς γάρ ἅπας , ὅς χρῄζω , ἀτελής χρῄζω οὔτε οἰκίον οὔτε ὑπόδημα οὔτε σκίμπους οὔτε ἱμάτιον , ἀλλά ἅμα τε χρῄζω καί τέλειος χρῄζω . οὕτως οὖν οὐδέ ὁ περιπατέω ἀσθενής καί ἄρρωστος οὐδέ ὁ βλέπω ἢ ἀκούω ἀμβλύς οὔτε ἄλλος ὁ πᾶς οὐδείς ἐλλιπής ὀρέγω . τίς γάρ εὔχροια ἢ εὐσαρκία ἢ κάλλος ἀπλόος ὁ σῶμα ἢ ῥώμη ἐλλιπής ἔχω εὔχομαι ; καί μήv εἴπερ οὐ ἐλλιπής ἐνέργεια ἀλλά Τελέας χρῄζω , οὐδέ ὁ κατασκευή ὁ σῶμα , ἀπό ὅς ἐνεργέω , ἐλλιπής δήω . οὗτος δέ εἰμί ἕτερος ὑγίεια · δῆλος οὖν , ὡς οὐδείς ἀτελής || ὑγίεια ἀλλά ὡς ἐν μάλιστα τέλειος ἅπας χρῄζω .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 13
Ἕν γάρ μοι πρόκειται δεῖξαι τὸ πᾶσαν τέχνην καὶ σκοποῦ καὶ τέλους ἐφίεσθαι . τέλος δ’ ἐν ἑκάστῳ τῶν ὄντων ἕν , ὅπερ οὐδὲν ἄλλ’ ἐστὶν ἢ τὸ κατ’ ἐκείνην τὴν οὐσίαν ἀγαθόν . ἀμπέλου γοῦν οὐκ ἄλλο μὲν τελειότης , ἄλλο δὲ τὸ ἀγαθόν , οὐ μὴν οὐδ’ ἄλλο τι παρὰ τοῦτο πρόκειται σκοπεῖσθαι τῇ περὶ τὰς ἀμπέλους τέχνῃ , καθάπερ οὐδὲ τῇ περὶ τὰς ἐλαίας , ἀλλὰ καὶ ἥδε τὴν τελειότητα τῆς ἐλαίας φύσεως ἔχει τὸν σκοπόν . ἕν δή τι τῶν ὄντων ἐστὶ τὸ τἀνθρώπου σῶμα καὶ τίς ἐστι καὶ τοῦδε πάντη τελειότης , ἢν καὶ παροῦσαν φυλάττειν καὶ || ἀποῦσαν ἀνασώζεσθαι πρόκειταί τινι τέχνῃ . ταύτης δ’ εἴπερ τι κατωτέρω ποιήσομεν ἕτερον τέλος , ὁ προειρημένος ἡμᾶς ἐκδέξεται λόγος . ἔσται γὰρ ἡ μὲν τῆς εὐεξίας , ἡ δ’ ἄκρας εὐεξίας , ἑτέρα δὲ τῆς ὑγιεινῆς ἕξεως καὶ τετάρτη τις ἄλλη τέχνη σχέσεως ὑγιεινῆς δημιουργὸς ἔξωθέν τε τούτων ἄλλη πέμπτη τῆς ἀθλητικῆς εὐεξίας . εἰ δὲ καὶ δημιουργεῖν μὲν ἄλλαις τὰ τέλη , φυλάττειν δ’ ἄλλαις ἐπιτρέψομεν , οὐ ταύτας μόνον ἀλλὰ καὶ σὺν αὐταῖς ἄλλας τοσαύτας ἐπιζητήσομέν τε καὶ συστησόμεθα περὶ τὸ σῶμα τέχνας .
Lemmas: εἷς γάρ ἐγώ πρόκειμαι δείκνυμι ὁ πᾶς τέχνη καί σκοπός καί τέλος ἐφίημι . τέλος δέ ἐν ἕκαστος ὁ εἰμί εἷς , ὅσπερ οὐδείς ἄλλος εἰμί ἢ ὁ κατά ἐκεῖνος ὁ οὐσία ἀγαθός . ἄμπελος γοῦν οὐ ἄλλος μέν τελειότης , ἄλλος δέ ὁ ἀγαθός , οὖον μήv οὐδέ ἄλλος τίς παρά οὗτος πρόκειμαι σκοπέω ὁ περί ὁ ἄμπελος τέχνη , καθάπερ οὐδέ ὁ περί ὁ ἐλαία , ἀλλά καί ὅδε ὁ τελειότης ὁ ἐλαία φύσις ἔχω ὁ σκοπός . εἷς δή τίς ὁ εἰμί εἰμί ὁ ἄνθρωπος σῶμα καί τίς εἰμί καί ὅδε πάντῃ τελειότης , εἄν καί πάρειμι φυλάσσω καί || ἄπειμι ἀνασῴζω πρόκειμαι τις τέχνη . οὗτος δέ εἴπερ τίς κατωτέρω ποιέω ἕτερος τέλος , ὁ προερέω ἐγώ ἐκδείκνυμι λόγος . εἰμί γάρ ὁ μέν ὁ εὐεξία , ὁ δέ ἄκρος εὐεξία , ἕτερος δέ ὁ ὑγιεινός ἕξις καί τέταρτος τις ἄλλος τέχνη σχέσις ὑγιεινός δημιουργός ἔξωθεν τε οὗτος ἄλλος πέμπτος ὁ ἀθλητικός εὐεξία . εἰμί δέ καί δημιουργέω μέν ἄλλος ὁ τέλος , φυλάσσω δέ ἄλλος ἐπιτρέπω , οὖον οὗτος μόνος ἀλλά καί σύν αὐτός ἄλλος τοσοῦτος ἐπιζητέω τε καί συνίστημι περί ὁ σῶμα τέχνη .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 14
Ὧι καὶ δῆλον , ὡς οὔτε πολλὰ τὰ τοῦ σώματος ἀγαθὰ χρὴ ποιεῖν οὔτ’ ἄλλην μέν τιν’ αὐτοῦ δημιουργόν , ἄλλην δὲ φύλακα . τῷ μὲν δὴ σκοπεῖσθαι δυναμένῳ διὰ κεφαλαίων τὸ σύμπαν οὐδὲν ἔτι προσδεῖ · τῷ δὲ τοῦτο μὴ δυναμένῳ δρᾶν ἢ καὶ πάντ’ ἐξαλεῖψαι τῆς διανοίας , ὅσα τοῖς κακῶς ὑπειλημμένοις ἕπεται , δεομένῳ παμπόλλων ἔθ’ ἡγοῦμαι δεῖν . ὅτι τε γὰρ οὐχ ἕν ἐστι τὸ τοῦ σώματος ἀγαθόν , ἀλλ’ ὑγίειά τε καὶ ῥώμη καὶ κάλλος ὅτι τε δυνατὸν ἑτέραν μὲν εἶναι δημιουργὸν τούτου || τέχνην , ἑτέραν δὲ φυλακτικὴν ὅσα τ’ ἄλλα τούτοις ἑπόμενα κακῶς ἐγνώκασιν ἔνιοι , διελέγξαι χρή . καὶ πρῶτόν γε , ὅτι τοῦ σώματος ἓν ἀγαθόν ἐστι , διελθεῖν ἄμεινον πρώτως τε καὶ κυρίως λεγόμενον , ἐφ’ ὃ πάντα τὴν ἀναφορὰν ἔχει . τὰ δ’ ἄλλα τὰ λεγόμενα σώματος ἀγαθὰ τὰ μὲν ὡς μόρια ἐκείνου λέγεται , τὰ δ’ ὡς αἴτια , τὰ δ’ οἷον καρπός τις . ὥσπερ γὰρ τὸ κάλλος ἥ τ’ εὔχροια καὶ ἡ εὐσαρκία καὶ ἡ συμμετρία καθάπερ καὶ ἄλλα τινὰ συμπληροῖ , τί κωλύει καὶ τὸ τοῦ σώματος ἀγαθὸν ἐξ ὑγιείας καὶ ῥώμης καὶ κάλλους συμπληροῦσθαι ; τί δὲ κωλύει πάλιν αὐτοῦ μὲν τοῦ σώματος ἀγαθὸν εἶναι τὴν ὑγίειαν , οἷον δὲ καρπόν τινα τὸ κάλλος αὐτοῦ καὶ τὴν ἐνέργειαν ὑπάρχειν ; τί δὲ κωλύει τὴν μὲν ἐνέργειαν εἶναι τὸ πρῶτον ἀγαθὸν τοῦ σώματος , αἰτίαν δ’ αὐτοῦ τὴν ὑγίειαν ; οὐ γὰρ ἐξ ἄλλων μέν τινων ὑγιαῖνον ἀκριβῶς ἔσται ⟨ τὸ ⟩ σῶμα , δι’ ἄλλων δ’ ἰσχυρὸν ἢ καλόν · *** αὐτὸ μέλλει ποιήσειν , εὐθὺς [ δὲ ] τοῦτο καὶ ἀκριβῶς ὑγιεινόν . ||
Lemmas: ὅς καί δῆλος , ὡς οὔτε πολύς ὁ ὁ σῶμα ἀγαθός χρή ποιέω οὔτε ἄλλος μέν τις αὐτός δημιουργός , ἄλλος δέ φύλαξ . ὁ μέν δή σκοπέω δύναμαι διά κεφάλαιος ὁ σύμπας οὐδείς ἔτι προσδέω · ὁ δέ οὗτος μή δύναμαι δράω ἢ καί πᾶς ἐξαλείφω ὁ διάνοια , ὅσος ὁ κακῶς ὑπολαμβάνω ἕπω , δήω παμπολύς ἔτι ἡγέομαι δήω . ὅτι τε γάρ οὐ εἷς εἰμί ὁ ὁ σῶμα ἀγαθός , ἀλλά ὑγίεια τε καί ῥώμη καί κάλλος ὅτι τε δυνατός ἕτερος μέν εἰμί δημιουργός οὗτος || τέχνη , ἕτερος δέ φυλακτικός ὅσος τε ἄλλος οὗτος ἕπομαι κακῶς γιγνώσκω ἔνιοι , διελέγχω χρή . καί πρότερος γε , ὅτι ὁ σῶμα εἷς ἀγαθός εἰμί , διέρχομαι ἀγαθός πρῶτος τε καί κύριος λέγω , ἐπί ὅς πᾶς ὁ ἀναφορά ἔχω . ὁ δέ ἄλλος ὁ λέγω σῶμα ἀγαθός ὁ μέν ὡς μόριον ἐκεῖνος λέγω , ὁ δέ ὡς αἴτιος , ὁ δέ οἷος καρπός τις . ὥσπερ γάρ ὁ κάλλος ὅς τε εὔχροια καί ὁ εὐσαρκία καί ὁ συμμετρία καθάπερ καί ἄλλος τις συμπληρόω , τίς κωλύω καί ὁ ὁ σῶμα ἀγαθός ἐκ ὑγίεια καί ῥώμη καί κάλλος συμπληρόω ; τίς δέ κωλύω πάλιν αὐτός μέν ὁ σῶμα ἀγαθός εἰμί ὁ ὑγίεια , οἷος δέ καρπός τις ὁ κάλλος αὐτός καί ὁ ἐνέργεια ὑπάρχω ; τίς δέ κωλύω ὁ μέν ἐνέργεια εἰμί ὁ πρῶτος ἀγαθός ὁ σῶμα , αἴτιος δέ αὐτός ὁ ὑγίεια ; οὖον γάρ ἐκ ἄλλος μέν τίνω ὑγιαίνω ἀκριβῶς εἰμί ⟨ ὁ ⟩ σῶμα , διά ἄλλος δέ ἰσχυρός ἢ καλός · *** αὐτός μέλλω ποιέω , εὐθύς [ δέ ] οὗτος καί ἀκριβῶς ὑγιεινός . ||
