galenus.in-hippocratis-librum-primum-epidemiarum-commentarii-iii 6.4.19
Ὑδάτων ἀτεχνέων τὸ μὲν ἀπὸ τοῦ αἰθέρος ἀποκριθὲν ἢ βροντιαῖον ὡραῖον , τὸ δὲ λαιλαπῶδες κακόν . Οἷς χρώμεθα κατὰ τὴν ἰατρικὴν , οὐ μόνον ἐπὶ τῶν νοσούντων , ἀλλὰ καὶ τῶν ὑγιαινόντων σωμάτων , ὗλαι τῆς τέχνης εἰκότως ὀνομάζονται καὶ γέγραπταί γέ τισι τῶν ἰατρῶν βιβλία τὴν ἐπιγραφὴν ἔχοντα περὶ ὕλης . ἐνίοτε μὲν οὖν τοῖς αὐτοφυέσι σώμασι χρώμεθα πρός γε τὰς ἰάσεις καὶ τὴν ὑγιεινὴν δίαιταν , ἐνίοτε δ’ αὐτοὶ τὶ πράττομεν ἐν τῇ παρασκευῇ τῆς ὕλης , τὰ μὲν ἕψοντες , τὰ δὲ καίοντες , ἔνια δὲ πλύνοντες , οὐ προαρτύοντες ἢ προϋγραίνοντες ἢ ψύχοντες , ἤ τι τοιοῦτον ποιοῦντες ἕτερον . οὕτως οὖν καὶ περὶ τῶν ὑδάτων παρασκευὴν ἔστιν ὅτε πράττομέν τι τεχνικὸν , ὥσπερ ὀλίγον ἔμπροσθεν ἔλεγεν αὐτὸς ὕδωρ ἀφεψηθὲν , τὸ μὲν ὡς δέχηται τὸν ἀέρα . καὶ γὰρ ἡ ἕψησις αὐτὴ καὶ ἡ μετὰ ταῦτα ψύξις , ἤτοι διὰ τοῦ περιέχοντος ἡμᾶς ἀέρος ἢ ἀνέμου τινὸς ἢ οἴκου , ψυχρὸν ἀέρα καθ’ ἑαυτὸν ἔχοντος . εἰσὶ γὰρ ἀμέλει τινὲς ἐοικότες σπηλαίοις ψυχροῖς , ἔστι δ’ ὅτε καὶ ὑγροῖς , εἴτε διὰ τῆς περιπλαττομένης χιόνος ἢ ὑπὸ κρουνῷ θέσις ἢ ἐν φρέατι διττῶς γινομένη , ποτὲ μὲν ἐν αὐτῷ τῷ ὕδατι κατατιθεμένων ἡμῶν τὸ ἀγγεῖον , ἐν ᾧ τὸ τεθερμασμένον ὕδωρ , ἐνίοτε δὲ ὑπὲρ αὐτοῦ κρεμώντων , ὥσπερ γε καὶ διὰ κεράμων ἀραιῶν ἔστιν ὅτε τὸ θολερὸν ὕδωρ διηθούντων ὡς ἐν Ἀλεξανδρείᾳ τε καὶ κατ’ Αἴγυπτον ἠθεῖται διά τινων οὐχ ἁπλῶς κεραμευθέντων , ἀλλὰ τεχνικῶς κατασκευασθέντων εἰς ἀραιότητα , καθάπερ γε καὶ δι’ ὀθονίου , μὴ παρόντος ἀγγείου τοιούτου . ταῦτα πάντα τεχνικὴν ἔχει τὴν παρασκευὴν , ὥσπερ γε καὶ ὅσα κατὰ τοὺς ἀγωγοὺς τῶν πηγαίων ὑδάτων πράττομεν , οὐκ ἐκ τοῦ τυχόντος λίθου παρασκευάζοντες αὐτοὺς καὶ χρίοντες ἔνδοθεν ἐνίοτε . διαφορὰ γὰρ οὐ σμικρὰ κατά γε τὴν ἀλοιφὴν αὐτήν ἐστιν ἢ πίτταν ἢ γύψον οὖσαν ἢ χωρὶς ταύτης πλίνθον ὀπτὴν ἢ λίθον ἔχοντά τινα ποιότητα μοχθηρὰν ἢ ἀγαθὴν ἢ μηδεμίαν ὅλως ἔχοντα σαφῆ . καὶ μέντοι καὶ φρέατα πολλάκις ὀρύττομεν ἐν διαφερούσῃ γῇ καὶ δι’ ὀχετῶν ἢ σωλήνων