galenus.synopsis-librorum-suorum-de-pulsibus 10
Ὅταν μὲν οὖν ἡ θερμασία πλείων αὐξηθῇ κατὰ τὸ σῶμα τοῦ ζώου , τῆς διαστολῆς τῶν ἀρτηριῶν ἡ χρεία γίνεται μείζων · ὅταν δὲ τὸ καπνῶδες ἢ λιγνυῶδες περίττωμα , τῆς συστολῆς . ἔνθα δὲ ἡ χρεία τὴν αὔξησιν ἴσχει , τὸ τάχος ﻿ ἐνταῦθα καὶ τὸ μέγεθος αὐξάνεται τοῦ διαστήματος , ὃ διεξέρχεται τὸ σῶμα τῆς ἀρτηρίας ἢ διαστελλόμενον ἢ συστελλόμενον . ὥστε μείζων μὲν ὁ σφυγμὸς ἔσται διαστελλομένης αὐτῆς , αὐξηθείσης ἁπλῶς τῆς θερμασίας · ἐπιπλεῖστον δὲ ἀποχωρήσει κατὰ τὰς συστολὰς , ἔνθα καπνῶδες ἢ λιγνυῶδες ἀποχεῖται περίττωμα . τὸ μὲν οὖν τῆς διαστολῆς μέγεθος αἰσθήσει διαγνῶναι ῥᾷστόν ἐστι , τὸ δὲ τῆς συστολῆς ἀδύνατον . ἐδείχθη γὰρ ἐν τοῖς περὶ διαγνώσεως σφυγμῶν ἐκφεῦγον αὐτὴν τὸ πλεῖστον τῆς συστολῆς . τὸ τάχος οὖν μόνον τῆς ἀποχωρήσεως ἅμα τῇ βραχύτητι τῆς ἐντὸς ἠρεμίας ἐνδείξεταί σοι τὸ πλῆθος τῶν ἐν ταῖς ἀρτηρίαις περιττωμάτων . ἐδείχθη γὰρ περὶ τῶν ἐν τοῖς σφυγμοῖς αἰτίων ἐπειγομένη πρὸς τὴν τῆς συστολῆς ἐνέργειαν ἡ φύσις , ἐπειδὰν καταπνίγηται τοῖς περιττώμασιν · ἡ δὲ ἔπειξις καὶ τὴν ἐκτὸς ἡσυχίαν αὐτῆς συντέμνει , καὶ τὸ τάχος τῆς συστολῆς αὐξάνει . δέδεικται δὲ καὶ ὅτι μετρίως ἔχουσα τῆς τοῦ σώματος συστάσεως ἡ ἀρτηρία πρῶτον μὲν τὸ μέγεθος αὐξάνει τῆς θερμασίας ἐπιτεινομένης , δεύτερον δὲ τὸ τάχος . ὅταν δ’ ἱκανῶς ἐκπυρωθῇ , μεγάλους ἅμα καὶ ταχεῖς ἐργάζεται τοὺς σφυγμούς · εἰ δ’ ἐπιπλεῖστον , καὶ πυκνούς . ἔθα δὲ τὸ μὲν πλῆθος οὐδέπω τῆς θερμασίας ηὔξηται , τὰ δὲ καπνώδη τε καὶ λιγνυώδη περιττώματα πλεονάζει , τάχος , μὲν οὐ δὲ μέγεθος προσέρχεται , συναιρεῖται δὲ ἡ πυκνότης , καὶ σαφῶς ὠκυτέρα φαίνεται κατὰ τὴν εἰς ἑαυτὴν σύνοδον ἡ κίνησις τῆς ἀρτηρίας . καὶ τοῦτ’ ἐστὶν ἀψευδέστατον σημεῖον ἀρχομένης εἰσβολῆς παροξυσμοῦ τοῦ πρόσθεν ὄντος ἐν τῷ κάμνοντι . σαφεστάτη μὲν οὖν ἐφ’ ὧν προεπιστάμεθα τοὺς σφυγμοὺς γίνεται , δυσκολωτέρα δ’ ἐπ’ ἄλλων , καὶ πολλῶν δεομένη πρὸς τὴν μνήμην τῶν κοινῶν μέτρων ἐκείνων τῶν σωμάτων , ὧν ἡψάμεθα τῶν σφυγμῶν . ἅτε γὰρ ἐν ποσότητι κειμένης τῆς γνώσεως , οὐχ ἡ αὐτὴ πᾶσίν ἐστι .
