galenus.in-hippocratis-prorrheticum-i-commentaria-iii 2.74
Καρδίης πόνος ἅμα ὑποχονδρίῳ συντόνῳ καὶ κεφαλαλγίῃ κακόηθες καί τι ἀσθματῶδες . ἆρά γε ἐξαίφνης οὗτοι τελευτῶσιν ; ὡς ἐν Δυσώδει , τούτῳ καὶ οὖρα ἐζυμωμένα ἐγένετο βιαίως ἐξέρυθρα . Δῆλός ἐστιν ὡς ἐπὶ τῷ Δυσώδει ταῦτα εἶδε γενόμενα , ζητεῖν εἴτε καθόλου περὶ αὐτῶν ἀποφήνασθαι προσῆκεν εἴτε μή . λέλεκται δέ μοι περὶ τῶν τοιούτων ἔμπροσθεν ἐπιδεικνύντι τὰ μὲν ἐπὶ μιᾷ διαθέσει γινόμενα συμπτώματα προσηκόντως ἐφεξῆς ἀλλήλων διδάσκεσθαι , τὰ δ’ ἐπὶ διαφερούσαις οὐκ ὀρθῶς συνάπτεσθαι , μηδεμιᾶς διδασκαλίας τεχνικῆς ἐκ τῆς μίξεως αὐτῶν γινομένης . ἐπὶ μέντοι τῶν νοσούντων τῶν χρησιμωτάτων ἐστὶν ἅπαντα σκοπεῖσθαι καὶ μηδὲν παραλιπεῖν , ἅπερ ἀμφότερα πεποίηκεν ὁ Ἱπποκράτης , ἐν μὲν τῷ προγνωστικῷ καὶ τοῖς ἀφορισμοῖς τὰς προγνώσεις διὰ τῶν καθόλου ποιούμενος , ἐν δὲ τοῖς τῶν ἐπιδημιῶν ἅπαντα γράφων τὰ συμβάντα τοῖς ἀῤῥώστοις . ἔγκειται δέ τινα καὶ κατ’ αὐτὰ τὰ βιβλία τῶν καθόλου χωρὶς ἀῤῥώστων διδασκόμενα . κατὰ μέντοι τὸ προῤῥητικὸν τοῦτο σύγγραμμα πολλαχόθι συγκέχυται τὰ τῆς διδασκαλίας τῶν φανέντων κατὰ τοὺς νοσοῦντας , ἁπάντων εἰς μίαν ἀναγομένων συνδρομὴν , κἂν ἐπὶ διαθέσεσιν ἑτερογενέσι γίνηται , καθάπερ καὶ νῦν ἐπὶ τοῦ Δυσώδους , καρδίας πόνον εἰπὼν , τουτέστι στόματος τῆς γαστρὸς ἅμα ὑποχονδρίῳ συντόνῳ καὶ κεφαλαλγίαν , προσέθηκε τὸ ἀσθματῶδες . εἶτα μετὰ ταῦτα ἐπὶ τῇ τελευτῇ καὶ οὖρα ἐζυμωμένα βιαίως , πρόσκειται γὰρ τῷ λόγῳ καὶ τὸ βιαίως , ἵνα κἀνταῦθα ζητῶμεν εἴτε βιαίως ἐζυμωμένα φησὶ γεγενημένα τὰ οὖρα , τὸ βιαίως ἀντὶ τοῦ σφοδρῶς εἰπὼν , εἴτε προσυπακοῦσαι δεῖ τὸ βιαίως τῷ οὐρούμενα , δηλοῦντος αὐτοῦ τὸ μόγις καὶ μετὰ βίας οὐρεῖν . ἀλλὰ καὶ τὰ ἐζυμωμένα κατὰ τὸν λόγον εἴρηται , μήτε κατὰ τὸ προγνωστικὸν γεγραμμένα μήτε ἐν τοῖς τῶν ἐπιδημιῶν , εἴθ’ ὅταν ἅπαντα διεξέλθωμεν , οὐδὲν ἡμῖν ἐστι πλέον . ὅμως δ’ οὖν , ἐπειδὴ κατέστημεν ἐπὶ τὸ σαφηνίζειν αὐτὰ καὶ περὶ κῶν ἐζυμωμένων