galenus.de-venarum-arteriarumque-dissectione 10
Ἐπὶ μέντοι τῶν ἔτι κυουμένων πρὸς τοῖς εἰρημένοις κατ’ αὐτὸ τὸ χορίον ἀρτηρίαι καὶ φλέβες εἰσὶ καθηκόντων περάτων ἐκφυόμεναι τῶν ἐπὶ μήτραν . συνιόντων δ ἐκείνων πρὸς ἄλληλα , καὶ τῶν γενομένων αὖθις πρὸς ἀλλήλας , γενέσθαι συμβέβηκεν ἐξ αὐτῶν τὸ κατ’ ὀμφαλὸν ζεῦγος ἑκατέρων τῶν ἀγγείων . ἀλλ’ αἱ μὲν ἀρτηρίαι περιλαμβάνουσαι τὴν κύστιν ἐπὶ τὰς ἀποπεφυκυίας τὰς κατὰ ῥάχιν ὡς ἐπὶ τὰ σκέλη παραγίνονται , καθ’ ὅ τι καὶ μικρὸν ἔμπροσθεν εἴρηται . συμβάλλουσαι δ’ ἄλλαι φλέβες κατὰ τὴν πρώτην ἔκφυσιν τοῦ ὀμφαλοῦ μίαν ἀποτελοῦσι μεγάλην ἐπὶ τὰ σιμὰ τοῦ ἥπατος φερομένην ἐγγὺς τῆς ἐπὶ πύλαις φλεβός . αὕτη τε οὗν ἡ φλὲψ χωρὶς ἀρτηρίας ἐστὶ καὶ μετ’ αὐτὴν ἡ κοίλη πᾶσα . τό τε γὰρ διὰ τῶν κυρτῶν τοῦ ἥπατος διεληλυθὸς οὐδεμίαν ἀρτηρίαν παρακειμένην ἔχει τοὐντεῦθεν ἐπὶ τὴν ῥάχιν · ὁμοίως δὲ καὶ τὸ μέχρι τῶν σφαγῶν φερόμενον . οὐ μὴν οὐδὲ ἄλλη τις τῶν κατὰ τὰ κυρτὰ τοῦ ἥπατος φλεβῶν ἀρτηρίαν ἔχει παρακειμένην , ὥσπερ οὐδὲ αἱ τοῦ διαφράγματος , ἃς ἔφαμεν ἀποφύεσθαι τῆς κοίλης διερχομένης αὐτό . καὶ μέντοι καὶ ἡ τὸν θώρακα τρέφουσα φλὲψ , ἣν ἀνωτέρω τῆς καρδίας ἐπὶ τῶν πιθήκων ἔφην ἀποφύεσθαι , καὶ ταύτην χωρὶς ἀρτηρίας ἐστὶν ἰδεῖν ἀποβῆναι τῆς ῥάχεως . οὐχ ἥττων τῆσδε κατὰ τὸ μέγεθος , ἣν ὠμιαίαν ἔφαμεν ὀνομάζεσθαι , χωρὶς ἀρτηρίας ἐστὶ μετὰ πασῶν τῶν ἑαυτῆς ἀποφύσεων , ὅτι μὴ μιᾶς μόνης , ἣν ἐν τῇ κατ’ ἀγκῶνα διαρθρώσει τὴν γένεσιν ἔχειν ἔλεγον , ἀποφυομένην εἰς βάθος , ὥσπερ καὶ τῆς ἔνδον τῆς διὰ μασχάλης . αὗται γὰρ αἱ δύο μόναι διὰ βάθους τοῦ πήχεως φέρονται σὺν ἀρτηρίαις , αἱ δὲ ἄλλαι αἱ κατὰ τὸν πῆχυν ἐπιπολῆς ἅπασαι χωρίς . τρεῖς γὰρ ἢ τέτταρας φύεσθαι πρόσθεν ἔφην ἀπὸ τῆς διὰ μασχάλης · ἄλλη δὲ πολὺ τούτων μείζων ἡ ἐξ ἀμφοῖν