galenus.in-hippocratis-de-victu-acutorum-commentaria-iv 3.11
Ἔστι δὲ καὶ οὐρητικὸν τὸ μελίκρητον ἱκανῶς , ἢν μή τι τῶν ἀπὸ σπλάγχνων κωλύῃ . Λέλεκταί μοι καὶ πρόσθεν ὅτι τῷ διεξέρχεσθαι ῥᾳδίως ἁπάσας τὰς μεταξὺ κοιλίας τε καὶ νεφρῶν ὁδοὺς , οὐρητικόν ἐστι τὸ μελίκρατον · ἐδείχθη δὲ καὶ ὅτι κακοπραγοῦντος τοῦ ἥπατος οὐ προσήκει πίνειν αὐτὸ , βλάπτει δὲ καὶ σπλῆνα φλεγμαίνοντα , καὶ πολὺ δὴ μᾶλλον ἔντερά τε καὶ γαστέρα , ταχέως γὰρ ἐκπυρούμενον ὑπὸ τῆς κατὰ τὴν φλεγμονὴν θερμασίας εἰς χολὴν μεταβάλλει . τάχα γὰρ διὰ τὴν γλυκύτητα χαίρει τὰ σπλάγχνα τῷ μέλιτι , καθάπερ καὶ ἡ γαστὴρ , ὥστε θᾶττόν τε καὶ ἀθροώτερον ἐπισπᾶσθαι · καὶ γὰρ οὖν καὶ τἄλλα γλυκέα ταὐτὸν ἔχειν τούτῳ λογίσαιτ᾿ ἄν τις ὥσπερ πρὸς τὴν κοιλίαν , οὕτω καὶ πρὸς τὰ σπλάγχνα πεπονθέναι . φανεῖται δ᾿ ἡ γαστὴρ ἥδεσθαι τούτοις · καὶ γὰρ μετὰ τὸ καταπιεῖν αὐτὰ , φανερῶς πώς ἐστιν ἡδομένη πρὸς τῶν εἰλημμένων , ὥσπερ αὖ πάλιν ἀνιωμένη τοῖς τραχύνουσί τε καὶ πικροῖς , οὐκ ἐν αὐτῷ τῷ λαμβάνεσθαι μόνον , ἀλλὰ καὶ μετὰ τὸ ληφθῆναι ἄχρι χρόνου τινός . ὅθεν οὐδὲ προσφέρεταί τις αὐτὰ , πλὴν εἴ ποτε ὡς φάρμακον , διὰ χυμοὺς παρὰ φύσιν ἠθροισμένους ἐν τῇ γαστρί · κατὰ φύσιν δὲ ἐχούσης , ἀνιαρὰ πάντα αὐτῇ τὰ τοιαῦτά ἐστιν , ἡδέα δὲ μόνα τὰ γλυκέα . καὶ μὲν δὴ κατὰ τὸν καλούμενον λαιμὸν ἐκ τῶν καταπινομένων γλυκέων ἡδονὴ μεγίστη γίνεται , τοῦ κατ᾿ αὐτὸ τὸ χωρίον σώματος οἰκείως ἔχοντος τῷ τοιούτῳ χυμῷ · τὸ δ᾿ αὐτὸ τοῦτ᾿ ἔστι σῶμα καὶ τῆς γαστρὸς ὁ ἔνδον χιτὼν , ὥσπερ γε καὶ ὁ τὴν γλῶτταν ἀμφιεννύς . ἀλλ᾿ ἐν ταύτῃ μὲν ἐνεργεστάτην ἔχει τὴν τῆς γλυκύτητος αἴσθησιν , ἐν δὲ τῷ λαιμῷ τὴν τῆς ἡδονῆς , αἴσθησις δὲ σαφὴς ἐν τῷ παραχρῆμα γίνεται καὶ ἐν τῷ στόματι τῆς γαστρὸς , ἡδομένῳ τοῖς καταπινομένοις γλυκέσιν , ὅταν κατὰ φύσιν ἔχῃ τὸ ζῶον . οὕτως οὖν εἰκός ἐστι καὶ τὰ σπλάγχνα χαίρειν τῷ μὲν γλυκεῖ χυμῷ , ταχέως δ᾿ αὐτοῦ καὶ πλεῖστον ἐπισπώμενα , καθ᾿ ὃν μὲν ὑγιαίνει χρόνον , ἀπολαύειν τε καὶ τρέφεσθαι , καθ᾿ ὃν δὲ πυρετώδη τέ ἐστι καὶ φλεγμαίνει , μεταβάλλειν ἐστὶ τὸ χολῶδες αὐτό . ὁρᾶται γοῦν καὶ τὰ καλούμενα συκωτὰ διὰ τῆς τῶν ἰσχάδων ἐδωδῆς , μέγιστά τε καὶ ἥδιστα γιγνόμενα , προφανῶς τοῦ ἥπατος εὐτροφοῦντος ἐπὶ τῇ τῶν γλυκέων ἐδωδῇ · ἀλλ᾿ ἐν ταῖς φλεγμοναῖς τε καὶ τοῖς πυρετοῖς οὐκ εἰς εὐτροφίαν , ἀλλ᾿ εἰς χολῆς γένεσιν , ἡ τῶν τοιούτων προσφορὰ μεταβάλλεται , τοῦ μὲν πυρετώδους θερμοῦ πλεονάζοντος , ἐλλείποντος δὲ τοῦ κατὰ φύσιν , ὅπερ εὔκρατον ἦν .
Lemmas: εἰμί δέ καί οὐρητικός ὁ μελίκρητον ἱκανός , ἐάν μή τις ὁ ἀπό σπλάγχνον κωλύω . λέγω ἐγώ καί πρόσθεν ὅτι ὁ διεξέρχομαι ῥᾴδιος ἅπας ὁ μεταξύ κοιλία τε καί νεφρός ὁδός , οὐρητικός εἰμί ὁ μελίκρατον · δείκνυμι δέ καί ὅτι κακοπραγέω ὁ ἧπαρ οὐ προσήκω πίνω αὐτός , βλάπτω δέ καί σπλήν φλεγμαίνω , καί πολύς δή μάλα ἔντερον τε καί γαστήρ , ταχύς γάρ ἐκπυρόω ὑπό ὁ κατά ὁ φλεγμονή θερμασία εἰς χολή μεταβάλλω . τάχα γάρ διά ὁ γλυκύτης χαίρω ὁ σπλάγχνον ὁ μέλι , καθά καί ὁ γαστήρ , ὥστε ταχύς τε καί ἀθρόος ἐπισπάω · καί γάρ οὖν καί ἄλλος γλυκύς αὐτός ἔχω οὗτος λογίζομαι ἄν τις ὥσπερ πρός ὁ κοιλία , οὕτως καί πρός ὁ σπλάγχνον πάσχω . φαίνω δέ ὁ γαστήρ ἥδομαι οὗτος · καί γάρ μετά ὁ καταπίνω αὐτός , φανερός πως εἰμί ἥδομαι πρός ὁ λαμβάνω , ὥσπερ αὖ πάλιν ἀνιάομαι ὁ τραχύνω τε καί πικρός , οὐ ἐν αὐτός ὁ λαμβάνω μόνος , ἀλλά καί μετά ὁ λαμβάνω ἄχρι χρόνος τις . ὅθεν οὐδέ προσφέρω τις αὐτός , πλήν εἰ ποτέ ὡς φάρμακον , διά χυμός παρά φύσις ἀθροίζω ἐν ὁ γαστήρ · κατά φύσις δέ ἔχω , ἀνιαρός πᾶς αὐτός ὁ τοιοῦτος εἰμί , ἡδύς δέ μόνος ὁ γλυκύς . καί μέν δή κατά ὁ καλέω λαιμός ἐκ ὁ καταπίνω γλυκύς ἡδονή μέγας γίγνομαι , ὁ κατά αὐτός ὁ χωρίον σῶμα οἰκεῖος ἔχω ὁ τοιοῦτος χυμός · ὁ δέ αὐτός οὗτος εἰμί σῶμα καί ὁ γαστήρ ὁ ἔνδον χιτών , ὥσπερ γε καί ὁ ὁ γλῶσσα ἀμφιέννυμι . ἀλλά ἐν οὗτος μέν ἐνεργός ἔχω ὁ ὁ γλυκύτης αἴσθησις , ἐν δέ ὁ λαιμός ὁ ὁ ἡδονή , αἴσθησις δέ σαφής ἐν ὁ παραχρῆμα γίγνομαι καί ἐν ὁ στόμα ὁ γαστήρ , ἥδομαι ὁ καταπίνω γλυκύς , ὅταν κατά φύσις ἔχω ὁ ζῷον . οὕτως οὖν ἔοικα εἰμί καί ὁ σπλάγχνον χαίρω ὁ μέν γλυκύς χυμός , ταχύς δέ αὐτός καί πολύς ἐπισπάω , κατά ὅς μέν ὑγιαίνω χρόνος , ἀπολαύω τε καί τρέφω , κατά ὅς δέ πυρετώδης τε εἰμί καί φλεγμαίνω , μεταβάλλω εἰμί ὁ χολώδης αὐτός . ὁράω γοῦν καί ὁ καλέω συκωτός διά ὁ ὁ ἰσχάς ἐδωδή , μέγας τε καί ἡδύς γίγνομαι , προφανής ὁ ἧπαρ εὐτροφέω ἐπί ὁ ὁ γλυκύς ἐδωδή · ἀλλά ἐν ὁ φλεγμονή τε καί ὁ πυρετός οὐ εἰς εὐτροφία , ἀλλά εἰς χολή γένεσις , ὁ ὁ τοιοῦτος προσφορά μεταβάλλω , ὁ μέν πυρετώδης θερμός πλεονάζω , ἐλλείπω δέ ὁ κατά φύσις , ὅς εὔκρατος εἰμί .