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 16
Ἀλλὰ τί τὸ πρώτως ἐστὶν ὑπὸ τοῦ τεχνίτου γιγνόμενον , ὁ λόγος ἐπόθει θηρᾶσαι . καὶ δὴ φαίνεται σαφῶς ἤδη διὰ τῶν εἰρημένων ἡ μὲν τέχνη τὴν ὑγίειαν ἐργαζομένη , ταύτῃ δ’ ἐξ ἀνάγκης ἐνέργειά τε καὶ τὸ φυσικὸν κάλλος ἀκολουθεῖ . ὅπου γὰρ πρῶτον ἐνεργῶν ὁ τεχνίτης ἵσταται , τοῦτ’ ἔστιν αὐτοῦ τὸ τέλος , ἵσταται δ’ ἐν τῷ τὴν κατὰ φύσιν ἐργάσασθαι διάθεσιν , ἀφ’ ἧς ἐνεργοῦμεν , ὅπερ || ἦν ὑγίεια · ταύτην δ’ ἐργασάμενος οὐδὲν ἔτι πονεῖ περὶ τὴν ἐνέργειαν ἢ τὸ κάλλος , ἕπεται γὰρ ἐξ ἀνάγκης ἐκεῖνα , κἂν ὁ τεχνίτης μὴ θέλῃ , καὶ κωλῦσαί γ’ αὐτὰ τῷ τεχνίτῃ παντάπασιν ἀδύνατον ἅπαξ γε τὴν ὑγίειαν ἐργασαμένῳ , αὐτὴν μέντοι τὴν ὑγίειαν ἐπ’ αὐτῷ κωλύειν ἐστίν . εἰ δέ γέ πῃ διαφθείρειεν αὐτήν , οὐκ ἔστιν ἐπ’ αὐτῷ τὴν κατὰ φύσιν ἐνέργειαν ἢ τὸ κάλλος ἐκπορίσαι τῷ σώματι . τὴν οὖν περὶ τὸ σῶμα τέχνην , ἥτις ἂν ᾖ , περὶ μὲν τὴν ὑγίειαν ἀπάντων πρώτην τε καὶ καθ’ ἑαυτὴν πραγματεύεσθαι φατέον , ἐφεξῆς δὲ κατά τι συμβεβηκὸς τήν τ’ ἐνέργειαν καὶ τὸ κάλλος , οὐ μὴν ἀτελές γέ τι τούτων οὐδὲν οὐδ’ ἐλλιπές , ἀλλὰ τέλεά τε καὶ πλήρη καὶ ἄκρα . ὅπως μὲν οὖν ἐστι πολλὰ τοῦ σώματος ἀγαθὰ καὶ πῶς ἓν ὅτι τε μὴ πάντων ὡσαύτως ἡ περὶ τὸ σῶμα τέχνη πεφρόντικεν , ἀλλὰ τοῦ μὲν καθ’ αὑτό , τοῦ δὲ κατὰ συμβεβηκός , αὐταρκῶς δέδεικται .
Lemmas: ἀλλά τίς ὁ πρῶτος εἰμί ὑπό ὁ τεχνίτης γίγνομαι , ὁ λόγος ποθέω θηράω . καί δή φαίνω σαφῶς ἤδη διά ὁ εἴρω ὁ μέν τέχνη ὁ ὑγίεια ἐργάζομαι , οὗτος δέ ἐκ ἀνάγκη ἐνέργεια τε καί ὁ φυσικός κάλλος ἀκολουθέω . ὅπου γάρ πρῶτος ἐνεργός ὁ τεχνίτης ἵστημι , οὗτος εἰμί αὐτός ὁ τέλος , ἵστημι δέ ἐν ὁ ὁ κατά φύσις ἐργάζομαι διάθεσις , ἀπό ὅς ἐνεργέω , ὅσπερ || εἰμί ὑγίεια · οὗτος δέ ἐργάζομαι οὐδείς ἔτι πονέω περί ὁ ἐνέργεια ἢ ὁ κάλλος , ἕπω γάρ ἐκ ἀνάγκη ἐκεῖνος , κἀν ὁ τεχνίτης μή ἐθέλω , καί κωλύω γε αὐτός ὁ τεχνίτης παντάπασι ἀδύνατος ἅπαξ γε ὁ ὑγίεια ἐργάζομαι , αὐτός μέντοι ὁ ὑγίεια ἐπί αὐτός κωλύω εἰμί . εἰμί δέ γε πῃ διαφθείρω αὐτός , οὐ εἰμί ἐπί αὐτός ὁ κατά φύσις ἐνέργεια ἢ ὁ κάλλος ἐκπορίζω ὁ σῶμα . ὁ οὖν περί ὁ σῶμα τέχνη , ὅστις εἄν εἰμί , περί μέν ὁ ὑγίεια ἀπαντάω πρῶτος τε καί κατά ἑαυτοῦ πραγματεύομαι φατέος , ἐφεξῆς δέ κατά τίς συμβαίνω ὁ τε ἐνέργεια καί ὁ κάλλος , οὖον μήv ἀτελής γε τίς οὗτος οὐδείς οὐδέ ἐλλιπής , ἀλλά τέλος τε καί πλήρης καί ἄκρος . ὅπως μέν οὖν εἰμί πολύς ὁ σῶμα ἀγαθός καί πῶς εἷς ὅτι τε μή πᾶς ὡσαύτως ὁ περί ὁ σῶμα τέχνη φροντίζω , ἀλλά ὁ μέν κατά ἑαυτοῦ , ὁ δέ κατά συμβεβηκός , αὐτάρκης δείκνυμι .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 18
Ἡ πρώτη οὖν ὑγίειαν φυλάττουσα κατὰ || τὸν ἑαυτῆς λόγον ἐν τίσιν ἕξει τὴν πραγματείαν ; ἐμοὶ μὲν δοκεῖ μήτ’ ἐν τοῖς οὐκ ἐξ ἀνάγκης ὁμιλοῦσι τῷ σώματι μήτ’ [ ἐξ ἀνάγκης ] ἐν τοῖς οὐδὲν διατιθεῖσιν , ἀλλ’ ἐν οἷς διατρίβει πάντως τὸ σῶμα , κἂν ἡμεῖς μὴ βουλώμεθα , καὶ τούτων τοῖς ὠφελεῖν ἢ βλάπτειν δυναμένοις , ἐν τούτοις τε καὶ περὶ ταῦτα πραγματεύεσθαι . ξίφεσι μὲν οὖν καὶ θηρίοις καὶ κρημνοῖς καὶ βρόχοις οὐκ ἐξ ἀνάγκης περιπίπτει τὸ σῶμα , ἀλλὰ τῷ περιέχοντι ἀέρι κατὰ διττὸν τρόπον ἐξ ἀνάγκης ὁμιλεῖ καὶ πάντη περικεχυμένῳ καὶ διὰ τῆς εἰσπνοῆς ἑλκομένῳ . καὶ μὲν δὴ καὶ ὕπνος καὶ ἐγρήγορσις ἡσυχία τε καὶ κίνησις ἐκ τῶν τοιούτων ἐστίν · ἀνάγκη γὰρ ἢ ὑπνοῦν ἢ ἐγρηγορέναι ἢ ἡσυχάζειν ἢ κινεῖσθαι , ὥσπερ οὖν καὶ λιμώττειν ἢ ἐσθίειν καὶ διψῆν ἢ πίνειν ἤ τινα μεταξὺ τούτων ἔχειν κατάστασιν . αἱ δὲ τῆς κοίτης διαφοραὶ καὶ τῶν ἱματίων οὐκ ἀναγκαῖαι πᾶσαι · κλίνη γὰρ ἐλεφαντόπους οὐδὲν οὔτ’ ὠφελεῖ τὴν ὑγίειαν οὔτε βλάπτει , κατὰ ταὐτὰ δὲ καὶ σκίμπους εὐτελὴς || ἢ ἱματίοις εὐτελέσιν ἢ πολυτελέσιν ἢ τοῖς σκεύεσιν ὑαλίνοις ἢ χρυσοῖς ἢ ἀργυροῖς ἢ ξυλίνοις χρῆσθαι καὶ παῖδας ἔχειν εὐμόρφους ἢ αἰσχροὺς τοὺς ὑπηρετουμένους ἢ μηδ’ ὅλως ἔχειν ἀλλ’ ἑαυτῷ διακονεῖσθαι . ταῦτα μὲν γὰρ οὐδὲν οὔτ’ ὠφελεῖν οὔτε βλάπτειν ἡμᾶς πέφυκεν οὔτε καθ’ ἑαυτὰ καὶ πρώτως οὔτε κατὰ συμβεβηκός . ἀὴρ δὲ θερμὸς ἢ ψυχρὸς ἐδέσματά τε καὶ πόματα καὶ ἠρεμία καὶ κίνησις ἐγρήγορσίς τε καὶ ὕπνος ἐξ ἀνάγκης ὠφελεῖ καὶ βλάπτει κατὰ τὴν ἑαυτῶν δύναμιν · ἱμάτιον δὲ τρύχινον ἐν χειμῶνι καὶ βαρὺ καὶ πνιγῶδες ἐν [ τῷ ] θέρει βλάπτει μὲν ⟨ οὐκ 〉 ἐξ ἀνάγκης ἀλλὰ κατὰ συμβεβηκός , ὅτι κρύει καὶ θάλπει τιμωρεῖται .
