galenus.in-hippocratis-prorrheticum-i-commentaria-iii 2.38
Οἱ ἐφιδροῦντες καὶ μάλιστα κεφαλὴν ἐν ὀξέσιν ὑποδύσφοροι , κακὸν , ἄλλως τε καὶ ἐπ’ οὔροισι μέλασι , καὶ τὸ θολερὸν ἐπὶ τουτέοισι πνεῦμα κακόν . Καὶ χωρὶς μὲν τῶν ἄλλων ὀλέθριόν ἐστι τὸ μέλαν οὖρον . εἰ δὲ κἀκεῖνα προστεθῇ , συνεπαυξήσει τὸ πλεῖστον τῆς προγνώσεως . τὸ δὲ θολερὸν πνεῦμα τί ποτε δηλοῖ τῶν ἀσαφῶν ἐστι , καὶ μάλιστα ὅτι μήτ’ ἐν τῷ προγνωστικῷ μήτ’ ἐν ἀφορισμοῖς μήτε ἐν ἄλλῳ τινὶ τῶν γνησίων ὁ Ἱπποκράτης συγγραμμάτων εἴρηκε πνεῦμα θολερὸν , ὥσπερ , οὖρον . ἀλλὰ τὸ μὲν οὖρον ὁποῖόν ἐστι τὸ θολερὸν ἡμεῖς τε νοοῦμεν ἀκούοντες ἑκάστοτε τῶν ἀνθρώπων λεγόντων θολερὸν ὕδωρ καὶ ὁ Ἱπποκράτης ἐδίδαξεν αὐτὸ εἰπὼν , οἷον εἰ τὴν ὑπόστασιν ἀναταράξειας . εἰκάζει δὲ αὐτὸ καὶ τοῖς τῶν ὑποζυγίων . οὐ μὴν ὁποῖον δή τι τὸ θολερὸν πνεῦμα χρὴ νοῆσαι δῆλόν ἐστιν , ἐπεὶ μηδεὶς λέγει ὥσπερ ὕδωρ θολερὸν οὕτω καὶ ἀέρα , πλὴν εἴ τις ἀτμοῦ μεστὸν ἀκούσειεν , ὥσπερ καὶ ἤκουσάν τινες τῶν ἐξηγησαμένων τὴν προκειμένην ῥῆσιν , καὶ λέγουσί γε ὥσπερ ἐκτὸς ἀποχεόμενον ἱδρῶτα κατὰ τὰς συγκοπὰς ὁρῶμεν , οὕτως ἔσω τὴν ῥύσιν τῶν ὑγρῶν ἐπὶ τῶν ἔσω διαφορουμένων ἀῤῥώστων γίγνεσθαι , καὶ διὰ τοῦτο πάμπολυν ἀτμὸν ἐκπέμπεσθαι διὰ τῆς ἐκπνοῆς καὶ τοῦτ’ εἶναι τὸ θολερὸν πνεῦμα . εἰ δ’ , ὡς ἔνιοι τὴν πρώτην συλλαβὴν , οὐ διὰ τοῦ ο γράφουσι θολερὸν , ἀλλὰ διὰ τοῦ α θαλερὸν , οὐκέτι τεκμήρασθαι ποῖόν τι τὸ θαλερὸν πνεῦμά ἐστι . πρόσωπον μὲν γὰρ θαλερὸν , ὥσπερ εἴρηται , τάχ’ ἄν τις ἤκουσε τὸ οἷον εὐεκτικὸν καὶ εὔχρουν . πνεῦμα δὲ θαλερὸν οὐκ ἔστι νοῆσαι τί σημαίνει , πλὴν εἰ τὸ σφόδρα μέγα βούλεται δηλοῦν . ἡ γὰρ τῶν ὀνομάτων ἀλλόκοτος χρῆσις ἀφορμὴν παρέχει τοῖς βουλομένοις νοεῖν , ὡς ἂν ἐπέλθοι . τοιγαροῦν καὶ διὰ τοῦ ο γεγραμμένον θολερὸν . τὸ δυσῶδες ἤκουσαν ἔνιοι , καθάπερ ἄλλοι τὸ βραγχῶδες , ἄλλοι δ’ αὖ τὸ τεταραγμένον , ὡς δύσπνοιαν ὑπ’ αὐτοῦ δηλοῦσθαι , καθάπερ κἂν εἰ οὕτως εἶπε , καὶ δύσπνοια δὲ ἐπὶ τούτοις κακόν . οὐ μὴν ἔοικεν ὁ συγγραφεὺς ἁπλῶς δύνασθαι δηλῶσαι δύσπνοιαν , ἀλλά τινα μίαν ἐν αὐτῇ διαφοράν . εἴτε γὰρ διὰ τοῦ α θαλερὸν εἴτε διὰ τοῦ ο θολερὸν εἴη γεγραμμένον , ἐμφαίνεται τῇ προσηγορίᾳ δηλῶσαι βουλόμενος ἓν εἶδος δυσπνοίας , οὐχ ἁπλῶς πᾶσαν δύσπνοιαν .
