galenus.in-hippocratis-librum-de-articulis-et-galeni-in-eum-commentarii-iv 1.3
Οὐ μέντοι διϊσχυριείω γε , εἰ ὀλισθαίνοι ἂν οὔ · καίπερ ἔχων περὶ αὐτοῦ ὅ τι λέγω . ἀτὰρ οὐδὲ ἐς τὸ ἔμπροσθεν οὐδέπω ὄπωπα , οὐδὲ τοῦτο ὅτι ἔδοξέ μοι ὠλισθηκέναι . τοῖσι μέντοι ἰατροῖσι δοκέει κάρτα ἐς τοὔμπροσθεν ὀλισθαίνειν , καὶ μάλιστα ἐξαπατῶνται ἐν τούτοισιν , ὧν ἂν φθίσις καταλάβῃ τὰς σάρκας τὰς περὶ ἄρθρον τε καὶ τὸν βραχίονα . φαίνεται γὰρ ἐν τοῖσι τοιούτοισι παντάπασι ἡ κεφαλὴ τοῦ βραχίονος ἐξέχουσα ἐς τοὔμπροσθεν . ἐγὼ δέ ποτε τὸ τοιοῦτον οὐ σφὰς ἐκπεπτωκέναι ἤκουσα φλαύρως ὑπό τε τῶν ἰατρῶν ὑπό τε τῶν δημοτέων διὰ τοῦτο τὸ πρᾶγμα . ἐδόκεον γὰρ αὐτοῖσι ἠγνοηκέναι μοῦνος , οἱ δὲ ἄλλοι πάντες ἐγνωκέναι καὶ οὐκ ἠδυνάμην αὐτοὺς ἀναγνῶναι , εἰ μὴ μόλις ὅτι τόδ’ ἐστὶ τοιόνδε . Δύο τρόπους ὀλισθήματος εἰρηκὼς , τόν τε ἄνω καὶ τὸν ἔξω , καὶ ἀποφηνάμενός γε περὶ ἀμφοτέρων , ὡς οὐδέτερον αὐτῶν ἑωρακὼς εἴη , μετὰ ταῦτα προσέγραψε τὴν νῦν ἡμῖν προκειμένην λέξιν , ὡς περὶ ἀμφοῖν διαλεγόμενος . ἀλλὰ τό γε προσκείμενον αὐτῇ κατὰ τὸ τέλος , ἔνθα φησὶ , καίτοι ἔχων περὶ αὐτοῦ ὅ τι λέγω , δοκεῖ φανερῶς ἐπὶ θατέρου τῶν προειρημένων εἰρῆσθαι . περὶ γὰρ ἀμφοτέρων εἴπερ ἠβουλήθη λέγειν , οὐκ ἂν εἶπεν ἑνικῶς αὐτοῦ · μήτ’ οὖν περὶ μονῆς τῆς ἔξω διαφορᾶς ποιεῖται τὸν λόγον , ἐκείνῃ γὰρ ἐπενήνεκται τὸ , καίτοι ἔχων περὶ αὐτοῦ ὅ τι λέγω . δύναταί γε μὴν , ὥς τινες ἤκουσαν , ἐν σχήματι λέξεως εἰρῆσθαι παλαιῷ περὶ τῶν τρόπων ἀμφοτέρων , ὡς εἰ καὶ οὕτως ἐγεγράφει , καίτοι ἔχων περὶ τούτου τοῦ πράγματος ὅτι λέγω . ἔνιοι δὲ ἐγχωρεῖν φασιν ἡμαρτῆσθαι τὴν λέξιν , οὐκ ὀρθῶς γράψαντος τοῦ πρώτου βιβλιογράφου , κἄπειτα μηδενὸς αὐτὴν ἐπανορθῶσαι τολμήσαντος ἄχρι δεῦρο διαφυλαχθῆναι τὴν ἁμαρτίαν . ἐγὼ δὲ καθ’ ἕν τι τῶν ἀντιγράφων εὗρον οὕτω γεγραμμένον , καίτοι ἔχων περὶ αὐτῶν ὅ τι λέγω . μεταγράψαι δηλονότι τολμήσαντός τινος τὴν ἐναντίως τοῖς ἄλλοις εὑρισκομένην γραφήν · ἀλλ’ εἴτε περὶ ἀμφοτέρων τῶν τρόπων εἴτε περὶ θατέρου μόνου φησὶν οὐκ ἔχειν ἰσχυρίσασθαι . καλὸν δὴ ἡμᾶς ἐστι περὶ ἀμφοτέρων ἐπισκέψασθαι , τοσοῦτον ἔτι περὶ τῆς λέξεως αὐτοῦ προειπόντας , ὡς τὸ ἰσχυριείω δηλοῖ τὸ ἰσχυριστικῶς ἔχω , παραπλησίως τῷ ὀψείω , δηλοῦντι καὶ αὐτῷ τὸ ὀπτικῶς ἔχω , παρ’ ὃ καὶ Ὅμηρος ἐποίησε τὴν ὀψείοντες φωνὴν , σημαίνων κἀκεῖνος δι’ αὐτῆς τοὺς ὀπτικῶς ἔχοντας , ἔνθα φησί · διὰ τί γοῦν ἔφη , καίτοι δυνάμενός τι λέγειν οὐκ ἐθέλω εἰπεῖν , ἐπισκεψώμεθα πρότερον ἐπινοήσαντες αὐτοὶ τίνα ποτ’ ἐστὶν ἃ λέγειν ἐδύνατο . δῆλον γὰρ ὡς ἐκ τῆς τῶν ﻿ μερῶν φύσεως ἡ γοῦν εὕρεσις αὐτῶν τῶν λεχθησομένων ἐγένετο ἂν , εἴπερ ὅλως ἠξίωσεν εἰπεῖν τι , τὴν κατασκευὴν δὲ αὐτῶν ἀκριβῶς ἔχειν ὑφ’ ἡμῶν δεδειγμένην ἔν τε τῷ περὶ ὀστῶν βιβλίῳ καὶ τῇ τῶν μυῶν ἀνατομῇ καὶ δηλονότι κἀν ταῖς ἀνατομικαῖς ἐγχειρήσεσιν . ἡ γὰρ ἀρτηριῶν καὶ φλεβῶν καὶ νεύρων φύσις οὐδὲν εἰς τὰ παρόντα χρήσιμος , ἐπειδὴ τὰ κατὰ τὰς ἐκπτώσεις τῶν ἄρθρων ἅπαντα συμπτώματα γίνεταί τε καὶ κωλύεται διά τε τὰ τῶν ὀστῶν ἄρθρα καὶ τοὺς περιέχοντας αὐτὰ μύας · οὐδὲν εἰς αὐτὰ συντελούντων ἢ κωλυόντων οὕτε τῶν ἀρτηριῶν οὔτε τῶν νεύρων ἢ τῶν φλεβῶν . αὐτίκα γέ τοι τὸ κατ’ ὦμον ἄρθρον πάντων τῶν ἄλλων ἑτοιμότερον ἐκπίπτει , διότι τε μονοειδές ἐστι καὶ ἁπλοῦν , οὐχ ὥσπερ τὸ κατὰ γόνυ διπλοῦν ἢ τὸ κατ’ ἀγκῶνα ποικίλον τε καὶ οὔ ποτε ἁπλοῦν , ὅτι τε τοῦ βραχίονος ἡ κεφαλὴ μεγάλη τ’ οὖσα καὶ χωρὶς προμήκους αὐχένους ἀβαθεῖ κοιλότητι διαρθροῦται , τοῦ τε μηροῦ τὴν κεφαλὴν ἔχοντος μικρὰν καὶ τὸν αὐχένα προμήκη . τὴν δ’ ὑποδεχομένην αὐτὸν