galenus.in-hippocratis-prognosticum-commentaria-iii 2.3
Ὁκόσοισι δὲ ἀπὸ τοῦ ἥπατος οἱ ὕδρωπες γίνονται , βῆχές τε καὶ θυμὸς ἐγγίνεται αὐτέοισι καὶ οὐδὲν ἀποπτύουσιν ἄξιον λόγου καὶ οἱ πόδες οἰδέουσι καὶ ἡ γαστὴρ οὐ διαχωρέει , εἰ μὴ σκληρά τε καὶ πρὸς ἀνάγκην καὶ περὶ τὴν κοιλίην γίνεται οἰδήματα , τὰ μὲν ἐπὶ δεξιὰ , τὰ δὲ ἐπ’ ἀριστερὰ ἱστάμενά τε καὶ καταπαυόμενα . Θυμὸν εἴρηκε νῦν τὴν προθυμίαν ἣν ἴσχουσι πρὸς τὸ βήττειν , ἐρεθιζόμενοι μὲν ὡς πρὸς τὸ σύμπτωμα , παραχρῆμα δὲ αὐτοῦ παυόμενοι καὶ μόνον ἀρχῆς τοῦ βήττειν πειρώμενοι . ὁ γὰρ τοῦ ἥπατος ὄγκος ἐγκείμενος ταῖς φρεσὶ στενοχωρίαν ἐργάζεται τῷ πνεύμονι . παραπλησίας οὖν διαθέσεως γινομένης τῇ κατὰ τὰς ὄντως αὐτῷ στενοχωρίας , δι’ ἃς φλεγμαίνων τε καὶ καταῤῥοϊζόμενος ἐκ τῆς κεφαλῆς πάσχει . προθυμοῦνται μὲν βήττειν , ἐλπίζοντες ἐκ τοῦ κενῶσαι τὸ λυποῦν ἰάσασθαι τὴν στενοχωρίαν . ἀρξάμενοι δὲ αὐτοῦ παραχρῆμα παύονται διὰ τῆς πείρας αὐτῆς εἰς γνῶσιν ἀκριβεστέραν ἀφικνούμενοι τῆς διαθέσεως , αἰσθανόμενοί τε σφῶν αὐτῶν ὅτι μάτην ἤλπισαν . ἀλλὰ καὶ ἡ φύσις αὐτὴ καθ’ αὑτὴν ἐπάγει βῆχα , τὰς ἐμφράξεις τοῦ πνεύμονος ἐκκαθαίρουσα , κἂν ἡμεῖς μὴ προαιρώμεθα βήττειν · ὥστ’ ἐργῶδες εἷναι πολλάκις ἀντισχεῖν τε καὶ κωλῦσαι τὸ σύμπτωμα . νῦν οὖν ὁπότε διὰ τὴν στενοχωρίαν ἐπὶ τὸ βήττειν οἱ κάμνοντες ἔρχονται μάτην , ὡς ὀνησόμενοί τι τὴν ἐκ τῆς φυσικῆς δυνάμεως ὑπηρεσίαν οὐκ ἔχοντες αὐτίκα παύονται . διὰ ταῦτα μὲν γὰρ ἡ προθυμία γίνεται τοῖς οὕτω κάμνουσι τοῦ βήττειν . ἀπολείπει δ’ αὐτοὺς ἐν τάχει τοὔργον , ὡς ἂν μηδὲν ἀποπτύοντας ἄξιον λόγου . ἀλλὰ τοσοῦτον ὅσον εἰς τὰς τραχείας ἀρτηρίας ὀῤῥῶδές τε καὶ λεπτὸν ἐκ τῶν περιεχόντων ἀγγείων τὸ ὀῤῥῶδες αἷμα συνθλίβεται δίκην ἱδρῶτός τινος ταῦτ’ οὖν οἱ ἀπὸ τοῦ ἥπατος ὕδρωπες ἀφορίζονται τῶν προειρημένων , ἔτι τε τῇ βραχύτητι καὶ τῇ σκληρότητι τῶν ὑπερχομένων κάτω . διερεθίζονται γὰρ ἐκεῖνοι πεπονθότων αὐτοῖς ἤτοι τῶν ἐντέρων ἢ τοῦ μεσεντερίου . τοῖς δ’ ἀπὸ τοῦ ἥπατος ὑδεριῶσιν , ὡς ἂν ἀπαθῶν ὄντων τούτων , οὔτε διαφθειρομένης τῆς τροφῆς οὔτε βαρυνομένων ὑπ’ αὐτῆς τῶν μορίων , ἔῤῥωνται γὰρ καὶ οὐ γίνονται διάῤῥοιαι , μένει πλεῖον αὐτόθι τὰ τῆς τροφῆς λείψανα , τὸ μέν τι