galenus.in-hippocratis-prorrheticum-i-commentaria-iii 3.127
Τὰ ἀνάπαλιν αἱμοῤῥαγέοντα κακὸν οἷον ἐπὶ σπληνὶ μεγάλῳ ἐκ δεξιοῦ ῥέειν καὶ τὰ καθ’ ὑποχόνδριον ὡσαύτως . ἐφ’ ἱδρῶτι δὲ κάκιον . Εἵ τι καὶ ἄλλο πολλάκις αὐτὸς ἀποβαῖνον εἶδον , οὕτω καὶ τοῦτο . φαίνεται δὲ καὶ Ἱπποκράτης ἐκ πολλῆς πείρας ἠθροικέναι τὰ καθόλου ἐκ τῆς ἐπὶ μέρους αὐτῷ γεγονυίας . καὶ γὰρ κατὰ τὰ τῶν ἐπιδημιῶν βιβλία πολλοὺς ἔγραψεν ἀῤῥώστους αἱμοῤῥαγήσαντας ἐπ’ ἀγαθῷ , τοὺς δ’ αὖ πάλιν ἐπὶ κακῷ . τὴν δ’ αἰτίαν τούτων ἀποφηνάμενοι ἑτέρωθι σκεπτόμεθα . νυνὶ δ’ ἀρκέσει τοῦτο γινώσκειν , ὡς οἱ φάσκοντες , ὥσπερ ἐξ ἥπατος ἡ κοίλη φλὲψ ἀναφέρεται διὰ τοῦ θώρακος , οὕτω καὶ ἐκ σπληνὸς ἑτέραν ἀρχομένην διανέμεσθαι τοῖς ἀριστεροῖς μέρεσιν , οὐκ ἀληθεύουσι . μία γάρ ἐστι μόνη φλὲψ ἐκ τῶν κάτω τοῦ διαφράγματος ἀνερχομένη . ζητεῖται δ’ οὐκ ἀλόγως ὑπὸ τῶν ἐξηγητῶν διὰ τί προσέθηκε τὸ ἐπὶ σπληνὶ τῷ μεγάλῳ καί φασιν οἱ τὰ πιθανώτατα δόξαντες λέγειν ἐπὶ σμικροῦ σπληνὸς οὐ πάνυ σαφῆ γίνεσθαι τὴν ἐφ’ ἑκάτερα ῥοπὴν ὠφελείας ἢ βλάβης . ἐμοὶ δὲ δοκεῖ προσθεῖναι τῷ λόγῳ τὸ μεγάλῳ , ὡς εἰ καὶ ἐξηρμένῳ ἢ ὀγκωμένῳ ἢ φλεγμαίνοντι προσέγραψεν . εἰ γὰρ ἁπλῶς ἐπὶ σπληνὶ ἐγεγράφει , ζήτησις πάλιν ἂν ἦν ἑτέρα τί πάσχοντος λέγει τοῦ σπληνός . εἰ οὖν τοῦτο μὴ ζητῶμεν , ἀλλ’ εἰδῶμεν ἐπὶ παντὸς ὄγκου τοῦ παρὰ φύσιν ἐν σπληνὶ τὴν ἀνάπαλιν αἱμοῤῥαγίαν βλαβερὰν οὖσαν , ἕνεκεν τοῦ διορισμοῦ προσέγραψε τὸ μεγάλῳ . παράδειγμα δέ ἐστι τοῦτο αὐτὸ δηλονότι τὸ ἐπὶ σπληνὸς ἁπάντων τῶν ἀνάπαλιν αἱμοῤῥαγούντων καὶ διὰ τοῦτο πρόσκειται τῷ λόγῳ , τὸ οἷον ὡς εἰ καὶ οὕτως εἰρήκει , οἷον ἐφ’ ἥπατι μεγάλῳ ἐξ ἀριστεροῦ μυκτῆρος αἱμοῤῥαγία γινομένη , ἀλλ’ οὕτως ἐπὶ σπληνὶ , ὡς παραδείγματι , ἐφ’ ἧπαρ μεταβῆναι προφανὲς εἶναι