galenus.in-hippocratis-aphorismos-commentarii-vii 6.51
Ὁκόσοισιν ὑγιαίνουσιν ἐξαίφνης ὀδύναι γίνονται ἐν τῇ κεφαλῇ καὶ παραχρῆμα ἄφωνοι γίνονται καὶ ῥέγχουσιν , ἀπόλλυνται ἐν ἑπτὰ ἡμέρῃσιν , ἢν μὴ πυρετὸς ἐπιλάβῃ . Ἀφώνους εἴωθεν ὁ Ἱπποκράτης ὀνομάζειν οὐχ οἷς ἡ φωνὴ μόνη βέβλαπται , κατ’ ἐξοχὴν δέ τινα τῇ ταύτης βλάβῃ συνεπινοεῖν ἡμᾶς ἐνδείκνυται πάσας τὰς κατὰ προαίρεσιν ἐνεργείας · ἐνίοτε μὲν οὖν ἐκείνων βεβλαμμένων οὐκ ἀπόλωλεν ἡ αἴσθησις . αὐτὸς γοῦν ἔφη τοὺς ἀφώνους αἰσθανομένους συμβαίνειν γίνεσθαι , πολλάκις δὲ ἄμφω πέπονθεν , ὅπερ ἀποπληξίαν ὀνομάζουσιν . ἔστι δὲ καὶ ταύτης αὐτῆς ἡ μὲν ἀσθενὴς , ἡ δὲ ἰσχυρά . καὶ διὰ τοῦτο εἶπε , λύειν ἀποπληξίην ἰσχυρὴν μὲν ἀδύνατον , ἀσθενέα δὲ οὐ ῥηίδιον . ἔοικε δὲ νῦν τῆς ἰσχυρᾶς ἀποπληξίας γνώρισμα προστεθεικέναι τὸ ῥέγχειν , ὃ καὶ τοῖς βαθέως ὑπνοῦσι γίνεται κατὰ τὴν τῆς διαθέσεως ὁμοιότητα , καθ’ ἕτερον μὲν τρόπον ἑκατέροις , ὅμως οὖν ἔχωσί τι κακὸν , ᾖ ἕπεται τὸ ῥέγχειν . ἔστι δὲ τὸ κοινὸν ἀμφοῖν ἡ ἀῤῥωστία τῆς τῶν νεύρων ἐνεργείας . καὶ λέλεκται περὶ τούτων ἁπάντων ἐπὶ πλέον ἐν τῇ περὶ τῶν πεπονθότων τόπων πραγματείᾳ . νυνὶ δ’ ὅσον εἰς τὸν ἀφορισμὸν ἀναγκαῖον εἰρήσεται · οἷς ἂν ὑγιαίνουσιν ἐξαίφνης ὀδύνη τις ἐν τῇ κεφαλῇ γένηται , μάλιστα εἰς πνεῦμα φυσῶδες ἀναφέρειν χρὴ τὴν αἰτίαν . ἤδη δὲ καὶ εἰς πλῆθος ὕλης ἀθρόως ἐπιῤῥεούσης , ἥντινα καὶ νῦν εἰς τὸν ἐγκέφαλον ἐνηνέχθαι δηλοῖ τὰ μετὰ τὴν ὀδύνην γινόμενα συμπτώματα , δι’ ὧν ὅτι φλεγματική τίς ἐστιν ἡ ὕλη συνεμφαίνεται . καὶ διὰ τοῦτο ὁ πυρετὸς ἐπιγινόμενος λύει τὴν διάθεσιν ὡς ἂν ἐκθερμαίνων τε καὶ λεπτύνων καὶ διαφορῶν τό τε φυσῶδες πνεῦμα καὶ τοὺς φλεγματικοὺς χυμούς . γίνεται δὲ τοῦτο ποτὲ μὲν τρισὶν ἢ τετράσιν ἡμέραις , ποτὲ δὲ καὶ πλείοσι , οὐ μὴν ἐξωτέρω γε τῶν ἑπτὰ , διότι κύριον τὸ μέρος · οὐκ ἀνέχεται δὲ τὰ τοιαῦτα μόρια χρονίων τε ἅμα καὶ ἰσχυρῶν διαθέσεων , ὡς ἐπιδέδεικται πολλάκις .