γινομένη . αὗται πᾶσαι καθ’ ἑκατέραν χεῖρα φλέβες οὐκ ἔχουσι παρακειμένην ἀρτηρίαν , ὥσπερ καὶ ἡ τοῦ βραχίονος ὀστοῦ ἐμπεριεχομένη διὰ τῶν ὀπίσω μερῶν , ἔπειθ’ ὑπὸ τὸ δέρμα φερομένη , κἀνταῦθα περὶ τὸν ἔξω κόνδυλον εἰς τὸν πῆχυν ἀφικνουμένη . καὶ γὰρ καὶ ἥδε μετὰ τῶν ἰδίων ἀποφύσεων ἁπασῶν χωρὶς ἀρτηρίας ἐστίν · ὡσαύτως δὲ καὶ αἱ ἐπιπολῆς σφαγίτιδες ἅμα ταῖς ἑαυτῶν ἀποφύσεσιν . ὅσαι δὲ κατὰ τὸν τράχηλόν εἰσι , καὶ ὅσαι πρὸς τὰς ὠμοπλάτας ἀποτείνονται , καὶ ὅσαι κατὰ τὰς ῥίζας αὑτῶν ἐλέχθησαν εἰς τὰ πλησίον τῶν κλειδῶν σπείρεσθαι μικραὶ , χωρὶς ἀρτηρίας εἰσὶ σύμπασαι . καὶ τῶν ἐν προσώπῳ δὲ καὶ κεφαλῆς φλεβῶν , παμπόλλων οὐσῶν , ὀλίγαι ταῖς ἀρτηρίας παρατέτανται , καθάπερ ἐλέχθη πρόσθεν , ἡνίκα ὑπὲρ τῶν κατὰ τοὺς κροτάφους καὶ τῶν ὤτων ὄπισθεν ὑπὸ τῷ δέρματι διηγησάμεθα . καὶ συλλήβδην εἰπεῖν , ταῖς ἐπιπολῆς ἢ ταῖς ὑπὸ τῷ δέρματι κατά τε τὸν νῶτον καὶ τὰ πλευρὰ καὶ σύμπαντα τὸν θώρακα καὶ τὸ ὑπογάστριον οὐκ ἂν εὕροις ἀρτηρίαν ὑποκειμένην . ἀμέλει καὶ τῶν ἐξ ὑποχονδρίου καταφερομένων , ἃς συνάπτεσθαι ταῖς κάτωθεν ἀναφερομέναις ἔφην , ἐπιπολῆς οὐδεμία παρακειμένην ἀρτηρίαν ἔχει , καθάπερ διὰ βάθους αἱ παραπεφυκυῖαι τοῖς ἔνδον μέρεσι τῶν ὀρθίων μυῶν . αὗται γὰρ ἔχουσιν · αἱ δὲ ἐπιπολῆς οὐκ ἔτι . καὶ αὐτῶν δὲ τῶν διὰ βάθους αἱ μὲν ἄνωθεν καταφερόμεναι παρακειμένην ἀρτηρίαν ἔχουσιν · αἳ δὲ κάτω φερόμεναι ταῖς ἄνωθεν φερομέναις συνάπτουσι , χωρὶς ἀρτηριῶν εἰσιν , ὥσπερ γε καὶ αἱ ἐκ τῶν ἐντέρων εἰς ἀδένας ἀναφερόμεναι . οὕτω δὲ καὶ τῶν καθ’ ἱερὸν ὀστοῦν αἱ εἰς τοὺς μῦς μόναι παρακειμένην ἀρτηρίαν ἔχουσι , τῶν δὲ ἄλλων οὐδεμία . καὶ ἃς ἐπὶ τὸ αἰδοῖον ἐλέγομεν φέρεσθαι τῶν μυῶν ἐκτὸς ἤδη τὴν ἀπόφυσιν ἐχούσας , καὶ αὗται χωρὶς ἀρτηριῶν εἰσιν , ὥσπερ γε καὶ αἱ κατὰ τὸν μηρὸν ὑπὸ τῷ δέρματι τῆς κνήμης . καὶ γὰρ ἐνταῦθα τριχῇ σχισθείσης τῆς μεγάλης φλεβὸς ὀλίγον πρὸ τῆς ἰγνύος , ἡ διὰ βάθους ἅμα ταῖς ἀποφύσεσιν ἔχει τὰς ἀρτηρίας ἐπικειμένας · ὅσαι δ’ ἀποχωροῦσι πρὸς τὸ δέρμα , τούτων οὐδεμία παρακειμένην ἀρτηρίαν ἔχει . αὗται μὲν αἱ φλέβες χωρὶς ἀρτηριῶν εἰσιν . ἀρτηρίαι δὲ χωρὶς φλεβῶν αἱ κυουμένων ἔτι τῶν ζώων περιλαμβάνουσαι τὴν κύστιν , ἃς ἐξ ὀμφαλοῦ φερομένας ἔφην εἰς τὴν παρὰ τὴν ῥάχιν ἀρτηρίαν ἰέναι κατ’ ἐκεῖνα μάλιστα τὰ μέρη , καθ’ ἃ δίχα σχισθεῖσα τῶν μορίων ἑκατέρων ἐπιβάσει τῷ καθ’ ἑαυτὸ σκέλει ἀποδίδοται . καὶ μέντοι καὶ ἣ ἐκ τῆς μεγάλης ἀρτηρίας εἰς τὴν ἀρτηριώδη φλέβα , κυουμένων ἔτι τῶν ζώων , ἀπόφυσίς ἐστι καὶ κατάφυσις , οὐ κατὰ τὸ σῶμα μόνον , ἀλλὰ καὶ κατὰ τὴν χρείαν ἐπὶ τῶν κυουμένων ἐστὶν ἀρτηρία , μόνη καὶ αὐτὴ τεταμένη χωρὶς φλεβός . αἱ δὲ ἄλλαι ἀρτηρίαι χωρὶς φλεβῶν εἰσιν οὐκ ἐπὶ τῶν κυουμένων μόνον , ἀλλὰ καὶ ἤδη τῶν τελείων ζώων , αἵ γε ἐκ τῆς καρδίας , αἱ μεγάλαι , μία μὲν ἡ ἐπὶ τὸν πέμπτον τοῦ θώρακος ﻿ καθήκουσα σπόνδυλον , ἑτέρα δὲ ἡ ἐπὶ τὰς σφαγὰς ἀναφερομένη , καὶ τρίτη πρὸς ταύταις , ἣν ἔφην ἐπ’ ὠμοπλάτην τε καὶ μασχάλην ἀριστερὰν ἰέναι . τούτων γὰρ ἑκάστη μέχρι πολλοῦ φέρεται μόνη χωρὶς φλεβὸς , ἡ μὲν ἐπὶ τὸν πέμπτον σπόνδυλον , ἄχρι περ ἂν ὑπ’ αὐτοῦ στηριχθῇ , ἡ δὲ ἐπὶ τὰς σφαγὰς ἄχρι τοῦ κατὰ τὸν θυμὸν χωρίου , ἡ δὲ ἐπὶ τὴν ἀριστερὰν μασχάλην ἄχρι τοῦ πλησιάσαι τῇ πρώτῃ πλευρᾷ . ἀρτηρία δὲ χωρὶς φλεβός ἐστιν ἡ ἐκ τῆς καρωτίδος ἀνιοῦσα , μία καθ’ ἑκάτερον μέρος εἰς τὸ δικτυοειδὲς πλέγμα · τρῆμα γάρ ἐστιν ἴδιον ταύτης ἀποκεχωρισμένον πολὺ τοῦ τρήματος ἐκείνου , δι’ οὗ τὸ τῆς σφαγίτιδος πέρας ἐπὶ τὸν ἐγκέφαλον ἔφην ἀνιέναι . καὶ μὲν δὴ τὸ δικτυοειδὲς πλέγμα χωρὶς φλεβός ἐστιν , καὶ αἱ ἀπὸ τοῦδε αἱ ἐπὶ τὸν πύελον