Lemmas: ὁ πρῶτος οὖν ὑγίεια φυλάσσω κατά || ὁ ἑαυτοῦ λόγος ἐν τίσις ἔχω ὁ πραγματεία ; ἐγώ μέν δοκέω μήτε ἐν ὁ οὐ ἐκ ἀνάγκη ὁμιλέω ὁ σῶμα μήτε [ ἐκ ἀνάγκη ] ἐν ὁ οὐδείς διατίθημι , ἀλλά ἐν ὅς διατρίβω πάντως ὁ σῶμα , κἀν ἐγώ μή βούλομαι , καί οὗτος ὁ ὠφελέω ἢ βλάπτω δύναμαι , ἐν οὗτος τε καί περί οὗτος πραγματεύομαι . ξίφος μέν οὖν καί θηρίον καί κρημνός καί βρόχος οὐ ἐκ ἀνάγκη περιπίπτω ὁ σῶμα , ἀλλά ὁ περιέχω ἀήρ κατά δισσός τρόπος ἐκ ἀνάγκη ὁμιλέω καί πάντῃ περιχέω καί διά ὁ εἰσπνοή ἕλκω . καί μέν δή καί ὕπνος καί ἐγρήγορσις ἡσυχία τε καί κίνησις ἐκ ὁ τοιοῦτος εἰμί · ἀνάγκη γάρ ἢ ὑπνόω ἢ ἐγείρω ἢ ἡσυχάζω ἢ κινέω , ὥσπερ οὖν καί λιμώσσω ἢ ἐσθίω καί διψάω ἢ πίνω ἤ τις μεταξύ οὗτος ἔχω κατάστασις . ὁ δέ ὁ κοίτη διαφορά καί ὁ ἱμάτιον οὐ ἀναγκαῖος πᾶς · κλίνη γάρ ἐλεφαντόπους οὐδείς οὔτε ὠφελέω ὁ ὑγίεια οὔτε βλάπτω , κατά αὐτός δέ καί σκίμπους εὐτελής || ἢ ἱμάτιον εὐτελής ἢ πολυτελής ἢ ὁ σκεῦος ὑάλινος ἢ χρυσός ἢ ἀργύρεος ἢ ξύλινος χράω καί παῖς ἔχω εὔμορφος ἢ αἰσχρός ὁ ὑπηρετέω ἢ μηδέ ὅλως ἔχω ἀλλά ἑαυτοῦ διακονέω . οὗτος μέν γάρ οὐδείς οὔτε ὠφελέω οὔτε βλάπτω ἐγώ φύω οὔτε κατά ἑαυτοῦ καί πρῶτος οὔτε κατά συμβεβηκός . ἀήρ δέ θερμός ἢ Ψυχρὸς ἔδεσμα τε καί πόμα καί ἠρεμία καί κίνησις ἐγρήγορσις τε καί ὕπνος ἐκ ἀνάγκη ὠφελέω καί βλάπτω κατά ὁ ἑαυτοῦ δύναμις · ἱμάτιον δέ τρύχινος ἐν χειμών καί βαρύς καί πνιγώδης ἐν [ ὁ ] θέρος βλάπτω μέν ⟨ οὐ 〉 ἐκ ἀνάγκη ἀλλά κατά συμβεβηκός , ὅτι κρύος καί θάλπω τιμωρέω .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 20
Ὥσπερ οὖν εἰ δύο τινὲ πίθω νοήσαις τετρημένω πολλαχόθι , μεστὼ μὲν ἄμφω τὰ πρῶτα , κενουμένω δ’ ὁμοίως ὑπὸ τῶν ἐκροῶν , εἴη δὲ τῷ μὲν ἐπιστατῶν τις ἀεὶ προσεδρεύων · ἐπαντλῶν ἴσον ἑκάστοτε τῷ κενουμένῳ , || θατέρῳ δέ , πρὶν 〈 ἂν 〉 ἱκανῶς ἐκκενωθῇ , μηδεὶς παρείη , τηνικαῦτα δ’ ἐξαίφνης ἐπιστάς τις ἀθρόως πληρώσειεν , εὔδηλον , ὡς τὸν μὲν ἕτερον τῶν πίθων οὐδέποτε ἐκκενοῦσθαί τε καὶ πληροῦσθαι , τὸν δ’ ἕτερον ἄμφω ταῦτα πάσχειν οἱ πολλοὶ τῶν θεωμένων ἐροῦσιν , οὕτως ἔχει κἀπὶ τῶν ὑγιαινόντων τε καὶ νοσούντων σωμάτων . ἐπανορθοῦται μὲν ἄμφω ταῦτα μία τέχνη καθ’ ἕνα τρόπον ἀντεισάγουσα τὸ λεῖπον , ἡ διαφορὰ δ’ ἐν τῷ ποσῷ τῆς ἐπανορθώσεως , οὐκ ἐν τῷ ποιῷ .
Lemmas: ὥσπερ οὖν εἰμί δύο τί πείθω νοέω τετραίνω πολλαχόθι , μεστός μέν ἄμφω ὁ πρῶτος , κενόω δέ ὁμοίως ὑπό ὁ ἐκροή , εἰμί δέ ὁ μέν ἐπιστάτης τις ἀεί προσεδρεύω · ἐπαντλέω ἴσος ἑκάστοτε ὁ κενόω , || ἕτερος δέ , πρίν 〈 εἄν 〉 ἱκανῶς ἐκκενόω , μηδείς πείρω , τηνικαῦτα δέ ἐξαπίνης ἐφίστημι τις ἀθρόος πληρόω , εὔδηλος , ὡς ὁ μέν ἕτερος ὁ πίθος οὐδέποτε ἐκκενόω τε καί πληρόω , ὁ δέ ἕτερος ἄμφω οὗτος πάσχω ὁ πολύς ὁ θεάομαι εἴρω , οὕτως ἔχω ἐπί ὁ ὑγιαίνω τε καί νοσέω σῶμα . ἐπανορθόω μέν ἄμφω οὗτος εἷς τέχνη κατά εἷς τρόπος ἀντεισάγω ὁ λείπω , ὁ διαφορά δέ ἐν ὁ ποσός ὁ ἐπανόρθωσις , οὐ ἐν ὁ ποιός .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 21
Καὶ μὴν ἡ κατὰ τὸ ποσὸν ἐν τοῖς γιγνομένοις διαφορὰ μιᾶς ἐστι τέχνης · εἰ δε γ’ ἄλλης ἔσεσθαι μέλλοι , πάντως χρὴ παραλλάξαι τῷ ποιῷ . εἰ δ’ , ὅτι τοῦ μὲν ἔφθασεν ἐκρυῆναι πολλά , πρὶν ἀφικέσθαι τὸν τεχνίτην , ὁ δ’ ἕτερος ἀεὶ παρεδρεύοντος εὐτυχήσας αὑτῷ μεστὸς διαφυλάττεται , τούτου χάριν ἡγῇ διττὸν εἶναι τὸν τρόπον τῆς ἐπανορθώσεως , οὐκ ὀρθῶς ἔγνωκας · οὐ γὰρ ἄλλη μὲν τέχνη μίαν ἀντεισάγει κρόκην ἐκρυεῖσαν , ἄλλη || δὲ τρεῖς ἢ τέτταρας ἢ πεντακοσίας οὐδ’ ἄλλη μὲν τέχνη σμικρόν τι τοῦ τοίχου πονῆσαν ἐπανορθοῦται , μεῖζον δ’ αὐτοῦ πάθος ἑτέραν ἐπιζητεῖ τέχνην · καθόλου γὰρ ᾧ τρόπῳ γέγονεν ἕκαστον τῶν ὄντων , τούτῳ καὶ φθειρόμενον ἐπανορθοῦται . κρόκαι στήμοσι διαπλακεῖσαι ποιοῦσιν ἱμάτιον . ἆρ’ οὖν ἢ παθεῖν ἔξω τούτων ἱμάτιον ἢ ἰαθῆναι δυνατόν ; δεῖ δὴ πάντως , εἴ γε πάσχει τι πάθος , ἤτοι στήμονα παθεῖν ἢ κρόκην ἢ συναμφότερα ἴασίν τε μίαν εἶναι τῆς κρόκης ἀεὶ διαπλεκομένης τῷ στήμονι μιμήσει τῆς γενέσεως .
