galenus.in-hippocratis-librum-primum-epidemiarum-commentarii-iii 3.3.86
Ἐν Θάσῳ Δεάλκους γυναῖκα , ἣ κατέκειτο ἐπὶ τοῦ Λείου , πυρετὸς φρικώδης ὀξὺς ἐκ λύπης ἔλαβεν . ἐξ ἀρχῆς δὲ περιεστέλλετο καὶ διὰ τέλεος , αἰεὶ σιγῶσα ἐψηλάφα , ἔτιλλεν , ἔγλυφεν , ἐτριχολόγει , δάκρυα καὶ πάλιν γέλως , οὐκ ἐκοιμᾶτο , ἀπὸ κοιλίης ἐρεθισμὸς , οὐδὲν διῄει , σμικρὰ ὑπομιμνησκόντων ἔπεινεν , οὖρα λεπτὰ , σμικρὰ , πυρετοὶ πρὸς χεῖρα λεπτοὶ , ἀκρέων ψύξις . ἐνάτῃ πολλὰ παρέλεγε καὶ πάλιν ἱδρύνθη , σιγῶσα . τεσσαρεσκαιδεκάτῃ πνεῦμα ἀραιὸν , μέγα διὰ χρόνου καὶ πάλιν βραχύπνοος . ἑπτακαιδεκάτῃ ἀπὸ κοιλίης ἐρεθισμὸς , ταραχώδεα , ἔπειτα τὰ ποτὰ οὐ διῄει , οὐδὲν ξυνίστατο , ἀναισθήτως εἶχε πάντων , δέρματος περίτασις καρφαλέου . εἰκοστῇ λόγοι πολλοὶ καὶ πάλιν ἱδρύνθη , ἄφωνος , βραχύπνοος . εἰκοστῇ πρώτῃ ἀπέθανεν . ἦν ταύτῃ διὰ τέλεος πνεῦμα ἀραιὸν , μέγα , ἀναισθήτως πάντων εἶχεν , ἀεὶ περιεστέλλετο ἢ λόγοι πολλοὶ ἢ σιγῶσα , διὰ τέλεος φρενῖτις . Ἐξ ἀρχῆς αὕτη φαίνεται φρενιτικὴ γενομένη . χαλεπώτατοι δ’ εἰσὶν , ὡς καὶ πρῶτον εἶπον , αἱ τοιαῦται φρενίτιδες καὶ τάχιστα πάντας οἷς ἂν γένωνται διαφθείρουσιν . ἀλλὰ νῦν γε ὀξέως αὕτη ἄχρι τῆς κα΄ ἡμέρας ἐξήρκεσεν ἴσως , ὅτι μετρίως ἐπύρεξε . καὶ διὰ τοῦτο ἐπεσημήνατο κατὰ ταύτην τὴν ἄῤῥωστον μόνην γράψας πυρετοὶ πρὸς χεῖρας λεπτοί . καὶ φαίνεταί γε τὸ τῆς παραφροσύνης εἶδος αὐτῇ μικτὸν ἐκ μελαγχολίας καὶ φρενίτιδος γεγονέναι . τὸ γὰρ , οἱ λόγοι πολλοὶ ἢ σιγῶσα διὰ τέλεος ἐνδεικτικόν ἐστι τῆς τοιαύτης μίξεως . οὐκ οἶδα δ’ ὅπως οἱ ἐξηγηταὶ τοῦ Ἱπποκράτους οὐδὲν ἔγραψαν περὶ τῆς λέξεως ἐν ᾗ φησι · πνεῦμα ἀραιὸν , ὅπερ οὐχ ἕτερόν ἐστι τοῦ διὰ χρόνου καὶ φαίνεται δὲ ἐφεξῆς ταυτὸν εἰρηκώς . μή τις οὖν ἤτοι τῆς ἀραιότητος ἐπίτασιν δηλῶσαι βουληθεὶς τὸ διὰ χρόνου προσέγραψεν , ὡς εἰ καὶ οὕτως εἰρήκει , διὰ πάνυ πολλοῦ χρόνου . καὶ γὰρ σύνηθές ἐστιν ἐνίοτε παραλιπεῖν τὸ πολλοῦ καὶ μόνῳ χρήσασθαι τῷ διὰ χρόνου ἢ μὴ συνεχῶς , ὥσπερ ἐπ’ ἄλλων ἄλλα . μηδ’ ὡς τὸ ταχὺ τὴν ἄνθρωπον τοιοῦτον ἀναπεπνευκέναι δι’ ὅλης τῆς νόσου δηλοῖ . ἐπιφέρων γοῦν ἐρεῖ καὶ πάλιν βραχύπνοος , ἐνδεικνύμενος κᾀνταῦθα