galenus.synopsis-librorum-suorum-de-pulsibus 6
Νυνὶ δὲ τὰς ὑπολοίπους διαφορὰς τῶν σφυγμῶν ἐπέξειμι · πρώτην μὲν τὴν τοῦ ῥυθμοῦ , κοινωνοῦσαν κατά τι τῇ τῶν μουσικῶν θεωρίᾳ · δευτέραν δὲ τὴν τῆς ὁμαλότητός τε καὶ ἀνωμαλίας · καὶ τρίτην τὴν τῆς ἀταξίας τε καὶ τάξεως . ἡ μὲν οὖν τοῦ ῥυθμοῦ θεωρία παραβαλλομένων ἀλλήλοις τῶν χρόνων γίνεται τοῦ τε τῆς διαστολῆς καὶ συστολῆς · ἡ δὲ τῆς ἀνωμαλίας , διαφθειρομένης κατά τι τῆς ἐφεξῆς ἰσότητος ἄλλοτε κατ’ ἄλλο γένος τῶν σφυγμῶν ἢ καὶ δύο ἢ καὶ πλείω . ἐπεὶ δ’ ἐνίοτε διαφθείρεται μὲν ἡ ἐφεξῆς ἰσότης , καὶ διὰ τοῦτ’ ἀνώμαλος ἡ κίνησις φαίνεται , καθάπερ ἐπὶ τῶν πλανήτων ἀστέρων , εὑρίσκεται μέντοι τις ἐν περιόδοις ἰσότης , ὥσπερ ἐπ’ αὐτῶν ἐκείνων , καὶ διὰ τοῦτο τετάχθαι μὲν ὥσπερ τὴν τῶν πλανήτων κίνησιν , οὕτω καὶ ( τὴν ) τῶν κατὰ περιόδους ἴσων σφυγμῶν ἐροῦμεν , ἄτακτον δὲ ὑπάρχειν , ὁπόταν μηδὲ τὴν κατὰ περίοδον ἰσότητα τηρῇ δι’ ἴσου πλήθους σφυγμῶν γινομένην . οἷον εἰ μετὰ τρεῖς μεγάλους σφυγμοὺς ὁ τέταρτος φαίνοιτο μικρὸς , καὶ τοῦτο ἐφεξῆς ﻿ ἀεὶ , τεταγμένον μὲν ἐρεῖς εἶναι τὸν τοιοῦτον σφυγμὸν , ἀνώμαλον μέντοι · διεφθαρμένης γὰρ τῆς ἰσότητος τάξις τις σώζεται , ἐν οἷς δ’ ἂν σφυγμοῖς μηδ’ αὐτὴ διασώζηται , τούτους οὐ μόνον ἀνωμάλους , ἀλλὰ καὶ ἀτάκτους ὀνομάζομεν . ὅτι μὲν οὖν ἡμεῖς ὀρθῶς κεχρήμεθα τοῖς τῶν σφυγμῶν ὀνόμασι , διασώζοντες ὥσπερ ἐν τοῖς ἄλλοις , οὕτω κἀν τούτοις τὸ τῶν Ἑλλήνων ἔθος , ἐν τῷ β΄ καὶ γ περὶ τῆς διαφορᾶς αὐτῶν ἐπιδέδεικται · συγχωροῦμέν γε μὴν ὡς ἂν ἐθέλοι τις ὀνομάζειν , φυλαττομένης τῶν πραγμάτων τῆς διαφορᾶς ἑρμηνευομένης τε λόγῳ χάριν τοῦ διηρθρωμένην τε καὶ σαφῆ γίνεσθαι τὴν διδασκαλίαν . εἴρηνται δὲ ἐν τῷ πρώτῳ περὶ τῆς διαφορᾶς τῶν σφυγμῶν καὶ αἱ κατὰ μίαν κίνησιν ἀνωμαλίαι , τινὲς μὲν συνεχοῦς μενούσης αὐτῆς γιγνόμεναι , τινὲς δὲ ἡσυχίᾳ διακοπτομένης , ὑπὲρ ὧν καὶ μετὰ ταῦτα ῥηθήσεται . νυνὶ δ’ ἐπὶ τὸν τῆς συστολῆς ἀφίξομαι λόγον , τῶν ἀναγκαιοτάτων ὄντα πρὸς τὰς προγνώσεις · ἐπειδὴ καὶ ἡ περὶ τοῦ πυκνοῦ καὶ ἀραιοῦ σφυγμοῦ διδασκαλία μετὰ τῆς περὶ τῶν ῥυθμῶν ὑπαλλάττεται καὶ συμμεταβάλλεται . τούτων πολλῶν οὖν εἰρημένων ἐν τῷ πρώτῳ περὶ διαγνώσεως σφυγμῶν , ἐξ αὐτῶν ἐνταῦθα λεχθήσεται τὰ χρησιμώτατα · δι’ ὧν ἀσκηθείς τις ἔργῳ μαθήσεται τὴν δύναμιν τῆς διδασκαλίας , ὅταν αὐτὸς μὲν προγινώσκῃ τὰ κατὰ τοὺς κάμνοντας ἐσόμενα , τῶν δ’ ἄλλων ἰατρῶν ἕκαστος ἐκ μαντικῆς τινος , οὐκ ἰατρικῆς θεωρίας ἡγεῖται γίγνεσθαι τὴν πρόγνωσιν αὐτῶν .