ἀναφερόμεναι κατ’ αὐτὴν τὴν δίοδον οὐδεμίαν ἔχουσι παρακειμένην φλέβα , πρὶν ἄρξασθαι κατασχίζεσθαι , καὶ αἱ ἐπὶ τὸ διάφραγμα δὲ , πρὶν ἐντυχεῖν τοῖς πέρασι τῶν φλεβῶν , ἃς ἀπὸ κοίλης εἰς αὐτὰς κατασχίζεσθαι προειρήκαμεν , οὐδεμίαν ἔχουσι παρακειμένην φλέβα , καθάπερ οὐδὲ αἱ πρῶται τῶν ἐκφύσεων ἐφ’ ἧπαρ καὶ γαστέρα καὶ σπλῆνα καὶ ἔντερα · οὐδὲ γὰρ ταύταις παράκειται φλὲψ , πρὶν ἄρξασθαι σχίζεσθαι .
Lemmas: ἐπί μέντοι ὁ ἔτι κυέω πρός ὁ λέγω κατά αὐτός ὁ χόριον ἀρτηρία καί φλέψ εἰμί καθήκω πέρας ἐκφύω ὁ ἐπί μήτρα . συνέρχομαι δ ἐκεῖνος πρός ἀλλήλων , καί ὁ γίγνομαι αὖθις πρός ἀλλήλων , γίγνομαι συμβαίνω ἐκ αὐτός ὁ κατά ὀμφαλός ζεῦγος ἑκάτερος ὁ ἀγγεῖον . ἀλλά ὁ μέν ἀρτηρία περιλαμβάνω ὁ κύστις ἐπί ὁ ἀποφύω ὁ κατά ῥάχις ὡς ἐπί ὁ σκέλος παραγίγνομαι , κατά ὅς τις καί μικρός ἔμπροσθεν λέγω . συμβάλλω δέ ἄλλος φλέψ κατά ὁ πρῶτος ἔκφυσις ὁ ὀμφαλός εἷς ἀποτελέω μέγας ἐπί ὁ σιμός ὁ ἧπαρ φέρω ἐγγύς ὁ ἐπί πύλη φλέψ . οὗτος τε ἐν ὁ φλέψ χωρίς ἀρτηρία εἰμί καί μετά αὐτός ὁ κοῖλος πᾶς . ὁ τε γάρ διά ὁ κυρτός ὁ ἧπαρ διέρχομαι οὐδείς ἀρτηρία παράκειμαι ἔχω ἐντεῦθεν ἐπί ὁ ῥάχις · ὅμοιος δέ καί ὁ μέχρι ὁ σφαγή φέρω . οὐ μήν οὐδέ ἄλλος τις ὁ κατά ὁ κυρτός ὁ ἧπαρ φλέψ ἀρτηρία ἔχω παράκειμαι , ὥσπερ οὐδέ ὁ ὁ διάφραγμα , ὅς φημί ἀποφύω ὁ κοῖλος διέρχομαι αὐτός . καί μέντοι καί ὁ ὁ θώραξ τρέφω φλέψ , ὅς ἀνώτερος ὁ καρδία ἐπί ὁ πίθηκος φημί ἀποφύω , καί οὗτος χωρίς ἀρτηρία εἰμί ὁράω ἀποβαίνω ὁ ῥάχις . οὐ ἥσσων ὅδε κατά ὁ μέγεθος , ὅς ὠμιαῖος φημί ὀνομάζω , χωρίς ἀρτηρία εἰμί μετά πᾶς ὁ ἑαυτοῦ ἀπόφυσις , ὅτι μή εἷς μόνος , ὅς ἐν ὁ κατά ἀγκών διάρθρωσις ὁ γένεσις ἔχω λέγω , ἀποφύω εἰς βάθος , ὥσπερ καί ὁ ἔνδον ὁ διά μασχάλη . οὗτος γάρ ὁ δύο μόνος διά βάθος ὁ πῆχυς φέρω σύν ἀρτηρία , ὁ δέ ἄλλος