καθάπερ ἔμπροσθεν ἐκ καταψύξεως οὐ μόνον μικρὸν , ἀλλὰ καὶ διὰ πολλοῦ τὴν ἄνθρωπον ἀναπνεῖν , ὅπερ ὄντως ἐστὶ βραχὺ πνεῦμα . τὸ γὰρ ἀραιὸν καὶ μέγα , καθόσον μὲν ἀραιόν ἐστιν , ἧττον ὑπάρχει τοῦ πυκνοῦ τε ἅμα καὶ μεγάλου , καθόσον δὲ μέγα , πλέον ἐστὶ ταύτῃ τοῦ μικροῦ καὶ ἀραιοῦ . κατ’ ἄμφω τοίνυν μικρὸν ἔσται τὸ βραχὺ καὶ ἀραιόν . καὶ φαίνεται καὶ νῦν ὥσπερ καὶ σὺν καταψύξει τοιαύτῃ γεγονέναι τὸ γύναιον ἐν οἵᾳ καὶ αὐτῇ ἀπνοίᾳ καταλαμβανόμεναι γίνονται . γράφει γοῦν ἐπ’ αὐτῆς κ΄ λόγοι πολλοὶ καὶ πάλιν ἰδίως ἐρεῖ βραχύπνοος . ἡ δ’ ἀφωνίη τοὐπίπαν ἅμα βραχεῖ καὶ ἀραιῷ γίγνεται πνεύματι . ἀλλὰ τό γε διὰ χρόνου μετὰ τοῦ ἀραιοῦ γεγραμμένον ἀντὶ τοῦ διὰ πάνυ πολλοῦ ἐκδέξασθαι χρή . τὸ γὰρ ἐν ὀλίγῳ τῆς νόσου χρόνῳ σημαίνειν οὐ δύναται , κατὰ τὴν τελευτὴν τῆς ῥήσεως προσγράψας , ταῦτῃ διὰ τέλεος πνεῦμα ἀραιὸν , μέγα . τὸ γὰρ διὰ τέλεος εἴωθε λέγειν ἀντὶ τοῦ δι’ ὅλης τῆς νόσου μέχρι τῆς τελευτῆς . ὥσπερ δὲ τοῦτο τὸ διὰ τέλεος , οὕτω καὶ τόδε φησὶν , ἀεὶ περιεστέλλετο ἢ λόγοι πολλοὶ ἢ σιγῶσα διὰ τέλεος . τὸ μὲν γὰρ λόγοι πολλοὶ φρενιτικὸν , τὸ δὲ σιγῶσα μελαγχολικὸν , τὸ δὲ περιεστέλλετο κοινὸν ἀμφοῖν , εἰ μή που ἄρα καὶ διὰ τὴν κατάψυξιν ἐνίοτε περιεστέλλετο .
Lemmas: ἐν Θάσος Δεάλκος γυνή , ὅς κατάκειμαι ἐπί ὁ Λείον , πυρετός φρικώδης ὀξύς ἐκ λύπη λαμβάνω . ἐκ ἀρχή δέ περιστέλλω καί διά τέλος , ἀεί σιγάω ψηλαφάω , τίλλω , γλύφω , τριχολογέω , δάκρυον καί πάλιν γέλως , οὐ κοιμάω , ἀπό κοιλία ἐρεθισμός , οὐδείς διέρχομαι , μικρός ὑπομιμνῄσκω πένω , οὖρον λεπτός , μικρός , πυρετός πρός χείρ λεπτός , ἄκρα ψῦξις . ἔνατος πολύς παραλέγω καί πάλιν ἱδρύω , σιγάω . τεσσαρεσκαιδέκατος πνεῦμα ἀραιός , μέγας διά χρόνος καί πάλιν βραχύπνοος . ἑπτακαιδέκατος ἀπό κοιλία ἐρεθισμός , ταραχώδης , ἔπειτα ὁ ποτός οὐ διέρχομαι , οὐδείς συνίστημι , ἀναίσθητος ἔχω πᾶς , δέρμα περίτασις καρφαλέος . εἰκοστός λόγος πολύς καί πάλιν ἱδρύω , ἄφωνος , βραχύπνοος . εἰκοστός πρῶτος ἀποθνῄσκω . εἰμί οὗτος διά τέλος πνεῦμα ἀραιός , μέγας , ἀναίσθητος πᾶς ἔχω , ἀεί περιστέλλω ἤ λόγος πολύς ἤ σιγάω , διά τέλος φρενῖτις . ἐκ ἀρχή οὗτος φαίνω φρενιτικός