galenus.in-hippocratis-prorrheticum-i-commentaria-iii 1.1
Οἱ κωματώδεες ἐν ἀρχῇσι γινόμενοι μετὰ κεφαλῆς , ὀσφύος , ὑποχονδρίου , τραχήλου ὀδύνης , ἀγρυπνέοντες ἆρά γε φρενιτικοί εἰσι ; μυκτὴρ ἐν τουτέοισιν ἀποστάζων ὀλέθριον · ἄλλως τε καὶ ἢν τεταρταίοισιν ἀρχομένοισι . Τὰ πλεῖστα τῶν παλαιῶν ἀντιγράφων οὐκ ἔχει προσκείμενον τῷ φρενιτικοὶ τὸ εἰσί . διὸ καὶ ζήτησις ἐγένετο , πότερον ἤδη φρενιτικούς τις ὀνομάσει τοὺς οὕτως ἔχοντας ἢ γενήσεσθαι προσδοκήσει . προσκειμένου μέντοι τοῦ εἰσὶ καὶ γεγραμμένης ὁμοῦ τῆς λέξεως , ἆρά γε φρενιτικοί εἰσιν ; ἡ ζήτησίς ἐστι πότερόν εἰσιν ἢ οὐκ εἰσὶν οἱ οὕτως ἔχοντες ἤδη φρενιτικοί . ταύτῃ δὲ τῇ ζητήσει καὶ ἄλλη τις οὐ σμικρὰ συνάπτεται ζήτησις , ἣν καὶ περὶ τῆς ἀρχῆς τῶν πυρεκτικῶν παροξυσμῶν ἐποιήσαντο . καὶ γὰρ ἐν ἐκείνοις εὔλογον εἶναι φαίνεται μὴ τὸν ἐσόμενον ὕστερόν ποτε παροξυσμὸν προγινώσκειν ἡμᾶς , ἀλλὰ τὸν ἀρχόμενον ἤδη διαγινώσκειν ἐκ τῆς τῶν σφυγμῶν ἀλλοιώσεως . ἐπεὶ δὲ οὐδέπω μέγεθος ἀξιόλογον εἴληφεν , ὡς καὶ τῷ νοσοῦντι φαίνεσθαι σαφῶς , ἐκείνῳ μὲν ὡς μέλλον τι λέγεσθαι , γινώσκεσθαι δ’ ὑφ’ ἡμῶν ὡς ἤδη γεγενημένον · ὁμοίου τοῦ πράγματος ὄντος τῇ διαγνώσει τῶν ἄρτι τῆς γῆς ἀνισχόντων φυτῶν , ἃ γεωργὸς μὲν τις ἢ διαγνωστικὸς ἁπάντων φυτῶν εὐθέως γνωρίζει , τοῖς δ’ ἄλλοις ἄγνωστά ἐστι . πολλάκις γοῦν ὁρῶμεν ἀρούρας ὁμοιοτάτας τὴν βλάστησιν ἐχούσας πόας , ἃς ἡμεῖς μὲν οὐ διαγινώσκομεν , οἱ γεωργοὶ δὲ ἴσασι τί μὲν ἐξ αὐτῶν ἐστι πόα , τί δὲ πυρὸς ἄρτι γεννώμενος , τί δὲ κριθὴ , τί δὲ ζειὰ , τί δὲ τῶν ἄλλων ἕκαστον . οὕτω δὲ κἀπὶ τῶν δένδρων ἔχει . καὶ γὰρ καὶ ταῦτα συμπεπληρωμένα πᾶσι τοῖς οἰκείοις μορίοις ἅπαντες γνωρίζομεν , ἀρχόμενα δὲ φύεσθαι παντάπασιν ὀλίγοις γνωρίζεται . τοῦτόν τε οὖν τὸν λόγον ὡς πάνυ πιθανὸν ἀποδεκτέον , ἐφεξῆς δὲ ζητητέον ἐστὶ περὶ τῆς κατὰ τὴν φρενῖτιν ἐννοίας . ἐν γὰρ τοῖς τῶν ἐπιδημιῶν βιβλίοις , ὡς ἐπιδέδεικταί μοι διὰ τῶν εἰς αὐτὰ γεγραμμένων ὑπομνημάτων , ὁ Ἱπποκράτης φαίνεται τὴν ἐν ὀξεῖ πυρετῷ διηνεκῆ παραφροσύνην φρενῖτιν ὀνομάζων . διηνεκῆ δὲ εἷπον , ἐπεὶ ταῖς ἀκμαῖς τῶν σφοδρῶν πυρετῶν , ἐνίοτε παραφροσύναι ἐμπίπτουσιν , ἐν ταῖς παρακμαῖς εὐθέως παυόμεναι . μαίνεσθαι μὲν γὰρ ὀνομάζουσι πάντες ἄνθρωποι τοὺς ἄνευ πυρετοῦ παραφρονονῦτας , φρενιτίζειν δὲ τοὺς ἐν πυρετῷ . τὸ δ’ ἐν ἀκμῇ σφοδροῦ πυρετοῦ παραφρονῆσαι , παρακόψαι τε καὶ παραχθῆναι καὶ παραληρῆσαι καὶ αὐτὸ δὴ τοῦτο παραφρονῆσαι καλοῦσι . φρενῖτιν δ’ οὐκ ὀνομάζουσιν , ἄνευ τοῦ πυρέσσειν καὶ τοῦ διηνεκοῦς τῆς παραφροσύνης . τῷ διηνεκεῖ δὲ τῆς παραφροσύνης , ὅτ’ ἂν ἅμα πυρετῷ γένηται , τὴν φρενῖτιν γνωριοῦμεν . οὐδὲν δὲ ἧττον ὁρῶμεν εἶναι φρενιτικοὺς ὅσοι κωματώδεις ὄντες οὐ σωφρονοῦσιν , ἀλλὰ παράφορά τε φθέγγονται καὶ πρὸς τῶν παρόντον διεγερθέντες , ἐκτεθαμβημένοις ἐοίκασιν . οὕτω γοῦν κἀν τῷ τρίτῳ τῶν ἐπιδημιῶν ἔφη , οὐδ’ ἐξεμάνη τῶν φρενιτικῶν οὐδεὶς , ὥσπερ ἐπ’ ἄλλων , ἀλλ’ ἄλλῃ τινὶ νωθρῇ καταφορῇ καρηβαρέες ἀπώλοντο . καὶ τοῦτον οὖν τὸν λόγον ἐγὼ , ὡς πιθανώτατον προσδέχομαι καὶ καλεῖσθαι πάντας ὑφ’ Ἱπποκράτους ἡγοῦμαι φρενιτικοὺς , ὅσοι τὰς φρένας βεβλαμμένοι διηνεκῶς ὦσιν , ὥσπερ οἱ μαινόμενοι , μόνῳ τῷ πυρέττειν αὐτῶν διαφέροντες . ἐπεὶ δ’ ὡς τὰ πολλὰ τούτοις ὑπάρχει καὶ τῶν βλεφάρων ἀνεῳγότων ἀγρυπνεῖν , οἱ πλεῖστοι τῶν ἰατρῶν ἐν τοῖς παθογνωμονικοῖς φρενίτιδος καὶ τὴν τοιαύτην ἀγρυπνίαν ἔγραψαν . εἶπον δὲ τοιαύτην , ἐπεὶ καὶ μετὰ κώματος ἀγρυπνίαι γίνονται , καθάπερ αὐτὸς ἐδήλωσεν ἐν τῷ γʹ τῶν ἐπιδημιῶν εἰπών · ἢν δὲ ᾖ τὸ κῶμα συνεχὲς , οὐχ ὑπνῶδες ἢ μετὰ πόνων ἀγρυπνοῖ , ὡς εἶναι τὸ κῶμα τὴν εἰς ὕπνον καταφορὰν οὐ δυναμένων τῶν ἐχομένων τῷ συμπτώματι τὰ τῶν ἐγρηγορότων πράττειν , ἀλλὰ κλείειν τε τὰ βλέφαρα δεομένων , ἐλπιζόντων τε κοιμηθῆναι . συμβαίνει δ’ ἐνίοτε τούτων τισὶ μὴ δύνασθαι κοιμηθῆναι , κλεισθέντων τῶν βλεφάρων , ἀλλ’ ἀγρυπνεῖν ἐπὶ πλεῖστον , ὅπερ ὠνόμασεν ὁ Ἱπποκράτης οὐχ ὑπνῶδες κῶμα . περὶ μὲν οὖν τοῦ κατὰ κῶμα σημαινομένου βιβλίον ὅλον ἔχεις ἡμέτερον , ἐν ᾧ διὰ πλειόνων μαρτυριῶν ἐπιδέδεικται πᾶσαν ὀνομάζων καταφορὰν ὁ Ἱπποκράτης κῶμα , καὶ νῦν οὐδὲν θαυμαστὸν τοὺς αὐτοὺς ἅμα τε κωματώδεις εἰρῆσθαι καὶ ἀγρυπνοῦντας . ὡς εἴ γε κωματώδεις μὲν ἦσαν , ἀγρυπνίας δὲ χωρὶς , οὐδ’ ἂν ἐζήτησα , εἰ φρενιτικοὺς ὀνομαστέον αὐτοὺς , εἴτε ὄντας ἢ γενησομένους . ἀεὶ γὰρ οὕτως ἄκουέ μου , διὰ τὰ προηγούμενα τῆς πρώτης γενέσεως ἁπάντων πραγμάτων , οὐ μόνον τῶν παθῶν , οὐ μὴν οὐδ’ εἰ τὰ νευρώδη μέρη κακῶς διέκειτο μετ’ ἀγρυπνίας , ἐν ἀρχῇ τοῦ νοσήματος , οὐκ ἂν οὐδ’ οὕτως ἐζήτησα , εἰ φρενιτικοὺς ὀνομαστέον αὐτούς . οἵ τε γὰρ ἄνευ τῆς ἀγρυπνίας κωματώδεις οὐδ’ ὅλως φρενιτικοὶ , οἵ τε ἄγρυπνοι χωρὶς κώματος , ὅταν ἐν ἀρχῇ τοῦτο πάσχωσι , μετὰ τῆς τῶν εἰρημένων μορίων ὀδύνης , ἐξ ἀνάγκης φρενιτικοί . μιχθείσης δ’ ἀγρυπνίας τῷ κώματι , ἀμφιβολία γίνεται καὶ διὰ τοῦτο τῷ λόγῳ τὸν ἆρα σύνδεσμον προσέθηκεν , ὃν περισπῶντες τῷ τόνῳ λέγομεν , ὅταν περί τινων πραγμάτων ἀποροῦντες τύχωμεν . ὃ δὲ κἀν τοῖς ἐφεξῆς ἐστι μεμνῆσθαι χρήσιμον , ἀκούσαντας ἅπαξ δεῖ ἀεὶ πρόχειρον ἔχειν ἀφορίζοντας τὰ διά τι τῶν ἔξωθεν αἰτίων γεγονότα καὶ τὰ κατὰ τὸν τοῦ νοσήματος λόγον ἐπιφαινόμενα . ἐὰν γὰρ ὁδοιπορήσας τις συντόνως ἢ κατ’ ἄλλας τινὰς ἐνεργείας κοπωθεὶς ἢ καὶ σὺν αὐτοῖς ἐκκαυθεὶς , ἅμα τε πυρέττειν ἄρξηται καὶ κεφαλὴν ἀλγεῖν καὶ ὀσφὺν καὶ ὑποχόνδριον καὶ τράχηλον , μηδὲν ἐκ τούτων ἔλπιζε μέγα λήψεσθαι γνώρισμα πρὸς διάκρισιν τῶν ἐσομένων ἢ γεννωμένων ἤδη παθῶν . εἰ δ’ ἄνευ τῆς ἔξωθεν αἰτίας ὀδύνη τῶν εἰρημένων εἶεν μορίων , εἰ μὲν ἀγρυπνίαι τῷ κάμνοντι χωρὶς καταφορᾶς συμβαίνοιεν , ἔλπιζε παραφρονήσειν αὐτόν · εἰ δὲ μετὰ κώματος συμβάλλει , κατὰ τὸ παρὸν ἀναμένειν ἡμέραν μίαν , ἐν ᾖ τὴν κίνησιν τοῦ νοσήματος διαγνώσῃ . φρενῖτις μὲν γὰρ ἡ ἀκριβὴς καὶ ἄμικτος ἑτέρῳ νοσήματι γίνεται χολῆς ξανθῆς καταλαβούσης τὸν τόπον , ἐν ᾧ τὸ τῆς ψυχῆς ἡγεμονοῦν ἐστι . λήθαργος δὲ τὸν αὐτὸν τόπον ὑγράναντός τε καὶ διαβρέξαντος φλέγματος . αἱ γὰρ ἐν ἑτέροις τισὶ μέρεσι δυνάμεναι εἰς συμπάθειαν ἀγαγεῖν τὸν ἐγκέφαλον , ἐκ χολῆς καὶ φλέγματος βλάβαι , τὸ διηνεκὲς οὐκ ἔχουσιν . ὅταν οὖν ὑπ’ ἀμφοτέρων τῶν χυμῶν ἐνοχλεῖσθαι συμβαίνει τὸν ἐγκέφαλον , ἐναντία συμπτώματα καταλαμβάνει τὸν ἄνθρωπον , ὡς ἀγρυπνεῖν τε ἅμα καὶ καταφέρεσθαι κατ’ ὀλίγον . ὅταν δὲ καὶ καταφέρηται ἅμα καὶ παραφρονῇ , τὴν μικτὴν διάθεσιν διαμένειν αὐτῷ νομιστέον . ἐνίοτε δὲ ἐπὶ θάτερον ἔῤῥεψεν , ὡς ἤτοι τὴν χολὴν ἢ τὸ φλέγμα νικῆσαι καὶ γενέσθαι τὸν ἄνθρωπον ἤτοι φρενιτικὸν ἀκριβῶς ἢ ληθαργικόν . ἐγὼ μὲν οὖν , ὅταν ἄχρι τέλους ἥ τε παραφροσύνη καὶ τὸ κῶμα διαμείνῃ , μικτὸν ὀνομάζω τοῦτο τὸ πάθος φρενίτιδός τε καὶ ληθάργου . τινὲς δὲ τυφομανίας ἐκάλεσαν , ὡς κἀν τῷ περὶ νούσων Ἱπποκράτει γέγραπται κατὰ μέντοι τὸ γʹ τῶν ἐπιδημιῶν , ὡς ἔφην ἀρτίως , ἅπαντας ὀνομάζει φρενιτικοὺς ὁ Ἱπποκράτης , ὅσοι διηνεκῶς παραφρονοῦσι πυρέττοντες . ὑπόλοιπον δέ ἐστι ζητῆσαι διὰ τί τῆς ῥήσεως ἀρχόμενος μὲν εἶπεν , οἱ κωματώδεες ἐν ἀρχῇσιν , τελευτῶν δὲ πάλιν ἄλλως τε καὶ τεταρταίοισιν ἀρχομένοισι . τὸ γὰρ τῆς ἀρχῆς ὄνομα δηλοῖ μὲν καὶ τὴν πρώτην εἰσβολὴν τοῦ νοσήματος , δηλοῖ δὲ καὶ τὴν ἐν πλάτει νοουμένην ἄχρι τῆς τρίτης ἢ τετάρτης ἡμέρας , δηλοῖ δὲ καὶ τὸν πρῶτον καιρὸν τοῦ νοσήματος , ὅταν εἰς τέσσαρα μέρη διελόντες αὐτὸν εἴπωμεν ἐξ ἀρχῆς τε καὶ ἀναβάσεως ἀκμῆς τε