galenus.in-hippocratis-librum-primum-epidemiarum-commentarii-iii 1.3.1
Τὰ δὲ περὶ τὰ νοσήματα ἐξ ὧν διαγινώσκομεν μαθόντες ἐκ τῆς κοινῆς φύσεως ἁπάντων καὶ τῆς ἰδίης ἑκάστου , ἐκ τοῦ νοσήματος , ἐκ τοῦ νοσέοντος , ἐκ τῶν προσφερομένων , ἐκ τοῦ προσφέροντος . ἐπὶ τὸ ῥᾷον γὰρ καὶ χαλεπώτερον ἐκ τούτων , ἐκ τῆς καταστάσεως ὅλης καὶ κατὰ μέρεα τῶν οὐρανίων καὶ χώρης ἑκάστης καὶ ἑαυτοῦ ἔθεος ἐκ τῆς διαίτης , ἐκ τῶν ἐπιτηδευμάτων , ἐκ τῆς ἡλικίης ἑκάστου , λόγοισι , σιγῇ , διανοήμασιν , ὕπνοισιν , οὐχ ὕπνοισιν , ἐνυπνίοισί τισι καὶ ὅτε , τιλμοῖσι , κνησμοῖσι , δακρύοισιν , ἐκ τῶν παροξυσμῶν , διαχωρήμασιν , οὔροισι , πτύσμασιν , ἐμέτοισιν . καὶ ὅσαι ἐξ οἵων εἰς οἷα διαδοχαὶ νοσημάτων καὶ ἀποστάσιες ἐπὶ τὸ ὀλέθριον καὶ κρίσιμοι . ἱδρὼς , ῥῖγος , ψύξις , βὴξ , πταρμοὶ , λυγμοὶ , πνεύματα , ἐρεύξεις , φῦσαι σιγώδεες , ψοφώδεες [ ἠχώδεες ] , αἱμοῤῥαγίαι , αἱμοῤῥοΐδες , ἐκ τούτων δὲ καὶ ὅσα διὰ τούτων , σκεπτέον . Ἔνιοι ταῦτα παραγεγράφθαι νομίσουσιν ὁμοίαν ἔχοντα τὴν ἑρμηνείαν καὶ τὴν διάνοιαν τοῖς ἐν τῷ περὶ χυμῶν γεγραμμένοις , ἃ προεξήγημαι δι’ ἑτέρων ὑπομνημάτων . ἔστι δὲ δηλονότι προγνωστικὰ καὶ τὰ θεωρήματα διδάσκοντος αὐτοῦ καθόλους σκοποὺς , ἀφ’ ὧν χρὴ τὰς προγνώσεις ποιεῖσθαι . κοινὴν μὲν οὖν φύσιν ὀνομάζει τὴν ἁπάντων ἀνθρώπων , ἰδίαν δὲ τὴν καθ’ ἕκαστον ἡμῶν . ὅτι μὲν ἐξ ἀμφοτέρων δεῖ ποιεῖσθαι τὰς διαγνώσεις καὶ προγνώσεις , ἀσφαλεστέρα δ’ ἐστὶν ἐκ τῆς ἰδίας φύσεως γιγνομένη , μεμάθηκας ἐν τῷ προγνωστικῷ , κἀν τῷ περὶ ἀγμῶν τε καὶ περὶ ἄρθρων , ἐπί τε τῶν ἐν τῇ κεφαλῇ τραυμάτων , ἃ καὶ αὐτὰ προεξηγησάμεθα . κελεύων οὖν ἀεὶ παραβάλλειν τὸ πεπονθὸς μόριον τῷ κατὰ φύσιν περιέχοντι , προσέθηκε τῷ λόγῳ , ὅτι μὴ τὰ ἀλλότρια καθορᾶν . οὕτως δὲ κᾀπειδάν φησιν · σκέπτεσθαι δὲ χρὴ ὧδε ἐν τοῖς ὀξέσι νοσήμασιν , πρῶτον μὲν τὸ πρόσωπον τοῦ νοσέοντος , εἰ ὅμοιόν ἐστι τοῖσι τῶν ὑγιαινόντων , μάλιστα δ’ εἰ αὐτὸ ἑαυτῷ ( οὕτω γὰρ ἂν εἴη ἄριστον ) καὶ ἔστ’ ἄν γε τὸ ἴδιον ἑκάστου τῶν νοσούντων ἐπιστάμεθα χρῶμα καὶ μέγεθος , οὐδὲν τοῦ κοινοῦ δεόμεθα . διὰ δὲ τὸ μὴ προγινώσκειν ἡμᾶς ἅπαντας ἀνθρώπους ὅπως εἶχον φύσεως , ἀλλ’ ἐξαίφνης πολλάκις ἐπὶ τοὺς ἀγνώστους καλεῖσθαι , τὴν ἀρχὴν τῆς τε διαγνώσεως ἀπὸ τῶν παθῶν καὶ τῆς ἐσομένης προγνώσεως ἀπὸ τῶν κοινῶν ποιούμεθα . οἷς γὰρ μήτε ῥὶς ὀξεῖα μήτ’ ὀφθαλμοὶ κοῖλοι μήτε κρόταφοι ξυμπεπτωκότες εἶεν , οὐδὲν ἐρωτῶμεν οὐδένα περὶ τοῦ νοσοῦντος . εἰ δὲ ῥὶς μὲν ὀξεῖα , ὀφθαλμοὶ δὲ κοῖλοι , κρόταφοί τε ξυμπεπτωκότες φαίνονται , τηνικαῦτα ἐρωτῶμεν ὅπως διέκειτο κατὰ φύσιν ἔχων . οὕτω δὲ κᾀκ τοῦ νοσήματος αἱ προγνώσεις γίνονται τῶν μελλόντων ἔσεσθαι . δέδεικται γάρ σοι διὰ πλειόνων ἔν τε τοῖς περὶ κρίσεων καὶ τοῖς εἰς ἀφορισμοὺς ὑπομνήμασι τριταῖος μὲν ἀκριβὴς ταχυκρίσιμος εἶναι , τεταρταῖος δὲ , χρόνιος , ἀμφότεροι δ’ ἀκίνδυνοι . φρενῖτις δὲ καὶ λήθαργος , ἄμφω κινδυνώδη καὶ ὀξέα . σκίῤῥος δὲ σπληνὸς ὀλέθριόν τε καὶ χρόνιον . ἐκ δὲ τοῦ νοσοῦντος αὐτοῦ πρόγνωσις γίνεται τῶν ἐσομένων κατὰ διττὸν τρόπον . ἔστι δ’ αὐτῶν ὁ μὲν ἕτερος τοιοῦτος · ἐκ κοσμίου , φησὶ , θρασεῖα ἀπόκρισις κακόν · ἔμπαλιν δὲ θορυβώδης ἄνθρωπος νοσῶν οὐ μόνον εἰ φθέγξεται θρασέως , ἀλλ’ οὐδ’ εἰ παραφρονήσει ἐν διακαεῖ πυρετῷ κινδυνεύσειεν . ὁ δ’ ἕτερος τρόπος τοιόσδ’ ἐστὶν , εἰ πάντα τὰ προσήκοντα ποιῶν ὁ κάμνων καὶ κατακούων τῷ ἰατρῷ οὐδὲν ὀνίναται , χαλεπῶς νοσεῖ . τοὐναντίον δ’ ἅπαν , εἰ μηδὲν τῶν δεόντων πράττων νοσῶν , μετρίως διάκειται . οὕτως δὲ κᾀκ τῶν προσφερομένων ἡ πρόγνωσις ἔσται . μοχθηρῶν γὰρ ὄντων αὐτῶν , ἐπειδὰν μὴ χείρω γίγνοιτο μετρίως νοσεῖ , προσηκόντως δ’ ἁπάντων γιγνομένων , εἰ πρὸς τῷ μηδὲν ὀνίνασθαι , σφοδρύνοιτο , μοχθηρόν . ἐγὼ δ’ ὅτι μὴ μόνον τοὺς τρόπους