δοκήσας , οὐκέτ’ ἐμνημόνευσε τοῦ ἥπατος . ὅτι δ’ ἂν ἀπὸ σπλάγχνου πάλιν ἐπὶ σπλάγχνον ἡ μετάβασις ἐγίνετο , προσέθηκε τὸ ὑποχόνδριον εἰπὼν καὶ τὰ καθ’ ὑποχόνδριον ὡσαύτως , ἵνα μὴ μόνον ἐπὶ τοῖς σπλάγχνοις τὰς κατ’ ἴξιν αἱμοῤῥαγίας ἀγαθὰς εἶναι νομίζωμεν ἢ κακὰς τὰς ἀνάπαλιν , ἀλλὰ καὶ τοῖς ὑποχονδρίοις . οὔσης δὲ κακῆς τῆς ἀνάπαλιν αἱμοῤῥαγίας ἔτι μοχθηρότερον γίνεται τὸ σημεῖον ἐὰν μετ’ ἐφιδρώσεως συμβαίνει . ἐφίδρωσιν δὲ πολλάκις μὲν ἤδη κατὰ τὸ βιβλίον ἔγραψεν , οὐδαμόθι δὲ σαφῶς οὕτως ὡς γνῶναι πότερον τὴν περὶ θώρακα καὶ κεφαλὴν γινομένην ἱδρώτων ἐπιφάνειαν οὕτως ὠνόμασεν ἢ καὶ τὴν δι’ ὅλου τοῦ σώματος , ὅταν ὀλίγοι τε καὶ μηδὲν ὠφελοῦντες γίνωνται . μοχθηρὸν μὲν οὖν ἑκάτερον αὐτῶν ἐστι , μοχθηρότερον δὲ ἐν τοῖς ἄνω μέρεσι γίνεται . σημαινούσης γὰρ ἁπάσης ἐφιδρώσεως ἤτοι πλῆθος ἐν τοῖς ἐφιδροῦσι μορίοις ἢ τῆς καθεκτικῆς δυνάμεως ἀῤῥωστίαν , ὁπότερον ἂν ᾖ τούτων , ἐν τοῖς περὶ θώρακα καὶ κεφαλὴν τόποις μοχθηρότερόν ἐστι σημεῖον ἢ κατ’ ἄλλο τι μέρος γεγονότα .
Lemmas: ὁ ἀνάπαλιν αιμορραγεοειντα κακός οἷος ἐπί σπλήν μέγας ἐκ δεξιός ῥέω καί ὁ κατά ὑποχόνδριος ὡσαύτως . ἐπί ἱδρώς δέ κακός . εἰ τίς καί ἄλλος πολλάκις αὐτός ἀποβαίνω εἶδον , οὗτος καί οὗτος . φαίνω δέ καί Ἱπποκράτης ἐκ πολύς πείρω ἀθροίζω ὁ καθόλου ἐκ ὁ ἐπί μέρος αὐτός γίγνομαι . καί γάρ κατά ὁ ὁ ἐπιδημία βιβλίον πολύς γράφω ἄρρωστος αἱμοῤῥαγήσαντας ἐπί ἀγαθός , ὁ δέ αὖος πάλιν ἐπί κακός . ὁ δέ αἴτιος οὗτος ἀποφαίνω ἑτέρωθι σκέπτομαι . νυνί δέ ἀρκέω οὗτος γιγνώσκω , ὡς ὁ φάσκω , ὥσπερ ἐκ ἧπαρ ὁ κοῖλος φλέψ ἀναφέρω διά ὁ θώραξ , οὗτος καί ἐκ σπλήν ἕτερος ἄρχω διανέμω ὁ ἀριστερός μέρος , οὐ ἀληθεύω . εἷς γάρ εἰμί μόνος φλέψ ἐκ ὁ κάτω ὁ διάφραγμα ἀνέρχομαι . ζητέω δέ οὐ ἄλογος