καὶ παρακμῆς συγκεῖσθαι . περὶ μὲν οὖν τοῦ σημαίνεσθαι ταῦτα παρὰ τοῦ τῆς ἀρχῆς ὀνόματος , ἐν τῷ πρώτῳ τῶν περὶ κρίσεων ἐπιδέδεικται . νυνὶ δὲ ἐπισκεψώμεθα κατὰ ποῖον αὐτῶν σημαινόμενον εἴρηται τοὔνομα . δοκεῖ δέ μοι κατὰ μὲν τὸ πρῶτον μέρος τῆς ῥήσεως ἀρχὴν εἰρηκέναι τὴν κατὰ πλάτος εἰσβολὴν ὅλου τοῦ νοσήματος . ἐπὶ δὲ τῆς τελευτῆς , ἔνθα φησὶν , ἄλλως τε καὶ τεταρταίοισιν ἀρχομένοισιν , ἄρχεσθαι τηνικαῦτα λέγειν μόνα τὰ προειρημένα συμπτώματα , φθάνοντος ἤδη πυρέττειν ἐκ τεττάρων ἡμερῶν τοῦ νοσοῦντος , ἵν’ ἐν τῇ κατὰ πλάτος ἀρχῇ τὴν γένεσιν ἴσχει τό τε κῶμα καὶ ἡ ἀγρυπνία καὶ τὰ τῶν νευρωδῶν μορίων ἀλγήματα . κατὰ μὲν γὰρ τὴν πρώτην ἢ δευτέραν ἡμέραν , ἐκ πλήθους αἵματος , ἔχοντός τινα δριμύτητα δακνώδη , δι’ ἐπιμιξίαν χολῆς δύναται γενέσθαι κωματώδης τε καὶ ἄγρυπνος ὁ αὐτὸς ἄνθρωπος , ὑπὸ μὲν τοῦ πλήθους τοῦ αἵματος βαρυνομένης τῆς κατὰ τὸν ἐγκέφαλον δυνάμεως , ὑπὸ δὲ τῆς χολῆς ἐρεθιζομένης , ὡς ὑπνοῦν κωλύεσθαι , κατὰ δὲ τὴν τετάρτην ἡμέραν τοῦ πλήθους ἤδη συνῃρημένου καὶ μάλιστα ἐὰν ὁ ἰατρὸς αὐτὸ φθάσῃ κενῶσαι καὶ τῆς δριμύτητος πεπεμμένης , χρὴ ἀμφότερα παύεσθαι τὰ συμπτώματα , καὶ τὸ κῶμα καὶ τὴν ἀγρυπνίαν . ὅταν οὖν ἐν ᾦ χρόνῳ πεπαῦσθαι ἐχρῆν αὐτὰ , γινόμενα φαίνηται χολὴν , ἢ φλέγμα δηλοῖ κατειληφέναι τὸν ἐγκέφαλον , οὐχ αἵματος πλῆθος . εἴρηται δὲ ἐν τῷ περὶ κρισίμων ἡμερῶν ἡ τῆς τετάρτης δύναμις , ἐξηγουμένων ἡμῶν ἐν αὐτοῖς τὴν Ἱπποκράτους γνώμην , ὥσπερ κἀν τοῖς εἰς τὸ προγνωστικὸν ὑπομνήμασιν . ἐπίδηλον γὰρ εἶναί φησιν αὐτὴν τῆς ἑβδόμης , ὅπερ ἐστὶ προδηλοῦν πεφυκέναι ὁποία τις ἡ ἑβδόμη γενήσεται . μοχθηροῦ μὲν οὖν ἐν τῇ τετάρτῃ φανέντος σημείου μοχθηρὰν ἀναγκαῖον ἔσεσθαι καὶ τὴν ἑβδόμην · σωτηρίου δὲ καὶ ἀγαθοῦ καὶ τὴν ἑβδόμην ἀγαθὴν γενήσεσθαι . κατὰ γὰρ τὴν ἀναλογίαν τῆς τοῦ σημείου δυνάμεως τὸ ἧττόν τε καὶ μᾶλλον ἀγαθὴν ἢ κακὴν γενέσθαι τὴν ἑβδόμην ἡμέραν ἀκόλουθον . δέδεικται γὰρ ἐν τῷ προγνωστικῷ τὰ μὲν μᾶλλον , τὰ δὲ ἧττον ὀλέθριά τε καὶ σωτήρια τῶν σημείων . καὶ τὴν ἑβδόμην οὖν ἀνάλογον κατὰ τὴν τετάρτην ἤτοι μᾶλλον ἢ ἧττον ἀγαθήν τε καὶ κακὴν γενέσθαι συμβήσεται . τῆς οὖν ἀπὸ τῶν ῥινῶν στάξεως οὔσης ἀεὶ κακοῦ σημείου τελειοτάτη κακία δηλοῦται τοῦ νοσήματος , ἐὰν ἐν τῇ τετάρτῃ τῶν ἡμερῶν γένηται . φαίνεται γὰρ ἐγκεχειρηκέναι μὲν ἡ φύσις , ἀποῤῥίψασθαι τὸ κατὰ τὴν κεφαλὴν ἠθροισμένον πλῆθος , οὐ δεδυνῆσθαι δέ . πρόδηλον δ’ ὅτι κάκιστόν ἐστι τὸ γένος τῶν