τῶν νοσημάτων , ἀλλὰ καὶ τὰς ἰδέας ἐνίοτε διέγνων ἐκ τῶν προσφερομένων , ἐθεάσασθε πολλάκις . ἀλλ’ , ὡς ἔφην , ἐπὶ πλέον ἐν ἑτέροις ὑπὲρ ἁπάντων τούτων διῆλθον . ὅταν δὲ κᾀκ τοῦ προσφέροντος λέγει προγινώσκεσθαι ῥᾷον ἢ χαλεπώτερον , ἐν ταῖς νόσοις ἀκούειν χρή . τοιόνδε τι θεώμενοι πολλάκις , ἤτοι διάθεσις χρονία ἢ καὶ πυρετώδη νοσήματα χρόνια , προστίθεμέν τι τῇ διαγνώσει , κᾀκ τοῦ γνῶναι τίς ὁ θεραπεύων ἦν ἰατρὸς , εἰ μὲν γὰρ ἀξιόλογος , ὀλίγας ἐλπίδας ἔχομεν τῆς ἰάσεως , εὔδηλον γὰρ ὅτι κακοήθης ἐστὶν ἡ νόσος , εἰ πάντων ὀρθῶς γιγνομένων οὐδὲν ὀνίνανται . φαύλου δ’ ὄντος εἰκὸς εἶναι νομίζομεν , εἰ καλῶς ἅπαντα πραχθείη , σωθήσεσθαι τὸν ἄνθρωπον . ἀλλὰ κᾀκ τῆς καταστάσεως ἔφη , τουτέστι τῆς ἰδίας τοῦ περιέχοντος κράσεως ἔσεσθαι τὰς προγνώσεις . τὸ δ’ ὅλης καὶ κατὰ μέρεα τῶν οὐρανίων ἐστὶν , εἰ μεμνήμεθα τῶν ἐν ταῖς προγεγραμμέναις τρισὶ καταστάσεσιν εἰρημένων , ἐφ’ ὧν αὐτὸς ὁ Ἱπποκράτης τὰ ἐν τῷ περιέχοντι γιγνόμενα κατὰ θερμότητα καὶ ψυχρότητα διερχόμενος , ἐπὶ τῆς τελευτῆς αὐτῶν ἀπεφήνατο τὴν ἐπικρατήσασαν κρᾶσιν , οἷον ὅταν εἴπῃ , γενομένης δὲ τῆς ἀγωγῆς ὅλης ἐπὶ τὰ νότια καὶ μετ’ αὐχμῶν , καίτοι οὔτε δι’ ὅλου τοῦ ἔτους οὔτε νότος ἔπνευσεν οὔτ’ αὐχμὸς ἐγένετο . πάλιν δὲ , ὅταν εἴπῃ , γενομένου δὲ τοῦ ἔτεος ὅλου ὑγροῦ καὶ ψυχροῦ καὶ βορείου , κατὰ πλεονάζον ἀποφαίνεται . τὸ γὰρ μηδεμίαν ἡμέραν ἐν ὅλῳ τῷ ἔτει μήτε θερμὴν γενέσθαι μήτε ξηρὰν μήτε νότιον ἀδύνατον ἦν . οὕτως δὲ καὶ τὰς τῶν νοσημάτων ἰδέας πολὺ μὲν ἐνεδέχετο γενέσθαι τοίας , οὐ μὴν ἄνευ τοῦ παρεμπεσεῖν ἑτέρας . ἀμέλει συντελέσας τῆς πρώτης καταστάσεως τὴν διήγησιν , ἐπὶ τῇ ταύτης τελευτῇ κατὰ λέξιν οὕτως ἔγραψεν . ἐκ πάντων δὲ τῶν ὑπογεγραμμένων ἐν τῇ καταστάσει ταύτῃ μόνοις τοῖσι φθινώδεσι θανατώδεα συνέπεσεν · ἐπεὶ τοῖσί γ’ ἄλλοις εὐφόρως πᾶσι καὶ θανατῶδες ἐν τοῖς ἄλλοις πυρετοῖς οὐκ ἐγένετο , οὔτε ἓν εἶδος ἐπεδήμησε νοσημάτων οὔτε μία κατάστασις ἓν ὅλῳ τῷ ἔτει διὰ παντὸς ἐγένετο . κατὰ δὲ τὸ ἐπικρατοῦν τῆς κράσεως ἤτοι ψυχρὰν καὶ ὑγρὰν ἤ τινα τῶν ἄλλων κράσεων ἡμεῖς λέγομεν . ὁ δ’ Ἱπποκράτης ἔγραψεν · ἦρος μὲν γὰρ ἄλλα νοσήματα , θέρους δ’ ἄλλα , καὶ φθινοπώρου μὲν ἄλλα , χειμῶνος δ’ ἄλλα συνέβη γενέσθαι καθ’ ἑκάστην ὧν ἔγραψε καταστάσεων . ἐπικρατεῖν δ’ ὅμως ἐν ὅλῳ τῷ ἔτει κατὰ μὲν τήνδε τὴν κατάστασιν τουτὶ τὸ νόσημα , καθ’ ἑτέραν δὲ τουτί . τοῦτ’ οὖν ἐστι τὸ λεγόμενον , ἐκ τῆς καταστάσεως ὅλης καὶ κατὰ μέρεα τῶν οὐρανίων , προσέθηκε καὶ τῷ λόγῳ , τῶν οὐρανίων , ἐπειδὴ ψιλῶς λεχθὲν ἄνευ τῆς προσθήκης τὸ τῆς καταστάσεως ὄνομα καὶ τὴν τῆς χώρας ἰδέαν δηλοῦν δύναται καὶ παντὸς ἄλλου πράγματος . ἀμέλει καὶ συνάπτων ἐρεῖ , ἐκ τῆς καταστάσεως ὅλης τε καὶ κατὰ μέρεα τῶν οὐρανίων , καὶ χώρας ἑκάστης καὶ τοῦ ἔθεος . ὅτι δὲ καὶ ἡ τῆς χώρας ἰδέα μεγάλα συντελεῖ πρὸς τὴν τῶν ἐσομένων πρόγνωσιν ἐπιδέδεικται πολλάκις . ἀρκεῖ δὲ νῦν ἀναπέμψαι πρὸς τὸ περὶ ἀέρων καὶ ὑδάτων καὶ τόπων βιβλίον , ἐν ᾧ διδάσκει τίνα καθ’ ἑκάστην ὥραν πλεονάζει νοσήματα · τούτων γὰρ ἥ τε γένεσις τοῖς ἐπιχωρίοις σύντροφος ὅ τ’ ἀπ’ αὐτῶν κίνδυνος ἥττων , ὡς ἂν οἰκείων ὄντων . ἀλλὰ κᾀκ τοῦ ἔθους εἰς πρόγνωσιν ὠφελεῖσθαί σε διδάσκει . ἐν γοῦν τῷ προγνωστικῷ προστιθεὶς αὐτοὺς τοὺς ἐκ τῆς συνηθείας διορισμοὺς ἐνίοτε μὲν οὕτως φησίν · ἐπὶ γαστέρα δὲ κατακεῖσθαι ᾧ μὴ σύνηθές ἐστι καὶ ὑγιαίνοντι οὕτω κοιμᾶσθαι , παραφροσύνην σημαίνει ἢ ὀδύνην τῶν περὶ τὴν κοιλίην . ἐνίοτε δὲ οὕτως · ὀδόντας πρίειν ἐν πυρετοῖσιν , ὁκόσοισι μὴ σύνηθες ἐστιν ἀπὸ παίδων μανικὸν καὶ θανατῶδες . ἀλλὰ κᾀκ τῆς διαίτης τοῦ κάμνοντος ἣ διῃτήθη δύνατόν ἐστι στοχάσασθαι τεχνικῶς ὁποῖοί τέ εἰσι καὶ ὁπόσοι οἱ πλεονάζοντες χυμοί . τούτων δὲ γνωσθέντων ἥ τε παροῦσα τοῦ σώματος διάθεσις εὐγνωστοτέρα καὶ ἡ πρόγνωσις τῶν ἀποβησομένων ἑτοιμοτέρα γίγνεται . ἀλλὰ κᾀκ τῶν ἐπιτηδευμάτων ἀξιοῖ τὰς προγνώσεις ποιεῖσθαι . καλοῦσι δ’ ἐπιτηδεύματα πάντα ὅσα πράττουσιν οἱ ἄνθρωποι διὰ χρείαν ἢ ἀνάγκην , εἴτε ναυτιλλόμενοι εἴτε γεωργοῦντες , ἢ οἰκοδομοῦντές τε καὶ τεκταινόμενοι , κυνηγετοῦντες ἢ φιλογυμναστοῦντες , ὡς λούεσθαι πολλάκις ἐν ὕδασι θερμοῖς ἢ ψυχροῖς . ἔνεστιν οὖν ἐφ’ ὧν ἐπιτηδεύουσι τεκμήρασθαι περὶ τῆς κατὰ τὴν νόσον διαθέσεως . ὁ μὲν γὰρ ἐν ἀγρῷ διῃτημένος ὥρᾳ θέρους ἐν ἡλίῳ ὑπαίθριος καὶ πόνοις καὶ λεπτῇ διαίτῃ τὸν πικρόχολον χυμὸν μᾶλλον ἢ τὸν φλεγματικὸν ὅσον ἐπὶ τούτῳ ἠθροικέναι δύναται . ὅστις δ’ ἔμπαλιν τῷδε κατὰ πόλιν , ἐν σκιᾷ λουόμενος δὶς τῆς ἡμέρας , ἀργῶς δ’ ἐμπιπλάμενος διατελεῖ , τὸν φλεγματικὸν μᾶλλον , ἐπί τε δ’ ἄλλων ἀνάλογον . ὅτι δὲ κᾀκ τῆς ἡλικίας εἴς τε τὴν τῶν παρόντων διάγνωσιν καὶ τὴν τῶν ἐσομένων πρόγνωσιν οὐ σμικρὰν ὠφέλειαν ἔχομεν ἔκ τε τῶν ἀφορισμῶν μαθήσῃ , καθ’ οὓς περὶ τῶν ἡλικιῶν διελέγετο , προεξηγησάμεθα δ’ ἤδη τὸ βιβλίον . ἀλλὰ κᾀκ τῶν λόγων ὧν ὁ κάμνων λέγει δυνατόν ἐστι πρὸς τὴν τῶν παρόντων διάγνωσιν καὶ πρὸς τὴν τῶν μελλόντων πρόγνωσιν ὠφελεῖσθαι . συνῆπται δ’ ἡ σημείωσις αὕτη καὶ κοινωνεῖ τῇ κατὰ τὸ ἦθος . ἐὰν μὲν γὰρ κατὰ τὸ ἦθος ὃ πρόσθεν ἐτύγχανεν ἔχων ἐν τῷ ὑγιαίνειν ὁ κάμνων οἱ λόγοι φαίνονται γιγνόμενοι , χαλεπὸν οὐδὲν ἔσεσθαι προσδοκήσομεν , εἰ δ’ ἐναντίους τῶν ἐθῶν ὁ κάμνων λόγους λέγει , μοχθηρὸν τὸ σημεῖον . ὑπόνοια γάρ τις ἡμῖν ἐκ τούτου γίγνεται βεβλάφθαι τὴν διάνοιαν αὐτοῦ , τὸ δὲ τρόποισιν ἐφεξῆς εἰρημένων ἴδωμεν τί σημαίνει . χρῶνται γὰρ οἱ παλαιοὶ τῇ φωνῇ ταύτῃ κατὰ δυοῖν σημαινομένων , ἐνίοτε μὲν ἐπὶ τὸ τῆς ψυχῆς ἦθος αὐτὸ φέροντες , ἐνίοτε δ’ ἐπὶ τὰς διαφορὰς ἢ τὰς ἰδέας τοῦ προκειμένου κατὰ τὸν λόγον πράγματος , οἷον εἰ περὶ διαίτης ὁ λόγος . τρόπους διαίτης εἰπὼν ὁ συγγραφεὺς τὰς διαφορὰς αὐτὰς ἢ τὰς ἰδέας δηλοῖ , καθάπερ γε καὶ εἰ πυρετῶν εἴποι τρόπους εἶναι πολλοὺς τὰς διαφορὰς τούτων ἢ τὰ εἴδη σημαίνει . καὶ τοίνυν ἤτοι τὰ τῆς ψυχῆς ἤθη δηλοῖ διὰ τοῦ φάναι τρόποισιν , ἢ τὰς τῶν λόγων διαφορὰς , ἐπειδὴ περὶ λόγων προείρηκεν , ὡς εἰ καὶ οὕτως εἶπε , λόγοισι καὶ ταῖς τῶν αὐτῶν ἢ διαφοραῖς . διαφορὰς γὰρ ἢ ἰδέας ἢ εἴδη κατὰ τὸ παρὸν οὐ διοίσει λέγειν , ἁπάντων τούτων γιγνομένων ἐν τῇ τομῇ τῶν γενικῶς νοουμένων . ὥσπερ δ’ οἱ λόγοι διδάσκουσί τι περὶ τῆς διαθέσεως τοῦ νοσοῦντος , οὕτω καὶ ἡ σιγὴ παρὰ φύσιν ἢ κατὰ φύσιν οὖσα τῷ κάμνοντι . τῷ μὲν γὰρ φύσει σιωπηλῷ κατὰ φύσιν ἐστὶ , τῷ δ’ ἐναντίῳ παρὰ φύσιν . ὥστε τούτῳ μὲν ἤτοι νωθρότης τίς ἐστι καταφορικὴ , δι’ ἣν σιωπᾷ παρὰ φύσιν , ἢ μελαγχολίας ἀρχὴ , τῷ δὲ σιωπηλῷ τὸ μὴ σιωπᾷν , ἀλλὰ πλείω φθέγγεσθαι τῶν εἰωθότων παρακρουστικόν . ἑξῆς δ’ εἰπὼν διανοήματα οὐκ αἰσθητὸν οὐδὲ φαινόμενον ἐδήλωσεν , ἀλλ’ ἐκ τεκμηρίων εὑρισκόμενον πρᾶγμα . τεκμήριον δέ ἐστιν ὃ ἀποφθέγγονταί τε καὶ πράττουσιν οἱ κάμνοντες . παραγενόμενος γοῦν τις ἡμῶν ἕωθεν , ὡς ἔθος , ἐπὶ τὴν ἐπίσκεψιν αὐτοῦ δι’ ὅλης ἔφη τῆς νυκτὸς ἠγρυπνηκέναι , σκοπούμενος , εἰ δόξειε τῷ Ἄτλαντι κάμνοντι μηκέτι βαστάζειν τὸν οὐρανὸν , ὅ τί ποτ’ ἂν συμβαίνῃ . τοῦτο εἰπόντος αὐτοῦ συνήκαμεν ἀρχήν τινα μελαγχολίας εἶναι . παραπλησίως δὲ καὶ διὰ τῶν ἔργων ὧν πράττουσιν οἱ κάμνοντες ἐνδείκνυται τὸ τῆς ψυχῆς ἦθος . ἑξῆς δὲ τούτων ὁ συγγραφεύς φησιν , ὕπνοισιν οὐχ ὕπνοισι , περὶ ὧν οὐδὲν ἐνταῦθα θέλω λέγειν , ἔν τε τοῖς ἀφορισμοῖς κἀν τῷ προγνωστικῷ καὶ τοὺς ὕπνους τε καὶ ἀγρυπνίας προεξηγημένος . ἀλλὰ καὶ περὶ τῶν ἐνυπνίων προεξήγημαι , τῶν τ’ ἄλλων καὶ ὅσα διάθεσίν τινα τοῦ σώματος ἐνδείκνυται , καθάπερ κἀν τῷ περὶ διαίτης ὑγιεινῶν γέγραπται . πυρκαϊὰς μὲν γάρ τις ὁρῶν ὄναρ ὑπὸ τῆς ξανθῆς ὀχλεῖται