Lemmas: καί μήv ὁ κατά ὁ ποσός ἐν ὁ γίγνομαι διαφορά εἷς εἰμί τέχνη · εἰμί δέ γε ἄλλος εἰμί μέλλω , πάντως χρή παραλλάσσω ὁ ποιός . εἰμί δέ , ὅτι ὁ μέν φθάνω ἐκρέω πολύς , πρίν ἀφικνέομαι ὁ τεχνίτης , ὁ δέ ἕτερος ἀεί παρεδρεύω εὐτυχέω ἑαυτοῦ μεστός διαφυλάσσω , οὗτος χάρις ἡγέομαι δισσός εἰμί ὁ τρόπος ὁ ἐπανόρθωσις , οὐ ὀρθῶς γιγνώσκω · οὖον γάρ ἄλλος μέν τέχνη εἷς ἀντεισάγω κρόκη ἐκρέω , ἄλλος || δέ τρεῖς ἢ τέσσαρες ἢ πεντακόσιοι οὐδέ ἄλλος μέν τέχνη μικρός τίς ὁ τοῖχος πονέω ἐπανορθόω , μείζων δέ αὐτός πάθος ἕτερος ἐπιζητέω τέχνη · καθόλου γάρ ὅς τρόπος γίγνομαι ἕκαστος ὁ εἰμί , οὗτος καί φθείρω ἐπανορθόω . κρόκη στήμων διαπλέκω ποιέω ἱμάτιον . ἆρα οὖν ἢ πάσχω ἔξω οὗτος ἱμάτιον ἢ ἰάομαι δυνατός ; δεῖ δή πάντως , εἰμί γε πάσχω τίς πάθος , ἤτοι στήμων πάσχω ἢ κρόκη ἢ συναμφότεροι ἴασις τε εἷς εἰμί ὁ κρόκη ἀεί διαπλέκω ὁ στήμων μιμέομαι ὁ γένεσις .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 22
Ἀλλ’ αἱ κατὰ μέρος ἐνέργειαι τοὺς πολλοὺς ἐξαπατῶσιν οὐ δυναμένους θεάσασθαι τὸ καθόλου · μεθόδου γὰρ ἤδη λογικῆς τὸ τοιοῦτον , ἣν οὔτ’ ἔμαθον οὔτ’ ἤσκησαν οἱ τολμῶντες ἑκάστης ἡμέρας εἰς τὰ προβλήματα λέγειν . ἄμεινον γὰρ ἦν , εἴπερ ᾔδεσαν ἐκείνην , διδάξαι τοὺς μαθητὰς ἅπαξ , οὐ μυρία προβλήματα διέρχεσθαι . ὁ μὲν γὰρ ἐκείνην μαθὼν οὐδὲν ἔτι δεῖται τῶν μυρίων ἑαυτῷ γε πάντα καλῶς διαιρεῖσθαι δυνάμενος , || ὁ δ’ ἀγνοῶν ἔτι τὴν μέθοδον πρὸς τῷ μὴ γιγνώσκειν , εἰ κακῶς εἴρηται τὰ μυρία , παμπόλλων ἔτι προβλημάτων , ὧν οὐκ ἀκήκοεν , ἐπιδεής ἐστιν . ἀλλὰ τοῦτο μὲν ὁδοῦ τι πάρεργον ἡμῖν εἰρήσθω πρός γε τοὺς ἑκάστης ἡμέρας εἰς τὰ προβλήματα λέγοντας τοῖς μαθηταῖς , οὔτε δ’ αὐτοὺς εἰδότας , ὅ ὅτι λέγουσιν , ἔστ’ ἂν ἀμαθεῖς θ’ ἅμα καὶ ἀγύμναστοι θεωρίας ὑπάρχωσι λογικῆς , ἐξαπατῶντάς τε τοὺς μαθητὰς ἀγνοίᾳ τοῦ κριτηρίου . καὶ γὰρ οὖν κἀνταῦθα πότερον ταῖς κατὰ μέρος ἐνεργείαις ἢ ταῖς καθόλου διακριτέον ἐστὶ τὰς τέχνας ἀπ’ ἀλλήλων , ἢ τοῦτο μὲν οὐχί , τοῖς σκοποῖς δὲ καὶ τοῖς τέλεσιν ἢ μηδὲ τούτοις , ἀλλὰ ταῖς ὕλαις τε καὶ τοῖς ὀργάνοις καὶ ταῖς ἀρχαῖς καὶ τῇ θεωρίᾳ , μηδ’ ὅλως σκεψάμενοι ληροῦσιν ὑπὲρ ὧν οὐκ ἴσασιν . ἄμεινον οὖν ἴσως ἐστὶ καὶ ἡμᾶς , ἐπειδήπερ ἅπαξ ὑπέστημέν σοι τὸν ἆθλον τοῦτον ἐκτελέσαι , διελθεῖν τι καὶ περὶ τῶν ῥηθέντων ἁπάντων ὡς οἷόν τε διὰ βραχυτάτων ἀρξαμένους αὖθις ἀπὸ τῶν κατὰ μέρος ἐνεργειῶν .
Lemmas: ἀλλά ὁ κατά μέρος ἐνέργεια ὁ πολύς ἐξαπατάω οὖον δύναμαι θεάομαι ὁ καθόλου · μέθοδος γάρ ἤδη λογικός ὁ τοιοῦτος , ὅς οὔτε μανθάνω οὔτε ἀσκέω ὁ τολμάω ἕκαστος ἡμέρα εἰς ὁ πρόβλημα λέγω . ἀγαθός γάρ εἰμί , εἴπερ οἶδα ἐκεῖνος , διδάσκω ὁ μαθητής ἅπαξ , οὖον μυρίος πρόβλημα διέρχομαι . ὁ μέν γάρ ἐκεῖνος μανθάνω οὐδείς ἔτι δήω ὁ μυρίος ἑαυτοῦ γε πᾶς καλῶς διαιρέω δύναμαι , || ὁ δέ ἀγνοέω ἔτι ὁ μέθοδος πρός ὁ μή γιγνώσκω , εἰμί κακῶς εἴρω ὁ μυρίος , παμπολύς ἔτι πρόβλημα , ὅς οὐ ἀκούω , ἐπιδεής εἰμί . ἀλλά οὗτος μέν ὁδός τίς πάρεργον ἐγώ εἴρω πρός γε ὁ ἕκαστος ἡμέρα εἰς ὁ πρόβλημα λέγω ὁ μαθητής , οὔτε δέ αὐτός οἶδα , ὅς ὅτι λέγω , ἔστω εἄν ἀμαθής ὁ ἅμα καί ἀγύμναστος θεωρία ὑπάρχω λογικός , εξαπατώ τε ὁ μαθητής ἄγνοια ὁ κριτήριον . καί γάρ οὖν ἐνταῦθα πότερος ὁ κατά μέρος ἐνέργεια ἢ ὁ καθόλου διακριτέος εἰμί ὁ τέχνη ἀπό ἀλλήλων , ἢ οὗτος μέν οὐ , ὁ σκοπός δέ καί ὁ τέλος ἢ μηδέ οὗτος , ἀλλά ὁ ὕλη τε καί ὁ ὄργανον καί ὁ ἀρχή καί ὁ θεωρία , μηδέ ὅλως σκέπτομαι ληρέω ὑπέρ ὅς οὐ οἶδα . ἀγαθός οὖν ἴσως εἰμί καί ἐγώ , ἐπεί ἅπαξ ὑφίστημι σύ ὁ ἆθλος οὗτος ἐκτελέω , διέρχομαι τίς καί περί ὁ εἴρω ἅπας ὡς οἷος τε διά βραχύς ἄρχω αὖθις ἀπό ὁ κατά μέρος ἐνέργεια .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 25
Μὴ τοίνυν μήτε τῷ πλήθει τῶν ἐργαζομένων τὰς τέχνας ἀλλὰ τοῖς προκειμένοις σκοποῖς διαιρώμεθα μήτ’ εἰς τὰς κατὰ μέρος ἐνεργείας ἀποβλέπωμεν ἀλλ’ εἰς τὰς καθόλου . κοινὸν γὰρ ἕν ἐπὶ πάσαις ταῖς κατὰ μέρος ἐνεργείαις ἑκάστῃ τῶν τεχνῶν εὑρήσεις τι · διὸ καίτοι πάμπολυ δοκοῦσαι διαφέρειν ὅμως οὐ κεκώλυνται μιᾶς εἶναι τεχνης μόρια . τὸ γοῦν ὑφαίνειν ἱμάτιον οὐδὲν ἄλλ’ ἐστὶν || ἢ κρόκας στήμοσι διαπλέκειν . ἆρ’ οὖν ἕτερόν τι τοῦδε τὸ ῥάπτειν ἐστίν ; οὐδαμῶς , ἀλλὰ κἀν τούτῳ διαπλέκονται κρόκαι στήμοσιν . ὡς εἴ γε καὶ κατ’ ἀρχὰς εὐθὺς ἐβούλετό τις ἄνευ τῆς ὑφαντικῆς ἐνεργείας ἑτέρῳ τρόπῳ διαπλέξαι τὰς κρόκας τοῖς στήμοσιν , ἤτοι καθ’ ὃν νῦν ἠπῶνται τὰ ῥαγέντα τῶν ἱματίων ἢ καθ’ ὃν τοὺς ταλάρους ἢ τὰς σπυρίδας ἢ τὰ δίκτυα πλέκουσιν , ἐποίησε μὲν ἂν οὐδὲν ἧττον ἱμάτιον , ἀλλ’ ἐν χρόνῳ παμπόλλῳ . στοχαζόμενοι τοίνυν οὐχ ἁπλῶς τοῦ τέλους , ἀλλὰ τοῦ θᾶττον ἐξικέσθαι πρὸς αὐτὸ τὴν διὰ τῶν ἱστῶν ἐπενόησαν ὑφαντικὴν οὐκ ἐν τῷ καθόλου τῶν εἰρημένων διαλλάττουσαν ἀλλ’ ἐν τῷ κατὰ μέρος . οὕτω δὲ κἀπὶ τῆς ἰατρικῆς ἀνάριθμα μὲν οὖν ὡς οὕτω φάναι τὰ κατὰ μέρος , ἀλλὰ τό γε καθόλου πᾶσιν ἔργον κοινόν · ὅ τε γὰρ ἀφαιρῶν τι τοῦ σώματος ὡς περιττὸν ὅ τε προστιθεὶς ὡς λεῖπον ἓν ἄμφω ποιοῦσι καθόλου τὴν κατὰ φύσιν ἐκπορίζοντες τῷ σώματι συμμετρίαν , ἥτις ἦν ὑγίεια · οὕτω δὲ καὶ ὁ θερμαίνων καὶ ὁ ψύχων καὶ ὁ ξηραίνων καὶ ὁ ὑγραίνων . ||