τοιούτων σημείων . καὶ γὰρ ὅσα φύματα καὶ ἐξανθήματα πρὸς τὸ δέρμα τοῦ βάθους ἐξανθήσαντα παλινδρομῇ , χαλεπώτατα πάντων ἐστί . καὶ οἱ ἀρξάμενοι μὲν ἱδρῶτες , εὐθέως δὲ παυσάμενοι , καὶ οὗτοι μοχθηροὶ καὶ τὰ διαχωρήματα δ’ ὁμοίως , ὅσα τε δι’ αἱμοῤῥοΐδων ἢ μήτρας ἐπὶ γυναικῶν κενοῦται . πάντα γὰρ ταῦτα χείρω τῶν μηδ’ ὅλως ἐπιφανέντων , ὅταν ἀρξάμενα παύσηται . ἐνίοτε γὰρ συμβαίνει πέττουσαν ἔτι τὰ λυποῦντα τὴν φύσιν οὐδέπω τῆς ἀποκρίσεως αὐτῶν ἔχεσθαι . τῶν δ’ ἀρξαμένων μὲν , εὐθέως δὲ παυσαμένων , ὥσπερ ὁρμή τις ἐμφαίνεται , τῆς φύσεως ἐκκρῖναι τὰ λυποῦντα σπευδούσης καὶ οὕτω δι’ ἀσθένειαν μὴ δυναμένης ὃ προὔθετο κατεργάσασθαι .
Lemmas: ὁ κωματώδης ἐν ἀρχή γίγνομαι μετά κεφαλή , ὀσφῦς , ὑποχόνδριος , τράχηλος ὀδύνη , ἀγρυπνέω ἆρα γε φρενιτικός εἰμί ; μυκτήρ ἐν τόυτεος ἀποστάζω ὀλέθριος · ἄλλως τε καί εἄν τεταρταῖος ἄρχω . ὁ πλεῖστος ὁ παλαιός ἀντίγραφος οὐ ἔχω πρόσκειμαι ὁ φρενιτικός ὁ εἰμί . διό καί ζήτησις γίγνομαι , πότερος ἤδη φρενιτικός τις ὀνομάζω ὁ οὕτως ἔχω ἢ γίγνομαι προσδοκάω . πρόσκειμαι μέντοι ὁ εἰμί καί γράφω ὁμοῦ ὁ λέξις , ἆρα γε φρενιτικός εἰμί ; ὁ ζήτησις εἰμί πότερον εἰμί ἢ οὐ εἰμί ὁ οὕτως ἔχω ἤδη φρενιτικός . οὗτος δέ ὁ ζητέω καί ἄλλος τις οὖον μικρός συνάπτω ζήτησις , ὅς καί περί ὁ ἀρχή ὁ πυρεκτικός παροξυσμός ποιέω . καί γάρ ἐν ἐκεῖνος εὔλογος εἰμί φαίνω μή ὁ εἰμί ὕστερον ποτός παροξυσμός προγιγνώσκω ἐγώ , ἀλλά ὁ ἄρχω ἤδη διαγιγνώσκω ἐκ ὁ ὁ σφυγμός ἀλλοίωσις . ἐπεί δέ οὐδέπω μέγεθος ἀξιόλογος λαμβάνω , ὡς καί ὁ νοσέω φαίνω σαφῶς , ἐκεῖνος μέν ὡς μέλλω τίς λέγω , γιγνώσκω δέ ὑπό ἐγώ ὡς ἤδη γίγνομαι · ὁμοιόω ὁ πρᾶγμα εἰμί ὁ διάγνωσις ὁ ἄρτι ὁ γῆ ἀνίσχω φυτός , ὁ γεωργός μέν τις ἢ διαγνωστικός ἅπας φυτός εὐθύς γνωρίζω , ὁ δέ ἄλλος ἄγνωστος εἰμί . πολλάκις γοῦν ὁράω ἄρουρα ὅμοιος ὁ βλάστησις ἔχω πόα , ὅς ἐγώ μέν οὖον διαγιγνώσκω , ὁ γεωργός δέ οἶδα τίς μέν ἐκ αὐτός εἰμί πόα , τίς δέ πυρός ἄρτι γεννάω , τίς δέ κριθή , τίς δέ ζειά , τίς δέ ὁ ἄλλος ἕκαστος . οὗτος δέ ἐπί ὁ δένδρον ἔχω . καί γάρ καί οὗτος συμπληρόω πᾶς ὁ οἰκέω μόριον ἅπας γνωρίζω , ἄρχω δέ φύω παντάπασι ὀλίγος γνωρίζω . οὗτος τε οὖν ὁ λόγος ὡς πάνυ πιθανός ἀποδεκτέος , ἐφεξῆς δέ ζητητέος εἰμί περί ὁ κατά ὁ φρενῖτις ἔννοια . ἐν γάρ ὁ ὁ ἐπιδημία βιβλίον , ὡς ἐπιδείκνυμι ἐγώ διά ὁ εἰς αὐτός γράφω ὑπόμνημα , ὁ Ἱπποκράτης φαίνω ὁ ἐν ὀξύς πυρετός διηνεκής παραφροσύνη φρενῖτις ὀνομάζω . διηνεκής δέ ἕπω , ἐπεί