galenus.in-hippocratis-librum-de-fracturis-commentarii-iii 3.53
Καὶ δικαίην φύσιν μοῦνον ἔχον καὶ ταύτην περιφερέα , τὸ δὲ τοῦ βραχίονος ἄρθρον μέγα τε καὶ βαθμίδας πλείονας ἔχον . Τὸ κατὰ γόνυ , φησὶν , ἄρθρον τοῦ μηροῦ δικαίαν φύσιν μόνον ἔχει . δῆλον δὲ , ὡς πολλάκις εἴρηται , τὸ δίκαιον ὄνομα παρ’ αὐτῷ τὴν ἴσην . σκεψώμεθα οὖν ἀκριβῶς διὰ τί μόνον τοῦτο τὸ ἄρθρον , φησὶν , ἴσην ἔχει φύσιν , εὑρεῖν ἡμᾶς ὡς μηδαμόθι πλεονεκτεῖν ἐν αὐτῷ τὰ μόρια διὰ τὸ πᾶν ὅμοια ἀλλήλοις γ’ ἐνεστῶτα τὰ μόρια , διὰ τὸ πᾶν καὶ διάρθρωσιν μίαν ἔχειν . ἐπεὶ δὲ τοίνυν εἰς δύο περιφερεῖς κεφαλὰς ὁ μηρὸς ἐνταῦθα τελευτᾷ κατά τε τὸ μέγεθος ἴσως , κατά τε τὸ σχῆμα διαρθροῦνται , ταῖς ἀμφοτέραις κοιλότησι τῆς κνήμης ἴσαις ἐμφυομέναις , ἔτι πρὸς τούτῳ κατ’ εὐθὺ τῶν ὅλων ἐστὶν ἑκάτερον τῶν περάτων , τό τε τοῦ μηροῦ καὶ τὸ τῆς κνήμης . διὰ τοῦτο προσηκόντως ἄν τις φαίη δικαίαν φύσιν ἔχειν τὸ ἄρθρον τοῦτο . τὸ γὰρ ἄνω μέρος τοῦ μηροῦ τὸ πρὸς ἰσχίον διαρθρούμενον οὔτε κατ’ εὐθὺ μηροῦ τὴν κεφαλὴν ἔχει · δόξει γὰρ ἀποχωρεῖν πρὸς τὴν ἔσω χώραν · οὔτε κατ’ ἀναλογίαν τοῦ μεγέθους . παχύτερος γάρ ἐστιν ὁ μηρὸς πολλῷ τοῦ πέρατος · ἡ γοῦν τοῦ βραχίονός ἐστι κεφαλὴ τοῦ μηροῦ καὶ τοῦτ’ ἐλάττονος αὐτοῦ κατὰ τὸν ὄγκον ὄντος , ἀλλ’ οὐδ’ αὕτη κατ’ εὐθὺ βραχίονος πέφυκεν . εἰ δὲ καὶ τὰς ἄλλας ἐπισκέποις διαρθρώσεις , εὕροις ἂν οὐδεμίαν ἔχουσαν ἁπάσας τὰς ἐπὶ τῆς κατὰ γόνυ διαρθρώσεως εἰρημένας ἰσότητας . αὐτίκα γέ τοι τὸ κάτω πέρας τῆς κνήμης , ἔνθα τὰ τῆς περόνης διαρθροῦται κατὰ τῷ ἀστραγάλῳ , οὔτε τὰς ἐπιφύσεις οὔτε τὰς κοιλότητας ἀνάλογον ἔχει τοῖς ὀστοῖς . ἐχρῆν γὰρ , εἴπερ οὕτως εἶπεν , ὥσπερ ἡ κνήμη πάμπολυ παχυτέρα τῆς περόνης ἐστὶν , οὕτω καὶ τὴν ἐπίφυσιν αὐτῆς εἶναι μείζονα , κατά τε τὴν ἔνδον ἐν τῇ διαρθρώσει κοιλότητα καὶ τὴν ἔξωθεν αὐτῆς κυρτότητα . νυνὶ δ’ οὐχ οὕτως ἔχει · καὶ μέντοι καὶ αὐτὸς ὁ ἀστράγαλος οὐχ ἁπλοῦν ἔχει τὸ σχῆμα κατὰ τὴν διάρθρωσιν , ἀλλὰ ποικίλον τε καὶ διαλλάττον