χολῆς , καπνοὺς δὲ ἢ γνόφους ἢ βαθέα σκότον ὑπὸ τῆς μελαίνης χολῆς , ὄμβρους δὲ ψυχρὰν ὑγρότητα πλεονάζειν ἐνδείκνυται , καθάπερ γε καὶ εἰ χιόνα καὶ κρύσταλλον καὶ χάλαζαν , φλέγμα ψυχρόν · ἐν χωρίῳ δὲ δοκῶν εἶναι δυσώδει σηπεδόνα χυμῶν , λόφους δ’ ἀλεκτρυόνων ἤ τινα πυῤῥὰ αἷμα πλεονάζειν . ζοφώδη δέ τινα ὁρᾷν ἢ ἐν ζοφώδεσι τόποις ἵστασθαι πνεύματα δηλοῖ . διὸ καὶ προσέθηκε τῷ ἐνυπνίοις τίσι καὶ ὅτε , τὸ μὲν τίσι τὰς διαφορὰς αὐτῶν ἐνδεικνύμενον καὶ μὴ προσθέντος αὐτοῦ πρόδηλον ἦν , τὸ δ’ ὅτε τὸν καιρὸν ἐν ᾧ γίνεται τὰ ἐνύπνια , τουτέστιν εἴτε κατὰ τὴν εἰσβολὴν τῶν παροξυσμῶν εἴτε κατὰ τὴν ἀκμὴν εἴτ’ ἐν ἄλλῳ τινὶ καιρῷ . καὶ εἰ μετὰ τροφὴν καὶ τοιάνδε τινὰ τροφὴν εὐθέως ἢ χωρὶς τροφῆς , γίνεται γάρ τις ἔνδειξις ἐκ τούτων . ὁ γοῦν χιονίζεσθαι δοκῶν , εἰ ἐν εἰσβολῇ παροξυσμοῦ μετὰ ῥίγους ἢ φρίκης ἢ καταψύξεως γιγνομένου τοῦτο φαντασθῇ , τῷ καιρῷ τὸ πλέον , οὐ τῇ διαθέσει τοῦ σώματος ἀναφέρειν χρή . κατὰ μέντοι τὴν παρακμὴν τοιοῦτον ὄναρ θεασάμενος βεβαιοτέραν ἡμῖν ἔνδειξιν ἐργάζεται τῆς τῶν ἐπικρατούντων χυμῶν ψυχρότητος . ἔτι δὲ μᾶλλον , ἐὰν μὴ ἐδηδοκὼς ᾖ τῶν φλερματικῶν ἐδεσμάτων ὧν ἐν τῇ γαστρὶ περιεχομένων , ἐνδέχεταί τινι τοιαύτην γίνεσθαι φαντασίαν , καίτοι τῆς ἐν ὅλῳ τῷ σώματι διαθέσεως οὐκ οὔσης ὁμοίας · τὸ δὲ τιλμοῖσιν , ὅπερ ἐφεξῆς εἴρηται προεξήγημαι κἀν τοῖς περὶ χυμῶν ὑπομνήμασιν , ὥσπερ καὶ ἄλλα πολλὰ τῶν νῦν εἰρημένων , ἐπί τε τῶν κροκυδιζόντων καὶ καρφολογούντων εἰρῆσθαι δυνάμενα καὶ τῶν ὁτιοῦν μέρος αὐτῶν τιλλόντων , ἐν ᾧ διάθεσίς τίς ἐστιν ὀδυνώδης ἐν βάθει . πολλάκις δὲ καὶ πύου περιεχομένου κατὰ τὸ μόριον ἤ τινος ἄλλου δριμέος χυμοῦ τίλλουσι τὸ μέρος , ὥσπερ γε καὶ λόγῳ παραφροσύνης ἔστιν ὅτε . τὸ δὲ κνησμοῖσι μετὰ τοῦτο γεγραμμένον ἐνδείκνυται χυμοὺς ὀδαξέοντας εἶναι κατὰ τὸ δέρμα , δι’ οὓς κνῶνται . περὶ δακρύων ἐμάθομεν ἤδη τῶν ἑκουσίων τε καὶ ἀκουσίων , ὁποῖόν τι σημαίνειν ἑκάτερον πέφυκεν . ὥσπερ γε καὶ περὶ τῆς ἰδέας τῶν παροξυσμῶν , ἀλλὰ καὶ περὶ διαχωρημάτων καὶ οὔρων καὶ πτυέλων καὶ τῶν ἐμουμένων αὐταρκέστατα διὰ τοῦ προγνωστικοῦ δεδήλωται , μετὰ τοῦ καὶ κατὰ τοὺς ἀφορισμοὺς εἰρῆσθαι πολλάκις καὶ κατὰ τὸ προῤῥητικόν . ἐφεξῆς δὲ λέγοντος αὐτοῦ καὶ ὅσαι ἐξ οἵων εἰς οἷα διαδοχαὶ νοσημάτων καὶ ἀποστάσιες ἐπὶ τὸ ὀλέθριον καὶ κρίσιμον , ἀναμιμνήσκεσθαι χρὴ κᾀνταῦθα τῶν προδιδαχθέντων , ἐν οἷς προεξηγήμεθα . διαδοχαὶ γοῦν ὀλέθριοί τε καὶ κρίσιμοι γίνονται νοσημάτων , κατά τε τὴν τῶν νόσων αὐτῶν διαφορὰν καὶ τοὺς πάσχοντας τόπους . ἡ μὲν γὰρ εἰς ἐπιεικέστερα νοσήματα καὶ τόπους ἀκυρωτέρους διαδοχὴ σωτήριος · εἰ δ’ εἰς χαλεπώτερά τε νοσήματα καὶ τόπους κυριωτέρους , ὀλέθριος . οὕτω δὲ καὶ ἀποστάσεις αἱ μὲν κατ’ ἔκρουν , ἀμείνους , αἱ δὲ κατ’ ἀπόθεσιν ἧττον ὠφέλιμοι . τούτων δ’ αὐτῶν αἱ μὲν ποῤῥωτέρω τε τοῦ κάμνοντος τόπου καὶ εἰς ἄκυρα μόρια πάσχοντος ἀγαθαὶ , αἱ δ’ ἐναντίαι τούτων μοχθηραί . καὶ μὴν καὶ τὰ τούτων ἐφεξῆς εἰρημένα κατὰ τὸ σύγγραμμα πᾶν ἐπὶ πλεῖστον ἐξειργασάμεθα δι’ ὧν προεξήγημαι βιβλίων . ἔν τε γὰρ ἀφορισμοῖς καὶ προγνωστικῷ περί τε τοῦ ῥίγους καὶ τῶν ἱδρώτων καὶ βηχὸς καὶ πταρμοῦ καὶ λυγμοῦ , ἐν δὲ ταῖς ἄλλαις πραγματείαις ἃς ἐποιησάμεθα καὶ περὶ τούτων μὲν , ἀλλὰ καὶ περὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων ὅσα χρήσιμα πρός τε τὰς διαγνώσεις καὶ προγνώσεις ἐστίν . ἐφεξῆς δὲ πάλιν ψύξεως αὐτοῦ μνημονεύσαντος ἐπισκεπτέον , ἆρά γε τοῦ παντὸς σώματος ψύξις , ὡς διακαίεσθαι τὸ βάθος ἢ τῶν ἀκρωτηρίων ἀκούειν προσῆκεν ἢ περὶ πάντων τούτων λέγειν αὐτὸν ἄμεινόν ἐστιν ὑπολαβεῖν . ἄλλο μὲν γάρ τι σημαίνει ψύξις ἐν ἀρχῇ παροξυσμοῦ , ἄλλο δ’ ἐν παρακμῇ γενομένη , καθάπερ γε καὶ εἰ διὰ παντὸς τοῦ παροξυσμοῦ παραμένοι καὶ αὐτὴ , σημεῖόν ἐστιν οὐκ ἀγαθὸν , ὥσπερ γε καὶ εἰ τοιαύτης οὔσης αὐτῆς ἀεὶ διακαίοιτο τὸ βάθος , ὑπὲρ ὧν ἁπάντων οἷς ἐξηγησάμεθα καὶ κατὰ τὴν περὶ κρίσεων πραγματείαν εἴρηται . πνεύματα δ’ ὅταν εἴπῃ , τὰς περὶ τῆς ἀναπνοῆς διαφορὰς ἀκουστέον . ἐπειδὴ δὲ τῶν φυσῶν ἐφεξῆς ἐμνημόνευσε καὶ αὗται τοῦ γένους εἰσὶ τῶν πνευμάτων . εἴρηται δὲ περὶ τούτων ἐν τοῖς εἰς τὸ προγνωστικὸν καὶ τῇ περὶ δυσπνοίας πραγματείᾳ καὶ τῇ περὶ τῆς κατὰ ἀναπνοὴν πνευμάτων διαφορᾶς , ὥσπερ γε καὶ περὶ φυσῶν ἐν τῷ προγνωστικῷ . καὶ ἐρυγαὶ δὲ τοῦ γένους μέν εἰσι τῶν πνευμάτων καὶ κατὰ τοῦτο κοινωνοῦσί πως τῆς κατὰ τὴν ἀναπνοὴν , ἐν εἴδει δὲ φυσωδῶν πνευμάτων ὑπάρχουσαι πάλιν κατὰ τοῦτο κοινωνοῦσι ταῖς φύσαις , ὥστε καὶ αὗται δηλοῦσι φυσῶδες ἐν τῇ κοιλίᾳ τῇ ἄνω γεννᾶσθαι πνεῦμα . καὶ τὸ κατὰ τὴν τελευτὴν τῆς ῥήσεως εἰρημένον εὔδηλον . αἱμοῤῥαγίαι τε γὰρ καὶ αἱμοῤῥοΐδες ὅπως αἱ μὲν ἐπ’ ὠφελείᾳ γίνεσθαι πεφύκασιν , αἱ δ’ ἐπὶ βλάβῃ μεμαθήκαμεν .
Lemmas: ὁ δέ περί ὁ νόσημα ἐκ ὅς διαγιγνώσκω μανθάνω ἐκ ὁ κοινός φύσις ἅπας καί ὁ ἴδιος ἕκαστος , ἐκ ὁ νόσημα , ἐκ ὁ νοσέω , ἐκ ὁ προσφέρω , ἐκ ὁ προσφέρω . ἐπί ὁ ῥᾴδιος γάρ καί χαλεπός ἐκ οὗτος , ἐκ ὁ κατάστασις ὅλος καί κατά μέρος ὁ οὐράνιος καί χώρα ἕκαστος καί ἑαυτοῦ ἔθος ἐκ ὁ δίαιτα , ἐκ ὁ ἐπιτήδευμα , ἐκ ὁ ἡλικία ἕκαστος , λόγος , σιγή , διανόημα , ὕπνος , οὐ ὕπνος , ἐνύπνιον τις καί ὅτε , τιλμός , κνησμός , δάκρυον , ἐκ ὁ παροξυσμός , διαχώρημα , ὅρος , πτύσμα , ἔμετος . καί ὅσος ἐκ οἷος εἰς οἷος διαδοχή νόσημα καί ἀπόστασις ἐπί ὁ ὀλέθριος καί κρίσιμος . ἱδρώς , ῥῖγος , ψῦξις , βήξ , πταρμός , λυγμός , πνεῦμα , ἔρευξις , φῦσα σιγώδης , ψοφώδης [ ἠχώδης ] , αἱμορραγία , αἱμορροΐς , ἐκ οὗτος δέ καί ὅσος διά οὗτος , σκοπέω . ἔνιοι οὗτος παραγράφω νομίζω ὅμοιος ἔχω ὁ ἑρμηνεία καί ὁ διάνοια ὁ ἐν ὁ περί χυμός γράφω , ὅς προεξηγέομαι διά ἕτερος ὑπόμνημα . εἰμί δέ δηλονότι προγνωστικός καί ὁ θεώρημα διδάσκω αὐτός καθόλου σκοπός , ἀπό ὅς χρή ὁ πρόγνωσις ποιέω . κοινός μέν οὖν φύσις ὀνομάζω ὁ ἅπας ἄνθρωπος , ἴδιος δέ ὁ κατά ἕκαστος ἐγώ . ὅτι μέν ἐκ ἀμφότερος δέω ποιέω ὁ διάγνωσις καί πρόγνωσις , ἀσφαλής δέ εἰμί ἐκ ὁ ἴδιος φύσις γίγνομαι , μανθάνω ἐν ὁ προγνωστικός , ἐν ὁ περί ἀγμός τε καί περί ἄρθρον , ἐπί τε ὁ ἐν ὁ κεφαλή τραῦμα , ὅς καί αὐτός προεξηγέομαι . κελεύω οὖν ἀεί παραβάλλω ὁ πάσχω μόριον ὁ κατά φύσις περιέχω , προστίθημι ὁ λόγος , ὅτι μή ὁ ἀλλότριος καθοράω . οὕτως δέ κᾀπειδὰν φημί · σκοπέω δέ χρή ὧδε ἐν ὁ ὀξύς νόσημα , πρῶτος μέν ὁ πρόσωπον ὁ νοσέω , εἰ ὅμοιος εἰμί ὁ ὁ ὑγιαίνω , μάλα δέ εἰ αὐτός ἑαυτοῦ ( οὕτως γάρ ἄν εἰμί ἀγαθός ) καί ἔστε ἄν γε ὁ ἴδιος ἕκαστος ὁ νοσέω ἐπίσταμαι χρῶμα καί μέγεθος , οὐδείς ὁ κοινός δέω . διά δέ ὁ μή προγιγνώσκω ἐγώ ἅπας ἄνθρωπος ὅπως ἔχω φύσις , ἀλλά ἐξαίφνης πολλάκις ἐπί ὁ ἄγνωστος καλέω , ὁ ἀρχή ὁ τε διάγνωσις ἀπό ὁ πάθος καί ὁ εἰμί πρόγνωσις ἀπό ὁ κοινός ποιέω . ὅς γάρ μήτε ῥίς ὀξύς μήτε ὀφθαλμός κοῖλος μήτε κρόταφος συμπίπτω εἰμί , οὐδείς ἐρωτάω οὐδείς περί ὁ νοσέω . εἰ δέ ῥίς μέν ὀξύς , ὀφθαλμός δέ κοῖλος , κρόταφος τε συμπίπτω φαίνω , τηνικαῦτα ἐρωτάω ὅπως διάκειμαι κατά φύσις ἔχω . οὕτως δέ ᾀ ὁ νόσημα ὁ πρόγνωσις γίγνομαι ὁ μέλλω εἰμί . δείκνυμι γάρ σύ διά πολύς ἐν τε ὁ περί κρίσις καί ὁ εἰς ἀφορισμός ὑπόμνημα τριταῖος μέν ἀκριβής ταχυκρίσιμος εἰμί , τεταρταῖος δέ , χρόνιος , ἀμφότερος δέ ἀκίνδυνος . φρενῖτις δέ καί λήθαργος , ἄμφω κινδυνώδης καί ὀξύς . σκίρρος δέ σπλήν ὀλέθριος τε καί χρόνιος . ἐκ δέ ὁ νοσέω αὐτός πρόγνωσις γίγνομαι ὁ εἰμί κατά δισσός τρόπος . εἰμί δέ αὐτός ὁ μέν ἕτερος τοιοῦτος · ἐκ κόσμιος , φημί , θρασύς ἀπόκρισις κακός · ἔμπαλιν δέ θορυβώδης ἄνθρωπος νοσέω οὐ μόνος εἰ φθέγγομαι θρασύς , ἀλλά οὐδέ εἰ παραφρονέω ἐν διακαής πυρετός κινδυνεύω . ὁ δέ ἕτερος τρόπος τοιόσδε εἰμί , εἰ πᾶς ὁ προσήκω ποιέω ὁ κάμνω καί κατακούω ὁ ἰατρός οὐδείς ὀνίνημι , χαλεπός νοσέω . ἐναντίος δέ ἅπας , εἰ μηδείς ὁ δέω πράσσω νοσέω , μέτριος διάκειμαι . οὕτως δέ ᾀ ὁ προσφέρω ὁ πρόγνωσις εἰμί . μοχθηρός γάρ εἰμί αὐτός , ἐπειδάν μή κακός γίγνομαι μέτριος νοσέω , προσηκόντως δέ ἅπας γίγνομαι , εἰ πρός ὁ μηδείς ὀνίνημι , σφοδρύνω , μοχθηρός . ἐγώ δέ ὅτι μή μόνος ὁ τρόπος ὁ νόσημα , ἀλλά καί ὁ ἰδέα ἐνίοτε διαγιγνώσκω ἐκ ὁ προσφέρω , θεάομαι πολλάκις . ἀλλά , ὡς φημί , ἐπί πολύς ἐν ἕτερος ὑπέρ ἅπας οὗτος διέρχομαι . ὅταν δέ ἐͅκ ὁ προσφέρω λέγω προγιγνώσκω ῥᾴδιος ἤ χαλεπός , ἐν ὁ νόσος ἀκούω χρή . τοιόσδε τις θεάομαι πολλάκις , ἤτοι διάθεσις χρόνιος ἤ καί πυρετώδης νόσημα χρόνιος , προστίθημι τις ὁ διάγνωσις , ᾀ ὁ γιγνώσκω τίς ὁ θεραπεύω εἰμί ἰατρός , εἰ μέν γάρ ἀξιόλογος , ὀλίγος ἐλπίς ἔχω ὁ ἴασις , εὔδηλος γάρ ὅτι κακοήθης εἰμί ὁ νόσος , εἰ πᾶς ὀρθός γίγνομαι οὐδείς ὀνίνημι . φαῦλος δέ εἰμί ἔοικα εἰμί νομίζω , εἰ καλός ἅπας πράσσω , σῴζω ὁ ἄνθρωπος . ἀλλά ἐͅκ ὁ κατάστασις φημί , τουτέστι ὁ ἴδιος ὁ περιέχω κρᾶσις εἰμί ὁ πρόγνωσις . ὁ δέ ὅλος καί κατά μέρος ὁ οὐράνιος εἰμί , εἰ μιμνῄσκω ὁ ἐν ὁ προγράφω τρεῖς κατάστασις λέγω , ἐπί ὅς αὐτός ὁ Ἱπποκράτης ὁ ἐν ὁ περιέχω γίγνομαι κατά θερμότης καί ψυχρότης διέρχομαι , ἐπί ὁ τελευτή αὐτός ἀποφαίνω ὁ ἐπικρατέω κρᾶσις , οἷος ὅταν λέγω , γίγνομαι δέ ὁ ἀγωγή ὅλος ἐπί ὁ νότιος καί μετά αὐχμός , καίτοι οὔτε διά ὅλος ὁ ἔτος οὔτε νότος πνέω οὔτε αὐχμός γίγνομαι . πάλιν δέ , ὅταν λέγω , γίγνομαι δέ ὁ ἔτος ὅλος ὑγρός καί ψυχρός καί βόρειος , κατά πλεονάζω ἀποφαίνω . ὁ γάρ μηδείς ἡμέρα ἐν ὅλος ὁ ἔτος μήτε θερμός γίγνομαι μήτε ξηρός μήτε νότιος ἀδύνατος εἰμί . οὕτως δέ καί ὁ ὁ νόσημα ἰδέα πολύς μέν ἐνδέχομαι γίγνομαι τοῖος , οὐ μήν ἄνευ ὁ παρεμπίπτω ἕτερος . ἀμέλει συντελέω ὁ πρῶτος κατάστασις ὁ διήγησις , ἐπί ὁ οὗτος τελευτή κατά λέξις οὕτως γράφω . ἐκ πᾶς δέ ὁ ὑπογράφω ἐν ὁ κατάστασις οὗτος μόνος ὁ φθινώδης θανατώδης συμπίπτω · ἐπεί ὁ γε ἄλλος εὔφορος πᾶς καί θανατώδης ἐν ὁ ἄλλος πυρετός οὐ γίγνομαι , οὔτε εἷς εἶδος ἐπιδημέω νόσημα οὔτε εἷς κατάστασις εἷς ὅλος ὁ ἔτος διά πᾶς γίγνομαι . κατά δέ ὁ ἐπικρατέω ὁ κρᾶσις ἤτοι ψυχρός καί ὑγρός ἤ τις ὁ ἄλλος κρᾶσις ἐγώ λέγω . ὁ δέ Ἱπποκράτης γράφω · ἔαρ μέν γάρ ἄλλος νόσημα , θέρος δέ ἄλλος , καί φθινόπωρον μέν ἄλλος , χειμών δέ ἄλλος συμβαίνω γίγνομαι κατά ἕκαστος ὅς γράφω κατάστασις . ἐπικρατέω δέ ὅμως ἐν ὅλος ὁ ἔτος κατά μέν ὅδε ὁ κατάστασις οὗτος ὁ νόσημα , κατά ἕτερος δέ οὗτος . οὗτος οὖν εἰμί ὁ λέγω , ἐκ ὁ κατάστασις ὅλος καί κατά μέρος ὁ οὐράνιος , προστίθημι καί ὁ λόγος , ὁ οὐράνιος , ἐπειδή ψιλός λέγω ἄνευ ὁ προσθήκη ὁ ὁ κατάστασις ὄνομα καί ὁ ὁ χώρα ἰδέα δηλόω δύναμαι καί πᾶς ἄλλος πρᾶγμα . ἀμέλει καί συνάπτω λέγω , ἐκ ὁ κατάστασις ὅλος τε καί κατά μέρος ὁ οὐράνιος , καί χώρα ἕκαστος καί ὁ ἔθος . ὅτι δέ καί ὁ ὁ χώρα ἰδέα μέγας συντελέω πρός ὁ ὁ εἰμί πρόγνωσις ἐπιδείκνυμι πολλάκις . ἀρκέω δέ νῦν ἀναπέμπω πρός ὁ περί ἀήρ καί ὕδωρ καί τόπος βιβλίον , ἐν ὅς διδάσκω τίς κατά ἕκαστος ὥρα πλεονάζω νόσημα · οὗτος γάρ ὁ τε γένεσις ὁ ἐπιχώριος σύντροφος ὁ τε ἀπό αὐτός κίνδυνος ἥσσων , ὡς ἄν οἰκεῖος εἰμί . ἀλλά ἐͅκ ὁ ἔθος εἰς πρόγνωσις ὠφελέω σύ διδάσκω . ἐν γοῦν ὁ προγνωστικός προστίθημι αὐτός ὁ ἐκ ὁ συνήθεια διορισμός ἐνίοτε μέν οὕτως φημί · ἐπί γαστήρ δέ κατάκειμαι ὅς μή συνήθης εἰμί καί ὑγιαίνω οὕτως κοιμάω , παραφροσύνη σημαίνω ἤ ὀδύνη ὁ περί ὁ κοιλία . ἐνίοτε δέ οὕτως · ὀδούς πρίω ἐν πυρετός , ὁπόσος μή συνήθης εἰμί ἀπό παῖς μανικός καί θανατώδης . ἀλλά ἐͅκ ὁ δίαιτα ὁ κάμνω ὅς διαιτέω δυνατός εἰμί στοχάζομαι τεχνικός