galenus.in-hippocratis-prorrheticum-i-commentaria-iii 2.89
Οἷς πνεῦμα ἀνέλκεται , φωνὴ δὲ πνιγώδης , ὁ σπόνδυλος ἐγκάθηται , τουνέοισιν ἐπὶ τῶν τελευτῶν ὡς συσπῶντός τινος τὸ πνεῦμα γίνεται . Περὶ δυσπνοίας ὑπομνήματα γέγραπταί μοι δεικνύντι πόσαι μὲν αἱ πᾶσαι διαφοραὶ κατ’ αὐτῶν εἰσιν ἑκάστην , τίνες δὲ αἰτίαι αἱ γεννῶσαι ἑκάστην , ὅ τί τε σημαίνειν πεφύκασιν . ἐπιδέδεικται δὲ διὰ τῶν αὐτῶν ὑπομνημάτων καὶ περὶ τῶν ὑφ’ Ἱπποκράτους εἰρημένων δυσπνοιῶν , ἐν τοῖς ὁμολογουμένοις αὐτοῦ γνησίοις βιβλίοις . οὔτ’ οὖν ἐγὼ διαφοράν τινα ἀνελκομένου πνεύματος εὗρον οὔτε παρ’ Ἱπποκράτους μαθὼν , ἐζήτουν οὖν ἥντινά που λέγει τὴν δύσπνοιαν ταύτην ὁ γράψας τὸ βιβλίον τοῦτο . εἰσὶ μὲν οὖν καὶ ἄλλαι δύο γραφαὶ τῆς αὐτῆς λέξεως , ὦν ἡ μὲν σημαίνει ἑτέρας βραχὺ παραλλάττουσα κατὰ τὴν φωνὴν , οὐ μὴν τήν γε διάνοιαν ὑπαλλάττουσα . πρόσκειται γὰρ ἐν αὐτῇ κατὰ τὴν ἀνέλκεται φωνὴν τὸ ω γράμμα μετὰ τὰ πρῶτα δύο τό τε α καὶ τὸ ν , ὡς γενέσθαι τὴν λέξιν τοιάνδε · οἶς πνεῦμα ἄνω ἕλκεται · πολὺ δὲ ἀποχωρήσαντες ἔνιοι τῶν νεωτέρων ἀνέρχεται γράφουσιν , οὐδ’ ἑνὸς τῶν παλαιοτέρων ἐπισταμένου τὴν γραφήν . ταύτης μὲν οὖν τελευταῖον μνημονεύσω , περὶ προτέρας δὲ διασκεψόμεθα τὰ τῶν ὁμολογουμένων , εἰς ἃ οὐδὲν εἶρον οὐδ’ ἕνα πιθανὸν εἰπόντα , τινὰς δὲ καὶ μεμψαμένους ἄντικρυς , ὥσπερ καὶ τοὺς μεταγράψαντας εἰς τὴν ἀνέρχεται φωνήν . ὥσπερ γὰρ ἀβοηθήτων οὐσῶν τῶν προτέρων γραφῶν , ἐπὶ τὸ μεταγράφειν αὐτὰς ἀφίκοντο . δοκεῖ δέ μοι τὸ ἀνελκόμενον πνεῦμα τὸ ἄνω ἑλκόμενον λέγειν , ἐφ’ οὖ κατὰ τὸν ἔμπροσθεν λόγον ἔφην εἰρῆσθαι τό τε πρόχειρον καὶ τὸ μετέωρον , ὅταν τοῖς ἄνω μέρεσιν ὁ θώραξ μεγάλην ποιεῖ τὴν ἀναπνοὴν εἰσπνεόντων , ὡς φαίνεσθαι κινουμένας τὰς ὠμοπλάτας καὶ διὰ τί τὸν τρόπον τοῦτον ἀναπνέουσιν οἱ πνιγόμενοι πάντες ἐδήλωσα . καὶ μέντοι καὶ περὶ τῶν