ὑπό ὁ ἐξηγητής διά τίς προστίθημι ὁ ἐπί σπλήν ὁ μέγας καί φημί ὁ ὁ πιθανός δόξα λέγω ἐπί μικρός σπλήν οὖον πάνυ σαφής γίγνομαι ὁ ἐπί ἑκάτερος ῥοπή ὠφέλεια ἢ βλάβη . ἐγώ δέ δοκέω προστίθημι ὁ λόγος ὁ μέγας , ὡς εἰμί καί ἐξαίρω ἢ ὀγκόω ἢ φλεγμαίνω προσγράφω . εἰμί γάρ ἁπλόος ἐπί σπλήν γράφω , ζήτησις πάλιν εἄν εἰμί ἕτερος τίς πάσχω λέγω ὁ σπλήν . εἰμί οὖν οὗτος μή ζητέω , ἀλλά οἶδα ἐπί πᾶς ὄγκος ὁ παρά φύσις ἐν σπλήν ὁ ἀνάπαλιν αἱμορραγία βλαβερός εἰμί , ἕνεκα ὁ διορισμός προσγράφω ὁ μέγας . παράδειγμα δέ εἰμί οὗτος αὐτός δηλονότι ὁ ἐπί σπλήν ἅπας ὁ ἀνάπαλιν αἱμορραγέω καί διά οὗτος πρόσκειμαι ὁ λόγος , ὁ οἷος ὡς εἰμί καί οὕτως εἴρω , οἷος ἐπί ἧπαρ μέγας ἐκ ἀριστερός μυκτήρ αἱμορραγία γίγνομαι , ἀλλά οὕτως ἐπί σπλήν , ὡς παράδειγμα , ἐπί ἧπαρ μεταβαίνω προφανής εἰμί δοκέω , οὐκέτι μνημονεύω ὁ ἧπαρ . ὅτι δέ εἄν ἀπό σπλάγχνον πάλιν ἐπί σπλάγχνον ὁ μετάβασις γίγνομαι , προστίθημι ὁ ὑποχόνδριος εἶπον καί ὁ κατά ὑποχόνδριος ὡσαύτως , ἵνα μή μόνος ἐπί ὁ σπλάγχνον ὁ κατά ἵξις αἱμορραγία ἀγαθός εἰμί νομίζω ἢ κακός ὁ ἀνάπαλιν , ἀλλά καί ὁ ὑποχόνδριος . εἰμί δέ κακός ὁ ἀνάπαλιν αἱμορραγία ἔτι μοχθηρός γίγνομαι ὁ σημεῖον ἐάν μετά ἐφίδρωσις συμβαίνω . ἐφίδρωσις δέ πολλάκις μέν ἤδη κατά ὁ βιβλίον γράφω , οὐδαμόθι δέ σαφῶς οὕτως ὡς γιγνώσκω πότερος ὁ περί θώραξ καί κεφαλή γίγνομαι ἱδρώς ἐπιφάνεια οὕτως ὀνομάζω ἢ καί ὁ διά ὅλος ὁ σῶμα , ὅταν ὀλίγος τε καί μηδείς ὠφελέω γίγνομαι . μοχθηρός μέν οὖν ἑκάτερος αὐτός εἰμί , μοχθηρός δέ ἐν ὁ ἄνω μέρος γίγνομαι . σημαίνω γάρ ἅπας ἐφίδρωσις ἤτοι πλῆθος ἐν ὁ ἐφιδρόω μόριον ἢ ὁ καθεκτικός δύναμις ἀρρωστία , ὁπότερος εἄν εἰμί οὗτος , ἐν ὁ περί θώραξ καί κεφαλή τόπος μοχθηρός εἰμί σημεῖον ἢ κατά ἄλλος τίς μέρος γίγνομαι .