Lemmas: ὁ ἐφιδρόω καί μάλιστα κεφαλή ἐν ὀξύς ὑποδύσφορος , κακός , ἄλλως τε καί ἐπί ὅρος μέλας , καί ὁ θολερός ἐπί οὗτος πνεῦμα κακός . καί Χωρὶς μέν ὁ ἄλλος ὀλέθριος εἰμί ὁ μέλας ὅρος . εἰμί δέ ἐκεῖνος προστίθημι , συνεπαυξάνω ὁ πλεῖστος ὁ πρόγνωσις . ὁ δέ θολερός πνεῦμα τίς ποτός δηλόω ὁ ἀσαφής εἰμί , καί μάλιστα ὅτι μήτε ἐν ὁ προγνωστικός μήτε ἐν ἀφορισμός μήτε ἐν ἄλλος τις ὁ γνήσιος ὁ Ἱπποκράτης σύγγραμμα εἴρω πνεῦμα θολερός , ὥσπερ , ὅρος . ἀλλά ὁ μέν ὅρος ὁποῖος εἰμί ὁ θολερός ἐγώ τε νοέω ἀκούω ἑκάστοτε ὁ ἄνθρωπος λέγω θολερός ὕδωρ καί ὁ Ἱπποκράτης διδάσκω αὐτός εἶπον , οἷος εἰμί ὁ ὑπόστασις ἀναταράσσω . εἰκάζω δέ αὐτός καί ὁ ὁ ὑποζύγιον . οὖον μήv ὁποῖος δή τίς ὁ θολερός πνεῦμα χρή νοέω δῆλος εἰμί , ἐπεί μηδείς λέγω ὥσπερ ὕδωρ θολερός οὗτος καί ἀήρ , πλήν εἰμί τις ἀτμός μεστός ἀκούω , ὥσπερ καί ἀκούω τις ὁ ἐξηγέομαι ὁ πρόκειμαι ῥῆσις , καί λέγω3 γε ὥσπερ ἐκτός ἀποχέω ἱδρώς κατά ὁ συγκοπή ὁράω , οὕτως εἴδομαι ὁ ῥύσις ὁ ὑγρός ἐπί ὁ εἴδομαι διαφορέω ἄρρωστος γίγνομαι , καί διά οὗτος παμπολύς ἀτμός ἐκπέμπω διά ὁ ἐκπνοή καί οὗτος εἰμί ὁ θολερός πνεῦμα . εἰμί δέ , ὡς ἔνιοι ὁ πρῶτος συλλαβή , οὖον διά ὁ ὁ γράφω θολερός , ἀλλά διά ὁ ὅς θαλερός , οὐκέτι τεκμαίρομαι ποῖος τίς ὁ θαλερός πνεῦμα εἰμί . πρόσωπον μέν γάρ θαλερός , ὥσπερ εἴρω , τάχα ἄν τις ἀκούω ὁ οἷος εὐεκτικός καί εὔχρους . πνεῦμα δέ θαλερός οὐ εἰμί νοέω τίς σημαίνω , πλήν εἰμί ὁ σφόδρα μέγας βούλομαι δηλόω . ὁ γάρ ὁ ὄνομα ἀλλόκοτος χρῆσις ἀφορμή παρέχω ὁ βούλομαι νοέω , ὡς εἄν ἐπέρχομαι . τοιγάρ καί διά ὁ ὁ γράφω θολερός . ὁ δυσώδης ἀκούω ἔνιοι , καθάπερ ἄλλος ὁ βραγχώδης , ἄλλος δέ αὖος ὁ ταράσσω , ὡς δύσπνοια ὑπό αὐτός δηλόω , καθάπερ κἀν εἰμί οὕτως εἶπον , καί δύσπνοια δέ ἐπί οὗτος κακός . οὖον μήv ἔοικα ὁ συγγραφεύς ἁπλόος δύναμαι δηλόω δύσπνοια , ἀλλά τις εἷς ἐν αὐτός διαφορά . εἴτε γάρ διά ὁ ὅς θαλερός εἴτε διά ὁ ὁ θολερός εἰμί γράφω , ἐμφαίνω ὁ προσηγορία δηλόω βούλομαι εἷς εἶδος δύσπνοια , οὐ ἁπλόος πᾶς δύσπνοια .