galenus.in-hippocratis-prognosticum-commentaria-iii 2.49
Κορύζας δὲ καὶ πταρμοὺς ἐπὶ πᾶσι τοῖσι περὶ τὸν πνεύμονα νουσήμασι καὶ προγεγονέναι καὶ ἐπιγενέσθαι κακὸν , ἀλλ’ ἐν τοῖσιν ἄλλοισι νουσήμασι τοῖσι θανατωδεστάτοισιν οἱ πταρμοὶ λυσιτελοῦσι . Τὸ διὰ τῶν ῥινῶν ἐκκρινόμενον ὑγρὸν λεπτὸν καὶ ἄπεπτον ὀνομάζειν εἰώθασι κόρυζαν πάντες οἱ παλαιοὶ ἰατροὶ , καθάπερ τὸ δι’ ὑπερώας τοιοῦτο κατάῤῥουν . καὶ θαυμάζω γε πῶς ὁ Ἱπποκράτης οὐ τοὺς κατάῤῥους , ἀλλὰ τοὺς πταρμοὺς ταῖς κορύζαις προσέθηκεν . αἱ μὲν οὖν κόρυζαι καθ’ ἕνα λόγον εἰσὶ μοχθηραὶ τοῖς τοιούτοις ἐπιγινόμεναι νοσήμασιν , οἱ κατάῤῥοι δὲ κατὰ δύο . καὶ λέλεκται πολλάκις ἡμῖν ἔμπροσθεν ἔνια μὲν μοχθηρὰ κατὰ συμβεβηκὸς ἐν τοῖς κακοῖς ἀριθμεῖσθαι σημείοις , ἄλλα δ’ ἄντικρυς · αὐτὸ δὴ τοῦτο μόνον εἶναι σημεῖα μοχθηρὰ , μηδὲν μὲν αὐτὰ κακὸν ἐργαζόμενα , δηλοῦντα δέ τινα χαλεπὴν διάθεσιν , ἐφ’ ᾗ γέγονεν . ἄλλα δὲ πρὸς τούτοις εἶναι τρίτα τὰ κατ’ ἄμφω μοχθηρὰ καὶ ὡς σημεῖα καὶ ὡς αἴτια · σημεῖα μὲν , ὅταν ὑπὸ χαλεπῶν γένηται διαθέσεων , αἴτια δὲ , ὅταν αὐτὰ πάλιν ἑτέρας ἐργάζηται μοχθηρὰς διαθέσεις . ἐπιγίνονται μὲν οὖν κατάῤῥοι καὶ κόρυζαι τοῖς περὶ τὸν πνεύμονα νοσήμασι , θερμοὺς ἀτμοὺς δεχομένης τῆς κεφαλῆς . ἀδικεῖται δὲ οὐχ ὑπ’ ἀμφοτέρων ὁ πνεύμων , ἀλλ’ ὑπὸ τῶν κατάῤῥων μόνων . ἔξω γὰρ ἐκκρίνεται τὸ διὰ τῶν ῥινῶν φερόμενον ἐν ταῖς κορύζαις , διὸ δὴ καὶ χείρους εἰσὶν οἱ κατάῤῥοι τῶν κορυζῶν . οὐκ οἶδ’ οὖν ὅπως ἐν τῷ προκειμένῳ λόγῳ παρελείφθησαν ὑπὸ τοῦ Ἱπποκράτους , εἰ μή τι ἄρα συνεπινοεῖν ἡμᾶς ἀξιοῖ ταῖς κορύζαις αὐτούς . ἴσως δὲ ἐν ἀρχῇ πρὸς τοῦ βιβλιογράφου παρελείφθησαν . μυρία γὰρ ὁρῶ καὶ νῦν γινόμενα τοιαῦτα . κορύζας μὲν οὖν καὶ κατάῤῥους ἀεὶ χρὴ νομίζειν οὐκ ἀγαθὰ σημεῖα , προγινομένους μὲν ὡς ἂν πληροῦντας τὸν πνεύμονα κακοχυμίας , προήκοντος δὲ τοῦ νοσήματος ἐπιφαινομένους , ὡς ἂν τήν τε τοῦ πνεύμονος διάθεσιν ἐνδεικνυμένους μεγάλην , ὑπ’ αὐτῆς τε τὴν κεφαλὴν βεβλάφθαι σημαίνοντας . οἵ γε μὴν πταρμοὶ ταῖς κορύζαις ἕπονται τὰ πολλὰ , καὶ μὲν δὴ καὶ σείοντες σφοδρῶς ὅλον τὸν θώρακα λυμαίνονταί τι καὶ τὸν πνεύμονα . ἐν μέντοι τοῖς ἄλλοις νοσήμασιν οὐ συνεισβάλλοντες οὐδέποτε , καθάπερ οὐδ’ ἄλλο οὐδὲν σύμπτωμα , προήκουσι δὲ ἐπιφαινόμενοι , σωτηρίαν σημαίνουσι , κἂν θανατώδης ὅσον ἐπὶ τοῖς ἄλλοις σημείοις ἡ νόσος ὑπάρχῃ . πέψεώς τε γάρ εἰσι γνωρίσματα καὶ ῥώμης τῆς κατὰ τὸν ἐγκέφαλον ἀποκριτικῆς δυνάμεως , ὑφ’ ἧς εἰς τὴν ῥῖνα τῶν φυσωδῶν πνευμάτων ἐκκρινομένων ἅμα τισὶν ὑγρότησιν , ἐνίοτε μὲν αἰσθηταῖς τε καὶ σαφέσιν , ἐνίοτε δὲ ἀμυδραῖς τε καὶ δυσοράτοις οἱ πταρμοὶ γίνονται .
