galenus.in-hippocratis-librum-de-articulis-et-galeni-in-eum-commentarii-iv 4.47
Εἴρηται δὲ καὶ πρόσθεν ὅτι ἐπάξιον ὅστις ἐν πόλει πολυανθρώπῳ ἰητρεύει ξύλον κεκτῆσθαι τετράγωνον , ὡς ἑξάπηχυ ἢ ὀλίγῳ μεῖζον , εὖρος δὲ ὡς δίπηχυ , πάχος δὲ ἀρκέει σπιθαμιαῖον . Ἐν τῷ περὶ ἀγμῶν εἰρήκει περὶ τοῦδε τοῦ μηχανήματος , ὥστε κἀντεῦθεν ἐφέλκονται μαρτύριον ὧν λέγουσιν ἔνιοι περὶ τοῦ γεγράφθαι μὲν ὑφ’ Ἱπποκράτους ἓν βιβλίον ἐξ ἀρχῆς ἐπιγεγραμμένον κατ’ ἰητρεῖον , ὕστερον δὲ εἰς δύο τμηθῆναι διὰ τὸ μέγεθος ἐπιγραφῆναί τε ἕτερον μὲν πρότερον αὐτοῦ μέρος περὶ ἀγμῶν , τὸ δὲ δεύτερον περὶ ἄρθρων . ὁποῖον δέ τι βούλεται τὸ μηχάνημα τοῦτ’ εἶναι δῆλόν ἐστι τοῖς τεθεαμένοις τὸ καλούμενον Ἱπποκράτειον βάθρον · οὕτω γὰρ ἐκ πολλοῦ σύνηθες ὀνομάζειν αὐτὸ τοῖς ἰατροῖς ἐστιν . ἔχουσι δὲ καὶ μιμήματα ταὐτοῦ μικρὰ οἱ πολλοὶ καὶ χρῶνται τῷ πλείῳ πάνυ πολὺ καὶ μόνον ἐστὶν αὔταρκες εἰς ἐμβολὰς ἄρθρων . εἰ δ’ ἄρα τις θέλει καὶ ἄλλοις χρῆσθαι , πρὸς μὲν τὰς ὁδοιπορίας τὸ πολύσπαστον καλούμενον ἐπιτήδειον , Ἀρχιμήδους δ’ αὐτό φασιν εὕρημα εἶναι , πρὸς δὲ τὰς ἐν πόλει χρείας στάσιμον μὲν ἄξιον λόγου τὸ τοῦ τέκτονος καλούμενόν ἐστιν ἢ τὸ τοῦ Ἀνδρέου , ἐφέδρανον δὲ τουτὶ τὸ Ἱπποκράτους βάθρον , ὅ τινες τῶν νεωτέρων ἰατρῶν , ἐπειδὴ ἐσκευάκασι ποικιλώτερον , ὥσπερ καὶ τὴν μηχανικὴν ἄμβην . ἐφεξῆς οὖν αὐτῷ γράφοντι τὴν κατασκευὴν τοῦ ὀργάνου προσέχετε τὸν νοῦν ἐφαρμόζοντες ἃ λέγει τοῖς τεθεαμένοις , ἐφ’ ὃ τεθέασθε βάθρον . μόνη γὰρ δεῖξις σαφηνίζει τὰ τοιαῦτα , καθάπερ εἴρηται καὶ πρόσθεν . ἐπὶ μὲν οὖν τῶν ἀναγιγνωσκόντων παρ’ ἐμοὶ τὸ βιβλίον ἑτοίμως ποιοῦμαι παρακειμένου τοῦ ὀργάνου πολλάκις μὲν αὐτοῦ τοῦ μεγάλου , πολλάκις δὲ καὶ τῶν μιμημάτων αὐτοῦ τινος ἃ διὰ ταύτην μόνην τὴν χρείαν κατασκευάζομεν , ἵνα ἔχωμεν δεικνύναι τοῖς ἀναγιγνώσκουσιν . οὐ γὰρ δὴ δι’ αὐτῶν ἐστιν ἐμβαλεῖν ἄρθρον , ἀλλὰ νῦν γε τοῦτο μὲν ἀδύνατόν ἐστι πρᾶξαι . τὸ δ’ ἐξηγήσασθαί τι τῶν κατὰ τὴν λέξιν ἀσαφῶν δυνατὸν , ὅπερ ἔν τε τοῖς ἔμπροσθεν ἐποίησα , καὶ νῦν ἐν τοῖς ἐφεξῆς πράξω .
