galenus.in-hippocratis-librum-de-officina-medici-commentarii-iii 2.1
Ἐπιδέσιος δύο εἴδεα , εἰργασμένον καὶ ἐργαζόμενον . ἐργαζόμενον μὲν ταχέως , ἀπόνως , εὐπόρως , εὐρύθμως , ταχέως μὲν ἀνύειν τὰ ἔργα , ἀπόνως δὲ ῥηϊδίως δρῇν . εὐπορίη δὲ ἐς πᾶν ἑτοίμη , εὐρυθμίη δὲ ὁρῆσθαι ἡδέως . ἀφ’ ὧν δὲ ταῦτα ἀσκημάτων εἴρηται . Τὰ μέντοι κοινὰ ταῖς ἐπιδέσεσιν ἀμφοτέραις ἐστὶ , τὰ δὲ καθ’ ἑτέραν αὐτῶν ἴδια , τὰ μὲν εὐπόρως καὶ ταχέως τῆς γενομένης ἐπιδέσεως ἴδια , τὰ δὲ ἀγαθῶς καὶ καλῶς τῆς ἤδη γεγονυίας . ὀνομάζει δ’ αὐτὸς τὸ μὲν τῆς γινομένης ἐπιδέσεως ἐργαζόμενον εἶδος , τὸ δὲ τῆς ἤδη γεγονυίας εἰργασμένον , τὸ δὲ ἀπόνως καὶ εὐρύθμως ἄμφω ἐστὶ κοινά · τὸ μὲν ἀπόνως κατ’ ἄμφω , τῷ τε ὀνόματι καὶ τῷ σημαινομένῳ , τὸ δὲ εὐρύθμως τῷ μὲν ὀνόματι κατ’ ἄμφω , τῷ σημαινομένῳ δὲ οὐχ ὡσαύτως . ἐπὶ μὲν γὰρ τῆς ἔτι γιγνομένης ἐπιδέσεως ἡ εὐρυθμία κατὰ τὴν τῶν χειρῶν γίγνεται κίνησιν , ἐπὶ δὲ τῆς γεγονυίας ἤδη κατὰ τὴν οὖσαν περιβολὴν τῶν ὀθονίων . ἐγχωρεῖ δὲ τὴν γιγνομένην ἔτι περιβολὴν τῶν ἐπιδέσμων εὔρυθμον γίγνεσθαι φάναι κατὰ τὸ ἐργαζόμενον εἶδος τῆς ἐπιδέσεως . μή τι δὲ καὶ τὸ ἀπόνως ἐπὶ πλέον ἐστὶν ἐν τῇ γιγνομένῃ τῆς ἤδη γεγονυίας . ἡ μὲν γὰρ ἤδη γεγενημένη κατὰ τὴν τῶν ἐπιδέσμων μόνην θλίψιν ὀδύνην φέρει · ἡ δὲ γιγνομένη καὶ κατὰ τοῦτο μὲν , ἀλλὰ κατὰ καὶ τὸ κρατεῖσθαι τὸ κῶλον οὐ προσηκόντως , ἢ μή . θλίβεται γὰρ ἐνίοτε κατὰ τοῦτο μὲν αὐτῆς τῆς ἐπιβολῆς τῶν ἐπιδέσμων ἀναμαρτήτως ἐπιτελουμένης . ἐγχωρεῖ δὲ φάναι καὶ κατὰ τὴν τῶν ψαυόντων ὁμιλίαν ἤτοι ψαύουσαν ἢ μὴ , κοινὴν ἀμφοῖν εἶναι · κατὰ μὲν τὴν γιγνομένην ἐπίδεσιν ὑπὸ τῶν κρατούντων τὸ θεραπευόμενον μέρος ἤτοι θλιβόντων ἢ μή · κατὰ δὲ τὴν ἤδη γεγονυῖαν ἐκ τῆς ἀναλήψεως μὲν ὡς ἐπὶ χειρὸς τὴν ταινίαν , ἀποθέσεως δὲ ὡς ἐπὶ σκέλους τὰ ἐπιβεβλημένα , καθ’ ἃ ἐστήρικται . οὐ μικρὸν δὲ τῇ τῆς γιγνομένης ἐπιδέσεως ἀπονίᾳ συντελεῖ τὸ τάχος τῆς ἐνεργείας , ὃ πάλιν αὐτὸ διὰ τῆς εὐπορίας μάλιστα συμπληροῦται . καὶ δὴ ταῦτά ἐστι