ὁ ἀκμή ὁ σφοδρός πυρετός , ἐνίοτε παραφροσύνη ἐμπίπτω , ἐν ὁ παρακμή εὐθύς παύω . μαίνομαι μέν γάρ ὀνομάζω πᾶς ἄνθρωπος ὁ ἄνευ πυρετός παραφρονέω , φρενιτίζω δέ ὁ ἐν πυρετός . ὁ δέ ἐν ἀκμή σφοδρός πυρετός παραφρονέω , παρακόπτω τε καί παράγω καί παραληρέω καί αὐτός δή οὗτος παραφρονέω καλέω . φρενῖτις δέ οὐ ὀνομάζω , ἄνευ ὁ πυρέσσω καί ὁ διηνεκής ὁ παραφροσύνη . ὁ διηνεκής δέ ὁ παραφροσύνη , ὅτι εἄν ἅμα πυρετός γίγνομαι , ὁ φρενῖτις γνωρίζω . οὐδείς δέ κακός ὁράω εἰμί φρενιτικός ὅσος κωματώδης εἰμί οὖον σωφρονέω , ἀλλά παραφορά τε φθέγγομαι καί πρός ὁ παρών διεγείρω , ἐκθαμβέω ἔοικα . οὗτος γοῦν ἐν ὁ τρίτος ὁ ἐπιδημία φημί , οὐδέ ἐκμαίνω ὁ φρενιτικός οὐδείς , ὥσπερ ἐπί ἄλλος , ἀλλά ἄλλος τις νωθρός καταφορά καρηβαρής ἀπόλλυμι . καί οὗτος οὖν ὁ λόγος ἐγώ , ὡς πιθανός προσδέχομαι καί καλέω πᾶς ὑπό Ἱπποκράτης ἡγέομαι φρενιτικός , ὅσος ὁ φρήν βλάπτω διηνεκής εἰμί , ὥσπερ ὁ μαίνομαι , μόνος ὁ πυρέσσω αὐτός διαφέρω . ἐπεί δέ ὡς ὁ πολύς οὗτος ὑπάρχω καί ὁ βλέφαρον ἀνοίγνυμι ἀγρυπνέω , ὁ πλεῖστος ὁ ἰατρός ἐν ὁ παθογνωμονικός φρένιτις καί ὁ τοιοῦτος ἀγρυπνία γράφω . εἶπον δέ τοιοῦτος , ἐπεί καί μετά κῶμα ἀγρυπνία γίγνομαι , καθάπερ αὐτός δηλόω ἐν ὁ γε ὁ ἐπιδημία εἶπον · εἄν δέ εἰμί ὁ κῶμα συνεχής , οὐ ὑπνώδης ἢ μετά πόνος ἀγρυπνέω , ὡς εἰμί ὁ κῶμα ὁ εἰς ὕπνος καταφορά οὖον δύναμαι ὁ ἔχω ὁ σύμπτωμα ὁ ὁ ἐγείρω πράσσω , ἀλλά καλέω τε ὁ βλέφαρον δήω , ἐλπίζω τε κοιμάω . συμβαίνω δέ ἐνίοτε οὗτος τις μή δύναμαι κοιμάω , καλέω ὁ βλέφαρον , ἀλλά ἀγρυπνέω ἐπί πλεῖστος , ὅσπερ ὀνομάζω ὁ Ἱπποκράτης οὐ ὑπνώδης κῶμα . περί μέν οὖν ὁ κατά κῶμα σημαίνω βιβλίον ὅλος ἔχω ἡμέτερος , ἐν ὅς διά πλείων μαρτυρία ἐπιδείκνυμι πᾶς ὀνομάζω καταφορά ὁ Ἱπποκράτης κῶμα , καί νῦν οὐδείς θαυμαστός ὁ αὐτός ἅμα τε κωματώδης εἴρω καί ἀγρυπνέω . ὡς εἰμί γε κωματώδης μέν εἰμί , ἀγρυπνία δέ Χωρὶς , οὐδέ εἄν ζητέω , εἰμί φρενιτικός ὀνομαστέον αὐτός , εἴτε εἰμί ἢ γίγνομαι . ἀεί γάρ οὕτως ἀκούω ἐγώ , διά ὁ προηγούμενος ὁ πρῶτος γένεσις ἅπας πρᾶγμα , οὖον μόνος ὁ πάθος , οὖον μήv οὐδέ εἰμί ὁ νευρώδης μέρος κακῶς διάκειμαι μετά ἀγρυπνία , ἐν ἀρχή ὁ νόσημα , οὐ εἄν οὐδέ οὕτως ζητέω , εἰμί φρενιτικός ὀνομαστέον αὐτός . ὁ τε γάρ ἄνευ ὁ ἀγρυπνία κωματώδης οὐδέ ὅλως φρενιτικός , ὁ τε ἄγρυπνος Χωρὶς κῶμα , ὅταν ἐν ἀρχή οὗτος πάσχω , μετά ὁ ὁ εἴρω μόριον ὀδύνη , ἐκ ἀνάγκη φρενιτικός . μίγνυμι δέ ἀγρυπνία ὁ κῶμα , ἀμφιβολία γίγνομαι