galenus.in-hippocratis-librum-de-officina-medici-commentarii-iii 1.1
Ἢ ὅμοια ἢ ἀνόμοια ἐξ ἀρχῆς ἀπὸ τῶν μεγίστων , ἀπὸ τῶν ῥηΐστων , ἀπὸ τῶν πάντη πάντως γιγνωσκομένων . Εἴτε τὸ ὑγιαίνειν εἴτε τὴν ὑγίειαν εἴτε ἄλλο τι τοιοῦτον τῆς ἰατρικῆς τέχνης τέλος εἶναί τις φαίη , τοῦτο μὲν αὐτὸ δι’ ἑαυτοῦ σπουδάζεται τοῖς μετιοῦσι τὴν τέχνην · καὶ δῆλον ὅτι θεωρία τίς ἐστιν , ἣν μαθεῖν χρὴ τὸν μέλλοντα ἐπαναρθοῦσθαι τὴν κατὰ φύσιν ἡμῶν εἴτε διάθεσιν εἴτε διοίκησιν εἴτε κατασκευὴν εἴτε ἄλλο καλεῖν ἐθέλοι τις . οὐ δι’ ἑαυτὰ δὲ τὰ ἄλλα πάντα τὰ κατὰ τὴν τέχνην ἢ μανθάνομεν ἢ διδάσκομεν ἢ ὅλως ἀκούομεν , ἀλλ’ ὅτι τῷ τέλει χρήσιμον ἕκαστον αὐτῶν γίγνεται · οἷον εὐθέως τὸ διαγνωστικὸν μέρος τῆς τέχνης , ὃ καλοῦσιν οἱ νεώτεροι σημειωτικὸν , ἀναγκαῖόν ἐστιν ἠσκῆσθαι , πρότερον τοῦ θεραπευτικοῦ τοῖς μέλλουσι καλῶς ἰατρεύειν ἕνεκα τοῦ τὰς διαφορὰς τῶν νοσημάτων ἐπὶ τῶν καμνόντων ἀκριβῶς γνωρίζειν , ἐπειδὰν ἔχωσι τὸ παραπλήσιον . οὐ διοίσει δ’ ἐν τῷ μέλλοντι περαίνεσθαι λόγῳ τὴν ἀντικειμένην τῇ κατὰ φύσιν διοικήσει τοῦ σώματος ἡμῶν διάθεσιν ὀνομάζειν ἀμφοτέραις ταῖς προσηγορίαις , ὥσπερ γε καὶ δι’ ἔθους ἐστὶ πᾶσι τοῖς Ἕλλησι ﻿ καὶ ποτὲ μὲν νόσημα καλοῦσιν ὅλον τοῦτο τὸ γένος , ἔστι δ’ ὅτε πάθος . ὁ τοίνυν γενικώτατος αὐτοῦ σκοπὸς νῦν διδάσκεται , καθάπερ τοῦ θεραπευτικοῦ μέρους τῆς τέχνης . ὡς γὰρ ἐπ’ ἐκείνου τὰ ἐναντία τῶν ἐναντίων ἰάματα , ἅτε κοινὸς ἁπάσης θεραπείας ὑπάρχει σκοπὸς , οὕτως ἐνταῦθα τοῦ διαγνωστικοῦ μέρους τῆς τέχνης ὁ κοινότατος σκοπός ἐστι , διαγιγνώσκειν δύνασθαι , κατὰ τί μὲν ὅμοια τὰ περὶ τὸ σῶμα τοῦ κάμνοντός ἐστι τῶν ὑγιαινόντων ὡς μάλιστα , καθάπερ αὐτὸς Ἱπποκράτης ἐν προγνωστικῷ διῆλθε . πρῶτον μὲν τὸ πρόσωπον τοῦ νοσέοντος εἰ ὅμοιόν ἐστι τοῖσι τῶν ὑγιαινόντων , μάλιστα δὲ εἰ αὐτῷ ἑωυτῷ τις ὅμοιός ἐστι κατά τι κράτιστον σκοπεῖσθαι . τὸ αὐτὸ τοῦτο κἀν τῷ περὶ ἄρθρων ἐδήλωσεν , ἔνθα παραβαλεῖν ἀξιοῖ τῷ κατὰ φύσιν ἔχοντι μέρει τοῦ σώματος τὸ πεπονθός . οὐ γὰρ ἁπλῶς εἶπεν , οὐδὲ ἐκεῖ τὴν παραβολὴν εἶναι χρὴ , ἀλλὰ τοῦ πάσχοντος ἀνθρώπου τὰ δεξιὰ τοῖς ἀριστεροῖς παραβαλεῖν ἐκέλευσε , μὴ τἀλλότρια ἄρθρα καθοράοντα , τουτέστι μὴ τὰ τῶν ἄλλων ἀνθρώπων . αὐτὸ δὴ τοῦτο καὶ νῦν ἀξιοῖ σε πράττειν εἰπὼν ἢ ὅμοια ἢ ἀνόμοια ἐξ ἀρχῆς ἀπὸ τῶν μεγίστων , ἀπὸ τῶν ῥηΐστων , ὡς εἰ καὶ οὕτως εἶπε · τὰ τῶν καμνόντων σώματα προσήκει διαγιγνώσκειν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς , κατὰ τί μὲν ὅμοια τοῖς τῶν ὑγιαινόντων ἐστὶ , κατὰ τί δὲ ἀνόμοια . τοῦτο γὰρ ποιοῦντες ἀπὸ τῶν μεγίστων μὲν τῇ δυνάμει , ῥᾴστων δὲ γνωσθῆναι τὰς σημειώσεις τῶν παθῶν ποιησόμεθα . χρὴ γὰρ γιγνώσκειν ἡμᾶς ὡς οὐκ ἄλλα μέν ἐστι μέγιστα , ῥᾷστα δὲ ἄλλα . τοῖς γὰρ αὐτοῖς σημείοις ὑπάρχει μεγίστοις μὲν εἶναι τῇ δυνάμει , εἰς διάγνωσιν δὲ ῥᾴστοις , ὡς τοῖς ἐν τῷ προγνωστικῷ κατὰ τὴν ἀρχὴν εὐθὺς γεγραμμένοις ἐν τῇδε τῇ ῥήσει · ῥὶς ὀξεῖα , ὀφθαλμοὶ κοῖλοι , κρόταφοι ξυμπεπτωκότες . ὅσα τε τούτων ἐφεξῆς εἴρηται . ταῦτα γὰρ ὅτι τὴν μεγίστην ἔχει δύναμιν εἰς πρόγνωσιν οὐδεὶς ἀγνοεῖ τῶν κατὰ τὰ μέτρια τοῖς ἔργοις τῆς τέχνης ὡμιληκότων · ὅτι δὲ τὴν διάγνωσιν ἔχει ῥᾴστην , ἴσασι τοῦτο καὶ οἱ τῆς τέχνης ἰδιῶται πάντες . οὐδὲν γὰρ ἄλλο πρότερον μέρος τοῦ σώματος εὐθὺς εἰσελθών τις ἐπὶ τὸν ἄῤῥωστον ὁρᾷ τοῦ προσώπου . ἑαυτῷ μὲν οὖν ὁ κάμνων παραβαλλόμενος , ὡς ἐκέλευσεν , ἀσφαλεστέραν τε ἅμα τὴν διάγνωσιν ἴσχει καὶ οὕτως ἐπὶ τῶν μεγίστων τε ἅμα καὶ ῥᾴστων ἀρχόμενος , ἤδη τὸ τῆς τέχνης ἐξετάζοιτο . τάχα δ’ ἄν ποτε καὶ σφαλείη τις ἐπὶ τῶν φύσει μὲν ἐχόντων ὀξεῖαν τὴν ῥῖνα , τοὺς δ’ ὀφθαλμοὺς κοίλους καὶ τοὺς κροτάφους