ἄγομεν ὕδωρ ἐκ πηγῆς , ἤτοι βέλτιον ἢ χεῖρον ἐργάζεσθαι δυναμένων ἢ καὶ μηδ’ ὅλως ἀλλοιούντων αὐτό . ταῦτα μὲν οὖν ἅπαντα τεχνικῶς γίνεται περὶ τὴν παρασκευὴν τοῦ ὕδατος . ὅταν δ’ ἀπὸ τῆς γῆς κατὰ τόπον οὔσης ἐν ᾧ διαιτώμεθα λαμβάνωμεν ἢ ἐκ λίμνης ἢ ποταμοῦ παραῤῥέοντος ἢ τὸ καλούμενον ὄμβριον , οὐδὲν ἐνταῦθα προστίθεμεν ἐκ τῆς τέχνης . διὰ τοῦτ’ οὖν ὁ Ἱπποκράτης εἶπεν , ὑδάτων ἀτεχνέων ἀντιδιαιρούμενος αὐτὰ τοῖς τεχνικὴν ἔχουσι τὴν παρασκευὴν , ἃ κατὰ τὴν ἀναλογίαν τῶν ἀτέχνων ὀνομάζομεν τεχνικά . καθάπερ ὀλίγον ἔμπροσθεν οὐ περὶ πάντων ὑδάτων ὅσα τεχνικῶς παρασκευάζομεν ἔγραψεν , ὡς εἰ καὶ σύγγραμμα πρὸς ἔκδοσιν ἐποιήσατο , μόνου δ’ ἑνὸς ἐμνημόνευσε τρόπου παρασκευῆς , ἑαυτῷ γράφων ἐν ὑπομνήματι πρὸς ἀνάμνησιν , οὕτως καὶ νῦν οὐ περὶ πάντων ὑδάτων ἀτέχνων , ὅπερ ἐστὶν αὐτοφυῶν , ἀλλ’ ἑνὸς εἴδους μόνου διῆλθεν , ὃ καλοῦμεν , ὡς ἔφην , ὄμβριον . ἔγραψε δ’ αὐτοῦ διαφορὰς δύο , τὴν μὲν ἑτέραν , ἣν καὶ προδήλως ψέγει , κακὸν εἶναι λέγων τὸ λαιλαπῶδες , ἑτέραν δ’ ἐφεξῆς ἄδηλον εἴτε μόνον ἄψεκτον εἴτε καί τινος ἑτέρου τύχῃ , ἐνόμιζε δὲ σκαιὸν αὐτό . τὸ γὰρ ἀπὸ τοῦ ἀέρος ἀποκριθὲν ἢ βροντιαῖον , ὡραῖον εἶναί φησι . ὡραῖον δὲ ἐγχωρεῖ μὲν καὶ τὸ κατὰ τὴν προσήκουσαν ὥραν γινόμενον ὡς ἐπαινοῦντα λέγειν αὐτὸν , ἐγχωρεῖ δὲ καὶ μόνον οὕτως ὀνομάζειν , τὸ κατὰ τὸ μέσον θέρος ὀνομαζόμενον , ἐπειδὴ μάλιστα τὸν καιρὸν τοῦτον ὥραν ἔτους ὀνομάζουσιν οἱ Ἕλληνες . ἐπιφέρουσι μὲν γὰρ τὸ τῆς ὥρας ὄνομα καὶ φθινοπώρῳ καὶ χειμῶνι καὶ ἦρι . κατ’ ἐξοχὴν δὲ ἐνίοτε καλοῦσιν ὥραν ἔτους ἐκεῖνον τὸν καιρὸν ἐν ᾧ τοὺς ὡραίους ὀνομαζομένους καρποὺς τελειοῦσθαι συμβαίνει . τοῦτ’ οὖν ἄδηλόν ἐστιν , ὅσον ἐπὶ τῇ ῥήσει , πλὴν εἰ προσθείημεν αὐτοί τι περὶ τῆς ἡμετέρας ἱστορίας ἢ φυσικῆς τῶν πραγμάτων ἐνδείξεως . ﻿ καὶ προσέτι διὰ τί τὸ λαιλαπῶδες μὲν ἔψεξεν , οὐκ ἔψεξε δὲ τό τ’ αἰθέριον καὶ τὸ βροντιαῖον . ἄδηλον δὲ καὶ πότερον εἰς πόσιν αὐτὸ παρασκευάζειν ἡμᾶς ἠξίωσεν ἢ πρὸς τὰς ἰατρικὰς χρείας . εἴς τε γὰρ ὀφθαλμῶν φαρμάκων κατασκευὴν ὕδατι