γίγνομαι . χαλεπός δέ εἰμί , ὡς καί πρῶτος λέγω , ὁ τοιοῦτος φρένιτις καί ταχύς πᾶς ὅς ἄν γίγνομαι διαφθείρω . ἀλλά νῦν γε ὀξύς οὗτος ἄχρι ὁ καʹ ἡμέρα ἐξαρκέω ἴσως , ὅτι μέτριος πυρέσσω . καί διά οὗτος ἐπισημαίνω κατά οὗτος ὁ ἄρρωστος μόνος γράφω πυρετός πρός χείρ λεπτός . καί φαίνω γε ὁ ὁ παραφροσύνη εἶδος αὐτός μικτός ἐκ μελαγχολία καί φρένιτις γίγνομαι . ὁ γάρ , ὁ λόγος πολύς ἤ σιγάω διά τέλος ἐνδεικτικός εἰμί ὁ τοιοῦτος μίξις . οὐ οἶδα δέ ὅπως ὁ ἐξηγητής ὁ Ἱπποκράτης οὐδείς γράφω περί ὁ λέξις ἐν ὅς φημί · πνεῦμα ἀραιός , ὅς οὐ ἕτερος εἰμί ὁ διά χρόνος καί φαίνω δέ ἐφεξῆς τατός λέγω . μή τις οὖν ἤτοι ὁ ἀραιότης ἐπίτασις δηλόω βούλομαι ὁ διά χρόνος προσγράφω , ὡς εἰ καί οὕτως λέγω , διά πάνυ πολύς χρόνος . καί γάρ συνήθης εἰμί ἐνίοτε παραλείπω ὁ πολύς καί μόνος χράω ὁ διά χρόνος ἤ μή συνεχής , ὥσπερ ἐπί ἄλλος ἄλλος . μηδέ ὡς ὁ ταχύς ὁ ἄνθρωπος τοιοῦτος ἀναπνέω διά ὅλος ὁ νόσος δηλόω . ἐπιφέρω γοῦν λέγω καί πάλιν βραχύπνοος , ἐνδείκνυμι ᾀνταῦθη καθά ἔμπροσθεν ἐκ κατάψυξις οὐ μόνος μικρός , ἀλλά καί διά πολύς ὁ ἄνθρωπος ἀναπνέω , ὅς ὄντως εἰμί βραχύς πνεῦμα . ὁ γάρ ἀραιός καί μέγας , καθόσον μέν ἀραιός εἰμί , ἥσσων ὑπάρχω ὁ πυκνός τε ἅμα καί μέγας , καθόσον δέ μέγας , πολύς εἰμί ταύτῃ ὁ μικρός καί ἀραιός . κατά ἄμφω τοίνυν μικρός εἰμί ὁ βραχύς καί ἀραιός . καί φαίνω καί νῦν ὥσπερ καί σύν κατάψυξις τοιοῦτος γίγνομαι ὁ γύναιον ἐν οἷος καί αὐτός ἄπνοια καταλαμβάνω γίγνομαι . γράφω γοῦν ἐπί αὐτός ἄν λόγος πολύς καί πάλιν ἴδιος λέγω βραχύπνοος . ὁ δέ ἀφωνία ἐπίπαν ἅμα βραχύς καί ἀραιός γίγνομαι πνεῦμα . ἀλλά ὁ γε διά χρόνος μετά ὁ ἀραιός γράφω ἀντί ὁ διά πάνυ πολύς ἐκδέχομαι χρή . ὁ γάρ ἐν ὀλίγος ὁ νόσος χρόνος σημαίνω οὐ δύναμαι , κατά ὁ τελευτή ὁ ῥῆσις προσγράφω , ταῦτῃ διά τέλος πνεῦμα ἀραιός , μέγας . ὁ γάρ διά τέλος εἴωθα λέγω ἀντί ὁ διά ὅλος ὁ νόσος μέχρι ὁ τελευτή . ὥσπερ δέ οὗτος ὁ διά τέλος , οὕτως καί ὅδε φημί , ἀεί περιστέλλω ἤ λόγος πολύς ἤ σιγάω διά τέλος . ὁ μέν γάρ λόγος πολύς φρενιτικός , ὁ δέ σιγάω μελαγχολικός , ὁ δέ περιστέλλω κοινός ἄμφω , εἰ μή που ἄρα καί διά ὁ κατάψυξις ἐνίοτε περιστέλλω .