καί διά οὗτος ὁ λόγος ὁ ἆρα σύνδεσμος προστίθημι , ὅς περισπάω ὁ τόνος λέγω , ὅταν περί τίνω πρᾶγμα ἀπορέω τυγχάνω . ὅς δέ ἐν ὁ ἐφεξῆς εἰμί μιμνήσκω χρήσιμος , ἀκούω ἅπαξ δεῖ ἀεί πρόχειρον ἔχω ἀφορίζω ὁ διά τίς ὁ ἔξωθεν αἴτιος γίγνομαι καί ὁ κατά ὁ ὁ νόσημα λόγος ἐπιφαίνω . ἐάν γάρ ὁδοιπορέω τις σύντονος ἢ κατά ἄλλος τις ἐνέργεια κοπόω ἢ καί σύν αὐτός ἐκκαίω , ἅμα τε πυρέσσω ἄρχω καί κεφαλή ἀλγέω καί ὀσφῦς καί ὑποχόνδριος καί τράχηλος , μηδείς ἐκ οὗτος ἐλπίζω μέγας λαμβάνω γνώρισμα πρός διάκρισις ὁ εἰμί ἢ γεννάω ἤδη πάθος . εἰμί δέ ἄνευ ὁ ἔξωθεν αἴτιος ὀδύνη ὁ εἴρω ἄγω μόριον , εἰμί μέν ἀγρυπνία ὁ κάμνω Χωρὶς καταφορά συμβαίνω , ἐλπίζω παραφρονέω αὐτός · εἰμί δέ μετά κῶμα συμβάλλω , κατά ὁ πάρειμι ἀναμένω ἡμέρα εἷς , ἐν εἰμί ὁ κίνησις ὁ νόσημα διαγιγνώσκω . φρενῖτις μέν γάρ ὁ ἀκριβής καί ἄμικτος ἕτερος νόσημα γίγνομαι χολή ξανθός καταλαμβάνω ὁ τόπος , ἐν ὅς ὁ ὁ Ψυχή ἡγεμονέω εἰμί . λήθαργος δέ ὁ αὐτός τόπος ὑγραίνω τε καί διαβρέχω φλέγμα . ὁ γάρ ἐν ἕτερος τις μέρος δύναμαι εἰς συμπάθεια ἄγω ὁ ἐγκέφαλος , ἐκ χολή καί φλέγμα βλάβη , ὁ διηνεκής οὐ ἔχω . ὅταν οὖν ὑπό ἀμφότερος ὁ χυμός ἐνοχλέω συμβαίνω ὁ ἐγκέφαλος , ἐναντίος σύμπτωμα καταλαμβάνω ὁ ἄνθρωπος , ὡς ἀγρυπνέω τε ἅμα καί καταφέρω κατά ὀλίγος . ὅταν δέ καί καταφέρω ἅμα καί παραφρονέω , ὁ μικτός διάθεσις διαμένω αὐτός νομιστέος . ἐνίοτε δέ ἐπί ἕτερος ῥέπω , ὡς ἤτοι ὁ χολή ἢ ὁ φλέγμα νικάω καί γίγνομαι ὁ ἄνθρωπος ἤτοι φρενιτικός ἀκριβῶς ἢ ληθαργικός . ἐγώ μέν οὖν , ὅταν ἄχρι τέλος ὅς τε παραφροσύνη καί ὁ κῶμα διαμένω , μικτός ὀνομάζω οὗτος ὁ πάθος φρένιτις τε καί λήθαργος . τις δέ τυφομανία καλέω , ὡς ἐν ὁ περί νοῦσος Ἱπποκράτης γράφω κατά μέντοι ὁ γε ὁ ἐπιδημία , ὡς φημί ἄρτιος , ἅπας ὀνομάζω φρενιτικός ὁ Ἱπποκράτης , ὅσος διηνεκής παραφρονέω πυρέσσω . ὑπόλοιπος δέ εἰμί ζητέω διά τίς ὁ ῥῆσις ἄρχω μέν εἶπον , ὁ κωματώδης ἐν ἀρχή , τελευτή δέ πάλιν ἄλλως τε καί τεταρταῖος ἄρχω . ὁ γάρ ὁ ἀρχή ὄνομα δηλόω μέν καί ὁ πρῶτος εἰσβολή ὁ νόσημα , δηλόω δέ καί ὁ ἐν πλάτος νοέω ἄχρι ὁ τρίτος ἢ τέταρτος ἡμέρα , δηλόω δέ καί ὁ πρῶτος καιρός ὁ νόσημα , ὅταν εἰς τέσσαρες μέρος διαιρέω αὐτός εἶπον ἐκ ἀρχή τε καί ἀνάβασις ἀκμή τε καί παρακμή σύγκειμαι . περί μέν οὖν ὁ σημαίνω οὗτος παρά ὁ ὁ ἀρχή ὄνομα , ἐν ὁ πρῶτος ὁ περί κρίσις ἐπιδείκνυμι . νυνί δέ ἐπισκοπέω κατά ποῖος αὐτός σημαίνω εἴρω ὄνομα . δοκέω δέ ἐγώ κατά μέν ὁ πρῶτος μέρος ὁ ῥῆσις