πνιγωδῶς ἐνοχλουμένων οὐ διὰ τὴν ἐν πνεύμονι στενοχωρίαν , οὔτε διὰ τὴν φλεγμονὴν τῶν ἐν τῷ λάρυγγι μυῶν , ἀλλὰ διὰ τὴν τῶν ἐπικειμένων μὲν τῷ λάρυγγι καὶ τῷ στομάχῳ , τοῖς πρόσω δὲ μέρεσι τῶν ῥαχιτῶν μυῶν ἐπιβεβλημένων ἔμπροσθέν τε καὶ κατ’ αὐτὸ τοῦτο τὸ προῤῥητικὸν βιβλίον εἴρηταί μοι καὶ δι’ ὦν ἐξηγησάμην τὸ δεύτερον βιβλίον τῶν ἐπιδημιῶν , ἔνθα φησίν · ἦν δὲ τῶν κυναγχικῶν τὰ παθήματα τοιάδε · τοῦ τραχήλου οἱ σπόνδυλοι εἴσω ἔῤῥεπον , τοῖσι μὲν ἐπὶ πλέον , τοῖσι δὲ ἐπ’ ἔλαττον . καὶ ἔξωθεν δ’ ἦν δῆλος ἐγκοίλως ἔχων ὁ τράχηλος καὶ ἤλγει ταῦτα ψαυόμενος . ἦν δὲ κατώτερόν τινι τοῦ ὀδόντος καλουμένου ὃ οὐχ ὁμοίως ὀξύ ἐστι . πρόδηλον δ’ ὅτι τὸν δεύτερον σπόνδυλον ὅλον ἀπὸ μέρους ὀδόντα κέκληκεν ἢ μόνην αὐτοῦ τὴν ἀπόφυσιν ἐκείνην , ἣν οἱ μὲν ὀδοντοειδῆ προσαγορεύουσιν , οἱ δὲ ἄντικρυς ὀδόντα , διότι παραπλήσιός πως φαίνεται τῷ καλουμένῳ κυνόδοντι . ἐπεὶ δὲ μετὰ τὸ εἰπεῖν , ἦν δὲ κατωτέρω τινὶ τοῦ ὀδόντος καλεομένου , προσέθηκεν ὃ οὐχ ὁμοίως ὀξύ ἐστιν , ἐδήλωσε κίνδυνον οὐχ ὁμοίως ἐπιφέρειν ὀξὺν ὁ γράψας ταῦτα τὸν σπόνδυλον τοῦτον ὥσπερ κἀπειδὰν ἐν τοῖς ἀφορισμοῖς καταλέγων τὰ λεγόμενα πάθη τῶν παίδων εἴπῃ , σπονδύλου τοῦ κατὰ τὸ ἰνίον εἴσω ὤσιες , οὐκ ἄλλον σπόνδυλον ἀκούειν χρὴ παρὰ τὸν εἰρημένον . ὅταν γὰρ οἱ ἐπικείμενοι μύες ἐν τοῖς πρόσω μέρεσιν αὐτοῦ φλεγμήναντες ἢ ὁπωσοῦν ἐνταθέντες πρὸς ἑαυτοὺς ἐπισπάσωνται ὅλον τὸν σπόνδυλον , ἡ μὲν ὀπίσω χώρα κοιλοτέρα φαίνεται , θλίβεται δ’ ὁ λάρυγξ καὶ κατὰ τοῦτο πνίγονται . σπανιωτάτη δὲ ἡ τοιαύτη κυνάγχη γίνεται . καὶ νῦν οὖν ὁ σπόνδυλος αὐτὸς ἐγκαθῆσθαι λέλεκται , τὸ δὲ κινδυνῶδες τοῦ πάθους δεδήλωται διὰ τῆς προκειμένης ῥήσεως , ἔνθα φησὶ , τούτοισιν ἐπὶ τῶν τελευτῶν ὡς συσπῶντός τινος τὸ πνεῦμα γίνεται . τὸ γὰρ ἐπὶ τῶν τελευτῶν , ὅταν ἀποθνήσκουσι δηλοῖ · τὸ δ’ ὡς συσπῶντος , ἐπειδὴ σπασμώδης αὐτοῖς ἡ ἀναπνοὴ γίνεται , τελευτῶσι σφοδρῶς μὲν ἕλκοντος τοῦ θώρακος , ὁδὸν δ’ οὐκ ἔχοντος αὐτάρκη τοῦ πνεύματος , ἀλλὰ διὰ τῆς στενῆς ὀπῆς βιαίως εἰσπνεομένου . τοῦτ’ οὖν ἡγούμενοι δηλοῦσθαι κἀκ τῆς ἀνέχεναι φωνῆς ἔγραψάν τινες οἷς πνεῦμα ἀνέχεται .
Lemmas: οἷς πνεῦμα ἀνέλκω , φωνή δέ πνιγώδης , ὁ σφόνδυλος ἐγκάθημαι , τουνεος ἐπί ὁ τελευτή ὡς συσπάω τις ὁ πνεῦμα γίγνομαι . περι δύσπνοια ὑπόμνημα γράφω ἐγώ δείκνυμι πόσος μέν ὁ πᾶς διαφορά κατά αὐτός εἰμί ἕκαστος , τίς δέ αἰτία ὁ γεννάω ἕκαστος , ὅς τίς τε σημαίνω φύω . ἐπιδείκνυμι δέ διά ὁ αὐτός ὑπόμνημα καί περί ὁ ὑπό Ἱπποκράτης εἴρω δύσπνοια , ἐν ὁ ὁμολογέω αὐτός γνήσιος βιβλίον . οὔτε οὖν ἐγώ διαφορά τις ἀνέλκω πνεῦμα εὑρίσκω οὔτε παρά Ἱπποκράτης μανθάνω , ζητέω οὖν ὅστις ποῦ λέγω ὁ δύσπνοια οὗτος ὁ γράφω ὁ βιβλίον οὗτος . εἰμί μέν οὖν καί ἄλλος δύο γραφή ὁ αὐτός λέξις , οὖν ὁ μέν σημαίνω ἕτερος βραχύς παραλλάσσω κατά ὁ φωνή , οὖον μήv ὁ γε διάνοια ὑπαλλάσσω . πρόσκειμαι γάρ ἐν αὐτός κατά ὁ ἀνέλκω φωνή ὁ εἰμί γράμμα μετά ὁ πρῶτος δύο ὁ τε ὅς καί ὁ Ν , ὡς γίγνομαι ὁ λέξις τοιόσδε · οἶς πνεῦμα ἄνω ἕλκω · πολύς δέ ἀποχωρέω ἔνιοι ὁ νέος ἀνέρχομαι γράφω , οὐδέ εἷς ὁ παλαιός ἐφίστημι ὁ γραφεύς . οὗτος μέν οὖν τελευταῖος μνημονεύω , περί πρότερος δέ διασκέπτομαι ὁ ὁ ὁμολογέω , εἰς ὁ οὐδείς εἴρω οὐδέ εἷς πιθανός εἶπον , τις δέ καί μέμφομαι ἄντικρυς , ὥσπερ καί ὁ μεταγράφω εἰς ὁ ἀνέρχομαι φωνή . ὥσπερ γάρ ἀβοήθητος εἰμί ὁ πρότερος γραφεύς , ἐπί ὁ μεταγράφω αὐτός ἀφικνέομαι . δοκέω δέ ἐγώ ὁ ἀνέλκω πνεῦμα ὁ ἄνω ἕλκω λέγω , ἐπί οὖον κατά ὁ ἔμπροσθεν λόγος φημί εἴρω ὁ τε πρόχειρον καί ὁ μετέωρος , ὅταν ὁ ἄνω μέρος ὁ θώραξ μέγας ποιέω ὁ ἀναπνοή εἰσπνέω , ὡς φαίνω κινέω ὁ ὠμοπλάτη καί διά τίς ὁ τρόπος οὗτος ἀναπνέω ὁ πνίγω πᾶς δηλόω . καί μέντοι καί περί ὁ πνιγωδῶς ἐνοχλέω οὖον διά ὁ ἐν πνεύμων στενοχωρία , οὔτε διά ὁ φλεγμονή ὁ ἐν ὁ λάρυγξ μῦς , ἀλλά διά ὁ ὁ ἐπίκειμαι μέν ὁ λάρυγξ καί ὁ στόμαχος , ὁ πρόσω δέ μέρος ὁ ῥαχίτης μῦς ἐπιβάλλω ἔμπροσθεν τε καί κατά αὐτός οὗτος ὁ προρρητικός βιβλίον εἴρω2 ἐγώ καί διά οὖν ἐξηγέομαι ὁ δύο βιβλίον ὁ ἐπιδημία , ἔνθα φημί · εἰμί δέ ὁ κυναγχικός ὁ πάθημα τοιόσδε · ὁ τράχηλος ὁ σφόνδυλος εἴδομαι ῥέπω , ὅς μέν ἐπί πλέω , ὅς δέ ἐπί μικρός . καί ἔξωθεν δέ εἰμί δῆλος ἐγκοίλως ἔχω ὁ τράχηλος καί ἀλγέω οὗτος ψαύω . εἰμί δέ κατωτέρω τις ὁ ὀδούς καλέω ὅς οὐ ὁμοίως ὀξύς εἰμί . πρόδηλος δέ ὅτι ὁ δύο σφόνδυλος ὅλος ἀπό μέρος ὀδούς καλέω ἢ μόνος αὐτός ὁ ἀπόφυσις ἐκεῖνος , ὅς ὁ μέν ὀδοντοειδής προσαγορεύω , ὁ δέ ἄντικρυς ὀδούς , διότι παραπλήσιος πως φαίνω ὁ καλέω κυνόδους . ἐπεί δέ μετά ὁ εἶπον , εἰμί δέ κατωτέρω τις ὁ ὀδούς καλέω , προστίθημι ὅς οὐ ὁμοίως ὀξύς εἰμί , δηλόω κίνδυνος οὐ ὁμοίως ἐπιφέρω ὀξύς ὁ γράφω οὗτος ὁ σφόνδυλος οὗτος ὥσπερ ἐπειδάν ἐν ὁ ἀφορισμός καταλέγω ὁ λέγω πάθος ὁ παῖς εἶπον , σφόνδυλος ὁ κατά ὁ ἰνίον εἴδομαι ὦσις , οὐ ἄλλος σφόνδυλος ἀκούω χρή παρά ὁ εἴρω . ὅταν γάρ ὁ ἐπίκειμαι μῦς ἐν ὁ πρόσω μέρος αὐτός φλεγμαίνω ἢ ὁπωσοῦν ἐντείνω πρός ἑαυτοῦ ἐπισπάω ὅλος ὁ σφόνδυλος , ὁ μέν ὀπίσω χώρα κοῖλος φαίνω , θλίβω δέ ὁ λάρυγξ καί κατά οὗτος πνίγω . σπάνιος δέ ὁ τοιοῦτος κυνάγχη γίγνομαι . καί νῦν οὖν ὁ σφόνδυλος αὐτός ἐγκάθημαι λέγω , ὁ δέ κινδυνώδης ὁ πάθος δηλόω διά ὁ πρόκειμαι ῥῆσις , ἔνθα φημί , οὗτος ἐπί ὁ τελευτή ὡς συσπάω τις ὁ πνεῦμα γίγνομαι . ὁ γάρ ἐπί ὁ τελευτή , ὅταν ἀποθνῄσκω δηλόω · ὁ δέ ὡς συσπάω , ἐπεί σπασμώδης αὐτός ὁ ἀναπνοή γίγνομαι , τελευτάω σφοδρός μέν ἕλκω ὁ θώραξ , ὁδός δέ οὐ ἔχω αὐτάρκης ὁ πνεῦμα , ἀλλά διά ὁ στενός ὀπή βίαιος εἰσπνέω . οὗτος οὖν ἡγέομαι δηλόω ἐκ ὁ ἀνέχω φωνή γράφω τις ὅς πνεῦμα ἀνέχω .