τοιούτῳ χρώμεθα καὶ τὸ καλούμενον ὑδάτινον ἐξ αὐτοῦ σκευάζομεν . ὡραῖον μὲν ἀκούειν ἄμεινον οὐ τὸ κατὰ τὸ ἔαρ εὐσθενῶς , ὡς ἤκουσάν τινες . οὔτε γὰρ ἐξαιρέτως τις ὥραν ἔτους ὠνόμασε τὸ ἔαρ , ἀλλ’ ἁπλῶς ὥραν , ὥσπερ καὶ τὰς ἄλλας , οὔτε φαίνεταί τινα ἀρετὴν ἔχειν ἐξαίρετον ὁ τηνικαῦτα γενόμενος ὄμβρος , ἀλλὰ πολὺ βέλτιον ἡγεῖσθαι λέγει αὐτὸν ὡραῖον , ὅπερ ἂν ὕηται κατὰ τὸν καιρὸν ἐκεῖνον , ὃν ὀνομάζουσιν ὥραν ἔτους . ὁμολογοῦν γὰρ αὐτὸ φανεῖται καὶ τὸ ἀπὸ τοῦ αἰθέρος ἀποκριθὲν αὐτῷ λελέχθαι . καλεῖν γὰρ ἔθος τοῖς παλαιοῖς , ὅταν μὲν ἀκριβῶς καθαρὸν ᾖ τὸ περιέχον ἡμᾶς , αἰθέρα , τὸ δ’ ἀχλυῶδες ἢ νεφῶδες ἀέρα . κατὰ τοῦτο γοῦν αὐτὸ καὶ τὸν ὑπὲρ τὰ νέφη τόπον , προσαγορεύουσιν αἰθέρα καὶ σαφῶς ἐδήλωσε καὶ ὁ ποιητὴς εἰπὼν Εἰς ἐλάτην ἀναβὰς περιμήκετον , ἣ τότ’ ἐν Ἴδῃ Μακροτάτη πεφυκυῖα δι’ ἠέρος αἰθέρ’ ἵκανεν . ἔμπαλιν δ’ ὅταν εἴπῃ . ἠέρα δ’ Ἥρη Πότνια πρόσθε βαθεῖαν ἐρυκέμεν , ἐνδείκνυσθαι φαίνεται τόνδε τοῖς ἔπεσι . καὶ πάλιν ὅταν εἴπῃ Ἀὴρ γὰρ παρὰ νηυσὶ βαθείη , οὐδὲ σελήνη Οὐρανόθεν προύφαινε , κατείχετο δ’ ἐν νεφέεσιν . ὅταν οὖν ἐν τῷ θέρει λεπτυνόμενον ὕδωρ ὑπὸ τῆς κατὰ τὴν ὥραν θερμότητος εἰς ἀτμοὺς ἀοράτους λυθῇ καὶ διὰ τοῦτο ἀδήλως ἡμῖν ἀνενεχθῇ πρὸς τὴν ὑπὲρ γῆς ἀέρα , κἄπειτα συμβῇ διά τινα μεταβολὴν ἐπὶ τὸ ψυχρὸν ἢ ἀνέμων ἀντιπνευσάντων ἀλλήλοις καὶ πυκνωθέντος τοῦ περιέχοντος ἑνουμένους τοῖς λελεπτυσμένους ἀτμοὺς , αἰσθητὸν ὕδωρ γίνεσθαί τινι καὶ τὸν ὄμβρον ἐροῦμεν ὡραῖον εἶναι , λελεπτυσμένου τε καὶ προκατειργασμένου τοῦ ὕδατος ἀπὸ τῆς κατὰ τὸν ἀέρα θερμότητος , εἶναί τε διὰ τοῦτο βέλτιον αὐτὸ τῶν λαιλαπωδῶν ἀκατεργάστων τε καὶ ἀμεπαβλήτων ὄντων , ὁποῖα κατά τινας πηγὰς ὕδατα γίνεται τὰ καλούμενα πρὸς τῶν ἀρχαίων ἀτεραμνώδη . διὰ τί δὲ καὶ τὸ βροντιαῖον ἀποδέχεται μᾶλλον ἢ τὸ λαιλαπῶδες ἐφεξῆς ἴδωμεν . ἐμοὶ μὲν δοκεῖ διότι τὰς βροντὰς οἶδε γινομένας , ἤτοι διὰ πυρὸς ἐναπόληψιν , ὅταν ἐκκρινόμενον οἶον ῥῆξίν τινα ποιήσει τοῦ περιέχοντος αὐτὸ νέφους , ἡνίκα καὶ κεραυνοὶ πίπτουσιν ἢ παρατριβομένων ἀλλήλοις