ἐν τοῖς μέρεσιν αὐτῶν πάμπολυ . παραπλήσια δ’ ἂν τούτοις εὕροις ἐπὶ τῆς κατὰ τὸν καρπὸν διαρθρώσεως πήχεώς τε καὶ κερκίδος , ἅπερ εἰ πάντα διέρχομαι , ὡς μακρὸν μῆκος ἐκπεσεῖν ἀναγκασθήσομαι καὶ πολὺ μᾶλλον εἰπὼν ἄλλην ἁπασῶν διαρθρώσεων ἑρμηνεύειν με τὴν φύσιν , οἷον τῆς κατὰ τὴν γένυν ἢ κατὰ τὸ πλατὺ καλούμενον ὀστοῦν . ἀλλὰ δοκεῖ μοι βέλτιον εἶναι μικρὸν ἐν κεφαλαίῳ λόγον εἰπόντα μεταβαίνειν ἐφ’ ἕτερον . ἔστι δ’ ὁ λόγος τοιόσδε · τῆς τῶν ὀστῶν ἁπάντων φύσεως ἓν ὑπόμνημά μοι γέγραπται , τὸ σχῆμα καὶ τὴν διάρθρωσιν ἑρμηνεύοντι . τοῦτο μεταχειρισάμενος εὑρήσεις ἀληθῶς περὶ πάντων τῶν ἄρθρων ἀποφηνάμενον ἐν τῷ προκειμένῳ λόγῳ , μόνου τοῦ κατὰ γόνυ τὴν ἀκριβῆ καὶ δικαίαν ἔχοντος διάρθρωσιν . τὸ δὲ τοῦ βραχίονος ἄρθρον μέγα τε καὶ βαθμίδας ἔχον πλείονας προκείμενον παραβάλλειν ἀλλήλαις τὴν κατὰ γόνυ διάρθρωσιν τῇ κατ’ ἀγκῶνα καὶ δείξαντα κατὰ γόνυ παθήματα τῶν ὀστῶν ἐπιεικέστερα τῶν κατ’ ἀγκῶνα . τοῦτο ἐπιχειρίσας δεικνύειν ἔφη , τό τε γὰρ ἄρθρον τοῦ μηροῦ εὐσταλέστερον ὡς ἐπὶ μεγέθει καὶ προσέτι τῷ λόγῳ τὴν δικαίαν φύσιν ἔχον , αὔταρκες ἂν ἐγεγόνει · καίτοι περιβάλλει μόνην τὴν κατ’ ἀγκῶνα διάρθρωσιν ἐπὶ τῷ μοῦνον προσέθηκεν εἰπών · καὶ τὴν δικαίαν φύσιν μοῦνον ἔχον ἠναγκάσθη ἀναμνῆσαι τῆς τῶν ὅλων ἄρθρων φύσεως , οὐδεμιᾶς ἁπλῆς οὔσης , ἀλλὰ καὶ τοῖς σχήμασι καὶ τοῖς μεγέθεσιν ἀνίσου τε καὶ ἀνομοίου κατὰ μέρη . νῦν οὖν ἐπὶ τὴν κατ’ ἀγκῶνα διάρθρωσιν ἐλθόντος αὐτοῦ καὶ δεικνύντος ἀνόμοιά τε καὶ ἄνισα τὰ κατ’ αὐτὴν μέρη καὶ ἡμεῖς ἀκολουθήσαντες αὐτῇ τῇ λέξει σαφηνιοῦμεν ἑκάτερον τῶν λεγομένων . μέγα μὲν οὖν ἔφη τὸ κατ’ ἀγκῶνα πέρας εἶναι ἤπερ τὸ τοῦ βραχίονος εἰκότως . πλατύνεται γὰρ ἐνταῦθα πλείους λαμβάνων κεφαλὰς ἀνίσους , ἃς ὀνομάζουσι κονδύλους , ἥ θ’ ὑποδεχομένη κοιλότης αὐτῶν κατά τινα δέχεται , καθάπερ ἐπὶ γόνατος · ἀλλὰ τὴν μέσην ἐν αὐταῖς κυρτότητα τὴν περιφερῆ τροχηλίαν παρὰ φύσιν οὖσαν . ἐπὶ τῶν μεγάλων κονδύλων τοῦ βραχίονος ὁ μὲν