galenus.in-hippocratis-librum-de-articulis-et-galeni-in-eum-commentarii-iv 3.2
Ὅσοισι μὲν ὑπὸ νοσημάτων ἕλκονται ἐς τὸ κυφόν . Ὀπισθοκύφωσις ὀνομάζεται ἡ εἰς τοὐπίσω διαστροφὴ τῆς ῥάχεως , ὥσπερ ἡ μὲν εἰς τὸ πρόσω λόρδωσις , ἡ δὲ εἰς τὰ πλάγια σκολίωσις . οἴονται δέ τινες γίγνεσθαι τὴν εἰς τοὐπίσω διαστροφὴν , ἣν δὴ καὶ κύρτωσιν ὀνομάζουσι , φυμάτων ἀπέπτων συνισταμένων ἐπὶ τῆς ῥάχεως μεγάλων τε καὶ σκληρῶν καὶ χρονίων , ὑφ’ ὧν βαρυνομένους ὠθεῖσθαι πρὸς τὴν ὀπίσω χώραν τοὺς σφονδύλους , οὐκ ἐννοοῦντες ὅτι οὔτε κατακειμένων ὑπτίων ἐγχωρεῖ τὰ φύματα τοὺς ὑποκειμένους ἑαυτοῖς βαρύνειν σφονδύλους οὔτε ὀρθῶς ἑστηκότων οὔτε καθημένων , ἀλλ’ οὐδ’ εἴ ποτε κατὰ τῶν πλευρῶν κλινόμεθα . πρὸς δὲ καὶ ἄλλοις ἐστὶν ἄτοπον εἰς τοσοῦτον βάρος ἢ σκληρότητα ἥκειν τὰ φύματα νοεῖν , ὡς καὶ τῶν ὀστῶν βαρύτερα καὶ σκληρότερα γίγνεσθαι . ὅτι μὲν οὖν ὑπὸ φυμάτων ἀπέπτων εἰς τὸ ἔμπροσθεν ἀποτελοῦνται διαστροφαὶ τῆς ῥάχεως αὐτὸς ὁ Ἱπποκράτης ὀλίγον ὕστερον ἐρεῖ . προσέχειν δὲ χρὴ τοὺς ἐξηγησαμένους τὸ βιβλίον οὐ τούτῳ μόνον , ἀλλὰ καὶ ὅτι κατὰ τὴν προκειμένην ῥῆσιν εἶπεν · ἐς τὸ κυφὸν ἕλκονται , δυνάμενος εἰπεῖν ὠθοῦνται , καθάπερ οὕτω ἕλκονται . δόξει γε μὴν ἄτοπον εἶναι τοὺς σφονδύλους ὀπίσω μεθισταμένους ὑπὸ νοσημάτων ἕλκεσθαι λέγειν εἰς τὸ πρόσω . τοῦτο γὰρ οἰκειότερον ἦν ἐπὶ τῆς λορδώσεως εἰρῆσθαι . τὶ ποτ’ οὖν ἐστιν ἀληθὲς ἅμα καὶ πρὸς Ἱπποκράτην ἔτι πειράσομαι δηλῶσαι . αὐτὰ μὲν τὰ τῶν σφονδύλων ὀστᾶ κατὰ τὸν ἴδιον λόγον οὔτ’ ἀνατρέπεται πρὸς τῶν φυμάτων οὔθ’ ἕλκεται , τῶν δὲ συνδούντων αὐτοὺς σωμάτων ἐστὶ τὸ πάθημα πρῶτον . ὅταν οὖν συνηθισμένον γένηται τοῖς σφονδύλοις φῦμα μετεωριζόμενον καὶ αὐξανόμενον πρὸς τὴν ἔνδον ἢ πρόσω χώραν , ἑκατέρως γὰρ ὀνομάζουσιν , ἀναγκαῖόν ἐστιν ἕπεσθαι τοῖς φύμασι τοὺς συνδέσμους , οἷς πάλιν αὐτοὺς τοὺς σφονδύλους ἀκολουθεῖν . ἐὰν μὲν οὖν κατὰ μίαν χώραν γένηται τὸ φῦμα , ταύτης