συμπεπτωκότας · ἀλλ’ ἐὰν εὕρωμεν ὅμοιον τῷ τῶν πολλῶν ἀνθρώπων τὸ τοῦ κάμνοντος σῶμα , σαφὴς ἡ διάγνωσις ἔσται τοῦ μηδεμίαν νόσον ἐπὶ τοῦτο μοχθηρὰν ἐνυπάρχειν ἢ διάθεσιν · ἐὰν δὲ κατὰ τὸ γεγραμμένον ὑφ’ Ἱπποκράτους ἐπισκεψόμεθα , τἄλλα τὰ κατὰ τὸ πᾶν σῶμα σημεῖα , κἂν φαίνηται σωτήρια , τοιοῦτον τῇ φύσει τὸ πρόσωπον τοῦ κάμνοντος ἐλπίσαντες , ἀκριβεστέρας διαγνώσεως χάριν ἐρησόμεθα τῶν ἐπισταμένων αὐτὸν ἔμπροσθεν . ὁμολογήσαντες δὲ βεβαιοτέραν τὴν πρόγνωσιν ἕξομεν , οὐ μὴν ὁμοίως γε ἐπιστημονικὴν , ὡς εἰ καὶ γιγνώσκοντες αὐτοὶ τύχωμεν τὸν κάμνοντα καὶ μᾶλλόν γέ τοι συμφύσαντες αὐτῷ . τὸ γὰρ ἑωρακέναι πολλάκις ὑγιαίνοντα τὸν νῦν παρὰ φύσιν ἔχοντα , διαγνωστικωτέρους ἡμᾶς ἐργάζεται τοῦ ποσοῦ τῆς διαφορᾶς τῶν κατ’ αὐτὸ σημείων . ἔστω γὰρ ἀκοῦσαί τε ἡμᾶς καὶ τεκμηραμένους τὸν κάμνοντα τὴν ῥῖνα μὲν ὀξεῖαν ἔχειν , τοὺς δὲ ὀφθαλμοὺς κοίλους , ὁ συνήθης γε πόσῳ γινώσκει μόνος , ἰδίως δὲ καὶ τούτου χρεία τοῖς ἰατροῖς . οὐ γὰρ μόνον ὅτι παρὰ φύσιν ἔχει τὸ σῶμα , χρήσιμόν ἐστιν ἡμῖν γινώσκειν , ἀλλὰ καὶ τὸ , πόσῳ μὲν ἡ ῥὶς ὀξυτέρα τῆς κατὰ φύσιν ἐστὶ , πόσῳ δὲ οἱ ὀφθαλμοὶ κοιλότεροι καὶ οἱ κρόταφοι συμπεπτωκότες , ἕκαστόν τε τῶν ἄλλων ὧν εἶπεν οὐχ ἁπλῶς δεινόν ἐστι τὸ ἐναντιώτατον τοῦ ὁμοίου , ἀλλὰ δεινότατον . ἐναντιώτατον δηλονότι τὸ πλεῖστον ἐκ τοῦ κατὰ φύσιν κεχωρηκός . ὡς οὖν τοῦτο δεινότατον εἶπεν , οὐχ ἁπλῶς δεινὸν τὸ ἐναντιώτατον , οὕτω καὶ δεινὸν ἧττον καὶ μᾶλλον εἰς ὅσον ἂν ἧττόν τε καὶ μᾶλλον ἐναντίον δείκνυται . τὰ μὲν οὖν ὑπὸ τοῦ προσώπου φαινόμενα σημεῖα καὶ ῥᾷστα γνωσθήσεται καὶ μεγίστην ἔχοντα δύναμίν ἐστιν , ἅτε κατὰ τὴν ἀρχὴν εἶπεν εὐθέως , ἅτε περὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς ἑξῆς ἔγραψεν , ἃ δὲ οὐκ ὀλίγα τῶν κατὰ τὸ προγνωστικὸν εἰρημένων ὑπ’ αὐτοῦ , τὰ μὲν οὐ μέγιστα , τὰ δὲ οὐ ῥᾷστα , τὰ δὲ συναμφότερον ἔχοντα , μήτε μέγιστα εἶναι μήτε ῥᾷστα φανεῖταί σοι σκοποῦντι , περὶ ὧν ἐπὶ πλέον μὲν ἐν τῇ κατ’ ἐκεῖνο τὸ βιβλίον ἐξηγήσει λέλεκται , ῥηθήσεται δὲ νῦν ὀλίγα παραδείγματος ἕνεκα . τὸ γὰρ ὕπτιον κεῖσθαι καὶ τὰς χεῖρας ἔχειν καὶ τὰ σκέλη παραπλησίως κείμενα τοῖς παρέτοις , οὐ κατὰ διάθεσιν μοχθηρὰν , ἀλλὰ διὰ μαλακίαν ἐγγίγνεται τοῦ κάμνοντος ἢ τρυφὴν ὑπερβάλλουσαν · ὥστε εἰ μὴ τὸ ἦθος εἰδείημεν αὐτοῦ , σφαλησόμεθα . γιγνώσκειν δὲ ὧν ἐπισκεπτόμεθα πάντων τὰ ἤθη τῶν ἀδυνάτων ἐστὶ καὶ διὰ τοῦτο ἐπ’ ὀλίγου μόλις αὐτὰ διερωτητέον , εὑρίσκομεν ἐνίοτε μὲν οὐ μέγα δηλοῦντα , καθάπερ ἐπὶ τῆς κατακλίσεως , ἐνίοτε δὲ μέγιστα , ὡς ἐπὶ τῶν κοσμίων ἤτοι τὸ βλέμμα θρασύτερον καὶ τὴν φωνὴν ἐχόντων . κατὰ τὰ αὐτὰ δὲ κἀπὶ τῆς ψοφούσης φύσης · ἢ γὰρ ὀδύνην ἢ παραφροσύνην σημαίνει τοῖς αἰδουμένοις τοῦτο πράττειν , ἀκουόντων ﻿ τινῶν . εἰ δὲ οὐδὲ φροντίζοιεν τῶν παρόντων , οὐδενὸς ἔσται σημεῖον . ὥστε κἀνταῦθα τὸ ἦθος ἐπίστασθαι χρὴ τοῦ κάμνοντος , ὥσπερ τὸ μὲν ἔθος τῶν ἐπὶ τὴν γαστέρα κοιμωμένων , τὴν δὲ φύσιν , ὅσοι πρίουσι κοιμώμενοι τοῦ ὀδόντος ἢ τοῖς ὀφθαλμοῖς οὐκ ἀκριβῶς μύουσιν . τὰ γὰρ τοιαῦτα μετὰ τοῦ προεγνωκέναι τὸ ἦθος ἢ τὴν φύσιν τοῦ κάμνοντος ἢ παρά τινος τῶν ἐπισταμένων αὐτοὺς πυθέσθαι , τὴν διάγνωσιν ἴσχει καὶ ποτὲ μὲν ἀγαθὰ , ποτέ δὲ φαῦλα σημεῖα , τὰ μὲν , ὡς τὸ μὲν μέλαν οὖρον ἢ πτύσμα μέλαν ἢ χολὴν μέλαιναν , νοσημάτων ἀρχομένων φανῆναι καὶ δύναμιν ἔχει μεγίστην καὶ διάγνωσιν ῥᾴστην , ὥσπερ γε πάλιν ἐξ ὑπεναντίου , τοῖς δὲ μεγίστην δύναμιν εἰς σωτηρίαν ἐν τοῖς ὀξέσι νοσήμασιν εὔπνοια καὶ οὖρον ὑπόστασιν ἔχον λευκὴν καὶ λείαν καὶ ὁμαλήν . ταῦτα μὲν οὖν ἐπὶ τῶν κατὰ διάγνωσιν αὐτάρκως εἴρηται , παραδείγματα ἐσόμενα τῶν τε μεγάλην ἐχόντων