ἔνδον οὐδὲν ὀστοῦν ἔχει πρὸς αὐτὸν οὔτε συναρθρούμενον , ὁ δὲ ἔξω κατὰ τὴν κερκίδα διαρθροῦται . περιέχουσιν αὐτὴν κατὰ τοῦτο κοιλότητα , ἣν ἐπὶ τῷ πέρατι τὸ τῆς κερκίδος ὀστοῦν ἔχει . μέχρις μὲν οὖν τῶνδε φαίνεται πῆχυς μὲν καὶ κερκὶς ὑποδεχόμενα τὸν βραχίονα , καθ’ ἕτερον δ’ αὖ τρόπον ὁ βραχίων ὑποδέχεται τὰς κορώνας τοῦ πήχεως ἔχων δύο κοιλότητας ἐπιτηδείας ἑκατέρωθεν , βραχυτέραν μὲν τὴν πρόσω , βαθυτέραν δὲ τὴν ὀπίσω · διότι καὶ αἱ τοῦ πήχεως ἀποφύσεις ἃς κορώνας τε θηλυκῶς καὶ κόρωνα καλοῦσιν οὐδετέρως , ἄνισοι τὸ μέγεθός εἰσι καὶ μείζων ἡ ὄπισθεν . ὥστε ποικίλη τε καὶ ἀνόμοιος τοῖς μέρεσι , καὶ κατὰ τοῦτο καλῶς εἶπεν ὁ Ἱπποκράτης ἐπὶ τοῖς κατὰ γόνυ δικαίαν φύσιν ἔχειν τὸ ἄρθρον , οὐ μὴν ἐπὶ τοῖς κατ’ ἀγκῶνα . διὰ τί δὲ βαθμίδας ἔχει πλείονας , εἰ καὶ τούτους παραβαλὼν εἶπε , τῇ κατὰ γόνυ . δύο γὰρ ἐκεῖναι μόναι βαθμίδες εἰσὶ τῆς κνήμης , ὡς καὶ δύο κόνδυλοι τοῦ μηροῦ · κατ’ ἀγκῶνα δὲ μία μὲν ἐστι μεγάλη κοιλότης τοῦ πήχεως ἣν ὁρίζουσιν αἱ δύο κορῶναι , βραχυτέρα μὲν πρόσθεν , ἡ δὲ ἐκ τῶν ὄπισθεν μερῶν προμηκεστέρα . τοῦ δὲ βραχίονος αὐτοῦ δύο μέν εἰσιν αἱ δύο ἐξεσκαμμέναι κοιλότητες , ὥσπερ βόθυνοί τινες , ἐμβαίνειν ἔφη τὰς κορώνας τοῦ πήχεως , μία δὲ ἄλλη καθάπερ ἐκγεγλυμμένη κατὰ τὸ μέσον αὐτοῦ τροχηλίᾳ παραπλησίως .
Lemmas: καί δίκαιος φύσις μόνος ἔχω καί οὗτος περιφερής , ὁ δέ ὁ βραχίων ἄρθρον μέγας τε καί βαθμίς πολύς ἔχω . ὁ κατά γόνυ , φημί , ἄρθρον ὁ μηρός δίκαιος φύσις μόνος ἔχω . δῆλος δέ , ὡς πολλάκις λέγω , ὁ δίκαιος ὄνομα παρά αὐτός ὁ ἴσος . σκοπέω οὖν ἀκριβής διά τίς μόνος οὗτος ὁ ἄρθρον , φημί , ἴσος ἔχω φύσις , εὑρίσκω ἐγώ ὡς μηδαμόθι πλεονεκτέω ἐν αὐτός ὁ μόριον διά ὁ πᾶς ὅμοιος ἀλλήλων γε ἐνίστημι ὁ μόριον , διά ὁ πᾶς καί διάρθρωσις εἷς ἔχω . ἐπεί δέ τοίνυν εἰς δύο περιφερής κεφαλή ὁ μηρός ἐνταῦθα τελευτάω κατά τε ὁ μέγεθος ἴσως , κατά τε ὁ σχῆμα διαρθρόω , ὁ ἀμφότερος κοιλότης ὁ κνήμη ἴσος ἐμφύω , ἔτι πρός οὗτος κατά εὐθύς