τῶν νεφῶν , ὧν οὐδέτερον ὑπάρχει τῷ λαιλαπώδει . πεπύκνωται γὰρ ὁ ἀὴρ ἐν τῇ τοιαύτῃ καταστάσει συνεχοῦς καὶ μέλανος ἑνὸς νέφους ἅπαντα αὐτὸν κατειληφότος . εἰκότως οὖν οὐ γίνονται βρονταὶ κατὰ τὴν τοιαύτην διάθεσιν τοῦ περὶ τὴν γῆν ἀέρος . ἐν γὰρ τοῖς διεσπασμένοις καὶ κατὰ τὴν περιγραφὴν ἰδίαν φερομένοις νέφεσιν , ὅ τ’ ἀλλήλοις ἐντύχῃ , τὴν παράτριψιν εὔλογον γίνεσθαι . τοῦ δ’ ὅλου συνεχοῦς τε καὶ ἡνωμένου παράτριψις οὐκ ἂν γένοιτο . διὰ τοῦτο οὐδὲ κεραυνοὶ πίπτουσιν ἐν τῇ τοιαύτῃ καταστάσει , μήτ’ ἀέρος ἐν τοῖς νέφεσι περιλαμβανομένου θερμοῦ μήτε περιτρίψεως ἰσχυρᾶς γενομένης . ὅταν γὰρ ἀλλήλοις ἀπατῶντα τὰ νέφη , τὸ μεταξὺ πυρῶδες εἰς ἑαυτὰ συνελαύνοντα καὶ σφίγγοντα πυκνώσει τελέως ἐκθλίβηται , τηνικαῦτα ποτὲ μὲν εἰς τὴν ἄνω χώραν ὁ κεραυνὸς ἢ τὴν εἰς τὸ πλάγιον , ἐνίοτε δ’ ἐπὶ τὴν γῆν . ταύτην μὲν τὴν φορὰν αὐτοῦ ὁρῶμεν μόνην , αἱ δ’ ἄλλαι λανθάνουσιν ἡμᾶς . ἐμοὶ μὲν οὖν εἴρηται διὰ συντόμων εἰς τὴν ῥῆσιν ὅπως τε γίνονται βρονταὶ καὶ διὰ τί τὸ βροντιαῖον ὕδωρ ἄμεινον ἔφησεν εἶναι τοῦ λαιλαπώδους . ἄκρως δὲ καθαρὸν καὶ λελεπτυσμένον ἐστὶ τὸ κατεργασμένον ὡραῖον . ἐν δὲ τῷ μεταξὺ τούτου τε καὶ τοῦ λαιλαπώδους , τὸ βροντιαῖον , ὅσον ἀπολείπεται τοῦ ὡραίου , τοσοῦτον πλεονεκτεῖ τοῦ λαιλαπώδους . ἕτοιμον οὖν ἤδη τοῖς ἅπαντα μερμαιρομένοις οὐ προσῆκον ἰατρῷ φέρειν τοσαύτης ἅπτεσθαι φυσιολογίας . εἰ δέ γε μηδένα λογισμὸν εἰπὼν ἀπεφηνάμην ἁπλῶς βέλτιον μὲν εἶναι τὸ ὡραῖον τοῦ λαιλαπώδους , μέσον δ’ ἀμφοῖν τὸ βροντιαῖον , ἐκέλευον ἄν με προσθεῖναί τινα ἀπόδεξιν οἶς εἶπον , οὔτε γάρ με πιστεύειν αὐτοῖς ὡς νόμοις δίκαιον οὔτε ἀνάγκην ἔχειν ὡς τυραννικοῖς προστάγμασι πείθεσθαι . εἰ τοίνυν ἐκφεύγειν ἀδύνατόν ἐστι τὴν γλῶτταν τῶν ἀπαιδεύτων τε ἅμα καὶ πονηρῶν ἀνθρώπων , ἄμεινον δ’ ἐπὶ τοῖς βελτίοσιν ὑπ’ αὐτῶν ψέγεσθαι , καλῶς ἂν εἴημεν εἰρηκότες τὴν περὶ γενέσεως βροντῶν φυσιολογίαν . τὸ μὲν γὰρ ἀναπόδεικτον ἄπιστον εἶναι δοκεῖ πᾶσιν ἀνθρώποις , τὸ δὲ μηδὲ ἅπτεσθαι φυσιολογίας ἰατρὸν , οὐ παντάπασιν ὀρθῶς λέγεσθαι