δύναμιν καὶ ῥᾴστων γνωσθῆναι καὶ τῶν γιγνωσκομένων ἡμῖν πάντη γε καὶ πάντως , ἐάν τε διὰ πείρας ἴῃ ἐάν τε διὰ λόγου σκοπῶμεν , οὐ μὴν οὔτε δύναμιν ἐχόντων τηλικαύτην οὔτε διάγνωσιν ἑτοίμην , ἀλλὰ μετὰ τοῦ προγιγνώσκειν , πυνθάνεσθαι τὰ τῶν νοσούντων ἔθη τε καὶ ἤθη καὶ φύσεις . ἐφεξῆς δὲ ἐπὶ τῶν κατὰ χειρουργίαν ὁ λόγος ἔσται μοι προχειρισαμένῳ τι παράδειγμα σαφηνείας ἕνεκεν , ὃ κατὰ τὴν ἀρχὴν εὐθέως γέγραπται τοῦ περὶ ἄρθρων βιβλίου , δεδάσκοντος αὐτοῦ περὶ τῶν βραχίονος ἐξαρθρημάτων . ἐπὶ τούτου γὰρ τὸ μέγιστον καὶ ῥᾷστόν ἐστιν εἰς διάγνωσιν , εἰ στρογγύλος καὶ μικρὸς ἐν τῇ μασχάλῃ φαίνεται · οὐ γὰρ ἐνδέχεται γενέσθαι χωρὶς τοῦ τὴν κεφαλὴν τοῦ βραχίονος ἐκπεσοῦσαν τῆς διαρθρώσεως εἰς τὸ τῆς μασχάλης ἐνεχθῆναι χωρίον . ἡ δὲ κατὰ τὴν ἐπωμίδα κοιλότης κοινόν ἐστι σημεῖον , ἐκπτώσεως μὲν βραχίονος , ἀποσπάσματος δὲ καὶ ἀκρωμίου , εἰς ὅσον ὕψος ἀνήκει , κἄπειτα παραβαλεῖν αὐτὸ τὸ πεπονθὸς , εἴθ’ ὅταν φαίνηται τὴν ἑαυτοῦ φύσιν μὴ ἔχον , ἐκπεπτωκέναι λογίζεσθαι τὸν βραχίονα . τοῦτ’ οὖν τὸ σημεῖον οὐχ ὥσπερ τὸ κατὰ τὴν μασχάλην , δύναμιν εὐθὺς , ἑτοίμην τὴν διάγνωσιν ἔχει . ἔτι δὲ μᾶλλον ἀπολείπεται τῇ δυνάμει τὸ κατὰ τὰς κινήσεις · ἀνατείνειν γὰρ οὐ δύναται τὸν βραχίονα καὶ θλασθέντων καὶ ταθέντων καὶ φλεγμηνάντων τῶν ἐνταῦθα μυῶν , ὥσπερ γε καὶ ὅταν ἶνές τινες αὐτῶν ἀποσπασθεῖσαι διὰ βάθους . ἐγὼ δὲ οἶδά ποτε καὶ τοιοῦτόν τι συμβὰν , ἀποσπάσματος ἐν ἀκρωμίῳ προϋπάρχοντος , εἶτα ὕστερον ἐξαρθρήσαντος τοῦ κατὰ τὴν ἑτέραν χεῖρα βραχίονος , ἐν παλαίστρᾳ δὲ τοῦτο ἐγένετο . θεασάμενος δ’ ἰατρὸς , ὁμοίως ἀμφοτέρας τῶν χειρῶν τὰς ἐπωμίδας ἀπεφήνατο προπετῶς · πληγὴν μέν τινα γεγονέναι κατὰ τὸ χωρίον ἔφη καὶ τὸν ἄνθρωπον εἰκότως ὀδυνᾶσθαι , τὸ δὲ ἄρθρον ἀπαθὲς εἶναι . συνεβούλευσεν οὖν εἰς τὸ βαλανεῖον ἀπελθόντα τὴν ταχίστην ἐλαίῳ πολλῷ χρώμενον ἐνδιατρῖψαι τῷ κατὰ τὸν πύελον ὕδατι καὶ ἐπειδὴ ἐξέλθῃς , σκεπάσας τὸ πεπληγὸς μόριον ἐρίοις διαβρόχοις ἐξ ἐλαίου μετὰ βραχέος κηροῦ κατάκλινέ τε καὶ ἡσυχίαν ἄγε . γενομένων τούτων ὁ μὲν ἄνθρωπος ὠδύνηται δι’ ὅλης νυκτός . ἕωθεν ἐκάλεσεν ἐκεῖνόν τε τὸν ἰατρὸν αὐτὸν καὶ τινας ἄλλους δὴ τῶν ἀλόγῳ τριβῇ τὴν τέχνην μεταχειριζόντων . ὁ κατὰ τὴν προτεραίαν σφαλεὶς ὑπὸ προπετείας ἀπερισκέπτως ἀποῃνάμενος , ὡς κατὰ φύσιν ἔχειν τὸ ἄρθρον . ἀφικνούμενος οὖν ἐπὶ τὸν κάμνοντα καὶ θεασάμενος αὐτοῦ δύο φαυλοτέρους ἰατροὺς ἠγανάκτησε μὲν ὡς ἀτιζόμενος , οὐκ ἐμφήνας δὲ αὐτὸ τοῦτο τῷ κελεύσαντι , προπετέστερον ἔτι διὰ τὸ καὶ θυμοῦσθαι κατὰ φύσιν ἔχειν ἀπεφήνατο τὴν διάρθρωσιν , ὁμοίας εὑρίσκων ἀμφοτέρας τὰς ἐπωμίδας , ὡς ἂν καὶ φλεγμονή τις ἦν προπεφυκυῖα τοῦ πληγέντος ὤμου . καταντλησάμενον οὖν ὕδατι πολλῷ θερμῷ τὸν κάμνοντα , παραχεομένου συνεχῶς ἐλαίου δαψιλῶς ἐκέλευσεν ἐρίοις αὖθις ἐνειλιχθέντα παραπλησίως ἡσυχάζειν . ὡς δὲ τούτων γενομένων οὐδὲν ὤνητο , τῇ τρίτῃ τῶν ἡμερῶν ἐκλήθην κἀγὼ καὶ θεασάμενος τὸν ἀνώδυνον ὦμον κοιλοτέραν ἔχοντος τὴν ἐπωμίδα τοῦ πεπονθότος , ὡς ἂν ηὐξημένης τῆς φλεγμονῆς ἐσκόπουν ἐπιμελῶς τὸν δοκοῦντα κατὰ φύσιν ἔχειν ὦμον . ἐφαίνετο γάρ μοι τὸ κατ’ αὐτὸν ἀκρώμιον ἄνω κεχωρηκέναι . κινηθεὶς οὖν ἐκ τούτου τε καὶ τοῦ μηδὲν ἐκ τῆς προσηκούσης θεραπείας ὠφελῆσθαι τὸν ἄνθρωπον εἰς τὴν τοῦ φλεγμαίνοντος ὤμου μασχάλην ἐνθεὶς τοὺς δακτύλους , εὗρον ἐν αὐτῇ σχεδὸν τὴν κεφαλὴν τοῦ βραχίονος . ἀλλ’ ὅμως ἀσφαλεστέρας ἕνεκα διαγνώσεως ἐπεσκεψάμην καὶ τὴν τοῦ ἑτέρου ὤμου μασχάλην , ὡς δὲ οὐδεὶς ὄγκος ἦν ἐν αὐτῇ τοιοῦτος , ἐξηρθρηκέναι μὲν τὸν βραχίονα ἔφην , τοὺς ἰατροὺς δὲ ἀγνοῆσαι , διὰ τὸ μὴ γνῶναι κατὰ τὴν ἑτέραν χεῖρα τὸ ἀκρώμιον ἀποσπασάμενον , ἔπειτα παραβάλλειν ὡς κατὰ φύσιν ἔχοντα τὸν ὦμον πεπληγμένον . μαθεῖν δὲ ἡμῖν ἐστιν , ἔφην , πυνθανομένοις τοῦ πάσχοντος , εἰ ἐπλήγη ποτὲ τὸ ἀκρώμιον τῆς ἑτέρας χειρός . ὁ δὲ ἐν ἀρχῇ μὲν οὐκ εἶχε λέγειν , ἀναμνησθεὶς δὲ ὕστερον ὡμολόγησεν ἐξ ὀχήματός ποτε αὐτὸν ἐκπεσόντα πεπλῆχθαί τε καὶ ῥᾳδίως ἄπονον γεγονέναι τρισὶν ἢ τέτρασιν ἡμέραις , ἔριον μετ’ ἐλαίου κατὰ τῆς πληγῆς ἐπιθέντα . τίνος οὖν ἕνεκα ταῦτα εἴρηταί μοι ; τοῦ δεῖξαι πόσον ἀξιώματι διενήνοχεν ἀλλήλων τὰ σημεῖα , δι’ ὧν ἡ γνῶσις γίγνεται τῶν κατὰ χεῖρα παθῶν . τὸ μὲν γὰρ μὴ δύνασθαι τὴν πεπονθυῖαν ἀνατεῖναι χεῖρα κοινὰ καὶ ἄλλων πλειόνων εἰσί . καὶ γὰρ οἱ τένοντες τῶν ἐνταῦθα ﻿ μυῶν καὶ αὐτοὶ πολλάκις οἱ μύες σκιῤῥούμενοι καὶ φλεγμαίνοντες , ἔτι δὲ θλασθέντες ἢ βύθιον ῥῆγμα ἔχοντες ἢ καί τινων ἰνῶν ἀποῤῥαγεισῶν ἐν αὐτοῖς ἀδύνατοι γίγνονται πρὸς τὸ μετέωρον ἀναφέρειν τὴν χεῖρα · δι’ αὐτὰ δὲ ταῦτα καὶ ὀδυνῶνται κατὰ τὰς κινήσεις , οὐ μόνον ταύτας , ἀλλὰ καὶ τὰς ἄλλας τῆς χειρός . ἡ δὲ κατὰ τὴν ἐπωμίδα κοιλότης κοινὴ καὶ αὐτὴ πρὸς ἐπίσπασμα . ὁ δὲ ἐν μασχάλῃ παρὰ φύσιν ὄγκος σκληρὸς καὶ ἐπιφερὴς , ἱκανὸν σημεῖον ἐκπεπτωκότος βραχίονος , ὥστε μόνῳ γε αὐτῷ πιστεύσας οὐκ ἂν ἁμάρτοι , καὶ μέντοι καὶ ῥᾴστην ἔχει τὴν διάγνωσιν ἐνταῦθα καὶ χρὴ μόνον εἰς τὴν μασχάλην τοὺς δακτύλους ἐνθέντα ψαῦσαι τῆς ἐξοχῆς καὶ φανεῖται σαφῶς ἡ κεφαλὴ τοῦ βραχίονος ἐνταῦθα . τὰ δὲ τῶν μυῶν πάθη διὰ τὸ μήτ’ ἀνατείνειν δύνασθαι τὸν βραχίονα μήτε ἀνωδύνως κινεῖν , γεγυμνασμένου τε δεῖται λογισμοῦ καὶ πολλῆς περισκέψεως χρῄζει . συνεισέρχεταί γε μὴν καὶ τούτων ἡ γνῶσις τοῖς μεγίστην τε δύναμιν ἔχουσι καὶ ῥᾴστοις γνωσθῆναι , ἐάν τ’ ἐμπειρικῶς ἐάν τε λογικῶς μεταχειρίζηταί τις τέχνην . ὅ τε γὰρ ἐμπειρικὸς ἐπισκοπούμενος τὰς ὑπ’ αὐτῶν καλουμένας συνδρομὰς , αἵ τινές εἰσι συμπτωμάτων ἀθροίσματα ὅταν πολλάκις θεάσηται τὰ αὐτὰ καθ’ ἕνα καιρὸν ὁμοίως πάντα μνημονεύει . κἀπειδὰν ἐκ τῆς τηρήσεως ταύτης πολλῶν συνδρομῶν ἐμπειρίαν ἔχῃ , τηνικαῦτα δ’ αἰσθάνεται , τίνα μὲν ἐν πολλαῖς συνδρομαῖς ἐθεάσατο συμπτώματα , τίνα δὲ ἐν μιᾷ μόνῃ , καὶ οὕτως εἰς ἔννοιαν ἔρχεται τῶν κοινῶν τε καὶ ἰδίων , ᾧ πάλιν ἕπεται γνῶσις τῆς κατὰ δύναμιν διαφορᾶς τῶν σημείων . ὁ μὲν γὰρ ἐν πολλαῖς ὤφθη συνδρομαῖς ἢ πάσαις πολὺ λείπεται τῶν ἐν μιᾷ μόνῃ φανέντων , τὸ δὲ ἐν ὀλίγαις ἔλαττον τούτων καὶ μάλιστα τὸ κατὰ δύο μόνας . ὅμως οὖν ὥσπερ καὶ τῶν ἰδίων ἐγένετο τηρητικός τε καὶ μνημονευτικὸς ὁ ἐμπειρικὸς ἰατρὸς , οὕτω καὶ τῶν κοινῶν · καὶ γὰρ ταῦτα πάντη τε καὶ πάντως ἅμα τοῖς ἰδίοις ἐτήρησεν , ὅσα μὲν ἐκείνοις γιγνόμενα . πολὺ δὲ μᾶλλόν τε καὶ θᾶττον ὁ τῷ λόγῳ τῶν σημείων ἑκάστου πάθους εὕρεσιν ποιησάμενος , ἐν ᾧ τά τε ἴδια καὶ τὰ κοινὰ , μὴ ὅτι χρόνον πολὺν ἀναμείνας , ὥσπερ ὁ ἐμπειρικὸς , ἀλλὰ μηδεμίαν ἡμέραν ἢ ὥραν . νοήσας γὰρ ἐκπεπτωκότα τῆς ἰδίας βραχίονα χώρας καὶ πρὸς τὴν μασχάλην ἐνηνεγμένον , πρῶτον μὲν ὡς ἐνταῦθα παρὰ φύσιν ὄγκος φανεῖται συνεπινοεῖ , δεύτερον δὲ ὅτι κοῖλος ὁ κατὰ τὴν ἐπωμίδα τόπος ἔσται , τῆς πρότερον ἐν αὐτῷ κεφαλῆς τοῦ βραχίονος ἐστερημένος , εἰς τὸ κατὰ τὴν μασχάλην χωρίον μεθεστηκυίας , προσέτι δὲ καὶ ὡς ὁ τῆς ὠμοπλάτης αὐχὴν , ὃς ἐπικείμενος τῷ βραχίονι ἀνατείνεσθαι τὴν χεῖρα κωλύει καὶ ὡς ὀδυνήσονται σφοδρῶς οἱ μύες ἰσχυρῶς τεινόμενοι , κινεῖν οὕτως τὸν βραχίονα προαιρούμενοι · ὡσαύτως δὲ καὶ ὅτι παρὰ τὰς πλευρὰς παράγειν ἐπιχειροῦσι τὸ πεπονθὸς κῶλον ὀδυνᾶσθαι συμβήσεται . ὥστε καὶ οὕτως εἴσεται πάντη τε καὶ πάντως οὐ μόνον τὰ μεγίστας ἔχοντα δυνάμεις , ἀλλὰ καὶ τὰ ἄλλα . διὰ μιᾶς γὰρ ὁδοῦ πάντα εὑρίσκεται , διὰ τῆς ἑτέρας ἀγνωθῆναι τοῖς