Lemmas: μή τοίνυν μήτε ὁ πλῆθος ὁ ἐργάζομαι ὁ τέχνη ἀλλά ὁ πρόκειμαι σκοπός διαίρω μήτε εἰς ὁ κατά μέρος ἐνέργεια ἀποβλέπω ἀλλά εἰς ὁ καθόλου . κοινός γάρ εἷς ἐπί πᾶς ὁ κατά μέρος ἐνέργεια ἕκαστος ὁ τέχνη εὑρίσκω τίς · διό καίτοι παμπολύς δοκέω διαφέρω ὅμως οὖον κωλύω εἷς εἰμί τέχνη μόριον . ὁ γοῦν ὑφαίνω ἱμάτιον οὐδείς ἄλλος εἰμί || ἢ κρόκη στήμων διαπλέκω . ἆρα οὖν ἕτερος τίς ὅδε ὁ ῥάπτω εἰμί ; οὐδαμῶς , ἀλλά ἐν οὗτος διαπλέκω κρόκη στήμων . ὡς εἰμί γε καί κατά ἀρχή εὐθύς βούλομαι τις ἄνευ ὁ ὑφαντικός ἐνέργεια ἕτερος τρόπος διαπλέκω ὁ κρόκη ὁ στήμων , ἤτοι κατά ὅς νῦν ἠπάω ὁ ῥήγνυμι ὁ ἱμάτιον ἢ κατά ὅς ὁ τάλαρος ἢ ὁ σπυρίς ἢ ὁ δίκτυον πλέκω , ποιέω μέν εἄν οὐδείς κακός ἱμάτιον , ἀλλά ἐν χρόνος πάμπολυς . στοχάζομαι τοίνυν οὐ ἁπλόος ὁ τέλος , ἀλλά ὁ ταχύς ἐξικνέομαι πρός αὐτός ὁ διά ὁ ἱστός ἐπινοέω ὑφαντικός οὐ ἐν ὁ καθόλου ὁ εἴρω διαλλάσσω ἀλλά ἐν ὁ κατά μέρος . οὗτος δέ ἐπί ὁ ἰατρικός ἀνάριθμος μέν οὖν ὡς οὗτος φαίνω ὁ κατά μέρος , ἀλλά ὁ γε καθόλου πᾶς ἔργον κοινός · ὅς τε γάρ ἀφαιρέω τίς ὁ σῶμα ὡς περισσός ὅς τε προστίθημι ὡς λείπω εἷς ἄμφω ποιέω καθόλου ὁ κατά φύσις ἐκπορίζω ὁ σῶμα συμμετρία , ὅστις εἰμί ὑγίεια · οὗτος δέ καί ὁ θερμαίνω καί ὁ ψύχω καί ὁ ξηραίνω καί ὁ ὑγραίνω . ||
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 26
Ὡς γάρ , εἰ καὶ κατ’ ἀρχὰς εὐθὺς οἷόν τ’ ἦν ἡμῖν γεννῆσαι ζῷον , οὐκ ἄλλῳ μὲν [ οὖν ] ἄν τινι λόγῳ τὴν γενεσιν αὐτοῦ τὴν πρώτην , ἄλλῳ δ’ ἂν ἐποιούμεθα τὴν ἐπανόρθωσιν , οὕτως , ἐπεὶ μηδέτερον τούτων αὐτοὶ πρώτως ποιοῦμεν , ἀλλ’ ἡ φύσις ἐστὶν ἡ καὶ δημιουργοῦσα πρώτη τὸ ζῷον καὶ νῦν ἰωμένη νοσοῦν , οὐκ ἄλλῳ μὲν τρόπῳ σάρκα πρότερον ἐδημιούργησεν , ἄλλῳ δὲ νῦν , οὐδ’ ἄλλῳ μὲν τρόπῳ τὴν τροφὴν ἐπὶ τῶν κυουμένων , ἄλλῳ δὲ νῦν ἐπισπᾶται , ἀλλὰ καὶ ταῦθ’ ὁμοίως ἐργάζεται καὶ τρέφει καὶ διακρίνει καὶ ἀποκρίνει καὶ πάνθ’ ἁπλῶς εἰπεῖν ὡσαύτως ἐργάζεται νῦν τε καὶ τότε . ὅτι δ’ ὁ ἰατρὸς τῆς φύσεώς ἐστιν ὑπηρέτης [ οὐδὲ πρώτη τέχνη τις ἐκείνης ] καὶ ὅτι καλῶς εἴρηται φύσις ἐξαρκεῖ πάντα πᾶσιν , ἀλλὰ καὶ ὡς τὰς νόσους αὐτὴ κρίνει καὶ ὡς εἰσὶν αἱ φύσεις τῶν νούσων ἰατροί , παλαιοῖς ἀνδράσιν αὐτάρκως εἰρημένα , τί ἂν ἔτι δεοίμην ἐγὼ διέρχεσθαι ; τὸ γὰρ εἰς τὰ παρόντα χρήσιμον ἀναμιμνήσκω μόνον , ὡς οὐκ ἄλλης μὲν τέχνης τὸ ποιεῖν , ἄλλης δ’ ἐπανορθοῦσθαι || τὸ πεπονθὸς ἀλλὰ τῆς αὐτῆς · εἰ δὲ καὶ μὴ τῆς αὐτῆς , ἀλλὰ τὴν ἰατρικὴν ἐδείξαμεν ἔμπροσθεν οὐχ ὥσπερ τὴν ἱματιουργικὴν εἰς οὐσίαν ἄγουσαν ὃ πρότερον οὐκ ἦν , ἀλλὰ τῇ τὰ πεπονηκότα τῶν ἱματίων ἐπανορθουμένῃ προσεοικυῖαν . ἐδείξαμεν δὲ καί , ὡς τὸ φυλάττειν ὁτιοῦν διττόν ἐστι καὶ ὡς θάτερον αὐτοῦ γένος , ἐξ οὗπέρ ἐστι καὶ τὸ προκείμενον ἡμῖν νῦν τὸ ὑγιεινόν , ἐπανορθοῦται κατὰ βραχὺ τὰ πονοῦντα καὶ ταύτῃ λανθάνει τοὺς πολλοὺς ὡς ἕτερον ὂν τῷ γένει τοῦ θεραπευτικοῦ .
Lemmas: ὡς γάρ , εἰμί καί κατά ἀρχή εὐθύς οἷος τε εἰμί ἐγώ γεννάω ζῷον , οὐ ἄλλος μέν [ οὖν ] ἄν τις λόγος ὁ γένεσις αὐτός ὁ πρῶτος , ἄλλος δέ εἄν ποιέω ὁ ἐπανόρθωσις , οὕτως , ἐπεί μηδέτερος οὗτος αὐτός πρῶτος ποιέω , ἀλλά ὁ φύσις εἰμί ὁ καί δημιουργέω πρῶτος ὁ ζῷον καί νῦν ἰάομαι νοσέω , οὐ ἄλλος μέν τρόπος σάρξ πρότερος δημιουργέω , ἄλλος δέ νῦν , οὐδέ ἄλλος μέν τρόπος ὁ τροφή ἐπί ὁ κυέω , ἄλλος δέ νῦν ἐπισπάω , ἀλλά καί αὐτός ὁμοίως ἐργάζομαι καί τρέφω καί διακρίνω καί ἀποκρίνω καί πᾶς ἁπλόος εἶπον ὡσαύτως ἐργάζομαι νῦν τε καί τότε . ὅτι δέ ὁ ἰατρός ὁ φύσις εἰμί ὑπηρέτης [ οὐδέ πρῶτος τέχνη τις ἐκεῖνος ] καί ὅτι καλῶς εἴρω φύσις ἐξαρκέω πᾶς πᾶς , ἀλλά καί ὡς ὁ νόσος αὐτός κρίνω καί ὡς εἰμί ὁ φύσις ὁ νοῦσος ἰατρός , παλαιός ἀνήρ αὐτάρκης εἴρω , τίς εἄν ἔτι δήω ἐγώ διέρχομαι ; ὁ γάρ εἰς ὁ πάρειμι χρήσιμος ἀναμιμνήσκω μόνος , ὡς οὐ ἄλλος μέν τέχνη ὁ ποιέω , ἄλλος δέ ἐπανορθόω || ὁ πάσχω ἀλλά ὁ αὐτός · εἰμί δέ καί μή ὁ αὐτός , ἀλλά ὁ ἰατρικός δείκνυμι ἔμπροσθεν οὐ ὥσπερ ὁ ἱματιουργικός εἰς οὐσία ἄγω ὅς πρότερος οὐ εἰμί , ἀλλά ὁ ὁ πονέω ὁ ἱμάτιον ἐπανορθόω προσέοικα . δείκνυμι δέ καί , ὡς ὁ φυλάσσω ὁστισοῦν διττός εἰμί καί ὡς ἕτερος αὐτός γένος , ἐκ ὅσπερ εἰμί καί ὁ πρόκειμαι ἐγώ νῦν ὁ ὑγιεινός , ἐπανορθόω κατά βραχύς ὁ πονέω καί οὗτος λανθάνω ὁ πολύς ὡς ἕτερος εἰμί ὁ γένος ὁ θεραπευτικός .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 29
Πανταχόθεν οὖν ὁ λόγος ἐπὶ τὸ τέλος ἔρχεσθαι κελεύει καὶ τούτῳ κρίνειν τὰς τέχνας · διὰ τοῦτο γὰρ ἐν ταῖς ἐνεργείαις ταῖς καθόλου καὶ τοῖς οἰκείοις θεωρήμασι καὶ ταῖς ἀρχαῖς 〈 διαλλάττουσιν 〉 . ἐξαλλάττονται γὰρ οὖν καὶ αἵδε κατὰ τὰ τέλη τῶν τεχνῶν . ἡ γὰρ ὑγίεια τὸ τέλος ἐστίν , ἐν θερμοῖς δ’ αὕτη καὶ ψυχροῖς καὶ ξηροῖς καὶ ὑγροῖς . || ἐν τούτοις δηλονότι καὶ ἡ τῆς ὕλης ἀρχὴ καὶ ἡ τῆς θεωρίας ἀρχὴ περὶ τὴν τούτου γνῶσιν , ἀλλ’ οὐχ ὡσαύτως ἰατρῷ τε καὶ φυσικῷ . καὶ τοῦτο δ’ αὐτὸ τὸ οὐχ ὡσαύτως ἀπὸ τοῦ τέλους τῶν ἐπιστημῶν ἐγνώσθη τε καὶ διεκρίθη καὶ προσηκόντως ἀεὶ τὸ τέλος ὁ λόγος ἐξευρίσκει κανόνα τε καὶ κριτήριον ἁπάντων τῶν κατὰ τὰς τέχνας . ἡ γάρ τοι σύστασις ἁπάσης τέχνης τὴν ἀρχὴν ἐντεῦθεν εἴληφεν . οὔτε γὰρ ἰατρικὴν ἄν τις ἔσπευσε συστήσασθαι , μὴ προποθέσας ὑγιείας , οὔτ’ οἰκοδομικήν , εἰ μὴ κἀνταῦθα οἰκίας ὠρέχθη , οὔθ’ ὑφαντικήν , εἰ μὴ πρότερον ἐσθῆτος . ἀλλὰ μὴν καὶ ἡ τὰς τέχνας ἁπάσας συνιστᾶσα τὴν ἀρχὴν ἐντεῦθεν εἴληφεν . ἐπιδέδεικται δ’ ἑτέρωθι , πῶς ἄν τις ὑποκειμένου τοῦ τέλους τὴν τέχνην αὐτοῦ κατὰ μέθοδον ἐξευρίσκοι , καὶ χρὴ πρότερον ἐν ἐκείνῳ γυμνάσασθαι τῷ λόγῳ τὸν ἀκριβῶς θέλοντα τοῖς ἐνεστῶσιν ἀκολουθεῖν . εἴσεται γὰρ ἐναργῶς ὑπὸ μίαν τε καὶ τὴν αὐτὴν θεωρίαν ἄμφω πίπτοντα τὰ μόρια τὸ ὑγιεινὸν καὶ τὸ θεραπευτικόν . ἐγὼ δ’ ἂν εἰς τόδε τὸ γράμμα πάντα μεταφέρων τὰ || δι’ ἑτέρων ἐπὶ πλεῖστον ἠκριβωμένα λάθοιμ’ ἂν ἐμαυτὸν ὑπὲρ τὰς Μενεμάχου καὶ Μηνοδότου βίβλους ἀποτείνας αὐτό .