τὰ κυριώτατα τῆς γιγνομένης ἐπιδέσεως ἀγαθὰ , τό τε τῆς κρατήσεως ἄθλιπτον καὶ τὸ τῆς εὐπορίας ἕτοιμον . ἡ γὰρ ἐν τῷ σχήματι πλημμέλεια κοινὴ καὶ τῶν ἐπιδεδεμένων μορίων ἐστί . καὶ νῦν ὁ λόγος ἐνέστηκεν αὐτῷ περὶ τῆς ἐν τῷ προσήκοντι σχήματι γιγνομένης ἐπιδέσεως . ἰδίαι ἀρεταὶ καὶ κακίαι τῶν σχημάτων εἰσὶν , ὥσπερ καὶ τῶν ἐπιδέσμων , ὑπὲρ ὧν νῦν μόνον ποιεῖται τὸν λόγον ἄνευ τοῦ σχήματος . ὅταν οὖν εὐπόρως ἡ ἐπίδεσις γένηται , ταχέως ἀνύει τὸ ἔργον . αὐτὸς γὰρ ἐδήλωσε τὴν εὐπορίαν ὅ τι ποτὲ δύναται σημαίνειν ἐν τῷ φάναι , εὐπορίη δὲ ἐς πᾶν ἑτοίμη . καὶ γίγνεται τοῦτο προεγνωσμένου τοῦ νῦν ἐπιδοῦντος , ὡς μηδεμίαν ἀμφιβολίαν αὐτῷ καὶ σκέψιν ὑποπίπτειν , ἐνεργοῦντος πρότερον ὡς δεῖ , πῶς ἢ ὡς μὴ δεῖ , πῶς ἄγειν τὸν ἐπίδεσμον . ἡ γοῦν ἐλευθερία ταυτὸν οὖσα τῷ ἑτοιμωτάτη ῥᾴστην ἀποτελεῖ τὴν ἐνέργειαν . αὐτὸς δὲ εἶπε τὴν ἀπονίαν ἐκ τοῦ ῥᾳδίως δρᾷν γίγνεσθαι . πρόδηλον δὲ ὅτι καὶ τάχος ἔζευκται ταῖς εὐπόροις τε καὶ ταχείαις ἐνεργείαις . ἡ μὲν οὖν ἀπονία τῶν λυσιτελεστάτων ἐστὶ τῷ χειριζομένῳ καὶ δι’ αὐτὴν τὸ τάχος εὐπορία ῥᾷστον , εἰ καὶ ταῖς ἐνεργείαις εὐπορίζουσα . τὸ δὲ τῆς εὐρυθμίας ἡδονὴν τοῖς ὁρῶσιν ἐργαζόμενον , ὡς ἐφεξῆς αὐτὸς εἶπεν , ὡς ἐκ περιουσίας κεῖται τῷ χειρίζοντι , ἐπαῦξον αὐτῷ τὴν παρὰ τοῖς ἰδιώταις δόξαν . ἧς ὁ μὲν φιλόδοξος ἀνὴρ ἥττων ἐστὶν ὡς ἐραστὴς παιδικῶν , ὁ δὲ φιλάνθρωπος οὐ ἥττων μὲν , ἀντιποιεῖται δὲ ἐπαινεῖσθαι , φροντίζων τοῦ μᾶλλον πιστεύεσθαι παρὰ τοῖς κάμνουσι · καὶ γὰρ καὶ πειθομένους αὐτῷ μᾶλλον ἕξει , λυσιτελὲς δὲ μᾶλλον τοῦτ’ ἔστιν αὐτοῖς . ἕνεκα τοίνυν ταύτης τῆς παρὰ τοῖς πολλοῖς εὐδοξίας οὐ μόνον ἰατρὸς , ἀλλὰ καὶ φιλόσοφος ἀντιποιεῖται . μᾶλλον γὰρ ὠφελεῖ τοὺς ἀνθρώπους τιμώμενός τε καὶ θαυμαζόμενος ὑπ’ αὐτῶν , ὡς ἂν καὶ μᾶλλον μιμουμένων ἃ πράττει καὶ πειθομένων οἷς κελεύει , καθάπερ τινὸς θεοῦ προστάγμασιν . ἀφ’ ὧν δὲ ταῦτα ἀσκημάτων εἴρηται · τὸ ταχέως καὶ ἀπόνως καὶ ῥᾳδίως καὶ εὐπόρως , ἀφ’ ὧν ἀσκημάτων περιγίγνεται τοῖς ἰατροῖς , εἰρῆσθαί φησι . καὶ γὰρ εἴρηται μάλιστα μὲν ἐν τῷ τοῖς ἔργοις ἀσκεῖν , ἑκατέρῃσι δρῶντα καὶ ἀμφοτέρῃσιν ἅμα . ὅμοιαι γάρ εἰσιν ἀμφότεραι , ἤδη δὲ κἀν τῷ ἀσκεῖν δακτύλοις μὲν ἄκροις , τὰ πλεῖστα λιχανῷ πρὸς μέγαν , ὅλῃ δὲ καταπρηνεῖ , ἀμφοτέρῃσι δὲ ἐναντίῃσι .