Lemmas: κόρυζα δέ καί πταρμός ἐπί πᾶς ὁ περί ὁ πνεύμων νόσημα καί προγίγνομαι καί ἐπιγίγνομαι κακός , ἀλλά ἐν ὁ ἄλλος νόσημα ὁ θανατώδης ὁ πταρμός λυσιτελέω . ὁ διά ὁ ῥίς ἐκκρίνω ὑγρός λεπτός καί ἄπεπτος ὀνομάζω εἴωθα κόρυζα πᾶς ὁ παλαιός ἰατρός , καθά ὁ διά ὑπερώα τοιοῦτος κατάρροος . καί θαυμάζω γε πῶς ὁ Ἱπποκράτης οὐ ὁ κατάρροος , ἀλλά ὁ πταρμός ὁ κόρυζα προστίθημι . ὁ μέν οὖν κόρυζα κατά εἷς λόγος εἰμί μοχθηρός ὁ τοιοῦτος ἐπιγίγνομαι νόσημα , ὁ κατάρρος δέ κατά δύο . καί λέγω πολλάκις ἐγώ ἔμπροσθεν ἔνιοι μέν μοχθηρός κατά συμβαίνω ἐν ὁ κακός ἀριθμέω σημεῖον , ἄλλος δέ ἄντικρυς · αὐτός δή οὗτος μόνος εἰμί σημεῖον μοχθηρός , μηδείς μέν αὐτός κακός ἐργάζομαι , δηλόω δέ τις χαλεπός διάθεσις , ἐπί ὅς γίγνομαι . ἄλλος δέ πρός οὗτος εἰμί τρίτος ὁ κατά ἄμφω μοχθηρός καί ὡς σημεῖον καί ὡς αἴτιος · σημεῖον μέν , ὅταν ὑπό χαλεπός γίγνομαι διάθεσις , αἴτιος δέ , ὅταν αὐτός πάλιν ἕτερος ἐργάζομαι μοχθηρός διάθεσις . ἐπιγίγνομαι μέν οὖν κατάρρος καί κόρυζα ὁ περί ὁ πνεύμων νόσημα , θερμός ἀτμός δέχομαι ὁ κεφαλή . ἀδικέω δέ οὐ ὑπό ἀμφότερος ὁ πνεύμων , ἀλλά ὑπό ὁ κατάρροος μόνος . ἔξω γάρ ἐκκρίνω ὁ διά ὁ ῥίς φέρω ἐν ὁ κόρυζα , διό δή καί κακός εἰμί ὁ κατάρρος ὁ κόρυζα . οὐ οἶδα οὖν ὅπως ἐν ὁ πρόκειμαι λόγος παραλείπω ὑπό ὁ Ἱπποκράτης , εἰ μή τις ἄρα συνεπινοέω ἐγώ ἀξιόω ὁ κόρυζα αὐτός . ἴσως δέ ἐν ἀρχή πρός ὁ βιβλιογράφος παραλείπω . μυρίος γάρ ὁράω καί νῦν γίγνομαι τοιοῦτος . κόρυζα μέν οὖν καί κατάρροος ἀεί χρή νομίζω οὐ ἀγαθός σημεῖον , προγίγνομαι μέν ὡς ἄν πληρόω ὁ πνεύμων κακοχυμία , προήκω δέ ὁ νόσημα ἐπιφαίνω , ὡς ἄν ὁ τε ὁ πνεύμων διάθεσις ἐνδείκνυμι μέγας , ὑπό αὐτός τε ὁ κεφαλή βλάπτω σημαίνω . ὁ γε μήν πταρμός ὁ κόρυζα ἕπομαι ὁ πολύς , καί μέν δή καί σείω σφοδρός ὅλος ὁ θώραξ λυμαίνομαι τις καί ὁ πνεύμων . ἐν μέντοι ὁ ἄλλος νόσημα οὐ συνεισβάλλω οὐδέποτε , καθά οὐδέ ἄλλος οὐδείς σύμπτωμα , προήκω δέ ἐπιφαίνω , σωτηρία σημαίνω , ἐάν θανατώδης ὅσος ἐπί ὁ ἄλλος σημεῖον ὁ νόσος ὑπάρχω . πέψις τε γάρ εἰμί γνώρισμα καί ῥώμη ὁ κατά ὁ ἐγκέφαλος ἀποκριτικός δύναμις , ὑπό ὅς εἰς ὁ ῥίς ὁ φυσώδης πνεῦμα ἐκκρίνω ἅμα τις ὑγρότης , ἐνίοτε μέν αἰσθητός τε καί σαφής , ἐνίοτε δέ ἀμυδρός τε καί δυσόρατος ὁ πταρμός γίγνομαι .