διαπέμποντα πρὸς τὴν ἐντὸς τοῦ περιτοναίου χώραν , τὸ δέ τι καὶ τῇ φλεγμονῇ τοῦ ἥπατος οἷον ἐξοπτώμενα , καὶ μέντοι καὶ τὸ δέρμα πᾶν αὐτοῖς , ὡς ἂν ὑπὸ φλεγματώδους αἵματος τρεφόμενον , οἰδαλέον τε γίνεται καὶ εἰ πιέσαις αὐτὸ τῷ δακτύλῳ , παραχρῆμα μὲν φαίνεται κοῖλον , ὀλίγον δ’ ὕστερον εἰς τὴν ἔμπροσθεν ἐπανερχόμενον κατάστασιν . οὐ μὴν εὐθέως ἐξ ἀρχῆς ἅμα τῇ μεταπτώσει τῆς ὀξύτητος εἴωθε γίνεσθαι τὸ τοιοῦτον , ἀλλ’ οἱ μὲν πόδες οἰδίσκονται πρῶτοι , ποῤῥωτάτω τῶν θερμοτάτων μορίων ὄντες . ἐπαναβαῖνον δὲ τὸ σύμπτωμα καὶ περὶ τὴν κοιλίαν πᾶσαν τὴν αὐτὴν ἐργάζεται διάθεσιν , ὥστε εἰ πιέσας τὸ οἴδημα δακτύλῳ κοιλαίνεσθαί τε καὶ οἶον βοθροῦσθαι τὸν τόπον , εἶτ’ ὀλίγον ὕστερον εἰς τὴν ἔμπροσθεν ἐπανέρχεσθαι κατάστασιν . ὅπερ Ἱπποκράτης εἶπε καὶ περὶ τὴν κοιλίην οἰδήματα γίνεται ἱστάμενά τε καὶ καταπαυόμενα . δύναιτο δ’ ἂν εἰρηκέναι τοῦτο καὶ περὶ τῆς πρώτης γενέσεως αὐτῶν ἔτι . καὶ γὰρ ἀρχόμενα συνίστασθαι καθίστανται πολλάκις , ὡς δόξαι τινὶ πεπαῦσθαι τελέως αὐτά . μετὰ ταῦτα δὲ αὖθις ἐπαίρεται καὶ πάλιν δὲ καθίστανται καὶ αὖθις πάλιν ἐπαίρεται . προελθόντος δὲ τοῦ χρόνου μένει μηκέτι καθιστάμενα . διαφέρει γε μὴν ταῦτα τῶν προειρημένων ἐν τοῖς κενεῶσι , τῷ κοιλαίνεσθαι πιεζόμενα , φλεγματικὴν ἔχοντα τὴν φύσιν , οὐκέτι φυσώδει πνεύματι καθάπερ ἐκεῖνα γινόμενα .
Lemmas: ὁπόσος δέ ἀπό ὁ ἧπαρ ὁ ὕδρωψ γίγνομαι , βήξ τε καί θυμός ἐγγίγνομαι αύ̓τεος καί οὐδείς ἀποπτύω ἄξιος λόγος καί ὁ πούς οἰδέω καί ὁ γαστήρ οὐ διαχωρέω , εἰ μή σκληρός τε καί πρός ἀνάγκη καί περί ὁ κοιλία γίγνομαι οἴδημα , ὁ μέν ἐπί δεξιός , ὁ δέ ἐπί ἀριστερός ἵστημι τε καί καταπαύω . θυμός λέγω νῦν ὁ προθυμία ὅς ἴσχω πρός ὁ βήσσω , ἐρεθίζω μέν ὡς πρός ὁ σύμπτωμα , παραχρῆμα δέ αὐτός παύω καί μόνος ἀρχή ὁ βήσσω πειράω . ὁ γάρ ὁ ἧπαρ ὄγκος ἔγκειμαι ὁ φρήν στενοχωρία ἐργάζομαι ὁ πνεύμων . παραπλήσιος οὖν διάθεσις γίγνομαι ὁ κατά ὁ ὄντως αὐτός στενοχωρία , διά ὅς φλεγμαίνω τε καί καταρροίζω ἐκ ὁ κεφαλή πάσχω . προθυμέομαι μέν βήσσω , ἐλπίζω ἐκ ὁ κενόω ὁ λυπέω ἰάομαι ὁ στενοχωρία . ἄρχω δέ αὐτός παραχρῆμα παύω διά ὁ πεῖρα αὐτός εἰς γνῶσις ἀκριβής ἀφικνέομαι ὁ διάθεσις , αἰσθάνομαι τε σφεῖς αὐτός ὅτι