ὁποῖος τε εἰμί καί ὁπόσος ὁ πλεονάζω χυμός . οὗτος δέ γιγνώσκω ὁ τε πάρειμι ὁ σῶμα διάθεσις εὔγνωστος καί ὁ πρόγνωσις ὁ ἀποβαίνω ἑτοῖμος γίγνομαι . ἀλλά ᾀ ὁ ἐπιτήδευμα ἀξιόω ὁ πρόγνωσις ποιέω . καλέω δέ ἐπιτήδευμα πᾶς ὅσος πράσσω ὁ ἄνθρωπος διά χρεία ἤ ἀνάγκη , εἴτε ναυτίλλομαι εἴτε γεωργέω , ἤ οἰκοδομέω τε καί τεκταίνομαι , κυνηγετέω ἤ φιλογυμναστέω , ὡς λούω πολλάκις ἐν ὕδωρ θερμός ἤ ψυχρός . ἔνειμι οὖν ἐπί ὅς ἐπιτηδεύω τεκμαίρομαι περί ὁ κατά ὁ νόσος διάθεσις . ὁ μέν γάρ ἐν ἀγρός διαιτέω ὥρα θέρος ἐν ἥλιος ὑπαίθριος καί πόνος καί λεπτός δίαιτα ὁ πικρόχολος χυμός μάλα ἤ ὁ φλεγματικός ὅσος ἐπί οὗτος ἀθροίζω δύναμαι . ὅστις δέ ἔμπαλιν ὅδε κατά πόλις , ἐν σκιά λούω δίς ὁ ἡμέρα , ἀργός δέ ἐμπίμπλημι διατελέω , ὁ φλεγματικός μάλα , ἐπί τε δέ ἄλλος ἀνάλογος . ὅτι δέ ἐͅκ ὁ ἡλικία εἰς τε ὁ ὁ πάρειμι διάγνωσις καί ὁ ὁ εἰμί πρόγνωσις οὐ μικρός ὠφέλεια ἔχω ἐκ τε ὁ ἀφορισμός μανθάνω , κατά ὅς περί ὁ ἡλικία διαλέγω , προεξηγέομαι δέ ἤδη ὁ βιβλίον . ἀλλά ἐͅκ ὁ λόγος ὅς ὁ κάμνω λέγω δυνατός εἰμί πρός ὁ ὁ πάρειμι διάγνωσις καί πρός ὁ ὁ μέλλω πρόγνωσις ὠφελέω . συνάπτω δέ ὁ σημείωσις οὗτος καί κοινωνέω ὁ κατά ὁ ἦθος . ἐάν μέν γάρ κατά ὁ ἦθος ὅς πρόσθεν τυγχάνω ἔχω ἐν ὁ ὑγιαίνω ὁ κάμνω ὁ λόγος φαίνω γίγνομαι , χαλεπός οὐδείς εἰμί προσδοκάω , εἰ δέ ἐναντίος ὁ ἔθος ὁ κάμνω λόγος λέγω , μοχθηρός ὁ σημεῖον . ὑπόνοια γάρ τις ἐγώ ἐκ οὗτος γίγνομαι βλάπτω ὁ διάνοια αὐτός , ὁ δέ τρόπος ἐφεξῆς λέγω ὁράω τίς σημαίνω . χράω γάρ ὁ παλαιός ὁ φωνή οὗτος κατά δύο σημαίνω , ἐνίοτε μέν ἐπί ὁ ὁ ψυχή ἦθος αὐτός φέρω , ἐνίοτε δέ ἐπί ὁ διαφορά ἤ ὁ ἰδέα ὁ πρόκειμαι κατά ὁ λόγος πρᾶγμα , οἷος εἰ περί δίαιτα ὁ λόγος . τρόπος δίαιτα λέγω ὁ συγγραφεύς ὁ διαφορά αὐτός ἤ ὁ ἰδέα δηλόω , καθά γε καί εἰ πυρετός λέγω τρόπος εἰμί πολύς ὁ διαφορά οὗτος ἤ ὁ εἶδος σημαίνω . καί τοίνυν ἤτοι ὁ ὁ ψυχή ἦθος δηλόω διά ὁ φημί τρόπος , ἤ ὁ ὁ λόγος διαφορά , ἐπειδή περί λόγος προλέγω , ὡς εἰ καί οὕτως λέγω , λόγος καί ὁ ὁ αὐτός ἤ διαφορά . διαφορά γάρ ἤ ἰδέα ἤ εἶδος κατά ὁ πάρειμι οὐ διαφέρω λέγω , ἅπας οὗτος γίγνομαι ἐν ὁ τομή ὁ γενικός νοέω . ὥσπερ δέ ὁ λόγος διδάσκω τις περί ὁ διάθεσις ὁ νοσέω , οὕτως καί ὁ σιγή παρά φύσις ἤ κατά φύσις εἰμί ὁ κάμνω . ὁ μέν γάρ φύσις σιωπηλός κατά φύσις εἰμί , ὁ δέ ἐναντίος παρά φύσις . ὥστε οὗτος μέν ἤτοι νωθρότης τις εἰμί καταφορικός , διά ὅς σιωπάω παρά φύσις , ἤ μελαγχολία ἀρχή , ὁ δέ σιωπηλός ὁ μή σιωπάω , ἀλλά πολύς φθέγγομαι ὁ εἴωθα παρακρουστικός . ἑξῆς δέ λέγω διανόημα οὐ αἰσθητός οὐδέ φαίνω δηλόω , ἀλλά ἐκ τεκμήριον εὑρίσκω πρᾶγμα . τεκμήριον δέ εἰμί ὅς ἀποφθέγγομαι τε καί πράσσω ὁ κάμνω . παραγίγνομαι γοῦν τις ἐγώ ἕωθεν , ὡς ἔθος , ἐπί ὁ ἐπίσκεψις αὐτός διά ὅλος φημί ὁ νύξ ἀγρυπνέω , σκοπέω , εἰ δοκέω ὁ Ἄτλας κάμνω μηκέτι βαστάζω ὁ οὐρανός , ὅς τις ποτέ ἄν συμβαίνω . οὗτος λέγω αὐτός συνίημι ἀρχή τις μελαγχολία εἰμί . παραπλήσιος δέ καί διά ὁ ἔργον ὅς πράσσω ὁ κάμνω ἐνδείκνυμι ὁ ὁ ψυχή ἦθος . ἑξῆς δέ οὗτος ὁ συγγραφεύς φημί , ὕπνος οὐ ὕπνος , περί ὅς οὐδείς ἐνταῦθα ἐθέλω λέγω , ἐν τε ὁ ἀφορισμός ἐν ὁ προγνωστικός καί ὁ ὕπνος τε καί ἀγρυπνία προεξηγέομαι . ἀλλά καί περί ὁ ἐνύπνιον προεξηγέομαι , ὁ τε ἄλλος καί ὅσος διάθεσις τις ὁ σῶμα ἐνδείκνυμι , καθά ἐν ὁ περί δίαιτα ὑγιεινός γράφω . πυρκαιά μέν γάρ τις ὁράω ὄναρ ὑπό ὁ ξανθός ὀχλέω χολή , καπνός δέ ἤ γνόφος ἤ βαθύς σκότος ὑπό ὁ μέλας χολή , ὄμβρος δέ ψυχρός ὑγρότης πλεονάζω ἐνδείκνυμι , καθά γε καί εἰ χιών καί κρύσταλλος καί χάλαζα , φλέγμα ψυχρός · ἐν χωρίον δέ δοκέω εἰμί δυσώδης σηπεδών χυμός , λόφος δέ ἀλεκτρυών ἤ τις πυρρός αἷμα πλεονάζω . ζοφώδης δέ τις ὁράω ἤ ἐν ζοφώδης τόπος ἵστημι πνεῦμα δηλόω . διό καί προστίθημι ὁ ἐνύπνιον τίς καί ὅτε , ὁ μέν τίς ὁ διαφορά αὐτός ἐνδείκνυμι καί μή προστίθημι αὐτός πρόδηλος εἰμί , ὁ δέ ὅτε ὁ καιρός ἐν ὅς γίγνομαι ὁ ἐνύπνιον , τουτέστι εἴτε κατά ὁ εἰσβολή ὁ παροξυσμός εἴτε κατά ὁ ἀκμή εἴτε ἐν ἄλλος τις καιρός . καί εἰ μετά τροφή καί τοιόσδε τις τροφή εὐθύς ἤ χωρίς τροφή , γίγνομαι γάρ τις ἔνδειξις ἐκ οὗτος . ὁ γοῦν χιονίζω δοκέω , εἰ ἐν εἰσβολή παροξυσμός μετά ῥῖγος ἤ φρίκη ἤ κατάψυξις γίγνομαι οὗτος φαντάζω , ὁ καιρός ὁ πολύς , οὐ ὁ διάθεσις ὁ σῶμα ἀναφέρω χρή . κατά μέντοι ὁ παρακμή τοιοῦτος ὄναρ θεάομαι βέβαιος ἐγώ ἔνδειξις ἐργάζομαι ὁ ὁ ἐπικρατέω χυμός ψυχρότης . ἔτι δέ μάλα , ἐάν μή ἐσθίω εἰμί ὁ φλερματικός ἔδεσμα ὅς ἐν ὁ γαστήρ περιέχω , ἐνδέχομαι τις τοιοῦτος γίγνομαι φαντασία , καίτοι ὁ ἐν ὅλος ὁ σῶμα διάθεσις οὐ εἰμί ὅμοιος · ὁ δέ τιλμός , ὅς ἐφεξῆς λέγω προεξηγέομαι ἐν ὁ περί χυμός ὑπόμνημα , ὥσπερ καί ἄλλος πολύς ὁ νῦν λέγω , ἐπί τε ὁ κροκυδίζω καί καρφολογέω λέγω δύναμαι καί ὁ ὁστισοῦν μέρος αὐτός τίλλω , ἐν ὅς διάθεσις τις εἰμί ὀδυνώδης ἐν βάθος . πολλάκις δέ καί πύον περιέχω κατά ὁ μόριον ἤ τις ἄλλος δριμύς χυμός τίλλω ὁ μέρος , ὥσπερ γε καί λόγος παραφροσύνη εἰμί ὅτε . ὁ δέ κνησμός μετά οὗτος γράφω ἐνδείκνυμι χυμός ὀδαξάω εἰμί κατά ὁ δέρμα , διά ὅς κνάω . περί δάκρυον μανθάνω ἤδη ὁ ἑκούσιος τε καί ἀκούσιος , ὁποῖος τις σημαίνω ἑκάτερος φύω . ὥσπερ γε καί περί ὁ ἰδέα ὁ παροξυσμός , ἀλλά καί περί διαχώρημα καί ὅρος καί πτύελον καί ὁ ἐμέω αὐτάρκης διά ὁ προγνωστικός δηλόω , μετά ὁ καί κατά ὁ ἀφορισμός λέγω πολλάκις καί κατά ὁ προρρητικός . ἐφεξῆς δέ λέγω αὐτός καί ὅσος ἐκ οἷος εἰς οἷος διαδοχή νόσημα καί ἀπόστασις ἐπί ὁ ὀλέθριος καί κρίσιμος , ἀναμιμνῄσκω χρή ᾀνταῦθη ὁ προδιδάσκω , ἐν ὅς προεξηγέομαι . διαδοχή γοῦν ὀλέθριος τε καί κρίσιμος γίγνομαι νόσημα , κατά τε ὁ ὁ νόσος αὐτός διαφορά καί ὁ πάσχω τόπος . ὁ μέν γάρ εἰς ἐπιεικής νόσημα καί τόπος ἄκυρος διαδοχή σωτήριος · εἰ δέ εἰς χαλεπός τε νόσημα καί τόπος κύριος , ὀλέθριος . οὕτως δέ καί ἀπόστασις ὁ μέν κατά ἔκροος , ἀγαθός , ὁ δέ κατά ἀπόθεσις ἥσσων ὠφέλιμος . οὗτος δέ αὐτός ὁ μέν πρόσω τε ὁ κάμνω τόπος καί εἰς ἄκυρος μόριον πάσχω ἀγαθός , ὁ δέ ἐναντίος οὗτος μοχθηρός . καί μήν καί ὁ οὗτος ἐφεξῆς λέγω κατά ὁ σύγγραμμα πᾶς ἐπί πολύς ἐξεργάζομαι διά ὅς προεξηγέομαι βιβλίον . ἐν τε γάρ ἀφορισμός καί προγνωστικός περί τε ὁ ῥῖγος καί ὁ ἱδρώς καί βήξ καί πταρμός καί λυγμός , ἐν δέ ὁ ἄλλος πραγματεία ὅς ποιέω καί περί οὗτος μέν , ἀλλά καί περί ὁ ἄλλος ἅπας ὅσος χρήσιμος πρός τε ὁ διάγνωσις καί πρόγνωσις εἰμί . ἐφεξῆς δέ πάλιν ψῦξις αὐτός μνημονεύω ἐπισκοπέω , ἆρα γε ὁ πᾶς σῶμα ψῦξις , ὡς διακαίω ὁ βάθος ἤ ὁ ἀκρωτήριον ἀκούω προσήκω ἤ περί πᾶς οὗτος λέγω αὐτός ἀγαθός εἰμί ὑπολαμβάνω . ἄλλος μέν γάρ τις σημαίνω ψῦξις ἐν ἀρχή παροξυσμός , ἄλλος δέ ἐν παρακμή γίγνομαι , καθά γε καί εἰ διά πᾶς ὁ παροξυσμός παραμένω καί αὐτός , σημεῖον εἰμί οὐ ἀγαθός , ὥσπερ γε καί εἰ τοιοῦτος εἰμί αὐτός ἀεί διακαίω ὁ βάθος , ὑπέρ ὅς ἅπας ὅς ἐξηγέομαι καί κατά ὁ περί κρίσις πραγματεία λέγω . πνεῦμα δέ ὅταν λέγω , ὁ περί ὁ ἀναπνοή διαφορά ἀκούω . ἐπειδή δέ ὁ φῦσα ἐφεξῆς μνημονεύω καί οὗτος ὁ γένος εἰμί ὁ πνεῦμα . λέγω δέ περί οὗτος ἐν ὁ εἰς ὁ προγνωστικός καί ὁ περί δύσπνοια πραγματεία καί ὁ περί ὁ κατά ἀναπνοή πνεῦμα διαφορά , ὥσπερ γε καί περί φῦσα ἐν ὁ προγνωστικός . καί ἐρυγή δέ ὁ γένος μέν εἰμί ὁ πνεῦμα καί κατά οὗτος κοινωνέω πως ὁ κατά ὁ ἀναπνοή , ἐν εἶδος δέ φυσώδης πνεῦμα ὑπάρχω πάλιν κατά οὗτος κοινωνέω ὁ φῦσα , ὥστε καί οὗτος δηλόω φυσώδης ἐν ὁ κοιλία ὁ ἄνω γεννάω πνεῦμα . καί ὁ κατά ὁ τελευτή ὁ ῥῆσις λέγω εὔδηλος . αἱμορραγία τε γάρ καί αἱμορροΐς ὅπως ὁ μέν ἐπί ὠφέλεια γίγνομαι φύω , ὁ δέ ἐπί βλάβη μανθάνω .