Lemmas: ὅταν μέν οὖν ὁ θερμασία πολύς αὐξάνω κατά ὁ σῶμα ὁ ζῷον , ὁ διαστολεύς ὁ ἀρτηρία ὁ χρεία γίγνομαι μέγας · ὅταν δέ ὁ καπνώδης ἤ λιγνυώδης περίσσωμα , ὁ συστολή . ἔνθα δέ ὁ χρεία ὁ αὔξησις ἴσχω , ὁ τάχος ﻿ ἐνταῦθα καί ὁ μέγεθος αὐξάνω ὁ διάστημα , ὅς διεξέρχομαι ὁ σῶμα ὁ ἀρτηρία ἤ διαστέλλω ἤ συστέλλω . ὥστε μέγας μέν ὁ σφυγμός εἰμί διαστέλλω αὐτός , αὐξάνω ἁπλῶς ὁ θερμασία · ἐπιπλεῖστον δέ ἀποχωρέω κατά ὁ συστολή , ἔνθα καπνώδης ἤ λιγνυώδης ἀποχέω περίσσωμα . ὁ μέν οὖν ὁ διαστολεύς μέγεθος αἴσθησις διαγιγνώσκω ῥᾴδιος εἰμί , ὁ δέ ὁ συστολή ἀδύνατος . δείκνυμι γάρ ἐν ὁ περί διάγνωσις σφυγμός ἐκφεύγω αὐτός ὁ πολύς ὁ συστολή . ὁ τάχος οὖν μόνος ὁ ἀποχώρησις ἅμα ὁ βραχύτης ὁ ἐντός ἠρεμία ἐνδείκνυμι σύ ὁ πλῆθος ὁ ἐν ὁ ἀρτηρία περίσσωμα . δείκνυμι γάρ περί ὁ ἐν ὁ σφυγμός αἴτιος ἐπείγω πρός ὁ ὁ συστολή ἐνέργεια ὁ φύσις , ἐπειδάν καταπνίγω ὁ περίσσωμα · ὁ δέ ἔπειξις καί ὁ ἐκτός ἡσυχία αὐτός συντέμνω , καί ὁ τάχος ὁ συστολή αὐξάνω . δείκνυμι δέ καί ὅτι μέτριος ἔχω ὁ ὁ σῶμα σύστασις ὁ ἀρτηρία πρῶτος μέν ὁ μέγεθος αὐξάνω ὁ θερμασία ἐπιτείνω , δεύτερος δέ ὁ τάχος . ὅταν δέ ἱκανός ἐκπυρόω , μέγας ἅμα καί ταχύς ἐργάζομαι ὁ σφυγμός · εἰ δέ ἐπιπλεῖστον , καί πυκνός . ἔθος δέ ὁ μέν πλῆθος οὐδέπω ὁ θερμασία αὐξάνω , ὁ δέ καπνώδης τε καί λιγνυώδης περίσσωμα πλεονάζω , τάχος , μέν οὐ δέ μέγεθος προσέρχομαι , συναιρέω δέ ὁ πυκνότης , καί σαφής ὠκύς φαίνω κατά ὁ εἰς ἑαυτοῦ σύνοδος ὁ κίνησις ὁ ἀρτηρία . καί οὗτος εἰμί ἀψευδής σημεῖον ἄρχω εἰσβολή παροξυσμός ὁ πρόσθεν εἰμί ἐν ὁ κάμνω . σαφής μέν οὖν ἐπί ὅς προεφίστημι ὁ σφυγμός γίγνομαι , δύσκολος δέ ἐπί ἄλλος , καί πολύς δέω πρός ὁ μνήμη ὁ κοινός μέτρον ἐκεῖνος ὁ σῶμα , ὅς ἅπτω ὁ σφυγμός . ἅτε γάρ ἐν ποσότης κεῖμαι ὁ γνῶσις , οὐ ὁ αὐτός πᾶς εἰμί .