ὁ ὅλος εἰμί ἑκάτερος ὁ πέρας , ὁ τε ὁ μηρός καί ὁ ὁ κνήμη . διά οὗτος προσηκόντως ἄν τις φημί δίκαιος φύσις ἔχω ὁ ἄρθρον οὗτος . ὁ γάρ ἄνω μέρος ὁ μηρός ὁ πρός ἰσχίον διαρθρέω οὔτε κατά εὐθύς μηρός ὁ κεφαλή ἔχω · δοκέω γάρ ἀποχωρέω πρός ὁ ἔσω χώρα · οὔτε κατά ἀναλογία ὁ μέγεθος . παχύς γάρ εἰμί ὁ μηρός πολύς ὁ πέρας · ὁ γοῦν ὁ βραχίων εἰμί κεφαλή ὁ μηρός καί οὗτος ἐλαχύς αὐτός κατά ὁ ὄγκος εἰμί , ἀλλά οὐδέ οὗτος κατά εὐθύς βραχίων φύω . εἰ δέ καί ὁ ἄλλος ἐπισκέπω διάρθρωσις , εὑρίσκω ἄν οὐδείς ἔχω ἅπας ὁ ἐπί ὁ κατά γόνυ διάρθρωσις λέγω ἰσότης . αὐτίκα γε τοι ὁ κάτω πέρας ὁ κνήμη , ἔνθα ὁ ὁ περόνη διαρθρόω κατά ὁ ἀστράγαλος , οὔτε ὁ ἐπίφυσις οὔτε ὁ κοιλότης ἀνάλογος ἔχω ὁ ὀστέον . χρή γάρ , εἴπερ οὕτως λέγω , ὥσπερ ὁ κνήμη πάμπολυς παχύς ὁ περόνη εἰμί , οὕτως καί ὁ ἐπίφυσις αὐτός εἰμί μέγας , κατά τε ὁ ἔνδον ἐν ὁ διάρθρωσις κοιλότης καί ὁ ἔξωθεν αὐτός κυρτότης . νυνί δέ οὐ οὕτως ἔχω · καί μέντοι καί αὐτός ὁ ἀστράγαλος οὐ ἁπλόος ἔχω ὁ σχῆμα κατά ὁ διάρθρωσις , ἀλλά ποικίλος τε καί διαλλάσσω ἐν ὁ μέρος αὐτός πάμπολυς . παραπλήσιος δέ ἄν οὗτος εὑρίσκω ἐπί ὁ κατά ὁ καρπός διάρθρωσις πῆχυς τε καί κερκίς , ὅς εἰ πᾶς διέρχομαι , ὡς μακρός μῆκος ἐκπίπτω ἀναγκάζω καί πολύς μάλα λέγω ἄλλος ἅπας διάρθρωσις ἑρμηνεύω ἐγώ ὁ φύσις , οἷος ὁ κατά ὁ γένυς ἤ κατά ὁ πλατύς καλέω ὀστέον . ἀλλά δοκέω ἐγώ ἀγαθός εἰμί μικρός ἐν κεφάλαιος λόγος λέγω μεταβαίνω ἐπί ἕτερος . εἰμί δέ ὁ λόγος τοιόσδε · ὁ ὁ ὀστέον ἅπας φύσις εἷς ὑπόμνημα ἐγώ γράφω , ὁ σχῆμα καί ὁ διάρθρωσις ἑρμηνεύω . οὗτος μεταχειρίζω εὑρίσκω ἀληθής περί πᾶς ὁ ἄρθρον ἀποφαίνω ἐν ὁ πρόκειμαι λόγος , μόνος ὁ κατά γόνυ ὁ ἀκριβής καί δίκαιος ἔχω διάρθρωσις . ὁ δέ ὁ βραχίων ἄρθρον μέγας τε καί βαθμίς ἔχω πολύς πρόκειμαι παραβάλλω ἀλλήλων ὁ κατά γόνυ διάρθρωσις ὁ κατά ἀγκών καί δείκνυμι κατά γόνυ πάθημα ὁ ὀστέον ἐπιεικής ὁ κατά ἀγκών . οὗτος ἐπιχειρίζω δείκνυμι φημί , ὁ τε γάρ ἄρθρον ὁ μηρός εὐσταλής ὡς ἐπί μέγεθος καί