Lemmas: πανταχόθεν οὖν ὁ λόγος ἐπί ὁ τέλος ἔρχομαι κελεύω καί οὗτος κρίνω ὁ τέχνη · διά οὗτος γάρ ἐν ὁ ἐνέργεια ὁ καθόλου καί ὁ οἰκέω θεώρημα καί ὁ ἀρχή 〈 διαλλάσσω 〉 . ἐξαλλάσσω γάρ οὖν καί ὅδε κατά ὁ τέλος ὁ τέχνη . ὁ γάρ ὑγίεια ὁ τέλος εἰμί , ἐν θερμός δέ οὗτος καί ψυχρός καί ξηρός καί ὑγρός . || ἐν οὗτος δηλονότι καί ὁ ὁ ὕλη ἀρχή καί ὁ ὁ θεωρία ἀρχή περί ὁ οὗτος γνῶσις , ἀλλά οὐ ὡσαύτως ἰατρός τε καί φυσικός . καί οὗτος δέ αὐτός ὁ οὐ ὡσαύτως ἀπό ὁ τέλος ὁ ἐπιστήμη γιγνώσκω τε καί διακρίνω καί προσήκω ἀεί ὁ τέλος ὁ λόγος ἐξευρίσκω κανών τε καί κριτήριον ἅπας ὁ κατά ὁ τέχνη . ὁ γάρ ὅς σύστασις ἅπας τέχνη ὁ ἀρχή ἐντεῦθεν λαμβάνω . οὔτε γάρ ἰατρικός ἄν τις σπεύδω συνίστημι , μή προποθέω ὑγίεια , οὔτε οἰκοδομικός , εἰμί μή ἐνταῦθα οἰκίον ὀρέγω , οὔτε ὑφαντικός , εἰμί μή πρότερος ἐσθής . ἀλλά μήv καί ὁ ὁ τέχνη ἅπας συνίστημι ὁ ἀρχή ἐντεῦθεν λαμβάνω . ἐπιδείκνυμι δέ ἑτέρωθι , πῶς ἄν τις ὑπόκειμαι ὁ τέλος ὁ τέχνη αὐτός κατά μέθοδος ἐξευρίσκω , καί χρή πρότερος ἐν ἐκεῖνος γυμνάζω ὁ λόγος ὁ ἀκριβῶς ἐθέλω ὁ ἐνίστημι ἀκολουθέω . εἶμι γάρ ἐναργής ὑπό εἷς τε καί ὁ αὐτός θεωρία ἄμφω πίπτω ὁ μόριον ὁ ὑγιεινός καί ὁ θεραπευτικός . ἐγώ δέ εἄν εἰς ὅδε ὁ γράμμα πᾶς μεταφέρω ὁ || διά ἕτερος ἐπί πλεῖστος ἀκριβόω λανθάνω εἄν ἐμαυτοῦ ὑπέρ ὁ Μενέμαχος καί Μηνόδοτος Βίβλος ἀποτείνω αὐτός .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 33
Εἰ δ’ ἔτι καὶ τρίτον ἄλλο μόριον ἰάσεως ὑπῆρχε τὸ διαιτητικὸν ἐν τοῖς καθ’ Ὅμηρον χρόνοις , ἐγὼ μὲν οὐκ ἔχω συμβαλεῖν , ὁ δ’ ἐμοῦ πρεσβύτερος θ’ ἄμα καὶ τὰ τῶν Ἑλλήνων πράγματα πι θανώτερος ἐπίστασθαι Πλάτων ὁ φιλόσοφος οὐ πάνυ τι χρῆσθαί φησι τοὺς παλαιοὺς || Ἀσκληπιάδας τούτῳ τῷ μέρει τῆς τέχνης . ἀλλ’ ὅτι γε τῆς ἰατρικῆς ἐστι μέρη ταῦτα τὰ τρία καὶ ὡς ἡ τὰ παρὰ φύσιν ἔχοντα σώματα θεραπεύουσα τέχνη πρὸς ἁπάντων Ἑλλήνων ἰατρικὴ καλεῖται , σχεδὸν οὐδεὶς ἀντιλέγει . γυμναστικῆς δὲ τέχνης οὔπω μὲν ἦν τοὔνομα καθ’ Ὅμηρον οὐδὲ καλεῖταί τις ὅλως γυμναστής , ὥσπερ ἰατρός , ὅπου γε καὶ παρὰ Πλάτωνι τὸ μὲν τῆς γυμναστικῆς ὄνομα οὐ πολλάκις εὑρεῖν ἔστι , παιδοτρίβην μέντοι καλεῖ μᾶλλον ἢ γυμναστὴν τὸν τεχνίτην αὐτῆς . ἤρξατο γὰρ ὀλίγον ἔμπροσθεν τῶν Πλάτωνος χρόνων ἡ τέχνη τῶν γυμναστῶν , ὅτε περ καὶ τὸ τῶν ἀθλητῶν ἐπιτήδευμα συνέστη . πάλαι μὲν γὰρ εἷς ἀνὴρ ἐργάτης τῶν κατὰ φύσιν ἔργων ἀληθῶς εὐεκτικὸς εἰς ἀγῶνα καταβαίνων οὐ πάλην μόνον ἀλλὰ καὶ δρόμον ἠγωνίζετο καί τις ἐνίκα πολλάκις εἷς ἄμφω τε ταῦτα καὶ ἀκοντίζων καὶ τοξεύων καὶ δισκοβολῶν καὶ ἅρματος ἐπιστατῶν , ὕστερον δὲ διεκρίθη καὶ οἷόνπερ ἕνα πεποίηκεν Ὅμηρος Ἐπειὸν εἰς μὲν πάντα τὰ κατὰ φύσιν ἔργα πάντων ὕστατον , ἀγαθὸν δὲ πυγμήν , ἧς || ἐν ἄθλοις μόνοις ἡ χρεία , τοιοῦτοι πάντες ἐγένοντο , μήτ’ ἀρόσαι μήτε σκάψαι μήθ’ ὁδὸν ἀνύσαι μηδ’ ἄλλο μηδὲν εἰρηναῖον ἔργον , ἔτι δὲ μᾶλλον πολέμιον ἐργάσασθαι καλῶς δυνάμενοι .
Lemmas: εἰμί δέ ἔτι καί τρίτος ἄλλος μόριον ἴασις ὑπάρχω ὁ διαιτητικός ἐν ὁ κατά Ὅμηρος χρόνος , ἐγώ μέν οὐ ἔχω συμβάλλω , ὁ δέ ἐγώ πρέσβυς ὁ ἄμη καί ὁ ὁ Ἕλλην πρᾶγμα πεῖ θάνος ἐφίστημι Πλάτων ὁ φιλόσοφος οὖον πάνυ τίς χράομαι φημί ὁ παλαιός || Ἀσκληπιάδης οὗτος ὁ μέρος ὁ τέχνη . ἀλλά ὅτι γε ὁ ἰατρικός εἰμί μέρος οὗτος ὁ τρεῖς καί ὡς ὁ ὁ παρά φύσις ἔχω σῶμα θεραπεύω τέχνη πρός ἅπας Ἕλλην ἰατρικός καλέω , σχεδόν οὐδείς ἀντιλέγω . γυμναστικός δέ τέχνη οὔπω μέν εἰμί ὄνομα κατά Ὅμηρος οὐδέ καλέω τις ὅλως γυμναστής , ὥσπερ ἰατρός , ὅπου γε καί παρά Πλάτων ὁ μέν ὁ γυμναστικός ὄνομα οὖον πολλάκις εὑρίσκω εἰμί , παιδοτρίβης μέντοι καλέω μᾶλλον ἢ γυμναστής ὁ τεχνίτης αὐτός . ἄρχω γάρ ὀλίγος ἔμπροσθεν ὁ Πλάτων χρόνος ὁ τέχνη ὁ γυμναστής , ὅτε περ καί ὁ ὁ ἀθλητής ἐπιτήδευμα συνίστημι . πάλαι μέν γάρ εἷς ἀνήρ ἐργάτης ὁ κατά φύσις ἔργον ἀληθής εὐεκτικός εἰς ἀγών καταβαίνω οὖον πάλη μόνος ἀλλά καί δρόμος ἀγωνίζομαι καί τις νικάω πολλάκις εἷς ἄμφω τε οὗτος καί ἀκοντίζω καί τοξεύω καί δισκοβόλος καί ἅρμα ἐπιστάτης , ὕστερος δέ διακρίνω καί οἷόνπερ εἷς ποιέω Ὅμηρος Ἐπειός εἰς μέν πᾶς ὁ κατά φύσις ἔργον πᾶς ὕστερος , ἀγαθός δέ πυγμή , ὅς || ἐν ἆθλος μόνος ὁ χρεία , τοιοῦτος πᾶς γίγνομαι , μήτε ἀρόω μήτε σκάπτω μήτε ὁδός ἀνύω μηδέ ἄλλος μηδείς εἰρηναῖος ἔργον , ἔτι δέ μᾶλλον πολέμιος ἐργάζομαι καλῶς δύναμαι .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 34
Τὴν τούτων τῶν ἀνθρώπων εὐεξίαν ἔμπροσθεν ἐμεμψάμεθα καὶ τὴν ἐπιστατοῦσαν αὐτοῖς ὁμοίως γυμναστικήν , ἄλλην δ’ εὐεξίαν ἐπῃνέσαμεν ἀσφαλῆ θ’ ἅμα καὶ πρὸς τὰς κατὰ φύσιν ἁπάσας ἐνεργείας χρηστήν , ἧς ὗλαι ποιητικαί θ’ ἅμα καὶ φυλακτικαὶ δύο ἐστόν , ἥ θ’ ὑγιεινὴ προσαγορευομένη δίαιτα καὶ γυμνάσια . τεττάρων γὰρ οὐσῶν τῶν πασῶν ὑλῶν κατὰ γένος , ὑφ’ ὧν ἀλλοιοῦται τὸ σῶμα , χειρουργίας καὶ φαρμακείας καὶ διαίτης καὶ γυμνασίων , ἡ μία μὲν ἄχρηστος τοῖς νοσοῦσιν , αἱ δύο δὲ τοῖς κατὰ φύσιν ἔχουσιν . ὁ μὲν γὰρ νοσῶν εἰς πολλὰ καὶ φαρμάκων καὶ χειρουργίας καὶ διαίτης δεόμενος εἰς οὐδὲν δεῖται γυμνασίων , ὁ δ’ ὑγιαίνων ἀκριβῶς γυμνασίων μὲν χρῄζει καὶ διαίτης τινός , οὔτε δὲ φαρμάκων οὔτε χειρουργίας προσδεῖται . ||