Lemmas: ὁπόσος ὑγιαίνω ἐξαίφνης ὀδύνη γίγνομαι ἐν ὁ κεφαλή καί παραχρῆμα ἄφωνος γίγνομαι καί ῥέγκω , ἀπόλλυμι ἐν ἑπτά ἡμέρα , ἐάν μή πυρετός ἐπιλαμβάνω . ἄφωνος εἴωθα ὁ Ἱπποκράτης ὀνομάζω οὐ ὅς ὁ φωνή μόνος βλάπτω , κατά ἐξοχή δέ τις ὁ οὗτος βλάβη συνεπινοέω ἐγώ ἐνδείκνυμι πᾶς ὁ κατά προαίρεσις ἐνέργεια · ἐνίοτε μέν οὖν ἐκεῖνος βλάπτω οὐ ἀπόλλυμι ὁ αἴσθησις . αὐτός γοῦν φημί ὁ ἄφωνος αἰσθάνομαι συμβαίνω γίγνομαι , πολλάκις δέ ἄμφω πάσχω , ὅς ἀποπληξία ὀνομάζω . εἰμί δέ καί οὗτος αὐτός ὁ μέν ἀσθενής , ὁ δέ ἰσχυρός . καί διά οὗτος λέγω , λύω ἀποπληξία ἰσχυρός μέν ἀδύνατος , ἀσθενής δέ οὐ ῥᾴδιος . ἔοικα δέ νῦν ὁ ἰσχυρός ἀποπληξία γνώρισμα προστίθημι ὁ ῥέγκω , ὅς καί ὁ βαθύς ὑπνόω γίγνομαι κατά ὁ ὁ διάθεσις ὁμοιότης , κατά ἕτερος μέν τρόπος ἑκάτερος , ὅμως οὖν ἔχω τις κακός , εἰμί ἕπομαι ὁ ῥέγκω . εἰμί δέ ὁ κοινός ἄμφω ὁ ἀρρωστία ὁ ὁ νεῦρον ἐνέργεια . καί λέγω περί οὗτος ἅπας ἐπί πολύς ἐν ὁ περί ὁ πάσχω τόπος πραγματεία . νυνί δέ ὅσος εἰς ὁ ἀφορισμός ἀναγκαῖος λέγω · ὅς ἄν ὑγιαίνω ἐξαίφνης ὀδύνη τις ἐν ὁ κεφαλή γίγνομαι , μάλα εἰς πνεῦμα φυσώδης ἀναφέρω χρή ὁ αἰτία . ἤδη δέ καί εἰς πλῆθος ὕλη ἀθρόος ἐπιρρέω , ὅστις καί νῦν εἰς ὁ ἐγκέφαλος φέρω δηλόω ὁ μετά ὁ ὀδύνη γίγνομαι σύμπτωμα , διά ὅς ὅτι φλεγματικός τις εἰμί ὁ ὕλη συνεμφαίνω . καί διά οὗτος ὁ πυρετός ἐπιγίγνομαι λύω ὁ διάθεσις ὡς ἄν ἐκθερμαίνω τε καί λεπτύνω καί διαφορά ὁ τε φυσώδης πνεῦμα καί ὁ φλεγματικός χυμός . γίγνομαι δέ οὗτος ποτέ μέν τρεῖς ἤ τετράς ἡμέρα , ποτέ δέ καί πολύς , οὐ μήν ἐξωτέρω γε ὁ ἑπτά , διότι κύριος ὁ μέρος · οὐ ἀνέχω δέ ὁ τοιοῦτος μόριον χρόνιος τε ἅμα καί ἰσχυρός διάθεσις , ὡς ἐπιδείκνυμι πολλάκις .