galenus.in-hippocratis-aphorismos-commentarii-vii 2.29
Ἀρχομένων τῶν νούσων ἤν τι δοκέῃ κινεῖν , κίνει . ἀκμαζουσῶν δὲ ἡσυχίην ἄγειν βέλτιόν ἐστι . Διὰ τί τοῦτο συνεβούλευσεν ὁ Ἱπποκράτης ἐδήλωσε κατὰ τὸν ἑξῆς ἀφορισμὸν , ὃν ἐὰν συνάψῃ τις τῷ προειρημένῳ , τὸν ὅλον λόγον ποιήσει τοιοῦτον . ἀρχομένων τῶν νούσων ἤν τι δοκέῃ κινέειν , κίνει . ἀκμαζουσῶν δὲ ἡσυχίαν ἔχειν βέλτιόν ἐστι . περὶ γὰρ τὰς ἀρχὰς καὶ τὰ τέλη πάντα ἀσθενέστερα , περὶ δὲ τὰς ἀκμὰς ἰσχυρότερα . προσθεῖναι δ’ αὐτῷ χρὴ πάντα τὰ συμπτώματα · περὶ γὰρ τούτων εἴρηκε τὸ πάντα · ὡς ἥ γε διάθεσις ἡ ταῦτα γεννῶσα , ἣν δὴ καὶ νόσον ὀνομάζομεν , οὐκ ἐξ ἅπαντος ἐν ταῖς ἀκμαῖς ἐστιν ἰσχυροτέρα , ἀλλ’ ἐπί γε τῶν σωθήσεσθαι μελλόντων πολλῷ βελτίων ἢ ἐν ἀρχῇ τοῦ νοσήματος , ἐφ’ ὧν καὶ συμβουλεύει νῦν Ἱπποκράτης , ἡσυχίαν ἔχειν ἀρχομένων τῶν νούσων , ἤν τε δοκέῃ κινοῦντας . τῶν γὰρ ὀλεθρίων νοσημάτων οὐ μόνον ἐγγὺς τῆς ἀκμῆς οὐδὲν δεῖ κινεῖν , ἀλλὰ κἀν τοῖς ἔμπροσθεν ταύτης καιροῖς μεμνημένον , ὡς οὐ χρὴ κεκρατημένοις ἐγχειρεῖν , ἀλλ’ ἀφίστασθαι δηλονότι προσαγορεύσαντα μόνον ἐς ὅ τι τελευτήσει τὸ νόσημα . κατὰ δὲ τὰς ἀρχὰς ἐκείνων τῶν νοσημάτων , ἐν οἶς ἐλπίζει σωθήσεσθαι τὸν κάμνοντα , πειρᾶσθαι χρὴ τὰ μείζω βοηθήματα προσφέρειν , ὑπὲρ ὧν εἶπεν ὁ Ἱπποκράτης , ἤν τι δοκέῃ κινέειν , κίνει . ἔστι δὲ ταῦτα μὲν μάλιστα φλεβοτομία , ἐνίοτε δὲ καὶ ἡ κάθαρσις , ὧν οὐδέτερον ἐν τῇ ἀκμῇ χρὴ παραλαμβάνειν . ὡς γὰρ ἐν τῷ περὶ κρίσεων ἐδείξαμεν , αἱ πέψεις τῶν νοσημάτων τηνικαῦτα γίνονται μάλιστα . πρὸς μὲν οὖν τὸ γίνεσθαι θᾶττον αὐτὰς ἄμεινον ἐν ἀρχῇ κενοῦν ὅπως ἐλάττονα τὴν ὕλην γινομένην ῥᾷον ἡ φύσις δυνηθῇ πέψαι , κατὰ δὲ τὰς ἀκμὰς , ὁπότ’ ἤδη πέττει , περιττὸν τὸ κενοῦν , διὰ τά τ’ ἄλλα καὶ τῆς ψυχικῆς δυνάμεως κεκμηκυίας τοὐπίπαν ἐν ταῖς ἀκμαῖς , εἰ καὶ ὅτι μάλιστα κατ’ ἐκεῖνον τὸν χρόνον ἡ ζωτική τε καὶ φυσικὴ δύναμις ἰσχυραὶ διαμένοιεν .