μὴ ῥᾴστοις εὑρίσκομεν , ἀλλὰ κατ’ ἔνδειξιν . ἡ γὰρ ἐν τῇ μασχάλῃ κεφαλὴ τοῦ βραχίονος ἑτοιμοτάτην ἔχει τὴν δύναμιν , ἡ δὲ τῶν μυῶν διάθεσις ἐπισκέψεως πλείονος δεομένη , ἀλλ’ ὅμως καὶ αὕτη κατ’ ἀμφότερα λειπομένη τῷ τε τῆς διαγνώσεως ῥᾴστῳ καὶ τῇ δυνάμει τοῦ κατὰ τὴν μασχάλην ὄγκου , διὰ τῆς αὐτῆς θεωρίας τοῖς τεχνικοῖς ἰατροῖς εἰς γνῶσιν ἔρχεται . εἰκότως οὖν Ἱπποκράτης ἐκέλευσε τὰς διαγνώσεις τῶν παθῶν , ἃς καὶ σημειώσεις ὀνομάζουσιν οἱ νεώτεροι κατὰ τὴν ὁμοίου καὶ ἀνομοίου θεωρίαν ποιεῖσθαι πρὸ τῶν ἄλλων τῆς τέχνης ἔργων , τουτέστι τῶν κατὰ πρόγνωσίν τε καὶ θεραπείαν . εἰκότως δὲ καὶ διὰ τῶν μεγίστων τε τῇ δυνάμει καὶ ῥᾴστων τῇ διαγνώσει καὶ πρὸς τούτοις ἔτι τρίτον τὸ , πάντη μὲν καὶ πάντως τούτοις γιγνωσκόμενον , ἀπολειπομένων δὲ ἀξιώματί τε καὶ τῷ τῆς διαγνώσεως ἑτοίμῳ . προειρηκὼς οὖν διὰ τούτων ἀφ’ ὧν χρὴ τὰς διαγνώσεις τῶν παθῶν ποιεῖσθαι , τουτέστιν ὅτι διὰ τῶν ὁμοίων τε καὶ ἀνομοίων τοῖς κατὰ φύσιν ἔχουσιν , ὁποῖά γε ταῦτα ὑπάρχει , μεταβαίνει κατὰ τὴν ἑξῆς ῥῆσιν , ἐπὶ τὴν διδασκαλίαν αὐτῶν ὀνομαστὶ λέγων .
Lemmas: ἤ ὅμοιος ἤ ἀνόμοιος ἐκ ἀρχή ἀπό ὁ μέγας , ἀπό ὁ ῥᾴδιος , ἀπό ὁ πάντῃ πάντως γιγνώσκω . εἴτε ὁ ὑγιαίνω εἴτε ὁ ὑγίεια εἴτε ἄλλος τις τοιοῦτος ὁ ἰατρικός τέχνη τέλος εἰμί τις φημί , οὗτος μέν αὐτός διά ἑαυτοῦ σπουδάζω ὁ μετέρχομαι ὁ τέχνη · καί δῆλος ὅτι θεωρία τις εἰμί , ὅς μανθάνω χρή ὁ μέλλω ἐπά-ναρθόω ὁ κατά φύσις ἐγώ εἴτε διάθεσις εἴτε διοίκησις εἴτε κατασκευή εἴτε ἄλλος καλέω ἐθέλω τις . οὐ διά ἑαυτοῦ δέ ὁ ἄλλος πᾶς ὁ κατά ὁ τέχνη ἤ μανθάνω ἤ διδάσκω ἤ ὅλος ἀκούω , ἀλλά ὅτι ὁ τέλος χρήσιμος ἕκαστος αὐτός γίγνομαι · οἷος εὐθύς ὁ διαγνωστικός μέρος ὁ τέχνη , ὅς καλέω ὁ νέος σημειωτικός , ἀναγκαῖος εἰμί ἀσκέω , πρότερος ὁ θεραπευτικός ὁ μέλλω καλός ἰατρεύω ἕνεκα ὁ ὁ διαφορά ὁ νόσημα ἐπί ὁ κάμνω ἀκριβής γνωρίζω , ἐπειδάν ἔχω ὁ παραπλήσιος . οὐ διαφέρω δέ ἐν ὁ μέλλω περαίνω λόγος ὁ ἀντίκειμαι ὁ κατά φύσις διοίκησις ὁ σῶμα ἐγώ διάθεσις ὀνομάζω ἀμφότερος ὁ προσηγορία , ὥσπερ γε καί διά ἔθος εἰμί πᾶς ὁ Ἕλλην ﻿ καί ποτέ μέν νόσημα καλέω ὅλος οὗτος ὁ γένος , εἰμί δέ ὅτε πάθος . ὁ τοίνυν γενικός αὐτός σκοπός νῦν διδάσκω , καθά ὁ θεραπευτικός μέρος ὁ τέχνη . ὡς γάρ ἐπί ἐκεῖνος ὁ ἐναντίος ὁ ἐναντίος ἴαμα , ἅτε κοινός ἅπας θεραπεία ὑπάρχω σκοπός , οὕτως ἐνταῦθα ὁ διαγνωστικός μέρος ὁ τέχνη ὁ κοινός σκοπός εἰμί , διαγιγνώσκω δύναμαι , κατά τίς μέν ὅμοιος ὁ περί ὁ σῶμα ὁ κάμνω εἰμί ὁ ὑγιαίνω ὡς μάλα , καθά αὐτός Ἱπποκράτης ἐν προγνωστικός διέρχομαι . πρῶτος μέν ὁ πρόσωπον ὁ νοσέω εἰ ὅμοιος εἰμί ὁ ὁ ὑγιαίνω , μάλα δέ εἰ αὐτός ἑαυτοῦ τις ὅμοιος εἰμί κατά τις κρατύς σκοπέω . ὁ αὐτός οὗτος ἐν ὁ περί ἄρθρον δηλόω , ἔνθα παραβάλλω ἀξιόω ὁ κατά φύσις ἔχω μέρος ὁ σῶμα ὁ πάσχω . οὐ γάρ ἁπλῶς λέγω , οὐδέ ἐκεῖ ὁ παραβολή εἰμί χρή , ἀλλά ὁ πάσχω ἄνθρωπος ὁ δεξιός ὁ ἀριστερός παραβάλλω κελεύω , μή ἀλλότριος ἄρθρον καθοράω , τουτέστι μή ὁ ὁ ἄλλος ἄνθρωπος . αὐτός δή οὗτος καί νῦν ἀξιόω σύ πράσσω λέγω ἤ ὅμοιος ἤ ἀνόμοιος ἐκ ἀρχή ἀπό ὁ μέγας , ἀπό ὁ ῥᾴδιος , ὡς εἰ καί οὕτως λέγω · ὁ ὁ κάμνω σῶμα προσήκω διαγιγνώσκω εὐθύς ἐκ ἀρχή , κατά τίς μέν ὅμοιος ὁ ὁ ὑγιαίνω εἰμί , κατά τίς δέ ἀνόμοιος . οὗτος γάρ ποιέω ἀπό ὁ μέγας μέν ὁ δύναμις , ῥᾴδιος δέ γιγνώσκω ὁ σημείωσις ὁ πάθος ποιέω . χρή γάρ γιγνώσκω ἐγώ ὡς οὐ ἄλλος μέν εἰμί μέγας , ῥᾴδιος δέ ἄλλος . ὁ γάρ αὐτός σημεῖον ὑπάρχω μέγας μέν εἰμί ὁ δύναμις , εἰς διάγνωσις δέ ῥᾴδιος , ὡς ὁ ἐν ὁ προγνωστικός κατά ὁ ἀρχή εὐθύς γράφω ἐν ὅδε ὁ ῥῆσις · ῥίς ὀξύς , ὀφθαλμός κοῖλος , κρόταφος συμπίπτω . ὅσος τε οὗτος ἐφεξῆς λέγω . οὗτος γάρ ὅτι ὁ μέγας ἔχω δύναμις εἰς πρόγνωσις οὐδείς ἀγνοέω ὁ κατά ὁ μέτριος ὁ ἔργον ὁ τέχνη ὁμιλέω · ὅτι δέ ὁ διάγνωσις ἔχω ῥᾴδιος , οἶδα οὗτος καί ὁ ὁ τέχνη ἰδιώτης πᾶς . οὐδείς γάρ ἄλλος πρότερος μέρος ὁ σῶμα εὐθύς εἰσέρχομαι τις ἐπί ὁ ἄρρωστος ὁράω ὁ πρόσωπον . ἑαυτοῦ μέν οὖν ὁ κάμνω παραβάλλω , ὡς κελεύω , ἀσφαλής τε ἅμα ὁ διάγνωσις ἴσχω καί οὕτως ἐπί ὁ μέγας τε ἅμα καί ῥᾴδιος ἄρχω , ἤδη ὁ ὁ τέχνη ἐξετάζω . τάχα δέ ἄν ποτέ καί σφάλλω τις ἐπί ὁ φύσις μέν ἔχω ὀξύς ὁ ῥίς , ὁ δέ ὀφθαλμός κοῖλος καί ὁ κρόταφος συμπίπτω · ἀλλά ἐάν εὑρίσκω ὅμοιος ὁ ὁ πολύς ἄνθρωπος ὁ ὁ κάμνω σῶμα , σαφής ὁ διάγνωσις εἰμί ὁ μηδείς νόσος ἐπί οὗτος μοχθηρός ἐνυπάρχω ἤ διάθεσις · ἐάν δέ κατά ὁ γράφω ὑπό Ἱπποκράτης ἐπισκοπέω , ἄλλος ὁ κατά ὁ πᾶς σῶμα σημεῖον , ἐάν φαίνω σωτήριος , τοιοῦτος ὁ φύσις ὁ πρόσωπον ὁ κάμνω ἐλπίζω , ἀκριβής διάγνωσις χάριν ἔρομαι ὁ ἐπίσταμαι αὐτός ἔμπροσθεν . ὁμολογέω δέ βέβαιος ὁ πρόγνωσις ἔχω , οὐ μήν ὅμοιος γε ἐπιστημονικός , ὡς εἰ καί γιγνώσκω αὐτός τυγχάνω ὁ κάμνω καί μάλα γε τοι συμφύω αὐτός . ὁ γάρ ὁράω πολλάκις ὑγιαίνω ὁ νῦν παρά φύσις ἔχω , διαγνωστικός ἐγώ ἐργάζομαι ὁ πός ὁ διαφορά ὁ κατά αὐτός σημεῖον . εἰμί γάρ ἀκούω τε ἐγώ καί τεκμαίρομαι ὁ κάμνω ὁ ῥίς μέν ὀξύς ἔχω , ὁ δέ ὀφθαλμός κοῖλος , ὁ συνήθης γε πόσος γιγνώσκω μόνος , ἴδιος δέ καί οὗτος χρεία ὁ ἰατρός . οὐ γάρ μόνος ὅτι παρά φύσις ἔχω ὁ σῶμα , χρήσιμος εἰμί ἐγώ γιγνώσκω , ἀλλά καί ὁ , πόσος μέν ὁ ῥίς ὀξύς ὁ κατά φύσις εἰμί , πόσος δέ ὁ ὀφθαλμός κοῖλος καί ὁ κρόταφος συμπίπτω , ἕκαστος τε ὁ ἄλλος ὅς λέγω οὐ ἁπλῶς δεινός εἰμί ὁ ἐναντίος ὁ ὅμοιος , ἀλλά δεινός . ἐναντίος δηλονότι ὁ πολύς ἐκ ὁ κατά φύσις χωρέω . ὡς οὖν οὗτος δεινός λέγω , οὐ ἁπλῶς δεινός ὁ ἐναντίος , οὕτως καί δεινός ἥσσων καί μάλα εἰς ὅσος ἄν ἥσσων τε καί μάλα ἐναντίος δείκνυμι . ὁ μέν οὖν ὑπό ὁ πρόσωπον φαίνω σημεῖον καί ῥᾴδιος γιγνώσκω καί μέγας ἔχω δύναμις εἰμί , ἅτε κατά ὁ ἀρχή λέγω εὐθύς , ἅτε περί ὁ ὀφθαλμός ἑξῆς γράφω , ὅς δέ οὐ ὀλίγος ὁ κατά ὁ προγνωστικός λέγω ὑπό αὐτός , ὁ μέν οὐ μέγας , ὁ δέ οὐ ῥᾴδιος , ὁ δέ συναμφότεροι ἔχω , μήτε μέγας εἰμί μήτε ῥᾴδιος φαίνω σύ σκοπέω , περί ὅς ἐπί πολύς μέν ἐν ὁ κατά ἐκεῖνος ὁ βιβλίον ἐξήγησις λέγω , λέγω δέ νῦν ὀλίγος παράδειγμα ἕνεκα . ὁ γάρ ὕπτιος κεῖμαι καί ὁ χείρ ἔχω καί ὁ σκέλος παραπλήσιος κεῖμαι ὁ πάρετος , οὐ κατά διάθεσις μοχθηρός , ἀλλά διά μαλακία ἐγγίγνομαι ὁ κάμνω ἤ τρυφή ὑπερβάλλω · ὥστε εἰ μή ὁ ἦθος οἶδα αὐτός , σφάλλω . γιγνώσκω δέ ὅς ἐπισκοπέω πᾶς ὁ ἦθος ὁ ἀδύνατος εἰμί καί διά οὗτος ἐπί ὀλίγος μόλις αὐτός διερωτητέον , εὑρίσκω ἐνίοτε μέν οὐ μέγας δηλόω , καθά ἐπί ὁ κατάκλισις , ἐνίοτε δέ μέγας , ὡς ἐπί ὁ κόσμιος ἤτοι ὁ βλέμμα θρασύς καί ὁ φωνή ἔχω . κατά ὁ αὐτός δέ ἐπί ὁ ψοφέω φύσις · ἤ γάρ ὀδύνη ἤ παραφροσύνη σημαίνω ὁ αἰδέομαι οὗτος πράσσω , ἀκούω ﻿ τις . εἰ δέ οὐδέ φροντίζω ὁ πάρειμι , οὐδείς εἰμί σημεῖον . ὥστε ἐνταῦθα ὁ ἦθος ἐπίσταμαι χρή ὁ κάμνω , ὥσπερ ὁ μέν ἔθος ὁ ἐπί ὁ γαστήρ κοιμάω , ὁ δέ φύσις , ὅσος πρίω κοιμάω ὁ ὀδούς ἤ ὁ ὀφθαλμός οὐ ἀκριβής μύω . ὁ γάρ τοιοῦτος μετά ὁ προγιγνώσκω ὁ ἦθος ἤ ὁ φύσις ὁ κάμνω ἤ παρά τις ὁ ἐπίσταμαι αὐτός πυνθάνομαι , ὁ διάγνωσις ἴσχω καί ποτέ μέν ἀγαθός , ποτέ δέ φαῦλος σημεῖον , ὁ μέν , ὡς ὁ μέν μέλας οὖρος ἤ πτύσμα μέλας ἤ χολή μέλας , νόσημα ἄρχω φαίνω καί δύναμις ἔχω μέγας καί διάγνωσις ῥᾴδιος , ὥσπερ γε πάλιν ἐκ ὑπεναντίος , ὁ δέ μέγας δύναμις εἰς σωτηρία ἐν ὁ ὀξύς νόσημα εὔπνοια καί οὖρος ὑπόστασις ἔχω λευκός καί λεῖος καί ὁμαλός . οὗτος μέν οὖν ἐπί ὁ κατά διάγνωσις αὔταρκος λέγω , παράδειγμα εἰμί ὁ τε μέγας ἔχω δύναμις καί ῥᾴδιος γιγνώσκω