Lemmas: ἐπίδεσις δύο εἶδος , ἐργάζομαι καί ἐργάζομαι . ἐργάζομαι μέν ταχύς , ἄπονος , εὔπορος , εὔρυθμος , ταχύς μέν ἀνύω ὁ ἔργον , ἄπονος δέ ῥᾴδιος δράω . εὐπορία δέ εἰς πᾶς ἑτοῖμος , εὐρυθμία δέ ὁράω ἡδύς . ἀπό ὅς δέ οὗτος ἄσκημα λέγω . ὁ μέντοι κοινός ὁ ἐπίδεσις ἀμφότερος εἰμί , ὁ δέ κατά ἕτερος αὐτός ἴδιος , ὁ μέν εὔπορος καί ταχύς ὁ γίγνομαι ἐπίδεσις ἴδιος , ὁ δέ ἀγαθός καί καλός ὁ ἤδη γίγνομαι . ὀνομάζω δέ αὐτός ὁ μέν ὁ γίγνομαι ἐπίδεσις ἐργάζομαι εἶδος , ὁ δέ ὁ ἤδη γίγνομαι ἐργάζομαι , ὁ δέ ἄπονος καί εὔρυθμος ἄμφω εἰμί κοινός · ὁ μέν ἄπονος κατά ἄμφω , ὁ τε ὄνομα καί ὁ σημαίνω , ὁ δέ εὔρυθμος ὁ μέν ὄνομα κατά ἄμφω , ὁ σημαίνω δέ οὐ ὡσαύτως . ἐπί μέν γάρ ὁ ἔτι γίγνομαι ἐπίδεσις ὁ εὐρυθμία κατά ὁ ὁ χείρ γίγνομαι κίνησις , ἐπί δέ ὁ γίγνομαι ἤδη κατά ὁ εἰμί περιβολή ὁ ὀθόνιον . ἐγχωρέω δέ ὁ γίγνομαι ἔτι περιβολή ὁ ἐπίδεσμον εὔρυθμος γίγνομαι φημί κατά ὁ ἐργάζομαι εἶδος ὁ ἐπίδεσις . μή τις δέ καί ὁ ἄπονος ἐπί πολύς εἰμί ἐν ὁ γίγνομαι ὁ ἤδη γίγνομαι . ὁ μέν γάρ ἤδη γίγνομαι κατά ὁ ὁ ἐπίδεσμον μόνος θλίψις ὀδύνη φέρω · ὁ δέ γίγνομαι καί κατά οὗτος μέν , ἀλλά κατά καί ὁ κρατέω ὁ κῶλον οὐ προσηκόντως , ἤ μή . θλίβω γάρ ἐνίοτε κατά οὗτος μέν αὐτός ὁ ἐπιβολή ὁ ἐπίδεσμον ἀναμάρτητος ἐπιτελέω . ἐγχωρέω δέ φημί καί κατά ὁ ὁ ψαύω ὁμιλία ἤτοι ψαύω ἤ μή , κοινός ἄμφω εἰμί · κατά μέν ὁ γίγνομαι ἐπίδεσις ὑπό ὁ κρατέω ὁ θεραπεύω μέρος ἤτοι θλίβω ἤ μή · κατά δέ ὁ ἤδη γίγνομαι ἐκ ὁ ἀνάληψις μέν ὡς ἐπί χείρ ὁ ταινία , ἀπόθεσις δέ ὡς ἐπί σκέλος ὁ ἐπιβάλλω , κατά ὅς στηρίζω . οὐ μικρός δέ ὁ ὁ γίγνομαι ἐπίδεσις ἀπονία συντελέω ὁ τάχος ὁ ἐνέργεια , ὅς πάλιν αὐτός διά ὁ εὐπορία μάλα συμπληρόω . καί δή οὗτος