ἀρχή εἴρω ὁ κατά πλάτος εἰσβολή ὅλος ὁ νόσημα . ἐπί δέ ὁ τελευτή , ἔνθα φημί , ἄλλως τε καί τεταρταῖος ἄρχω , ἄρχω τηνικαῦτα λέγω μόνος ὁ προερέω σύμπτωμα , φθάνω ἤδη πυρέσσω ἐκ τέσσαρες ἡμέρα ὁ νοσέω , ἵνα ἐν ὁ κατά πλάτος ἀρχή ὁ γένεσις ἴσχω ὁ τε κῶμα καί ὁ ἀγρυπνία καί ὁ ὁ νευρώδης μόριον ἄλγημα . κατά μέν γάρ ὁ πρῶτος ἢ δύο ἡμέρα , ἐκ πλῆθος αἷμα , ἔχω τις δριμύτης δακνώδης , διά ἐπιμιξία χολή δύναμαι γίγνομαι κωματώδης τε καί ἄγρυπνος ὁ αὐτός ἄνθρωπος , ὑπό μέν ὁ πλῆθος ὁ αἷμα βαρύνω ὁ κατά ὁ ἐγκέφαλος δύναμις , ὑπό δέ ὁ χολή ἐρεθίζω , ὡς ὑπνόω κωλύω , κατά δέ ὁ τέταρτος ἡμέρα ὁ πλῆθος ἤδη συλλέγω καί μάλιστα ἐάν ὁ ἰατρός αὐτός φθάνω κενόω καί ὁ δριμύτης πέμπω , χρή ἀμφότερος παύω ὁ σύμπτωμα , καί ὁ κῶμα καί ὁ ἀγρυπνία . ὅταν οὖν ἐν οἶς χρόνος παύω χρή αὐτός , γίγνομαι φαίνω χολή , ἢ φλέγμα δηλόω καταλαμβάνω ὁ ἐγκέφαλος , οὐ αἷμα πλῆθος . εἴρω δέ ἐν ὁ περί κρίσιμος ἡμέρα ὁ ὁ τέταρτος δύναμις , ἐξηγέομαι ἐγώ ἐν αὐτός ὁ Ἱπποκράτης γνώμη , ὥσπερ ἐν ὁ εἰς ὁ προγνωστικός ὑπόμνημα . ἐπίδηλος γάρ εἰμί φημί αὐτός ὁ ἕβδομος , ὅσπερ εἰμί προδηλόω φύω ὁποῖος τις ὁ ἕβδομος γίγνομαι . μοχθηρός μέν οὖν ἐν ὁ τέταρτος φαίνω σημεῖον μοχθηρός ἀναγκαῖος εἰμί καί ὁ ἕβδομος · σωτήριος δέ καί ἀγαθός καί ὁ ἕβδομος ἀγαθός γίγνομαι . κατά γάρ ὁ ἀναλογία ὁ ὁ σημεῖον δύναμις ὁ ἥσσων τε καί μᾶλλον ἀγαθός ἢ κακός γίγνομαι ὁ ἕβδομος ἡμέρα ἀκόλουθος . δείκνυμι γάρ ἐν ὁ προγνωστικός ὁ μέν μᾶλλον , ὁ δέ κακός ὀλέθριος τε καί σωτήριος ὁ σημεῖον . καί ὁ ἕβδομος οὖν ἀνάλογος κατά ὁ τέταρτος ἤτοι μᾶλλον ἢ κακός ἀγαθός τε καί κακός γίγνομαι συμβαίνω . ὁ οὖν ἀπό ὁ ῥίς στάξις εἰμί ἀεί κακός σημεῖον τέλειος κακία δηλόω ὁ νόσημα , ἐάν ἐν ὁ τέταρτος ὁ ἡμέρα γίγνομαι . φαίνω γάρ ἐγχειρέω μέν ὁ φύσις , ἀπορρίπτω ὁ κατά ὁ κεφαλή ἀθροίζω πλῆθος , οὖον δύναμαι δέ . πρόδηλος δέ ὅτι κακός εἰμί ὁ γένος ὁ τοιοῦτος σημεῖον . καί γάρ ὅσος φῦμα καί ἐξάνθημα πρός ὁ δέρμα ὁ βάθος ἐξανθέω παλινδρομή , χαλεπός πᾶς εἰμί . καί ὁ ἄρχω μέν ἱδρώς , εὐθύς δέ παύω , καί οὗτος μοχθηρός καί ὁ διαχώρημα δέ ὁμοίως , ὅσος τε διά αἱμορροΐς ἢ μήτρα ἐπί γυνή κενόω . πᾶς γάρ οὗτος χείρων ὁ μηδέ ὅλως ἐπιφαίνω , ὅταν ἄρχω παύω . ἐνίοτε γάρ συμβαίνω πέσσω ἔτι ὁ λυπέω ὁ φύσις οὐδέπω ὁ ἀπόκρισις αὐτός ἔχω . ὁ δέ ἄρχω μέν , εὐθύς δέ παύω , ὥσπερ ὁρμή τις ἐμφαίνω , ὁ φύσις ἐκκρίνω ὁ λυπέω σπεύδω καί οὗτος διά ἀσθένεια μή δύναμαι ὅς προθέω κατεργάζομαι .