Lemmas: ἄρχω ὁ νόσος ἐάν τις δοκέω κινέω , κινέω . ἀκμάζω δέ ἡσυχία ἄγω ἀγαθός εἰμί . διά τίς οὗτος συμβουλεύω ὁ Ἱπποκράτης δηλόω κατά ὁ ἑξῆς ἀφορισμός , ὅς ἐάν συνάπτω τις ὁ προλέγω , ὁ ὅλος λόγος ποιέω τοιοῦτος . ἄρχω ὁ νόσος ἐάν τις δοκέω κινέω , κινέω . ἀκμάζω δέ ἡσυχία ἔχω ἀγαθός εἰμί . περί γάρ ὁ ἀρχή καί ὁ τέλος πᾶς ἀσθενής , περί δέ ὁ ἀκμή ἰσχυρός . προστίθημι δέ αὐτός χρή πᾶς ὁ σύμπτωμα · περί γάρ οὗτος λέγω ὁ πᾶς · ὡς ὁ γε διάθεσις ὁ οὗτος γεννάω , ὅς δή καί νόσος ὀνομάζω , οὐ ἐκ ἅπας ἐν ὁ ἀκμή εἰμί ἰσχυρός , ἀλλά ἐπί γε ὁ σῴζω μέλλω πολύς ἀγαθός ἤ ἐν ἀρχή ὁ νόσημα , ἐπί ὅς καί συμβουλεύω νῦν Ἱπποκράτης , ἡσυχία ἔχω ἄρχω ὁ νόσος , ἐάν τε δοκέω κινέω . ὁ γάρ ὀλέθριος νόσημα οὐ μόνος ἐγγύς ὁ ἀκμή οὐδείς δέω κινέω , ἀλλά ἐν ὁ ἔμπροσθεν οὗτος καιρός μιμνῄσκω , ὡς οὐ χρή κρατέω ἐγχειρέω , ἀλλά ἀφίστημι δηλονότι προσαγορεύω μόνος εἰς ὅς τις τελευτάω ὁ νόσημα . κατά δέ ὁ ἀρχή ἐκεῖνος ὁ νόσημα , ἐν ὄις ἐλπίζω σῴζω ὁ κάμνω , πειράω χρή ὁ μέγας βοήθημα προσφέρω , ὑπέρ ὅς λέγω ὁ Ἱπποκράτης , ἐάν τις δοκέω κινέω , κινέω . εἰμί δέ οὗτος μέν μάλα φλεβοτομία , ἐνίοτε δέ καί ὁ κάθαρσις , ὅς οὐδέτερος ἐν ὁ ἀκμή χρή παραλαμβάνω . ὡς γάρ ἐν ὁ περί κρίσις δείκνυμι , ὁ πέψις ὁ νόσημα τηνικαῦτα γίγνομαι μάλα . πρός μέν οὖν ὁ γίγνομαι ταχύς αὐτός ἀγαθός ἐν ἀρχή κενόω ὅπως ἐλαχύς ὁ ὕλη γίγνομαι ῥᾴδιος ὁ φύσις δύναμαι πέσσω , κατά δέ ὁ ἀκμή , ὁπότε ἤδη πέσσω , περισσός ὁ κενόω , διά ὁ τε ἄλλος καί ὁ ψυχικός δύναμις κάμνω ἐπίπαν ἐν ὁ ἀκμή , εἰ καί ὅτι μάλα κατά ἐκεῖνος ὁ χρόνος ὁ ζωτικός τε καί φυσικός δύναμις ἰσχυρός διαμένω .