Lemmas: νυνί δέ ὁ ὑπόλοιπος διαφορά ὁ σφυγμός ἐπεξέρχομαι · πρῶτος μέν ὁ ὁ ῥυθμός , κοινωνέω κατά τις ὁ ὁ μουσικός θεωρία · δεύτερος δέ ὁ ὁ ὁμαλότης τε καί ἀνωμαλία · καί τρίτος ὁ ὁ ἀταξία τε καί τάξις . ὁ μέν οὖν ὁ ῥυθμός θεωρία παραβάλλω ἀλλήλων ὁ χρόνος γίγνομαι ὁ τε ὁ διαστολεύς καί συστολή · ὁ δέ ὁ ἀνωμαλία , διαφθείρω κατά τις ὁ ἐφεξῆς ἰσότης ἄλλοτε κατά ἄλλος γένος ὁ σφυγμός ἤ καί δύο ἤ καί πολύς . ἐπεί δέ ἐνίοτε διαφθείρω μέν ὁ ἐφεξῆς ἰσότης , καί διά οὗτος ἀνώμαλος ὁ κίνησις φαίνω , καθά ἐπί ὁ πλάνης ἀστήρ , εὑρίσκω μέντοι τις ἐν περίοδος ἰσότης , ὥσπερ ἐπί αὐτός ἐκεῖνος , καί διά οὗτος τάσσω μέν ὥσπερ ὁ ὁ πλάνης κίνησις , οὕτως καί ( ὁ ) ὁ κατά περίοδος ἴσος σφυγμός λέγω , ἄτακτος δέ ὑπάρχω , ὁπόταν μηδέ ὁ κατά περίοδος ἰσότης τηρέω διά ἴσος πλῆθος σφυγμός γίγνομαι . οἷον εἰ μετά τρεῖς μέγας σφυγμός ὁ τέταρτος φαίνω μικρός , καί οὗτος ἐφεξῆς ﻿ ἀεί , τάσσω μέν λέγω εἰμί ὁ τοιοῦτος σφυγμός , ἀνώμαλος μέντοι · διαφθείρω γάρ ὁ ἰσότης τάξις τις σῴζω , ἐν ὅς δέ ἄν σφυγμός μηδέ αὐτός διασῴζω , οὗτος οὐ μόνος ἀνώμαλος , ἀλλά καί ἄτακτος ὀνομάζω . ὅτι μέν οὖν ἐγώ ὀρθός χράω ὁ ὁ σφυγμός ὄνομα , διασῴζω ὥσπερ ἐν ὁ ἄλλος , οὕτως ἐν οὗτος ὁ ὁ Ἕλλην ἔθος , ἐν ὁ βʹ καί γ περί ὁ διαφορά αὐτός ἐπιδείκνυμι · συγχωρέω γε μήν ὡς ἄν ἐθέλω τις ὀνομάζω , φυλάσσω ὁ πρᾶγμα ὁ διαφορά ἑρμηνεύω τε λόγος χάριν ὁ διαρθρόω τε καί σαφής γίγνομαι ὁ διδασκαλία . λέγω δέ ἐν ὁ πρῶτος περί ὁ διαφορά ὁ σφυγμός καί ὁ κατά εἷς κίνησις ἀνωμαλία , τις μέν συνεχής μένω αὐτός γίγνομαι , τις δέ ἡσυχία διακόπτω , ὑπέρ ὅς καί μετά οὗτος λέγω . νυνί δέ ἐπί ὁ ὁ συστολή ἀφικνέομαι λόγος , ὁ ἀναγκαῖος εἰμί πρός ὁ πρόγνωσις · ἐπειδή καί ὁ περί ὁ πυκνός καί ἀραιός σφυγμός διδασκαλία μετά ὁ περί ὁ ῥυθμός ὑπαλλάσσω καί συμμεταβάλλω . οὗτος πολύς οὖν λέγω ἐν ὁ πρῶτος περί διάγνωσις σφυγμός , ἐκ αὐτός ἐνταῦθα λέγω ὁ χρήσιμος · διά ὅς ἀσκέω τις ἔργον μανθάνω ὁ δύναμις ὁ διδασκαλία , ὅταν αὐτός μέν προγιγνώσκω ὁ κατά ὁ κάμνω εἰμί , ὁ δέ ἄλλος ἰατρός ἕκαστος ἐκ μαντικός τις , οὐ ἰατρικός θεωρία ἡγέομαι γίγνομαι ὁ πρόγνωσις αὐτός .