φαίνεται , δείκνυσί τε τούτους ἀποφηναμένους αὐτοὺς ἡμῖν ὡς τυράννους , οἶς προστάττουσι πείθεσθαι κελεύοντες . ἄμεινον δ’ ἦν ἄρα μὴ τυραννικῶς ﻿ προστάττειν , ἀλλὰ διδάσκειν ἡμᾶς ἤτοι γε ὡς χωρὶς ἀποδείξεως ὁ λόγος πιστότερός ἐστι τοῦ μετ’ ἀποδείξεως ἢ ὡς οὐκ ἀληθῶς εἴρηταί τι κατὰ τὴν αἰτίαν ἀπόδοσιν . οἱ δέ γε τούτων μὲν οὐδέτερον πράττουσιν , ἑκατέρως δὲ ψέγουσιν . εἰ μὲν δὴ μηδεμίαν ἀπόδειξιν εἴποιμεν , ὡς ἀναπόδεικτα φλυαροῦντας , εἰ δὲ προσθείημέν τινα λόγον , ὡς οὐκ εἴη πρέπον ἰατρῷ φυσιολόγῳ ὡς ἀληθοῦς ἅπτεται .
Lemmas: ὕδωρ ἀτεχνής ὁ μέν ἀπό ὁ αἰθήρ ἀποκρίνω ἤ βρωντιαῖος ὡραῖος , ὁ δέ λαιλαπώδης κακός . ὅς χράω κατά ὁ ἰατρικός , οὐ μόνος ἐπί ὁ νοσέω , ἀλλά καί ὁ ὑγιαίνω σῶμα , ὕλη ὁ τέχνη ἔοικα ὀνομάζω καί γράφω γε τις ὁ ἰατρός βιβλίον ὁ ἐπιγραφή ἔχω περί ὕλη . ἐνίοτε μέν οὖν ὁ αὐτοφυής σῶμα χράω πρός γε ὁ ἴασις καί ὁ ὑγιεινός δίαιτα , ἐνίοτε δέ αὐτός τίς πράσσω ἐν ὁ παρασκευή ὁ ὕλη , ὁ μέν ἕψω , ὁ δέ καίω , ἔνιοι δέ πλύνω , οὐ προαρτύω ἤ προυγραίνω ἤ ψύχω , ἤ τις τοιοῦτος ποιέω ἕτερος . οὕτως οὖν καί περί ὁ ὕδωρ παρασκευή εἰμί ὅτε πράσσω τις τεχνικός , ὥσπερ ὀλίγος ἔμπροσθεν λέγω αὐτός ὕδωρ ἀφέψω , ὁ μέν ὡς δέχομαι ὁ ἀήρ . καί γάρ ὁ ἕψησις αὐτός καί ὁ μετά οὗτος ψῦξις , ἤτοι διά ὁ περιέχω ἐγώ ἀήρ ἤ ἄνεμος τις ἤ οἶκος , ψυχρός ἀήρ κατά ἑαυτοῦ ἔχω . εἰμί γάρ ἀμέλει τις ἔοικα σπήλαιον ψυχρός , εἰμί δέ ὅτε καί ὑγρός , εἴτε διά ὁ περιπλάσσω χιών ἤ ὑπό κρουνός θέσις ἤ ἐν φρέαρ δισσός γίγνομαι , ποτέ μέν ἐν αὐτός ὁ ὕδωρ κατατίθημι ἐγώ ὁ ἀγγεῖον , ἐν ὅς ὁ θερμαίνω ὕδωρ , ἐνίοτε δέ ὑπέρ αὐτός κρεμάω , ὥσπερ γε καί διά κέραμος ἀραιός εἰμί ὅτε ὁ θολερός ὕδωρ διηθέω ὡς ἐν Ἀλεξάνδρεια τε καί κατά Αἴγυπτος ἠθέω διά τις οὐ ἁπλῶς κεραμεύω , ἀλλά τεχνικός κατασκευάζω εἰς ἀραιότης , καθά γε καί διά ὀθόνιον , μή πάρειμι ἀγγεῖον τοιοῦτος . οὗτος πᾶς τεχνικός ἔχω ὁ παρασκευή , ὥσπερ γε καί ὅσος κατά ὁ ἀγωγός ὁ πηγαῖος ὕδωρ πράσσω , οὐ ἐκ ὁ τυγχάνω λίθος παρασκευάζω αὐτός καί χρίω ἔνδοθεν ἐνίοτε . διαφορά γάρ οὐ μικρός κατά γε ὁ ἀλοιφή αὐτός εἰμί ἤ πίσσα ἤ γύψος εἰμί ἤ χωρίς οὗτος πλίνθος ὀπτός ἤ λίθος ἔχω τις ποιότης μοχθηρός ἤ ἀγαθός ἤ μηδείς ὅλος ἔχω σαφής . καί μέντοι καί φρέαρ πολλάκις ὀρύσσω ἐν διαφέρω γῆ καί διά ὀχετός ἤ σωλήν ἄγω ὕδωρ ἐκ πηγή , ἤτοι ἀγαθός ἤ κακός ἐργάζομαι δύναμαι ἤ καί μηδέ ὅλος ἀλλοιόω αὐτός . οὗτος μέν οὖν ἅπας τεχνικός γίγνομαι περί ὁ παρασκευή ὁ ὕδωρ . ὅταν δέ ἀπό ὁ γῆ κατά τόπος εἰμί ἐν ὅς διαιτάω λαμβάνω ἤ ἐκ λίμνη ἤ ποταμός παραρρέω ἤ ὁ καλέω ὄμβριος , οὐδείς ἐνταῦθα προστίθημι ἐκ ὁ τέχνη . διά οὗτος οὖν ὁ Ἱπποκράτης λέγω , ὕδωρ ἀτεχνής ἀντιδιαιρέω αὐτός ὁ τεχνικός ἔχω ὁ παρασκευή , ὅς κατά ὁ ἀναλογία ὁ ἄτεχνος ὀνομάζω τεχνικός . καθά ὀλίγος ἔμπροσθεν οὐ περί πᾶς ὕδωρ ὅσος τεχνικός παρασκευάζω γράφω , ὡς εἰ καί σύγγραμμα πρός ἔκδοσις ποιέω , μόνος δέ εἷς μνημονεύω τρόπος παρασκευή , ἑαυτοῦ γράφω ἐν ὑπόμνημα πρός ἀνάμνησις , οὕτως καί νῦν οὐ περί πᾶς ὕδωρ ἄτεχνος , ὅς εἰμί αὐτοφυής , ἀλλά εἷς εἶδος μόνος διέρχομαι , ὅς καλέω , ὡς φημί , ὄμβριος . γράφω δέ αὐτός διαφορά δύο , ὁ μέν ἕτερος , ὅς καί πρόδηλος ψέγω , κακός εἰμί λέγω ὁ λαιλαπώδης , ἕτερος δέ ἐφεξῆς ἄδηλος εἴτε μόνος ἄψεκτος εἴτε καί τις ἕτερος τυγχάνω , νομίζω δέ σκαιός αὐτός . ὁ γάρ ἀπό ὁ ἀήρ ἀποκρίνω ἤ βροντιαῖος , ὡραῖος εἰμί φημί . ὡραῖος δέ ἐγχωρέω μέν καί ὁ κατά ὁ προσήκω ὥρα γίγνομαι ὡς ἐπαινέω λέγω αὐτός , ἐγχωρέω δέ καί μόνος οὕτως ὀνομάζω , ὁ κατά ὁ μέσος θέρος ὀνομάζω , ἐπειδή μάλα ὁ καιρός οὗτος ὥρα ἔτος ὀνομάζω ὁ Ἕλλην . ἐπιφέρω μέν γάρ ὁ ὁ ὥρα ὄνομα καί φθινόπωρον καί χειμών καί ἔαρ . κατά ἐξοχή δέ ἐνίοτε καλέω ὥρα ἔτος ἐκεῖνος ὁ καιρός ἐν ὅς ὁ ὡραῖος ὀνομάζω καρπός τελειόω συμβαίνω . οὗτος οὖν ἄδηλος εἰμί , ὅσος ἐπί ὁ ῥῆσις , πλήν εἰ προστίθημι αὐτός τις περί ὁ ἡμέτερος ἱστορία ἤ φυσικός ὁ πρᾶγμα ἔνδειξις . ﻿ καί προσέτι διά τίς ὁ λαιλαπώδης μέν ψέγω , οὐ ψέγω δέ ὁ τε αἰθέριος καί ὁ βροντιαῖος . ἄδηλος δέ καί πότερος εἰς πόσις αὐτός παρασκευάζω ἐγώ ἀξιόω ἤ πρός ὁ ἰατρικός χρεία . εἰς τε γάρ ὀφθαλμός φάρμακον