galenus.in-arteriis-natura-sanguis-contineatur 5
Πρὸς ταῦτ’ ἐγὼ μὲν ᾠόμην αὐτὸς μήτ’ ἀντιλέξειν μηδένα , μαθήσεσθαί τε τὰ κακῶς ἐγνωσμένα . οὐ μὴν ἐθέλουσί γε , ἀλλ’ ὥσπερ οἱ παντελῶς ἰδιῶται παλαισμάτων , οὐ γνωρίζοντες κείμενον ἐπὶ γῆς ἐνίοτε τὸν νῶτον αὑτῶν , ἔχονται τραχήλου τῶν καταβαλόντων , οὐδ’ ἐπιτρέποντες ἀναστῆναι , τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ οὗτοι ἀμαθεῖς ὄντες τῶν ἐν τοῖς λόγοις πτωμάτων , οὐκ ἐπιτρέπουσιν ἀπαλλάττεσθαι , κενάς τινας ἀεὶ στροφὰς στρεφόμενοι καὶ παντοίως λογιζόμενοι , μέχρι τοῦ , μισήσαντός τινος τὴν ἀναισχυντίαν ἅμα καὶ τὴν ἀμαθίαν αὐτῶν , ἀποδυσπετήσαντας χωρισθῆναι . οἵ γε καὶ νῦν οὐκ αἰδοῦνται λέγοντες , ὡς ἐκ ﻿ τῶν πλησίων μόνων συναναστομώσεων ἡ μετάληψις ταῖς ἀρτηρίαις τοῦ αἵματος γίγνεται , μὴ μεμνημένοι μήθ’ ὅτι τὰς ἐσχάτας αὐτὸς Ἐρασίστρατος εἴρηκε κενοῦσθαι πρώτας , μήθ’ ὅτι φαίνεται τοῦτ’ ἐναργῶς , ἐφ’ ὧν αὐτὸς ἐκεῖνος ἔγραψεν ἀνατομῶν . ἐν γὰρ τῷ διαιρεῖσθαι τὸ ἐπιγάστριον ἅμα τῷ περιτοναίῳ κατὰ τὸ μεσεντέριον ἀρτηρίας ἰδεῖν ἔστι σαφῶς , ἐπὶ μὲν τῶν νεοθηλῶν ἐρίφων γάλακτος πλήρεις , ἐπὶ δὲ τῶν τελείων ζώων ἀλλοίας , οὐ μὴν πνεῦμά γε μόνον ὤφθησαν ἔχουσαι πώποτε , καθάπερ οὐδ’ ἄλλη τις ἀρτηρία γυμνωθεῖσα . νομίζω δ’ αὐτοὺς εἰς τοσοῦτο ἀμαθεῖς εἶναι τῶν κατὰ τὰς ἀνατομὰς φαινομένων , ὡς μηδ’ αὐτοὺς τοῦτο γινώσκειν , ὅτι καλῶς εἴρηκεν ὁ Ἐρασίστρατος ἐσχατιὰς τὰς κατὰ τὸ μεσεντέριον ἀρτηρίας , παραβάλλων αὐτὰς δηλονότι ταῖς κατ’ ἐπιγάστριον . οἴονται γὰρ ἴσως , ὅτι τῇ θέσει πλησίον εἰσὶν , οὕτω καὶ τῇ συνεχείᾳ πλησίον ὑπάρχειν αὐτὰς , οὐκ εἰδότες , ὡς ἀπὸ τῆς ἐπὶ τῇ ῥάχει μεγάλης ἀρτηρίας ἑκάτεραι πεφύκασιν , αἱ μὲν κατὰ τὸ μεσεντέριον ἅπασαι , τῶν δὲ κατ’ ἐπιγάστριον αἱ πλεῖσται . καί τινες καὶ ἀπὸ βουβώνων ἀνιοῦσαι καὶ αἱ ἀπὸ τοῦ στέρνου κατιοῦσαι συνεχεῖς εἰσι ταῖς κατὰ τὸ μεσεντέριον ἀρτηρίαις διὰ τῆς μεγάλης τῆς κατὰ τὴν ῥάχιν . οὔκουν ἐνδέχεται διαδοθῆναι τὸ πάθος ἀπὸ τῶν ἑτέρων ἐπὶ τὰς ἑτέρας , οὔτ’ οὖν κένωσιν , οὔτ’ ἄλλο οὐδὲν , μὴ διὰ τῆς ἐπὶ τῇ ῥάχει πρότερον ὁδοιπορῆσαν . ᾧ γὰρ δὴ ἔοικε μάλιστα , καὶ δὴ πειράσομαι φράσαι . νόησόν μοι τὴν μὲν ἀρτηρίαν τὴν ἐπὶ τῇ ῥάχει καθάπερ τι δένδρου πρέμνον , τὰς δ’ ἀπ’ αὐτῆς φυομένας οἷον κλάδους . ἴσαι δ’ αὗται σχιζόμεναι τελευτῶσιν οἷον βλαστήματά τινα καὶ φύλλα . ὡς οὖν τὰ φύλλα πολλάκις ἀπὸ διαφερόντων πλησίον μέν ἐστιν τῇ θέσει , ποῤῥωτάτω δὲ τῇ πρὸς ἄλληλα συνεχείᾳ , ( διὰ μέσου γὰρ ἑνοῦται τοῦ πρέμνου , ) τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ αἳ κατ’ ἐπιγάστριον ἀρτηρίαι ταῖς κατὰ μεσεντέριον ἐγγυτάτω κείμεναι διὰ μακροτάτου συνάπτονται . εἰς οὖν τὰς ἐσχάτας ἀρτηρίας ( τοῦτο γὰρ ἐξ ἀρχῆς ἐλέγετο ) μεταχεῖται πρότερον ἢ εἰς τὰς ἄλλας ἁπάσας τὸ αἷμα , καὶ διὰ τοῦτ’ ἀναγκαῖον , ἵν’ ἐπὶ τὰς τετρωμένας ἀφίκηται , ἅπαν ἐκκενωθῆναι τὸ ζωτικὸν αἷμα . τοῦτο δ’ ὡς ἄτοπόν ἐστιν , ἔμπροσθεν ἐδείχθη . τάχ’ οὖν ἤδη τις θαυμάζοι τε καὶ ζητοίη , πόθεν ἐπῆλθε συνετοῖς οὕτως ἀνδράσιν ἄτοπον ἐσχάτως προελέσθαι δόγμα . οὐ γὰρ δὴ ἀπὸ νοῦ γε καταπεσόντες , ἀλλὰ πάντες ὑπό τινων πιθανῶν ἀναπεισθέντες ἐπὶ τοῦθ’ ἧκον . ἀφ’ ὧν μὲν οὖν ἐπείσθησαν , αὐτοὶ διὰ τῶν ἰδίων δηλώσουσι γραμμάτων . ὅτι δὲ πιθανοῖς μὲν , οὐ μὴν ἀληθέσιν ἠκολούθησαν λογισμοῖς , ἐγὼ πειράσομαι δεῖξαι , πρότερόν γε τὸ καθόλου περὶ πάντων τοὺς λογισμοὺς σφάλμα διὰ βραχέων ὑπομνήσας . ἁπάντων γὰρ τῶν εἰς γνῶσιν ἀνθρωπίνην ἡκόντων τὰ μὲν αἰσθήσει , τὰ δὲ λόγῳ φωρᾶται . καὶ τοίνυν ὥσπερ τὰς αἰσθήσεις πολλὰ τῶν αἰσθητῶν καταφεύγει κατὰ τὰς πολλὰς αἰτίας , οὕτω καὶ τὸν λόγον . ὁ μὲν δὴ φιλαλήθης ἀνὴρ οὔτε τῶν ἐναργῶς γιγνωσκομένων ἀφίσταται διὰ τὴν τῶν ἀδήλων ἀγνωσίαν , οὔτε τοῖς ἀγνώστοις συγκατατίθεται διὰ τὴν τῶν ἐναργῶν γνῶσιν . ὁ δὲ μὴ τοιοῦτος ἢ τοῖς ἀδήλοις συνηπόρησε τὰ γινωσκόμενα , ἢ διὰ τοῦτο καὶ τὸ ἄδηλον προσήκατο . πεπόνθασι δὲ τὸ μὲν πρότερον οἱ Σκεπτικοὶ , τὸ δὲ δεύτερον οἱ πλεῖστοι τῶν Δογματικῶν . πῶς μὲν οὖν ἄν τις μηδὲν τοιοῦτο σφάλλοιτο , δι’ ἑτέρων δεδήλωται .
Lemmas: πρός οὗτος ἐγώ μέν οἴομαι αὐτός μήτε ἀντιλέγω μηδείς , μανθάνω τε ὁ κακός γιγνώσκω . οὐ μήν ἐθέλω γε , ἀλλά ὥσπερ ὁ παντελής ἰδιώτης πάλαισμα , οὐ γνωρίζω κεῖμαι ἐπί γῆ ἐνίοτε ὁ νῶτον ἑαυτοῦ , ἔχω τράχηλος ὁ καταβάλλω , οὐδέ ἐπιτρέπω ἀνίστημι , ὁ αὐτός τρόπος καί οὗτος ἀμαθής εἰμί ὁ ἐν ὁ λόγος πτῶμα , οὐ ἐπιτρέπω ἀπαλλάσσω , κενός τις ἀεί στροφή στρέφω καί παντοίως λογίζομαι , μέχρι ὁ , μισέω τις ὁ ἀναισχυντία ἅμα καί ὁ ἀμαθία αὐτός , ἀποδυσπετέω χωρίζω . ὁ γε καί νῦν οὐ αἰδέομαι λέγω , ὡς ἐκ ﻿ ὁ πλήσιος μόνος συναναστόμωσις ὁ μετάληψις ὁ ἀρτηρία ὁ αἷμα γίγνομαι , μή μιμνῄσκω μήτε ὅτι ὁ ἔσχατος αὐτός Ἐρασίστρατος λέγω κενόω πρῶτος , μήτε ὅτι φαίνω οὗτος ἐναργής , ἐπί ὅς αὐτός ἐκεῖνος γράφω ἀνατομή . ἐν γάρ ὁ διαιρέω ὁ ἐπιγάστριος ἅμα ὁ περιτόναιον κατά ὁ μεσεντέριον ἀρτηρία ὁράω εἰμί σαφής , ἐπί μέν ὁ νεοθηλής ἔριφος γάλα πλήρης , ἐπί δέ ὁ τέλειος ζῷον ἀλλοῖος , οὐ μήν πνεῦμα γε μόνος ὁράω ἔχω πώποτε , καθά οὐδέ ἄλλος τις ἀρτηρία γυμνόω . νομίζω δέ αὐτός εἰς τοσοῦτος ἀμαθής εἰμί ὁ κατά ὁ ἀνατομή φαίνω , ὡς μηδέ αὐτός οὗτος γιγνώσκω , ὅτι καλός λέγω ὁ Ἐρασίστρατος ἐσχατιά ὁ κατά ὁ μεσεντέριον ἀρτηρία , παραβάλλω αὐτός δηλονότι ὁ κατά ἐπιγάστριος . οἴομαι γάρ ἴσως , ὅτι ὁ θέσις πλησίον εἰμί , οὕτως καί ὁ συνέχεια πλησίον ὑπάρχω αὐτός , οὐ οἶδα , ὡς ἀπό ὁ ἐπί ὁ ῥάχις μέγας ἀρτηρία ἑκάτερος φύω , ὁ μέν κατά ὁ μεσεντέριον ἅπας , ὁ δέ κατά ἐπιγάστριος ὁ πολύς . καί τις καί ἀπό βουβών ἀνέρχομαι καί ὁ ἀπό ὁ στέρνον κατέρχομαι συνεχής εἰμί ὁ κατά ὁ μεσεντέριον ἀρτηρία