Lemmas: ὁ οὗτος ὁ ἄνθρωπος εὐεξία ἔμπροσθεν μέμφομαι καί ὁ ἐπιστατέω αὐτός ὁμοίως γυμναστικός , ἄλλος δέ εὐεξία ἐπαινέω ἀσφαλής ὁ ἅμα καί πρός ὁ κατά φύσις ἅπας ἐνέργεια χρηστός , ὅς ὕλη ποιητικός ὁ ἅμα καί φυλακτικός δύο εἰμί , ὅς ὁ ὑγιεινός προσαγορεύω δίαιτα καί γυμνάσιον . τέσσαρες γάρ εἰμί ὁ πᾶς ὕλη κατά γένος , ὑπό ὅς ἀλλοιόω ὁ σῶμα , χειρουργία καί φαρμακεία καί δίαιτα καί γυμνάσιον , ὁ εἷς μέν ἄχρηστος ὁ νοσέω , ὁ δύο δέ ὁ κατά φύσις ἔχω . ὁ μέν γάρ νοσέω εἰς πολύς καί φάρμακον καί χειρουργία καί δίαιτα δήω εἰς οὐδείς δήω γυμνάσιον , ὁ δέ ὑγιαίνω ἀκριβῶς γυμνάσιον μέν χρῄζω καί δίαιτα τις , οὔτε δέ φάρμακον οὔτε χειρουργία προσδέω . ||
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 39
Ἀλλ’ , ὡς ἔοικεν , οὔπω κατὰ Πλάτωνα σύνηθες ἦν τοῖς Ἕλλησιν οὔθ’ ὑγιεινὴν τὴν τέχνην οὔτε τὸν ἐπιστήμονα καλεῖν ὑγιεινόν · οὐδὲ γὰρ οὐδὲ τὸ τοῦ Ἱπποκράτους ὑγιεινὸν ὑγιεινόν , ἀλλὰ τὸ μεν τι περὶ διαίτης ἐπιγέγραπται , τὸ δέ τι περὶ ὑδάτων τε καὶ ἀέρων καὶ τόπων . τάχα δ’ , ὡς ἔφην , οὐδὲ χρείαν εἶναι διαίτης ὁ Πλάτων ἐνόμιζε τοῖς ὑγιαίνουσιν , ἀλλ’ ἀρκεῖν μόνην γυμναστικήν . οὐδὲ γὰρ τὸ ἀναληπτικὸν μόριον ἢ τὸ προφυλακτικὸν ἴσως ἡγεῖται προσήκειν τῇ γυμναστικῇ · μέσα γάρ , ὡς ἔφην , αὐτὰ τεταγμένα δυνατόν ἐστιν , ὁποτέρῳ τις βούλεται , προσνέμειν . ἀλλ’ εἰ καὶ ταῦτά τις τοῖς ἰατροῖς ἐπιτρέψειεν , || ὀλίγον ἐστὶ τὸ ὑγιεινὸν ἀέρων τε πέρι καὶ ὑδάτων καὶ χωρίων καὶ γυμνασίων καὶ σιτίων ἐπισκοπούμενον · καίτοι γ’ οὐδὲ περὶ σιτίων ἁπάντων , ἀλλ’ ὅσα τοῖς ὑγιαίνουσιν ἁρμόττει μόνον . τάχα δ’ , ἐπειδὴ καὶ τὰ τῶν ἀέρων τε καὶ χωρίων καὶ ὑδάτων ἔφθανεν ἤδη γιγνώσκεσθαι τοῖς ἰατροῖς , ὡς ἂν καὶ πρώτου τοῦ θεραπευτικοῦ μορίου συστάντος , οὐδὲν ἔτι προσεπιμαθεῖν αὐτῶν ἐνέλιπεν εἰς τὸ μὴ μόνον ἰατροῖς ἀλλὰ καὶ ὑγιεινοῖς γενέσθαι πλὴν τῆς περὶ τὰ γυμνάσια τέχνης . οὔκουν οὐδ’ ἀπεικὸς οὐδ’ ἀπὸ μοριου τοῦ προσαγορευθέντος ὀνομασθῆναι τὸ σύμπαν . ἀλλὰ τοῦτο μὲν ὑπὲρ ὀνόματός ἐστιν , οὐ περὶ πράγματος σκοπεῖσθαι .
Lemmas: ἀλλά , ὡς ἔοικα , οὔπω κατά Πλάτων συνήθης εἰμί ὁ Ἕλλην οὔτε ὑγιεινός ὁ τέχνη οὔτε ὁ ἐπιστήμων καλέω ὑγιεινός · οὐδέ γάρ οὐδέ ὁ ὁ Ἱπποκράτης ὑγιεινός ὑγιεινός , ἀλλά ὁ μέν τίς περί δίαιτα ἐπιγράφω , ὁ δέ τίς περί ὕδωρ τε καί ἀήρ καί τόπος . τάχα δέ , ὡς φημί , οὐδέ χρεία εἰμί δίαιτα ὁ Πλάτων νομίζω ὁ ὑγιαίνω , ἀλλά ἀρκέω μόνος γυμναστικός . οὐδέ γάρ ὁ ἀναληπτικός μόριον ἢ ὁ προφυλακτικός ἴσως ἡγέομαι προσήκω ὁ γυμναστικός · μέσος γάρ , ὡς φημί , αὐτός τάσσω δυνατός εἰμί , ὁπότερος τις βούλομαι , προσνέμω . ἀλλά εἰμί καί οὗτος τις ὁ ἰατρός ἐπιτρέπω , || ὀλίγος εἰμί ὁ ὑγιεινός ἀήρ τε περί καί ὕδωρ καί χωρίον καί γυμνάσιον καί σιτίον ἐπισκοπέω · καίτοι γε οὐδέ περί σιτίον ἅπας , ἀλλά ὅσος ὁ ὑγιαίνω ἁρμόζω μόνος . τάχα δέ , ἐπεί καί ὁ ὁ ἀήρ τε καί χωρίον καί ὕδωρ φθάνω ἤδη γιγνώσκω ὁ ἰατρός , ὡς εἄν καί πρῶτος ὁ θεραπευτικός μόριον συνίστημι , οὐδείς ἔτι προσεπιμανθανω αὐτός ἐλλείπω εἰς ὁ μή μόνος ἰατρός ἀλλά καί ὑγιεινός γίγνομαι πλήν ὁ περί ὁ γυμνάσιον τέχνη . οὔκουν οὐδέ ἀπεοικώς οὐδέ ἀπό μόριον ὁ προσαγορεύω ὀνομάζω ὁ σύμπας . ἀλλά οὗτος μέν ὑπέρ ὄνομα εἰμί , οὖον περί πρᾶγμα σκοπέω .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 41
Πολλοστὸν οὖν μέρος γίγνεται τῆς ὑγιεινῆς τέχνης ἡ περὶ τῶν γυμνασίων ἐπιστήμη · δικαιότερον γὰρ οἶμαι καλεῖν ἐστι γυμναστικὴν τέχνην , ἥτις ἂν ἐπιστήμη τῆς ἐν ἅπασι τοῖς γυμνασίοις ᾖ δυνάμεως , ὡς τό γε περὶ τῶν κατὰ παλαίστραν ἐπίστασθαι μόνον ἐσχάτως τε μικρόν ἐστι καὶ πᾶσιν ἥκιστα χρήσιμον . ἐρέσσειν γοῦν ἄμεινόν || ἐστι καὶ σκάπτειν καὶ θερίζειν καὶ ἀκοντίζειν καὶ τρέχειν καὶ πηδᾶν καὶ ἱππάζεσθαι καὶ κυνηγετεῖν ὁπλομαχεῖν τε καὶ σχίζειν ξύλα καὶ βαστάζειν καὶ γεωργεῖν ἅπαντά τε τἆλλα κατὰ φύσιν ἐργάζεσθαι κρεῖττον ἢ κατὰ παλαίστραν γυμνάζεσθαι . καί σοι πάρεστιν ἤδη σκοπεῖν , οὐ μόνον ὅτι πολλοστόν ἐστι μόριον ⟨ τῆς ⟩ ὑγιεινῆς τέχνης ἡ γυμναστική , ἐλάχιστον δ’ αὖ πάλιν ἐστὶ τῆς γυμναστικῆς τὸ περὶ τῶν κατὰ παλαίστραν μόριον ὅτι τε τούτῳ παράκειται τὸ τῶν ἀθλητῶν ἐπιτήδευμα , [ καὶ ] διαθέσεως τινος ἀπεργαστικὸν οὐ φύσει καὶ κακοτεχνίαν ἐπιστατοῦσαν ἔχον , ὑποδυόμενον μὲν τέλει χρηστῷ τῆς εὐεξίας , ἄλλο δέ τι μᾶλλον ἢ εὐεξίαν ἐργαζόμενον . ἀλλὰ τῆς μὲν τοιαύτης κακοτεχνίας οἱ δυστυχῶς ἀθλήσαντες ἐξαίφνης ἐπιστήμονες ἀναφαίνονται , τῆς δ’ ὄντως γυμναστικῆς Ἱπποκράτης καὶ ὁ προειρημένος ἅμ’ αὐτῷ χορὸς ἐπιστήμων ἐστίν . ὥσπερ δ’ ἐν τοῖς κατ’ ἰατρικὴν οὐχ ἅπασιν ὀρθῶς [ ἅμα ] εἴρηται πάντα , κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον οὐδὲ περὶ γυμνασίων . ἀλλὰ νῦν οὐ πρόκειται διελέγχειν τοὺς κακῶς ὑπὲρ αὐτῶν || ἐγνωκότας , ἀλλ’ ἐξηγεῖσθαι τοὔνομα τῆς γυμναστικῆς , ὡς ἔστιν ἐπιστήμη τις ἥδε τῶν ἐν γυμνασίοις δυνάμεων , ὥσπερ ἡ φαρμακευτικὴ τῶν ἐν φαρμάκοις · ἄμφω γὰρ ταῦτα τὰ μόρια τὴν κλῆσιν ἀπὸ τῶν ὑλῶν ἔσχηκεν ὁμοίως τοῖς ἄλλοις , οἷς ὀλίγον ἔμπροσθεν εἶπον .