κατασκευή ὕδωρ τοιοῦτος χράω καί ὁ καλέω ὑδάτινος ἐκ αὐτός σκευάζω . ὡραῖος μέν ἀκούω ἀγαθός οὐ ὁ κατά ὁ ἔαρ εὐσθενής , ὡς ἀκούω τις . οὔτε γάρ ἐξαιρετός τις ὥρα ἔτος ὀνομάζω ὁ ἔαρ , ἀλλά ἁπλῶς ὥρα , ὥσπερ καί ὁ ἄλλος , οὔτε φαίνω τις ἀρετή ἔχω ἐξαιρετός ὁ τηνικαῦτα γίγνομαι ὄμβρος , ἀλλά πολύς ἀγαθός ἡγέομαι λέγω αὐτός ὡραῖος , ὅς ἄν ὕω κατά ὁ καιρός ἐκεῖνος , ὅς ὀνομάζω ὥρα ἔτος . ὁμολογέω γάρ αὐτός φαίνω καί ὁ ἀπό ὁ αἰθήρ ἀποκρίνω αὐτός λέγω . καλέω γάρ ἔθος ὁ παλαιός , ὅταν μέν ἀκριβής καθαρός εἰμί ὁ περιέχω ἐγώ , αἰθήρ , ὁ δέ ἀχλυώδης ἤ νεφώδης ἀήρ . κατά οὗτος γοῦν αὐτός καί ὁ ὑπέρ ὁ νέφος τόπος , προσαγορεύω αἰθήρ καί σαφής δηλόω καί ὁ ποιητής λέγω Εἰς ἐλάτη ἀναβαίνω περιμήκετος , ὅς τότε ἐν Ἴδη Μακρός φύω διά ἀήρ αἰθήρ ἱκάνω . ἔμπαλιν δέ ὅταν λέγω . ἀήρ δέ Ἥρα Πότνια πρόσθεν βαθύς ἐρύκω , ἐνδείκνυμι φαίνω ὅδε ὁ ἔπος . καί πάλιν ὅταν λέγω Ἀήρ γάρ παρά ναῦς βαθεῖος , οὐδέ σελήνη Οὐράνοθεν προφαίνω , κατέχω δέ ἐν νέφος . ὅταν οὖν ἐν ὁ θέρος λεπτύνω ὕδωρ ὑπό ὁ κατά ὁ ὥρα θερμότης εἰς ἀτμός ἀόρατος λύω καί διά οὗτος ἄδηλος ἐγώ ἀναφέρω πρός ὁ ὑπέρ γῆ ἀήρ , ἔπειτα συμβαίνω διά τις μεταβολή ἐπί ὁ ψυχρός ἤ ἄνεμος ἀντιπνέω ἀλλήλων καί πυκνόω ὁ περιέχω ἑνόω ὁ λεπτύνω ἀτμός , αἰσθητός ὕδωρ γίγνομαι τις καί ὁ ὄμβρος λέγω ὡραῖος εἰμί , λεπτύνω τε καί προκατεργάζομαι ὁ ὕδωρ ἀπό ὁ κατά ὁ ἀήρ θερμότης , εἰμί τε διά οὗτος ἀγαθός αὐτός ὁ λαιλαπώδης ἀκατέργαστος τε καί ἀμεπάβλατος εἰμί , ὁποῖος κατά τις πηγή ὕδωρ γίγνομαι ὁ καλέω πρός ὁ ἀρχαῖος ἀτεραμνώδης . διά τίς δέ καί ὁ βροντιαῖος ἀποδέχομαι μάλα ἤ ὁ λαιλαπώδης ἐφεξῆς ὁράω . ἐγώ μέν δοκέω διότι ὁ βροντή οἶδα γίγνομαι , ἤτοι διά πῦρ ἐναπόληψις , ὅταν ἐκκρίνω οἷος ῥῆξις τις ποιέω ὁ περιέχω αὐτός νέφος , ἡνίκα καί κεραυνός πίπτω ἤ παρατρίβω ἀλλήλων ὁ νέφος , ὅς οὐδέτερος ὑπάρχω ὁ λαιλαπώδης . πυκνόω γάρ ὁ ἀήρ ἐν ὁ τοιοῦτος κατάστασις συνεχής καί μέλας εἷς νέφος ἅπας αὐτός καταλαμβάνω . ἔοικα οὖν οὐ γίγνομαι βροντή κατά ὁ τοιοῦτος διάθεσις ὁ περί ὁ γῆ ἀήρ . ἐν γάρ ὁ διασπάω