ἑλκομένης ἐντὸς ἡ λόρδωσις συμβαίνει τῆς ῥάχεως σφονδύλοις · ἐὰν δὲ κατὰ δύο , μεταξύ τινος ἀπαθοῦς περιλαμβανομένης χώρας ἡ κύφωσις . ἑκατέρου γὰρ τῶν φυμάτων ἕλκονται πρὸς ἑαυτὸ τὸν συνεχῆ σφονδύλον , οἱ μέσοι κυρτοῦνται πρὸς τοὐπίσω . θεάσασθαι δὲ ἐναργῶς ἐγχωρεῖ σοι τοῦτο συμβαῖνον ἐπὶ πάντων ὅσα κάμπτεσθαι δύναται μετρίως , οἷά πέρ εἰσι καὶ διάχλωραι ῥάβδων καὶ τῶν καλάμων οἷς γράφομεν οἱ πλείους . τούτων τὸ μὲν ἕτερον τοῖς τῆς δεξιᾶς χειρὸς περιλαβὼν δακτύλοις , τὸ δ’ ἕτερον τοῖς τῆς ἀριστερᾶς ἐπισπάσαι πρὸς ἑαυτὸν εἰς τὴν ἐναντίαν χώραν ἐπισπώμενόν τε καὶ κυρτούμενον ὄψει τὸ μέσον · οὐ μὴν οὐδὲ σκολιώσεις ἑτέραν ἔχουσιν αἰτίαν γενέσεως , ἀλλὰ καὶ ταύτας τείνεσθαι συμβαίνει σκληροῦ καὶ δυσπέπτου φύματος ἔν τινι τῶν πλαγίων μερῶν συνισταμένου . τρία γὰρ ταῦτα πάθη κατὰ τὴν ῥάχιν ἐν ταῖς τῶν σφονδύλων γίγνεται μεταστάσεσι , κύφωσις , λόρδωσις καὶ σκολίωσις · ὀπίσω μὲν ἀποχωρούντων ἡ κύφωσις , εἰς τὰ πρόσω δὲ ἰόντων ἡ λόρδωσις , ἐπὶ δὲ τὸ πλάγιον ἐκτρεπομένων ἡ σκολίωσις . ἔξωθεν δὲ τούτων ἡ σεῖσις καλουμένη τέταρτον πάθος ἐστὶ τῶν ἐν τῇ ῥάχει σφονδύλων , ὅταν διακινηθῶσι μὲν αἱ ἁρμονίαι , κατὰ χώραν δὲ οἱ σφόνδυλοι μένωσι .
Lemmas: ὅσος μέν ὑπό νόσημα ἕλκω εἰς ὁ κυφός . ὀπισθοκύφωσις ὀνομάζω ὁ εἰς ὀπίσω διαστροφή ὁ ῥάχις , ὥσπερ ὁ μέν εἰς ὁ πρόσω λόρδωσις , ὁ δέ εἰς ὁ πλάγιος σκολίωσις . οἴομαι δέ τις γίγνομαι ὁ εἰς ὀπίσω διαστροφή , ὅς δή καί κύρτωσις ὀνομάζω , φῦμα ἄπεπτος συνίστημι ἐπί ὁ ῥάχις μέγας τε καί σκληρός καί χρόνιος , ὑπό ὅς βαρύνω ὠθέω πρός ὁ ὀπίσω χώρα ὁ σφόνδυλος , οὐ ἐννοέω ὅτι οὔτε κατάκειμαι ὕπτιος ἐγχωρέω ὁ φῦμα ὁ ὑπόκειμαι ἑαυτοῦ βαρύνω σφόνδυλος οὔτε ὀρθός ἵστημι οὔτε κάθημαι , ἀλλά οὐδέ εἰ ποτέ κατά ὁ πλευρά κλίνω . πρός δέ καί ἄλλος εἰμί ἄτοπος εἰς τοσοῦτος βάρος ἤ σκληρότης ἥκω ὁ φῦμα νοέω , ὡς καί ὁ ὀστέον βαρύς καί σκληρός γίγνομαι . ὅτι μέν οὖν ὑπό φῦμα ἄπεπτος εἰς