καί ὁ γιγνώσκω ἐγώ πάντῃ γε καί πάντως , ἐάν τε διά πεῖρα ἔρχομαι ἐάν τε διά λόγος σκοπέω , οὐ μήν οὔτε δύναμις ἔχω τηλικοῦτος οὔτε διάγνωσις ἑτοῖμος , ἀλλά μετά ὁ προγιγνώσκω , πυνθάνομαι ὁ ὁ νοσέω ἔθος τε καί ἦθος καί φύσις . ἐφεξῆς δέ ἐπί ὁ κατά χειρουργία ὁ λόγος εἰμί ἐγώ προχειρίζω τις παράδειγμα σαφήνεια ἕνεκα , ὅς κατά ὁ ἀρχή εὐθύς γράφω ὁ περί ἄρθρον βιβλίον , δεδέσκω αὐτός περί ὁ βραχίων ἐξάρθρημα . ἐπί οὗτος γάρ ὁ μέγας καί ῥᾴδιος εἰμί εἰς διάγνωσις , εἰ στρογγύλος καί μικρός ἐν ὁ μασχάλη φαίνω · οὐ γάρ ἐνδέχομαι γίγνομαι χωρίς ὁ ὁ κεφαλή ὁ βραχίων ἐκπίπτω ὁ διάρθρωσις εἰς ὁ ὁ μασχάλη φέρω χωρίον . ὁ δέ κατά ὁ ἐπωμίς κοιλότης κοινός εἰμί σημεῖον , ἔκπτωσις μέν βραχίων , ἀπόσπασμα δέ καί ἀκρώμιον , εἰς ὅσος ὕψος ἀνήκω , ἔπειτα παραβάλλω αὐτός ὁ πάσχω , εἴτε ὅταν φαίνω ὁ ἑαυτοῦ φύσις μή ἔχω , ἐκπίπτω λογίζομαι ὁ βραχίων . οὗτος οὖν ὁ σημεῖον οὐ ὥσπερ ὁ κατά ὁ μασχάλη , δύναμις εὐθύς , ἑτοῖμος ὁ διάγνωσις ἔχω . ἔτι δέ μάλα ἀπολείπω ὁ δύναμις ὁ κατά ὁ κίνησις · ἀνατείνω γάρ οὐ δύναμαι ὁ βραχίων καί θλάω καί τείνω καί φλεγμαίνω ὁ ἐνταῦθα μῦς , ὥσπερ γε καί ὅταν ἴς τις αὐτός ἀποσπάω διά βάθος . ἐγώ δέ οἶδα ποτέ καί τοιοῦτος τις συμβαίνω , ἀπόσπασμα ἐν ἀκρώμιον προϋπάρχω , εἶτα ὕστερον ἐξαρθρέω ὁ κατά ὁ ἕτερος χείρ βραχίων , ἐν παλαίστρα δέ οὗτος γίγνομαι . θεάομαι δέ ἰατρός , ὅμοιος ἀμφότερος ὁ χείρ ὁ ἐπωμίς ἀποφαίνω προπετής · πληγή μέν τις γίγνομαι κατά ὁ χωρίον φημί καί ὁ ἄνθρωπος ἔοικα ὀδυνάω , ὁ δέ ἄρθρον ἀπαθής εἰμί . συμβουλεύω οὖν εἰς ὁ βαλανεῖον ἀπέρχομαι ὁ ταχύς ἔλαιον πολύς χράω ἐνδιατρίβω ὁ κατά ὁ πυέλος ὕδωρ καί ἐπειδή ἐξέρχομαι , σκεπάζω ὁ πλήσσω μόριον ἔριον διάβροχος ἐκ ἔλαιον μετά βραχύς κηρός κατακλίνω τε καί ἡσυχία ἄγω . γίγνομαι οὗτος ὁ μέν ἄνθρωπος ὀδυνάω διά ὅλος νύξ . ἕωθεν καλέω ἐκεῖνος τε ὁ ἰατρός αὐτός καί τις ἄλλος δή ὁ ἄλογος τριβή ὁ τέχνη μεταχειρίζω . ὁ κατά ὁ προτεραῖος σφάλλω ὑπό προπέτεια ἀπερίσκεπτος ἀποῄνω , ὡς κατά φύσις ἔχω ὁ ἄρθρον . ἀφικνέομαι οὖν ἐπί ὁ κάμνω καί θεάομαι αὐτός δύο φαῦλος ἰατρός ἀγανακτέω μέν ὡς ἀτίζω , οὐ ἐμφαίνω δέ αὐτός οὗτος ὁ κελεύω , προπετής ἔτι διά ὁ καί θυμόω κατά φύσις ἔχω ἀποφαίνω ὁ διάρθρωσις , ὅμοιος εὑρίσκω ἀμφότερος ὁ ἐπωμίς , ὡς ἄν καί φλεγμονή τις εἰμί προφύω ὁ πλήσσω ὦμος . καταντλέω οὖν ὕδωρ πολύς θερμός ὁ κάμνω , παραχέω συνεχής ἔλαιον δαψιλός κελεύω ἔριον αὖθις ἐνελίσσω παραπλήσιος ἡσυχάζω . ὡς δέ οὗτος γίγνομαι οὐδείς ὠνέομαι , ὁ τρίτος ὁ ἡμέρα καλέω ἐγώ καί θεάομαι ὁ ἀνώδυνος ὦμος κοῖλος ἔχω ὁ ἐπωμίς ὁ πάσχω , ὡς ἄν αὐξάνω ὁ φλεγμονή σκοπέω ἐπιμελής ὁ δοκέω κατά φύσις ἔχω ὦμος . φαίνω γάρ ἐγώ ὁ κατά αὐτός ἀκρώμιον ἄνω χωρέω . κινέω οὖν ἐκ οὗτος τε καί ὁ μηδείς ἐκ ὁ προσήκω θεραπεία ὠφελέω ὁ ἄνθρωπος εἰς ὁ ὁ φλεγμαίνω ὦμος μασχάλη ἐντίθημι ὁ δάκτυλος , εὑρίσκω ἐν αὐτός σχεδόν ὁ κεφαλή ὁ βραχίων . ἀλλά ὅμως ἀσφαλής ἕνεκα διάγνωσις ἐπισκοπέω καί ὁ ὁ ἕτερος ὦμος μασχάλη , ὡς δέ οὐδείς ὄγκος εἰμί ἐν αὐτός τοιοῦτος , ἐξαρθρέω μέν ὁ βραχίων φημί , ὁ ἰατρός δέ ἀγνοέω , διά ὁ μή γιγνώσκω κατά ὁ ἕτερος χείρ ὁ ἀκρώμιον ἀποσπάω , ἔπειτα παραβάλλω ὡς κατά φύσις ἔχω ὁ ὦμος πλήσσω . μανθάνω δέ ἐγώ εἰμί , φημί , πυνθάνομαι ὁ πάσχω , εἰ πλήσσω ποτέ ὁ ἀκρώμιον ὁ ἕτερος χείρ . ὁ δέ ἐν ἀρχή μέν οὐ ἔχω λέγω , ἀναμιμνῄσκω δέ ὕστερον ὁμολογέω ἐκ ὄχημα ποτέ αὐτός ἐκπίπτω πλήσσω τε καί ῥᾴδιος ἄπονος γίγνομαι τρεῖς ἤ τέσσαρες ἡμέρα , ἔριον μετά ἔλαιον κατά ὁ πληγή ἐπιτίθημι . τίς οὖν ἕνεκα οὗτος λέγω ἐγώ ; ὁ δείκνυμι πόσος ἀξίωμα διαφέρω ἀλλήλων ὁ σημεῖον , διά ὅς ὁ γνῶσις γίγνομαι ὁ κατά χείρ πάθος . ὁ μέν γάρ μή δύναμαι ὁ πάσχω ἀνατείνω χείρ κοινός καί ἄλλος πολύς εἰμί . καί γάρ ὁ τένων ὁ ἐνταῦθα ﻿ μῦς καί αὐτός πολλάκις ὁ μῦς σκιρρόομαι καί φλεγμαίνω , ἔτι δέ θλάω ἤ βύθιος ῥῆγμα ἔχω ἤ καί τις ἴνη ἀπαράσσω ἐν αὐτός ἀδύνατος γίγνομαι πρός ὁ μετέωρος ἀναφέρω ὁ χείρ · διά αὐτός δέ οὗτος καί ὀδυνάω κατά ὁ κίνησις , οὐ μόνος οὗτος , ἀλλά καί ὁ ἄλλος ὁ χείρ . ὁ δέ κατά ὁ ἐπωμίς κοιλότης κοινός καί αὐτός πρός ἐπίσπασμα . ὁ δέ ἐν μασχάλη παρά φύσις ὄγκος σκληρός καί ἐπιφερής , ἱκανός σημεῖον ἐκπίπτω βραχίων , ὥστε μόνος γε αὐτός πιστεύω οὐ ἄν ἁμαρτάνω , καί μέντοι καί ῥᾴδιος ἔχω ὁ διάγνωσις ἐνταῦθα καί χρή μόνος εἰς ὁ μασχάλη ὁ δάκτυλος ἐντίθημι ψαύω ὁ ἐξοχή καί φαίνω σαφής ὁ κεφαλή ὁ βραχίων ἐνταῦθα . ὁ δέ ὁ μῦς πάθος διά ὁ μήτε ἀνατείνω δύναμαι ὁ βραχίων μήτε ἀνώδυνος κινέω , γυμνάζω τε δέω λογισμός καί πολύς περίσκεψις χρῄζω . συνεισέρχομαι γε μήν καί οὗτος ὁ γνῶσις ὁ μέγας τε δύναμις ἔχω καί ῥᾴδιος γιγνώσκω , ἐάν τε ἐμπειρικός ἐάν τε λογικός μεταχειρίζω τις τέχνη . ὁ τε γάρ ἐμπειρικός ἐπισκοπέω ὁ ὑπό αὐτός καλέω συνδρομάς , ὅς τις εἰμί σύμπτωμα ἄθροισμα ὅταν πολλάκις θεάομαι ὁ αὐτός κατά εἷς καιρός ὅμοιος πᾶς μνημονεύω . ἐπειδάν ἐκ ὁ τήρησις οὗτος πολύς συνδρομή ἐμπειρία ἔχω , τηνικαῦτα δέ αἰσθάνομαι , τίς μέν ἐν πολύς συνδρομή θεάομαι σύμπτωμα , τίς δέ ἐν εἷς μόνος , καί οὕτως εἰς ἔννοια ἔρχομαι ὁ κοινός τε καί ἴδιος , ὅς πάλιν ἕπομαι γνῶσις ὁ κατά δύναμις διαφορά ὁ σημεῖον . ὁ μέν γάρ ἐν πολύς ὁράω συνδρομή ἤ πᾶς πολύς λείπω ὁ ἐν εἷς μόνος φαίνω , ὁ δέ ἐν ὀλίγος ἐλαχύς οὗτος καί μάλα ὁ κατά δύο μόνος . ὅμως οὖν ὥσπερ καί ὁ ἴδιος γίγνομαι τηρητικός τε καί μνημονευτικός ὁ ἐμπειρικός ἰατρός , οὕτως καί ὁ κοινός · καί γάρ οὗτος πάντῃ τε καί πάντως ἅμα ὁ ἴδιος τηρέω , ὅσος μέν ἐκεῖνος γίγνομαι . πολύς δέ μάλα τε καί ταχύς ὁ ὁ λόγος ὁ σημεῖον ἕκαστος πάθος εὕρεσις ποιέω , ἐν ὅς ὁ τε ἴδιος καί ὁ κοινός , μή ὅτι χρόνος πολύς ἀναμένω , ὥσπερ ὁ ἐμπειρικός , ἀλλά μηδείς ἡμέρα ἤ ὥρα . νοέω γάρ ἐκπίπτω ὁ ἴδιος βραχίων χώρα καί πρός ὁ μασχάλη φέρω , πρῶτος μέν ὡς ἐνταῦθα παρά φύσις ὄγκος φαίνω συνεπινοέω , δεύτερος δέ ὅτι κοῖλος ὁ κατά ὁ ἐπωμίς τόπος εἰμί , ὁ πρότερος ἐν αὐτός κεφαλή ὁ βραχίων στερέω , εἰς ὁ κατά ὁ μασχάλη χωρίον μεθίστημι , προσέτι δέ καί ὡς ὁ ὁ ὠμοπλάτη αὐχήν , ὅς ἐπίκειμαι ὁ βραχίων ἀνατείνω ὁ χείρ κωλύω καί ὡς ὀδυνάω σφοδρός ὁ μῦς ἰσχυρός τείνω , κινέω οὕτως ὁ βραχίων προαιρέω · ὡσαύτως δέ καί ὅτι παρά ὁ πλευρά παράγω ἐπιχειρέω ὁ πάσχω κῶλον ὀδυνάω συμβαίνω . ὥστε καί οὕτως οἶδα πάντῃ τε καί πάντως οὐ μόνος ὁ μέγας ἔχω δύναμις , ἀλλά καί ὁ ἄλλος . διά εἷς γάρ ὁδός πᾶς εὑρίσκω , διά ὁ ἕτερος ἀγνῴζω ὁ μή ῥᾴδιος εὑρίσκω , ἀλλά κατά ἔνδειξις . ὁ γάρ ἐν ὁ μασχάλη κεφαλή ὁ βραχίων ἑτοῖμος ἔχω ὁ δύναμις , ὁ δέ ὁ μῦς διάθεσις ἐπίσκεψις πολύς δέω , ἀλλά ὅμως καί οὗτος κατά ἀμφότερος λείπω ὁ τε ὁ διάγνωσις ῥᾴδιος καί ὁ δύναμις ὁ κατά ὁ μασχάλη ὄγκος , διά ὁ αὐτός θεωρία ὁ τεχνικός ἰατρός εἰς γνῶσις ἔρχομαι . ἔοικα οὖν Ἱπποκράτης κελεύω ὁ διάγνωσις ὁ πάθος , ὅς καί σημείωσις ὀνομάζω ὁ νέος κατά ὁ ὅμοιος καί ἀνόμοιος θεωρία ποιέω πρό ὁ ἄλλος ὁ τέχνη ἔργον , τουτέστι ὁ κατά πρόγνωσις τε καί θεραπεία . ἔοικα δέ καί διά ὁ μέγας τε ὁ δύναμις καί ῥᾴδιος ὁ διάγνωσις καί πρός οὗτος ἔτι τρίτος ὁ , πάντῃ μέν καί πάντως οὗτος γιγνώσκω , ἀπολείπω δέ ἀξίωμα τε καί ὁ ὁ διάγνωσις ἑτοῖμος . προλέγω οὖν διά οὗτος ἀπό ὅς χρή ὁ διάγνωσις ὁ πάθος ποιέω , τουτέστι ὅτι διά ὁ ὅμοιος τε καί ἀνόμοιος ὁ κατά φύσις ἔχω , ὁποῖος γε οὗτος ὑπάρχω , μεταβαίνω κατά ὁ ἑξῆς ῥῆσις , ἐπί ὁ διδασκαλία αὐτός ὀνομαστί λέγω .