προσέτι ὁ λόγος ὁ δίκαιος φύσις ἔχω , αὐτάρκης ἄν γίγνομαι · καίτοι περιβάλλω μόνος ὁ κατά ἀγκών διάρθρωσις ἐπί ὁ μόνος προστίθημι λέγω · καί ὁ δίκαιος φύσις μόνος ἔχω ἀναγκάζω ἀναμιμνῄσκω ὁ ὁ ὅλος ἄρθρον φύσις , οὐδείς ἁπλόος εἰμί , ἀλλά καί ὁ σχῆμα καί ὁ μέγεθος ἄνισος τε καί ἀνόμοιος κατά μέρος . νῦν οὖν ἐπί ὁ κατά ἀγκών διάρθρωσις ἔρχομαι αὐτός καί δείκνυμι ἀνόμοιος τε καί ἄνισος ὁ κατά αὐτός μέρος καί ἐγώ ἀκολουθέω αὐτός ὁ λέξις σαφηνίζω ἑκάτερος ὁ λέγω . μέγας μέν οὖν φημί ὁ κατά ἀγκών πέρας εἰμί ἤ ὁ ὁ βραχίων ἔοικα . πλατύνω γάρ ἐνταῦθα πολύς λαμβάνω κεφαλή ἄνισος , ὅς ὀνομάζω κόνδυλος , ὁ τε ὑποδέχομαι κοιλότης αὐτός κατά τις δέχομαι , καθά ἐπί γόνυ · ἀλλά ὁ μέσος ἐν αὐτός κυρτότης ὁ περιφερής τροχαλία παρά φύσις εἰμί . ἐπί ὁ μέγας κόνδυλος ὁ βραχίων ὁ μέν ἔνδον οὐδείς ὀστέον ἔχω πρός αὐτός οὔτε συναρθρόομαι , ὁ δέ ἔξω κατά ὁ κερκίς διαρθρόω . περιέχω αὐτός κατά οὗτος κοιλότης , ὅς ἐπί ὁ πέρας ὁ ὁ κερκίς ὀστέον ἔχω . μέχρι μέν οὖν ὅδε φαίνω πῆχυς μέν καί κερκίς ὑποδέχομαι ὁ βραχίων , κατά ἕτερος δέ αὖ τρόπος ὁ βραχίων ὑποδέχομαι ὁ κορώνη ὁ πῆχυς ἔχω δύο κοιλότης ἐπιτήδειος ἑκατέρωθεν , βραχύς μέν ὁ πρόσω , βαθύς δέ ὁ ὀπίσω · διότι καί ὁ ὁ πῆχυς ἀπόφυσις ὅς κορώνη τε θηλυκός καί κόρων καλέω οὐδέτερος , ἄνισος ὁ μέγεθος εἰμί καί μέγας ὁ ὄπισθεν . ὥστε ποικίλος τε καί ἀνόμοιος ὁ μέρος , καί κατά οὗτος καλός λέγω ὁ Ἱπποκράτης ἐπί ὁ κατά γόνυ δίκαιος φύσις ἔχω ὁ ἄρθρον , οὐ μήν ἐπί ὁ κατά ἀγκών . διά τίς δέ βαθμίς ἔχω πολύς , εἰ καί οὗτος παραβάλλω λέγω , ὁ κατά γόνυ . δύο γάρ ἐκεῖνος μόνος βαθμίς εἰμί ὁ κνήμη , ὡς καί δύο κόνδυλος ὁ μηρός · κατά ἀγκών δέ εἷς μέν εἰμί μέγας κοιλότης ὁ πῆχυς ὅς ὁρίζω ὁ δύο κορώνη , βραχύς μέν πρόσθεν , ὁ δέ ἐκ ὁ ὄπισθεν μέρος προμήκης . ὁ δέ βραχίων αὐτός δύο μέν εἰμί ὁ δύο ἐκσκάπτω κοιλότης , ὥσπερ βόθυνος τις , ἐμβαίνω φημί ὁ κορώνη ὁ πῆχυς , εἷς δέ ἄλλος καθά ἐκγλύφω κατά ὁ μέσος αὐτός τροχηλία παραπλήσιος .