ὁ ἔμπροσθεν ἀποτελέω διαστροφή ὁ ῥάχις αὐτός ὁ Ἱπποκράτης ὀλίγος ὕστερον λέγω . προσέχω δέ χρή ὁ ἐξηγέομαι ὁ βιβλίον οὐ οὗτος μόνος , ἀλλά καί ὅτι κατά ὁ πρόκειμαι ῥῆσις λέγω · εἰς ὁ κυφός ἕλκω , δύναμαι λέγω ὠθέω , καθά οὕτως ἕλκω . δοκέω γε μήν ἄτοπος εἰμί ὁ σφόνδυλος ὀπίσω μεθίστημι ὑπό νόσημα ἕλκω λέγω εἰς ὁ πρόσω . οὗτος γάρ οἰκεῖος εἰμί ἐπί ὁ λόρδωσις λέγω . τίς ποτέ οὖν εἰμί ἀληθής ἅμα καί πρός Ἱπποκράτης ἔτι πειράω δηλόω . αὐτός μέν ὁ ὁ σφόνδυλος ὀστέον κατά ὁ ἴδιος λόγος οὔτε ἀνατρέπω πρός ὁ φῦμα οὔτε ἕλκω , ὁ δέ συνδέω αὐτός σῶμα εἰμί ὁ πάθημα πρῶτος . ὅταν οὖν συνεθίζω γίγνομαι ὁ σφόνδυλος φῦμα μετεωρίζω καί αὐξάνω πρός ὁ ἔνδον ἤ πρόσω χώρα , ἑκάτερος γάρ ὀνομάζω , ἀναγκαῖος εἰμί ἕπομαι ὁ φῦμα ὁ σύνδεσμος , ὅς πάλιν αὐτός ὁ σφόνδυλος ἀκολουθέω . ἐάν μέν οὖν κατά εἷς χώρα γίγνομαι ὁ φῦμα , οὗτος ἕλκω ἐντός ὁ λόρδωσις συμβαίνω ὁ ῥάχις σφόνδυλος · ἐάν δέ κατά δύο , μεταξύ τις ἀπαθής περιλαμβάνω χώρα ὁ κύφωσις . ἑκάτερος γάρ ὁ φῦμα ἕλκω πρός ἑαυτοῦ ὁ συνεχής σφονδύλος , ὁ μέσος κυρτόω πρός ὀπίσω . θεάομαι δέ ἐναργής ἐγχωρέω σύ οὗτος συμβαίνω ἐπί πᾶς ὅσος κάμπτω δύναμαι μέτριος , οἷος περ εἰμί καί διάχλωρα ῥάβδος καί ὁ κάλαμος ὅς γράφω ὁ πολύς . οὗτος ὁ μέν ἕτερος ὁ ὁ δεξιός χείρ περιλαμβάνω δάκτυλος , ὁ δέ ἕτερος ὁ ὁ ἀριστερός ἐπισπάω πρός ἑαυτοῦ εἰς ὁ ἐναντίος χώρα ἐπισπάω τε καί κυρτόω ὁράω ὁ μέσος · οὐ μήν οὐδέ σκολίωσις ἕτερος ἔχω αἰτία γένεσις , ἀλλά καί οὗτος τείνω συμβαίνω σκληρός καί δύσπεπτος φῦμα ἐν τις ὁ πλάγιον μέρος συνίστημι . τρεῖς γάρ οὗτος πάθος κατά ὁ ῥάχις ἐν ὁ ὁ σφόνδυλος γίγνομαι μετάστασις , κύφωσις , λόρδωσις καί σκολίωσις · ὀπίσω μέν ἀποχωρέω ὁ κύφωσις , εἰς ὁ πρόσω δέ ἔρχομαι ὁ λόρδωσις , ἐπί δέ ὁ πλάγιος ἐκτρέπω ὁ σκολίωσις . ἔξωθεν δέ οὗτος ὁ σεῖσις καλέω τέταρτος πάθος εἰμί ὁ ἐν ὁ ῥάχις σφόνδυλος , ὅταν διακινέω μέν ὁ ἁρμονία , κατά χώρα δέ ὁ σφόνδυλος μένω .