καί κατά ὁ περιγραφή ἴδιος φέρω νέφος , ὅς τε ἀλλήλων ἐντυγχάνω , ὁ παράτριψις εὔλογος γίγνομαι . ὁ δέ ὅλος συνεχής τε καί ἑνόω παράτριψις οὐ ἄν γίγνομαι . διά οὗτος οὐδέ κεραυνός πίπτω ἐν ὁ τοιοῦτος κατάστασις , μήτε ἀήρ ἐν ὁ νέφος περιλαμβάνω θερμός μήτε περίτριψις ἰσχυρός γίγνομαι . ὅταν γάρ ἀλλήλων ἀπατάω ὁ νέφος , ὁ μεταξύ πυρώδης εἰς ἑαυτοῦ συνελαύνω καί σφίγγω πύκνωσις τέλειος ἐκθλίβω , τηνικαῦτα ποτέ μέν εἰς ὁ ἄνω χώρα ὁ κεραυνός ἤ ὁ εἰς ὁ πλάγιος , ἐνίοτε δέ ἐπί ὁ γῆ . οὗτος μέν ὁ φορά αὐτός ὁράω μόνος , ὁ δέ ἄλλος λανθάνω ἐγώ . ἐγώ μέν οὖν λέγω διά σύντομος εἰς ὁ ῥῆσις ὅπως τε γίγνομαι βροντή καί διά τίς ὁ βροντιαῖος ὕδωρ ἀγαθός φημί εἰμί ὁ λαιλαπώδης . ἄκρος δέ καθαρός καί λεπτύνω εἰμί ὁ κατεργάζομαι ὡραῖος . ἐν δέ ὁ μεταξύ οὗτος τε καί ὁ λαιλαπώδης , ὁ βροντιαῖον , ὅσος ἀπολείπω ὁ ὡραῖος , τοσοῦτος πλεονεκτέω ὁ λαιλαπώδης . ἑτοῖμος οὖν ἤδη ὁ ἅπας μερμαίρω οὐ προσήκω ἰατρός φέρω τοσοῦτος ἅπτω φυσιολογία . εἰ δέ γε μηδείς λογισμός λέγω ἀποφαίνω ἁπλῶς ἀγαθός μέν εἰμί ὁ ὡραῖος ὁ λαιλαπώδης , μέσος δέ ἄμφω ὁ βροντιαῖος , κελεύω ἄν ἐγώ προστίθημι τις ἀπόδεξις ὄις λέγω , οὔτε γάρ ἐγώ πιστεύω αὐτός ὡς νόμος δίκαιος οὔτε ἀνάγκη ἔχω ὡς τυραννικός πρόσταγμα πείθω . εἰ τοίνυν ἐκφεύγω ἀδύνατος εἰμί ὁ γλῶσσα ὁ ἀπαίδευτος τε ἅμα καί πονηρός ἄνθρωπος , ἀγαθός δέ ἐπί ὁ ἀγαθός ὑπό αὐτός ψέγω , καλός ἄν εἰμί λέγω ὁ περί γένεσις βροντή φυσιολογία . ὁ μέν γάρ ἀναπόδεικτος ἄπιστος εἰμί δοκέω πᾶς ἄνθρωπος , ὁ δέ μηδέ ἅπτω φυσιολογία ἰατρός , οὐ παντάπασι ὀρθός λέγω φαίνω , δείκνυμι τε οὗτος ἀποφαίνω αὐτός ἐγώ ὡς τύραννος , ὄις προστάσσω πείθω κελεύω . ἀγαθός δέ εἰμί ἄρα μή τυραννικός ﻿ προστάσσω , ἀλλά διδάσκω ἐγώ ἤτοι γε ὡς χωρίς ἀπόδειξις ὁ λόγος πιστός εἰμί ὁ μετά ἀπόδειξις ἤ ὡς οὐ ἀληθής λέγω τις κατά ὁ αἰτία ἀπόδοσις . ὁ δέ γε οὗτος μέν οὐδέτερος πράσσω , ἑκάτερος δέ ψέγω . εἰ μέν δή μηδείς ἀπόδειξις λέγω , ὡς ἀναπόδεικτος φλυαρέω , εἰ δέ προστίθημι τις λόγος , ὡς οὐ εἰμί πρέπω ἰατρός φυσιόλογος ὡς ἀληθής ἅπτω .