εἴπωμεν . ὅταν τοίνυν κατὰ τῆς γῆς ὄξος ἐκχυθῇ δριμὺ , πνευματούμενον αὐτίκα , συναναφέρει τινὰ τῆς γῆς αὐτῆς μόρια καὶ γίνεταί τι σύνθετον ἔκ τε τῆς γεώδους οὐσίας καὶ τῆς ὑγρᾶς τοῦ ὄξους καὶ τοῦ γεννηθέντος ἀτμώδους πνεύματος . ὅμοιον δ’ αὐτῷ συμβαίνει , κἀπειδὰν καὶ μέλαινα χολὴ κατὰ τῆς γῆς ἐκχυθῇ καὶ σαφῶς γε φαίνεται πνευματώδης τις κίνησις ἐπ’ ἀμφοτέροις γινομένη παραπλησία τῇ κατὰ τὸ ζέον γλεῦκος . ὅμοιον δέ τούτοις κἀπὶ τῶν ἐζυμωμένων ἄρτων ὁσημέραι φαίνεται γινόμενον . ὅταν γὰρ ἀναμίξαντες ὕδατι τὸ τῶν πυρῶν ἄλευρον μίξαντες αὐτῷ καὶ τὴν ζύμην ἐῶσι διαφυσηθῆναι μετρίως , ἡ ζύμωσις φαίνεται γιγνομένη , χεομένης τε ἅμα καὶ πνευματουμένης τῆς ζυμουμένης οὐσίας . ὥστε καὶ τὰ ζυμούμενα τῶν οὔρων πάντως πάχος μὲν ἔχειν χρὴ ἀξιόλογον , εἶτα τούτου βραχεῖάν τινα ζέσιν ἐν ταὐτῷ καὶ κίνησιν λαβὸν τὸ πνευματῶδες , μείζονα τὸν ὄγκον ἔχειν , οὗ κατὰ τὴν ἔκκρισιν εἶχεν . οὖρα δὲ ὅτι τοιαῦτα γίνεται , τῶν ὠμῶν χυμῶν ταραχωδῶς κινουμένων , ἐν τοῖς περὶ κρίσεων ἐμάθομεν . ὁ δ’ αὖ προῤῥηθεὶς ἄῤῥωστος μετ’ οὐ πολὺ ἴσως ἐξαίφνης τελευτήσας ζήτησιν αὐτῷ παρέσχεν εἴτε πάνιας χρὴ τοὺς οὕτως ἔχοντας ἐξαίφνης φάναι τελευτᾶν εἴτε μή . πρόδηλον δὲ καὶ ὅπως ἡμᾶς ἀποκρίνασθαι προσήκει τοῖς οὕτως ἐρωτῶσιν , ὡς ὁ γράψας εἶπεν , ἆρά γε ἐξαίφνης οὗτοί γε τελευτῶσιν ; ἀποκρινόμεθα γὰρ ὡς εἰκάσαι μέν ἐστιν ἀποθανεῖν ἐξαίφνης αὐτὸν πνιγέντα . τοῦτο γὰρ ἐκ τοῦ ἄσθματος δηλοῦται . τίς δ’ ἦν ἡ διάθεσις , ἐφ’ οὗ τοῦτο γίνεται τὸ σύμπτωμα , μαντείας δεῖσθαι μηδὲν εἰπόντος αὐτοῦ συγγραφέως . καὶ γὰρ ὑπό τε πνεύματος καὶ φλέγματος κατενεχθέντος πολλοῦ διὰ τῆς τραχείας ἀρτηρίας ἐκ κεφαλῆς εἰς τὰ τοῦ πνεύμονος βρογχία καὶ μεταστάσεως εἰς αὐτὰ γενομένης ἐκ πλευρίτιδος , διά τε πάθος ἕτερον , πύου πολλοῦ τὴν μεταξὺ χώραν τῶν δυοῖν καταλαβόντος ὀργάνων , ἀσθματώδης ὀξεῖα γίνεται δύσπνοια , πυκνουμένης τε πάνυ τῆς ἀναπνοῆς καὶ τοῦ θώρακος ἐπὶ πολὺ διαστελλομένου . ὅταν οὖν τοιοῦτον γένηται δυσπνοίας εἶδος , ἐρυθρὸν εἰκότως ἀποτελεῖται τὸ πρόσωπον . ὅπου δὲ καὶ κεφαλαλγία σύνεστιν , οὐδὲν θαυμαστὸν ἐξέρυθρον αὐτὸν γενέσθαι . πᾶσαι γὰρ αἱ κατὰ τὰ τοιαῦτα νοσήματα κεφαλαλγίαι μετὰ θερμασίας πολλῆς εἰώθασι γίγνεσθαι .