διά ὁ μέγας ὁ κατά ὁ ῥάχις . οὔκουν ἐνδέχομαι διαδίδωμι ὁ πάθος ἀπό ὁ ἕτερος ἐπί ὁ ἕτερος , οὔτε οὖν κένωσις , οὔτε ἄλλος οὐδείς , μή διά ὁ ἐπί ὁ ῥάχις πρότερος ὁδοιπορέω . ὅς γάρ δή ἔοικα μάλα , καί δή πειράω φράζω . νοέω ἐγώ ὁ μέν ἀρτηρία ὁ ἐπί ὁ ῥάχις καθά τις δένδρον πρέμνον , ὁ δέ ἀπό αὐτός φύω οἷος κλάδος . ἴσος δέ οὗτος σχίζω τελευτάω οἷος βλάστημα τις καί φύλλον . ὡς οὖν ὁ φύλλον πολλάκις ἀπό διαφέρω πλησίον μέν εἰμί ὁ θέσις , πόρρω δέ ὁ πρός ἀλλήλων συνέχεια , ( διά μέσος γάρ ἑνόω ὁ πρέμνον , ) ὁ αὐτός τρόπος καί ὁ κατά ἐπιγάστριος ἀρτηρία ὁ κατά μεσεντέριον ἐγγύς κεῖμαι διά μακρός συνάπτω . εἰς οὖν ὁ ἔσχατος ἀρτηρία ( οὗτος γάρ ἐκ ἀρχή λέγω ) μεταχέω πρότερος ἤ εἰς ὁ ἄλλος ἅπας ὁ αἷμα , καί διά οὗτος ἀναγκαῖος , ἵνα ἐπί ὁ τιτρώσκω ἀφικνέομαι , ἅπας ἐκκενόω ὁ ζωτικός αἷμα . οὗτος δέ ὡς ἄτοπος εἰμί , ἔμπροσθεν δείκνυμι . τάχα οὖν ἤδη τις θαυμάζω τε καί ζητέω , πόθεν ἐπέρχομαι συνετός οὕτως ἀνήρ ἄτοπος ἔσχατος προαιρέω δόγμα . οὐ γάρ δή ἀπό νόος γε καταπίπτω , ἀλλά πᾶς ὑπό τις πιθανός ἀναπείθω ἐπί οὗτος ἥκω . ἀπό ὅς μέν οὖν πείθω , αὐτός διά ὁ ἴδιος δηλόω γράμμα . ὅτι δέ πιθανός μέν , οὐ μήν ἀληθής ἀκολουθέω λογισμός , ἐγώ πειράω δείκνυμι , πρότερος γε ὁ καθόλου περί πᾶς ὁ λογισμός σφάλμα διά βραχύς ὑπομιμνῄσκω . ἅπας γάρ ὁ εἰς γνῶσις ἀνθρώπινος ἥκω ὁ μέν αἴσθησις , ὁ δέ λόγος φωράω . καί τοίνυν ὥσπερ ὁ αἴσθησις πολύς ὁ αἰσθητός καταφεύγω κατά ὁ πολύς αἰτία , οὕτως καί ὁ λόγος . ὁ μέν δή φιλαλήθης ἀνήρ οὔτε ὁ ἐναργής γιγνώσκω ἀφίστημι διά ὁ ὁ ἄδηλος ἀγνωσία , οὔτε ὁ ἄγνωστος συγκατατίθημι διά ὁ ὁ ἐναργής γνῶσις . ὁ δέ μή τοιοῦτος ἤ ὁ ἄδηλος συναπορέω ὁ γιγνώσκω , ἤ διά οὗτος καί ὁ ἄδηλος προσίημι . πάσχω δέ ὁ μέν πρότερος ὁ Σκεπτικός , ὁ δέ δεύτερος ὁ πολύς ὁ Δογματικός . πῶς μέν οὖν ἄν τις μηδείς τοιοῦτος σφάλλω , διά ἕτερος δηλόω .