Lemmas: λέγω δέ καί πρόσθεν ὅτι ἐπάξιος ὅστις ἐν πόλις πολυάνθρωπος ἰατρεύω ξύλον κτάομαι τετράγωνος , ὡς ἑξάπηχυς ἤ ὀλίγος μέγας , εὖρος δέ ὡς δίπηχυς , πάχος δέ ἀρκέω σπιθαμιαῖος . ἐν ὁ περί ἀγμός λέγω περί ὅδε ὁ μηχάνημα , ὥστε ἐντεῦθεν ἐφέλκω μαρτύριον ὅς λέγω ἔνιοι περί ὁ γράφω μέν ὑπό Ἱπποκράτης εἷς βιβλίον ἐκ ἀρχή ἐπιγράφω κατά ἰατρεῖον , ὕστερον δέ εἰς δύο τέμνω διά ὁ μέγεθος ἐπιγράφω τε ἕτερος μέν πρότερος αὐτός μέρος περί ἀγμός , ὁ δέ δεύτερος περί ἄρθρον . ὁποῖος δέ τις βούλομαι ὁ μηχάνημα οὗτος εἰμί δῆλος εἰμί ὁ θεάομαι ὁ καλέω Ἱπποκράτειος βάθρον · οὕτως γάρ ἐκ πολύς συνήθης ὀνομάζω αὐτός ὁ ἰατρός εἰμί . ἔχω δέ καί μίμημα αὐτός μικρός ὁ πολύς καί χράω ὁ πλέως πάνυ πολύς καί μόνος εἰμί αὐτάρκης εἰς ἐμβολή ἄρθρον . εἰ δέ ἄρα τις ἐθέλω καί ἄλλος χράω , πρός μέν ὁ ὁδοιπορία ὁ πολύσπαστος καλέω ἐπιτήδειος , Ἀρχιμήδης δέ αὐτός φημί εὕρημα εἰμί , πρός δέ ὁ ἐν πόλις χρεία στάσιμος μέν ἄξιος λόγος ὁ ὁ τέκτων καλέω εἰμί ἤ ὁ ὁ Ἀνδρέας , ἐφέδρανον δέ οὗτος ὁ Ἱπποκράτης βάθρον , ὅς τις ὁ νέος ἰατρός , ἐπειδή σκευάζω ποικίλος , ὥσπερ καί ὁ μηχανικός ἄμβη . ἐφεξῆς οὖν αὐτός γράφω ὁ κατασκευή ὁ ὄργανον προσέχω ὁ νόος ἐφαρμόζω ὅς λέγω ὁ θεάομαι , ἐπί ὅς θεάομαι βάθρον . μόνος γάρ δεῖξις σαφηνίζω ὁ τοιοῦτος , καθά λέγω καί πρόσθεν . ἐπί μέν οὖν ὁ ἀναγιγνώσκω παρά ἐγώ ὁ βιβλίον ἑτοῖμος ποιέω παράκειμαι ὁ ὄργανον πολλάκις μέν αὐτός ὁ μέγας , πολλάκις δέ καί ὁ μίμημα αὐτός τις ὅς διά οὗτος μόνος ὁ χρεία κατασκευάζω , ἵνα ἔχω δείκνυμι ὁ ἀναγιγνώσκω . οὐ γάρ δή διά αὐτός εἰμί ἐμβάλλω ἄρθρον , ἀλλά νῦν γε οὗτος μέν ἀδύνατος εἰμί πράσσω . ὁ δέ ἐξηγέομαι τις ὁ κατά ὁ λέξις ἀσαφής δυνατός , ὅς ἐν τε ὁ ἔμπροσθεν ποιέω , καί νῦν ἐν ὁ ἐφεξῆς πράσσω .