galenus.de-venae-sectione-adversus-erasistrateos-romae-degentes 7
Δῆλον δ’ οὐδὲν ἧττον τοῦδε καὶ ὅτι τὰς φλεβοτομίας ὁ Ἐρασίστρατος οὔτε σὺν ταῖς ἀσιτίαις οὔτε πρὸς αὐτῶν παραλαμβάνει . ἀλλὰ γὰρ εἰς τοσοῦτον ἥκουσι τινὲς φιλονεικίας ἢ ἀνοίας ὥσθ’ ὅταν ἀκούσωσι τῶν τοιούτων λόγων , λύειν μὲν αὐτοὺς οὐδ’ ὅλως ἐγχωροῦσι . ὥσπερ δὲ μηδενὸς εἰρημένου λόγων ἀρχὴν ἰδίαν ποιοῦνται τὴν λέξιν ἐκείνην μόνην προχειριζόμενοι , καθ’ ἣν ὁ Ἐρασίστρατός φησιν · ἀκόλουθόν ἐστι μηδὲν προσφέρειν κατὰ τοὺς τῆς φλεγμονῆς καιρούς . κενούμεναι γὰρ αἱ φλέβες ῥᾷον παραδέξονται τὸ παρεμπεπτωκὸς αἷμα εἰς τὴν ἀρτηρίαν . τούτου δὲ συμβαίνοντος ἧττον φλεγμοναὶ ἔσονται . κᾄπειτ’ ἐπ’ αὐτῇ λέγουσιν αὐτὸ πρόδηλον εἶναι τὴν ἐκ τῆς φλεβοτομίας χρείαν . ὅπου γὰρ καὶ αὐτὴν τὴν ἀσιτίαν ὡς κενωτικὸν βοήθημα παραλαμβάνει , πολὺ δήπου μᾶλλόν , φασὶν , ἐπὶ τὴν φλεβοτομίαν ἀφίξεται , πρὸς οὓς ἐάν τις εἴπῃ δι’ ὧν λέγουσιν οὐ τομίαν τὸν Ἐρασίστρατον ἐπιδεικνύειν αὐτοὺς , ἀλλὰ τὸ τῆς εἰρημένης ἐπὶ τῆς ἀσιτίας ἀκόλουθον εἶναι τῷ καὶ τῇ φλεβοτομίᾳ χρῆσθαι καταγελῶντες , εἶτα σὺ μὲν , φασὶ , γινώσκεις τὸ ἀκόλουθον , Ἐρασίστρατος δ’ οὐκ ἐγίνωσκεν ; ἀγύμναστος ἦν δηλαδὴ τὸν λογισμὸν , ὃν γεγύμνασαι σὺ μᾶλλον ἐκείνου , καὶ εἴπερ ἔζη , συνεβουλεύσαμεν ἂν αὐτῷ παρὰ σὲ φοιτᾷν , ἵν’ ἐθισθῇ γινώσκειν ἀκόλουθόν τε καὶ μαχόμενον . ἔπειτ’ ἐντεῦθεν ἐκτραπόμενοι συνείρουσι τοὺς ἀσελγεῖς εἰς ὕβριν τῶν προσδιαλεγομένων , οὕτω πολλοὺς ἐφεξῆς ὡς μηκέτ’ ἂν ἐπιτρέπειν φθέγξασθαι μηδενὶ , καὶ τοῦτ’ αὐτοῖς ἐστὶ τὸ τέλος τῆς συνουσίας . ἀλλ’ ἡμῖν γε νῦν οὐχ ὡς ἄν τις ἀμείψαιτο τὸν ὑπαρξάμενον λοιδορεῖσθαι ζητοῦμεν , ἀλλὰ πρῶτον μὲν εἰ Ἐρασίστρατος ἐχρήσατο φλεβοτομίᾳ , δεύτερον δὲ περὶ τῆς δυνάμεως τοῦ βοηθήματος . ἑκατέρου δ’ αὐτῶν ἀποδείξεις εἰσὶν ἴδιαι · τοῦ μὲν μὴ χρῆσθαι φλεβοτομίᾳ τὸν ἄνδρα τά τε συγγράμματα αὐτοῦ καὶ τῶν μαθητῶν οἱ ἀξιοπιστόταται καὶ τοῦ Χρυσίππου διδασκαλεῖον ἅπαν , τῆς δὲ τῶν βοηθημάτων δυνάμεως οὐκ ἔτι ταῦτα , προτάσεις δέ τινες ἀληθεῖς ἅμα τοῖς οἰκείοις συμπεράσμασι . εἰ δὲ ἐάσας τις ταῦτα πάντα τὴν ἀκολουθίαν μόνην ἐπικελεύεσθαι βούλοιτο , κινδυνεύσει τὰ σαφῶς ὑπ’ Ἐρασιστράτου γεγραμμένα , μηδ’ ὅλως οἴεσθαι γεγράφθαι . πρόσχες γοῦν μοι τὸν νοῦν ἐντεῦθεν ἀρξάμενος , ἐν ᾧ περὶ αἵματος ἀναγωγῆς αὐτὸς ἐπαινῶν Χρύσιππον , ὡς καλῶς ἀντὶ τῆς φλεβοτομίας τοῖς διαδέσμοις τῶν κώλων χρώμενον ἔγραψεν αὐτοῖς ὀνόμασι ταυτί · τὸ δὲ αὐτὸ τοῦτο βούλονται ποιεῖν καὶ φλεβοτομοῦντες τοὺς ἀνάγοντας αἷμα . ἀλλὰ πολὺ βέλτιον ὁ Χρύσιππος οὐ μόνον τὸ παρὸν ἐπιβλέπων , ἀλλὰ καὶ τοῦ ἐπιφερομένου κινδύνου φροντίζων , ἐχόμενον περὶ τὴν ἀναγωγὴν ὃ περὶ τὴν φλεγμονὴν κίνδυνος , ἐν ᾧ προσφέρειν μὲν οὐ ῥᾴδιον , φλεβοτομηθέντι δὲ καὶ πολὺν χρόνον ἀσιτήσαντι κίνδυνος ἐκλυθῆναι . οὐκ ἔτι προσέθηκεν ἐνταῦθα τὴν αἰτίαν δι’ ἣν ἐν τοῖς τῆς φλεγμονῆς καιροῖς ἀσιτίαν ἀξιοῖ . λέλεκτο γὰρ αὐτῷ περὶ τοῦδε κατ’ ἐκείνην τὴν ῥῆσιν ἐν ᾗ φησίν · ἀκόλουθον δὲ καὶ τὸ μηδὲν προσφέρειν τοῖς τετραυματισμένοις ὑπὸ τοὺς τῆς φλεγμονῆς καιρούς · στερνούμεναι γὰρ αἱ φλέβες τῆς τροφῆς ῥᾷον παραδέξονται τὸ παρεμπεπτωκὸς αἷμα εἰς τὰς ἀρτηρίας . τούτου δὲ συμβαίνοντος ἧττον αἱ φλεγμοναὶ ἔσονται . ὥστε τὴν ἀσιτίαν ἐν τοῖς τῆς φλεγμονῆς καιροῖς διὰ τοῦτο ἐπαινεῖ , διότι κενοῖ τὰς φλέβας . ἀλλὰ ἐὰν ἑνώσεις τοὺς εἰρημένους δύο λόγους , εἷς ἔσται τοιοῦτος . ὀρθῶς ὁ Χρύσιππος οὐκ ἐφλεβοτόμει τοὺς ἀνάγοντας αἷμα διὰ τὸ χρῄζειν αὐτοὺς ὀλίγον ὕστερον κενωτικοῦ βοηθήματος τῆς ἀσιτίας . οὕτως δ’ αὐτὸς πάλιν ὁ λόγος , κἂν διὰ συντομωτέρων λεχθῇ , τοιοῦτός τις ἔσται . οὔκουν χρὴ κενοῦν τοὺς ἀνάγοντας αἷμα διὰ τὸ μικρὸν ὕστερον ἐν τοῖς τῆς φλεγμονῆς καιροῖς κενώσεως χρῄζειν . ἔτι δὲ σαφέστερον οὕτως ἂν ῥηθείη . πρὸ τοῦ καιροῦ τῆς φλεγμονῆς οὐ δεῖ κενοῦσθαι τὰς φλέβας , ὅτι κενουμένων αὐτῶν αἱ φλεγμοναὶ παύονται . καὶ μὴν πρόδηλός γε ὁ λόγος οὗτος ἐναντιοῦται πρὸς ἑαυτῶν . πλὴν οὖν εἴ τις αὐτῷ ﻿ βοηθῶν ἰταμῶς δύο ταῦτα εἰσηγοῖτο , τό τε βέλτιον εἶναι κενοῦν τὸ σῶμα κατὰ τὸν τῆς φλεγμονῆς καιρὸν οὐ πρόσθεν , ἀσιτίαν τε μᾶλλον ἢ φλεβοτομίαν , ἀλλ’ ἐᾷν . ταῦτα λέγοντα οὔτε ἀποδεδεῖχθαι τὸ προκείμενον φήσομεν