ὁ κατά ὁ πῆχυς ἐπιπολή ἅπας χωρίς . τρεῖς γάρ ἤ τέσσαρες φύω πρόσθεν φημί ἀπό ὁ διά μασχάλη · ἄλλος δέ πολύς οὗτος μέγας ὁ ἐκ ἄμφω γίγνομαι . οὗτος πᾶς κατά ἑκάτερος χείρ φλέψ οὐ ἔχω παράκειμαι ἀρτηρία , ὥσπερ καί ὁ ὁ βραχίων ὀστέον ἐμπεριέχω διά ὁ ὀπίσω μέρος , ἔπειτα ὑπό ὁ δέρμα φέρω , ἐνταῦθα περί ὁ ἔξω κόνδυλος εἰς ὁ πῆχυς ἀφικνέομαι . καί γάρ καί ὅδε μετά ὁ ἴδιος ἀπόφυσις ἅπας χωρίς ἀρτηρία εἰμί · ὡσαύτως δέ καί ὁ ἐπιπολή σφαγῖτις ἅμα ὁ ἑαυτοῦ ἀπόφυσις . ὅσος δέ κατά ὁ τράχηλος εἰμί , καί ὅσος πρός ὁ ὠμοπλάτη ἀποτείνω , καί ὅσος κατά ὁ ῥίζα ἑαυτοῦ λέγω εἰς ὁ πλησίον ὁ κλείς σπείρω μικρός , χωρίς ἀρτηρία εἰμί σύμπας . καί ὁ ἐν πρόσωπον δέ καί κεφαλή φλέψ , πάμπολυς εἰμί , ὀλίγος ὁ ἀρτηρία παρατείνω , καθά λέγω πρόσθεν , ἡνίκα ὑπέρ ὁ κατά ὁ κρόταφος καί ὁ οὖς ὄπισθεν ὑπό ὁ δέρμα διηγέομαι . καί συλλήβδην λέγω , ὁ ἐπιπολή ἤ ὁ ὑπό ὁ δέρμα κατά τε ὁ νῶτον καί ὁ πλευρόν καί σύμπας ὁ θώραξ καί ὁ ὑπογάστριον οὐ ἄν εὑρίσκω ἀρτηρία ὑπόκειμαι . ἀμέλει καί ὁ ἐκ ὑποχόνδριος καταφέρω , ὅς συνάπτω ὁ κάτωθεν ἀναφέρω φημί , ἐπιπολή οὐδείς παράκειμαι ἀρτηρία ἔχω , καθά διά βάθος ὁ παραφύζω ὁ ἔνδον μέρος ὁ ὄρθιος μῦς . οὗτος γάρ ἔχω · ὁ δέ ἐπιπολή οὐ ἔτι . καί αὐτός δέ ὁ διά βάθος ὁ μέν ἄνωθεν καταφέρω παράκειμαι ἀρτηρία ἔχω · ὁ δέ κάτω φέρω ὁ ἄνωθεν φέρω συνάπτω , χωρίς ἀρτηρία εἰμί , ὥσπερ γε καί ὁ ἐκ ὁ ἔντερον εἰς ἀδήν ἀναφέρω . οὕτως δέ καί ὁ κατά ἱερός ὀστέον ὁ εἰς ὁ μῦς μόνος παράκειμαι ἀρτηρία ἔχω , ὁ δέ ἄλλος οὐδείς . καί ὅς ἐπί ὁ αἰδοῖον λέγω φέρω ὁ μῦς ἐκτός ἤδη ὁ ἀπόφυσις ἔχω , καί οὗτος χωρίς ἀρτηρία εἰμί , ὥσπερ γε καί ὁ κατά ὁ μηρός ὑπό ὁ δέρμα ὁ κνήμη . καί γάρ ἐνταῦθα τριχῆ σχίζω ὁ μέγας φλέψ ὀλίγος πρό ὁ ἰγνύς , ὁ διά βάθος ἅμα ὁ ἀπόφυσις ἔχω ὁ ἀρτηρία ἐπίκειμαι · ὅσος δέ ἀποχωρέω πρός ὁ δέρμα , οὗτος οὐδείς παράκειμαι ἀρτηρία ἔχω . οὗτος μέν ὁ φλέψ χωρίς ἀρτηρία εἰμί . ἀρτηρία δέ χωρίς φλέψ ὁ κυέω ἔτι ὁ ζῷον περιλαμβάνω ὁ κύστις , ὅς ἐκ ὀμφαλός φέρω φημί εἰς ὁ παρά ὁ ῥάχις ἀρτηρία ἔρχομαι κατά ἐκεῖνος μάλα ὁ μέρος , κατά ὅς δίχα σχίζω ὁ μόριον ἑκάτερος ἐπίβασις ὁ κατά ἑαυτοῦ σκέλος ἀποδίδωμι . καί μέντοι καί ὁ ἐκ ὁ μέγας ἀρτηρία εἰς ὁ ἀρτηριώδης φλέψ , κυέω ἔτι ὁ ζῷον , ἀπόφυσις εἰμί καί κατάφυσις , οὐ κατά ὁ σῶμα μόνος , ἀλλά καί κατά ὁ χρεία ἐπί ὁ κυέω εἰμί ἀρτηρία , μόνος καί αὐτός τείνω χωρίς φλέψ . ὁ δέ ἄλλος ἀρτηρία χωρίς φλέψ εἰμί οὐ ἐπί ὁ κυέω μόνος , ἀλλά καί ἤδη ὁ τέλειος ζῷον , ὁ γε ἐκ ὁ καρδία , ὁ μέγας , εἷς μέν ὁ ἐπί ὁ πέμπτος ὁ θώραξ ﻿ καθήκω σφόνδυλος , ἕτερος δέ ὁ ἐπί ὁ σφαγή ἀναφέρω , καί τρίτος πρός οὗτος , ὅς φημί ἐπί ὠμοπλάτη τε καί μασχάλη ἀριστερός ἔρχομαι . οὗτος γάρ ἕκαστος μέχρι πολύς φέρω μόνος χωρίς φλέψ , ὁ μέν ἐπί ὁ πέμπτος σφόνδυλος , ἄχρι περ ἄν ὑπό αὐτός στηρίζω , ὁ δέ ἐπί ὁ σφαγή ἄχρι ὁ κατά ὁ θυμός χωρίον , ὁ δέ ἐπί ὁ ἀριστερός μασχάλη ἄχρι ὁ πλησιάζω ὁ πρῶτος πλευρά . ἀρτηρία δέ χωρίς φλέψ εἰμί ὁ ἐκ ὁ καρωτίς ἀνέρχομαι , εἷς κατά ἑκάτερος μέρος εἰς ὁ δικτυοειδής πλέγμα · τρῆμα γάρ εἰμί ἴδιος οὗτος ἀποχωρίζω πολύς ὁ τρῆμα ἐκεῖνος , διά ὅς ὁ ὁ σφαγῖτις πέρας ἐπί ὁ ἐγκέφαλος φημί ἀνίημι . καί μέν δή ὁ δικτυοειδής πλέγμα χωρίς φλέψ εἰμί , καί ὁ ἀπό ὅδε ὁ ἐπί ὁ πυέλος ἀναφέρω κατά αὐτός ὁ δίοδος οὐδείς ἔχω παράκειμαι φλέψ , πρίν ἄρχω κατασχίζω , καί ὁ ἐπί ὁ διάφραγμα δέ , πρίν ἐντυγχάνω ὁ πέρας ὁ φλέψ , ὅς ἀπό κοῖλος εἰς αὐτός κατασχίζω προλέγω , οὐδείς ἔχω παράκειμαι φλέψ , καθά οὐδέ ὁ πρῶτος ὁ ἔκφυσις ἐπί ἧπαρ καί γαστήρ καί σπλήν καί ἔντερον · οὐδέ γάρ οὗτος παράκειμαι φλέψ , πρίν ἄρχω σχίζω .