εἰμί ὁ κύριος ὁ γίγνομαι ἐπίδεσις ἀγαθός , ὁ τε ὁ κράτησις ἄθλιπτος καί ὁ ὁ εὐπορία ἑτοῖμος . ὁ γάρ ἐν ὁ σχῆμα πλημμέλεια κοινός καί ὁ ἐπιδέω μόριον εἰμί . καί νῦν ὁ λόγος ἐνίστημι αὐτός περί ὁ ἐν ὁ προσήκω σχῆμα γίγνομαι ἐπίδεσις . ἴδιος ἀρετή καί κακία ὁ σχῆμα εἰμί , ὥσπερ καί ὁ ἐπίδεσμον , ὑπέρ ὅς νῦν μόνος ποιέω ὁ λόγος ἄνευ ὁ σχῆμα . ὅταν οὖν εὔπορος ὁ ἐπίδεσις γίγνομαι , ταχύς ἀνύω ὁ ἔργον . αὐτός γάρ δηλόω ὁ εὐπορία ὅς τις ποτέ δύναμαι σημαίνω ἐν ὁ φημί , εὐπορία δέ εἰς πᾶς ἑτοῖμος . καί γίγνομαι οὗτος προγιγνώσκω ὁ νῦν ἐπιδέω , ὡς μηδείς ἀμφιβολία αὐτός καί σκέψις ὑποπίπτω , ἐνεργέω πρότερος ὡς δέω , πῶς ἤ ὡς μή δέω , πῶς ἄγω ὁ ἐπίδεσμος . ὁ γοῦν ἐλευθερία τατός εἰμί ὁ ἑτοιμός ῥᾴδιος ἀποτελέω ὁ ἐνέργεια . αὐτός δέ λέγω ὁ ἀπονία ἐκ ὁ ῥᾴδιος δράω γίγνομαι . πρόδηλος δέ ὅτι καί τάχος ζευκταίω ὁ εὔπορος τε καί ταχύς ἐνέργεια . ὁ μέν οὖν ἀπονία ὁ λυσιτελής εἰμί ὁ χειρίζω καί διά αὐτός ὁ τάχος εὐπορία ῥᾴδιος , εἰ καί ὁ ἐνέργεια εὐπορίζω . ὁ δέ ὁ εὐρυθμία ἡδονή ὁ ὁράω ἐργάζομαι , ὡς ἐφεξῆς αὐτός λέγω , ὡς ἐκ περιουσία κεῖμαι ὁ χειρίζω , ἐπαυξάνω αὐτός ὁ παρά ὁ ἰδιώτης δόξα . ὅς ὁ μέν φιλόδοξος ἀνήρ ἥσσων εἰμί ὡς ἐραστής παιδικός , ὁ δέ φιλάνθρωπος οὐ ἥσσων μέν , ἀντιποιέω δέ ἐπαινέω , φροντίζω ὁ μάλα πιστεύω παρά ὁ κάμνω · καί γάρ καί πείθω αὐτός μάλα ἔχω , λυσιτελής δέ μάλα οὗτος εἰμί αὐτός . ἕνεκα τοίνυν οὗτος ὁ παρά ὁ πολύς εὐδοξία οὐ μόνος ἰατρός , ἀλλά καί φιλόσοφος ἀντιποιέω . μάλα γάρ ὠφελέω ὁ ἄνθρωπος τιμάω τε καί θαυμάζω ὑπό αὐτός , ὡς ἄν καί μάλα μιμέομαι ὅς πράσσω καί πείθω ὅς κελεύω , καθά τις θεός πρόσταγμα . ἀπό ὅς δέ οὗτος ἄσκημα λέγω · ὁ ταχύς καί ἄπονος καί ῥᾴδιος καί εὔπορος , ἀπό ὅς ἄσκημα περιγίγνομαι ὁ ἰατρός , λέγω φημί . καί γάρ λέγω μάλα μέν ἐν ὁ ὁ ἔργον ἀσκέω , ἑκάτερος δράω καί ἀμφότερος ἅμα . ὅμοιος γάρ εἰμί ἀμφότερος , ἤδη δέ ἐν ὁ ἀσκέω δάκτυλος μέν ἄκρος , ὁ πολύς λιχανός πρός μέγας , ὅλος δέ καταπρηνής , ἀμφότερος δέ ἐναντίος .