Lemmas: Καρδίη πόνος ἅμα ὑποχόνδριος σύντονος καί κεφαλαλγία κακοήθης καί τίς ἀσθματώδης . ἆρα γε ἐξαπίνης οὗτος τελευτάω ; ὡς ἐν δυσώδης , οὗτος καί ὅρος ζυμόω γίγνομαι βίαιος ἐξέρυθρος . Δῆλος εἰμί ὡς ἐπί ὁ δυσώδης οὗτος ὁράω γίγνομαι , ζητέω εἴτε καθόλου περί αὐτός ἀποφαίνω προσήκω εἴτε μή . λέγω δέ ἐγώ περί ὁ τοιοῦτος ἔμπροσθεν ἐπιδείκνυμι ὁ μέν ἐπί εἷς διάθεσις γίγνομαι σύμπτωμα προσήκω ἐφεξῆς ἀλλήλων διδάσκω , ὁ δέ ἐπί διαφέρω οὐ ὀρθῶς συνάπτω , μηδείς διδασκαλία τεχνικός ἐκ ὁ μίξις αὐτός γίγνομαι . ἐπί μέντοι ὁ νοσέω ὁ χρήσιμος εἰμί ἅπας σκοπέω καί μηδείς παραλείπω , ὅσπερ ἀμφότερος ποιέω ὁ Ἱπποκράτης , ἐν μέν ὁ προγνωστικός καί ὁ ἀφορισμός ὁ πρόγνωσις διά ὁ καθόλου ποιέω , ἐν δέ ὁ ὁ ἐπιδημία ἅπας γράφω ὁ συμβαίνω ὁ ἄρρωστος . ἔγκειμαι δέ τις καί κατά αὐτός ὁ βιβλίον ὁ καθόλου Χωρὶς ἄρρωστος διδάσκω . κατά μέντοι ὁ προρρητικός οὗτος σύγγραμμα πολλαχόθι συγχέω ὁ ὁ διδασκαλία ὁ φαίνω κατά ὁ νοσέω , ἅπας εἰς εἷς ἀνάγω συνδρομή , κἀν ἐπί διάθεσις ἑτερογενής γίγνομαι , καθάπερ καί νῦν ἐπί ὁ δυσώδης , Καρδία πόνος εἶπον , τουτέστι στόμα ὁ γαστήρ ἅμα ὑποχόνδριος σύντονος καί κεφαλαλγία , προστίθημι ὁ ἀσθματώδης . εἶτα μετά οὗτος ἐπί ὁ τελευτή καί ὅρος ζυμόω βίαιος , πρόσκειμαι γάρ ὁ λόγος καί ὁ βίαιος , ἵνα ἐνταῦθα ζητέω εἴτε βίαιος ζυμόω φημί γίγνομαι ὁ ὅρος , ὁ βίαιος ἀντί ὁ σφοδρός εἶπον , εἴτε προσυπακούω δεῖ ὁ βίαιος ὁ οὐρέω , δηλόω αὐτός ὁ μόγις καί μετά Βίας οὐρέω . ἀλλά καί ὁ ζυμόω κατά ὁ λόγος εἴρω , μήτε κατά ὁ προγνωστικός γράφω μήτε ἐν ὁ ὁ ἐπιδημία , ἔτι ὅταν ἅπας διεξέρχομαι , οὐδείς ἐγώ εἰμί πλέω . ὅμως δέ οὖν , ἐπεί καθίστημι ἐπί ὁ σαφηνίζω αὐτός καί περί Κῶς ζυμωμένος εἶπον . ὅταν