μάτην ἐλπίζω . ἀλλά καί ὁ φύσις αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἐπάγω βήξ , ὁ ἔμφραξις ὁ πνεύμων ἐκκαθαίρω , ἐάν ἐγώ μή προαίρω βήσσω · ὥστε ἐργώδης ἵημι πολλάκις ἀντέχω τε καί κωλύω ὁ σύμπτωμα . νῦν οὖν ὁπότε διά ὁ στενοχωρία ἐπί ὁ βήσσω ὁ κάμνω ἔρχομαι μάτην , ὡς ὀνίνημι τις ὁ ἐκ ὁ φυσικός δύναμις ὑπηρεσία οὐ ἔχω αὐτίκα παύω . διά οὗτος μέν γάρ ὁ προθυμία γίγνομαι ὁ οὕτως κάμνω ὁ βήσσω . ἀπολείπω δέ αὐτός ἐν τάχος ἔργον , ὡς ἄν μηδείς ἀποπτύω ἄξιος λόγος . ἀλλά τοσοῦτος ὅσος εἰς ὁ τραχύς ἀρτηρία ὀρρώδης τε καί λεπτός ἐκ ὁ περιέχω ἀγγεῖον ὁ ὀρρώδης αἷμα συνθλίβω δίκη ἱδρώς τις οὗτος οὖν ὁ ἀπό ὁ ἧπαρ ὕδρωψ ἀφορίζω ὁ προλέγω , ἔτι τε ὁ βραχύτης καί ὁ σκληρότης ὁ ὑπέρχομαι κάτω . διερεθίζω γάρ ἐκεῖνος πάσχω αὐτός ἤτοι ὁ ἔντερον ἤ ὁ μεσεντέριον . ὁ δέ ἀπό ὁ ἧπαρ ὑδεριάω , ὡς ἄν ἀπαθής εἰμί οὗτος , οὔτε διαφθείρω ὁ τροφή οὔτε βαρύνω ὑπό αὐτός ὁ μόριον , ῥώννυμι γάρ καί οὐ γίγνομαι διάρροια , μένω πολύς αὐτόθι ὁ ὁ τροφή λείψανον , ὁ μέν τις διαπέμπω πρός ὁ ἐντός ὁ περιτόναιον χώρα , ὁ δέ τις καί ὁ φλεγμονή ὁ ἧπαρ οἷος ἐξοπτάω , καί μέντοι καί ὁ δέρμα πᾶς αὐτός , ὡς ἄν ὑπό φλεγματώδης αἷμα τρέφω , οἰδαλέος τε γίγνομαι καί εἰ πιέζω αὐτός ὁ δάκτυλος , παραχρῆμα μέν φαίνω κοῖλος , ὀλίγος δέ ὕστερον εἰς ὁ ἔμπροσθεν ἐπανέρχομαι κατάστασις . οὐ μήν εὐθύς ἐκ ἀρχή ἅμα ὁ μετάπτωσις ὁ ὀξύτης εἴωθα γίγνομαι ὁ τοιοῦτος , ἀλλά ὁ μέν πούς οἰδίσκω πρῶτος , πόρρω ὁ θερμός μόριον εἰμί . ἐπαναβαίνω δέ ὁ σύμπτωμα καί περί ὁ κοιλία πᾶς ὁ αὐτός ἐργάζομαι διάθεσις , ὥστε εἰ πιέζω ὁ οἴδημα δάκτυλος κοιλαίνω τε καί οἷος βοθρόω ὁ τόπος , εἶτα ὀλίγος ὕστερον εἰς ὁ ἔμπροσθεν ἐπανέρχομαι κατάστασις . ὅς Ἱπποκράτης λέγω καί περί ὁ κοιλία οἴδημα γίγνομαι ἵστημι τε καί καταπαύω . δύναμαι δέ ἄν λέγω οὗτος καί περί ὁ πρῶτος γένεσις αὐτός ἔτι . καί γάρ ἄρχω συνίστημι καθίστημι πολλάκις , ὡς δοκέω τις παύω τέλειος αὐτός . μετά οὗτος δέ αὖθις ἐπαίρω καί πάλιν δέ καθίστημι καί αὖθις πάλιν ἐπαίρω . προέρχομαι δέ ὁ χρόνος μένω μηκέτι καθίστημι . διαφέρω γε μήν οὗτος ὁ προλέγω ἐν ὁ κενεών , ὁ κοιλαίνω πιέζω , φλεγματικός ἔχω ὁ φύσις , οὐκέτι φυσώδης πνεῦμα καθά ἐκεῖνος γίγνομαι .