Lemmas: πολλοστός οὖν μέρος γίγνομαι ὁ ὑγιεινός τέχνη ὁ περί ὁ γυμνάσιον ἐπιστήμη · Δίκαιος γάρ οἴομαι καλέω εἰμί γυμναστικός τέχνη , ὅστις εἄν ἐπιστήμη ὁ ἐν ἅπας ὁ γυμνάσιον εἰμί δύναμις , ὡς ὁ γε περί ὁ κατά παλαίστρα ἐφίστημι μόνος ἔσχατος τε μικρός εἰμί καί πᾶς ἥκιστος χρήσιμος . ἐρέσσω γοῦν ἀμείνων || εἰμί καί σκάπτω καί θερίζω καί ἀκοντίζω καί τρέχω καί πηδάω καί ἱππάζομαι καί κυνηγετέω ὁπλομαχέω τε καί σχίζω ξύλον καί βαστάζω καί γεωργέω ἅπας τε ἄλλος κατά φύσις ἐργάζομαι ἀγαθός ἢ κατά παλαίστρα γυμνάζω . καί σύ πάρειμι ἤδη σκοπέω , οὖον μόνος ὅτι πολλοστός εἰμί μόριον ⟨ ὁ ⟩ ὑγιεινός τέχνη ὁ γυμναστικός , μικρός δέ αὖος πάλιν εἰμί ὁ γυμναστικός ὁ περί ὁ κατά παλαίστρα μόριον ὅτι τε οὗτος παράκειμαι ὁ ὁ ἀθλητής ἐπιτήδευμα , [ καί ] διάθεσις τις ἀπεργαστικός οὖον φύσις καί κακοτεχνία ἐπιστατέω ἔχω , ὑποδύω μέν τέλος χρηστός ὁ εὐεξία , ἄλλος δέ τίς μᾶλλον ἢ εὐεξία ἐργάζομαι . ἀλλά ὁ μέν τοιοῦτος κακοτεχνία ὁ δυστυχής ἀθλέω ἐξαπίνης ἐπιστήμων ἀναφαίνω , ὁ δέ εἰμί γυμναστικός Ἱπποκράτης καί ὁ προερέω ἅμα αὐτός χορός Ἐπιστήμων εἰμί . ὥσπερ δέ ἐν ὁ κατά ἰατρικός οὐ ἅπας ὀρθῶς [ ἅμα ] εἴρω πᾶς , κατά ὁ αὐτός τρόπος οὐδέ περί γυμνάσιον . ἀλλά νῦν οὖον πρόκειμαι διελέγχω ὁ κακῶς ὑπέρ αὐτός || γιγνώσκω , ἀλλά ἐξηγέομαι ὄνομα ὁ γυμναστικός , ὡς εἰμί ἐπιστήμη τις ὅδε ὁ ἐν γυμνάσιον δύναμις , ὥσπερ ὁ φαρμακευτικός ὁ ἐν φάρμακον · ἄμφω γάρ οὗτος ὁ μόριον ὁ κλῆσις ἀπό ὁ ὕλη ἔχω ὁμοίως ὁ ἄλλος , ὅς ὀλίγος ἔμπροσθεν εἶπον .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 42
Ὧι καὶ δῆλον , ὡς ὅσοι τὴν γυμναστικὴν ἀντιδιαιροῦσι τῇ ἰατρικῇ , κακῶς γιγνώσκουσιν · ἡ μὲν γὰρ ἀπὸ τῆς ὕλης , ἡ δ’ ἀπὸ τῆς καθόλου τε καὶ γενικῆς ἐνεργείας ὠνόμασται . πρῶται μὲν γάρ εἰσιν αἱ κατὰ μέρος ἐνέργειαι , καθῆραι δι’ ἑλλεβόρου καὶ σκαμμωνίας , εἰ τύχοι , καὶ τεμεῖν φλέβα καὶ ὀστοῦν ἐκκόψαι καὶ ἀσιτῆσαι προστάξαι καὶ δοῦναι τροφήν · ἐπ’ αὐταῖς δ’ ἕτεραι γενικώτεραί τε καὶ ἤδη καθόλου , φαρμακεῦσαι καὶ χειρουργῆσαι καὶ διαιτῆσαι καὶ τούτων ἁπασῶν κοινή , τὸ ἰάσασθαι , καθάπερ οἶμαι πάλιν ἐπὶ ταῖς περὶ τὰ ὑγιαίνοντα γιγνομέναις ἐνεργείαις ἀπάσαις κοινὴ ἡ φυλακή . καὶ ὅστις ἀντιδιαιρεῖται τῷ ἰατρικῷ τὸ φυλακτικόν , ὁμογενῶν ποιεῖται τὴν || ἀντίθεσιν . ἄμφω γὰρ ἀπὸ τῆς ἐνεργείας ὠνόμασται , καθάπερ αὖ πάλιν ἀπὸ τῆς ὑποκειμένης ὕλης τό τε νοσερὸν καὶ ὑγιεινόν , ἀπὸ δὲ τῆς τῶν βοηθημάτων ὕλης τό τε φαρμακευτικὸν [ ὠνόμασται ] καὶ τὸ γυμναστικόν · τὸ μὲν γὰρ τοῦ νοσεροῦ τε καὶ ἰατρικοῦ μέρος ὑπάρχει , τὸ δὲ τοῦ ὑγιεινοῦ τε καὶ φυλακτικοῦ .
Lemmas: ὅς καί δῆλος , ὡς ὅσος ὁ γυμναστικός ἀντιδιαιρέω ὁ ἰατρικός , κακῶς γιγνώσκω · ὁ μέν γάρ ἀπό ὁ ὕλη , ὁ δέ ἀπό ὁ καθόλου τε καί γενικός ἐνέργεια ὀνομάζω . πρῶτος μέν γάρ εἰμί ὁ κατά μέρος ἐνέργεια , καθαίρω διά ἑλλέβορος καί σκαμμωνία , εἰμί τυγχάνω , καί τέμνω φλέψ καί ὀστέον ἐκκόπτω καί ἀσιτέω προστάσσω καί δίδωμι τροφή · ἐπί αὐτός δέ ἕτερος γενικός τε καί ἤδη καθόλου , φαρμακεύω καί χειρουργέω καί διαιτάω καί οὗτος ἅπας κοινός , ὁ ἰάομαι , καθάπερ οἴομαι πάλιν ἐπί ὁ περί ὁ ὑγιαίνω γίγνομαι ἐνέργεια ἀπάω κοινός ὁ φυλακή . καί ὅστις ἀντιδιαιρέω ὁ ἰατρικός ὁ φυλακτικός , ὁμογενής ποιέω ὁ || ἀντίθεσις . ἄμφω γάρ ἀπό ὁ ἐνέργεια ὀνομάζω , καθάπερ αὖος πάλιν ἀπό ὁ ὑπόκειμαι ὕλη ὁ τε νοσερός καί ὑγιεινός , ἀπό δέ ὁ ὁ βοήθημα ὕλη ὁ τε φαρμακευτικός [ ὀνομάζω ] καί ὁ γυμναστικός · ὁ μέν γάρ ὁ νοσερός τε καί ἰατρικός μέρος ὑπάρχω , ὁ δέ ὁ ὑγιεινός τε καί φυλακτικός .
galenus.thrasybulus-sive-utrum-medicinae-sit-gymnasticae-hygieine 44
Ἁπάσαις δ’ αὐταῖς ἐφέστηκεν οἷον ἀρχιτεκτονική τις ἡ θεραπευτικὴ τοῦ σώματος καὶ κελεύει τῇ || μὲν οἰκοδομικῇ τοιάνδε τινὰ τὴν οἰκίαν ποιῆσαι , τῇ δὲ σκυτοτομικῇ τὸ ὑπόδημα καὶ τῇ μὲν σιτοποιητικῇ τὸν ἄρτον , τῇ δ’ αὗ μαγειρικῇ τοὖψον ἑκάστῃ τε τῶν ἄλλων , ὡς ἑκάστη πέφυκεν . ἀλλὰ ταύτης τῆς περὶ τὸ σῶμα θεραπευτικῆς ἡ ὑγιεινὴ μόριον ἦν καὶ ταύτης τετραχῇ τεμνομένης ἑνὸς τῶν μορίων ἡ γυμναστικὴ μόριον . αὕτη τοίνυν οἷον ἀρχιτεκτονική τίς ἐστι τοσῶνδε τεχνῶν , ἱππευτικῆς μέν , ὅταν ἱππάζεσθαι δέῃ , διδάσκουσα μέτρον καὶ καιρὸν καὶ ποιότητα , κυνηγετικῆς δὲ καὶ συμπάσης θηρευτικῆς , ὅταν αὖ τούτων ἡ χρεία καλῇ , κατὰ ταὐτὰ δὲ καὶ σκαπτόντων καὶ θεριζόντων καὶ ὑλοτομούντων καὶ ἐρεσσόντων καὶ ὀρχουμένων καὶ πᾶν ὁτιοῦν ἐνεργούντων ἐπιστατεῖ τε καὶ ἄρχει καὶ προστάττει .
Lemmas: ἅπας δέ αὐτός ἐφίστημι οἷος ἀρχιτεκτονικός τις ὁ θεραπευτικός ὁ σῶμα καί κελεύω ὁ || μέν οἰκοδομικός τοιόσδε τις ὁ οἰκίον ποιέω , ὁ δέ σκυτοτομική ὁ ὑπόδημα καί ὁ μέν σιτοποιητικός ὁ ἄρτος , ὁ δέ αὗ μαγειρική ὄψον ἕκαστος τε ὁ ἄλλος , ὡς ἕκαστος φύω . ἀλλά οὗτος ὁ περί ὁ σῶμα θεραπευτικός ὁ ὑγιεινός μόριον εἰμί καί οὗτος τετραχῇ τέμνω εἷς ὁ μόριον ὁ γυμναστικός μόριον . οὗτος τοίνυν οἷος ἀρχιτεκτονικός τίς εἰμί τοσόσδε τέχνη , ιππευτικός μέν , ὅταν ἱππάζομαι δήω , διδάσκω μέτρον καί καιρός καί ποιότης , κυνηγετικός δέ καί σύμπας θηρευτικός , ὅταν αὖος οὗτος ὁ χρεία καλός , κατά αὐτός δέ καί σκάπτω καί θερίζω καί ὑλοτομέω καί ἐρέσσω καί ὀρχέομαι καί πᾶς ὁστισοῦν ἐνεργέω ἐπιστατέω τε καί ἄρχω καί προστάσσω .