οὔθ’ ὁμολογούμενον ὑπάρχον ἑαυτῷ . διαφέρεται γοῦν τοὺς . λόγους τὰ μέρη μὴ σώζοντα τὴν ἀκόλουθον . ἐναργῶς γὰρ φαίνεται πᾶσιν ἀνθρώποις . ὅσοι γὰρ ἔχουσιν νοῦν τε καὶ σμικρὸν ὥστε σκοπεῖν ὡς θεμένῳ , τὸ παρεμπεπτωκὸς εἰς τὰς ἀρτηρίας αἷμα διὰ τοῦ κενῶσαι τὰς φλέβας εἰς τὴν οἰκείαν ἐπανάγειν χώραν , ὅτι τάχιστα τοῦτ’ εἶναι πρακτέον . ἐναργὲς δὲ καὶ ὅτι βοηθήματι κενωτικῷ χρηστέον ἐλαχίστῳ τε χρόνῳ τὴν κένωσιν ἣν ποιήσασθαι δυναμένων καὶ χωρὶς τοῦ κακῶσαι τὸ σῶμα . δέδεικται γὰρ ὀλίγον ἔμπροσθεν ὅσα βλάπτουσιν αἱ ἀσιτίαι πολλάκις τοὺς κάμνοντας . ἐξεῖναι γοῦν τινὶ λέγειν οὑτωσὶ , γελοιοτάτους ἐγὼ νομίζω τοὺς ὑπολαμβάνοντας Ἐρασίστρατον ἐπὶ τῶν ἀναγόντων αἷμα χρῆσθαι φλεβοτομίᾳ . ὅπου γὰρ ἀσιτίαν ὡς κενωτικὸν ἐπαινεῖ βοήθημα , πολὺ δήπου μᾶλλον αὐτὴν ἐπαινέσει τὴν φλεβοτομίαν . ὅπου δὲ κατὰ τὸν τῆς φλεγμονῆς καιρὸν ἡγεῖται δεῖν ἔτι κενοῦν , εὔδηλον ὅτι μᾶλλον ἀρχομένης αὐτῆς ἢ μελλούσης ἐπαινέσει τὴν κένωσιν . οὐ γὰρ οὕτω γ’ ἦν ἀμαθὴς Ἐρασίστρατος , ὅτι θᾶττον πολὺ ἐκ τῶν ἀρτηριῶν εἰς τὰς φλέβας ἐπανάξει τὸ αἷμα κατὰ τὴν ἀρχὴν τῆς παρεμπτώσεως , οὔτε σφηνούμενον ἤδη σφοδρῶς , οὔτ’ ἐξικμασμένον ὑπὸ τῆς πυρετώδους θερμότητος , διὰ τοῦτο παχὺ γεγενημένον . ὁ ταῦτα λέγων ἄρ’ οὐκ εἶναι γελοῖον ἑαυτὸν ἀποφαίνων οὐκ ἐκείνοις οἷς ἐγκαλεῖ . γεγραφότος γὰρ αὐτοῦ τοῦ Ἐρασιστράτου μὴ χρῆσθαι φλεβοτομίᾳ , διότι φυλάττειν ἄμεινον ἐστὶν ἐν τῷ τῆς φλεγμονῆς παραληφθήσεσθαι .
Lemmas: δῆλος δέ οὐδείς ἥσσων ὅδε καί ὅτι ὁ φλεβοτομία ὁ Ἐρασίστρατος οὔτε σύν ὁ ἀσιτία οὔτε πρός αὐτός παραλαμβάνω . ἀλλά γάρ εἰς τοσοῦτος ἥκω τις φιλονικία ἤ ἄνοια ὥστε ὅταν ἀκούω ὁ τοιοῦτος λόγος , λύω μέν αὐτός οὐδέ ὅλος ἐγχωρέω . ὥσπερ δέ μηδείς λέγω λόγος ἀρχή ἴδιος ποιέω ὁ λέξις ἐκεῖνος μόνος προχειρίζω , κατά ὅς ὁ Ἐρασίστρατος φημί · ἀκόλουθος εἰμί μηδείς προσφέρω κατά ὁ ὁ φλεγμονή καιρός . κενόω γάρ ὁ φλέψ ῥᾴδιος παραδέχομαι ὁ παρεμπίπτω αἷμα εἰς ὁ ἀρτηρία . οὗτος δέ συμβαίνω ἥσσων φλεγμονή εἰμί . ἔͅπειτα ἐπί αὐτός λέγω αὐτός πρόδηλος εἰμί ὁ ἐκ ὁ φλεβοτομία χρεία . ὅπου γάρ καί αὐτός