κοτύλην βαθεῖαν , ὀφρύσιν ἀξιολόγοις στεφανωμένην , μετὰ τοῦ καὶ σύνδεσμον ἰσχυρότατον κατ’ ἄκραν αὐτοῦ τὴν κεφαλὴν τῷ βαθυτάτῳ χωρίῳ τῆς κοτύλης τὴν σύμφυσιν ἔχειν . εἰκότως οὖν ὀλιγάκις ὁ μηρὸς ἐκπίπτει , πλειστάκις δὲ ὁ βραχίων , ὡς ἂν μήτε τὸν σύνδεσμον ἔχων μήτ’ ἐγκαταβαίνων βαθείᾳ κοιλότητι . τὴν μὲν οὖν ἀρχὴν τῆς ἐκπτώσεως εἰς ἐκεῖνο γίνεσθαι τὸ μέρος ἀναγκαῖόν ἐστιν , εἰς ὅπερ ἂν ἡ τοῦ σχήματος ἄγει βία . μένειν δ’ οὐκέτ’ ἐξ ἀνάγκης δύναται ἐν ἐκείνῳ διά τε τὴν φυσικὴν εἰς τὸ κάτω ῥοπὴν καὶ τὴν στενοχωρίαν ἐνίοτε τοῦ χωρίου γινομένην , ἤτοι δι’ ἐξοχὰς ὀστῶν ἢ συντονίαν μυῶν . ἡ μὲν οὖν ἄνω χώρα τῆς κατ’ ὦμον διαρθρώσεως ὑπερκείμενον ἔχει τὸ ἀκρώμιον , ὥστε εἰ καὶ μετασταίη ποτὲ τὸ ἄρθρον εἰς αὐτὴν οὐ παραδεχομένων αὐτὸ τῶν ἐνταῦθα τεταγμένων ὀστῶν , αὐτίκα τῷ βάρει ῥέψαν ἐξενεχθήσεται κάτω . ἡ δ’ ἔξω χώρα καὶ μύας ἔχει μεγάλους , ἀλλὰ τὴν εἰς τὸ κάτω ῥοπὴν ἑτοίμην . ἐνδέχεται δέ ποτε καὶ βίαιον σχῆμα διαστήσειν ἀπ’ ἀλλήλων δυνάμενον εἰς τὴν μεταξὺ χώραν αὐτῶν ἀπώσασθαι τὸ ἄρθρον , ἐν ᾗ σφηνωθῇ , ὑπ’ αὐτῶν τῶν μυῶν κατασχεθῆναι . διὰ τοῦτ’ οὖν καὶ ὁ Ἱπποκράτης φησὶ , μὴ διϊσχυρίσασθαι βιαίως , εἴτ’ ἐκπεσεῖν οἷόν τε τὸ κατ’ ὦμον ἄρθρον εἴτε καὶ μή . ὅσῳ μὲν γὰρ ἐπὶ τὸ κάτω ῥέπειν , οὐδ’ ἂν ἐν τῇ πρόσω χώρᾳ διαμεῖναι δύναται . διαστάντων δὲ , ὡς εἴρηται , τῶν μυῶν οὐκ ἀδύνατον φαίνεται σφηνωθὲν ἐνταῦθα μένειν . λέγειν μὲν οὖν εἶχε τοιαῦτα περὶ τῆς εἰς ἄλλο τι χωρίον ὅτι μὴ τὴν μασχάλην ἐκπτώσεως . ἐπεὶ δ’ οὐδέποτε ἑώρακεν , οὐκ ἠξίωσε γράφειν αἰτίας ἐξ ἐπινοίας λογικῶν , ἀξιοπιστότερον ἡγούμενος ἀεὶ τὸ φαινόμενον ἐναργῶς . οὕτως οὖν καὶ τὰς ἐν ταῖς θεραπείαις ἐπινοίας ἑαυτοῦ τῇ πείρᾳ βεβαιοῖ , πρὶν ἡμᾶς διδάσκειν , οὐχ ὡς ἔνιοι τῶν μετ’ αὐτὸν ἰατρῶν ἔγραψαν , ἐν θεραπευτικοῖς συγγράμμασι κελεύοντες ἡμᾶς ποιεῖν ἃ μηδέποτε αὐτοὶ πρόσθεν ἔπραξαν . ἀλλ’ ὅ γε Ἱπποκράτης ἐν αὐτῷ τούτῳ τῷ βιβλίῳ περὶ τῶν κατὰ ῥάχιν διαλεγόμενος , εἶθ’ ἑαυτοῦ τὴν ἐπίνοιαν εἰπὼν ὑπὸ τῆς πείρας ἀδύνατον ἐλεγχθεῖσαν ἔφη · καλὰ δὲ καὶ τὰ τοιαῦτα μαθήματά ἐστιν , ἃ πειρηθέντα ἀπορηθέντα ἐφάνη καὶ δι’ ἅσσα ἠπορήθη .
Lemmas: οὐ μέντοι διϊσχυριείω γε , εἰ ὀλισθάνω ἄν οὐ · καίπερ ἔχω περί αὐτός ὅς τις λέγω . ἀτάρ οὐδέ εἰς ὁ ἔμπροσθεν οὐδέπω ὁράω , οὐδέ οὗτος ὅτι δοκέω ἐγώ ὀλισθάνω . ὁ μέντοι ἰατρός δοκέω κάρτα εἰς ἔμπροσθεν ὀλισθάνω , καί μάλα ἐξαπατάω ἐν οὗτος , ὅς ἄν φθίσις καταλαμβάνω ὁ σάρξ ὁ περί ἄρθρον τε καί ὁ βραχίων . φαίνω γάρ ἐν ὁ τοιοῦτος παντάπασι ὁ κεφαλή ὁ βραχίων ἐξέχω εἰς ἔμπροσθεν . ἐγώ δέ ποτέ ὁ τοιοῦτος οὐ σφός ἐκπίπτω ἀκούω φλαῦρος ὑπό τε ὁ ἰατρός ὑπό τε ὁ δημότης διά οὗτος ὁ πρᾶγμα . δοκέω γάρ αὐτός ἀγνοέω μόνος , ὁ δέ ἄλλος πᾶς γιγνώσκω καί οὐ δύναμαι αὐτός ἀναγιγνώσκω , εἰ μή μόλις ὅτι ὅδε εἰμί τοιόσδε . δύο τρόπος ὀλίσθημα λέγω , ὁ τε ἄνω καί ὁ ἔξω , καί ἀποφαίνω γε περί ἀμφότερος , ὡς οὐδέτερος αὐτός ὁράω εἰμί , μετά οὗτος προσγράφω ὁ νῦν ἐγώ πρόκειμαι λέξις , ὡς περί ἄμφω διαλέγω . ἀλλά ὁ γε πρόσκειμαι αὐτός κατά ὁ τέλος , ἔνθα φημί , καίτοι ἔχω περί αὐτός ὅς τις λέγω , δοκέω φανερός ἐπί ἕτερος ὁ προλέγω λέγω . περί γάρ ἀμφότερος εἴπερ βούλομαι λέγω , οὐ ἄν λέγω ἑνικός αὐτός · μήτε οὖν περί μονή ὁ ἔξω διαφορά ποιέω ὁ λόγος , ἐκεῖνος γάρ ἐπιφέρω ὁ , καίτοι ἔχω περί αὐτός ὅς τις λέγω . δύναμαι γε μήν , ὡς τις ἀκούω , ἐν σχῆμα λέξις λέγω παλαιός περί ὁ τρόπος ἀμφότερος , ὡς εἰ καί οὕτως γράφω , καίτοι ἔχω περί οὗτος ὁ πρᾶγμα ὅτι λέγω . ἔνιοι δέ ἐγχωρέω φημί ἁμαρτάνω ὁ λέξις , οὐ ὀρθός γράφω ὁ πρῶτος βιβλιογράφος , ἔπειτα μηδείς αὐτός ἐπανορθόω τολμάω ἄχρι δεῦρο διαφυλάσσω ὁ ἁμαρτία . ἐγώ δέ κατά εἷς τις ὁ ἀντίγραφος εὑρίσκω οὕτως γράφω , καίτοι ἔχω περί αὐτός ὅς τις λέγω . μεταγράφω δηλονότι τολμάω τις ὁ ἐναντίος ὁ ἄλλος εὑρίσκω γραφή · ἀλλά εἴτε περί ἀμφότερος ὁ τρόπος εἴτε περί ἕτερος μόνος φημί οὐ ἔχω ἰσχυρίζομαι . καλός δή ἐγώ εἰμί περί ἀμφότερος ἐπισκοπέω , τοσοῦτος ἔτι περί ὁ λέξις αὐτός προλέγω , ὡς ὁ ἰσχυριείω δηλόω ὁ ἰσχυριστικῶς ἔχω , παραπλήσιος ὁ ὀψείω , δηλόω καί αὐτός ὁ ὀπτικός ἔχω , παρά ὅς καί Ὅμηρος ποιέω ὁ ὀψείω φωνή , σημαίνω ἐκεῖνος διά αὐτός ὁ ὀπτικός ἔχω , ἔνθα φημί · διά τίς γοῦν φημί , καίτοι δύναμαι τις λέγω οὐ ἐθέλω λέγω , ἐπισκοπέω πρότερος ἐπινοέω αὐτός τίς ποτέ εἰμί ὅς λέγω δύναμαι . δῆλος γάρ ὡς ἐκ ὁ ὁ ﻿ μέρος φύσις ὁ γοῦν εὕρεσις αὐτός ὁ λέγω γίγνομαι ἄν , εἴπερ ὅλος ἀξιόω λέγω τις , ὁ κατασκευή δέ αὐτός ἀκριβής ἔχω ὑπό ἐγώ δείκνυμι ἐν τε ὁ περί ὀστέον βιβλίον καί ὁ ὁ μῦς ἀνατομή καί δηλονότι ἐν ὁ ἀνατομικός ἐγχείρησις . ὁ γάρ ἀρτηρία καί φλέψ καί νεῦρον φύσις οὐδείς εἰς ὁ πάρειμι χρήσιμος , ἐπειδή ὁ κατά ὁ ἔκπτωσις ὁ ἄρθρον ἅπας σύμπτωμα γίγνομαι τε καί κωλύω διά τε ὁ ὁ ὀστέον ἄρθρον καί ὁ περιέχω αὐτός μῦς · οὐδείς εἰς αὐτός συντελέω ἤ κωλύω ἵημι ὁ ἀρτηρία οὔτε ὁ νεῦρον ἤ ὁ φλέψ . αὐτίκα γε τοι ὁ κατά ὦμος ἄρθρον πᾶς ὁ ἄλλος ἑτοῖμος ἐκπίπτω , διότι τε μονοειδής εἰμί καί ἁπλόος , οὐ ὥσπερ ὁ κατά γόνυ διπλόος ἤ ὁ κατά ἀγκών ποικίλος τε καί οὐ ποτέ ἁπλόος , ὅτι τε ὁ βραχίων ὁ κεφαλή μέγας τε εἰμί καί χωρίς προμήκης αὐχένης ἀβαθής κοιλότης διαρθρόω , ὁ τε μηρός ὁ κεφαλή ἔχω μικρός καί ὁ αὐχήν προμήκης . ὁ δέ ὑποδέχομαι αὐτός κοτύλη βαθύς , ὀφρύς ἀξιόλογος στεφανόω , μετά ὁ καί σύνδεσμος ἰσχυρός κατά ἄκρος αὐτός ὁ κεφαλή ὁ βαθύς χωρίον ὁ κοτύλη ὁ σύμφυσις ἔχω . ἔοικα οὖν ὀλιγάκις ὁ μηρός ἐκπίπτω , πλειστάκις δέ ὁ βραχίων , ὡς ἄν μήτε ὁ σύνδεσμος ἔχω μήτε ἐγκαταβαίνω βαθύς κοιλότης . ὁ μέν οὖν ἀρχή ὁ ἔκπτωσις εἰς ἐκεῖνος γίγνομαι ὁ μέρος ἀναγκαῖος εἰμί , εἰς ὅς ἄν ὁ ὁ σχῆμα ἄγω βία . μένω δέ οὐκέτι ἐκ ἀνάγκη δύναμαι ἐν ἐκεῖνος διά τε ὁ φυσικός εἰς ὁ κάτω ῥοπή καί ὁ στενοχωρία ἐνίοτε ὁ χωρίον γίγνομαι , ἤτοι διά ἐξοχή ὀστέον ἤ συντονία μῦς . ὁ μέν οὖν ἄνω χώρα ὁ κατά ὦμος διάρθρωσις ὑπέρκειμαι ἔχω ὁ ἀκρώμιον , ὥστε εἰ καί μεθίστημι ποτέ ὁ ἄρθρον εἰς αὐτός οὐ παραδέχομαι αὐτός ὁ ἐνταῦθα τάσσω ὀστέον , αὐτίκα ὁ βάρος ῥέπω ἐκφέρω κάτω . ὁ δέ ἔξω χώρα καί μῦς ἔχω μέγας , ἀλλά ὁ εἰς ὁ κάτω ῥοπή ἑτοῖμος . ἐνδέχομαι δέ ποτέ καί βίαιος σχῆμα διίστημι ἀπό ἀλλήλων δύναμαι εἰς ὁ μεταξύ χώρα αὐτός ἀπωθέω ὁ ἄρθρον , ἐν ὅς σφηνόω , ὑπό αὐτός ὁ μῦς κατέχω . διά οὗτος οὖν καί ὁ Ἱπποκράτης φημί , μή διισχυρίζομαι βίαιος , εἴτε ἐκπίπτω οἷος τε ὁ κατά ὦμος ἄρθρον εἴτε καί μή . ὅσος μέν γάρ ἐπί ὁ κάτω ῥέπω , οὐδέ ἄν ἐν ὁ πρόσω χώρα διαμένω δύναμαι . διαστάζω δέ , ὡς λέγω , ὁ μῦς οὐ ἀδύνατος φαίνω σφηνόω ἐνταῦθα μένω . λέγω μέν οὖν ἔχω τοιοῦτος περί ὁ εἰς ἄλλος τις χωρίον ὅτι μή ὁ μασχάλη ἔκπτωσις . ἐπεί δέ οὐδέποτε ὁράω , οὐ ἀξιόω γράφω αἰτία ἐκ ἐπίνοια λογικός , ἀξιόπιστος ἡγέομαι ἀεί ὁ φαίνω ἐναργής . οὕτως οὖν καί ὁ ἐν ὁ θεραπεία ἐπίνοια ἑαυτοῦ ὁ πεῖρα βεβαιόω , πρίν ἐγώ διδάσκω , οὐ ὡς ἔνιοι ὁ μετά αὐτός ἰατρός γράφω , ἐν θεραπευτικός σύγγραμμα κελεύω ἐγώ ποιέω ὅς μηδέποτε αὐτός πρόσθεν πράσσω . ἀλλά ὁ γε Ἱπποκράτης ἐν αὐτός οὗτος ὁ βιβλίον περί ὁ κατά ῥάχις διαλέγω , εἶτα ἑαυτοῦ ὁ ἐπίνοια λέγω ὑπό ὁ πεῖρα ἀδύνατος ἐλέγχω φημί · καλός δέ καί ὁ τοιοῦτος μάθημα εἰμί , ὅς πειράω ἀπολέγω φαίνω καί διά ὅστις ἀπορέω .