galenus.in-hippocratis-prognosticum-commentaria-iii 1.11
Σκοπεῖν δὲ ὧδε χρὴ πρὸς τούτοις καὶ τὰς ὑποφάσιας τῶν ὀφθαλμῶν ἐν τοῖσιν ὕπνοισιν . ἢν γάρ τι ὑποφαίνηται τοῦ λευκοῦ τῶν βλεφάρων μὴ συμβαλλομένων μὴ ἐκ διαῤῥοίης ἢ φαρμακοποσίης ἐόντι ἢ μὴ εἰθισμένῳ οὕτω καθεύδειν , φλαῦρον τὸ σημεῖον καὶ θανατῶδες σφόδρα . Ἀπὸ τοῦ ὑποφαίνεσθαι ῥήματος τὴν ὑπόφασιν τοὔνομα πεποίηκεν , οὖ τὸ πληθυντικὸν αἱ ὑποφάσεις γίνεται , ἀφ’ ὦν κατὰ διαίρεσιν Ἰωνικὴν αἱ ὑποφάσιες . οἱ δὲ περὶ τὸν Ἀρτεμίδωρον καὶ Διοσκουρίδην οὐκ οἶδα πόθεν ὁρμηθέντες ἔγραψαν ὑποφύσιας μετὰ τοῦ υ . τὸ μὲν οὖν εἰρημένον ὑφ’ Ἱπποκράτους δῆλόν ἐστιν · αὐτὸς γὰρ ἐξηγήσατο τί ποτε λέγει τὴν ὑπόφασιν εἰπὼν , ἢν γὰρ τι ὑποφαίνηται συμβαλλομένων τῶν βλεφάρων τοῦ λευκοῦ · ἀλλὰ καὶ διορισμὸν εἰς ἀκρίβειαν τοῦ λεγομένου προσέθηκεν αὐτὸς εἰπὼν , μὴ ἐκ διαῤῥοίης ἢ φαρμακείης ἐόντι . προσυπακούειν δὲ καὶ ἡμᾶς ἄμεινόν ἐστι τῷδε καὶ τῶν ἄλλων τῶν ἐχόντων τοῖσδε τὴν αὐτὴν δύναμιν . ἑνὶ γὰρ κεφαλαίῳ περιλαβὼν ἄν τις εἴποι τὸ σύμπτωμα τοῦτο δι’ ἀῤῥωστίαν γίγνεσθαι τῆς κινούσης τὰ βλέφαρα δυνάμεως , ὅπερ ὀλέθριόν ἐστιν , ἐπειδὰν χωρὶς τῆς ἔξωθεν αἰτίας συστῇ . ταῦτα δ’ εἶναι χρὴ δηλονότι τοιαῦτα τὴν φύσιν , ὡς καταλύειν τὴν δύναμιν , οἶον ἤιοι διάῤῥοιαν ἢ κάθαρσιν ἐκκαθαίροντος φαρμάκου προσφορᾶς ἢ λύπην σφοδρὰν ἢ ἀγρυπνίαν ἢ ἔνδειαν τροφῆς ἢ αἱμοῤῥαγίαν πολλὴν ἤ τινα ἁπλῶς ἑτέραν κένωσιν ἄμετρον · ὃ δ’ ὀλίγον ἔμπροσθεν εἶπον , ὡς τῶν ὀλεθρίων ἁπάντων σημείων ποιεῖται τὸν κατάλογον , οὐ μόνον ὅσα πρὸς τῷ νεκρώδει προσώπῳ γίνεται , δῆλον ἐποίησεν ἐνταῦθα προσθεὶς μὴ ἐκ διαῤῥοίης ἢ φαρμακείης ἐόντι . προειρήκει γὰρ ἐπὶ τοῦ νεκρώδους προσώπου τὸν διορισμὸν τοῦτον ἢ τὰ τῆς κοιλίης ἐξυγρασμένα ἰσχυρῶς . τὸ γὰρ ἐξυγρασμένον τοῦτο κοινόν ἐστι διαῤῥοίης τε καὶ φαρμακείης , ἀλλ’ ἐπειδὴ πάλιν ἀφ’ ἑτέρας ἀρχῆς ἁπάντων ποιεῖται τῶν ὀλεθρίων σημείων ἐξαρίθμησιν , εἰκότως ἑκάστῳ τοὺς οἰκείους προσδιορισμοὺς προστίθησιν .
Lemmas: σκοπέω δέ ὧδε χρή πρός οὗτος καί ὁ ὑπόφασις ὁ ὀφθαλμός ἐν ὁ ὕπνος . ἐάν γάρ τις ὑποφαίνω ὁ λευκός ὁ βλέφαρον μή συμβάλλω μή ἐκ διάρροια ἤ φαρμακοποσία εἰμί ἤ μή ἐθίζω οὕτως καθεύδω , φλαῦρος ὁ σημεῖον καί θανατώδης σφόδρα . ἀπό ὁ ὑποφαίνω ῥῆμα ὁ ὑπόφασις ὄνομα ποιέω , ὅς ὁ πληθυντικός ὁ ὑπόφασις γίγνομαι , ἀπό ὅς κατά διαίρεσις Ἰωνικός ὁ ὑπόφασις . ὁ δέ περί ὁ Ἀρτεμίδωρος καί Διοσκουρίδης οὐ οἶδα πόθεν ὁρμάω γράφω ὑπόφυσις μετά ὁ υ̅ . ὁ μέν οὖν λέγω ὑπό Ἱπποκράτης δῆλος εἰμί · αὐτός γάρ ἐξηγέομαι τίς ποτέ λέγω ὁ ὑπόφασις λέγω , ἐάν γάρ τις ὑποφαίνω συμβάλλω ὁ βλέφαρον ὁ λευκός · ἀλλά καί διορισμός εἰς ἀκρίβεια ὁ λέγω προστίθημι αὐτός λέγω , μή ἐκ διάρροια ἤ φαρμακεία εἰμί . προσυπακούω δέ καί ἐγώ ἀγαθός εἰμί ὅδε καί ὁ ἄλλος ὁ ἔχω ὅδε ὁ αὐτός δύναμις . εἷς γάρ κεφάλαιος περιλαμβάνω ἄν τις λέγω ὁ σύμπτωμα οὗτος διά ἀρρωστία γίγνομαι ὁ κινέω ὁ βλέφαρον δύναμις , ὅς ὀλέθριος εἰμί , ἐπειδάν χωρίς ὁ ἔξωθεν αἰτία συνίστημι . οὗτος δέ εἰμί χρή δηλονότι τοιοῦτος ὁ φύσις , ὡς καταλύω ὁ δύναμις , οἷος ἤϊος διάρροια ἤ κάθαρσις ἐκκαθαίρω φάρμακον προσφορά ἤ λύπη σφοδρός ἤ ἀγρυπνία ἤ ἔνδεια τροφή ἤ αἱμορραγία πολύς ἤ τις ἁπλῶς ἕτερος κένωσις ἄμετρος · ὅς δέ ὀλίγος ἔμπροσθεν λέγω , ὡς ὁ ὀλέθριος ἅπας σημεῖον ποιέω ὁ κατάλογος , οὐ μόνος ὅσος πρός ὁ νεκρώδης πρόσωπον γίγνομαι , δῆλος ποιέω ἐνταῦθα προστίθημι μή ἐκ διάρροια ἤ φαρμακεία εἰμί . προλέγω γάρ ἐπί ὁ νεκρώδης πρόσωπον ὁ διορισμός οὗτος ἤ ὁ ὁ κοιλία ἐξυγράζω ἰσχυρός . ὁ γάρ ἐξυγράζω οὗτος κοινός εἰμί διάρροια τε καί φαρμακεία , ἀλλά ἐπειδή πάλιν ἀπό ἕτερος ἀρχή ἅπας ποιέω ὁ ὀλέθριος σημεῖον ἐξαρίθμησις , ἔοικα ἕκαστος ὁ οἰκεῖος προσδιορισμός προστίθημι .