ὁ ἀσιτία ὡς κενωτικός βοήθημα παραλαμβάνω , πολύς δήπου μάλα , φημί , ἐπί ὁ φλεβοτομία ἀφικνέομαι , πρός ὅς ἐάν τις λέγω διά ὅς λέγω οὐ τομίας ὁ Ἐρασίστρατος ἐπιδείκνυμι αὐτός , ἀλλά ὁ ὁ λέγω ἐπί ὁ ἀσιτία ἀκόλουθος εἰμί ὁ καί ὁ φλεβοτομία χράω καταγελάω , εἶτα σύ μέν , φημί , γιγνώσκω ὁ ἀκόλουθος , Ἐρασίστρατος δέ οὐ γιγνώσκω ; ἀγύμναστος εἰμί δηλαδή ὁ λογισμός , ὅς γυμνάζω σύ μάλα ἐκεῖνος , καί εἴπερ ζάω , συμβουλεύω ἄν αὐτός παρά σύ φοιτάω , ἵνα ἐθίζω γιγνώσκω ἀκόλουθος τε καί μάχομαι . ἔπειτα ἐντεῦθεν ἐκτρέπω συνείρω ὁ ἀσελγής εἰς ὕβρις ὁ προσδιαλέγομαι , οὕτως πολύς ἐφεξῆς ὡς μηκέτι ἄν ἐπιτρέπω φθέγγομαι μηδείς , καί οὗτος αὐτός εἰμί ὁ τέλος ὁ συνουσία . ἀλλά ἐγώ γε νῦν οὐ ὡς ἄν τις ἀμείβω ὁ ὑπάρχω λοιδορέω ζητέω , ἀλλά πρῶτος μέν εἰ Ἐρασίστρατος χράω φλεβοτομία , δεύτερος δέ περί ὁ δύναμις ὁ βοήθημα . ἑκάτερος δέ αὐτός ἀπόδειξις εἰμί ἴδιος · ὁ μέν μή χράω φλεβοτομία ὁ ἀνήρ ὁ τε σύγγραμμα αὐτός καί ὁ μαθητής ὁ ἀξιόπιστος καί ὁ Χρύσιππος διδασκαλεῖον ἅπας , ὁ δέ ὁ βοήθημα δύναμις οὐ ἔτι οὗτος , πρότασις δέ τις ἀληθής ἅμα ὁ οἰκεῖος συμπέρασμα . εἰ δέ ἐάω τις οὗτος πᾶς ὁ ἀκολουθία μόνος ἐπικελεύω βούλομαι , κινδυνεύω ὁ σαφής ὑπό Ἐρασίστρατος γράφω , μηδέ ὅλος οἴομαι γράφω . προέχω γοῦν ἐγώ ὁ νόος ἐντεῦθεν ἄρχω , ἐν ὅς περί αἷμα ἀναγωγή αὐτός ἐπαινέω Χρύσιππος , ὡς καλός ἀντί ὁ φλεβοτομία ὁ διάδεσμος ὁ κῶλον χράω γράφω αὐτός ὄνομα οὗτος · ὁ δέ αὐτός οὗτος βούλομαι ποιέω καί φλεβοτομέω ὁ ἀνάγω αἷμα . ἀλλά πολύς ἀγαθός ὁ Χρύσιππος οὐ μόνος ὁ πάρειμι ἐπιβλέπω , ἀλλά καί ὁ ἐπιφέρω κίνδυνος φροντίζω , ἔχω περί ὁ ἀναγωγή ὅς περί ὁ φλεγμονή κίνδυνος , ἐν ὅς προσφέρω μέν οὐ ῥᾴδιος , φλεβοτομέω δέ καί πολύς χρόνος ἀσιτέω κίνδυνος ἐκλύω . οὐ ἔτι προστίθημι ἐνταῦθα ὁ αἰτία διά ὅς ἐν ὁ ὁ φλεγμονή καιρός ἀσιτία ἀξιόω . λέγω γάρ αὐτός περί ὅδε κατά ἐκεῖνος ὁ ῥῆσις ἐν ὅς φημί · ἀκόλουθος δέ καί ὁ μηδείς προσφέρω ὁ τραυματίζω ὑπό ὁ ὁ φλεγμονή καιρός · στερνέω γάρ ὁ φλέψ ὁ τροφή ῥᾴδιος παραδέχομαι ὁ παρεμπίπτω αἷμα εἰς ὁ ἀρτηρία . οὗτος δέ συμβαίνω ἥσσων ὁ φλεγμονή εἰμί . ὥστε ὁ ἀσιτία ἐν ὁ ὁ φλεγμονή καιρός διά οὗτος ἐπαινέω , διότι κενόω ὁ φλέψ . ἀλλά ἐάν ἑνόω ὁ λέγω δύο λόγος , εἷς εἰμί τοιοῦτος . ὀρθός ὁ Χρύσιππος οὐ φλεβοτομέω ὁ ἀνάγω αἷμα διά ὁ χρῄζω αὐτός ὀλίγος ὕστερον κενωτικός βοήθημα ὁ ἀσιτία . οὕτως δέ αὐτός πάλιν ὁ λόγος , ἐάν διά σύντομος λέγω , τοιοῦτος τις εἰμί . οὔκουν χρή κενόω ὁ ἀνάγω αἷμα διά ὁ μικρός ὕστερον ἐν ὁ ὁ φλεγμονή καιρός κένωσις χρῄζω . ἔτι δέ σαφής οὕτως ἄν λέγω . πρό ὁ καιρός ὁ φλεγμονή οὐ δέω κενόω ὁ φλέψ , ὅτι κενόω αὐτός ὁ φλεγμονή παύω . καί μήν πρόδηλος γε ὁ λόγος οὗτος ἐναντιόομαι πρός ἑαυτοῦ . πλήν οὖν εἰ τις αὐτός ﻿ βοηθέω ἰταμός δύο οὗτος εἰσηγέομαι , ὁ τε ἀγαθός εἰμί κενόω ὁ σῶμα κατά ὁ ὁ φλεγμονή καιρός οὐ πρόσθεν , ἀσιτία τε μάλα ἤ φλεβοτομία , ἀλλά ἐάω . οὗτος λέγω οὔτε ἀποδείκνυμι ὁ πρόκειμαι φημί οὔτε ὁμολογέω ὑπάρχω ἑαυτοῦ . διαφέρω γοῦν ὁ . λόγος ὁ μέρος μή σῴζω ὁ ἀκόλουθος . ἐναργής γάρ φαίνω πᾶς ἄνθρωπος . ὅσος γάρ ἔχω νόος τε καί μικρός ὥστε σκοπέω ὡς τίθημι , ὁ παρεμπίπτω εἰς ὁ ἀρτηρία αἷμα διά ὁ κενόω ὁ φλέψ εἰς ὁ οἰκεῖος ἐπανάγω χώρα , ὅτι ταχύς οὗτος εἰμί πράσσω . ἐναργής δέ καί ὅτι βοήθημα κενωτικός χράω ἐλαχύς τε χρόνος ὁ κένωσις ὅς ποιέω δύναμαι καί χωρίς ὁ κακόω ὁ σῶμα . δείκνυμι γάρ ὀλίγος ἔμπροσθεν ὅσος βλάπτω ὁ ἀσιτία πολλάκις ὁ κάμνω . ἔξεστι γοῦν τις λέγω οὕτως , γέλοιος ἐγώ νομίζω ὁ ὑπολαμβάνω Ἐρασίστρατος ἐπί ὁ ἀνάγω αἷμα χράω φλεβοτομία . ὅπου γάρ ἀσιτία ὡς κενωτικός ἐπαινέω βοήθημα , πολύς δήπου μάλα αὐτός ἐπαινέω ὁ φλεβοτομία . ὅπου δέ κατά ὁ ὁ φλεγμονή καιρός ἡγέομαι δέω ἔτι κενόω , εὔδηλος ὅτι μάλα ἄρχω αὐτός ἤ μέλλω ἐπαινέω ὁ κένωσις . οὐ γάρ οὕτως γε εἰμί ἀμαθής Ἐρασίστρατος , ὅτι ταχύς πολύς ἐκ ὁ ἀρτηρία εἰς ὁ φλέψ ἐπανάγω ὁ αἷμα κατά ὁ ἀρχή ὁ παρέμπτωσις , οὔτε σφηνόω ἤδη σφοδρός , οὔτε ἐξικμάζω ὑπό ὁ πυρετώδης θερμότης , διά οὗτος παχύς γίγνομαι . ὁ οὗτος λέγω ἄρα οὐ εἰμί γέλοιος ἑαυτοῦ ἀποφαίνω οὐ ἐκεῖνος ὅς ἐγκαλέω . γράφω γάρ αὐτός ὁ Ἐρασίστρατος μή χράω φλεβοτομία , διότι φυλάσσω ἀγαθός εἰμί ἐν ὁ ὁ φλεγμονή παραλαμβάνω .