τοίνυν κατά ὁ γῆ ὄξος ἐκχέω δριμύς , πνευματόω αὐτίκα , συναναφέρω τις ὁ γῆ αὐτός μόριον καί γίγνομαι τίς συντίθημι ἐκ τε ὁ γεώδης οὐσία καί ὁ ὑγρός ὁ ὄξος καί ὁ γεννάω ἀτμώδης πνεῦμα . ὅμοιος δέ αὐτός συμβαίνω , ἐπειδάν καί μέλας χολή κατά ὁ γῆ ἐκχέω καί σαφῶς γε φαίνω πνευματώδης τις κίνησις ἐπί ἀμφότερος γίγνομαι παραπλήσιος ὁ κατά ὁ ζέω γλεῦκος . ὅμοιος δέ οὗτος ἐπί ὁ ζυμωμένος ἄρτος ὁσημέραι φαίνω γίγνομαι . ὅταν γάρ ἀναμίσγω ὕδωρ ὁ ὁ πυρά ἄλευρον μίγνυμι αὐτός καί ὁ ζύμη ἐάω διαφυσάω μέτριος , ὁ ζύμωσις φαίνω γίγνομαι , χέω τε ἅμα καί πνευματόω ὁ ζυμόω οὐσία . ὥστε καί ὁ ζυμόω ὁ ὅρος πάντως πάχος μέν ἔχω χρή ἀξιόλογος , εἶτα οὗτος βραχύς τις ζέσις ἐν αὐτός καί κίνησις λαμβάνω ὁ πνευματώδης , μείζων ὁ ὄγκος ἔχω , ὅς κατά ὁ ἔκκρισις ἔχω . ὅρος δέ ὅτι τοιοῦτος γίγνομαι , ὁ ὠμός χυμός ταραχώδης κινέω , ἐν ὁ περί κρίσις μανθάνω . ὁ δέ αὖος προρρηθείς ἄρρωστος μετά οὖον πολύς ἴσως ἐξαπίνης τελευτάω ζήτησις αὐτός παρέχω εἴτε Πάνιας χρή ὁ οὕτως ἔχω ἐξαπίνης φαίνω τελευτάω εἴτε μή . πρόδηλος δέ καί ὅπως ἐγώ ἀποκρίνω προσήκω ὁ οὕτως ἐρωτάω , ὡς ὁ γράφω εἶπον , ἆρα γε ἐξαπίνης οὗτος γε τελευτάω ; ἀποκρίνω γάρ ὡς εἰκάζω μέν εἰμί ἀποθνῄσκω ἐξαπίνης αὐτός πνίγω . οὗτος γάρ ἐκ ὁ ἆσθμα δηλόω . τίς δέ εἰμί ὁ διάθεσις , ἐπί ὅς οὗτος γίγνομαι ὁ σύμπτωμα , μαντεῖος δήω μηδείς εἶπον αὐτός συγγραφεύς . καί γάρ ὑπό τε πνεῦμα καί φλέγμα κατένειμι πολύς διά ὁ τραχύς ἀρτηρία ἐκ κεφαλή εἰς ὁ ὁ πνεύμων βρογχία καί μετάστασις εἰς αὐτός γίγνομαι ἐκ πλευρῖτις , διά τε πάθος ἕτερος , πύον πολύς ὁ μεταξύ χώρα ὁ δύο καταλαμβάνω ὄργανον , ἀσθματώδης ὀξύς γίγνομαι δύσπνοια , πυκνόω τε πάνυ ὁ ἀναπνοή καί ὁ θώραξ ἐπί πολύς διαστέλλω . ὅταν οὖν τοιοῦτος γίγνομαι δύσπνοια εἶδος , ἐρυθρός εἰκότως ἀποτελέω ὁ πρόσωπον . ὅπου δέ καί κεφαλαλγία σύνειμι , οὐδείς θαυμαστός ἐξέρυθρος αὐτός γίγνομαι . πᾶς γάρ ὁ κατά ὁ τοιοῦτος νόσημα κεφαλαλγία μετά θερμασία πολύς εἴωθα γίγνομαι .